Ασφάλεια Λειτουργικών Συστημάτων

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ασφάλεια Λειτουργικών Συστημάτων"

Transcript

1 Ασφάλεια Λειτουργικών Συστημάτων 1

2 Επίπεδα ενός Υπολογιστικού Συστήματος Εφαρμογές Υπηρεσίες Λειτουργικό Σύστημα Πυρήνας / BIOS Υλικό 2

3 Λειτουργικό Σύστημα Σύμφωνα με τον ορισμό του American Standards Institute (ANSI): Λειτουργικό Σύστημα (ΛΣ) ενός υπολογιστή ονομάζεται το προϊόν λογισμικού που ελέγχει την εκτέλεση των προγραμμάτων του υπολογιστή και παρέχει υπηρεσίες: χρονοκατανομής (time-sharing) αποσφαλμάτωσης (debugging) ελέγχου εισόδου-εξόδου (I/O control) μεταγλώττισης (compilation) διαχείρισης μνήμης (memory management) και διαχείρισης δεδομένων (data management) άλλες σχετικές υπηρεσίες 3

4 Ασφάλεια ΛΣ Η προστασία του Λειτουργικού Συστήματος θεωρείται κρίσιμη για την ασφαλή λειτουργία του υπολογιστικού συστήματος καθώς το ΛΣ είναι αυτό που μπορεί να διασφαλίσει: Ασφάλεια των ίδιων των υπηρεσιών που παρέχει Απομόνωση απειλών που προέρχονται από υψηλότερα επίπεδα, ώστε να μην επηρεαστούν οι υπόλοιπες υπηρεσίες και εφαρμογές ή τα χαμηλότερα επίπεδα Καταστολή των απειλών που προέρχονται από τα χαμηλότερα επίπεδα, ώστε να διασφαλίζεται η διαθεσιμότητα του συστήματος 4

5 Προστασία αντικειμένων ΛΣ Το Λειτουργικό Σύστημα ενός Υπολογιστικού Συστήματος που υποστηρίζει πολλούς διαφορετικούς χρήστες, εκτελεί ένα ευρύ φάσμα εφαρμογών και είναι συνδεδεμένο στο δίκτυο, έχει αυξημένες απαιτήσεις ασφάλειας των αντικειμένων του: Δεδομένα που βρίσκονται είτε στην πρωτεύουσα μνήμη (RAM) είτε σε δευτερεύουσα (σκληροί δίσκοι και αποσπώμενοι δίσκοι) Εκτελέσιμα προγράμματα και διεργασίες εφαρμογών Συσκευές εισόδου-εξόδου και δικτύου Διεργασίες και δεδομένα του ίδιου του ΛΣ 5

6 Διασφάλιση χαρακτηριστικών ΛΣ Ευχρηστία - Φιλικότητα (usability) Βέλτιστη Αποδοτικότητα (efficiency) Ακεραιότητα (integrity) Εμπιστευτικότητα (confidentiality) Αυθεντικότητα (authenticity) Κάθε χρήστης ή συσκευή αναγνωρίζεται μοναδικά για τις διεργασίες που εκτελεί και τα δεδομένα που χρησιμοποιεί Διαθεσιμότητα (availability) Ευκινησία (capacity)- Τα μέτρα προστασίας δεν θα πρέπει να θέτουν άσκοπους περιορισμούς στις ενέργειες των χρηστών Ανιχνευσιμότητα (detectability) τωναιτίωνμιας πιθανής προσβολής του συστήματος 6

7 Ευπάθειες και απειλές Οι κίνδυνοι που υπάρχουν σε ένα λειτουργικό σύστημα είναι η απώλεια, καταστροφή, διαγραφή, τροποποίηση ή διάδοση των δεδομένων χωρίς την απαιτούμενη δικαιοδοσία. Συνήθως οι κίνδυνοι αυτοί προέρχονται από αστοχία του ίδιου του συστήματος κακή χρήση συνειδητές κακόβουλες ενέργειες με ενδεχόμενα κίνητρα τη περιέργεια το οικονομικό όφελος πρόκληση κατασκοπεία και διάφορα άλλα... 7

8 Ενδεικτικές Ευπάθειες και Απειλές Αποκάλυψη συνθηματικών Αναβάθμιση δικαιωμάτων Μη εξουσιοδοτημένη εκτέλεση λογισμικού με στόχο την κατασπατάληση των πόρων ή την παρακολούθηση του συστήματος Άρνηση παροχής υπηρεσίας Κακόβουλο λογισμικό ενέργειες (τροποποίηση δεδομένων, διαγραφή αρχείων, φυσικός βανδαλισμός κ.λ.π.) Συμπτωματικές ασυνέπειες και λάθη (προγραμματιστικές ατέλειες και αμέλεια του διαχειριστή να παρακολουθεί τα patches) 8

9 Ενδεικτικές Ευπάθειες και Απειλές Εκμετάλλευση καταπακτών (Προγραμματιστική διάταξη που έχει ως στόχο την παράκαμψη ενός μηχανισμού ασφάλειας) Ο ανθρώπινος παράγοντας: Κακόβουλες ενέργειες Αμέλεια - Άγνοια Παραπλάνηση Εκβιασμός - Δωροδοκία 9

10 Μηχανισμοί Ασφάλειας ΛΣ Η προστασία ενός ΠΣ γίνεται στα πλαίσια κάποιας πολιτικής ασφάλειας (security policy) η οποία ορίζει ποιες είναι οι βασικές απαιτήσεις ασφάλειας και υλοποιείται με βάση ορισμένους μηχανισμούς ασφάλειας. Οιβασικέςαπαιτήσειςασφάλειας(μαζί τους μηχανισμούς ασφάλειας που αξιοποιούνται γιατηκάλυψητων) παρατίθενται στη συνέχεια: 10

11 Αυθεντικοποίηση Αυθεντικοποίηση: Βασίζεται σε: Κάτι που γνωρίζει ο χρήστης Κάτι που κατέχει ο χρήστης Σε βιομετρικά χαρακτηριστικά Σε τοποθεσία (γεωγραφική ή δικτυακή) Οι συνηθέστεροι μηχανισμοί ασφάλειας για την ικανοποίηση της απαίτησης αυθεντικοποίησης είναι Συνθηματικά Βιομετρικές μέθοδοι Αγνωστικά πρωτόκολλα Μηχανισμοί Δημόσιου κλειδιού 11

12 Αυθεντικοποίηση Συνθηματικά (πλεονεκτήματα) Ο μηχανισμός είναι απλός και έχει πολύ χαμηλό κόστος εφαρμογής Δεν απαιτείται εξειδικευμένη εκπαίδευση των χρηστών Παρέχει ικανοποιητικό βαθμό προστασίας σε περιβάλλοντα χαμηλής ευπάθειας Όλα τα ΛΣ έχουν εγγενώς ενσωματωμένους τέτοιους μηχανισμούς 12

13 Αυθεντικοποίηση Συνθηματικά (μειονεκτήματα) Μεταφέρονται εύκολα από χρήστη σε χρήστη Δεν είναι κατάλληλα γι απομακρυσμένη δικτυακή αυθεντικοποίηση, εκτός αν έχει διασφαλισθεί η εμπιστευτικότητά τους με άλλο μηχανισμό κατά τη μετάδοσή τους. Δεν θεωρούνται επαρκή όταν απαιτείται υψηλό επίπεδο προστασίας, εκτός εάν συνδυαστούν με άλλες ισχυρότερες τεχνικές 13

14 Αυθεντικοποίηση Βιομετρικές μέθοδοι:στηρίζονται στη μοναδικότητα ορισμένων φυσικών χαρακτηριστικών είτε του ανθρώπινου σώματος, είτε της ανθρώπινης συμπεριφοράς Ισχυρή αυθεντικοποίηση, Μονοσήμαντη αντιστοίχηση του χρήστη σε φυσική οντότητα Μη μεταφερσιμότητα ηλεκτρονικής ταυτότητας σε τρίτη οντότητα Μεγάλο κόστος εφαρμογής Πολυπλοκότητα αλγορίθμων αναγνώρισης Υψηλό ποσοστό σφάλματος σε κάποιες περιπτώσεις 14

