ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΣΚΟΡ ΚΑΙ ΤΟ ΤΕΛΙΚΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΣΕ ΕΝΑΝ ΑΓΩΝΑ ΜΠΑΣΚΕΤ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΣΚΟΡ ΚΑΙ ΤΟ ΤΕΛΙΚΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΣΕ ΕΝΑΝ ΑΓΩΝΑ ΜΠΑΣΚΕΤ"

Transcript

1 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΟΥ ΣΚΟΡ ΚΑΙ ΤΟ ΤΕΛΙΚΟ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΣΕ ΕΝΑΝ ΑΓΩΝΑ ΜΠΑΣΚΕΤ Εμμανουήλ Γ. Ταβλάκης Διπλωματική Εργασία που υποβλήθηκε στο Τμήμα Στατιστικής και Ασφαλιστικής Επιστήμης του Πανεπιστημίου Πειραιώς ως μέρος των απαιτήσεων για την απόκτηση του Μεταπτυχιακού Διπλώματος Ειδίκευσης στην Εφαρμοσμένη Στατιστική Πειραιάς Σεπτέμβριος 2013

2 Η παρούσα Διπλωματική Εργασία εγκρίθηκε ομόφωνα από την Τριμελή Εξεταστική Επιτροπή που ορίσθηκε από τη ΓΣΕΣ του Τμήματος Στατιστικής και Ασφαλιστικής Επιστήμης του Πανεπιστημίου Πειραιώς στην υπ αριθμ... συνεδρίασή του σύμφωνα με τον Εσωτερικό Κανονισμό Λειτουργίας του Προγράμματος Μεταπτυχιακών Σπουδών στην Εφαρμοσμένη Στατιστική Τα μέλη της Επιτροπής ήταν: - Αναπληρωτής Καθηγητής Πολίτης Κωνσταντίνος (Επιβλέπων) - Επίκουρος Καθηγητής Τζαβελάς Γεώργιος - Λέκτορας Ευαγγελάρας Χαράλαμπος Η έγκριση της Διπλωματική Εργασίας από το Τμήμα Στατιστικής και Ασφαλιστικής Επιστήμης του Πανεπιστημίου Πειραιώς δεν υποδηλώνει αποδοχή των γνωμών του συγγραφέα.

3 UNIVERSITY OF PIRAEUS DEPARTMENT OF STATISTICS AND INSURANCE SCIENCE POSTGRADUATE PROGRAM IN APPLIED STATISTICS STATISTICAL MODELS FOR THE SCORE DEVELOPMENT AND THE FINAL OUTCOME OF A BASKETBALL GAME By Emmanouil G. Tavlakis MSc Dissertation submitted to the Department of Statistics and Insurance Science of the University of Piraeus in partial fulfilment of the requirements for the degree of Master of Science in Applied Statistics Piraeus, Greece September 2013

4 iv

5 Ευχαριστίες Θα ήθελα να ευχαριστήσω όλους τους ανθρώπους που συνέβαλαν στην ολοκλήρωση αυτής της διπλωματικής εργασίας. Κατά κύριο λόγο θα ήθελα να ευχαριστήσω τον Επιβλέποντα Αναπληρωτή Καθηγητή κ. Πολίτη Κωνσταντίνο που μου έδωσε την ευκαιρία να ασχοληθώ με ένα τόσο ενδιαφέρον και πρωτότυπο θέμα, να συνδυάσω την Στατιστική με τον Αθλητισμό, δύο πράγματα που αγαπάω. Τον ευχαριστώ για την απεριόριστη υπομονή του και τη διαρκή καθοδήγηση που είχα καθ όλη τη διάρκεια της συγγραφής αυτής της μελέτης. Τέλος, δεν θα μπορούσα να μην ευχαριστήσω τα αγαπημένα μου οικογενειακά, συγγενικά και φιλικά μου πρόσωπα, για την αμέριστη υλική και ηθική υποστήριξη που μου παρείχαν με τη βοήθεια του Θεού, καθ όλη την διάρκεια των μεταπτυχιακών μου σπουδών.

6 vi

7 Περίληψη Η Στατιστική είναι πλέον αναπόσπαστο κομμάτι και στον Αθλητισμό, βρίσκει απεριόριστες εφαρμογές σε όλα τα ατομικά ή ομαδικά σπορ και ήδη αθλητικά σωματεία δαπανούν μεγάλα ποσά για να πάρουν στατιστική πληροφόρηση. Χρησιμοποιείται από προπονητές και ειδικούς στατιστικολόγους των σπορ, με σκοπό την παρακολούθηση τόσο της ατομικής απόδοσης των παικτών μιας ομάδας, όσο και της ομάδας ως σύνολο, καθώς και από τις επιχειρήσεις (εταιρίες στοιχήματος ή εξειδικευμένες στα σπορ) κατασκευάζοντας στατιστικά μοντέλα για να προβλέψουν πόσο πιθανό είναι να συμβεί μια πληθώρα γεγονότων και να εξάγουν κέρδος. Στην παρούσα μελέτη, αρχικά θα αναφερθούν εν συντομία μεθοδολογίες που χρησιμοποιούν οι ερευνητές στο άθλημα του μπάσκετ. Χρησιμοποιώντας πραγματικά δεδομένα από το μεγαλύτερο Ευρωπαϊκό πρωτάθλημα μπάσκετ, θα αναλύσουμε με πίνακες και γραφήματα τα κύρια στατιστικά στοιχεία των παιχνιδιών, θα κάνουμε κάποιους στατιστικούς ελέγχους και στη συνέχεια θα προσαρμόσουμε Μοντέλα Λογιστικής Παλινδρόμησης για να βρούμε ποια είναι τα σημαντικότερα στοιχεία που επηρεάζουν το τελικό αποτέλεσμα ενός αγώνα και κατά πόσο μπορούμε αυτό να το προβλέψουμε.

8 viii

9 Abstract Statistical Science has become a major part of Sports. It applies to all the individual or team sports and athletic clubs already spend large amounts of money to get valuable statistical information. Statistics is in use by trainers and sports statisticians in order to monitor either the players individual performance or the team as a whole. Furthermore, betting companies build statistical models to predict how likely an event is to occur and make a profit. In this study, statistical techniques used by the researchers into basketball will be briefly reported at first. Using actual data from the most prestigious European basketball tournament, we will analyze the games main statistics with the help of tables and charts and next we will perform a couple of statistical tests. Afterwards, we will employ Logit and Probit models aiming to find the key factors affecting the final outcome of a game and to what extent we are able to predict it.

10

11 Περιεχόμενα Κατάλογος πινάκων...xv Κατάλογος σχημάτων......xvii Κατάλογος συντομογραφιών.....xviii ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΙΑΘΕΣΙΜΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΚΑΙ ΔΕΔΟΜΕΝΑ Επισκόπηση στατιστικών μεθόδων Συλλογή στοιχείων Δεδομένα... 6 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ Βασικά στατιστικά περιγραφικά μέτρα Σχέσεις των μεταβλητών Γραφική Ανάλυση Πίνακες συνάφειας με βάση το τελικό αποτέλεσμα ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΈΛΕΓΧΟΙ ΚΑΛΗΣ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΣΚΟΡ Αναφορά μεθόδων καλής προσαρμογής Προσαρμογή κατανομής στους πόντους Προσαρμογή κατανομής για την διαφορά των πόντων Προσαρμογή κατανομής στην απόλυτη διαφορά των πόντων Έλεγχος για την «κανονικότητα» της διαφοράς πόντων των περιόδων ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΜΟΝΤΕΛΩΝ LOGIT & PROBIT Εισαγωγή στη Λογιστική Παλινδρόμηση Το λογιστικό μοντέλο xiii

12 4.3 Το μοντέλο Probit Σύγκριση Logit και Probit Εκτίμηση των παραμέτρων Έλεγχοι των παραμέτρων του μοντέλου Ερμηνεία των συντελεστών Κατάλοιπα (residuals) Επιλογή μεταβλητών Διαγνωστικοί έλεγχοι Έλεγχοι καλής προσαρμογής (Goodness of fit tests) Επικύρωση του μοντέλου (Cross-Validation) ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΟΣΑΡΜΟΓΗ LOGIT & PROBIT ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΣΤΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ Σημαντικότητα μεταβλητών Επιλογή και προσαρμογή μοντέλων Το επιλεχθέν logit μοντέλο και η ερμηνεία του Διαγνωστικοί έλεγχοι Προσαρμογή Probit μοντέλου Σύγκριση αποτελεσμάτων Logit και Probit μοντέλων ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΛΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ xiv

13 Κατάλογος πινάκων Πίνακας 2.1 Βασικά περιγραφικά μέτρα των μεταβλητών Πίνακας 2.2 Έλεγχος χ 2 για τη σχέση αποτελέσματος και γκρουπ δυναμικότητας Πίνακας 2.3 Ανάλυση διασποράς των πόντων στα επίπεδα των γκρουπ Πίνακας 2.4 Πίνακες συχνοτήτων τελικού αποτελέσματος βάσει των περιόδων Πίνακας 2.5 Συχνότητες τελικού αποτελέσματος για ελάχιστη διαφορά 5 πόντων Πίνακας 2.6 Συχνότητες σύμφωνα με τα γκρουπ δυναμικότητας των ομάδων Πίνακας 2.7 Ποσοστά ανά γκρουπ δυναμικότητας Πίνακας 2.8 Ποσοστά για ασίστ, ριμπάουντ, κλεψίματα και λάθη Πίνακας 2.9 Ποσοστά για ευστοχία διπόντων, τριπόντων και ελευθέρων βολών Πίνακας 2.10 Πίνακας συχνοτήτων για την ειδική αξιολόγηση της Euroleague Πίνακας 2.11 Περιπτώσεις λάθος κατηγοριοποίησης της ειδικής αξιολόγησης Πίνακας 3.1 Τυποποιημένοι συντελεστές κύρτωσης και ασυμμετρίας της Pts Πίνακας 3.2 Προσαρμοσμένες κατανομές για την Pts Πίνακας 3.3 Έλεγχοι καλής προσαρμογής για την Pts Πίνακας 3.4 Τυποποιημένοι συντελεστές κύρτωσης και ασυμμετρίας της dif_pts Πίνακας 3.5 Προσαρμοσμένες κατανομές για την dif_pts Πίνακας 3.6 Έλεγχοι καλής προσαρμογής για την dif_pts Πίνακας 3.7 Τυποποιημένοι συντελεστές κύρτωσης και ασυμμετρίας της dif_pts.. 39 Πίνακας 3.8 Προσαρμοσμένες κατανομές για την dif_pts Πίνακας 3.9 Έλεγχοι καλής προσαρμογής της dif_pts Πίνακας 3.10 Προσαρμογή Κανονικής κατανομής στις περιόδους Πίνακας 3.11 Έλεγχοι Κανονικότητας των περιόδων Πίνακας 5.1 Σημαντικότητα μεταβλητών στην πρόβλεψη του αποτελέσματος Πίνακας 5.2 Επιλογή μεταβλητών μέσω της μεθόδου Stepwise Πίνακας 5.3 Πίνακας ανάλυσης της απόκλισης Πίνακας 5.4 Ανάλυση των MLE εκτιμήσεων του μοντέλου Πίνακας 5.5 Προσαρμοσμένες τιμές του μοντέλου Πίνακας 5.6 Λόγοι σχετικών πιθανοτήτων Πίνακας 5.7 Έλεγχος λόγου πιθανοφάνειας του μοντέλου Πίνακας 5.8 Πίνακας ταξινόμησης Πίνακας 5.9 Ακρίβεια ταξινόμησης για διάφορες τιμές του cutoff xv

