Κρίση τῆς οἰκογένειας καί ἀξιακός προσανατολισμός. τῆς Ἑλληνικῆς οἰκογένειας 1. Σέ ὅλες τίς σύγχρονες κοινωνίες τά παραδοσιακά

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Κρίση τῆς οἰκογένειας καί ἀξιακός προσανατολισμός. τῆς Ἑλληνικῆς οἰκογένειας 1. Σέ ὅλες τίς σύγχρονες κοινωνίες τά παραδοσιακά"

Transcript

1 ΛΟΥΚΙΑ Μ.ΜΟΥΣΟΥΡΟΥ, Καθηγήτρια Παντείου Πανεπιστημίου Κρίση τῆς οἰκογένειας καί ἀξιακός προσανατολισμός τῆς Ἑλληνικῆς οἰκογένειας 1 Σέ ὅλες τίς σύγχρονες κοινωνίες τά παραδοσιακά οἰκογενειακά σχήματα φαίνεται νά ἀνατρέπονται ἄν ὄχι καί νά ἀπειλοῦνται. Τό γεγονός αὐτό ὁδηγεῖ στήν προσέγγιση τῆς οἰκογενειακῆς πραγματικότητας ὡς μιᾶς πραγματικότητας σέ κρίση. Ἡ πολύ διαδεδομένη αὐτή προσέγγιση ἑδράζεται στήν ἐκτίμηση ὅτι συγκεκριμένες μεταβολές καί τάσεις ἐκφράζουν ἀλλά καί ἐντείνουν μιά δυσάρεστη καί δυσοίωνη κατάσταση ἀνισορροπίας. Ἡ προσέγγιση τῆς «κρίσης» ὁδηγεῖ σέ μιά πολιτική πού ἀποβλέπει στήν ἀνακοπή τῶν μεταβολῶν καί τήν ἐξασθένιση τῶν τάσεων μέ παράλληλη ἀντιμετώπιση τῶν προβλημάτων πού δημιουργεῖ ἡ «κρίση» αὐτή. Μιά δεύτερη (σχετικά πρόσφατη, λιγότερο διαδεδομένη καί δημοφιλῆς ἀπό τήν προηγούμενη) προσέγγιση συνοψίζεται στήν ἐκτίμηση ὅτι οἱ (ἴδιες) μεταβολές καί τάσεις ἐκφράζουν τήν προσαρμοστικότητα τῆς οἰκογένειας στίς σύγχρονες συνθῆκες προσαρμοστικότητα πού δικαιολογεῖ ἀλλά καί 1 Το κείμενο είναι σύνθεση τμημάτων του έκτου του υπό έκδοση βιβλίου της συγγραφέως Οικογένεια και οικογενειακή πολιτική (Gutenberg). 1

2 προδικάζει τήν ἐπιβίωσή της. Ἡ προσέγγιση αὐτή ὁδηγεῖ σέ μιά πολιτική ἐνίσχυσης τῶν συλλογικῶν καί ἀτομικῶν δυνατοτήτων προσαρμογῆς μέ παράλληλη ἀντιμετώπιση τῶν προβλημάτων πού δημιουργεῖ ἡ ἀδυναμία τέτοιας προσαρμογής. Ποιές εἶναι οἱ μεταβολές καί τάσεις στίς ὁποῖες ἀναφερόμαστε; Εἶναι ἡ μείωση τῆς γαμηλιότητας, ἡ αὔξηση τῆς συχνότητας τῶν διαζυγίων, ἡ αὔξηση τῆς συχνότητας μονογονεϊκῶν οἰκογενειῶν, ἡ ὑπογεννητικότητα, ἡ συρρίκνωση τῆς οἰκογενειακῆς ὁμάδας καί, τέλος, οἱ μεταβολές τῆς δομῆς τῆς συζυγικῆς οἰκογένειας. Πιό συγκεκριμένα: Πρώτον, ἡ μείωση τῆς γαμηλιότητας, δηλαδή τῆς συχνότητας τῶν γάμων σέ 1000 κατοίκους κατά τήν διάρκεια ἑνός (συγκεκριμένου) ἔτους, ἡ ὁποία παρατηρεῖται σέ ὅλες τίς σύγχρονες κοινωνίες. Στήν χώρα μας, ἡ συχνότητα αὐτή μειώθηκε ἀπό 7 τό 1960, σέ 6.5 τό 1980 καί σέ 5.9 τό Στήν Ἑλλάδα, ἡ μείωση αὐτή δέν ὀφείλεται ἀναγκαστικά στήν ἀπαξίωση τοῦ γάμου, ἐφόσον ἡ συγκατοίκηση χωρίς γάμο, ἄν καί προοδευτικά συχνότερη, ὁδηγεῖ συνήθως στήν σύναψη γάμου καί τήν δημιουργία οἰκογένειας. Ἡ μείωση τῆς γαμηλιότητας συνδέεται κυρίως μέ τίς δημογραφικές μεταβολές (κυρίως: τήν γήρανση πού ἐπηρεάζει τήν ποσοτική σχέση τῶν νεωτέρων γενεῶν μέ τίς μεγαλύτερες) ὅπως καί μέ τήν ἀναβολή τῆς ἀπόφασης γιά δημιουργία οἰκογένειας 2

3 ἀναβολή πού ὀφείλεται τόσο στήν αὔξηση τῆς μέσης διάρκειας σπουδῶν ὅσο καί στήν ἐντεινόμενη δυσκολία τῶν νέων νά ἐνταχθοῦν στήν ἀγορά ἐργασίας. Δεύτερον, ἡ αὔξηση τῆς συχνότητας τῶν διαζυγίων, δηλαδή τῆς συχνότητας τῆς νόμιμης λύσης νόμιμων γάμων, ἡ ὁποία συνοδεύεται ἀπό τήν τάση μείωσης τῆς μέσης διάρκειας τῶν γάμων οἱ ὁποῖοι καταλήγουν σέ διαζύγιο. Ἔτσι, στήν Ἑλλάδα, τό ποσοστό τῶν γάμων πού κατέληξαν σέ διαζύγιο ἦσαν 6% τό 1960 (μέ μέση διάρκεια 14.6 χρόνια), 8% τό 1980 ( μέ μέση διάρκεια 14.3% χρόνια) καί 12.1% τό 2000 (μέ μέση διάρκεια 12.1 χρόνια). Ἄν καί ὁ ρυθμός μεταβολῆς τῆς συχνότητας διαζυγίων εἶναι ἀξιόλογος, ἡ συχνότητα αὐτή παραμένει πολύ χαμηλότερη στήν Ἑλλάδα ἀπό ἄλλες εὐρωπαϊκές χῶρες. Ὡστόσο, ἰσχύουν καί στήν χώρα μας οἱ κοινωνικοοικονομικοί καί κοινωνικοπολιτισμικοί λόγοι πού ἔχουν συνδεθεῖ ἐμπειρικά μέ τό διαζύγιο: οἰκονομική ἀνεξαρτησία τῆς γυναίκας καί ἐπαγγελματική ἀπασχόλησή της, ἀτομικισμός, ἐξάλειψη τοῦ κοινωνικοῦ στίγματος πού ἐπέφερε τό διαζύγιο, κλπ. Πρόκειται γιά λόγους πού παραπέμπουν στίς βαθύτατες μεταβολές πού ἔχουν συντελεστεῖ καί γιά τήν ἀνατροπή ἤ ἔστω τήν ἀνακοπή τῶν ὁποίων δέν ὑπάρχει καμιά ἔνδειξη. Χωρίς ἀμφιβολία, ἓνα διαζύγιο δημιουργεῖ (ὅσο καί ἐκφράζει) προβλήματα, καί συνιστᾶ μιά σοβαρή συλλογική καί 3

4 ἀτομική, κοινωνική καί προσωπική δοκιμασία. Εἶναι, ἀπό μόνο του, μιά κρίση καί, μάλιστα, μιά κρίση σέ πολλά ἐπίπεδα. Μιά κρίση, γιά τήν ἀντιμετώπιση τῆς ὁποίας δέν ὑπάρχει οὔτε θεσμική ἀλλά οὔτε καί προσωπική προετοιμασία δέν ὑπάρχει, δηλαδή, ἑτοιμότητα διαχείρισης οὔτε τῶν μεταβολῶν στόν κοινωνικό καί ἀτομικό βίο (μεταβολῶν πού, λόγω τῆς ἔλλειψης αὐτῆς, ὁδηγοῦν στό διαζύγιο) οὔτε καί τῶν θεσμικῶν καί προσωπικῶν προβλημάτων πού δημιουργεῖ τό ἴδιο τό διαζύγιο. Ἡ ἔλλειψη προετοιμασίας διογκώνει καί ἐντείνει τά προβλήματα καί εὐθύνεται γιά τήν κρίση καί τίς ἐπιπτώσεις της περισσότερο ἐνδεχομένως καί ἀπό τό διαζύγιο. Τρίτον, αὔξηση τῆς συχνότητας μονογονεϊκῶν οἰκογενειῶν, καί ἰδιαίτερα τῶν οἰκογενειῶν ὃπου ὁ μόνος γονέας εἶναι ἤ διαζευγμένος ἢ ἄγαμος. Στήν Ἑλλάδα, 9.6% τῶν νοικοκυριῶν ἀποτελοῦνται ἀπό μονογονεϊκές οἰκογένειες ἤ τίς περιλαμβάνουν. Ἡ μονογονεϊκότητα ἀποτελεῖ συχνά μιά περίοδο τῆς ζωῆς τῶν μόνων γονέων, οἱ ὁποῖοι ἐνδέχεται νά ἐπιστρέψουν στό συμβατικό σχῆμα τῆς συζυγικῆς οἰκογένειας ἤ νά τό ἐπιλέξουν ἀργότερα. Ἐπικρατεῖ, ἔτσι, μιά ἀμφιθυμία τῆς πολιτικῆς ὡς πρός τό σχῆμα αὐτό: νά ἀντιμετωπισθεῖ ὡς προσωρινό, μέ παράλληλη διευκόλυνση (μέ τήν παροχή κινήτρων) γρήγορης ἐπιστροφῆς στό συμβατικό σχῆμα; Ἤ νά ἀντιμετωπισθεῖ ὡς μακροχρόνιο ἤ καί μόνιμο, μέ παράλληλη ἐνίσχυσή του δηλαδή μέ τήν παροχή ἀντικινήτρων 4

5 ἐπιστροφῆς στό συμβατικό σχῆμα; Στίς χῶρες τῆς Κεντρικῆς καί Βόρειας Εὐρώπης, ὅπου τό σχῆμα αὐτό ἐμφανίζεται μέ μεγάλη συχνότητα, ἡ πολιτεία ἐνισχύει σημαντικά τίς οἰκογένειες αὐτές, ἰδιαίτερα μάλιστα ἐκεῖνες τῶν ἀγάμων μητέρων πού εἶναι καί οἱ περισσότερο εὐάλωτες. 2 Τίς ἐνισχύει ἔτσι καί τόσο ὥστε νά εἶναι (οἰκονομικά, τουλάχιστον) ἀσύμφορη ἡ ἐπιλογή τοῦ συμβατικοῦ σχήματος. Ἀπό τήν ἄλλη μεριά, στίς χῶρες τῆς Νότιας Εὐρώπης, ἡ ἐνίσχυση πού παρέχει ἡ πολιτεία εἶναι ἀπό ἐλάχιστη ἕως μηδαμινή καί, ἔτσι, οἱ μόνοι γονεῖς πού δέν ἐπιθυμοῦν ἤ δέν καταφέρνουν νά περάσουν στό συμβατικό σχῆμα, ἀντιμετωπίζουν συχνά πρόβλημα ἐπιβίωσης ὅπως καί κοινωνικοῦ ἀποκλεισμοῦ καί, συνήθως, πρόβλημα ἐξασφάλισης στά παιδιά τους ἴσων εὐκαιριῶν μέ τά παιδιά συζυγικῶν οἰκογενειῶν. Πρέπει, ὅμως, νά ὑπογραμμίσουμε ἐδῶ ὅτι ἡ αὐξανόμενη συχνότητα μονογονεϊκῶν οἰκογενειῶν εἶναι δυνατόν νά συνοδεύει κρίση τοῦ συμβατικοῦ σχήματος ἀλλά δέν ἀποδεικνύει κρίση τῆς οἰκογένειας. Τέταρτο, μείωση τῆς γονιμότητας μέ συνακόλουθη μείωση τοῦ ἀριθμοῦ τῶν παιδιῶν ἀνά οἰκογένεια καί συρρίκνωση τῆς οἰκογενειακῆς μονάδας. Πρόκειται γιά τό σημαντικότερο δημογραφικό πρόβλημα τῶν χωρῶν τῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἕνωσης καί, ἰδιαίτερα, τῶν χωρῶν τῆς Νότιας Εὐρώπης. Στήν Ἑλλάδα, ἡ γονιμότητα μειώθηκε ἀπό 2.28 τό 2 Οι εκτός γάμου γεννήσεις αυξάνουν παντού. Έτσι, μεταξύ 1970 και 1995, στην Ευρώπη των 15, αυξήθηκαν από 5.6% σε 23.4% - στην Ελλάδα, από 1.1% σε 4%. 5