15 Αυθεντικοποίηση Αγνωστικά πρωτόκολλα Με τη χρήση αγνωστικών πρωτοκόλλων είναι δυνατή η αμφίδρομη αυθεντικοποίηση δύο λογικών υποκειμένων με χρήση συνθηματικού, το οποίο όμως δεν είναι απαραίτητο να μεταδοθεί. Βασίζονται στην αξιοποίηση μονόδρομων συναρτήσεων (one-way functions). Αντί του συνθηματικού μεταδίδονται πληροφορίες που αποσκοπούν να αποδείξουν ότι το υπό αυθεντικοποίηση λογικό υποκείμενο 15 γνωρίζει το συνθηματικό

16 Αυθεντικοποίηση Μηχανισμοί Δημόσιου κλειδιού Δεν απαιτείται μετάδοση μυστικών δεδομένων σε καμία φάση της διαδικασίας αυθεντικοποίησης και συνεπώς δεν απαιτείται εμπιστευτικότητα στην επικοινωνία Τα ζεύγη κλειδιών είναι καθολικά μοναδικά και έτσι συνδέονται μονοσήμαντα με μία μόνο φυσική οντότητα Ενσωματώνεται ήδη στα σύγχρονα ΛΣ Τα κλειδιά δεν απομνημονεύονται. Συνεπώς τα ιδιωτικά κλειδιάθαπρέπεινααποθηκεύονταισεπολύκαλά προστατευμένα ηλεκτρονικά μέσα Απαιτείται η ύπαρξη Υποδομής Δημόσιου Κλειδιού για τη διαχείριση των κλειδιών και τη σύνδεσή τους με τις φυσικές οντότητες 16

17 Έλεγχος Προσπέλασης Έλεγχος προσπέλασης: Ολοκληρώνεται σε τρία βασικά βήματα: Ταυτοποίηση (Identification): To υποκείμενο αναφέρει τη ταυτότητα του Αυθεντικοποίηση (Authentication): To υποκείμενο επιβεβαιώνει ότι είναι αυτό που ισχυρίσθηκε και το σύστημα ελέγχει Εξουσιοδότηση (Authorisation): Το υποκείμενο αποκτά τα δικαιώματα και το σύστημα ελέγχει. Τους μηχανισμούς ασφάλειας...τους ξέρετε!!! Λίστες ή πίνακες ελέγχου προσπέλασης Λίστες Δυνατοτήτων Ρολο-κεντρικές μέθοδοι κ.λ.π. 17

18 Διαθεσιμότητα ΛΣ Ένα ΛΣ για να διασφαλίσει τη διαθεσιμότητα του συστήματος στο οποίο εκτελείται πρέπει να διαχειρίζεται αποτελεσματικά όλους τους πόρους, όπως η κύρια και δευτερεύουσα μνήμη, ο κεντρικός επεξεργαστής, το δίκτυο, οι συσκευές εισόδου/εξόδου και οι περιφερειακές συσκευές. Πολλές φορές η διασφάλιση της διαθεσιμότητας των πόρων ενός συστήματος έρχεται σε αντίφαση με τις διαδικασίες προστασίας του. Οι περιορισμοί που τίθενται από τους μηχανισμούς ασφάλειας του ΛΣ θα πρέπει να είναι οι ελάχιστοι δυνατοί, έτσι ώστε να εξασφαλίζεται μία ισορροπία μεταξύ της επιδιωκόμενης λειτουργικότητας ενός συστήματος και της ασφάλειάς 18 του

19 Διαθεσιμότητα ΛΣ Αρχή διαχωρισμού: Διαχωρισμός των συστατικών του ΛΣ (π.χ. χρήστες, δεδομένα, σύστημα, διεργασίες) ώστε ενδεχόμενη κατάρρευση ενός συστατικού να μην επηρεάσει τα υπόλοιπα Πυρήνας ασφάλειας ΛΣ (security kernel): Απομόνωση των διεργασιών του ίδιου του ΛΣ Κατανεμημένα (distributed) συστήματα: Κατανομή διαφορετικών λειτουργιών σε διαφορετικά αυτόνομα συστήματα Συγκροτήματα συστημάτων (clusters): Πολλαπλά αντίγραφα συστήματος σε ταυτόχρονη λειτουργία 19

20 Διαθεσιμότητα ΛΣ Διαχείριση μνήμης: Μηχανισμοί δέσμευσης-αποδέσμευσηςτηςμνήμηςπου χρησιμοποιείται από διεργασίες Μηχανισμοί καθαρισμού σκουπιδιών Αποφυγή διαρροής μνήμης Αποφυγή αποκάλυψης εμπιστευτικών δεδομένων που παραμένουν στη μνήμη και μετά την αποδέσμευσή της Μηχανισμοί Ιδεατής μνήμης (virtual memory) και swapping: Άρση περιορισμών μεγέθους φυσικής μνήμης. Κάθε διεργασία έχει το δικό της χώρο. Χρονισμός μονάδας επεξεργασίας: Χρονο-καταμερισμός διεργασιών (time-slicing) Χρήση διακοπών (interrupts) για τη λειτουργία των συσκευών εισόδου/εξόδου 20

21 Ακεραιότητα λογισμικού και δεδομένων Απαιτούνται μηχανισμοί για την προστασία της ακεραιότητας : Της κύριας Μνήμης του Υπολογιστικού Συστήματος Της δευτερεύουσας Μνήμης του Υπολογιστικού Συστήματος Τωνεκτελέσιμωνπρογραμμάτωνκαιτωνυπόλοιπων δεδομένων Οι συνηθέστερες τεχνικές που υιοθετούνται είναι: Μέθοδοι Φραγμών Μέθοδοι Καταχωρητών Σελιδοποίηση Σύνολα Ελέγχου και Συνόψεις Αρχείων Μηχανισμοί Ανοχής Σφαλμάτων σε Συστήματα Δίσκων 21

22 Ακεραιότητα λογισμικού και δεδομένων Μέθοδος φραγμών Αφορά περιβάλλοντα single-user Στατική απομόνωση δεδομένων ΛΣ από αυτά των εφαρμογών Μέθοδος καταχωρητών Δυναμικός καθορισμός περιοχών μνήμης σε πολυχρηστικά περιβάλλοντα ΟΚαταχωρητήςβάσης(base register) υποδεικνύει τη διεύθυνση μνήμης από όπου ξεκινά η δέσμευση για μια διεργασία Το Βεληνεκές (offset) είναι το εύρος της δέσμευσης μνήμης 22

23 Ακεραιότητα λογισμικού και δεδομένων Σελιδοποίηση Η διαθέσιμη μνήμη χωρίζεται σε ίσα τμήματα (σελίδες) με μέγεθος ίσο με δύναμη του 2 (π.χ. 64 KBytes) Δέσμευση, Ανάγνωση και Εγγραφή γίνεται ανά σελίδα Αύξηση αποτελεσματικότητας και αξιοπιστίας Πιθανή αύξηση κατανάλωσης μνήμης Ακεραιότητα αρχείων Σύνολο Ελέγχου (CheckSum) Πιθανά αναξιόπιστο Σύνοψη αρχείου (Hash) Βέβαιο συμπέρασμα 23

24 Ανοχή σφαλμάτων σε αποθηκευτικά συστήματα RAID (Redundant Arrays of Inexpensive Disks). Πλεονασμός δεδομένων (redundancy) RAID-5 N δίσκοι, χωρητικότητας Χ Διαθέσιμη χωρητικότητα (Ν-1)*Χ Για κάθε bit των Ν-1 δίσκων παράγονται τα δεδομένα ανοχής (parity bits) και αποθηκεύονται στο Ν-στό (τυχαίο) δίσκο Parity = B 1 XOR B 2 XOR XOR B n-1 Ανάκτηση δεδομένων: Αν καταστραφεί ένα bit του δίσκου Κ, τότε: B k = B 1 XOR B 2 XOR B k-1 XOR B k+1 XOR B n-1 XOR Parity 24

25 Καταγραφή και παρακολούθηση συμβάντων (audit) Με βάση την προέλευση Συμβάντα συστήματος Συμβάντα εφαρμογών Συμβάντα ασφάλειας Με βάση την κρισιμότητα Πληροφοριακά συμβάντα Προειδοποιήσεις Κρίσιμα σφάλματα Επιπλέον μηχανισμοί συναγερμού και ειδοποιήσεων (alert & notification) 25