14 Πίνακας 5.10 Έλεγχος Hosmer-Lemeshow Πίνακας 5.11 Έλεγχος le Cessie and Houwelingen Πίνακας 5.12 Brier & Skill score Πίνακας 5.13 Pseudo-R Πίνακας 5.14 Μη παραμετρικοί συντελεστές Πίνακας 5.15 Συσχετίσεις των ερμηνευτικών μεταβλητών Πίνακας 5.16 Μέτρα πολυσυγγραμμικότητας Πίνακας 5.17 Έκτροπες παρατηρήσεις Πίνακας 5.18 Υψηλής επιρροής παρατηρήσεις Πίνακας 5.19 Πίνακας ταξινόμησης αναθεωρημένου μοντέλου Πίνακας 5.20 Ανάλυση διασταυρούμενης ισχύος Πίνακας 5.21 Αποτελέσματα Probit μοντέλου Πίνακας 5.22 Συγκριτικός πίνακας προσαρμογής του Logit & Probit μοντέλου Πίνακας Π.1 Πίνακας ομάδων που απαρτίζουν τα γκρουπ δυναμικότητας Πίνακας Π.2 Πίνακας με τα παιχνίδια Πίνακας Π.3 Πλήρης πίνακας με τα κύρια στατιστικά περιγραφικά μέτρα Πίνακας Π.4 Περιγραφικά μέτρα για τις απόλυτες διαφορές των μεταβλητών Πίνακας Π.5 Περιγραφικά μέτρα για τη νικήτρια ομάδα Πίνακας Π.6 Συντελεστές γραμμικής συσχέτισης του Pearson Πίνακας Π.7 Συντελεστές συσχέτισης point-biserial και polyserial Πίνακας Π.8 Συντελεστής συσχέτισης Somers D για το αποτέλεσμα με τα γκρουπ 105 Πίνακας Π.9 Αποτελέσματα ανάλυσης λογιστικού μοντέλου με βάση την Rkg Πίνακας Π.10 Αποτελέσματα ανάλυσης βέλτιστου logit μοντέλου με 5 μεταβλητές. 110 Πίνακας Π.11 Αποτελέσματα ανάλυσης αναθεωρημένου μοντέλου xvi

15 Κατάλογος σχημάτων Σχήμα 2.1 Διαγράμματα κύριων επιδράσεων και αλληλεπιδράσεων των πόντων Σχήμα 2.2 Συγκεντρωτικό γράφημα συσχετίσεων Σχήμα 2.3 Διαγράμματα διασποράς για όλες τις κύριες διαφορές Σχήμα 2.4 Διάγραμμα διασποράς για τις Pts και Rkg Σχήμα 2.5 Θηκογράμματα βάσει της Win Σχήμα 2.6 Ιστογράμματα για την Pts Σχήμα 2.7 Ιστογράμματα για την dif_pts Σχήμα 2.8 Πίτες για το τελικό αποτέλεσμα Σχήμα 3.1 Γραφήματα προσαρμογής Γάμμα κατανομής για την Pts Σχήμα 3.2 Γραφήματα προσαρμογής Λογιστικής κατανομής για την dif_pts Σχήμα 3.3 Γραφήματα προσαρμογής Γάμμα κατανομής για την dif_pts Σχήμα 3.4 Κανονικά Q-Q διαγράμματα για κάθε περίοδο Σχήμα 5.1 Γράφημα εκτιμήσεων του μοντέλου με 95% δ.ε Σχήμα 5.2 Διάγραμμα ευαισθησίας και ειδικότητας ανά cut-off σημείο Σχήμα 5.3 Καμπύλη ROC Σχήμα 5.4 Διάγραμμα επιτυχίας του λογιστικού μοντέλου Σχήμα 5.5 Διάγραμμα διασποράς τυποποιημένων καταλοίπων Σχήμα 5.6 Γράφημα απόστασης του Cook Σχήμα 5.7 Συγκριτικό γράφημα προσαρμοσμένων τιμών logit και probit μοντέλων xvii

16 Κατάλογος συντομογραφιών β.ε. δ.ε. ε.σ. τ.μ. AD AIC AUC BIC CHISQ CVM GLM IRLS KS LLH LR LRT MLE OLS ROC WLS βαθμοί ελευθερίας διάστημα εμπιστοσύνης επίπεδο σημαντικότητας τυχαία μεταβλητή Στατιστική συνάρτηση των Anderson-Darling Akaike Information Criterion Πληροφοριακό Κριτήριο του Akaike Area Under Curve Εμβαδόν Κάτω από την Καμπύλη Bayesian Information Criterion Πληροφοριακό Κριτήριο του Bayes Στατιστικό χ 2 ελέγχου Στατιστική συνάρτηση των Cramer-Von Mises General Linear Models Γενικευμένα Γραμμικά Μοντέλα Iterative Reweighted Least Squares Kolmogorov-Smirnov Λογάριθμος της πιθανοφάνειας Logistic Regression Λογιστική Παλινδρόμηση Likelihood Ratio Test Έλεγχος του Λόγου των Πιθανοφανειών Maximum Likelihood Estimation Εκτίμηση Μέγιστης Πιθανοφάνειας Ordinary Least Squares Μέθοδος Ελαχίστων Τετραγώνων Receiver Operating Characteristic Curve Χαρακτηριστική Καμπύλη Weighted Least Squares Μέθοδος Σταθμισμένων Ελαχίστων Τετραγώνων xviii

17 xix

18 Εισαγωγή Τα τελευταία χρόνια, μια πληθώρα στατιστικών μοντέλων χρησιμοποιούνται για την πρόβλεψη αποτελεσμάτων σε αθλητικούς αγώνες. Ειδικά για το ποδόσφαιρο, πολύπλοκα στατιστικά μοντέλα επιστρατεύονται για την πρόβλεψη του ακριβές σκορ ενός αγώνα. Η παρούσα ανάλυση, αφορά αποκλειστικά το άθλημα του μπάσκετ. Η δομή αυτής της μελέτης αποτελείται από 6 κεφάλαια. Στο 1 ο Κεφάλαιο επιχειρείται μία επισκόπηση των μοντέλων που χρησιμοποιούνται, ειδικά για την εξέλιξη του σκορ και το συνολικό αποτέλεσμα σε έναν αγώνα μπάσκετ. Στη συνέχεια γίνεται μια περιγραφή των συλλεχθέντων στατιστικών στοιχείων των παιχνιδιών, όπου και θα χρησιμοποιήσουμε για τις απαραίτητες αναλύσεις. Στο 2 ο Κεφάλαιο μελετώνται εξονυχιστικά τα στατιστικά στοιχεία των ομάδων, παραθέτοντας πίνακες και γραφήματα τόσο για τους νικητές, όσο και για τους ηττημένους. Θα ανακαλύψουμε κρυφές σχέσεις που υπάρχουν στα δεδομένα και θα προκύψουν χρήσιμα συμπεράσματα για τον προσδιορισμό του νικητή. Στη συνέχεια, στο 3 ο Κεφάλαιο θα γίνουν εκτιμήσεις για την κατανομή που ακολουθούν οι πόντοι τόσο οι τελικοί, όσο και του σκορ ανά περίοδο ενός αγώνα. Τα Κεφάλαια 4 & 5 είναι αφιερωμένα στα λογιστικά και probit μοντέλα για την πρόβλεψη του τελικού αποτελέσματος. Αρχικά παρουσιάζεται η θεωρία που τα διέπει, καθώς και μέθοδοι αξιολόγησης της ποιότητας των μοντέλων αυτών. Στη συνέχεια, εξετάζεται συγκριτικά η προσαρμογή γενικευμένων γραμμικών μοντέλων στα πραγματικά δεδομένα και αναζητείται ο βέλτιστος συνδυασμός των μεταβλητών που θα προβλέψουν και θα ερμηνεύσουν το τελικό αποτέλεσμα ενός αγώνα μπάσκετ. Στο τελευταίο Κεφάλαιο, θα γίνει μια ανακεφαλαίωση όλων των σημαντικών αποτελεσμάτων αυτής της μελέτης, ώστε να δοθεί μια πλήρης εικόνα στον αναγνώστη. 1

19 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Διαθέσιμες μέθοδοι και Δεδομένα Σε αυτό το κεφάλαιο, θα αναφερθούν οι μέθοδοι που έχουν εφαρμογή στο μπάσκετ για την πρόβλεψη του σκορ και του τελικού αποτελέσματος και ακολούθως, θα δοθεί μια περιγραφή για την επιλογή, το είδος και την ποιότητα των δεδομένων που συλλέχθησαν. 1.1 Επισκόπηση στατιστικών μεθόδων Παρακάτω, αναφέρονται συνοπτικά οι μέθοδοι που μπορούν να εφαρμοστούν για το τελικό αποτέλεσμα και την εξέλιξη του σκορ στο άθλημα του μπάσκετ. α) Γραμμική Παλινδρόμηση (Linear Regression) και ανάλυση Ancova Μπορούν να χρησιμοποιηθούν για να προβλέψουμε τις τιμές μιας συνεχούς μεταβλητής, όπως οι πόντοι που σημειώνονται ανά περίοδο, καθώς και η διαφορά αυτών για να μελετήσουμε ποια είναι τα χαρακτηριστικά που οδηγούν μια ομάδα να προηγείται στο σκορ ή ποια είναι αυτά που συμμετέχουν περισσότερο στην τελική διαμόρφωση των πόντων. Στη συνήθη παλινδρόμηση για να συμπεριλάβουμε ως ανεξάρτητες μεταβλητές κατηγορικές θα πρέπει να δημιουργήσουμε δείκτριες μεταβλητές (dummy variables), τόσες όσες n-1 τα επίπεδα για μια μόνο κατηγορική μεταβλητή. Αυτό συνιστά μια χρονοβόρα διαδικασία, έτσι εναλλακτικά μπορούμε να προσαρμόσουμε ένα μοντέλο μέσω της ανάλυσης Ancova, όπου μας δίνεται η δυνατότητα να χρησιμοποιήσουμε και κατηγορικές και συνεχείς μεταβλητές μαζί. Σε πρόσφατη έρευνα (Witkos, 2010) χρησιμοποιήθηκαν αυτά τα μοντέλα, ως μεταβλητή απόκρισης θεωρήθηκε οι κατατάξεις (rankings) που είχαν οι ομάδες την προηγούμενη σεζόν και ως ερμηνευτικές μεταβλητές, τα χαρακτηριστικά ενός αγώνα 2

20 (ευστοχία, λάθη κλπ). Ενώ, μία παλαιότερη έρευνα (Smith & Schwertman, 1999), μέσω απλών μοντέλων παλινδρόμησης, προσπάθησε να προβλέψει το περιθώριο νίκης (margin of victory), βάσει βαθμών κατάταξης στη διοργάνωση (seeds). β) Μοντέλα Λογιστικής και Probit Παλινδρόμησης (Logit & Probit Models) Ανήκουν στην κατηγορία των Γενικευμένων Γραμμικών Μοντέλων, ανάλυση και εφαρμογή των οποίων θα γίνει σε επόμενο κεφάλαιο. Μέσω αυτών τον μοντέλων, μπορούμε να εξετάσουμε ποια στοιχεία και πως αυτά επιδρούν στο τελικό αποτέλεσμα ενός αγώνα. Προϋπόθεση είναι η μεταβλητή που θέλουμε να προβλέψουμε να είναι δίτιμη, αδιαφορώντας για το είδος των ερμηνευτικών μεταβλητών. Τα τελευταία χρόνια ερευνητές, προσάρμοσαν ένα μοντέλο λογιστικής παλινδρόμησης (Kvam & Sokol, 2006) για να εκτιμήσουν την πιθανότητα, αν μία ομάδα με περιθώριο νίκης x πόντων στην έδρα της, είναι πράγματι καλύτερη από τον αντίπαλο. Επίσης, μια μέθοδος που χρησιμοποιείται πολλές φορές για παρόμοιας φύσεως προβλήματα, είναι η διαχωριστική ανάλυση (Discriminant Analysis). Σε σχετικά πρόσφατη έρευνα (Ibáñez et al, 2009), εκτιμήθηκε ποιος είναι ο καλύτερος συνδυασμός παραγόντων, που διαχωρίζει της νικήτριες από τις ηττημένες ομάδες σε 3 σερί παιχνίδια. γ) Αλγόριθμοι Κατηγοριοποίησης (Classification Algorithms) Οι πιο γνωστοί ανήκουν στην κατηγορία των Αλγόριθμων Μηχανικής Μάθησης (Machine Learning). Εδώ ανήκουν τα Δένδρα Απόφασης (Decision Trees) αλγόριθμοι CHAID & CART, όπου μπορούν να κατασκευάσουν απλούς και πολύπλοκους κανόνες που να προβλέπουν και να ερμηνεύουν το αποτέλεσμα. Ενώ, εφαρμόζονται και πιο σύνθετοι αλγόριθμοι όπως SVM (Support Vector Machine) και Νευρωνικά Δίκτυα (Neural Nets). Το πλεονέκτημά τους είναι ότι, έχουν την ικανότητα να χειριστούν μεγάλου όγκου δεδομένα και μεγάλο αριθμό μεταβλητών, ανεξαρτήτως τύπου. δ) Μοντέλα Κίνησης Brown (Brownian Motion Models) Σύμφωνα με μελέτη (Stern, 1994), αυτά τα μοντέλα, μπορούν να χρησιμοποιηθούν για τη μελέτη της εξέλιξης του σκορ ενός αγώνα, με το ποια είναι η πιθανότητα νίκης σε ένα συγκεκριμένο χρονικό σημείο (π.χ. στο ημίχρονο). Σε αντίθεση με το 3