6 1960 σέ 2.21 τό 1980 καί σέ 1.30 τό Οἱ λόγοι τῆς μείωσης αὐτῆς εἶναι ποικίλοι, ἀλληλένδετοι μεταξύ τους καί συνδεδεμένοι μέ τίς εὐρύτερες μεταβολές πού συνεπάγεται ὁ κοινωνικός ἐκσυγχρονισμός πού συνεπάγεται, δηλαδή, ἡ προσαρμογή τῆς κοινωνίας στίς (νέες) συνθῆκες πού ἔχει διαμορφώσει ἡ οἰκονομική ἀνάπτυξη ἀλλά καί ἡ ἀνάπτυξη γνώσεων καί τεχνολογίας. Μερικοί ἀπό τούς λόγους αὐτούς εἶναι: Ἡ μετατροπή τῶν παιδιῶν ἀπό οἰκονομικό ἐνεργητικό (πού ἦταν στό πλαίσιο τῆς γεωργικῆς οἰκονομίας) σέ οικονομικό παθητικό σε συνδυασμό με την θεαματική μείωση τῆς περιγεννητικῆς καί νεογνικῆς θνησιμότητας, τό ὑψηλότατο κόστος ἐξασφάλισης στό κάθε παιδί τῶν προϋποθέσεων ἱκανοποιητικῆς κοινωνικῆς καί οἰκονομικής του ἔνταξης. Ἡ οἰκογένεια, και κυρίως ἡ ἑλληνική οἰκογένεια, εἶναι διατεθειμένη νά κάνει κάθε θυσία προκειμένου νά ἐξασφαλίσει στά παιδιά της τίς προϋποθέσεις αὐτές. Οἱ δυσχέρειες καί τό κόστος φροντίδας τῶν παιδιῶν ὅταν καί οἱ δύο γονεῖς ἐργάζονται. Ἄς σημειωθεῖ ὅτι, στήν περίπτωση πού δέν ἐργάζονται καί οἱ δύο γονεῖς οἱ δυνατότητες ἐξασφάλισης τῶν προϋποθέσεων ἱκανοποιητικῆς ἔνταξης τῶν παιδιῶν μειώνονται σημαντικά: τοῦτος εἶναι, ἄλλωστε, ἕνας ἀπό τούς κύριους 6

7 λόγους ἐπαγγελματικῆς ἀπασχόλησης πολλῶν μητέρων. Πρόκειται ἐδῶ γιά ἕνα φαῦλο κύκλο: ἡ ἐργασία τῆς μητέρας εἶναι οἰκονομικά ἀπαραίτητη ἀλλά δημιουργεῖ προβλήματα, ἡ ἐπίλυση τῶν ὁποίων ἔχει καί (ἀλλά όχι μόνον) οἰκονομικό κόστος. Ἡ αὔξηση τῶν διαζυγίων καί τῶν μονογονεϊκῶν οἰκογενειῶν. Ὁ ἀτομικισμός πού ἀμβλύνει τήν ἑτοιμότητα γιά προσωπικές θυσίες: ὁ σύγχρονος γονέας ἐπιθυμεῖ τό καλύτερο γιά τό παιδί του ἀλλά ἀρνεῖται νά ἀπεμπολήσει τό δικαίωμά του σέ μιά ἀνεκτή ποιότητα ζωῆς. Ὡστόσο, οὔτε ἡ ὑπογεννητικότητα οὔτε καί οἱ λόγοι πού τήν προκαλοῦν ἀποδεικνύουν κρίση τῆς οἰκογένειας. Γιατί ἡ ἀπόκτηση λιγότερων παιδιῶν δέν σημαίνει λιγότερη ἀγάπη γιά τά παιδιά. Καί γιατί ἡ οἰκογένεια μέ λιγότερα παιδιά δέν εἶναι λιγότερο οἰκογένεια ἀπό τήν πολύτεκνη. Πέμπτο, ἡ συρρίκνωση τῆς οἰκογενειακῆς ὁμάδας, ἡ ὁποία θεωρεῖται ὅτι ὀφείλεται σέ δύο κυρίως παράγοντες: (α) τήν μείωση τοῦ μέσου ἀριθμοῦ παιδιῶν ἀνά οἰκογένεια καί (β) τήν χαλάρωση τῶν σχέσεων πού προσδιορίζουν τά ὅρια τῆς οἰκογενειακῆς ὁμάδας. Ἡ χαλάρωση αὐτή ἔχει ἀποδοθεῖ στήν πολυσήμαντη ἀνεξαρτητοποίηση τῆς συζυγικῆς οἰκογένειας ἀπό τά σόγια, στήν ἔντονη καί ἐξατομικευμένη γεωγραφική καί κοινωνική κινητικότητα, στίς συνθῆκες ἀλλά καί τίς 7

8 ἀπαιτήσεις τοῦ σύγχρονου τρόπου ζωῆς, στήν ἀνάληψη (ἤ, ἔστω, στήν προσδοκία ἀνάληψης) τῆς φροντίδας καί προστασίας μελῶν τῆς οἰκογένειας ἀπό ἐξειδικευμένους φορεῖς. Τούς λόγους συρρίκνωσης πού μόλις ἀναφέραμε ἀμφισβητοῦν δύο σημαντικές παρατηρήσεις. Ἡ πρώτη παρατήρηση ἀφορᾶ τό γεγονός ὅτι ἐνῶ ἡ ὑπογεννητικότητα εὐθύνεται γιά τήν ὁριζόντια συρρίκνωση τῆς οἰκογένειας, ἡ ταυτόχρονη αὔξηση τῆς μέσης διάρκειας ζωῆς ἔχει ὡς ἀποτέλεσμα τήν κάθετη ἐπέκτασή της, καθώς εἶναι σήμερα συνηθισμένο νά ὑπάρχουν ἐν ζωή τέσσερις ἤ καί πέντε γενεές. Ἡ κάθετη αὐτή ἐπέκταση δέν ἀντισταθμίζει ποσοτικά τήν ὁριζόντια συρρίκνωση. Μεταβάλλει, ὅμως, οὐσιαστικά τίς σχέσεις καί τούς ρόλους μέσα στήν οἰκογένεια, ἐπιβάλλοντας τήν ἀνάγκη ἀνάπτυξης ἄλλου εἴδους οἰκογενειακῆς συνοχῆς καί ἀλληλεγγύης. Ἡ δεύτερη παρατήρηση ἀφορᾶ τήν ἀμφισβήτηση τῆς ἀντίληψης περί χαλάρωσης τῶν οἰκογενειακῶν σχέσεων. Στήν Ἑλλάδα, εὑρήματα ἐμπειρικών ἐρευνῶν 3 ἀπέδειξαν τήν συχνότητα γειτνίασης συγγενικῶν οἰκογενειῶν ὅπως καί τήν συχνότητα προσωπικῶν καί τηλεφωνικῶν ἐπαφῶν μέ παιδιά καί γονείς πού κατοικοῦν στό ἴδιο οἴκημα ἤ τήν ἴδια γειτονιά ἀλλά καί σέ ἄλλη περιοχή, πόλη ἤ καί χώρα. 3 Κυρίως τοῦ Δ.Γεώργα (1997), «Δομή καί λειτουργία τῆς ἑλληνικῆς οἰκογένειας», ΕΟΠ, Οἰκογένεια καί οἰκογενειακή πολιτική σ ἕνα μεταβαλλόμενο κόσμο, Ἀθήνα, Ἑπτάλοφος, σελ ἀλλά καί τῶν Λ.Μ. Μουσούρου καί Μ. Στρατηγάκη (2004), Ζητήματα οἰκογενειακής πολιτικῆς, Ἀθήνα, Gutenberg. 8

9 Τέλος, ἕκτο, μεταβολές τῆς δομῆς τῆς συζυγικῆς οἰκογένειας πού συνδέονται μέ τήν σημαντική διαφοροποίηση τῆς θέσης καί τῶν ρόλων τῶν γενεῶν καί τῶν φύλων στήν σύγχρονη κοινωνία καί οἰκογένεια. Ὡς προς τις γενεές, οἱ σχέσεις ἔχουν μεταβληθεῖ λόγῳ τῆς αὔξησης τῶν ἐν ζωῇ γενεῶν, τῆς μείωσης τοῦ ἀριθμοῦ τῶν παιδιῶν ἀλλά καί λόγῳ ἰδεολογικῶν 4 καί κοινωνικοπολιτισμικῶν 5 μεταβολῶν πού ὑπέσκαψαν τήν ἐξουσία τῶν γονέων ἐπάνω στά παιδιά. Σ αὐτές τίς μεταβολές παραπέμπει ἡ κατάργηση τῆς πατρικῆς ἐξουσίας καί ἡ ἀντικατάστασή της ἀπό τήν γονική μέριμνα, στό πλαίσιο τῆς ἀναθεώρησης τοῦ ἑλληνικοῦ Οἰκογενειακοῦ Δικαίου. Πολλοί θεωροῦν τήν οὐσιώδη αὐτή ἀλλαγή τῶν σχέσεων μεταξύ γονέων καί παιδιῶν ὡς ἔνδειξη τῆς «κρίσης» τῆς οἰκογένειας. Ὡστόσο, ἡ «κρίση», στό μέτρο πού ὑπάρχει, ὀφείλεται στίς καινούργιες σχέσεις ἤ στήν ἀδυναμία τῶν ἐνδιαφερομένων νά ἀνταποκριθοῦν στίς ἀπαιτήσεις τῶν σχέσεων αὐτῶν ἀπαιτήσεις γιά ἀρετές, κατανόησης καί σεβασμοῦ τοῦ ἄλλου, ὅπως καί γιά τεχνικές συνδιαλλαγῆς, πού οἱ παλιές σχέσεις καθόλου δέν χρειάζονταν; Ἀπό τήν ἄλλη μεριά, ἡ αὔξηση τῆς μέσης διάρκειας ζωῆς δέν προσέθεσε ἁπλῶς γενεές ἀλλά καί διαφοροποίησε 6 τίς μεταξύ τους σχέσεις ἀλληλεξάρτησης. Ἡ διαφοροποίηση αὐτή 4 Ἔμφαση στά ἀνθρώπινα δικαιώματα καί τόν ἐκδημοκρατισμό τῶν σχέσεων. 5 Με κύρια τήν ἁλματώδη ἄνοδο τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ ἐπιπέδου ἀπό γενιά σέ γενιά, σάν ἀποτέλεσμα τῆς ἐκπαιδευτικῆς ἔκρηξης. 6 Ἀσφαλῶς σέ συνδυασμό καί μέ ἄλλες, κοινωνικοοικονομικές κυρίως, ἐξελίξεις. 9