26 Πρόσθετοι προληπτικοί μηχανισμοί Εμπιστευτικότητα Αξιοποιούν μηχανισμούς υβριδικής κρυπτογραφίας Επιτρέπουν στο διαχειριστή την ανάκτηση κλειδιών αν πληρούνται κάποιες προϋποθέσεις Περιοδικές προσθήκες και επιδιορθώσεις (patches & fixes) Ασφαλής απομακρυσμένη πρόσβαση Εικονικό Ιδιωτικό Δίκτυο (Virtual Private Network - VPN) ασφαλής δίοδος (tunneling, π.χ. PPTP) ασφαλές κέλυφος (secure shell SSH). 26

27 Πρόσθετοι κατασταλτικοί μηχανισμοί Ανάχωμα ασφαλείας (firewalls) Προστασία από κακόβουλο λογισμικό (malicious software) Σύστημα ανίχνευσης εισβολών (Intrusion Detection System - IDS) Παρακολουθούν την «ύποπτη» συμπεριφορά του συστήματος όπως: Χρήση Διαχειριστικών Λογαριασμών από απομακρυσμένες τοποθεσίες Έντονη Δικτυακή κίνηση από την ίδια τοποθεσία Έντονη Δικτυακή κίνηση που προέρχεται ταυτόχρονα από διαφορετικές τοποθεσίες με προορισμό νια συγκεκριμένη υπηρεσία του συστήματος Σάρωση των διαθέσιμων θυρών επικοινωνίας κ.λ.π. 27

28 Διαμόρφωση πολιτικών Παράμετροι λογαριασμών χρηστών περίοδοςισχύοςτους, κανόνες για τα συνθηματικά Παράμετροι αυθεντικοποίησης επιτρεπόμενοι μηχανισμοί, ομαδοποίηση χρηστών, κανόνες για διαχειριστές, χρήστες και επισκέπτες Ρυθμίσεις παρακολούθησης τύποι συμβάντων που καταγράφονται, διαχείριση ημερολογίων Παράμετροι λογισμικού επιτρεπόμενο λογισμικό που μπορεί να εγκατασταθεί, απαίτηση υπογραφής κατασκευαστή, αυτόματες ενημερώσεις 28

29 Διαμόρφωση πολιτικών Εξουσιοδότηση στο σύστημα αρχείων εξ ορισμού βασικές ρυθμίσεις δικαιωμάτων Διαχείριση Επικοινωνίας αποκλεισμός διαδικτυακών πρωτοκόλλων, καθορισμός επιτρεπόμενων και απαγορευμένων διευθύνσεων, απαίτηση ασφαλούς απομακρυσμένης σύνδεσης Διαχείριση Συστήματος Δικαιώματα και υποχρεώσεις διαχειριστών Ομαδοποίηση των επιτρεπόμενων ενεργειών συστήματος Περιοδικές ενημερώσεις και επιδιορθώσεις συστήματος 29

30 Διαμόρφωση πολιτικών Επιπλέον ρυθμίσεις ασφάλειας, π.χ.: κανόνες και περιοδικότητα εφεδρικών αντιγράφων σύνδεση χρηστών με έξυπνες κάρτες υποδομή δημόσιου κλειδιού πρωτόκολλο IPsec 30

31 Προϋποθέσεις για τη Σχεδίαση Ασφαλών ΛΣ Πολιτική ασφάλειας (security policy): Είναι απαραίτητη η ύπαρξη μία δέσμης βασικών αρχών, εκφρασμένων με σαφήνεια, η οποία να περιλαμβάνει τους στόχους του σχεδιαστή του ΛΣ. Ταυτοποίηση (identification): Κάθε αντικείμενο του συστήματος θα πρέπει να μπορεί να αναγνωρισθεί μονοσήμαντα. Σήμανση (marking): Κάθε αντικείμενο του συστήματος πρέπει να συνοδεύεται από μία ένδειξη του βαθμού εμπιστευτικότητάς του και 31 άλλων χαρακτηριστικών ασφάλειας.

32 Προϋποθέσεις για τη Σχεδίαση Ασφαλών ΛΣ Ελεγκτότητα (accountability): Το ΛΣ θα πρέπει να καταγράφει όλες τις ενέργειες που αφορούν ή μπορούν να επηρεάσουν την ασφάλειά του. Διαβεβαίωση (assurance): Το υπολογιστικό σύστημα πρέπει να παρέχει τεχνικές ρύθμισης για την υλοποίηση της πολιτικής ασφάλειας, οι οποίες να μπορούν να εκτιμηθούν ως προς την αποτελεσματικότητά τους. Ακεραιότητα προστασίας (protection integrity): Οι τεχνικές εξασφάλισης του λειτουργικού συστήματος πρέπει να προστατεύονται από κάθε 32 ανεπιθύμητη μετατροπή.

33 Μεθοδολογία σχεδίασης ασφάλειας ΛΣ Αρχή της ελάχιστης από κοινού χρήσης: Ελαχιστοποίηση των αντικειμένων που χρησιμοποιούνται από κοινού από πολλούς χρήστες, τα οποία δυνητικά μπορούν να αποτελέσουν μέσα για διαρροή διαβαθμισμένων δεδομένων Αρχή των ελάχιστων προνομίων: Κάθε χρήστης πρέπει να διατηρεί τα ελάχιστα προνόμια, ώστε να ελαχιστοποιούνται οι πιθανές αρνητικές συνέπειες από μία ενέργειά του, διατηρώντας ταυτόχρονα την απαιτούμενη λειτουργικότητα στο σύστημα 33

34 Μεθοδολογία σχεδίασης ασφάλειας ΛΣ Αρχή του ανοικτού σχεδιασμού: Η ισχύς των μηχανισμών ασφάλειας δεν πρέπει να στηρίζονται στην άγνοια των χρηστών σχετικά με τις τεχνικές ασφάλειας που χρησιμοποιούνται, αλλά στην αποτελεσματική τους σχεδίαση Διαχωρισμός προνομίων: Η πρόσβαση στα αντικείμενα του συστήματος πρέπει να βασίζεται στα διακεκριμένα προνόμια που πρέπει να διαθέτει κάθε χρήστης και τα οποία τον διαφοροποιούν από τους άλλους χρήστες Αρχή της εξ ορισμού άρνησης προσπέλασης: Κάθε χρήστης πρέπει εξορισμού να μη διαθέτει δυνατότητα πρόσβασης σε ένα αντικείμενο, εκτός αν καθορισθεί διαφορετικά από τον διαχειριστή. 34

35 Πιστοποίηση Ασφάλειας ΛΣ ITSEC (Information Technology Security Evaluation Criteria) ελεγκτότητα (accountability) στην ταυτοποίηση και αυθεντικοποίηση χρηστών (identification & authentication) στην παρακολούθηση (audit) στην επανάχρηση αντικειμένων (object reuse) στον έλεγχο προσπέλασης (access control) στην ακρίβεια (accuracy) και στην αξιοπιστία (reliability of service). 35

36 Πιστοποίηση Ασφάλειας ΛΣ TCSEC (Trusted Computer Systems Evaluation Criteria) αλλιώς γνωστό ως orange book σύμφωνα με το οποίο τα ΛΣ κατατάσσονται σε κλάσεις ανάλογα με τα χαρακτηριστικά ασφάλειας που διαθέτουν: Κλάση D: παροχή στοιχειώδους ή καμιάς ασφάλειας. Κλάση C: Τα ΛΣ αυτής της κλάσης παρέχουν διακριτική προστασία στους χρήστες και τα αντικείμενά τους. Διαιρείται στις υποκλάσεις C1 και C2. Κλάση Β: Σε αυτή την κλάση τα ΛΣ επιβάλλουν αυστηρό έλεγχο πρόσβασης στα αντικείμενά τους, περιέχουν διαδικασίες καταγραφής και παρακολούθησης, μοναδική αναγνώριση των αντικειμένων και διαιρείται και αυτή σε υποκλάσεις Β1, Β2, Β3. Κλάση Α: Εδώ εντάσσονται τα ΛΣ που διαθέτουν επιπλέον μηχανισμούς ασφάλειας και για τα οποία μπορεί να αποδειχθεί με αυστηρό τρόπο ότι είναι ασφαλή. 36