21 ποδόσφαιρο όπου ο αριθμός των γκολ ανά αγώνα έχει βρεθεί ότι ακολουθεί την κατανομή Poisson, στο μπάσκετ έχουμε συνεχείς μεταβολές στο σκορ ανά λεπτό, με αποτέλεσμα να εφαρμόζονται ικανοποιητικά μοντέλα κίνησης Brown. Η διαφορά ανάμεσα στα σκορ των γηπεδούχων και των φιλοξενούμενων ομάδων σε μια διοργάνωση μπάσκετ, μοντελοποιείται ως μια διαδικασία κίνησης Brown, ορισμένη στο t(0, 1), με μια τάση μ πόντων υπέρ της γηπεδούχου ομάδας και με μια διακύμανση σ 2. Το μοντέλο εκφράζει μια απλή σχέση, ανάμεσα στο προβάδισμα l της γηπεδούχου ομάδας στο χρόνο t και τη πιθανότητα αυτής να νικήσει. ε) Μοντέλα Τυχαίου Περιπάτου (Random Walk Models) Μελέτες (Gabel & Redner, 2011) έδειξαν ότι, το σκοράρισμα στο μπάσκετ περιγράφεται από έναν σχεδόν αμερόληπτο, συνεχούς χρόνου τυχαίο περίπατο. Ο χρόνος μεταξύ διαδοχικών σκοραρισμάτων, ακολουθεί μια εκθετική κατανομή με μικρή μνήμη, μεταξύ διαφορετικών διαστημάτων σκοραρίσματος. Το μοντέλο τυχαίου περιπάτου περιγράφει την εξέλιξη (στις διαφορές) του σκορ ανάμεσα στις αντίπαλες ομάδες, σαν μια συνάρτηση του χρόνου. Λαμβάνοντας υπόψιν, την κατανομή της διαφοράς των πόντων μεταξύ των αντιπάλων και το χρονικό σημείο του αγώνα που η μία ομάδα προηγείται στο σκορ και παράλληλα εισάγοντας και την ετερογένεια στη δυναμική των ομάδων, το μοντέλο εκτιμάει με επιτυχία την πιθανότητα να προκύψει μια συγκεκριμένη διαφορά στο σκορ, την πιθανότητα μία ομάδα να προηγηθεί σε ένα συγκεκριμένο χρονικό σημείο του αγώνα και την πιθανότητα νίκης. στ) Μαρκοβιανά μοντέλα (Markov Models) Έρευνες (Shirley, 2007) έδειξαν ότι ένα παιχνίδι μπάσκετ, μοντελοποιείται ως μία ακολουθία μεταβάσεων μεταξύ διακριτών καταστάσεων. Συγκεκριμένα, το μοντέλο είναι μια αλυσίδα Markov που ορίζει ότι η κατανομή πιθανότητας της επόμενης κατάστασης, εξαρτάται μόνο από τη σημερινή κατάσταση. Αυτά τα μοντέλα, μπορούν να γίνουν πολύ πολύπλοκα. Μέσω προσομοίωσης, μπορούν να εκτιμηθούν οι πιθανότητες νίκης για μια ομάδα ή η μεταβολή στην πιθανότητα νίκης σαν συνάρτηση διαφόρων γεγονότων (π.χ. του αριθμού των κατοχών σε ένα παιχνίδι). Οι καταστάσεις ορίστηκαν σε όρους τριών παραγόντων. α. Ποια ομάδα έχει την κατοχή (2): γηπεδούχος, φιλοξενούμενη, β. Πως η ομάδα απέκτησε την κατοχή (5): επαναφορά μπάλας, κλέψιμο, επιθετικό και αμυντικό ριμπάουντ, ελεύθερες βολές και 4

22 γ. Ο αριθμός των πόντων που επετεύχθησαν στην προηγούμενη κατοχή (4): 0, 1, 2, 3. Έτσι το μεγαλύτερο μοντέλο μπορεί να έχει 2 x 5 x 4 = 40 καταστάσεις, στην πράξη όμως είναι δυνατές οι 30 και με εξάλειψη των σπάνιων γεγονότων μειώνονται σε 18. Οι υπόλοιπες πιθανότητες μετάβασης μπορούν να εκτιμηθούν, χρησιμοποιώντας στατιστικά όπως λάθη, ευστοχία σε σουτ 2 και 3 πόντων κλπ. ζ) Μπευζιανά μοντέλα (Bayesian Models) και Πιθανολογικά μοντέλα (Probabilistic Models) Τελευταία, είναι σύνηθες η χρήση Μπευζιανών μοντέλων, για την πρόβλεψη αποτελεσμάτων στα σπορ. Εφαρμογές στη βιβλιογραφία (Parmesan & Mooney, 2011) έχουν το Bayesian Network και το Bayesian Logic. Σε μια από τις εφαρμογές του Bayesian Network, δίνονται δύο προσεγγίσεις, όπου η μία είναι χρήση μόνο των στατιστικών των παικτών και η άλλη είναι σε συνδυασμό με απλά στατιστικά της ομάδας. Τέλος, βασικός σκοπός των πιθανολογικών / μοντέλων πιθανότητας (Probability Models) είναι, να ενσωματώσουν τη σχετική δύναμη των ομάδων στον υπολογισμό της πιθανότητας νίκης για κάθε ομάδα σε κάθε παιχνίδι. Μία μέθοδος είναι η Σταθμισμένη Πιθανοφάνεια (Weighted Likelihood) για να εκτιμηθούν τα ποσοστά νίκης της ομάδας στα τέλη της σεζόν. Σε αυτήν τη μελέτη, θα γίνει εφαρμογή και λεπτομερής ανάλυση Λογιστικών και Probit μοντέλων, στην προσπάθειά μας να βρούμε τους καταλυτικούς παράγοντες που επιδρούν συνδυαστικά στο τελικό αποτέλεσμα ενός παιχνιδιού μπάσκετ. 1.2 Συλλογή στοιχείων Για τις ανάγκες αυτής της μελέτης συλλέξαμε στοιχεία από 185 παιχνίδια του κορυφαίου Ευρωπαϊκού πρωταθλήματος καλαθοσφαίρισης Euroleague της περιόδου Σε αυτή τη διοργάνωση συμμετέχουν οι (θεωρητικά) καλύτερες 24 ομάδες της Ευρώπης, όπου είναι χωρισμένες σε 6 γκρουπ δυναμικότητας. Για την πρώτη φάση της διοργάνωσης, σχηματίζονται 4 όμιλοι και ο κάθε όμιλος περιλαμβάνει μία 5

23 ομάδα από κάθε γκρουπ δυναμικότητας (βλ. Παράρτημα). Σε αυτή τη φάση διεξάγονται 120 αγώνες. Τα παιχνίδια μεταξύ των ομάδων είναι διπλά, δηλαδή διεξάγονται εντός και εκτός έδρας. Οι 4 πρώτες ομάδες από κάθε όμιλο περνάνε στην επόμενη φάση, αυτή των 16 ομάδων όπου και πάλι χωρίζονται σε 4 ομίλους από τους οποίους προκρίνονται οι 2 πρώτες. Σε αυτή τη φάση διεξάγονται 48 αγώνες. Στην επόμενη φάση των 8 (playoffs) προκρίνεται η ομάδα που θα επιτύχει 3 νίκες. Στη συνέχεια είναι η φάση των 4 (final four), όπου 2 ζευγάρια από τις 4 καλύτερες ομάδες αναμετρώνται σε έναν (knockout) αγώνα. Οι νικητές και οι χαμένοι των ζευγαριών συναντώνται στο «μεγάλο» και «μικρό» τελικό αντίστοιχα, σε έναν και μοναδικό αγώνα. Για την ιστορία την συγκεκριμένη διοργάνωση την κατέκτησε μια Ελληνική ομάδα, ο Παναθηναϊκός, όπου αγωνιζόμενος στη Βαρκελώνη κέρδισε τη Μακάμπι Τελ Αβίβ από το Ισραήλ με σκορ 78-70, αυξάνοντας έτσι τον αριθμό διακρίσεων της Ελλάδας στο συγκεκριμένο άθλημα. Να αναφέρουμε ότι ένα παιχνίδι μπάσκετ στην Ευρώπη αποτελείται από 4 περιόδους των 10 λεπτών. Στους αγώνες μπάσκετ δεν υπάρχουν ισόπαλα αποτελέσματα. Έτσι σε κάθε ισόπαλο αγώνα ακολουθεί παράταση 5 λεπτών και σε περίπτωση νέας ισοπαλίας ακολουθεί και άλλη πεντάλεπτη παράταση μέχρι την ανάδειξη νικητή. 1.3 Δεδομένα Όπως σε όλα τα αθλήματα, η έδρα της ομάδας θεωρείται ότι παίζει σπουδαίο ρόλο στον καθορισμό του νικητή και η γηπεδούχος ομάδα έχει το πλεονέκτημα. Έτσι για την ανάλυση αυτή, δε συλλέξαμε στοιχεία από τους 4 αγώνες της τελικής φάσης, καθώς οι αγώνες διεξάγονται σε ουδέτερη έδρα και δεν ευσταθούν οι όροι γηπεδούχος και φιλοξενούμενη ομάδα. Το ζητούμενο είναι ποια χαρακτηριστικά επηρεάζουν τη γηπεδούχο ομάδα, στο να φτάσει στη νίκη (ή ήττα) σε έναν αγώνα μπάσκετ. Επομένως, χρειαζόμαστε πληροφορίες τόσο για την γηπεδούχο ομάδα, όσο όμως και για τον αντίπαλο. Συλλέξαμε τα διαθέσιμα στατιστικά στοιχεία για την γηπεδούχο ομάδα μετά το πέρας του αγώνα, όπως πόντους, ευστοχία, λάθη κλπ. Επίσης, με σκοπό να πάρουμε έμμεσα πληροφορίες και για την αντίπαλη ομάδα (φιλοξενούμενη), χρησιμοποιήσαμε 6