10 μπορεῖ νά συνοψισθεῖ σέ δύο διαπιστώσεις: πρῶτον, οἱ ἡλικιωμένοι δέν ζοῦν ἁπλῶς περισσότερο ἀλλά παραμένουν φυσικά ὑγιεῖς καί κοινωνικά δραστήριοι γιά ὅλο καί περισσότερα χρόνια ἐνῶ τά (μικρά, ἐνδεχομένως) εἰσοδήματά τους ἀποδεικνύονται πολύτιμα γιά τήν οἰκογένεια, καθώς παραμένουν σταθερά σέ καιρούς οἰκονομικῆς ἀνασφάλειας. Ἐξάλλου, σέ περιόδους οἰκογενειακῆς ἀστάθειας ὅπως καί στήν ὅλο καί συχνότερη περίπτωση διαζυγίου, ὁ παπποῦς καί ἡ γιαγιά συνιστοῦν τήν σταθερά πού παρέχει ἀσφάλεια καί τήν αἴσθηση τῆς συνέχειας. Δεύτερον, ἡ αὔξηση τῆς μέσης ἡλικίας τῶν ἡλικιωμένων πολλαπλασίασε τίς περιπτώσεις ὅπου αὐτοί ἔχουν ἀνάγκη φροντίδας καί ἡ φροντίδα αὐτή βαραίνει ἄμεσα μέν τά παιδιά καί τά ἐγγόνια τους, ἔμμεσα δέ τό κοινωνικό σύνολο. Ἡ ἐπιβάρυνση τῶν παιδιῶν καί τῶν ἐγγονῶν (ἡ οἰκονομική ἀλλά καί ἡ συναισθηματική ὅπως καί ἡ παροχή προσωπικῶν ὑπηρεσιῶν) εἶναι μεγαλύτερη στίς χῶρες τοῦ εὐρωπαϊκοῦ νότου (ἄρα: καί στήν Ἑλλάδα), ὅπου οἱ ἡλικιωμένοι προσδοκοῦν, οἱ νεώτεροι θεωροῦν ὅτι ὀφείλουν καί τό κοινωνικό σύνολο ἐπικρίνει τήν φροντίδα ἀπό τήν οἰκογένεια ἀλλά καί ὃπου οἱ σχετικές ὑπηρεσίες σπανίζουν καί οἱ κοινωνικές δαπάνες εἶναι χαμηλές. Οἱ ἀντισυγκρουόμενες αὐτές διαπιστώσεις ἐκφράζουν τήν ἀντιφατικότητα πού χαρακτηρίζει τήν ἀντιμετώπιση τῶν ἡλικιωμένων ἀλλά καί συνιστοῦν καίριο ἐπιχείρημα ὑπέρ τῆς 10

11 ἄποψης ὅτι ἡ οἰκογένεια περνᾶ «κρίση» καθώς παραπέμπουν στήν ἀπροθυμία ἤ καί τήν ἀδυναμία κάποιων οἰκογενειῶν νά φροντίσουν τούς ἡλικιωμένους τους. Ἄν τήν οἰκογένεια ἀποτελεῖ μιά ἁλυσίδα γενεῶν, ἡ ἁλυσίδα αὐτή κινδυνεύει νά σπάσει στούς πιό ἀδύναμους κρίκους της πού εἶναι τά παιδιά καί οἱ ἡλικιωμένοι. Ὁ κίνδυνος, βέβαια, ὑπάρχει ἀλλά ἡ ἁλυσίδα παραμένει στήν Ἑλλάδα ἀκόμα ἰσχυρή. 7 Ἐξάλλου, οἱ μεταβολές πού παρατηρούνται στίς σχέσεις τῶν γενεῶν μέσα στήν οἰκογένεια πρέπει νά συνδυαστοῦν μέ ἐκεῖνες πού παρατηρούνται στίς σχέσεις τῶν φύλων. Οἱ σχέσεις αὐτές μεταβάλλονται ὄχι μόνο λόγῳ τῆς βαθύτατης διαφοροποίησης τοῦ γυναικείου ρόλου ἀλλά κυρίως λόγῳ τῆς μή ἀνάλογης διαφοροποίησης τοῦ ἀνδρικοῦ. Ἡ μεταβολή τοῦ γυναικείου ρόλου στηρίχθηκε στήν μεγαλύτερη συμμετοχή τῶν γυναικῶν στήν ἐκπαιδευτική ἔκρηξη ἀπό τήν συμμετοχή τῶν ἀνδρῶν. Ἔτσι, ὅπως ἡ μέση νέα Εὐρωπαία ἔτσι καί ἡ μέση νέα Ἑλληνίδα εἶναι ὑψηλότερου ἐκπαιδευτικοῦ ἐπιπέδου τῶν ἀνδρῶν συνομηλίκων τους. Ἡ αὐξημένη συμμετοχή τῶν γυναικῶν στήν ἐκπαιδευτική ἔκρηξη δέν ὀφείλεται κατά κύριο λόγο οὔτε στούς ἀγῶνες τοῦ γυναικείου κινήματος οὔτε στήν ἐκπαιδευτική πολιτική πού ἀσφαλώς τήν ἐνίσχυσαν. Ὑπῆρξε ἀποτέλεσμα τῆς ἀλλαγῆς τῆς οἰκογενειακῆς στρατηγικῆς πού, παραδοσιακά, ἀπέβλεπε νά 7 Τοῦτο ἀποδεικνύουν τά πολύ χαμηλά (σέ σχέση μέ τίς ἄλλες χῶρες τῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἕνωσης) ποσοστά βρεφῶν καί νηπίων σέ βρεφονηπιακούς σταθμούς ὅπως καί ἡλικιωμένων σέ οἴκους εὐγηρίας. 11

12 ἐξασφαλίσει τήν οἰκονομική ἔνταξη τῶν ἀγοριῶν τῆς οἰκογένειας καί τόν (καλό) γάμο τῶν κοριτσιῶν της. Καί ἡ ἀλλαγή τῆς οἰκογενειακῆς στρατηγικῆς ἐπῆλθε πρίν ἀκόμα οἱ μελετητές ἐπισημάνουν τήν ρευστοποίηση τῆς κοινωνικῆς πραγματικότητας ἀλλά ὅταν εἶχε ἤδη ἀρχίσει νά γίνεται παραδεκτό (καί, ὡς ἕνα σημεῖο, ἀποδεκτό) ὅτι ἕνα διαζύγιο μπορεῖ νά διαλύσει κάθε γάμο ἀκόμα καί τόν πιό «ἐπιτυχημένο». Ἡ διαίσθηση ἀρχικά καί ἔπειτα ἡ βεβαιότητα ὅτι τίποτα δέν εἶναι πιά ἐξασφαλισμένο, ὠθεῖ τίς οἰκογένειες νά ἀναζητήσουν τήν ἐξασφάλιση καί τῶν κοριτσιῶν τους δίνοντάς τους προσωπικά ἐφόδια. Ὡστόσο, τά προσωπικά ἐφόδια ἐπιτρέπουν στό ἄτομο (ἄνδρα ἤ γυναίκα) ἐπιλογές πού θά ἦσαν ἀδιανόητες χωρίς αὐτά. Οἱ ἀτομικές ἐπιλογές εἶναι προϋπόθεση ὅσο καί συνάρτηση κοινωνικοῦ ἐκσυγχρονισμοῦ. Ὁ κοινωνικός ἐκσυγχρονισμός δέν περιορίζεται στήν μεταβολή τῶν τρόπων ζωῆς: συνίσταται κυρίως σέ μιά (ἀργή καί ἐπίπονη) μεταβολή τοῦ τρόπου ὕπαρξης. Τό σύγχρονο ἄτομο δέν ἐπιλέγει νά ἐπιλέξει. Ὀφείλει νά ἐπιλέξει. Ἡ ἐπιλογή δέν εἶναι προνόμιο ἀλλά ὑποχρέωση. Ἡ σημερινή (νέα) γυναίκα εἶναι πιό «σύγχρονη» ἀπό τόν ἄνδρα συνομήλικό της ὄχι τόσο γιατί διαθέτει πλέον αὐξημένα ἀτομικά ἐφόδια ὅσο γιατί ἔχει αὐξημένες δυνατότητες νά προβεῖ σέ μιά ποικιλία ἐπιλογῶν καί συνδυασμῶν ἐπιλογῶν. Οἱ 12

13 ἐπιλογές τῶν γυναικῶν αὐξάνουν ἐνῶ τῶν ἀνδρῶν μένουν στάσιμες ἤ καί μειώνονται. Ὁ ἀσύμμετρος ἐκσυγχρονισμός ἀνδρῶν καί γυναικῶν εὐθύνεται γιά πολλά ἀπό τά προβλήματα πού ἀντιμετωπίζουν οἱ οἰκογένειες αὐτή ἡ ἀσυμμετρία συνιστᾶ (καθ ἑαυτήν) κρίση καί ὁδηγεῖ σέ κρίσιμες κοινωνικές καί οἰκογενειακές καταστάσεις. Ὅσο τά ἐκπαιδευτικά ἐφόδια τῆς γυναίκας εἶναι μεγαλύτερα, τόσο αὐξάνονται οἱ πιθανότητες νά μπεῖ καί νά παραμείνει στήν ἀγορά ἐργασίας μετά τόν γάμο καί τήν ἀπόκτηση παιδιῶν. Μέ ἄλλα λόγια, ὅσο ὑψηλότερο τό ἐκπαιδευτικό της ἐπίπεδο, τόσο συχνότερα ἡ γυναίκα ἐπιδιώκει καί ἐπιτυγχάνει τήν οἰκονομική της αὐτοτέλεια. Αὐτή ἡ αὐτοτέλεια ἀλλά καί ἡ ἐπίγνωση τῆς δυνατότητάς της εἶναι στήν βάση τῶν μεταβολῶν τοῦ γυναικείου ρόλου. Αὐτές ἐπιτρέπουν στήν γυναίκα νά καθυστερεῖ τόν γάμο, νά γίνεται πιό ἐπιλεκτική, νά προτιμᾶ ὅλο καί συχνότερα μιά ἄτυπη σχέση πρίν (καί ἄν) δεσμευθεῖ μέ γάμο, νά καθυστερεῖ τήν ἀπόκτηση παιδιῶν καί νά περιορίζει τόν ἀριθμό τους, νά ἀποφασίζει τήν ἀπόκτηση παιδιοῦ χωρίς νά συνάψει γάμο, νά θεωρεῖ ὡς ἱκανοποιητική μόνον μιά ἰσότιμη συζυγική σχέση, νά ζητᾶ τήν λύση ἑνός γάμου πού δέν τήν ἱκανοποιεῖ. Οἱ ἐξελίξεις αὐτές εἶναι συνυφασμένες μέ προβλήματα. Προβλήματα σχέσεων κυρίως μεταξύ τῶν δύο φύλων, ὅπου οἱ ὅροι τείνουν νά ἀνατραποῦν καί κανεῖς δέν φαίνεται ἕτοιμος 13

14 νά ἀντιμετωπίσει τίς συγχύσεις, τίς ἀνασφάλειες, τίς ἐνοχές καί τίς καινούργιες εὐθύνες πού δημιουργεῖ ἡ ἀνατροπή αὐτή. Προβλήματα, ἐπίσης, πού συνδέονται μέ τίς καθημερινές ὑποχρεώσεις τῶν μελῶν τῆς οἰκογένειας πρός αὐτήν. Καθώς ἡ μητέρα ἐργάζεται καί ἡ οἰκογένεια ἔχει ὅλο καί λιγότερο τήν βοήθεια γυναικῶν συγγενῶν, τό πρόβλημα τῆς φροντίδας τῶν παιδιῶν γίνεται τόσο περισσότερο πιεστικό ὅσο περισσότερο «παραδοσιακός» εἶναι ὁ ρόλος τοῦ συζύγου-πατέρα. Οἱ λύσεις (ὁλοήμερο σχολεῖο, γυναίκα πού φροντίζει ἐπί πληρωμῆ τά παιδιά στό σπίτι ὅλο καί πιό συχνά ἀλλοδαπή γυναίκα) δέν εἶναι οἱ καλύτερες γιά τά παιδιά: ὁ γονέας πού εἶναι στό σπίτι καί φροντίζει παραμένει ἀσφαλῶς ἡ ἱκανοποιητικότερη γι αὐτά λύση. Ὡστόσο, οἱ λύσεις συνήθως ἀξιολογοῦνται σέ ἀναφορά μέ τίς ἀνάγκες τῶν γονέων καί ὄχι τῶν παιδιῶν. Ἐν τέλει, οἱ ὅποιες λύσεις στίς καταστάσεις πού δημιούργησαν στήν οἰκογένεια οἱ ἐπαναστατικές μεταβολές τοῦ γυναικείου ρόλου, κρίνονται μεσο-μακροπρόθεσμα σέ ἀναφορά μέ τήν ἐπίδραση πού θά ἀποδειχθεῖ ὅτι ἔχουν στήν ἀνάπτυξη τῶν ἱκανοτήτων πού εἶναι ἀπαραίτητες γιά τήν δημιουργία καί διατήρηση τῶν οἰκογενειακῶν σχέσεων. Γιατί οἰκογένεια δέν εἶναι ἕνας (μεγάλος ἤ μικρός) ἀριθμός παιδιῶν ἤ καί μελῶν οὔτε ἕνας συγκεκριμένος τρόπος σύστασης ἤ ἕνα συγκεκριμένο σχῆμα. Ἡ οἰκογένεια συνίσταται σέ σχέσεις. Καί ἐξαρτάται ἀπό τήν ἱκανότητα τῶν προσώπων 14