37 Πιστοποίηση Ασφάλειας ΛΣ ΛΣ Κλάση ITSEC Κλάση TCSEC Novell Trusted Netware 4 E2 F-C2 C2 Trusted Solaris 8 E3 F-B1 B1 Solaris 8 E3 F-C2 C2 (υπό αξιολόγηση για B1) Windows 2000 E3 F-C2 C2 IBM CMW for AIX E3 F-B1 B1 37

Λειτουργικά Συστήματα

Λειτουργικά Συστήματα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα 13: Ασφάλεια Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής Υπολογιστών http://arch.icte.uowm.gr/mdasyg

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα

Λειτουργικά Συστήματα Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα 13: Ασφάλεια Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής Υπολογιστών http://arch.icte.uowm.gr/mdasyg

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας Περιεχομένων

Πίνακας Περιεχομένων Πίνακας Περιεχομένων Εισαγωγικό Σημείωμα 17 Κεφάλαιο 1 - Aσφάλεια Πληροφοριακών Συστημάτων και Υποδομών: Εννοιολογική Θεμελίωση, Δ. Γκρίτζαλης 21 1.1 Εισαγωγή 21 1.2 Αγαθά 22 1.3 Ιδιοκτήτης και Χρήστης

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 8: Διαχείριση Μνήμης

Μάθημα 8: Διαχείριση Μνήμης Μάθημα 8: Διαχείριση Μνήμης 8.1 Κύρια και δευτερεύουσα μνήμη Κάθε μονάδα ενός υπολογιστή που χρησιμεύει για τη μόνιμη ή προσωρινή αποθήκευση δεδομένων ανήκει στην μνήμη (memory) του υπολογιστή. Οι μνήμες

Διαβάστε περισσότερα

Security & Privacy. Overview

Security & Privacy. Overview Security & Privacy Καλλονιά Χρήστος Overview Βασικές Έννοιες ενός Πληροφοριακού Συστήματος Ασφάλεια Πληροφοριακών Συστημάτων Βασικές Ιδιότητες Ασφάλειας Ασφάλεια vs Ιδιωτικότητα Βασικές Αρχές Ιδιωτικότητας

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια Υπολογιστικών Συστηµάτων

Ασφάλεια Υπολογιστικών Συστηµάτων Ασφάλεια ενός Π.Σ.: Η ικανότητα ενός οργανισµού να προστατεύει τις πληροφορίες/πόρους του από τυχόν αλλοιώσεις, καταστροφές και µη εξουσιοδοτηµένη χρήση Η ικανότητά του να παρέχει ορθές και αξιόπιστες

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Ι. Λειτουργικά Συστήματα Ι ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΜΝΗΜΗΣ. Επ. Καθ. Κ. Λαμπρινουδάκης

ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Ι. Λειτουργικά Συστήματα Ι ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΜΝΗΜΗΣ. Επ. Καθ. Κ. Λαμπρινουδάκης ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ Ι Μάθημα: Λειτουργικά Συστήματα Ι ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΜΝΗΜΗΣ Διδάσκων: Επ. Καθ. Κ. Λαμπρινουδάκης clam@unipi.gr 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Μνήμη : Πόρος ζωτικής σημασίας του οποίου η διαχείριση απαιτεί ιδιαίτερη

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Οικιακής Οικονομίας και Οικολογίας. Οργάνωση Υπολογιστών

Τμήμα Οικιακής Οικονομίας και Οικολογίας. Οργάνωση Υπολογιστών Οργάνωση Υπολογιστών Υπολογιστικό Σύστημα Λειτουργικό Σύστημα Αποτελεί τη διασύνδεση μεταξύ του υλικού ενός υπολογιστή και του χρήστη (προγραμμάτων ή ανθρώπων). Είναι ένα πρόγραμμα (ή ένα σύνολο προγραμμάτων)

Διαβάστε περισσότερα

(Εννοιολογική θεμελίωση)

(Εννοιολογική θεμελίωση) ΑΥΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΗ ΠΛΗΡΟΥΟΡΙΑ (Εννοιολογική θεμελίωση) Καλλονιάτης Χρήστος Λέκτορας Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου http://www.aegean.gr/culturaltec/kalloniatis

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Πολιτισμικών Δεδομένων

Διαχείριση Πολιτισμικών Δεδομένων Διαχείριση Πολιτισμικών Δεδομένων Μάθημα 1 Εισαγωγή στις Βάσεις Δεδομένων Τζανέτος Πομόνης ΤΕΙ Ιονίων Νήσων Τμήμα Τεχνολόγων Περιβάλλοντος Κατεύθυνση Συντήρησης Πολιτισμικής Κληρονομιάς Τι είναι οι Βάσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΣΧΕΔΙΟ

ΑΡΧΗ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΣΧΕΔΙΟ ΣΧΕΔΙΟ «Κοινή Πράξη της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (Α.Π.Δ.Π.Χ.) και της Αρχής Διασφάλισης του Απορρήτου των Επικοινωνιών (Α.Δ.Α.Ε.) ως προς τις υποχρεώσεις των παρόχων για την προστασία

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια Δικτύων. Τι (δεν) είναι Ασφάλεια Δικτύων. Γιάννης Ηλιάδης Υπεύθυνος Ασφάλειας Δικτύου ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ Α.Ε. 24/11/07

Ασφάλεια Δικτύων. Τι (δεν) είναι Ασφάλεια Δικτύων. Γιάννης Ηλιάδης Υπεύθυνος Ασφάλειας Δικτύου ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ Α.Ε. 24/11/07 Ασφάλεια Δικτύων Τι (δεν) είναι Ασφάλεια Δικτύων Γιάννης Ηλιάδης Υπεύθυνος Ασφάλειας Δικτύου ΤΕΙΡΕΣΙΑΣ Α.Ε. 24/11/07 Περίμετρος Δικτύου Αποτελεί κρίσιμο ζήτημα η περιφρούρηση της περιμέτρου δικτύου Έλεγχος

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια Υπολογιστικών Συστηµάτων

Ασφάλεια Υπολογιστικών Συστηµάτων Ταυτοποίηση και Πιστοποίηση (Identification & Authentication) Εισαγωγή - Βασικές Έννοιες Τεχνικές Ταυτοποίησης και Πιστοποίησης Συστήµατα που βασίζονται στην πληροφορία Συστήµατα που βασίζονται στην κατοχή

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά. Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Δυτικής Μακεδονίας Σιώζιος Κων/νος - Πληροφορική Ι

Λειτουργικά. Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Δυτικής Μακεδονίας Σιώζιος Κων/νος - Πληροφορική Ι Λειτουργικά Συστήματα 1 Λογισμικό του Υπολογιστή Για να λειτουργήσει ένας Η/Υ εκτός από το υλικό του, είναι απαραίτητο και το λογισμικό Το σύνολο των προγραμμάτων που συντονίζουν τις λειτουργίες του υλικού

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά Μέτρα Προστασίας. Πληροφοριακών Συστημάτων. από Ηλεκτρονικές Επιθέσεις

Γενικά Μέτρα Προστασίας. Πληροφοριακών Συστημάτων. από Ηλεκτρονικές Επιθέσεις Γενικά Μέτρα Προστασίας Πληροφοριακών Συστημάτων από Ηλεκτρονικές Επιθέσεις Φεβρουάριος 2012 Εθνική Αρχή Αντιμετώπισης Ηλεκτρονικών Επιθέσεων Εθνικό CERT Αποστολή Η Εθνική Αρχή Αντιμετώπισης Ηλεκτρονικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Ταυτοποίηση και Αυθεντικοποίηση)

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Ταυτοποίηση και Αυθεντικοποίηση) ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Ταυτοποίηση και Αυθεντικοποίηση) Καλλονιάτης Χρήστος Επίκουρος Καθηγητής Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου http://www.ct.aegean.gr/people/kalloniatis

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Μηχανισμοί Ελέγχου Προσπέλασης)

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Μηχανισμοί Ελέγχου Προσπέλασης) ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Μηχανισμοί Ελέγχου Προσπέλασης) Καλλονιάτης Χρήστος Επίκουρος Καθηγητής Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου http://www.ct.aegean.gr/people/kalloniatis

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πληροφορική

Εισαγωγή στην Πληροφορική Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Αγρονόµων Τοπογράφων Μηχανικών Εισαγωγή στην Πληροφορική Αστροφυσικός Αναπλ. Καθηγητής ΕΜΠ romylos@survey.ntua.gr Λειτουργικά συστήµατα, διεργασίες και δροµολόγηση Σύνδεση

