Πέρασμα γυναικών, από το Βυζάντιο μέχρι σήμερα,... Εκπαιδευτικό σενάριο έμφυλων διακρίσεων στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση. Tάξη: Ε Δημοτικού Σύνολο τάξης: 12 αγόρια-11 κορίτσια
Σκοποί του σεναρίου: Να εντοπίσουν τα παιδιά της τάξης, τον έμφυλο διαχωρισμό της εκπαίδευσης την εποχή του Βυζαντίου, με τον κοινωνικό αποκλεισμό των κοριτσιών από αυτήν. Μέσω ιστορικής αναδρομής να ενημερωθούν για την εκπαίδευση της γυναίκας, από το Βυζάντιο μέχρι σήμερα,.. Να κατανοήσουν την πολύτιμη συμβολή των γυναικών στο χώρο της κοινωνικής προσφοράς, αλλά και της εκπαίδευσηςεπιστήμης μέσω των ποικίλων εφευρέσεων. Να αρθούν τυχόν στερεοτυπικές αντιλήψεις σε ότι αφορά την ισότιμη αποδοχή και των δυο φύλων στη σύγχρονη εποχή.
Βυζάντιο Στο Βυζάντιο, η εκπαίδευσημόρφωση των κοριτσιών γινόταν στο σπίτι από ιδιωτικούς δασκάλους, σε αντίθεση με τα αγόρια που γινόταν στο σχολείο. Ενώ οι δυνατότητες στη μόρφωση ήταν περιορισμένες, έχουν αναφερθεί πολλές μορφωμένες γυναίκες την εποχή εκείνη. Ωστόσο, οι γυναίκες του Βυζαντίου θεωρήθηκαν ικανότατες για να διοικήσουν το κράτος. Τέσσερις αυτοκράτειρες κυβέρνησαν τη χώρα, μόνες τους, χωρίς να υπάρξει καμία αντίρρηση λόγω του γυναικείου φύλου τους.
Αναγέννηση- Διαφωτισμός. Διαφωτιστές συζητούν,... Στην εποχή της Αναγέννησης και του Διαφωτισμού, στοχαστές και φιλόσοφοι αρχίζουν να υποστηρίζουν τα δικαιώματά της γυναίκας. Το γυναικείο φύλο παίζει καταλυτικό ρόλο από το 17ο αλλά κυρίως το 18 Ο αιώνα. Συμβάλλει, στην παγκόσμια λογοτεχνία με παιδαγωγικά θέματα και μυθιστορήματα.
Τουρκοκρατία. Ο δάσκαλος διδάσκει σε μαθητές,.. Στην περίοδο της Τουρκοκρατίας, η γυναίκα ως μητέρα ενέπνεε στα παιδιά της, την πίστη στη θρησκεία, την αγάπη για την πατρίδα, το σεβασμό και την γενναιοψυχία. Πολεμούσε και εμψύχωνε τους πολεμιστές. Πολλές ηγετικές φιγούρες γυναικών ξεχωρίζουν την εποχή αυτή.
19 Ος αιώνας. Εμφανίζεται δειλά-δειλά η έξοδος της γυναίκας από την «ιδιωτική σφαίρα», με επαγγέλματα, όπως : δασκάλα μεταφράστρια, ποιήτρια, κ.λ.π Η γυναίκα εισβάλλει σε «ανδρικά» επαγγέλματα και αποκτά δικαιώματα ψήφου. Στην Ελλάδα, μέρος γυναικών ψηφίζουν σε δημοτικές εκλογές στις 11 Φεβρουαρίου 1934, ενώ όλες οι Ελληνίδες ψηφίζουν σε βουλευτικές εκλογές για πρώτη φορά στις 19 Φεβρουαρίου 1956.
20 ος αιώνας. Οι εργαζόμενες γυναίκες,.. Ο αιώνας των μεγάλων κοινωνικών και πολιτικών αλλαγών. Σημαντικά κινήματα, οι σουφραζέτες και το φεμινιστικό κίνημα. Οι γυναίκες αποκτούν ίσα δικαιώματα σε όλα και συνεχίζουν μέχρι σήμερα να ξεχωρίζουν σε όλους τους τομείς,...