24 μεταβλητές με τις διαφορές αυτών των στοιχείων. Οι μεταβλητές όμως αυτές, αφορούν μόνο το τελικό αποτέλεσμα (συμπεριλαμβάνεται η τυχόν παράταση). Έτσι, θα εισάγουμε και τις διαφορές του σκορ στις περιόδους, για να εξετάσουμε την εξέλιξη του σκορ στον αγώνα. Τα στατιστικά στοιχεία που συλλέχθησαν εκφράζονται σε 32 μεταβλητές, όπου οι 29 είναι ποσοτικές και οι 3 είναι ποιοτικές. Επίσης δεν υπήρχε καμία ελλιπής τιμή στα δεδομένα (missing value). Ακολουθεί συγκεντρωτικός πίνακας αυτών των στοιχείων. Πίνακας 1.1 Ορισμός μεταβλητών Συνεχείς μεταβλητές Pts: Συνολικοί πόντοι ομάδας (Points) Χ2Fg: Ποσοστό ευστοχίας σουτ 2 πόντων (2-point Field Goals Percentage) Χ2Fg_at: Προσπάθειες για σουτ 2 πόντων (2-point Field Goals Attempted) Χ3Fg: Ποσοστό ευστοχίας σουτ 3 πόντων (3-point Field Goals Percentage) Χ3Fg_at: Προσπάθειες για σουτ 3 πόντων (3-point Field Goals Attempted) Ft: Ποσοστό ευστοχίας ελευθέρων βολών (Free Throw Percentage) Ft_at: Προσπάθειες ελευθέρων βολών (Free Throws Attempted) Reb_o: "Ριμπάουντ" επιθετικά (Rebounds Offensive) Reb_d: "Ριμπάουντ" αμυντικά (Rebounds Defensive) As: "Ασίστ" (Assists) St: "Κλεψίματα" (Steals) To: "Λάθη" (Turnovers) Bl_fv: "Κοψίματα" υπέρ της ομάδας (Blocks In Favor) Bl_ag: "Κοψίματα" κατά της ομάδας (Blocks Against) Fl_cm: "Φάουλ" που διέπραξε η ομάδα (Fouls Committed) Fl_rv: "Φάουλ" που δέχθηκε η ομάδα (Fouls Received) Rkg: Ειδική αξιολόγηση επίδοσης ομάδας (Ranking) dif_2fg: Διαφορά στην ευστοχία σουτ 2 πόντων dif_3fg: Διαφορά στην ευστοχία σουτ 3 πόντων dif_ft: Διαφορά στην ευστοχία σουτ ελευθέρων βολών dif_as: Διαφορά στις "ασίστ" των δυο ομάδων dif_reb: Διαφορά στα συνολικά "ριμπάουντ" dif_st: Διαφορά στα "κλεψίματα" dif_to: Διαφορά στα "λάθη" dif_rkg: Διαφορά στην αξιολόγηση dif_q1: Διαφορά πόντων μετά το πέρας της 1 ης περιόδου dif_q2: Διαφορά πόντων μετά το πέρας και της 2 ης περιόδου dif_q3: Διαφορά πόντων μετά το πέρας και της 3 ης περιόδου dif_pts: Διαφορά πόντων τελικού σκορ 7

25 Ποιοτικές μεταβλητές Win: Αποτέλεσμα παιχνιδιού Group: Γκρουπ δυναμικότητας dif_group: Διαφορά των γκρουπ δυναμικότητας των δυο ομάδων Η ονομαστική μεταβλητή Win είναι δίτιμη, παίρνοντας τιμές 0 για ήττα και 1 για νίκη της γηπεδούχου ομάδας αντίστοιχα. Η διατάξιμη μεταβλητή Group έχει 6 επίπεδα, με το 1 ο επίπεδο να είναι το υψηλότερο ιεραρχικά και το 6 ο το χαμηλότερο (βλ. Παράρτημα). Η διατάξιμη dif_group œ[-5,5] έχει 11 επίπεδα, με αρνητικές τιμές να εκφράζουν ότι η γηπεδούχοι ανήκουν σε υψηλότερο γκρουπ δυναμικότητας από τον αντίπαλο, θετικές τιμές το ακριβώς αντίθετο και μηδέν αν ανήκουν στο ίδιο γκρουπ. Η αξιολόγηση της Euroleague λαμβάνει υπόψιν της αρκετούς παράγοντες και διαμορφώνεται με βάση την παρακάτω εξίσωση: Rkg = Pts + (Reb_o + Reb_d) + As + St + Bl_fv + Fl_rv (2Fg_at 2Fg) + 3Fg_at 3Fg + Ft_at Ft + To + Bl_ag + Fl_cm Όπου Ft, 2Fg, 3Fg τα επιτυχημένα καλάθια 1, 2 και 3 πόντων αντίστοιχα. Οι μεταβλητές dif_pts και dif_rkg δε μπορούν να θεωρηθούν στοχαστικές, παρά «ντετερμιστικές», γιατί οι τιμές τους προσδιορίζουν τον τελικό νικητή. Τέλος, για όλους τους στατιστικούς ελέγχους θα χρησιμοποιηθεί επίπεδο σημαντικότητας 0.05 και η επεξεργασία των δεδομένων θα πραγματοποιηθεί μέσω του λογισμικού ανοιχτού κώδικα «R» (www.r-project.org). 8

26 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Περιγραφική Ανάλυση Στο παρόν κεφάλαιο, θα γίνει μια περιγραφή για τις τιμές που μπορεί να πάρει κάθε μεταβλητή και τις σχέσεις που έχουν αυτές μεταξύ τους. Τα διαγράμματα και οι πίνακες συνάφειας, θα δώσουν χρήσιμες πληροφορίες για τον προσδιορισμό της νικήτριας ομάδας 2.1 Βασικά στατιστικά περιγραφικά μέτρα Σε αυτήν την ενότητα, θα περιγράψουμε κάποια στοιχεία που παρουσιάζουν ενδιαφέρον. Ο πλήρης πίνακας (μαζί με τις απόλυτες διαφορές των μεταβλητών) με τα κυριότερα στατιστικά περιγραφικά μέτρα (μέση τιμή, διάμεσος, τυπική απόκλιση, μέγιστη - ελάχιστη τιμή), τόσο για τους νικητές (Win=No) και τους ηττημένους (Win=Yes), όσο και για το σύνολο των παιχνιδιών (Total), παρατίθεται στο Παράρτημα. Εκεί βρίσκεται και πίνακας με τα στατιστικά του νικητή της διοργάνωσης. Ο παρακάτω πίνακας (σε δύο μέρη) παρουσιάζει μια συνοπτικότερη εκδοχή του πλήρους πίνακα, με κάποιες επιλεγμένες μεταβλητές. 9

27 Πίνακας 2.1 Βασικά περιγραφικά μέτρα των μεταβλητών Win Pts dif_q1 dif_q2 dif_q3 dif_pts Rkg dif_rkg dif_reb dif_as dif_st dif_to N 65 Mean No SD Min Max N 120 Mean Yes SD Min Max N 185 Total Mean SD Min Max Win 2Fg 2Fg_at 3Fg 3Fg_at Ft Ft_at dif_2fg dif_3fg dif_ft N 65 Mean No Std. Dev Min Max N 120 Mean Yes Std. Dev Min Max N 185 Total Mean Std. Dev Min Max

28 Παρατηρούμε ότι: Από συνολικά 185 παιχνίδια, οι γηπεδούχοι νίκησαν στα 120 και έχασαν στα 65. Στην πλειοψηφία των μεταβλητών η διάμεσος με την μέση τιμή είχαν μικρή διαφορά. Η γηπεδούχος ομάδα επιτυγχάνει κατά μέσο όρο 77 πόντους με τυπική απόκλιση 10 πόντων, οι νικητές 81 και οι ηττημένοι 69 πόντους. Οι ελάχιστοι πόντοι που επετεύχθησαν ήταν 54 και οι μέγιστοι 104. Η ομάδα που κατάφερε να επιτύχει από 90 και άνω πόντους ήταν και νικήτρια. Ενώ από τις ομάδες που επέτυχαν πόντους, μόνο οι 5 από αυτές (9.6%) δεν κατάφεραν να στεφθούν νικήτριες. Δύο ομάδες πέτυχαν 104 πόντους, με τη μία από αυτές να είναι η φιναλίστ της διοργάνωσης έχοντας ένα ιδιαίτερα αυξημένο μέσο όρο πόντων (89). Στις 3 πρώτες περιόδους η γηπεδούχος ομάδα προηγήθηκε κατά μέσο όρο με 2, 3 και 4 πόντους αντίστοιχα. Τα παιχνίδια έληξαν με μια μέση διαφορά περίπου 5 πόντων υπέρ του γηπεδούχου, με τυπική απόκλιση 14 πόντων και μέγιστη διαφορά 49 πόντων. Σε σχετικές έρευνες (Harville & Smith, 1994), εκτιμήθηκε ότι το προβάδισμα για τους γηπεδούχους στο τέλος του αγώνα ήταν 4.68 ±0.28 πόντους, πράγμα που σημαίνει ότι βρισκόμαστε πολύ κοντά σε αυτήν την εκτίμηση. Παρατηρούμε ότι οι νικητές είχαν κατά μέσο όρο περισσότερα ριμπάουντ, ασιστ και κλεψίματα και λιγότερα λάθη, ενώ το αντίστροφο ισχύει για τους ηττημένους. Στο σύνολο όμως οι γηπεδούχοι είχαν οριακά κατά μέσο όρο καλύτερα στατιστικά σε αυτούς τους τομείς από τους αντιπάλους. Στα δίποντα και στα τρίποντα οι νικητές γηπεδούχοι είχαν 5.6% και 6.3% αντίστοιχα παραπάνω ποσοστά ευστοχίας από τους αντιπάλους. Οι γηπεδούχοι είναι πιο εύστοχοι στις βολές (κατά μέσο όρο 2.7%) από τους φιλοξενούμενους είτε κερδίσουν, είτε χάσουν. Οι γηπεδούχοι που κέρδισαν είχαν κατά μέσο όρο παραπάνω προσπάθειες για σουτ ελευθέρων βολών και 2 πόντων και μια λιγότερη προσπάθεια στα σουτ 3 πόντων από τους γηπεδούχους που έχασαν. Οι γηπεδούχοι είναι φανερό ότι υπερτερούν στα στατιστικά σε όλους τους τομείς. Ο παράγοντας έδρα φαίνεται να παίζει σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη ενός αγώνα. 11

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΚΑΙ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ» Τριανταφυλλίδου Ιωάννα Μαθηματικός

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΚΑΙ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ» Τριανταφυλλίδου Ιωάννα Μαθηματικός ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ «ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΚΑΙ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ» ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΜΕ ΤΟ SPSS To SPSS θα: - Κάνει πολύπλοκη στατιστική ανάλυση σε δευτερόλεπτα -

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Στατιστική

Εισαγωγή στη Στατιστική Εισαγωγή στη Στατιστική Μετεκπαιδευτικό Σεμινάριο στην ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΨΥΧΟΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ Δημήτρης Φουσκάκης, Επίκουρος Καθηγητής, Τομέας Μαθηματικών, Σχολή Εφαρμοσμένων

Διαβάστε περισσότερα

Γρηγόρης Θ. Παπανίκος Αντιπρόεδρος του ΠΣΑΟΣ & Επίτιμος Καθηγητής Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Στέρλιγκ (University of Stirling), Η.Β.

Γρηγόρης Θ. Παπανίκος Αντιπρόεδρος του ΠΣΑΟΣ & Επίτιμος Καθηγητής Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Στέρλιγκ (University of Stirling), Η.Β. Γρηγόρης Θ. Παπανίκος Αντιπρόεδρος του ΠΣΑΟΣ & Επίτιμος Καθηγητής Οικονομικών Επιστημών Πανεπιστήμιο Στέρλιγκ (University of Stirling), Η.Β. Ξένοι Ποδοσφαιριστές και Ευρωπαϊκές Επιδόσεις: Η Περίπτωση του

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ και ΓΡΑΜΜΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΗΣΗ

ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ και ΓΡΑΜΜΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΗΣΗ Αλεξάνδρειο Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Θεσσαλονίκης Τμήμα Πληροφορικής Εργαστήριο «Θεωρία Πιθανοτήτων και Στατιστική» ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ και ΓΡΑΜΜΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΗΣΗ Περιεχόμενα 1. Συσχέτιση μεταξύ δύο ποσοτικών

Διαβάστε περισσότερα

2. ΧΡΗΣΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΠΑΚΕΤΩΝ ΣΤΗ ΓΡΑΜΜΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΗΣΗ

2. ΧΡΗΣΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΠΑΚΕΤΩΝ ΣΤΗ ΓΡΑΜΜΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΗΣΗ 2. ΧΡΗΣΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΠΑΚΕΤΩΝ ΣΤΗ ΓΡΑΜΜΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΗΣΗ Η χρησιμοποίηση των τεχνικών της παλινδρόμησης για την επίλυση πρακτικών προβλημάτων έχει διευκολύνει εξαιρετικά από την χρήση διαφόρων στατιστικών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Συντάκτης: Δημήτριος Κρέτσης

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Συντάκτης: Δημήτριος Κρέτσης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Συντάκτης: Δημήτριος Κρέτσης 1. Ο κλάδος της περιγραφικής Στατιστικής: α. Ασχολείται με την επεξεργασία των δεδομένων και την ανάλυση

Διαβάστε περισσότερα

Ερμηνεία αποτελεσμάτων Ανάλυση διακύμανσης κατά ένα παράγοντα

Ερμηνεία αποτελεσμάτων Ανάλυση διακύμανσης κατά ένα παράγοντα Ερμηνεία αποτελεσμάτων Ανάλυση διακύμανσης κατά ένα παράγοντα Αρχείο δεδομένων school.sav Στον πίνακα Descriptives, μας δίνονται για την Επίδοση ως προς τις πέντε διαφορετικές μεθόδους διδασκαλίας, το