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα. Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας - Λευκάδα

Λειτουργικά Συστήματα. Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας - Λευκάδα Λειτουργικά Συστήματα Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας - Λευκάδα Στέργιος Παλαμάς, Υλικό Μαθήματος «Λειτουργικά Συστήματα», 2015-2016 Κεφάλαιο 2: Σύστημα Αρχείων Τα προγράμματα που εκτελούνται

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια Στο Ηλεκτρονικό Εμπόριο. Λάζος Αλέξανδρος Α.Μ. 3530

Ασφάλεια Στο Ηλεκτρονικό Εμπόριο. Λάζος Αλέξανδρος Α.Μ. 3530 Ασφάλεια Στο Ηλεκτρονικό Εμπόριο Λάζος Αλέξανδρος Α.Μ. 3530 Ηλεκτρονικό Εμπόριο Χρησιμοποιείται για να περιγράψει την χρήση τηλεπικοινωνιακών μέσων (κυρίως δικτύων) για κάθε είδους εμπορικές συναλλαγές

Διαβάστε περισσότερα

Ανάπτυξη & Σχεδίαση Λογισμικού (ΗΥ420)

Ανάπτυξη & Σχεδίαση Λογισμικού (ΗΥ420) Ανάπτυξη & Σχεδίαση Λογισμικού (ΗΥ420) Διάλεξη 8: Σχεδίαση Συστήματος Σχεδίαση Συστήματος 2 Διεργασία μετατροπής του προβλήματος σε λύση. Από το Τί στο Πώς. Σχέδιο: Λεπτομερής περιγραφή της λύσης. Λύση:

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλειας στην Πληροφορική και τις Επικοινωνίες

Ασφάλειας στην Πληροφορική και τις Επικοινωνίες Ασφάλεια στην Πληροφορική και τις Επικοινωνίες Εννοιολογική θεμελίωση Δημήτρης Γκρίτζαλης Αναπληρωτής Καθηγητής Ασφάλειας στην Πληροφορική και τις Επικοινωνίες Τμήμα Πληροφορικής, Οικονομικό Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδίαση Εφαρμογών και Υπηρεσιών Διαδικτύου 11η Διάλεξη: Ασφάλεια στο Web

Σχεδίαση Εφαρμογών και Υπηρεσιών Διαδικτύου 11η Διάλεξη: Ασφάλεια στο Web Σχεδίαση Εφαρμογών και Υπηρεσιών Διαδικτύου 11η Διάλεξη: Ασφάλεια στο Web Δρ. Απόστολος Γκάμας Λέκτορας (407/80) gkamas@uop.gr Σχεδίαση Εφαρμογών και Υπηρεσιών Διαδικτύου Διαφάνεια 1 1 Εισαγωγικά Βασικές

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικό Εμπόριο. Ενότητα 9: Ασφάλεια Ηλεκτρονικού Εμπορίου Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά)

Ηλεκτρονικό Εμπόριο. Ενότητα 9: Ασφάλεια Ηλεκτρονικού Εμπορίου Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Ηλεκτρονικό Εμπόριο Ενότητα 9: Ασφάλεια Ηλεκτρονικού Εμπορίου Σαπρίκης Ευάγγελος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Κατανεµηµένα Συστήµατα 01-1

Εισαγωγή. Κατανεµηµένα Συστήµατα 01-1 Εισαγωγή Υλισµικό Λογισµικό Αρχές σχεδίασης ιαφάνεια Κλιµάκωση Παρεχόµενες υπηρεσίες Μοντέλο πελάτη εξυπηρετητή Μοντέλο πελάτη εξυπηρετητή τριών επιπέδων Κατανοµή επεξεργασίας Κατανεµηµένα Συστήµατα 01-1

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 4 Λογισμικό συστήματος. Εφαρμογές Πληροφορικής Κεφ.4 Καραμαούνας Πολύκαρπος 1

Κεφάλαιο 4 Λογισμικό συστήματος. Εφαρμογές Πληροφορικής Κεφ.4 Καραμαούνας Πολύκαρπος 1 Κεφάλαιο 4 Λογισμικό συστήματος Καραμαούνας Πολύκαρπος 1 4.1 Λογισμικό συστήματος (application software) Καραμαούνας Πολύκαρπος 2 Λογισμικό εφαρμογών (application software): προγράμματα για την αντιμετώπιση

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας Περιεχομένων

Πίνακας Περιεχομένων Πίνακας Περιεχομένων Πρόλογος 15 Πρώτο Μέρος: Εισαγωγή στα Πληροφοριακά Συστήματα....19 Κεφάλαιο 1 ο : Έννοια του Συστήματος 1.1 Τι είναι Σύστημα... 21 1.2 Αλληλεπίδραση Συστημάτων... 22 1.3 Κατηγοριοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Ασφαλίστε τις εμπιστευτικές πληροφορίες σας.

Ασφαλίστε τις εμπιστευτικές πληροφορίες σας. Ασφαλίστε τις εμπιστευτικές πληροφορίες σας. Οι υπολογιστές σας προφυλάσσονται πλέον χάρη στην εξελιγμένη τεχνολογία με τείχη προστασίας, προγράμματα έναντι ιών, ακόμα και με την κρυπτογράφηση δεδομένων.

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα (διαχείριση επεξεργαστή, μνήμης και Ε/Ε)

Λειτουργικά Συστήματα (διαχείριση επεξεργαστή, μνήμης και Ε/Ε) Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2015-16 Λειτουργικά Συστήματα (διαχείριση επεξεργαστή, και Ε/Ε) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ένα λειτουργικό σύστημα (ΛΣ); Μια άλλη απεικόνιση. Το Λειτουργικό Σύστημα ως μέρος του υπολογιστή

Τι είναι ένα λειτουργικό σύστημα (ΛΣ); Μια άλλη απεικόνιση. Το Λειτουργικό Σύστημα ως μέρος του υπολογιστή Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2014-15 Λειτουργικά Συστήματα (διαχείριση επεξεργαστή, και Ε/Ε) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Κακόβουλο Λογισμικό Ηλιάδης Ιωάννης

Κακόβουλο Λογισμικό Ηλιάδης Ιωάννης Κακόβουλο Λογισμικό Ηλιάδης Ιωάννης Τμήμα Μηχανικών Πληροφοριακών και Επικοινωνιακών Συστημάτων Πανεπιστήμιο Αιγαίου jiliad@aegean.gr Αθήνα, Ιούλιος 2004 Η έννοια του Κακόβουλου Λογισμικού Το Λογισμικό

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 4: Λογισμικό Συστήματος

Κεφάλαιο 4: Λογισμικό Συστήματος Κεφάλαιο 4: Λογισμικό Συστήματος Ερωτήσεις 1. Να αναφέρετε συνοπτικά τις κατηγορίες στις οποίες διακρίνεται το λογισμικό συστήματος. Σε ποια ευρύτερη κατηγορία εντάσσεται αυτό; Το λογισμικό συστήματος

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα πολυμέσων. Εισαγωγή Υλικό συστημάτων πολυμέσων Λογισμικό συστημάτων πολυμέσων Συστήματα πραγματικού χρόνου Χρονοπρογραμματισμός

Συστήματα πολυμέσων. Εισαγωγή Υλικό συστημάτων πολυμέσων Λογισμικό συστημάτων πολυμέσων Συστήματα πραγματικού χρόνου Χρονοπρογραμματισμός Συστήματα πολυμέσων Εισαγωγή Υλικό συστημάτων πολυμέσων Λογισμικό συστημάτων πολυμέσων Συστήματα πραγματικού χρόνου Χρονοπρογραμματισμός Τεχνολογία Πολυμέσων και Πολυμεσικές Επικοινωνίες 03-1 Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Cryptography and Network Security Overview & Chapter 1. Fifth Edition by William Stallings

Cryptography and Network Security Overview & Chapter 1. Fifth Edition by William Stallings Cryptography and Network Security Overview & Chapter 1 Fifth Edition by William Stallings The art of war teaches us to rely not on the likelihood of the enemy's not coming, but on our own readiness to

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία Πολυμέσων. Ενότητα # 3: Συστήματα πολυμέσων Διδάσκων: Γεώργιος Ξυλωμένος Τμήμα: Πληροφορικής