15 νά δημιουργοῦν καί νά διατηροῦν σχέσεις. Αὐτήν τήν ἱκανότητα ὑποσκάπτουν πολλά χαρακτηριστικά τοῦ σύγχρονου βίου, μερικά ἀπό τά ὁποῖα θεωρήθηκαν (καί εἶναι) σημαντικά ἐπιτεύγματα τοῦ ἀνθρώπου. Γιατί δολιοφθορεῖς τῆς κοινωνικότητάς μας μποροῦν νά θεωρηθοῦν ἡ (ὑλική, κοινωνική καί πολιτισμική) ἐξατομίκευση, τό ἀπρόσωπο τῆς ζωῆς στήν πόλη, ἡ μοναχικότητα τῆς ἐπί ὧρες καί ἀπό νεαρή ἡλικία ἐνασχόλησης μέ τόν Η/Υ, ἡ παθητικότητα ἀλλά καί ὁ ἐθισμός στήν βία πού καλλιεργεῖ ἡ τηλεθέαση, ἡ ἀπομόνωση πού ἐπιφέρει (ἀκόμα καί στά πρῶτα της στάδια) ἡ διαδικασία κοινωνικοῦ ἀποκλεισμοῦ. Ἀπό αὐτήν τήν δολιοφθορᾶ κινδυνεύει ἡ οἰκογένεια ἀλλά καί ὁλόκληρη ἡ κοινωνία μας. Ὅσο δέν τό ἀντιλαμβανόμαστε, ὅσο προσπαθοῦμε νά ἐξορκίσουμε τήν «κρίση» καί δέν ἐργαζόμαστε συστηματικά γιά νά ἐξασφαλίσουμε τήν διαμόρφωση προσώπων μέ ἱκανότητες κοινωνικότητας, τόσο ἡ «κρίση» θά βαθαίνει καί ἡ ἀντιμετώπισή της θά μοιάζει (καί θά εἶναι) πιό δύσκολη. Καί τόσο τά πρόσωπα δέν θά μποροῦν νά διαμορφώσουν καί νά διατηρήσουν τίς σχέσεις, τήν οἰκογένεια πού ἐπιθυμοῦν. Γιατί εἶναι ἀξιοπρόσεκτη ἡ σταθερότητα μέ τήν ὁποία οἱ ἄνθρωποι ἐμπιστεύονται τήν οἰκογένεια καί προσβλέπουν σ αὐτήν. 8 Σέ τι ὀφείλεται αὐτή ἡ ἐμπιστοσύνη, ἡ σχεδόν 8 Τό 1993, μιά ἔρευνα τοῦ Εὐρωβαρομέτρου προξένησε ἰδιαίτερο ἐνδιαφέρον καθώς ἀποκάλυψε ὅτι τό 95.7% τῶν πολιτῶν τῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἕνωσης καί τό 99.4% τῶν Ἑλλήνων θεωροῦν τήν οἰκογένεια ὡς τό σημαντικότερο πράγμα στήν ζωή τους. Μιά πρόσφατη (Ἀπρίλιος τοῦ 2003) ἔρευνα πού ἔκανε ἡ ALCO γιά λογαριασμό τῆς UNICEF καί τοῦ ΙΕΚ ΑΚΜΗ μεταξύ νέων ἐτῶν ἀποκάλυψε ὅτι 15

16 ἀταλάντευτη πίστη στήν ἀξία τῆς οἰκογένειας καί στίς ἀξίες πού συνοψίζονται στίς οἰκογενειακές σχέσεις καί βιώνονται σέ αὐτές; Ἐάν οἱ μεταβολές τίς ὁποῖες ἔχει ὑποστεῖ ἡ οἰκογένεια τήν ἔχουν καταστήσει τόσο προβληματική ὥστε νά εἶναι, πράγματι, σέ «κρίση» γιατί οἱ ἄνθρωποι νά τήν θεωροῦν τόσο σημαντική; Μήπως ἔτσι ὅπως λειτουργεῖ ἡ οἰκογένεια στό πλαίσιο τῆς σύγχρονης κοινωνίας δέν εἶναι προβληματική; Μήπως εἶναι λιγότερο ἤ ἀλλιώτικα προβληματική; Μήπως προσφέρει τόσα καί τόσο σημαντικά ὥστε νά ἐπικρατοῦν αὐτά καί ὄχι τά ὅποια προβλήματα; Μήπως, ἐν τέλει, κάποιες ἀπό τίς καταστάσεις καί τίς συμπεριφορές πού, ἐπειδή ἐκφράζουν καί ἐπιτείνουν τήν ρευστότητα πού χαρακτηρίζει τήν σημερινή κοινωνία, ἀξιολογούνται ὡς προβλήματα δέν εἶναι πράγματι; Ἄν δεχθοῦμε ὅτι πολλές ἀξίες μπορεῖ νά φαίνεται ὅτι χάνονται ἐνῶ, στήν πραγματικότητα, ἀλλάζουν καί ὅτι ἡ ἀλλαγή τους αὐτή συνδέεται μέ τίς ἀλλαγές στίς κοινωνικές συνθῆκες, τότε εἶναι δυνατόν νά θεωρήσουμε ὅτι οἱ ἀξίες μιᾶς ἄλλης κοινωνικῆς πραγματικότητας (πού πεθαίνει ἤ πού ἔχει ἤδη πεθάνει) ὄχι μόνον δέν βρίσκονται σέ κρίση ἀλλά ἐξακολουθοῦν νά εἶναι σημαντικές στό πλαίσιο τῆς καινούργιας πραγματικότητας. Ἐν τέλει, αὐτό πού συνήθως θεωρεῖται ὡς «κρίση» μπορεῖ νά μήν εἶναι τόσο ἡ κατάρρευση ἤ ἡ καταρράκωση τῶν «παλαιῶν ἀξιῶν» ὅσο τό τέλος τοῦ στήν Ἑλλάδα ἡ οἰκογένεια παραμένει κυρίαρχη ἀξία στήν ζωή τῶν νέων αὐτῶν: 41% τήν δήλωσαν ὡς πρώτη ἐπιλογή καί 20.6% ὡς δεύτερη μέ ἑπόμενη στίς προτιμήσεις τους ἀξία τήν φιλία: 27.9% ὡς πρώτη ἐπιλογή καί 31.4% ὡς δεύτερη (Ἡ Καθημερινή, ). 16

17 παλαιοῦ τρόπου ζωῆς. Ἴσως ἕνα μέρος τῶν ἀντιδράσεων (τῶν ἔντονων, συχνά, ἀντιδράσεων) ἐναντίον τῶν νέων τρόπων ζωῆς καί ὑπέρ τῶν παλαιῶν ἀξιῶν νά ἐκφράζουν στήν πραγματικότητα τήν ἀδυναμία κατανόησης τῶν ἀξιῶν ὡς κάτι περισσότερο ἀπό (μοναδικά) πρότυπα συμπεριφορᾶς, τήν ἄρνηση ἀποδοχῆς τῆς δυνατότητας ἔκφρασης μιᾶς καί τῆς ἴδιας ἀξίας μέ διαδοχικά ἤ καί ἐναλλακτικά πρότυπα μιᾶς συμπεριφορᾶς, πού ἀνταποκρίνεται στίς ἀπαιτήσεις τοῦ κοινωνικοῦ βίου. Καθώς τά κοινωνικά σχήματα μεταβάλλονται συνεχῶς, εἶναι δυνατόν νά ἐπιβιώσουν μόνον οἱ ἀξίες ἐκεῖνες ποῦ μποροῦν νά ἐμπνεύσουν πρότυπα συμπεριφορᾶς ἀνάλογης πρός τίς ἀπαιτήσεις αὐτῶν τῶν μεταβαλλόμενων σχημάτων. Ἀπό μιά ἄποψη, ἑπομένως, ἐκεῖνο πού πραγματικά δημιουργεῖ τήν κρίση εἶναι ἡ ἐμμονή σέ πρότυπα συμπεριφορᾶς πού ἔχουν ξεπεραστεῖ, μέ τήν λαθεμένη ἀντίληψη ὅτι ἡ διατήρηση αὐτῶν τῶν προτύπων σημαίνει καί τήν διατήρηση τῶν ἀξιῶν πού αὐτά ἐκφράζουν. Ἀλλά ἐμμονή αὐτή μπορεῖ νά ἀποβεῖ μοιραῖα γιά τίς ἀξίες: καθώς ἐξισώνει ἀξία καί (συγκεκριμένη) συμπεριφορά, ἡ ἄρνηση ἀποδοχῆς τῆς μεταβολῆς τῆς συμπεριφορᾶς ὅσο καί ἡ ταύτιση τῆς συμπεριφορᾶς μέ ἀξίες ἐνδέχεται νά καταστήσουν τίς ἀξίες ἄσχετες πρός τίς ἀνάγκες καί τίς προοπτικές τῆς σύγχρονης ζωῆς. 17

18 Ἀπό τήν ἄλλη μεριά, συμπεριφορές καί ἀξίες ἔχουν στίς σύγχρονες κοινωνίες ἕνα κοινό σημεῖο ἀναφορᾶς: τίς ἀρετές τῶν ἀνθρώπων. Οἱ οἰκογενειακές σχέσεις, εἰδικότερα, ἀπαιτοῦν ἀρετές ὅπως αὐτές τῆς κατανόησης καί τῆς ἀνοχῆς, τῆς εἰλικρίνειας καί τῆς γενναιοδωρίας, τῆς ὑπομονῆς καί τῆς σταθερότητας, τῆς ἀλληλεγγύης καί τῆς πρόθυμης συμπαράστασης. Καί ἀπαιτοῦν, ἐπίσης, τίς πολύτιμες τέχνες τῆς ἀγάπης πού δέν καταπιέζει, τῆς δυνατότητας νά δίνεις καί νά ὑποχωρεῖς χωρίς νά γίνεσαι θύμα, τῆς ἄνεσης νά παίρνεις χωρίς νά ἐκμεταλλεύεσαι. Αὐτές οἱ ἀρετές καί οἱ τέχνες δέν εἶναι (ἴσως καί ποτέ νά μήν ἦσαν) τοῦ συρμοῦ. Πάντως ἐλάχιστα ἐκτιμῶνται καί καλλιεργοῦνται σέ μιάν ἐποχή ὅπου θριαμβεύει τό φανταχτερό, τό ἐπιφανειακό, τό θορυβῶδες, τό ἐφήμερο. Ὡς ἐκ τούτου, οἱ ἄνθρωποι πού ἐπιδεικνύουν τέτοιες ἀρετές καί κατέχουν τέτοιες τέχνες εἶναι λίγοι. Οἱ πολλοί, αὐτοί πού διαμορφώνουν τά ὑψηλά ποσοστά «δημοτικότητας» τῆς οἰκογένειας, περιμένουν ἀπό τίς οἰκογενειακές σχέσεις αὐτό πού οἱ ἴδιοι ἀδυνατοῦν νά συνεισφέρουν. Ἡ τραγωδία τοῦ σύγχρονου ἀνθρώπου εἶναι ὅτι θέλει ἀλλά δέν μπορεῖ, ἐπιζητεῖ νά πάρει ὅ,τι δέν εἶναι ἕτοιμος νά δώσει, ἀποζητᾶ την ἀσφάλεια ὄντας ἀνασφαλής, ἐπιθυμεῖ τήν σταθερότητα ἐνῶ ὁ ἴδιος εἶναι ἀσταθῆς καί ρευστός. Ἡ κρίση τοῦ προσώπου συνίσταται ἀκριβῶς στήν τραγωδία αὐτήν. Καί συνιστᾶ τόν πιό μεγάλο, τόν πιό ἄμεσο καί τόν πιό καθοριστικό ἐχθρό τῆς 18