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική έρευνα Οργάνωση & Παρουσίαση Δεδομένων (Εργαστήριο SPSS) Άγγελος Μάρκος, Λέκτορας Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης

Εκπαιδευτική έρευνα Οργάνωση & Παρουσίαση Δεδομένων (Εργαστήριο SPSS) Άγγελος Μάρκος, Λέκτορας Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Εκπαιδευτική έρευνα Οργάνωση & Παρουσίαση Δεδομένων (Εργαστήριο SPSS) Άγγελος Μάρκος, Λέκτορας Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Σύνολα Δεδομένων - Είδη Ποσοτικής Έρευνας: Παράλογες Ιδέες Γονέων (Δειγματοληπτική)

Διαβάστε περισσότερα

Εισόδημα Κατανάλωση 1500 500 1600 600 1300 450 1100 400 600 250 700 275 900 300 800 352 850 400 1100 500

Εισόδημα Κατανάλωση 1500 500 1600 600 1300 450 1100 400 600 250 700 275 900 300 800 352 850 400 1100 500 Εισόδημα Κατανάλωση 1500 500 1600 600 1300 450 1100 400 600 250 700 275 900 300 800 352 850 400 1100 500 Πληθυσμός Δείγμα Δείγμα Δείγμα Ο ρόλος της Οικονομετρίας Οικονομική Θεωρία Διατύπωση της

Διαβάστε περισσότερα

Λογαριθμικά Γραμμικά Μοντέλα Poisson Παλινδρόμηση Παράδειγμα στο SPSS

Λογαριθμικά Γραμμικά Μοντέλα Poisson Παλινδρόμηση Παράδειγμα στο SPSS Λογαριθμικά Γραμμικά Μοντέλα Poisson Παλινδρόμηση Παράδειγμα στο SPSS Ο παρακάτω πίνακας παρουσιάζει θανάτους από καρδιακή ανεπάρκεια ανάμεσα σε άνδρες γιατρούς οι οποίοι έχουν κατηγοριοποιηθεί κατά ηλικία

Διαβάστε περισσότερα

Kruskal-Wallis H... 176

Kruskal-Wallis H... 176 Περιεχόμενα KΕΦΑΛΑΙΟ 1: Περιγραφή, παρουσίαση και σύνοψη δεδομένων................. 15 1.1 Τύποι μεταβλητών..................................................... 16 1.2 Κλίμακες μέτρησης....................................................

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστική Ι (ΨΥΧ-1202) ιάλεξη 4

Στατιστική Ι (ΨΥΧ-1202) ιάλεξη 4 (ΨΥΧ-1202) Λεωνίδας Α. Ζαμπετάκης Β.Sc., M.Env.Eng., M.Ind.Eng., D.Eng. Εmail: statisticsuoc@gmail.com ιαλέξεις: ftp://ftp.soc.uoc.gr/psycho/zampetakis/ ιάλεξη 4 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ Ρέθυμνο,

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση 10, σελ. 119. Για τη μεταβλητή x (άτυπος όγκος) έχουμε: x censored_x 1 F 3 F 3 F 4 F 10 F 13 F 13 F 16 F 16 F 24 F 26 F 27 F 28 F

Άσκηση 10, σελ. 119. Για τη μεταβλητή x (άτυπος όγκος) έχουμε: x censored_x 1 F 3 F 3 F 4 F 10 F 13 F 13 F 16 F 16 F 24 F 26 F 27 F 28 F Άσκηση 0, σελ. 9 από το βιβλίο «Μοντέλα Αξιοπιστίας και Επιβίωσης» της Χ. Καρώνη (i) Αρχικά, εισάγουμε τα δεδομένα στο minitab δημιουργώντας δύο μεταβλητές: τη x για τον άτυπο όγκο και την y για τον τυπικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ (SPSS)

ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ (SPSS) ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ (SPSS) Έλεγχος Υποθέσεων για την Μέση Τιμή ενός Δείγματος (One Sample t-test) Το κριτήριο One sample t-test χρησιμοποιείται όταν θέλουμε να συγκρίνουμε τον αριθμητικό

Διαβάστε περισσότερα

iii ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος

iii ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος iii ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος xi 1 Αντικείμενα των Πιθανοτήτων και της Στατιστικής 1 1.1 Πιθανοτικά Πρότυπα και Αντικείμενο των Πιθανοτήτων, 1 1.2 Αντικείμενο της Στατιστικής, 3 1.3 Ο Ρόλος των Πιθανοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

Βιοστατιστική ΒΙΟ-309

Βιοστατιστική ΒΙΟ-309 Βιοστατιστική ΒΙΟ-309 Χειμερινό Εξάμηνο Ακαδ. Έτος 2015-2016 Ντίνα Λύκα lika@biology.uoc.gr 1. Εισαγωγή Εισαγωγικές έννοιες Μεταβλητότητα : ύπαρξη διαφορών μεταξύ ομοειδών μετρήσεων Μεταβλητή: ένα χαρακτηριστικό

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός του κεφαλαίου είναι η κατανόηση των βασικών στοιχείων μιας στατιστικής έρευνας.

Σκοπός του κεφαλαίου είναι η κατανόηση των βασικών στοιχείων μιας στατιστικής έρευνας. 7 ο ΜΑΘΗΜΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ Σκοπός Σκοπός του κεφαλαίου είναι η κατανόηση των βασικών στοιχείων μιας στατιστικής έρευνας. Προσδοκώμενα αποτελέσματα Όταν θα έχετε ολοκληρώσει τη μελέτη αυτού του κεφαλαίου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ Ε ΟΜΕΝΩΝ. 2. Περιγραφική Στατιστική

ΑΝΑΛΥΣΗ Ε ΟΜΕΝΩΝ. 2. Περιγραφική Στατιστική ΑΝΑΛΥΣΗ Ε ΟΜΕΝΩΝ 2. Περιγραφική Στατιστική Βασικά είδη στατιστικής ανάλυσης 1. Περιγραφική στατιστική: περιγραφή του συνόλου των δεδοµένων (δείγµατος) 2. Συµπερασµατολογία: Παραγωγή συµπερασµάτων για τα

Διαβάστε περισσότερα

η πιθανότητα επιτυχίας. Επομένως, η συνάρτηση πιθανοφάνειας είναι ίση με: ( ) 32 = p 18 1 p

η πιθανότητα επιτυχίας. Επομένως, η συνάρτηση πιθανοφάνειας είναι ίση με: ( ) 32 = p 18 1 p ΑΣΚΗΣΗ 1 ΣΕΜΦΕ 14-15 i. Έστω yi ο αριθμός των προσπαθειών κάθε μαθητή μέχρι να πετύχει τρίποντο. Ο αριθμός των προσπαθειών πριν ο μαθητής να πετύχει τρίποντο θα είναι xi = yi - 1, i = 1,,18. 2 2 3 2 1

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστική Ι. Μέτρα Διασποράς (measures of dispersion) Δρ. Δημήτρης Σωτηρόπουλος e-mail: dgs@eap.gr

Στατιστική Ι. Μέτρα Διασποράς (measures of dispersion) Δρ. Δημήτρης Σωτηρόπουλος e-mail: dgs@eap.gr Στατιστική Ι Μέτρα Διασποράς (measures of dispersion) Δρ. Δημήτρης Σωτηρόπουλος e-mail: dgs@eap.gr Παρασκευή, 30 Νοεμβρίου 2012 Στατιστική Ι Έννοιες - Κλειδιά Μεταβλητότητα Εύρος (range) Εκατοστημόρια

Διαβάστε περισσότερα

Στόχος µαθήµατος: ΒΙΟΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ. 1. Απλή γραµµική παλινδρόµηση. 1.2 Παράδειγµα 6 (συνέχεια)

Στόχος µαθήµατος: ΒΙΟΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ. 1. Απλή γραµµική παλινδρόµηση. 1.2 Παράδειγµα 6 (συνέχεια) ΠΜΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΥΓΕΙΑ, ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΑΚ. ΕΤΟΣ 2006-2007, 3ο εξάµηνο ΒΙΟΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ. Απλή γραµµική παλινδρόµηση Παράδειγµα 6: Χρόνος παράδοσης φορτίου ΜΑΘΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Συσχέτιση μεταξύ δύο συνόλων δεδομένων

Συσχέτιση μεταξύ δύο συνόλων δεδομένων Διαγράμματα διασποράς (scattergrams) Συσχέτιση μεταξύ δύο συνόλων δεδομένων Η οπτική απεικόνιση δύο συνόλων δεδομένων μπορεί να αποκαλύψει με παραστατικό τρόπο πιθανές τάσεις και μεταξύ τους συσχετίσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Ποσοτικές Μέθοδοι., Εισηγητής: Ν.Κυρίτσης, MBA, Ph.D. Candidate,, e-mail: kyritsis@ist.edu.gr

Ποσοτικές Μέθοδοι., Εισηγητής: Ν.Κυρίτσης, MBA, Ph.D. Candidate,, e-mail: kyritsis@ist.edu.gr Ποσοτικές Μέθοδοι Εισηγητής: Ν.Κυρίτσης MBA Ph.D. Candidate e-mail: kyritsis@ist.edu.gr Εισαγωγή στη Στατιστική Διδακτικοί Στόχοι Μέτρα Σχετικής Διασποράς Κατανομές Πιθανοτήτων Η Κανονική Κατανομή Η Τυποποιημένες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ

ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ Αστική Μη Κερδοσκοπική Εταιρεία- ISO 9001 Σαπφούς 3, 81100 Μυτιλήνη (1ος Όροφος) 2251054739 (09:00-14:30) academy@aigaion.org civilacademy.ucoz.org «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστική Αποτίμηση του Πανευρωπαϊκού Πρωταθλήματος Ανδρών 2009. Του Σωτήρη Δρίκου Καθηγητή Φυσικής Αγωγής- MSc Προπονητή Πετοσφαίρισης

Στατιστική Αποτίμηση του Πανευρωπαϊκού Πρωταθλήματος Ανδρών 2009. Του Σωτήρη Δρίκου Καθηγητή Φυσικής Αγωγής- MSc Προπονητή Πετοσφαίρισης Sotiris Drikos Στατιστική Αποτίμηση του Πανευρωπαϊκού Πρωταθλήματος Ανδρών 2009. Του Σωτήρη Δρίκου Καθηγητή Φυσικής Αγωγής- MSc Προπονητή Πετοσφαίρισης Η ποσοτική ανάλυση, η εκτίμηση της απόδοσης και η

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 16 Απλή Γραμμική Παλινδρόμηση και Συσχέτιση

Κεφάλαιο 16 Απλή Γραμμική Παλινδρόμηση και Συσχέτιση Κεφάλαιο 16 Απλή Γραμμική Παλινδρόμηση και Συσχέτιση Copyright 2009 Cengage Learning 16.1 Ανάλυση Παλινδρόμησης Σκοπός του προβλήματος είναι η ανάλυση της σχέσης μεταξύ συνεχών μεταβλητών. Η ανάλυση παλινδρόμησης

Διαβάστε περισσότερα

H ΑΝΑΛΥΣΗ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗΣ (PEARSON s r)

H ΑΝΑΛΥΣΗ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗΣ (PEARSON s r) 5 H ΑΝΑΛΥΣΗ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗΣ (PEARSON s r) Περίληψη Σκοπός του κεφαλαίου είναι η εφαρμογή της ανάλυσης συσχέτισης (Pearson r) μέσω του PASW. H ανάλυση συσχέτισης Pearson r χρησιμοποιείται για να εξεταστεί η

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστική Επιχειρήσεων Ι

Στατιστική Επιχειρήσεων Ι ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Στατιστική Επιχειρήσεων Ι Ενότητα 7: Παρουσίαση δεδομένων-περιγραφική στατιστική Μιλτιάδης Χαλικιάς, Επίκουρος Καθηγητής Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Πρόβλεψη αποτελεσμάτων ποδοσφαιρικών αγώνων βάσει του ιστορικού των αναμετρήσεων