Τεχνολογία Πολυμέσων. Ενότητα # 3: Συστήματα πολυμέσων Διδάσκων: Γεώργιος Ξυλωμένος Τμήμα: Πληροφορικής Τεχνολογία Πολυμέσων Ενότητα # 3: Συστήματα πολυμέσων Διδάσκων: Γεώργιος Ξυλωμένος Τμήμα: Πληροφορικής Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στα πλαίσια του εκπαιδευτικού έργου του

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα Η/Υ

Λειτουργικά Συστήματα Η/Υ Λειτουργικά Συστήματα Η/Υ Κεφάλαιο 8 «Ιδεατή Μνήμη» Διδάσκων: Δ. Λιαροκαπης Διαφάνειες: Π. Χατζηδούκας Ιδεατή Μνήμη Οργάνωση. Εισαγωγή. Ιδεατές και πραγματικές διευθύνσεις. Λογική οργάνωση. Τμηματοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορική 2. Λειτουργικά Συστήματα

Πληροφορική 2. Λειτουργικά Συστήματα Πληροφορική 2 Λειτουργικά Συστήματα 1 2 Λογισμικό Υπολογιστών Υπολογιστής Υλικό Λογισμικό Λειτουργικό Σύστημα Προγράμματα Εφαρμογών 3 Λειτουργικό Σύστημα (Operating System) Λειτουργικό Σύστημα (ΛΣ) είναι

Διαβάστε περισσότερα

2. Σκοποί και Λειτουργίες των ΛΣ. Λειτουργικά Συστήματα Η/Υ. Περίληψη. Ι. Προστασία Υλικού ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 - ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΣΚΟΠΟΙ ΛΣ

2. Σκοποί και Λειτουργίες των ΛΣ. Λειτουργικά Συστήματα Η/Υ. Περίληψη. Ι. Προστασία Υλικού ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 - ΕΞΕΛΙΞΗ ΚΑΙ ΣΚΟΠΟΙ ΛΣ 2. Σκοποί και Λειτουργίες των ΛΣ Λειτουργικά Συστήματα Η/Υ I. Προστασία του υλικού II. Επικοινωνία με τον χρήστη III. Διαχείριση, αξιοποίηση και έλεγχος πόρων IV. Ικανότητα και ευκολία εξέλιξης Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

9 - Ασφάλεια Ηλεκτρονικών Συναλλαγών ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ

9 - Ασφάλεια Ηλεκτρονικών Συναλλαγών ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ 9 - Ασφάλεια Ηλεκτρονικών Συναλλαγών ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ Ενότητες Πυλώνες εμπιστοσύνης ηλεκτρονικών συναλλαγών Κρυπτογράφηση Δημόσιο και ιδιωτικό κλειδί Ψηφιακή υπογραφή Ψηφιακά

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΥΠΤΟΓΡΑΦΙΑ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ. Δ Εξάμηνο

ΚΡΥΠΤΟΓΡΑΦΙΑ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ. Δ Εξάμηνο ΚΡΥΠΤΟΓΡΑΦΙΑ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Δ Εξάμηνο Εισαγωγή- Βασικές Έννοιες Διδάσκων : Δρ. Παρασκευάς Κίτσος Επίκουρος Καθηγητής e-mail: pkitsos@teimes.gr, pkitsos@ieee.org Αντίρριο 2015 1 ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΚΡΥΠΤΟΛΟΓΙΑ?

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια Υπολογιστικών Συστηµάτων

Ασφάλεια Υπολογιστικών Συστηµάτων Ορισµοί Κρυπτογράφηση: η διεργασία µετασχηµατισµού ενός µηνύµατος µεταξύ ενός αποστολέα και ενός παραλήπτη σε µια ακατανόητη µορφή ώστε αυτό να µην είναι αναγνώσιµο από τρίτους Αποκρυπτογράφηση: η διεργασία

Διαβάστε περισσότερα

8.3 Ασφάλεια ικτύων. Ερωτήσεις

8.3 Ασφάλεια ικτύων. Ερωτήσεις 8.3 Ασφάλεια ικτύων Ερωτήσεις 1. Με τι ασχολείται η ασφάλεια των συστηµάτων; 2. Τι είναι αυτό που προστατεύεται στην ασφάλεια των συστηµάτων και για ποιο λόγο γίνεται αυτό; 3. Ποια η διαφορά ανάµεσα στους

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Διαχείρισης Κινδύνου στα Ασύρματα Δίκτυα. Επιμέλεια: Βασίλης Παλιούρας MSc Information Security, MCSA, CCDA, CCA

Συστήματα Διαχείρισης Κινδύνου στα Ασύρματα Δίκτυα. Επιμέλεια: Βασίλης Παλιούρας MSc Information Security, MCSA, CCDA, CCA Συστήματα Διαχείρισης Κινδύνου στα Ασύρματα Δίκτυα Επιμέλεια: Βασίλης Παλιούρας MSc Information Security, MCSA, CCDA, CCA ATZENTA Ασφάλεια Ασύρματου Δικτύου Ενσωμάτωση στα ήδη υπάρχοντα συστήματα ασφάλειας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Κακόβουλο Λογισμικό)

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Κακόβουλο Λογισμικό) ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ (Κακόβουλο Λογισμικό) Καλλονιάτης Χρήστος Επίκουρος Καθηγητής Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου http://www.ct.aegean.gr/people/kalloniatis

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 10 ο ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΙΣΟΔΟΥ ΕΞΟΔΟΥ (INPUT/OUTPUT)

Μάθημα 10 ο ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΙΣΟΔΟΥ ΕΞΟΔΟΥ (INPUT/OUTPUT) Μάθημα 10 ο ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΙΣΟΔΟΥ ΕΞΟΔΟΥ (INPUT/OUTPUT) Τι είναι Είσοδος και τι Έξοδος Με τον όρο Είσοδο (Input) αναφερόμαστε στη ροή δεδομένων προς την Κεντρική Μονάδα Επεξεργασίας (ΚΜΕ), ενώ με τον όρο

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια Υπολογιστικών Συστημάτων

Ασφάλεια Υπολογιστικών Συστημάτων Ασφάλεια Υπολογιστικών Συστημάτων Ενότητα 1: Εισαγωγή Νικολάου Σπύρος Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα Ι. Καθηγήτρια Παπαδάκη Αναστασία

Λειτουργικά Συστήματα Ι. Καθηγήτρια Παπαδάκη Αναστασία Λειτουργικά Συστήματα Ι Καθηγήτρια Παπαδάκη Αναστασία 2013 1 Ηλεκτρονικός Υπολογιστής αποτελείται: 1. Από Υλικό Hardware (CPUs, RAM, Δίσκοι), & 2. Λογισμικό - Software Και μπορεί να εκτελέσει διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ. (αριθμ.: 53 /2009)

ΑΠΟΦΑΣΗ. (αριθμ.: 53 /2009) Μαρούσι, 23 Φεβρουαρίου 2009 ΑΠΟΦΑΣΗ (αριθμ.: 53 /2009) Θέμα: «Αρμόδιες Αρχές κατά τη Λειτουργία του Συστήματος Άρσης Απορρήτου σε πραγματικό χρόνο». Την Τετάρτη, 14 Ιανουαρίου 2009 και ώρα 10.30 π.μ συνήλθε

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα Ι. Καθηγήτρια Παπαδάκη Αναστασία

Λειτουργικά Συστήματα Ι. Καθηγήτρια Παπαδάκη Αναστασία Λειτουργικά Συστήματα Ι Καθηγήτρια Παπαδάκη Αναστασία 2013 1 - 2 - Κεφάλαιο 2 ο Δευτερεύουσα μνήμη Οι εύκαμπτοι μαγνητικοί δίσκοι (floppy disks) ή δισκέτες Οι σκληροί μαγνητικοί δίσκοι (hard disks) Οι

Διαβάστε περισσότερα

Αποδοτικό Data Center. «Ασφάλεια, Αποτελεσματικότητα και Οικονομία»

Αποδοτικό Data Center. «Ασφάλεια, Αποτελεσματικότητα και Οικονομία» Αποδοτικό Data Center «Ασφάλεια, Αποτελεσματικότητα και Οικονομία» To Data Center Το Data Center αποτελεί την καρδιά της μηχανογράφησης και της επεξεργασίας των Πληροφοριών, που έχουν πλέον θεμελιώδη θέση