Γυναίκες με κοινωνική προσφορά(α). Kαλλιρρόη Παρρέν. Το 1887, εξέδωσε το πρώτο φύλλο της εφημερίδος των Κυριών, του πρώτου και μακροβιότερου γυναικείου τύπου, που συντασσόταν από γυναίκες. Μέσω της εφημερίδας, προωθούσε θέματα εκπαίδευσης, πολιτικής, εργασίας και χειραφέτησης των Ελληνίδων. Ήταν ενάντια στις κοινωνικές προκαταλήψεις και την αγραμματοσύνη των γυναικών. Ατζελίκ Κιτζό Μια από τις πιο γνωστές και ισχυρές φωνές της Αφρικής. Κάτοχος του βραβείου Grammy, είναι αστέρι της μουσικής. Ένα από τα έργα της αφορά, ίδρυμα εκπαίδευσης για κορίτσια. Πρέσβειρα καλής θέλησης της Unicef, θέλει να αλλάξει την Αφρική και να σταματήσει την παράδοση, το 1/3 των κοριτσιών να παντρεύονται στα 18 και το 1 στα 9 πριν τα 15.
Γυναίκες με κοινωνική προσφορά(β). Έντνα Ανταν Ισμαϊν Η πρώτη γυναίκα που ταξίδεψε στο εξωτερικό για να λάβει τριτοβάθμια Εκπαίδευση και έγινε υπουργός. Η πρώτη γυναίκα που οδήγησε αυτοκίνητο στη Σομαλιλάνδη. Το 2002 ίδρυσε το καλύτερο μαιευτήριο, στο οποίο έχουν εκπαιδευτεί πάνω από 300 μαίες. Γεννήθηκαν περισσότερα από 14.000 παιδιά. Σε μια χώρα, όπου 1 στα 8 παιδιά πεθαίνει στη διάρκεια της γέννας. Κριστίνα Ζενάτο. Ιταλίδα που ασχολείται με καταδύσεις σε νερά με καρχαρίες. Μένει μόνιμα στις Μπαχάμες και έχει τη μοναδική ικανότητα να κολυμπάει μαζί τους, στα ίδια νερά και να μην την πειράζουν. Περισσότερα από 40 με 50 διαφορετικά είδη καρχαριών ζουν στις Μπαχάμες. Εργάζεται ως εκπαιδεύτρια στην κατάδυση και την τεχνική κολύμβηση. Πιστεύει ότι μεταφέροντας το πάθος στους μαθητές της για τη θάλασσα θα βοηθήσει να διατηρηθεί ο πολύτιμος φυσικός πλούτος αυτών των νησιών.
Εφευρέσεις γυναικών (α). Θερμοστάτης αυτοκινήτου. Ο θερμοστάτης αυτοκινήτου εφευρέθηκε από την Margaret A. Wilcox, στο παρελθόν, το 1893 και σκοπός του ήταν να ζεσταίνει τα κρύα δάχτυλα των αριστοκρατικών αυτοκινητιστών του 19 ου αιώνα. Η ίδια η Wilcox, εφηύρε επίσης και ένα πλυντήριο για ρούχα και πιάτα, ιδιαίτερα χρήσιμο. Monopoly. Ένα από τα πιο διάσημα επιτραπέζια όλων των εποχών, που ευθύνεται για πολλούς καυγάδες σε οικογένειες και φίλους. Εφευρέθηκε από την Εlizabeth Magie, το 1904 και το αρχικό της όνομα ήταν The landlords game(to παιχνίδι του ιδιοκτήτη). Το επιτραπέζιο αυτό αποτέλεσε μια κριτική των αδικιών του ανεξέλεγκτου καπιταλισμού της εποχής.
Εφευρέσεις γυναικών (β). Η σκάλα για διαφυγή από την πυρκαγιά. Αυτή η συσκευή ήταν ζωτικής σημασίας τόσο για την ασφάλεια, όσο και για τους καπνιστές. Εφευρέθηκε το 1887, από την Άννα Κόνελι. Ηλιακοί θερμοσίφωνες. Η επιστήμονας Φυσικός και πρωτοπόρος στην χρήση της ηλιακής ενέργειας Maria Telkes, συνεργάστηκε με τον αρχιτέκτονα Eleanor Raymond για να φτιάξουν το πρώτο σπίτι που θερμαίνεται αποκλειστικά και μόνο με ηλιακή ενέργεια το 1947.
Εφευρέσεις γυναικών (γ). Ιατρική σύριγγα. Τα θαύματα της σύγχρονης ιατρικής. Το 1899, η Leticia Geer, εφηύρε την ιατρική σύριγγα που θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί με ένα μόνο χέρι. Να την θυμάστε την επόμενη φορά που ο γιατρός θα σας κάνει ένεση με το ένα του χέρι!. Κλειστό κύκλωμα τηλεόρασης. Το σύστημα της Μ.Van B.Brawn για την τηλεόραση ασφάλειας κλειστού κυκλώματος, το 1969, είχε ως στόχο να βοηθήσει τους ανθρώπους να ασφαλίσουν τη δική τους ασφάλεια, καθώς η αστυνομία αργούσε να ανταποκριθεί στις εκκλήσεις για βοήθεια, στις γειτονιές της Νέας Υόρκης.