19 οἰκογένειας ἀλλά καί, εὐρύτερα, τῆς κοινωνίας. Ἐάν ἡ οἰκογένεια βρίσκεται πράγματι σέ κρίση, αὐτή ἀντικατοπτρίζει ἀπολύτως τήν κρίση τῶν προσώπων. Ἡ παράβλεψη τοῦ γεγονότος αὐτοῦ στήν ἀντιμετώπιση τοῦ παρόντος καί, ἰδίως, τοῦ μέλλοντος τῆς οἰκογένειας ἰσοδυναμεῖ μέ τήν ἐν ψυχρῶ καταδίκη της: ἀπό τήν στιγμή πού ἡ οἰκογένεια δημιουργεῖται ἀπό τά πρόσωπα καί αὐτά προσδιορίζουν τήν ἐξέλιξή της, ἡ ἀδυναμία τους νά ἀναλάβουν τήν εὐθύνη αὐτῆς τῆς δημιουργίας καί αὐτοῦ τοῦ προσδιορισμοῦ, ἡ ἀδυναμία τους νά λειτουργήσουν ὄντως ὡς πρόσωπα, ἀφήνει ἀναπόφευκτα τήν οἰκογένεια ἔωλη. 19

Συνοπτική Παρουσίαση τῶν Ἐρευνῶν τοῦ ΕΚΚΕ γιά τήν γονιμότητα: 1983, 1997, 1999

Συνοπτική Παρουσίαση τῶν Ἐρευνῶν τοῦ ΕΚΚΕ γιά τήν γονιμότητα: 1983, 1997, 1999 Συνοπτική Παρουσίαση τῶν Ἐρευνῶν τοῦ ΕΚΚΕ γιά τήν γονιμότητα: 1983, 1997, 1999 Τῆς κας Χάρη Συμεωνίδου Διευθύντριας Ἐρευνῶν ΕΚΚΕ 1. Εἰσαγωγή Ἡ γονιμότητα εἶναι ἕνα πολύσύνθετο φαινόμενο καί ἡ μελέτη της

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΚΑΙ ΚΡΙΤΙΚΗ ΒΙΒΑΙΩΝ

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΚΑΙ ΚΡΙΤΙΚΗ ΒΙΒΑΙΩΝ Επιθεώρηση Κοινωνικών Ερευνών 122 Α 2007 153 158 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΚΑΙ ΚΡΙΤΙΚΗ ΒΙΒΑΙΩΝ Λ Μουσουρου, Μ Στρατηγακη (επιμέλεια), 2004, Ζητήματα οικογενειακής πολιτικής Θεωρητικές αναφορές και εμπειρικές διερευνήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Ἡ Σημερινή Προστασία τῆς Μητρότητας καί τοῦ Παιδιοῦ Ἀντικίνητρο γιά τήν Γονιμότητα

Ἡ Σημερινή Προστασία τῆς Μητρότητας καί τοῦ Παιδιοῦ Ἀντικίνητρο γιά τήν Γονιμότητα Ἡ Σημερινή Προστασία τῆς Μητρότητας καί τοῦ Παιδιοῦ Ἀντικίνητρο γιά τήν Γονιμότητα Τῆς κας. Χριστίνας Βάγια «Οὐδέν γάρ μητρός εὐσπλαχνότερον καί τούτῳ λέγω ἵνα τιμᾶσθαι νομοθετήσω τάς μητέρας». Ἁγ. Γρηγόριος

Διαβάστε περισσότερα

Γάμος καί οἰκογένεια: Ἡ ἑλληνική καί ἡ εὐρωπαϊκή πραγματικότητα. Διαπιστώσεις καί προοπτικές λοιπόν στήν εὐρωπαϊκή καί ἑλληνική

Γάμος καί οἰκογένεια: Ἡ ἑλληνική καί ἡ εὐρωπαϊκή πραγματικότητα. Διαπιστώσεις καί προοπτικές λοιπόν στήν εὐρωπαϊκή καί ἑλληνική Γάμος καί οἰκογένεια: Ἡ ἑλληνική καί ἡ εὐρωπαϊκή πραγματικότητα Τῆς κας Φώνης Παπαρηγοπούλου-Σκορίνη, Ἀναπλ. Καθηγ. Ἀστικοῦ Δικαίου, Νομικῆς Σχολῆς Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν Διαπιστώσεις καί προοπτικές λοιπόν

Διαβάστε περισσότερα

Η δημογραφική διάσταση της ενεργούς γήρανσης. Χρήστος Μπάγκαβος, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Η δημογραφική διάσταση της ενεργούς γήρανσης. Χρήστος Μπάγκαβος, Πάντειο Πανεπιστήμιο Η δημογραφική διάσταση της ενεργούς γήρανσης Χρήστος Μπάγκαβος, Πάντειο Πανεπιστήμιο Δύο μέρη 1. Δημογραφικές μεταβολές και πληθυσμός σε ηλικία εργασίας στην Ελλάδα (1970-2013), με έμφαση στα άτομα ηλικίας

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Ημερίδα με θέμα «Η αγορά εργασίας σε κρίση». Συνεδρία: Οι συνέπειες της κρίσης σε διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

2. Το δημογραφικό πλαίσιο και η σημασία του για τη σύνθεση των νοικοκυριών και της οικογένειας

2. Το δημογραφικό πλαίσιο και η σημασία του για τη σύνθεση των νοικοκυριών και της οικογένειας 2. Το δημογραφικό πλαίσιο και η σημασία του για τη σύνθεση των νοικοκυριών και της οικογένειας 2.1 Πτυχές των δημογραφικών εξελίξεων στη μεταπολεμική Ελλάδα με έμφαση στη γονιμότητα και τη θνησιμότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ Β ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΣΥΝΟΔΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΑΜΟΥ, ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ, ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ

ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ Β ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΣΥΝΟΔΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΑΜΟΥ, ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ, ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗΝ Β ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΣΥΝΟΔΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΓΑΜΟΥ, ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ, ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΔΗΜΟΓΡΑΦΙΚΟΥ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΟΣ (5-6 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2004, Διορθόδοξον Κέντρον τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος

Διαβάστε περισσότερα

Ξεθεμέλιωμα τοῦ γάμου. 'Αρχιμ. Δανιήλ 'Αεράκη, ἱεροκήρυκος

Ξεθεμέλιωμα τοῦ γάμου. 'Αρχιμ. Δανιήλ 'Αεράκη, ἱεροκήρυκος Ξεθεμέλιωμα τοῦ γάμου 'Αρχιμ. Δανιήλ 'Αεράκη, ἱεροκήρυκος Γιά τούς χριστιανούς ἕνας εἶναι ὁ θεσμός, πού θεμελιώνει τήν οἰκογένεια: Ὁ ἐκκλησιαστικός γάμος. Δύο νέοι ἑνώνουν τήν ἀγάπη τούς ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΟΥ ΓΑΜΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ. Ὄλγας Στασινοπούλου Καθηγήτριας Κοινωνικῆς Πολιτικῆς Παντείου Πανεπιστημίου

Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΟΥ ΓΑΜΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ. Ὄλγας Στασινοπούλου Καθηγήτριας Κοινωνικῆς Πολιτικῆς Παντείου Πανεπιστημίου Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΤΟΥ ΓΑΜΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ. Ὄλγας Στασινοπούλου Καθηγήτριας Κοινωνικῆς Πολιτικῆς Παντείου Πανεπιστημίου 1. Ἡ οἰκογένεια ὡς φορέας παροχῆς φροντίδας ἐπισημάνσεις καί

Διαβάστε περισσότερα

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω

Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το παιδί μου έχει αυτισμό Τώρα τι κάνω Το όνειρο Ένα ζευγάρι περιμένει παιδί. Τότε αρχίζει να ονειρεύεται αυτό το παιδί. Κτίζει την εικόνα ενός παιδιού μέσα στο μυαλό του. Βάσει αυτής της εικόνας, κάνει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΓΑΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ

ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΓΑΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ 1 ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΓΙΑ ΤΟ ΓΑΜΟ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ τοῦ Ἀλέξανδρου Μ. Σταυρόπουλου, Καθηγητοῦ τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν Ἐπίσκεψη ὀνομάτων Μιλώντας γιά ποιμαντικές προοπτικές γιά τό γάμο καί τήν οἰκογένεια

Διαβάστε περισσότερα

www.share-project.org Αποτελέσματα από την έρευνα 50+ στην Ευρώπη

www.share-project.org Αποτελέσματα από την έρευνα 50+ στην Ευρώπη www.share-project.org Αποτελέσματα από την έρευνα 50+ στην Ευρώπη Τι συμβαίνει από εδώ και πέρα Το αμέσως επόμενο βήμα της έρευνας 50+ στην Ευρώπη είναι η προσθήκη, στην υπάρχουσα βάση δεδομένων, πληροφοριών

Διαβάστε περισσότερα

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014 888 ΧΡΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ χεν θεσσαλονίκης Μητροπόλεως 18 546 24 Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310-276 144 Fax: 2310 276 144 E-mail: xenthesalonikis1@windowslive.com

Διαβάστε περισσότερα

Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για

Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για Κυρίες και Κύριοι, Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την τιμή που μου κάνετε να απευθύνω χαιρετισμό στο συνέδριό σας για την «Οικογένεια στην κρίση», για ένα τόσο εξαιρετικά σημαντικό θέμα που αγγίζει και αφορά

Διαβάστε περισσότερα

Αουκία Μ. Μουσούρου*

Αουκία Μ. Μουσούρου* Επι,θ. Kolv. Ερευνών, 98-99, 1999, 5-19 Αουκία Μ. Μουσούρου* ΚΡΙΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΡΙΣΗ ΑΞΙΩΝ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το κείμενο εξετάζει το ζήτημα της «κρίσης της οικογένειας» ως κρίση ενός (κοινωνικού) θεσμού

Διαβάστε περισσότερα

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους

Εφηβεία και Πρότυπα. 2)Τη στάση του απέναντι στους άλλους, ενήλικες και συνομηλίκους Εφηβεία και Πρότυπα Τι σημαίνει εφηβεία; Η εφηβεία είναι η περίοδος της ζωής του ανθρώπου που αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Είναι μια εξελικτική φάση που κατά τη

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Εμπιστοσύνης του Καταναλωτή

Έρευνα Εμπιστοσύνης του Καταναλωτή ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ Έρευνα Εμπιστοσύνης του Καταναλωτή Τριμηνιαία Έρευνα Γ Τρίμηνο 2014 Αθήνα, Οκτώβριος 2014 2 Έρευνα Εμπιστοσύνης του

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΕΡΓΙΑ ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ ΜΟΡΦΕΣ ΑΝΕΡΓΙΑΣ

ΑΝΕΡΓΙΑ ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ ΜΟΡΦΕΣ ΑΝΕΡΓΙΑΣ ΑΝΕΡΓΙΑ ΟΡΙΣΜΟΣ Η κατάσταση έλλειψης εργασίας, κατά την οποία υπάρχει δυσαρμονία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης, προσφέρονται λίγες θέσεις εργασίας, ενώ υπάρχουν πάρα πολλοί ενδ9ιαφερόμενοι. Είναι έννοια

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ Εν Αθήναις e-book 2012

ΒΑΣΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ Εν Αθήναις e-book 2012 ΒΑΣΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ Εν Αθήναις e-book 2012 Συγγραφέας: dimdom 2 ΒΑΣΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΑΣ Εν Αθήναις e-book 2012 ΦΑΚΟΙ Τό φῶς ἀπό τά κοντινά ἀντικείμενα συγκλίνει πίσω ἀπό τό φακό, στό ἐπίπεδό

Διαβάστε περισσότερα

Πέρασαν 101 χρόνια από την καθιέρωση της 8 ης ημέρας της γυναίκας.