Πρόβλεψη αποτελεσμάτων ποδοσφαιρικών αγώνων βάσει του ιστορικού των αναμετρήσεων Πολυτεχνείο Κρήτης Αυτόνομοι Πράκτορες 2012-2013 Πρόβλεψη αποτελεσμάτων ποδοσφαιρικών αγώνων βάσει του ιστορικού των αναμετρήσεων Δουγιάκης Λάζαρος 13 Πρόβλεψη αποτελεσμάτων ποδοσφαιρικών αγώνων βάσει

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστική Ι. Ενότητα 2: Στατιστικά Μέτρα Διασποράς Ασυμμετρίας - Κυρτώσεως. Δρ. Γεώργιος Κοντέος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Γρεβενών

Στατιστική Ι. Ενότητα 2: Στατιστικά Μέτρα Διασποράς Ασυμμετρίας - Κυρτώσεως. Δρ. Γεώργιος Κοντέος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Γρεβενών Στατιστική Ι Ενότητα 2: Στατιστικά Μέτρα Διασποράς Ασυμμετρίας - Κυρτώσεως Δρ. Γεώργιος Κοντέος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Γρεβενών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ (SPSS)

ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ (SPSS) ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ (SPSS) Έλεγχος Υποθέσεων για τους Μέσους - Εξαρτημένα Δείγματα (Paired samples t-test) Το κριτήριο Paired samples t-test χρησιμοποιείται όταν θέλουμε να συγκρίνουμε

Διαβάστε περισσότερα

----------Εισαγωγή στη Χρήση του SPSS for Windows ------------- Σελίδα: 0------------

----------Εισαγωγή στη Χρήση του SPSS for Windows ------------- Σελίδα: 0------------ ----------Εισαγωγή στη Χρήση του SPSS for Windows ------------- Σελίδα: 0------------ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 ο 8.1 Συντελεστές συσχέτισης: 8.1.1 Συσχέτιση Pearson, και ρ του Spearman 8.1.2 Υπολογισµός του συντελεστή

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΕΟ 13 ΠΟΣΟΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ 3 η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΑ

ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΕΟ 13 ΠΟΣΟΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ 3 η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΕΟ 13 ΠΟΣΟΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ 3 η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΜΑ 1 ο Τα δεδομένα της στήλης Grade (Αρχείο Excel, Φύλλο Ask1) αναφέρονται στη βαθμολογία 63 φοιτητών που έλαβαν μέρος σε

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ. ΑΛΕΓΚΑΚΗΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Φυσικός, PH.D. Σχολής Επιστηµών Υγείας

ΒΙΟΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ. ΑΛΕΓΚΑΚΗΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Φυσικός, PH.D. Σχολής Επιστηµών Υγείας ΒΙΟΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΛΕΓΚΑΚΗΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Φυσικός, PH.D. Σχολής Επιστηµών Υγείας Επικοινωνία: Πτέρυγα 4, Τοµέας Κοινωνικής Ιατρικής Εργαστήριο Βιοστατιστικής Τηλ. 4613 e-mail: biostats@med.uoc.gr thalegak@med.uoc.gr

Διαβάστε περισσότερα

Η ΙΣΧΥΣ ΕΝΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ. (Power of a Test) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 21

Η ΙΣΧΥΣ ΕΝΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ. (Power of a Test) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 21 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 21 Η ΙΣΧΥΣ ΕΝΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ (Power of a Test) Όπως είδαμε προηγουμένως, στον Στατιστικό Έλεγχο Υποθέσεων, ορίζουμε δύο είδη πιθανών λαθών (κινδύνων) που μπορεί να συμβούν όταν παίρνουμε αποφάσεις

Διαβάστε περισσότερα

T-tests One Way Anova

T-tests One Way Anova William S. Gosset Student s t Sir Ronald Fisher T-tests One Way Anova ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ Νίκος Ζουρμπάνος Ρούσσος, Π.Λ., & Τσαούσης, Γ. (2002). Στατιστική εφαρμοσμένη στις κοινωνικές επιστήμες. Αθήνα: Ελληνικά

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΧΡΗΣΗ ΓΡΑΜΜΙΚΩΝ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΙΚΗΣ ΠΑΛΙΝ ΡΟΜΗΣΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΧΡΗΣΗ ΓΡΑΜΜΙΚΩΝ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΙΚΗΣ ΠΑΛΙΝ ΡΟΜΗΣΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΧΡΗΣΗ ΓΡΑΜΜΙΚΩΝ ΜΟΝΤΕΛΩΝ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΙΚΗΣ ΠΑΛΙΝ ΡΟΜΗΣΗΣ 6.1 Εισαγωγή Σε πολλές στατιστικές εφαρµογές συναντάται το πρόβληµα της µελέτης της σχέσης δυο ή περισσότερων τυχαίων µεταβλητών. Η σχέση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Βασικές έννοιες

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Βασικές έννοιες ΕΙΣΑΓΩΓΗ Βασικές έννοιες Σε ένα ερωτηματολόγιο έχουμε ένα σύνολο ερωτήσεων. Μπορούμε να πούμε ότι σε κάθε ερώτηση αντιστοιχεί μία μεταβλητή. Αν θεωρήσουμε μια ερώτηση, τα άτομα δίνουν κάποιες απαντήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ. Κεφάλαιο 16. Απλή Γραμμική Παλινδρόμηση και Συσχέτιση

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ. Κεφάλαιο 16. Απλή Γραμμική Παλινδρόμηση και Συσχέτιση ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΤΡΑΣ Εργαστήριο Λήψης Αποφάσεων & Επιχειρησιακού Προγραμματισμού Καθηγητής Ι. Μητρόπουλος ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού Πρόγραμμα Διδακτορικών Σπουδών ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΕΝΤΥΠΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού Πρόγραμμα Διδακτορικών Σπουδών ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΕΝΤΥΠΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού Πρόγραμμα Διδακτορικών Σπουδών ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΕΝΤΥΠΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Προχωρημένη Στατιστική 2. ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Εξερευνώντας τα δεδομένα μας-περιγραφική Στατιστική

Εξερευνώντας τα δεδομένα μας-περιγραφική Στατιστική ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ Εξερευνώντας τα δεδομένα μας-περιγραφική Στατιστική Το πρώτο βήμα στην ανάλυση ενός συνόλου δεδομένων, που αποτελούν μετρήσεις ενός δείγματος είναι η παρουσίαση και σύνοψη των πληροφοριών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΚΑ ΠΡΟΤΥΠΑ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΩΤΟ ΘΕΩΡΙΑΣ-ΑΠΛΟ ΓΡΑΜΜΙΚΟ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ PASW 18 Δρ. Κουνετάς Η Κωνσταντίνος Ακαδημαϊκό Έτος 2011 2012 ΕΠΙΧ

Διαβάστε περισσότερα

Για να ελέγξουµε αν η κατανοµή µιας µεταβλητής είναι συµβατή µε την κανονική εφαρµόζουµε το test Kolmogorov-Smirnov.

Για να ελέγξουµε αν η κατανοµή µιας µεταβλητής είναι συµβατή µε την κανονική εφαρµόζουµε το test Kolmogorov-Smirnov. A. ΈΛΕΓΧΟΣ ΚΑΝΟΝΙΚΟΤΗΤΑΣ A 1. Έλεγχος κανονικότητας Kolmogorov-Smirnov. Για να ελέγξουµε αν η κατανοµή µιας µεταβλητής είναι συµβατή µε την κανονική εφαρµόζουµε το test Kolmogorov-Smirnov. Μηδενική υπόθεση:

Διαβάστε περισσότερα

Δύο κύριοι τρόποι παρουσίασης δεδομένων. Παράδειγμα

Δύο κύριοι τρόποι παρουσίασης δεδομένων. Παράδειγμα Δύο κύριοι τρόποι παρουσίασης δεδομένων Παράδειγμα Με πίνακες Με διαγράμματα Ονομαστικά δεδομένα Εδώ τα περιγραφικά μέτρα (μέσος, διάμεσος κλπ ) δεν έχουν νόημα Πήραμε ένα δείγμα από 25 άτομα και τα ρωτήσαμε

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Κεφάλαιο 2

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Κεφάλαιο 2 013 [Κεφάλαιο ] ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Κεφάλαιο Μάθημα Εαρινού Εξάμηνου 01-013 M.E. OE0300 Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης [Οικονομετρία 01-013] Μαρί-Νοέλ

Διαβάστε περισσότερα

3. ΣΕΙΡΙΑΚΟΣ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗΣ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗΣ

3. ΣΕΙΡΙΑΚΟΣ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗΣ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗΣ 3. ΣΕΙΡΙΑΚΟΣ ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΗΣ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗΣ Πρόβλημα: Ένας ραδιοφωνικός σταθμός ενδιαφέρεται να κάνει μια ανάλυση για τους πελάτες του που διαφημίζονται σ αυτόν για να εξετάσει την ποσοστιαία μεταβολή των πωλήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ

ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ Περιγραφικοί παράµετροι ή περιγραφικά µέτρα Τα περιγραφικά µέτρα διακρίνονται σε: µέτρα θέσης των στατιστικών δεδο- µένων ή παράµετροι κεντρικής τάσης µέτρα διασποράς µέτρα ή συντελεστές

Διαβάστε περισσότερα

Πίσω στα βασικά: Βασικές αρχές στατιστικής για κοινωνιολογικές έρευνες

Πίσω στα βασικά: Βασικές αρχές στατιστικής για κοινωνιολογικές έρευνες Σχετικές πληροφορίες: http://dlib.ionio.gr/~spver/seminars/statistics/ Πίσω στα βασικά: Βασικές αρχές στατιστικής για κοινωνιολογικές έρευνες Σπύρος Βερονίκης Τμήμα Αρχειονομίας - Βιβλιοθηκονομίας Θεματικές

Διαβάστε περισσότερα

Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ

Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Μ ΑΪΟΥ 2002 2004 Δ ΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ Π ΕΡΙΛΗΨΗ: Η μελέτη αυτή έχει σκοπό να παρουσιάσει και να ερμηνεύσει τα ευρήματα που προέκυψαν από τη στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Εισαγωγή 1. Γενικά... 25 2. Έννοια και Είδη Μεταβλητών... 26 3. Κλίμακες Μέτρησης Μεταβλητών... 29 3.1 Ονομαστική κλίμακα... 30 3.2. Τακτική κλίμακα... 31 3.3 Κλίμακα ισοδιαστημάτων... 34 3.4

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΣ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ

ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΣ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Αλεξάνδρειο Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Θεσσαλονίκης Τμήμα Πληροφορικής Εργαστήριο «Θεωρία Πιθανοτήτων και Στατιστική» ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΣ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ Περιεχόμενα 1. ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ...

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

ΘΕΩΡΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΑΠΛΟ ΓΡΑΜΜΙΚΟ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ Συντελεστής συσχέτισης (εκτιμητής Person: r, Y ( ( Y Y xy ( ( Y Y x y, όπου r, Y (ισχυρή θετική γραμμική συσχέτιση όταν, ισχυρή αρνητική

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο αγορών Πάμε Στοίχημα

Εγχειρίδιο αγορών Πάμε Στοίχημα Εγχειρίδιο αγορών Πάμε Στοίχημα Περιεχόμενα: Ποδόσφαιρο.. σελ. 2 35 Μπάσκετ... σελ. 36-55 Βόλεϊ.. σελ. 56-59 Χάντμπολ.. σελ. 60-68 Μπέιζμπολ... σελ. 69-72 Χόκεϊ επί Πάγου.... σελ. 73 88 Αμερικάνικο Ποδόσφαιρο..