Εφευρέσεις γυναικών (δ). Κεντρική θέρμανση Η Alice Parker επινόησε ένα πρωτοποριακό σύστημα κεντρικής θέρμανσης με αέριο το έτος 1919. Αν και το συγκεκριμένο σχέδιό της δεν κατασκευάστηκε ποτέ, ήταν η πρώτη φορά που ένας εφευρέτης συνέλαβε την πολύτιμη ιδέα της χρήσης του φυσικού αερίου για τη θέρμανση του σπιτιού και ενέπνευσε τα συστήματα κεντρικής θέρμανσης του μέλλοντος.
Εφευρέσεις γυναικών (ε). Αλεξίσφαιρα γιλέκα. Η Χημικός Στέφαν Κουόλεκ εφηύρε την πανίσχυρη ίνα Kevlar, που χρησιμοποιείται στα αλεξίσφαιρα γιλέκα. Η εφεύρεση είναι 5 φορές πιο ισχυρή από το ατσάλι και έχει περίπου άλλες 200 χρήσεις.
Υλοποίηση του σεναρίου. 1 η διδακτική ώρα. Το παραπάνω διδακτικό σενάριο πραγματοποιήθηκε σε [4] διδακτικές ώρες στην ώρα της Ευέλικτης Ζώνης, όπως ακολουθεί: Αφόρμηση από το μάθημα της Ιστορίας, κεφ. 12. Η εκπαίδευση στο Βυζάντιο. Ακολούθησε προβληματισμός των μαθητών και συζήτηση σχετικά με την ισότητα των δυο φύλων στο Βυζάντιο και σήμερα. Με τη μέθοδο του καταιγισμού των ιδεών, όλα τα παιδιά ανέφεραν γυναίκες που έχουν γίνει γνωστές στον ελληνικό και στο διεθνή χώρο σε διάφορους τομείς: επιστήμηπολιτική- κοινωνική προσφορά.
Υλοποίηση του σεναρίου. 2 η διδακτική ώρα. Στα πλαίσια εφαρμογής ενός πρότζεκτ, όλα τα παιδιά ανά ομάδες, επεξεργάζονται υλικό από το διαδίκτυο, που αφορά την εκπαίδευση και το ρόλο της γυναίκας από την ιστορική εποχή του Βυζαντίου μέχρι και σήμερα,... Η πρώτη ομάδα ασχολείται με την εποχή του Βυζαντίου. Η δεύτερη ομάδα ασχολείται με την Αναγέννηση και το Διαφωτισμό. Η Τρίτη ομάδα με την εποχή της Τουρκοκρατίας. Η τέταρτη ομάδα με την εποχή του 19 ου αιώνα. Η Πέμπτη ομάδα με την εποχή του 20 ου αιώνα.
Υλοποίηση του σεναρίου. 3 η διδακτική ώρα. Γίνεται αναφορά στη πολύτιμη συμβολή των γυναικών στον τομέα της κοινωνικής προσφοράς, μέσω της εκπαίδευσής τους. Αναφέρονται ονόματα γυναικών από τον ελληνικό και διεθνή χώρο, όπως: Kαλλιρρόη Παρρέν, από Ελλάδα, Ατζελίκ Κιτζό, από Αφρική, Έντα Ανταν Ισμαϊν, από Σομαλιλάνδη. Κριστίνα Ζενάτο, από Ιταλία.
Υλοποίηση του σεναρίου. 4 η διδακτική ώρα. Γίνεται αναφορά στη πολύτιμη συμβολή των γυναικών στον τομέα των εφευρέσεων. Το σενάριο παρουσιάζεται σε ειδική εκδήλωση- ημερίδα στο σχολείο στις τάξεις Δ και ΣΤ, από τα παιδιά της Ε τάξης. Αναφέρονται ονόματα γυναικών, όπως: Μargaret A. Wilcox. Elizabeth Marie. Άννα Κόνελι. Maria Telkes. Leticia Greer. M Van B.Brawn Alice Parker. Στέφαν Κουόλεκ
Επέκταση σεναρίου. Προτεινόμενο πρότζεκτ, για ανίχνευση έμφυλου διαχωρισμού φύλου, ανδρών-γυναικών και σε άλλες ενότητες διδακτικών αντικειμένων.
Λιάκου Ιορδανία. Διευθύντρια-Δασκάλα. Σχολική χρονιά : 2015-2016.