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Ασφαλείας Δεδομένων Πιστοποίηση ISO 27001:2013 από την TÜV Austria Hellas

Πολιτική Ασφαλείας Δεδομένων Πιστοποίηση ISO 27001:2013 από την TÜV Austria Hellas Πολιτική Ασφαλείας Δεδομένων Πιστοποίηση ISO 27001:2013 από την TÜV Austria Hellas Αποστολή της Retail@Link & Πολιτική Ασφαλείας 12 χρόνια εμπειρίας Στη διασύνδεση επιχειρήσεων με >11.500.000 Ηλεκτρονικά

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα. Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας - Λευκάδα

Λειτουργικά Συστήματα. Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας - Λευκάδα Λειτουργικά Συστήματα Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας - Λευκάδα Στέργιος Παλαμάς, Υλικό Μαθήματος «Λειτουργικά Συστήματα», 2015-2016 Κεφάλαιο 1: Βασικές Έννοιες Λειτουργικών Συστημάτων

Διαβάστε περισσότερα

Η Ασφάλεια Πληροφοριών στο χώρο της Εκκαθάρισης των Χρηµατιστηριακών Συναλλαγών

Η Ασφάλεια Πληροφοριών στο χώρο της Εκκαθάρισης των Χρηµατιστηριακών Συναλλαγών Η Ασφάλεια Πληροφοριών στο χώρο της Εκκαθάρισης των Χρηµατιστηριακών Συναλλαγών Η πρόκληση & η πρακτική προσέγγιση Η Προστασία της Κρίσιµης Υποδοµής της Χώρας Αθήνα 14 Μαΐου 2003 Παναγιώτης Ηλιόπουλος,

Διαβάστε περισσότερα

Υλοποίηση ενός προγραμματιστικού κελύφους εργασίας

Υλοποίηση ενός προγραμματιστικού κελύφους εργασίας Τ.Ε.Ι ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΗΛΕΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ Υλοποίηση ενός προγραμματιστικού κελύφους εργασίας Πτυχιακή εργασία του φοιτητή Γιαννακίδη Αποστόλη Επιβλέπων καθηγητής Τσούλος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΕ- 027 Μικροεπεξεργαστές 11ο μάθημα: Είσοδος- Εξοδος (Ε/Ε)

ΠΛΕ- 027 Μικροεπεξεργαστές 11ο μάθημα: Είσοδος- Εξοδος (Ε/Ε) ΠΛΕ- 027 Μικροεπεξεργαστές 11ο μάθημα: Είσοδος- Εξοδος (Ε/Ε) Αρης Ευθυμίου Συσκευές Ε/Ε Μεγάλη ποικιλία πολλές φορές είναι αυτές που «πουλάνε» το μηχάνημα: π.χ. Nintendo wii, (πρώτο) iphone Βασική ταξινόμηση:

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πληροφορική

Εισαγωγή στην Πληροφορική Εισαγωγή στην Πληροφορική Βάσεις Δεδομένων ΤΕΙ Ιονίων Νήσων Τμήμα Τεχνολόγων Περιβάλλοντος Κατεύθυνση Συντήρησης Πολιτισμικής Κληρονομιάς Τι είναι οι Βάσεις Δεδομένων; Σύστημα για αποθήκευση, μετάδοση

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πληροφορική

Εισαγωγή στην Πληροφορική Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ιονίων Νήσων Εισαγωγή στην Πληροφορική Ενότητα 8: Λειτουργικά Συστήματα Το περιεχόμενο του μαθήματος διατίθεται με άδεια Creative Commons εκτός και αν αναφέρεται διαφορετικά

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πληροφορική

Εισαγωγή στην Πληροφορική Εισαγωγή στην Πληροφορική Λογισμικό Συστήματος & Εφαρμογών ΤΕΙ Ιονίων Νήσων Τμήμα Τεχνολόγων Περιβάλλοντος Κατεύθυνση Συντήρησης Πολιτισμικής Κληρονομιάς Γενική Δομή Υπολογιστών Λειτουργικό σύστημα Υπολογιστής

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια στο Ηλεκτρονικό Επιχειρείν. ΤΕΙ Δυτικής Ελλάδας Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων - Πάτρα Κουτσονίκος Γιάννης

Ασφάλεια στο Ηλεκτρονικό Επιχειρείν. ΤΕΙ Δυτικής Ελλάδας Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων - Πάτρα Κουτσονίκος Γιάννης Ασφάλεια στο Ηλεκτρονικό Επιχειρείν ΤΕΙ Δυτικής Ελλάδας Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων - Πάτρα Κουτσονίκος Γιάννης 1 Κίνδυνοι Η-Ε Μερικοί από τους κινδύνους ενός δικτυακού τόπου Ε-εμπορίου περιλαμβάνουν:

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Κύριας Μνήμης

Διαχείριση Κύριας Μνήμης Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Ηλεκτρολόγων Μηχ. και Μηχανικών Υπολογιστών Εργαστήριο Υπολογιστικών Συστημάτων Διαχείριση Κύριας Μνήμης Λειτουργικά Συστήματα Υπολογιστών 7ο Εξάμηνο, 2016-2017 Διαχείριση

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα Κεφάλαιο 2 Οργάνωση Συστήματος Αρχείων 2.1 Διαχείριση Αρχείων και Σύστημα Αρχείων(File System)

Λειτουργικά Συστήματα Κεφάλαιο 2 Οργάνωση Συστήματος Αρχείων 2.1 Διαχείριση Αρχείων και Σύστημα Αρχείων(File System) 2.1 Διαχείριση Αρχείων και Σύστημα Αρχείων(ile System) 2.1.11 Καταχώρηση και απελευθέρωση του Δίσκου Συνδεδεμένη καταχώρηση (Linked Allocation) α) Το Λ.Σ. δίνει ένα μόνο τομέα γιατοαρχείοπουδημιουργείται.

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3. Στρώµα Ζεύξης: Αρχές Λειτουργίας & Το Υπόδειγµα του Ethernet

Ενότητα 3. Στρώµα Ζεύξης: Αρχές Λειτουργίας & Το Υπόδειγµα του Ethernet Ενότητα 3 Στρώµα Ζεύξης: Αρχές Λειτουργίας & Το Υπόδειγµα του Ethernet Εισαγωγή στις βασικές έννοιες του στρώµατος Ζεύξης (Data Link Layer) στα δίκτυα ΗΥ Γενικές Αρχές Λειτουργίας ηµιουργία Πλαισίων Έλεγχος

Διαβάστε περισσότερα

Επιτεύγµατα των Λ.Σ.

Επιτεύγµατα των Λ.Σ. Επιτεύγµατα των Λ.Σ. ιεργασίες ιαχείριση Μνήµης Ασφάλεια και προστασία δεδοµένων Χρονοπρογραµµατισµός & ιαχείρηση Πόρων οµή Συστήµατος ιεργασίες Ένα πρόγραµµα σε εκτέλεση Ένα στιγµιότυπο ενός προγράµµατος

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΥΠΤΟΓΡΑΦΙΑ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ

ΚΡΥΠΤΟΓΡΑΦΙΑ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΚΡΥΠΤΟΓΡΑΦΙΑ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Δ Εξάμηνο Συναρτήσεις Κατακερματισμού και Πιστοποίηση Μηνύματος Διδάσκων : Δρ. Παρασκευάς Κίτσος Επίκουρος Καθηγητής e-mail: pkitsos@teimes.gr, pkitsos@ieee.org Αντίρριο

Διαβάστε περισσότερα

Το υλικό του υπολογιστή

Το υλικό του υπολογιστή Το υλικό του υπολογιστή Ερωτήσεις 1. Τι αντιλαμβάνεστε με τον όρο υλικό; Το υλικό(hardware) αποτελείται από το σύνολο των ηλεκτρονικών τμημάτων που συνθέτουν το υπολογιστικό σύστημα, δηλαδή από τα ηλεκτρονικά

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΔΙΚΤΥΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΔΙΚΤΥΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ 7.4 Πρωτόκολλο Μέχρι τώρα περιγράψαμε συνδέσεις, που χρησιμοποιούν το πρωτόκολλο TCP. Θυμηθείτε, ότι το TCP είναι υπεύθυνο για το τεμαχισμό των μηνυμάτων σε τμήματα και την επανασύνδεση τους στον προορισμό.