Διαβάστε περισσότερα

3.4.2 Ο Συντελεστής Συσχέτισης τ Του Kendall

3.4.2 Ο Συντελεστής Συσχέτισης τ Του Kendall 3..2 Ο Συντελεστής Συσχέτισης τ Του Kendall Ο συντελεστής συχέτισης τ του Kendall μοιάζει με τον συντελεστή ρ του Spearman ως προς το ότι υπολογίζεται με βάση την τάξη μεγέθους των παρατηρήσεων και όχι

Διαβάστε περισσότερα

Κεφ. Ιο ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ

Κεφ. Ιο ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος 75 Κεφ. Ιο ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ 1.1. Τυχαία γεγονότα ή ενδεχόμενα 17 1.2. Πειράματα τύχης - Δειγματικός χώρος 18 1.3. Πράξεις με ενδεχόμενα 20 1.3.1. Ενδεχόμενα ασυμβίβαστα

Διαβάστε περισσότερα

----------Εισαγωγή στη Χρήση του SPSS for Windows ------------- Σελίδα: 0------------

----------Εισαγωγή στη Χρήση του SPSS for Windows ------------- Σελίδα: 0------------ ----------Εισαγωγή στη Χρήση του SPSS for Windows ------------- Σελίδα: 0------------ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο 9.1 ηµιουργία µοντέλων πρόβλεψης 9.2 Απλή Γραµµική Παλινδρόµηση 9.3 Αναλυτικά για το ιάγραµµα ιασποράς

Διαβάστε περισσότερα

Προϋποθέσεις : ! Και οι δύο µεταβλητές να κατανέµονται κανονικά και να έχουν επιλεγεί τυχαία.

Προϋποθέσεις : ! Και οι δύο µεταβλητές να κατανέµονται κανονικά και να έχουν επιλεγεί τυχαία. . ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ. Υπολογισµός συντελεστών συσχέτισης Προκειµένου να ελέγξουµε την ύπαρξη γραµµικής σχέσης µεταξύ δύο ποσοτικών µεταβλητών, χρησιµοποιούµε συνήθως τον παραµετρικό συντελεστή συσχέτισης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ. Κεφάλαιο 10. Εισαγωγή στην εκτιμητική

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ. Κεφάλαιο 10. Εισαγωγή στην εκτιμητική ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΤΡΑΣ Εργαστήριο Λήψης Αποφάσεων & Επιχειρησιακού Προγραμματισμού Καθηγητής Ι. Μητρόπουλος ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστική είναι το σύνολο των μεθόδων και θεωριών που εφαρμόζονται σε αριθμητικά δεδομένα προκειμένου να ληφθεί κάποια απόφαση σε συνθήκες

Στατιστική είναι το σύνολο των μεθόδων και θεωριών που εφαρμόζονται σε αριθμητικά δεδομένα προκειμένου να ληφθεί κάποια απόφαση σε συνθήκες Ορισμός Στατιστική είναι το σύνολο των μεθόδων και θεωριών που εφαρμόζονται σε αριθμητικά δεδομένα προκειμένου να ληφθεί κάποια απόφαση σε συνθήκες αβεβαιότητας. Βασικές έννοιες Η μελέτη ενός πληθυσμού

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικές ασκήσεις ΔΙΠ 50

Ενδεικτικές ασκήσεις ΔΙΠ 50 Ενδεικτικές ασκήσεις ΔΙΠ 50 Άσκηση 1 (άσκηση 1 1 ης εργασίας 2009-10) Σε ένα ράφι μιας βιβλιοθήκης τοποθετούνται με τυχαία σειρά 11 διαφορετικά βιβλία τεσσάρων θεματικών ενοτήτων. Πιο συγκεκριμένα, υπάρχουν

Διαβάστε περισσότερα

Υ: Νόσος. Χ: Παράγοντας Κινδύνου 1 (Ασθενής) 2 (Υγιής) Σύνολο. 1 (Παρόν) n 11 n 12 n 1. 2 (Απών) n 21 n 22 n 2. Σύνολο n.1 n.2 n..

Υ: Νόσος. Χ: Παράγοντας Κινδύνου 1 (Ασθενής) 2 (Υγιής) Σύνολο. 1 (Παρόν) n 11 n 12 n 1. 2 (Απών) n 21 n 22 n 2. Σύνολο n.1 n.2 n.. Μέτρα Κινδύνου για Δίτιμα Κατηγορικά Δεδομένα Σε αυτή την ενότητα θα ορίσουμε δείκτες μέτρησης του κινδύνου εμφάνισης μίας νόσου όταν έχουμε δίτιμες κατηγορικές μεταβλητές. Στην πιο απλή περίπτωση μας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ ΚΑΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΙ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΘΕΩΡΙΑΣ ΣΥΝΟΡΘΩΣΕΩΝ

ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ ΚΑΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΙ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΘΕΩΡΙΑΣ ΣΥΝΟΡΘΩΣΕΩΝ ΤΟΠΟΓΡΑΦΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ ΚΑΙ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΙ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΘΕΩΡΙΑΣ ΣΥΝΟΡΘΩΣΕΩΝ Βασίλης Δ. Ανδριτσάνος Δρ. Αγρονόμος - Τοπογράφος Μηχανικός ΑΠΘ Επίκουρος Καθηγητής ΤΕΙ Αθήνας 3ο εξάμηνο http://eclass.teiath.gr Παρουσιάσεις,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Εαρινό εξάµηνο ακαδηµαϊκού έτους 2003-2004 ΑΝΑΛΥΣΗ Ε ΟΜΕΝΩΝ. Εργασία 4 - Ενδεικτική λύση

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Εαρινό εξάµηνο ακαδηµαϊκού έτους 2003-2004 ΑΝΑΛΥΣΗ Ε ΟΜΕΝΩΝ. Εργασία 4 - Ενδεικτική λύση ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ Εαρινό εξάµηνο ακαδηµαϊκού έτους 34 ΑΝΑΛΥΣΗ Ε ΟΜΕΝΩΝ 5 Μαΐου 4 Εργασία 4 - Ενδεικτική λύση Το κείµενο απευθύνεται στους φοιτητές και αιτιολογεί και περιγράφει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ. Παράρτημα Α. Τελικό αποτέλεσμα 1 Τελικό αποτέλεσμα (1X2) 1: να κερδίσει η εντός έδρας ομάδα 2: να κερδίσει η εκτός έδρας ομάδα 50,000

ΠΟΔΟΣΦΑΙΡΟ. Παράρτημα Α. Τελικό αποτέλεσμα 1 Τελικό αποτέλεσμα (1X2) 1: να κερδίσει η εντός έδρας ομάδα 2: να κερδίσει η εκτός έδρας ομάδα 50,000 Παράρτημα Α Ισχύει από 27/8/2013 Οι τύποι στοιχημάτων υπόκεινται σε αλλαγές Σημειώσεις, UNDER = LESS, OVER = MORE, ΚΔΑ: Κανονικη Διάρκεια Αγώνα, Odd - Even (Μονά - Ζυγά): το σκορ 0-0 θεωρείται πάντα ζυγό,

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοτική και ποσοτική ανάλυση ιατρικών δεδομένων

Ποιοτική και ποσοτική ανάλυση ιατρικών δεδομένων Ποιοτική και ποσοτική ανάλυση ιατρικών δεδομένων Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ 1 ο βήμα : καταγραφή δεδομένων Το πιο πρακτικό

Διαβάστε περισσότερα

HMY 795: Αναγνώριση Προτύπων

HMY 795: Αναγνώριση Προτύπων HMY 795: Αναγνώριση Προτύπων Διάλεξη 3 Επιλογή μοντέλου Επιλογή μοντέλου Θεωρία αποφάσεων Επιλογή μοντέλου δεδομένα επικύρωσης Η επιλογή του είδους του μοντέλου που θα χρησιμοποιηθεί σε ένα πρόβλημα (π.χ.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ενότητα 4: ΔΙΑΛΕΞΗ 04

ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ενότητα 4: ΔΙΑΛΕΞΗ 04 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΑ Ενότητα 4: ΔΙΑΛΕΞΗ 04 Μαρί-Νοέλ Ντυκέν Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας & Περιφερειακής Ανάπτυξης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ 3ο. Βασικές έννοιες

ΜΑΘΗΜΑ 3ο. Βασικές έννοιες ΜΑΘΗΜΑ 3ο Βασικές έννοιες Εισαγωγή Βασικές έννοιες Ένας από τους βασικότερους σκοπούς της ανάλυσης των χρονικών σειρών είναι η διενέργεια των προβλέψεων. Στα υποδείγματα αυτά η τρέχουσα τιμή μιας οικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

Ημερομηνία δημιουργίας - γέννησης του αθλήματος έχει καταγραφεί η 29 Δεκεμβρίου 1891

Ημερομηνία δημιουργίας - γέννησης του αθλήματος έχει καταγραφεί η 29 Δεκεμβρίου 1891 Η καλαθοσφαίριση ή πιο συχνά μπάσκετ, είναι ένα ομαδικό άθλημα Ημερομηνία δημιουργίας - γέννησης του αθλήματος έχει καταγραφεί η 29 Δεκεμβρίου 1891 Δημιουργός του ήταν ο Καναδός, καθηγητής φυσικής αγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Ελλιπή δεδομένα. Εδώ έχουμε 1275. Στον πίνακα που ακολουθεί δίνεται η κατά ηλικία κατανομή 1275 ατόμων

Ελλιπή δεδομένα. Εδώ έχουμε 1275. Στον πίνακα που ακολουθεί δίνεται η κατά ηλικία κατανομή 1275 ατόμων Ελλιπή δεδομένα Στον πίνακα που ακολουθεί δίνεται η κατά ηλικία κατανομή 75 ατόμων Εδώ έχουμε δ 75,0 75 5 Ηλικία Συχνότητες f 5-4 70 5-34 50 35-44 30 45-54 465 55-64 335 Δεν δήλωσαν 5 Σύνολο 75 Μπορεί

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία. στα. Γενικευμένα Γραμμικά Μοντέλα

Εργασία. στα. Γενικευμένα Γραμμικά Μοντέλα Εργασία στα Γενικευμένα Γραμμικά Μοντέλα Μ. Παρζακώνης ΜΕΣ/ 06015 Ο παρακάτω πίνακας δίνει τα αποτελέσματα 800 αιτήσεων για δάνειο σε μία τράπεζα. Ο πίνακας παρουσιάζει τον αριθμό των δανείων που εγκρίθηκαν,

Διαβάστε περισσότερα

Αν οι προϋποθέσεις αυτές δεν ισχύουν, τότε ανατρέχουµε σε µη παραµετρικό τεστ.

Αν οι προϋποθέσεις αυτές δεν ισχύουν, τότε ανατρέχουµε σε µη παραµετρικό τεστ. ΣΤ. ΑΝΑΛΥΣΗ ΙΑΣΠΟΡΑΣ (ANALYSIS OF VARIANCE - ANOVA) ΣΤ 1. Ανάλυση ιασποράς κατά µία κατεύθυνση. Όπως έχουµε δει στη παράγραφο Β 2, όταν θέλουµε να ελέγξουµε, αν η µέση τιµή µιας ποσοτικής µεταβλητής διαφέρει

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Υδατικών Πόρων

Διαχείριση Υδατικών Πόρων Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Διαχείριση Υδατικών Πόρων Γ.. Τσακίρης Μάθημα 3 ο Λεκάνη απορροής Υπάρχουσα κατάσταση Σενάριο 1: Μέσες υδρολογικές συνθήκες Σενάριο : Δυσμενείς υδρολογικές συνθήκες Μελλοντική

Διαβάστε περισσότερα

Έστω 3 πενταμελείς ομάδες φοιτητών με βαθμολογίες: Ομάδα 1: 6,7,5,8,4 Ομάδα 2: 7,5,6,5,7 Ομάδα 3: 8,6,2,4,10 Παρατηρούμε ότι και οι τρεις πενταμελείς

Έστω 3 πενταμελείς ομάδες φοιτητών με βαθμολογίες: Ομάδα 1: 6,7,5,8,4 Ομάδα 2: 7,5,6,5,7 Ομάδα 3: 8,6,2,4,10 Παρατηρούμε ότι και οι τρεις πενταμελείς Διασπορά Μέτρηση Έστω 3 πενταμελείς ομάδες φοιτητών με βαθμολογίες: Ομάδα 1: 6,7,5,8,4 Ομάδα 2: 7,5,6,5,7 Ομάδα 3: 8,6,2,4,10 Παρατηρούμε ότι και οι τρεις πενταμελείς ομάδες έχουν μέση βαθμολογία 6. συνέχεια

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΚΑΤΑΝΟΜΕΣ & ΟΜΑ ΟΠΟΙΗΣΗ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΩΝ. 4.1 Κατανοµή γραπτού µέσου όρου ετήσιων πληθυσµών