Πέρασαν 101 χρόνια από την καθιέρωση της 8 ης ημέρας της γυναίκας. Αθήνα Μάρτιος 2011 ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΦΙΛΕΛΛΗΝΩΝ & ΨΥΛΛΑ 2 105 57 ΑΘΗΝΑ Τηλ 213.16.16.900 Fax 2103246165 Email: adedy@adedy.gr, adedy1@adedy.gr ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ Πέρασαν 101 χρόνια από την καθιέρωση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ

ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ ΑΞΟΝΑΣ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΑΣ 4: «Αναβάθμιση των συστημάτων αρχικής επαγγελματικής κατάρτισης και επαγγελματικής εκπαίδευσης και σύνδεση της εκπαίδευσης με την αγορά εργασίας στις 8 Περιφέρειες Σύγκλισης» Στρατηγική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ

ΟΡΙΣΜΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑΔΡΟΜΗ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ Η κοινωνία μας περνά ένα στάδιο ταχύτατων μεταλλαγών και ανακατατάξεων, όπου αμφισβητούνται αξίες και θεσμοί. Σήμερα οι θεσμοί έχουν γίνει πολύμορφοι και σύνθετοι, ενώ ταυτόχρονα όσοι άντεξαν

Διαβάστε περισσότερα

2. Διό ταχέως γίνονται φίλοι καί παύονται.( ΗΘΙΚΑ ΝΙΚΟΜΑΧΕΙΑ, ΒΙΒΛ. Θ 1156 α.

2. Διό ταχέως γίνονται φίλοι καί παύονται.( ΗΘΙΚΑ ΝΙΚΟΜΑΧΕΙΑ, ΒΙΒΛ. Θ 1156 α. ΦΙΛΙΑ Φίλε Δημόνικε σκόπιμα ξεκινῶ τό σημερινό μου γράμμα μέ τήν λέξη «φίλε», ἐπιθυμῶντας ἐξ ἀρχῆς νά χαράξω τά ὅρια τῆς φιλίας μας, μιᾶς σχέσης, δηλαδή, πού ἦταν στήν ἀρχαιότητα θεσμοθετημένη στό ἐπίπεδο,

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση Γλωσσάρι Η ομάδα MATURE διαθέτει σημαντική εμπειρία στη διαχείριση και υλοποίηση Ευρωπαϊκών προγραμμάτων και γνωρίζει ότι τα ζητήματα επικοινωνίας ενδέχεται να προκαλέσουν σύγχυση. Προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Πολυπροβληματικές Οἰκογένειες

Πολυπροβληματικές Οἰκογένειες Πολυπροβληματικές Οἰκογένειες κας. Μαρίας Δημοπούλου-Λαγωνίκα, Καθηγήτριας Κοινωνικῆς Ἐργασίας ΤΕΙ Ἀθηνῶν Τό θέμα τῆς εἰσήγησής μου «πολυπροβληματικές οἰκογένειες ἤ οἰκογένειες σέ πολλαπλές κρίσεις» ἀποτελεῖ

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα της παρουσίασης. Οικογενειακό περιβάλλον και αγωγή. Η οικογένεια. Στάδια κοινωνικοποίησης µέσα από την οικογένεια:

Θέµατα της παρουσίασης. Οικογενειακό περιβάλλον και αγωγή. Η οικογένεια. Στάδια κοινωνικοποίησης µέσα από την οικογένεια: ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ, ΠΘ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ Θέµατα της παρουσίασης Οικογενειακό περιβάλλον και αγωγή Σακελλαρίου Κίµων Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας ΤΕΦΑΑ, Τρίκαλα H οικογένεια ως

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΓΕΝΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ (FERTILITY)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΓΕΝΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ (FERTILITY) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ΓΕΝΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑ (FERTILITY) Στην ξένη δηµογραφική βιβλιογραφία ο όρος feriliy αναφέρεται στην έκταση και την ένταση των γεννήσεων ζώντων σε ένα πληθυσµό. Αφορά λοιπόν το µέρος εκείνο της δηµογραφικής

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης 1 ΤΥΠΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΟΜΗΜΕΝΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ιανουάριος Μάρτιος 2013 ΜΕΘΟΔΟΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.gr Εισήγηση του Προέδρου του Οικονομικού Επιμελητηρίου

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Αντιλήψεις για το γάμο, οικογενειακές αξίες και ικανοποίηση από την οικογένεια: Μια εμπειρική μελέτη

Τίτλος Αντιλήψεις για το γάμο, οικογενειακές αξίες και ικανοποίηση από την οικογένεια: Μια εμπειρική μελέτη Τίτλος Αντιλήψεις για το γάμο, οικογενειακές αξίες και ικανοποίηση από την οικογένεια: Μια εμπειρική μελέτη Συγγραφέας Βασίλης Γ. Παυλόπουλος Περίληψη Οι κοινωνικές αναπαραστάσεις του γάμου και της οικογένειας

Διαβάστε περισσότερα

A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ

A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ A. ΠΗΓΕΣ &ΜΕΛΕΤΗ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΩΝ ΤΑΣΕΩΝ ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΟΒΟΛΕΣ ΣΥΝΟΛΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ (πηγές) 1. ΕΛΣΤΑΤ : πληθυσμιακά μεγέθη και ηλικιακή δομή Απογραφές πληθυσμού 2001, 2011 (Σύνολο Χώρας, NUTS2-επίπεδο περιφέρειας)

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ

Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Ελένη Σίππη Χαραλάμπους ΕΔΕ Παναγιώτης Κύρου ΕΔΕ Δομή παρουσίασης Εισαγωγή Έννοια της διαφοροποιημένης διδασκαλίας Γιατί διαφοροποίηση διδασκαλίας; Θετικά αποτελέσματα από την εφαρμογή της διαφοροποιημένης

Διαβάστε περισσότερα

Συνέντευξη τοῦ Δρος Σωτηρίου Τσιόδρα *, µέ ἀφορµή τήν παγκόσµια ἡµέρα γιά τό AIDS.

Συνέντευξη τοῦ Δρος Σωτηρίου Τσιόδρα *, µέ ἀφορµή τήν παγκόσµια ἡµέρα γιά τό AIDS. Συνέντευξη τοῦ Δρος Σωτηρίου Τσιόδρα *, µέ ἀφορµή τήν παγκόσµια ἡµέρα γιά τό AIDS. Συνέντευξη : Παναγιώτης Χαρατζόπουλος Φωτογραφίες : Στάθης Τσιµούρης Παίρνοντας ἀφορµή ἀπό τήν 1 η Δεκεµβρίου, πού εἶναι

Διαβάστε περισσότερα

2.5. ΗΘΙΚΗ-ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΑΞΙΕΣ

2.5. ΗΘΙΚΗ-ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΑΞΙΕΣ 2.5. ΗΘΙΚΗ-ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΑΞΙΕΣ [94] ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΧΑΡΤΗΣ ΟΙ ΑΞΙΕΣ ΜΕΤΑΒΙΒΑΖΟΝΤΑΙ υλικές-οικονομικές πολιτικές πνευματικές ηθικές κοινωνικές αισθητικές θρησκευτικές ΜΕΣΩ ΤΩΝ ΦΟΡΕΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ Οικογένεια

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

Η μεταβλητή "χρόνος" στη δημογραφική ανάλυση - το διάγραμμα του Lexis

Η μεταβλητή χρόνος στη δημογραφική ανάλυση - το διάγραμμα του Lexis Η μεταβλητή "χρόνος" στη δημογραφική ανάλυση - το διάγραμμα του Lexis Η αναφορά στο χρόνο Αναφερόμενοι στο χρόνο, θα πρέπει κατ αρχάς να τονίσουμε ότι αυτός μπορεί να είναι είτε το ημερολογιακό έτος, είτε

Διαβάστε περισσότερα

«Παιδιά Γονείς Παππούδες» Παπαγεωργίου Γιώτα Ψυχολόγος Μέλος του Γραφείου Γυναικείων Θεμάτων κ Οικογένειας της Ι. Μ. Μεσσηνίας

«Παιδιά Γονείς Παππούδες» Παπαγεωργίου Γιώτα Ψυχολόγος Μέλος του Γραφείου Γυναικείων Θεμάτων κ Οικογένειας της Ι. Μ. Μεσσηνίας «Παιδιά Γονείς Παππούδες» Παπαγεωργίου Γιώτα Ψυχολόγος Μέλος του Γραφείου Γυναικείων Θεμάτων κ Οικογένειας της Ι. Μ. Μεσσηνίας Οι παππούδες κ οι γιαγιάδες ανά τον κόσμο Κοινό εύρημα ότι όλοι επιθυμούν

Διαβάστε περισσότερα

ΓΟΝΕΙΣ ΚΑΙ ΣΥΝΤΡΟΦΟΙ: Η ΔΙΑΣΩΣΗ ΤΟΥ ΕΡΩΤΑ.

ΓΟΝΕΙΣ ΚΑΙ ΣΥΝΤΡΟΦΟΙ: Η ΔΙΑΣΩΣΗ ΤΟΥ ΕΡΩΤΑ. ΓΟΝΕΙΣ ΚΑΙ ΣΥΝΤΡΟΦΟΙ: Η ΔΙΑΣΩΣΗ ΤΟΥ ΕΡΩΤΑ. Τοῦ κ. Δημητρίου Καραγιάννη, Παιδοψυχιάτρου, Θεραπευτή Οἰκογένειας Στη διάσπαση του πυρήνα του έρωτα, ο Θεός. Μ. Πασιαρδῆς Ἡ γέννηση ἑνός παιδιοῦ, ἡ δημιουργία

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες)

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Γ2 (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Ο φίλος σας έγραψε μία μελέτη σχετικά με τρόπους βελτίωσης της αναγνωστικής ικανότητας των μαθητών. Επειδή, όμως, είναι ξένος, κάνει ακόμη λάθη,

Διαβάστε περισσότερα

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ.

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. Η συμβολή της οικογένειας στην άσκηση κοινωνικής πολιτικής είναι μεγάλη και διαχρονική. Η μορφή και το περιεχόμενο, όμως, αυτής της συμβολής

Διαβάστε περισσότερα

Βία κατά των γυναικών ένα αρχαίο ζήτηµα που ανθεί και στον 21 αιώνα. Θεοφανώ Παπαζήση

Βία κατά των γυναικών ένα αρχαίο ζήτηµα που ανθεί και στον 21 αιώνα. Θεοφανώ Παπαζήση Βία κατά των γυναικών ένα αρχαίο ζήτηµα που ανθεί και στον 21 αιώνα Θεοφανώ Παπαζήση Αναπληρώτρια καθηγήτρια ΑΠΘ Από την απελευθέρωση των σεξουαλικών σχέσεων στα τέλη της δεκαετίας του 60 αρχές 70, µετά

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. «Η Επιχειρηματικότητα στην Ελλάδα 2012-13: Ενδείξεις ανάκαμψης της μικρής επιχειρηματικότητας;» ΙΔΡΥΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ FOUNDATION FOR ECONOMIC & INDUSTRIAL RESEARCH Τσάμη Καρατάσου 11, 117 42 Αθήνα, Tηλ.: 210 92 11 200-10, Fax: 210 92 33 977, www.iobe.gr 11 Tsami Karatassou, 117

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2014-2020 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ

ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2014-2020 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΝΕΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ 2014-2020 ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ Παρουσίαση της Ενδιάμεσης Διαχειριστικής Αρχής στη Συνεδρίαση της ΠΕΔ Βορείου Αιγαίου, Μυτιλήνη, 27 Φεβρουαρίου 2014 Σκέλος Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης ΤΥΠΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΟΜΗΜΕΝΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 13/5/2013 1/7/2013 ΜΕΘΟΔΟΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ ΤΥΧΑΙΑ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ ΜΕΓΕΘΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Δ. ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ-ΜΕΝΕΜΕΝΗΣ Απρίλιος 2012 Ανάλυση της Τοπικής Αγοράς Εργασίας 1. Περιγραφή των βασικών χαρακτηριστικών της περιοχής παρέμβασης στην οποία θα εφαρμοστεί

Διαβάστε περισσότερα

Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΕΧΝΗ

Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΕΧΝΗ Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΣΤΗΝ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΤΕΧΝΗ Τῆς κας Ὄλγας Μεντζαφοῦ Ἱστορικοῦ Τέχνης Ἐπιμελήτριας Ἐθνικῆς Πινακοθήκης Για να δείτε τις εικόνες της παρουσίασης, επιλέξτε εδώ (αρχείο powerpoint 12MB) Εὐχαριστῶ θερμά

Διαβάστε περισσότερα

Πώς να επικοινωνήσετε με τις υπηρεσίες της Κοινωνικής Ασφάλισης Επισκεφτείτε την ιστοσελίδα μας www.socialsecurity.gov

Πώς να επικοινωνήσετε με τις υπηρεσίες της Κοινωνικής Ασφάλισης Επισκεφτείτε την ιστοσελίδα μας www.socialsecurity.gov Παροχές επιβίωσης Πώς να επικοινωνήσετε με τις υπηρεσίες της Κοινωνικής Ασφάλισης Επισκεφτείτε την ιστοσελίδα μας Η ιστοσελίδα μας, www.socialsecurity.gov, είναι πολύτιμη πηγή πληροφοριών για όλα τα προγράμματα

Διαβάστε περισσότερα

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι γνωστό ότι, παραδοσιακά, όπως άλλα εκπαιδευτικά συστήματα έτσι και το ελληνικό στόχευαν στην καλλιέργεια και ενδυνάμωση της εθνοπολιτιστικής ταυτότητας. Αυτό κρίνεται θετικό, στο βαθμό που

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση. Womens Business Gerasimos Tzamarelos, PhD 27 November 2014 Έννοιες Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Διαβάστε περισσότερα

Η Ηγεσία Κάνει τη Διαφορά: Κρίση, Αυτογνωσία, Αναγέννηση

Η Ηγεσία Κάνει τη Διαφορά: Κρίση, Αυτογνωσία, Αναγέννηση Η Ηγεσία Κάνει τη Διαφορά: Κρίση, Αυτογνωσία, Αναγέννηση Χαρίδημος Τσούκας Καθηγητής Στρατηγικής Διοίκησης στην Έδρα Columbia Ship Management, Κοσμήτορας της Σχολής Οικονομικών Επιστημών και Διοίκησης,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΕΣ ΔΙΕΞΟΔΟΙ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΕΣ ΔΙΕΞΟΔΟΙ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ Φλώρινα, Ιούνιος 2012 ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΕΣ ΔΙΕΞΟΔΟΙ ΤΩΝ ΑΠΟΦΟΙΤΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΒΑΛΚΑΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΚΑΤΕΡΙΝΑ Κ. ΣΑΡΡΗ ΑΝ. ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΤΒΣ ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΔΡΑΣΕΩΝ ΚΑΘΟΔΗΓΗΣΗΣ ΓΔ Στο πλαίσιο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΚΑΥΚΙΑ ΘΕΟΔΩΡΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ 1 ο Μάθημα Προγραμματισμένα μαθήματα 2/10, 9/10, 16/10, 23/10, 30/10, 6/11, 13/11, 20/11, 27/11, 4/12, 11/12,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ

ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Γκορέζης Παναγιώτης Επιστημονικός Συνεργάτης ΑΠΘ Μπέλλου Βικτώρια Επίκ. Καθηγήτρια ΠΘ 2 Αντίληψη Διαδικασία λήψης & ερμηνείας των ερεθισμάτων του περιβάλλοντος Βοηθούν στην επεξεργασία

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΥΠΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΟΜΗΜΕΝΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 12/04/2013 30/06/2013 ΜΕΘΟΔΟΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ ΤΥΧΑΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή Συμπεριφορικοί παράγοντες στα προβλήματα της σχέσης του ζευγαριού Συμπεριφορικές παρεμβάσεις Συμπεράσματα

Εισαγωγή Συμπεριφορικοί παράγοντες στα προβλήματα της σχέσης του ζευγαριού Συμπεριφορικές παρεμβάσεις Συμπεράσματα Εισαγωγή Συμπεριφορικοί παράγοντες στα προβλήματα της σχέσης του ζευγαριού Συμπεριφορικές παρεμβάσεις Συμπεράσματα ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η συμπεριφορική θεραπεία ζεύγους συνδέεται με ορισμένες τεχνικές οι οποίες βασίζονται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Δ/νσις : Ἰωάννου Γενναδίου 14 115 21, Ἀθῆναι Τηλ. 210-72.72.204, Fax 210-72.72.210, e-mail: contact@ecclesia.gr Πρωτ. 6090 Αριθμ. ΑΘΗΝΗΣΙ 11

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Τριμηνιαία Έρευνα. Α Τρίμηνο 2012

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Τριμηνιαία Έρευνα. Α Τρίμηνο 2012 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ Τριμηνιαία Έρευνα Α Τρίμηνο 2012 Αθήνα, Απρίλιος 2012 2 Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Α Τρίμηνο 2012 3 4 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας

Πρόλογος. Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας Πρόλογος Στις μέρες μας, η ελεύθερη πληροφόρηση και διακίνηση της πληροφορίας αποτελεί δημόσιο αγαθό, το οποίο πρέπει να παρέχεται χωρίς περιορισμούς και εμπόδια στα μέλη της κοινωνίας. Οι πολύπλευρα πληροφορημένοι

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης 1 ΤΥΠΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ97 ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΟΜΗΜΕΝΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Ιανουάριος Μάρτιος 2013 ΜΕΘΟΔΟΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ ΤΥΧΑΙΑ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ Μητροπόλεως 12-14, 10563, Αθήνα. Τηλ.: 210 5202250-60-70, Fax: 2105229167, e-mail: oee@oe-e.gr Εισήγηση του Προέδρου του Οικονομικού Επιμελητηρίου

Διαβάστε περισσότερα

Περιφερειακή Ανάπτυξη

Περιφερειακή Ανάπτυξη ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Περιφερειακή Ανάπτυξη Διάλεξη 3: Το Περιφερειακό Πρόβλημα (κεφάλαιο 1, Πολύζος Σεραφείμ) Δρ. Βασιλείου Έφη Τμήμα Οργάνωση και Διοίκηση Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

koinvnia ΟΡΑΜΑ ΟΡΑΜΑ Ο ΟΡΑΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ www.koinwnia.com ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΡΑΤΑΞΗ συνεχιστ&ν τοt ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑ

koinvnia ΟΡΑΜΑ ΟΡΑΜΑ Ο ΟΡΑΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ www.koinwnia.com ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΡΑΤΑΞΗ συνεχιστ&ν τοt ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑ koinvnia ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΡΑΤΑΞΗ συνεχιστ&ν τοt ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑ ΟΡΑΜΑ ΟΡΑΜΑ Ο ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ & ΟΡΑΜΑ ΑΡΧΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ www.koinwnia.com ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΡΑΤΑΞΗ «ΚΟΙΝΩΝΙΑ» ΟΡΑΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ Σ αὐτές τίς δύσκολες ὧρες

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Καβάλας. Ερωτηματολόγιο για τις μαθήτριες

Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Καβάλας. Ερωτηματολόγιο για τις μαθήτριες Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Καβάλας Ερωτηματολόγιο για τις μαθήτριες Τίτλος πράξης: Κατηγορία Πράξης: Ενέργεια: Μέτρο: Επιστ. Υπεύθυνος: "Επιμόρφωση - Πιστοποίηση Γυναικών Αρχικής Επαγγελματικής Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Ἕνας ἡσυχαστής τοῦ Ἁγίου Ὄρους στήν καρδιά τῆς πόλης: ὅσιος Πορφύριος Καυσοκαλυβίτης

Ἕνας ἡσυχαστής τοῦ Ἁγίου Ὄρους στήν καρδιά τῆς πόλης: ὅσιος Πορφύριος Καυσοκαλυβίτης Ἕνας ἡσυχαστής τοῦ Ἁγίου Ὄρους στήν καρδιά τῆς πόλης: ὅσιος Πορφύριος Καυσοκαλυβίτης Θανάσης Ν. Παπαθανασίου Eνας HςυχαςτHς του AγIου Oρους ςτhν καρδιa τῆς πoλῆς Ὅσιος Πορφύριος Καυσοκαλυβίτης ἐπιμέλεια

Διαβάστε περισσότερα

Αυξάνονται τα µονοµελή νοικοκυριά

Αυξάνονται τα µονοµελή νοικοκυριά Το Βήµα 13/01/2002 Αυξάνονται τα µονοµελή νοικοκυριά * Η γήρανση του πληθυσµού και οι αλλαγές στην αγορά εργασίας αποθαρρύνουν τους νέους για τη δηµιουργία οικογένειας Της ΜΑΡΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ Η ηρωίδα στην

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ

ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΚΕΝΤΡΟ ΣΤΗΡΙΞΗΣ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ Στο πλαίσιο της ευρύτερης επιστημονικής κοινότητας, η συζήτηση η οποία αφορά στην εκπόνηση πολιτικών προστασίας του παιδιού και της οικογένειας εστιάζει,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΟ ΕΡΓΟ. ΧΡΗΣΙΜΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ για την τέλεση Γάμου

ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΟ ΕΡΓΟ. ΧΡΗΣΙΜΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ για την τέλεση Γάμου ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΟ ΕΡΓΟ ΧΡΗΣΙΜΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ για την τέλεση Γάμου Α' ΓΑΜΟΣ ΜΕΤΑΞΥ ΕΛΛΗΝΩΝ ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ Ὅταν καί οἱ δύο Μελλόνυμφοι διαμένου`ν στήν ἴδια Ἐνορία, γιά χρονικό διάστημα πλέον τοῦ ἑνός χρόνου, στό Ναό τῆς

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ. Νιάκα Ευγενία Σχολική Σύμβουλος

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ. Νιάκα Ευγενία Σχολική Σύμβουλος Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ Νιάκα Ευγενία Σχολική Σύμβουλος ΤΙ ΡΟΛΟ ΠΑΙΖΕΙ Η ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΕΠΙΔΟΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ Η ανατροφή των παιδιών, οι αξίες, τα κίνητρα που δίνει

Διαβάστε περισσότερα

Μαίρη Κουτσελίνη, Καθηγήτρια Εκ μέρους της Πρωτοβουλίας για την Ενίσχυση της γυναικείας παρουσίας στην πολιτική ζωή.

Μαίρη Κουτσελίνη, Καθηγήτρια Εκ μέρους της Πρωτοβουλίας για την Ενίσχυση της γυναικείας παρουσίας στην πολιτική ζωή. Μαίρη Κουτσελίνη, Καθηγήτρια Εκ μέρους της Πρωτοβουλίας για την Ενίσχυση της γυναικείας παρουσίας στην πολιτική ζωή. Οι λόγοι άνισης παρουσίας της γυναίκας στην πολιτική ζωή Το Ευρωπαϊκό Κέντρο Έρευνας

Διαβάστε περισσότερα

Ἡ Μεταμόρφωση τοῦ Κυρίου

Ἡ Μεταμόρφωση τοῦ Κυρίου Ἡ Μεταμόρφωση τοῦ Κυρίου Λίγο καιρό πρίν ἀπό τό πάθος Του, ὁ Κύριος, ἀφοῦ παρέλαβε τούς τρεῖς προκρίτους μαθητές, τόν Πέτρο, τόν Ἰάκωβο καί τόν Ἰωάννη, ἀνέβηκε στό ὄρος Θαβώρ καί ἐκεῖ, ἐνώπιον αὐτῶν μεταμορφώθηκε.