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΚΑΤΑΝΟΜΕΣ & ΟΜΑ ΟΠΟΙΗΣΗ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΩΝ. 4.1 Κατανοµή γραπτού µέσου όρου ετήσιων πληθυσµών ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΚΑΤΑΝΟΜΕΣ & ΟΜΑ ΟΠΟΙΗΣΗ ΒΑΘΜΟΛΟΓΙΩΝ Εισαγωγή Στο κεφάλαιο 4 υπολογίζονται τα κυριότερα στατιστικά µέτρα θέσης και µεταβλητότητας, κατασκευάζονται ιστογράµµατα συχνοτήτων και θηκογράµµατα για

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ. Ενότητα 2: ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ (2/4). Επίκ. Καθηγητής Κοντέος Γεώργιος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ. Ενότητα 2: ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ (2/4). Επίκ. Καθηγητής Κοντέος Γεώργιος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ Ενότητα 2: ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ (2/4). Επίκ. Καθηγητής Κοντέος Γεώργιος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΣΚΕΨΗ ΤΟΜΟΣ ΙΙ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΣΚΕΨΗ ΤΟΜΟΣ ΙΙ Ι. ΠΑΝΑΡΕΤΟΥ & Ε. ΞΕΚΑΛΑΚΗ Καθηγητών του Τμήματος Στατιστικής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΣΚΕΨΗ ΤΟΜΟΣ ΙΙ (Εισαγωγή στις Πιθανότητες και την Στατιστική Συμπερασματολογία)

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Δεδοµένων µε χρήση του Στατιστικού Πακέτου R

Ανάλυση Δεδοµένων µε χρήση του Στατιστικού Πακέτου R Ανάλυση Δεδοµένων µε χρήση του Στατιστικού Πακέτου R, Επίκουρος Καθηγητής, Τοµέας Μαθηµατικών, Σχολή Εφαρµοσµένων Μαθηµατικών και Φυσικών Επιστηµών, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Περιεχόµενα Εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 1 2 ΤΟ PASW ΜΕ ΜΙΑ ΜΑΤΙΑ... 13 3 ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ: Η ΜΕΣΗ ΤΙΜΗ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΕΣΟΣ... 29

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 1 2 ΤΟ PASW ΜΕ ΜΙΑ ΜΑΤΙΑ... 13 3 ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ: Η ΜΕΣΗ ΤΙΜΗ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΕΣΟΣ... 29 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 1 Μεταβλητές...5 Πληθυσμός, δείγμα...7 Το ευρύτερο γραμμικό μοντέλο...8 Αναφορές στη βιβλιογραφία... 11 2 ΤΟ PASW ΜΕ ΜΙΑ ΜΑΤΙΑ... 13 Περίληψη... 13 Εισαγωγή... 13 Με μια ματιά...

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 1 Βασικές έννοιες

Διάλεξη 1 Βασικές έννοιες Εργαστήριο SPSS Ψ-4201 (ΕΡΓ) Λεωνίδας Α. Ζαμπετάκης Β.Sc., M.Env.Eng., M.Ind.Eng., D.Eng. Εmail: statisticsuoc@gmail.com Διαλέξεις αναρτημένες στο: Διαλέξεις: ftp://ftp.soc.uoc.gr/psycho/zampetakis/ Διάλεξη

Διαβάστε περισσότερα

Ε. ΞΕΚΑΛΑΚΗ Καθηγήτριας του Τμήματος Στατιστικής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών ΜΗ ΠΑΡΑΜΕΤΡΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ

Ε. ΞΕΚΑΛΑΚΗ Καθηγήτριας του Τμήματος Στατιστικής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών ΜΗ ΠΑΡΑΜΕΤΡΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ Ε. ΞΕΚΑΛΑΚΗ Καθηγήτριας του Τμήματος Στατιστικής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών ΜΗ ΠΑΡΑΜΕΤΡΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΑ, 2001 Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ iii ix ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1 1.1

Διαβάστε περισσότερα

= p 20 1 p 18. 1 p Το σημείο στο οποίο μηδενίζεται η παραπάνω μερική παράγωγος είναι

= p 20 1 p 18. 1 p Το σημείο στο οποίο μηδενίζεται η παραπάνω μερική παράγωγος είναι Άσκηση 1 i) Σε κάθε παρατήρηση περιλαμβάνεται ένας έλεγχος (ο τελευταίος) κατά τον οποίο εμφανίστηκε το πρώτο ελαττωματικό της παραγωγικής διαδικασίας. Επομένως, ο αριθμός ελέγχων που έγιναν πριν εμφανιστεί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΤΙΚΗ: ΔΙΑΣΤΗΜΑΤΑ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ

ΕΚΤΙΜΗΤΙΚΗ: ΔΙΑΣΤΗΜΑΤΑ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 13 ΕΚΤΙΜΗΤΙΚΗ: ΔΙΑΣΤΗΜΑΤΑ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ Στις προηγούμενες ενότητες ασχοληθήκαμε με μεθόδους που οδηγούν σε εκτιμήτριες των τιμών μιας ή και περισσοτέρων αγνώστων παραμέτρων. Αυτό έγινε με την κατασκευή

Διαβάστε περισσότερα

Οι ανατροπές και η λογική τους.

Οι ανατροπές και η λογική τους. Sotiris Drikos Οι ανατροπές και η λογική τους. Αν θέλαμε να έχουμε ένα ενιαίο κριτήριο για την αξιολόγηση 2 ομάδων στο πλαίσιο μίας διοργάνωσης πριν από μία μεταξύ τους αναμέτρηση θα μπορούσαμε να το αναζητήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφική στατιστική

Περιγραφική στατιστική Περιγραφική στατιστική Ιστογράμματα Mέτρα θέσης και διασποράς Κατανομές δεδομένων Γεωργία Σαλαντή Επικ. Καθηγήτρια Εργαστήριο Υγιεινής και Επιδημιολογίας Στατιστική 1. Εκτιμήσεις Μεγέθη και διαστήματα

Διαβάστε περισσότερα

Στόχος µαθήµατος: ΒΙΟΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ. 1. Πολλαπλή γραµµική παλινδρόµηση. 1.2 Παράδειγµα 7 (συνέχεια)

Στόχος µαθήµατος: ΒΙΟΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ. 1. Πολλαπλή γραµµική παλινδρόµηση. 1.2 Παράδειγµα 7 (συνέχεια) ΠΜΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΥΓΕΙΑ, ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΑΚ. ΕΤΟΣ 2006-2007, 3ο εξάµηνο ΒΙΟΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΙΙ ΜΑΘΗΜΑ 12β ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 4β ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΓΡΑΜΜΙΚΗ ΠΑΛΙΝ ΡΟΜΗΣΗ ΜΕ ΤΗΝ ΧΡΗΣΗ SPSS

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΡΑ ΘΕΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΗΣ

ΜΕΤΡΑ ΘΕΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΜΕΤΡΑ ΘΕΣΗΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΗΣ ΜΕΣΗ ΤΙΜΗ Έστω Χ μια διακριτή τυχαία μεταβλητή, και έστω ότι το P(X=x)=p Χ καθορίζει ένα τυχαίο πείραμα. Ένα ερώτημα που τίθεται συχνά είναι το εξής: Τί θα συμβεί μακροπρόθεσμα

Διαβάστε περισσότερα

Για το Θέμα 1 στα Μαθηματικά Γενικής Παιδείας Γ Λυκείου

Για το Θέμα 1 στα Μαθηματικά Γενικής Παιδείας Γ Λυκείου Για το Θέμα 1 στα Μαθηματικά Γενικής Παιδείας Γ Λυκείου Διαφορικός Λογισμός 1. Ισχύει f (g())) ) f ( = f (g())g () όπου f,g παραγωγίσιµες συναρτήσεις 2. Αν µια συνάρτηση f είναι παραγωγίσιµη σε ένα διάστηµα

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Δεδομένων με χρήση του Στατιστικού Πακέτου R

Ανάλυση Δεδομένων με χρήση του Στατιστικού Πακέτου R Ανάλυση Δεδομένων με χρήση του Στατιστικού Πακέτου R, Επίκουρος Καθηγητής, Τομέας Μαθηματικών, Σχολή Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και Φυσικών Επιστημών, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο. Περιεχόμενα Εισαγωγή στο

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Κανονική Κατανομή. Παιδαγωγικό Τμήμα ημοτικής Εκπαίδευσης ημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Αλεξανδρούπολη

Εισαγωγή στην Κανονική Κατανομή. Παιδαγωγικό Τμήμα ημοτικής Εκπαίδευσης ημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Αλεξανδρούπολη Εισαγωγή στην Κανονική Κατανομή Παιδαγωγικό Τμήμα ημοτικής Εκπαίδευσης ημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Αλεξανδρούπολη Ένα πρόβλημα Πρόβλημα: Ένας μαθητής είχε επίδοση στο τεστ Μαθηματικών 18 και στο τεστ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ. Κεφάλαιο 4 Αριθμητικές Μέθοδοι Περιγραφικής Στατιστικής

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ. Κεφάλαιο 4 Αριθμητικές Μέθοδοι Περιγραφικής Στατιστικής ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΤΡΑΣ Εργαστήριο Λήψης Αποφάσεων & Επιχειρησιακού Προγραμματισμού Καθηγητής Ι. Μητρόπουλος ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ

ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ ΤΕΙ ΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΚΑΣΤΟΡΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Η/Υ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΕΣ 4o ΜΑΘΗΜΑ Ι ΑΣΚΩΝ ΒΑΣΙΛΕΙΑ ΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Email: gvasil@math.auth.gr Ιστοσελίδα Μαθήματος: users.auth.gr/gvasil

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1.1 ΣΚΟΠΟΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ σελ.1. 1.2 ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ σελ.3. 1.3. ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ σελ.

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1.1 ΣΚΟΠΟΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ σελ.1. 1.2 ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ σελ.3. 1.3. ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ σελ. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ1: ΕΙΣΑΓΩΓΗ σελ.1 1.1 ΣΚΟΠΟΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ σελ.1 1.2 ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΡΘΡΩΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ σελ.3 1.3. ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ σελ.4 1.4. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφική Στατιστική. Ακαδ. Έτος 2012-2013 1 ο εξάμηνο. Κ. Πολίτης

Περιγραφική Στατιστική. Ακαδ. Έτος 2012-2013 1 ο εξάμηνο. Κ. Πολίτης Περιγραφική Στατιστική Ακαδ. Έτος 2012-2013 1 ο εξάμηνο Κ. Πολίτης 1 2 Η στατιστική ασχολείται με τη συλλογή, οργάνωση, παρουσίαση και ανάλυση πληροφοριών. Οι πληροφορίες αυτές, πολύ συχνά αριθμητικές,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΕΛΕΓΧΩΝ (STUDENT S T).. 21

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΕΛΕΓΧΩΝ (STUDENT S T).. 21 Πίνακας Περιεχομένων Πρόλογος... 17 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΩΝ ΜΕ ΧΡΗΣΗ ΕΛΕΓΧΩΝ (STUDENT S T).. 21 (Basic Sampling Techniques and Questionnaire Analysis using

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΗΣ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ- ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Εργασία για το σεµινάριο «Στατιστική περιγραφική εφαρµοσµένη στην ψυχοπαιδαγωγική(β06σ03)» ΤΙΤΛΟΣ: «ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΣΕΡΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΗ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ «ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΠΡΟΤΥΠΩΝ ΝΕΥΡΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ» ΠΑ. 7 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2012

ΤΕΙ ΣΕΡΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΗ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ «ΑΝΑΓΝΩΡΙΣΗ ΠΡΟΤΥΠΩΝ ΝΕΥΡΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ» ΠΑ. 7 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2012 ΠΑ. 7 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ Δίνονται τα εξής πρότυπα: [ ] [ ] [ ] [ ] Άσκηση η (3 μονάδες) Χρησιμοποιώντας το κριτήριο της ομοιότητας να απορριφθεί ένα χαρακτηριστικό με βάση το συντελεστή συσχέτισης. (γράψτε ποιο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραμμα Σπουδών: ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ και ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ Θεματική Ενότητα: ΔΕΟ-13 Ποσοτικές Μέθοδοι Ακαδημαϊκό Έτος: 2006-07 Τρίτη Γραπτή Εργασία στη Στατιστική Γενικές οδηγίες

Διαβάστε περισσότερα