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Η εμπειρική προσέγγιση της προσφοράς εργασίας - Η επίδραση της ζήτησης επί της προσφοράς εργασίας

3.2 Η εμπειρική προσέγγιση της προσφοράς εργασίας - Η επίδραση της ζήτησης επί της προσφοράς εργασίας 3.2 Η εμπειρική προσέγγιση της προσφοράς εργασίας - Η επίδραση της ζήτησης επί της προσφοράς εργασίας Η νεοκλασική θεωρία της προσφοράς εργασίας που αναπτύξαμε προηγουμένως υποστηρίζει ότι οι επιλογές

Διαβάστε περισσότερα

Εφόσον την 1.1.2002 οι παραπάνω µηνιαίοι µισθοί, όπως θα έχουν διαµορφωθεί την 31.12.2001, δεν εξασφαλίζουν επίπεδο αυξήσεως που να υπερβαίνει

Εφόσον την 1.1.2002 οι παραπάνω µηνιαίοι µισθοί, όπως θα έχουν διαµορφωθεί την 31.12.2001, δεν εξασφαλίζουν επίπεδο αυξήσεως που να υπερβαίνει Πράξη Καταθ. Υπ.Εργασίας 153/28.12.2000: Συλλογική Σύµβαση Εργασίας 18.12.2000 Για τους όρους αµοιβής και εργασίας των ΓΕΩΛΟΓΩΝ πτυχιούχων Ανωτάτων σχολών που απασχολούνται στις Βιοµηχανικές επιχ/σεις.

Διαβάστε περισσότερα

Θεσσαλονίκη, 26η Μαρτίου 2015 Ἀρ. Πρωτ. 314/Φ. 1. Σεβασμιώτατον Τοποτηρητήν Ἱερᾶς Μητροπόλεως Κεφαλληνίας Εἰς Ἀργοστόλιον

Θεσσαλονίκη, 26η Μαρτίου 2015 Ἀρ. Πρωτ. 314/Φ. 1. Σεβασμιώτατον Τοποτηρητήν Ἱερᾶς Μητροπόλεως Κεφαλληνίας Εἰς Ἀργοστόλιον ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΙΚΟ ΟΡΓΑΝΟ ΣΥΝΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΩΝ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Θεσσαλονίκη, 26η Μαρτίου 2015 Ἀρ. Πρωτ. 314/Φ. 1. Σεβασμιώτατον Τοποτηρητήν Ἱερᾶς Μητροπόλεως Κεφαλληνίας Εἰς Ἀργοστόλιον

Διαβάστε περισσότερα

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος

Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Η Ψυχική υγεία του παιδιού και ο ρόλος του ευρύτερου περιβάλλοντος Κάθε παιδί έχει το δικαίωμα να ζει και να μεγαλώνει σ ένα υγιές περιβάλλον, το οποίο θα διασφαλίζει και θα προάγει την σωματική και ψυχική

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Καταναλωτικής λ ή Εμπιστοσύνηςύ. Ιούλιος 2012

Έρευνα Καταναλωτικής λ ή Εμπιστοσύνηςύ. Ιούλιος 2012 Έρευνα Καταναλωτικής λ ή Εμπιστοσύνηςύ 1 ΤΥΠΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΟΜΗΜΕΝΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 19/4/2012 25/6/2012 ΜΕΘΟΔΟΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ ΤΥΧΑΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική

ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική Κυρίες και κύριοι, Καταρχήν να συγχαρώ την Ένωση Περιφερειών για την πρωτοβουλία της οργάνωσης της σημερινής εκδήλωσης ενόψει

Διαβάστε περισσότερα

Σχήμα 20: Τύποι πληθυσμιακών πυραμίδων

Σχήμα 20: Τύποι πληθυσμιακών πυραμίδων IV.3. Οι πληθυσμιακές πυραμίδες Στην ανάλυση των πληθυσμιακών δομών κεντρικό ρόλο έχουν οι πληθυσμιακές πυραμίδες και οι αποκαλούμενοι δομικοί δείκτες. Η κατανομή του συνόλου των ατόμων ενός πληθυσμού

Διαβάστε περισσότερα

«Αναδιάρθρωση της καλλιέργειας του καπνού µε άλλες ανταγωνιστικές καλλιέργειες»

«Αναδιάρθρωση της καλλιέργειας του καπνού µε άλλες ανταγωνιστικές καλλιέργειες» «Αναδιάρθρωση της καλλιέργειας του καπνού µε άλλες ανταγωνιστικές καλλιέργειες» Στάσεις των παραγωγών σε εναλλακτικά σενάρια µείωσης των επιδοτήσεων της καλλιέργειας καπνού 1 www.agribusiness.uoi.gr Υπεύθυνος

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014 θεμα: Ιστορικη Εξελιξη Αγωγης και Προαγωγης Υγειας. Η προαγωγη υγειας είναι συνδεδεμενη με τις αλλαγες που

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΓΟΝΙΟΥ ΣΗΜΕΡΑ ΚΑΙ ΟΙ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Το να είσαι γονιός δεν είναι εύκολο πράγμα. Δεν υπάρχει ευκαιρία για πρόβα, δεν υπάρχουν σχολεία. Το μόνο που κουβαλάμε

Διαβάστε περισσότερα

Α1. Να δώσετε το περιεχόμενο των όρων που ακολουθούν: γ. Εκλεκτικοί Μονάδες 15

Α1. Να δώσετε το περιεχόμενο των όρων που ακολουθούν: γ. Εκλεκτικοί Μονάδες 15 Α1. Να δώσετε το περιεχόμενο των όρων που ακολουθούν: α. Ανόρθωση (1910) β. Κλήριγκ γ. Εκλεκτικοί Μονάδες 15 Α2. Γιατί δεν προέκυψαν ταξικά κόμματα στην Ελλάδα το τελευταίο τέταρτο του 19ου αιώνα; Μονάδες

Διαβάστε περισσότερα

Νεανική γυναικεία επιχειρηματικότητα. Άννα Ευθυμίου Δικηγόρος Εντεταλμένη Σύμβουλος σε Θέματα Νεολαίας στο Δήμο Θεσσαλονίκης Πρόεδρος ΜΚΟ ΝΕΟΙ

Νεανική γυναικεία επιχειρηματικότητα. Άννα Ευθυμίου Δικηγόρος Εντεταλμένη Σύμβουλος σε Θέματα Νεολαίας στο Δήμο Θεσσαλονίκης Πρόεδρος ΜΚΟ ΝΕΟΙ Νεανική γυναικεία επιχειρηματικότητα Άννα Ευθυμίου Δικηγόρος Εντεταλμένη Σύμβουλος σε Θέματα Νεολαίας στο Δήμο Θεσσαλονίκης Πρόεδρος ΜΚΟ ΝΕΟΙ Ορισμός επιχειρηματικότητας κάθε προσπάθεια για δημιουργία

Διαβάστε περισσότερα

Μαίρη Κουτσελίνη Τµήµα Επιστηµών τη Αγωγή ιευθύντρια τη Έδρα ΟΥΝEΣΚO Για την Ισότητα και Ενδυνάµωση των Φύλων

Μαίρη Κουτσελίνη Τµήµα Επιστηµών τη Αγωγή ιευθύντρια τη Έδρα ΟΥΝEΣΚO Για την Ισότητα και Ενδυνάµωση των Φύλων Μαίρη Κουτσελίνη Τµήµα Επιστηµών τη Αγωγή ιευθύντρια τη Έδρα ΟΥΝEΣΚO Για την Ισότητα και Ενδυνάµωση των Φύλων «Η Εκπαίδευση είναι ένα από τα πιο σηµαντικά µέσα για Ενδυνάµωση των γυναικών µε τη Γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

Συμπτώματα συνεξάρτησης

Συμπτώματα συνεξάρτησης Συμπτώματα συνεξάρτησης Οι συνεξαρτητικές συμπεριφορές είναι αυτοκαταστροφικές συμπεριφορές. Το συνεξαρτητικό άτομο προσπαθεί να βοηθήσει τους άλλους καταστρέφοντας τον εαυτό του. Τέτοιου είδους συμπεριφορές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΤΙΚΗ. Οκτώβριος 2014

ΑΤΤΙΚΗ. Οκτώβριος 2014 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΥΠΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΟΜΗΜΕΝΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 09/07/2013 30/09/2013 ΜΕΘΟΔΟΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ ΤΥΧΑΙΑ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑ ΜΕΓΕΘΟΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Δρ Νῖκος Κατσαρός * Γενετικά Τροποποιηµένα ( Μεταλλαγµένα ) Προϊόντα:

Δρ Νῖκος Κατσαρός * Γενετικά Τροποποιηµένα ( Μεταλλαγµένα ) Προϊόντα: Δρ Νῖκος Κατσαρός * Γενετικά Τροποποιηµένα ( Μεταλλαγµένα ) Προϊόντα: Λύση γιά περισσότερη καί φθηνότερη τροφή στούς λαούς τοῦ πλανήτη µας ἤ ἀπειλή γιά τήν ὑγεία καί τό περιβάλλον µας ; Συνέντευξη στόν

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Ιστορική κρίση της αγοράς εργασίας ύψος της ανεργίας χωρίς ιστορικό προηγούμενο (22.6%) πολύ

Διαβάστε περισσότερα

Ο νέος ρόλος των προσόντων και η στροφή προς τα μαθησιακά αποτελέσματα. Η περίπτωση των διεθνών προσόντων

Ο νέος ρόλος των προσόντων και η στροφή προς τα μαθησιακά αποτελέσματα. Η περίπτωση των διεθνών προσόντων Ο νέος ρόλος των προσόντων και η στροφή προς τα μαθησιακά αποτελέσματα. Η περίπτωση των διεθνών προσόντων Πάτρα 16 Νοεμβρίου 2012 Λουκάς Ζαχείλας, Ανώτερος εμπειρογνώμων,cedefop E-mail: loukas.zahilas@cedefop.europa.eu

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΥΠΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΟΜΗΜΕΝΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 2/10/2013-21/12/2013 ΜΕΘΟΔΟΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ ΤΥΧΑΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Οκτώβριος 2013 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΥΠΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΟΜΗΜΕΝΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 4/7/2013-25/9/2013 ΜΕΘΟΔΟΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΑΙ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΑΙ ΕΡΕΥΝΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΚΑΙ ΕΡΕΥΝΑΣ IΘΑΚΗΣ 29, 112 57 ΑΘΗΝΑ url: http://www.aueb.gr/statistical-institute ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΤΕΚΜΗΡΙΩΣΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ & ΕΡΕΥΝΑΣ Ιθάκης 29 Αθήνα 112 57

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Ιανουάριος ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΥΠΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΟΜΗΜΕΝΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 2/10/2013 21/12/2013 ΜΕΘΟΔΟΣ ΔΕΙΓΜΑΤΟΛΗΨΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Αστικής Ανάπτυξης της παλιάς πόλης Ρεθύμνου. Δράσεις Συγχρηματοδοτούμενες από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο ΕΚΤ

Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Αστικής Ανάπτυξης της παλιάς πόλης Ρεθύμνου. Δράσεις Συγχρηματοδοτούμενες από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο ΕΚΤ Ολοκληρωμένο Πρόγραμμα Αστικής Ανάπτυξης της παλιάς πόλης Ρεθύμνου Δράσεις Συγχρηματοδοτούμενες από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο ΕΚΤ Δράσεις Συγχρηματοδοτούμενες από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο ΕΚΤ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 3 ο

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ. Κεφάλαιο 3 ο ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 3 ο Διεύθυνση-Παρακίνηση 3.1. Ηγεσία-Βασικές έννοιες Η επιτυχία των επιχειρήσεων ή των οργανισμών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ: ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ: ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ: ΠΡΟΣΦΑΤΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΟΜΑΔΑ ΜΕΛΕΤΗΣ: Θ. Μητράκος Θ. Γεωργιάδης Ινστιτούτο Στρατηγικών και Αναπτυξιακών Μελετών Αθήνα, Φεβρουάριος

Διαβάστε περισσότερα

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης

Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης Έρευνα Καταναλωτικής Εμπιστοσύνης ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ Οκτώβριος Ιούλιος Οκτώβριος 1 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΥΠΟΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΕΡΕΥΝΑΣ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΔΟΜΗΜΕΝΟΥ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟΥ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ

Διαβάστε περισσότερα