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα

Λειτουργικά Συστήματα 1 Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα 9 : Ιδεατή Μνήμη 1/2 Δημήτριος Λιαροκάπης 2 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή Ηλεκτρονικής Διαχείρισης Μετεγγραφών

Εφαρμογή Ηλεκτρονικής Διαχείρισης Μετεγγραφών Εφαρμογή Ηλεκτρονικής Διαχείρισης Μετεγγραφών Παραδοτέο: Αναφορά Συντήρησης και Λειτουργίας της Εφαρμογής Συνοπτική μελέτη ασφαλείας για την Πανεπιστήμια/Τ.Ε.Ι. ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1. Εισαγωγή... 4 2.

Διαβάστε περισσότερα

MarineTraffic Έρευνα & Εφαρμογές. Δημήτρης Λέκκας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου

MarineTraffic Έρευνα & Εφαρμογές. Δημήτρης Λέκκας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου MarineTraffic Έρευνα & Εφαρμογές Δημήτρης Λέκκας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου 2 Συλλογή δεδομένων κυρίως με τη βοήθεια της Διαδικτυακής Κοινότητας 3 Automatic Identification System (AIS): Όλα τα πλοία ολικής

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην επιστήμη της Πληροφορικής και των. Aσφάλεια

Εισαγωγή στην επιστήμη της Πληροφορικής και των. Aσφάλεια Εισαγωγή στην επιστήμη της Πληροφορικής και των Τηλεπικοινωνιών Aσφάλεια Περιεχόμενα Πλευρές Ασφάλειας Ιδιωτικό Απόρρητο Μέθοδος Μυστικού Κλειδιού (Συμμετρική Κρυπτογράφηση) Μέθοδος Δημόσιου Κλειδιού (Ασύμμετρη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗΣ ΣΥΝΕΧΕΙΑΣ (Auditing Business Continuity Plan & Disaster Recovery Plan)

ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗΣ ΣΥΝΕΧΕΙΑΣ (Auditing Business Continuity Plan & Disaster Recovery Plan) ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗΣ ΣΥΝΕΧΕΙΑΣ (Auditing Business Continuity Plan & Disaster Recovery Plan) CISA, CGEIT, CRISC Project Management Office (PMO) ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΚΑΝΟΝΙΣΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές συσκευές Ε/Ε. Είσοδος Έξοδος στον υπολογιστή. Ένα τυπικό υπολογιστικό σύστημα σήμερα. Οργάνωση Υπολογιστών (IΙI) Μ.

Βασικές συσκευές Ε/Ε. Είσοδος Έξοδος στον υπολογιστή. Ένα τυπικό υπολογιστικό σύστημα σήμερα. Οργάνωση Υπολογιστών (IΙI) Μ. Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2016-17 Οργάνωση Υπολογιστών (IΙI) (συσκευές εισόδου-εξόδου) http://mixstef.github.io/courses/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Ένα τυπικό

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 13. Λογισµικό Υλικό. Λειτουργικό σύστηµα υποστήριξης δικτύου. Ανακεφαλαίωση Ερωτήσεις

Κεφάλαιο 13. Λογισµικό Υλικό. Λειτουργικό σύστηµα υποστήριξης δικτύου. Ανακεφαλαίωση Ερωτήσεις Κεφάλαιο 13 Λογισµικό Υλικό Μάθηµα 13.1: Μάθηµα 13.2: Λειτουργικό σύστηµα υποστήριξης δικτύου ιαδικτυακός εξοπλισµός Ανακεφαλαίωση Ερωτήσεις Επιµέλεια : Αθανάσιος Ι. Μάργαρης (amarg@uom.gr) 132 Ερώτηση

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 3.1: Λειτουργικά Συστήματα. Επιστήμη ΗΥ Κεφ. 3.1 Καραμαούνας Πολύκαρπος

Κεφάλαιο 3.1: Λειτουργικά Συστήματα. Επιστήμη ΗΥ Κεφ. 3.1 Καραμαούνας Πολύκαρπος Κεφάλαιο 3.1: Λειτουργικά Συστήματα 1 3.1.1 Λογισμικό και Υπολογιστικό Σύστημα Ένα σύγχρονο υπολογιστικό σύστημα αποτελείται από: το υλικό: τα ηλεκτρονικά μέρη του υπολογιστή και το λογισμικό: το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Towards a more Secure Cyberspace

Towards a more Secure Cyberspace Towards a more Secure Cyberspace Dimitris Gritzalis 1 October 1999 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο Εφαρμογών Πληροφορικής Θεσσαλονίκη, 8-10 Οκτώβρη 1999 Πορεία προς έναν ασφαλέστερο Κυβερνοχώρο Δημήτρης Γκρίτζαλης

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα Η/Υ

Λειτουργικά Συστήματα Η/Υ Λειτουργικά Συστήματα Η/Υ Κεφάλαιο 4 «Αρχιτεκτονικές ΛΣ» Διδάσκων: Δ Λιαροκάπης Διαφάνειες: Π. Χατζηδούκας 1 1. Μονολιθικά συστήματα Αρχιτεκτονικές ΛΣ 2. Στρωματοποιημένη αρχιτεκτονική 3. Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

Video Management System της Bosch Εξασφαλίστε το μέλλον σας με IP

Video Management System της Bosch Εξασφαλίστε το μέλλον σας με IP Video Management System της Bosch Εξασφαλίστε το μέλλον σας με IP Ασφάλεια βίντεο IP Λύση όλα σε ένα Το Bosch Video Management System (VMS) διαχειρίζεται όλα τα δεδομένα IP και ψηφιακού βίντεο και ήχου,

Διαβάστε περισσότερα

Χαρακτηρισµός Κατανεµηµένων Συστηµάτων

Χαρακτηρισµός Κατανεµηµένων Συστηµάτων Εισαγωγή Χαρακτηρισµός Κατανεµηµένων Συστηµάτων Μαρία Ι. Ανδρέου ΗΜΥ417, ΗΜΥ 663 Κατανεµηµένα Συστήµατα Χειµερινό Εξάµηνο 2006-2007 Τµήµα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών & Μηχανικών Υπολογιστών Πανεπιστήµιο Κύπρου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΡΩΤΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΡΩΤΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Κεφάλαιο 1: Υλικό Υπολογιστών (Hardware) 1.1: Το υπολογιστικό σύστημα ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ 1. Τι αντιλαμβάνεστε με τον όρο υλικό (hardware); [σελ. 8] Τα φυσικά μέρη που μπορούμε να δούμε και να αγγίξουμε

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα Ι. Κεφάλαιο 1 Βασικές Έννοιες Λειτουργικών Συστημάτων

Λειτουργικά Συστήματα Ι. Κεφάλαιο 1 Βασικές Έννοιες Λειτουργικών Συστημάτων Λειτουργικά Συστήματα Ι Κεφάλαιο 1 Βασικές Έννοιες Λειτουργικών Συστημάτων Δομή Η/Υ Ο Η/Υ αποτελείται από δυο βασικά στοιχεία: Υλικό (το ηλεκτρονικό-μηχανικό μέρος πχ συσκευές, πλακέτες κλπ) Λογισμικό

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια Πληροφοριακών Συστημάτων. Διάλεξη 5 η : Πολιτικές Ασφάλειας

Ασφάλεια Πληροφοριακών Συστημάτων. Διάλεξη 5 η : Πολιτικές Ασφάλειας Ασφάλεια Πληροφοριακών Συστημάτων Διάλεξη 5 η : Πολιτικές Ασφάλειας Πληροφορικά Συστήματα και Απειλές Απειλή (threat): ο,τιδήποτε μπορεί να προκαλέσει βλάβη! Διαρρήκτης, ιός, σεισμός, απρόσεκτος χρήστης

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών

Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Αρχιτεκτονική Υπολογιστών Ενότητα 13: (Μέρος Β ) Λειτουργικό Σύστημα Δρ. Μηνάς Δασυγένης mdasyg@ieee.org Εργαστήριο Ψηφιακών Συστημάτων και Αρχιτεκτονικής

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα Η/Υ

Λειτουργικά Συστήματα Η/Υ Λειτουργικά Συστήματα Η/Υ Κεφάλαιο 7 «Διαχείριση Μνήμης» Διδάσκων: Δ. Λιαροκάπης Διαφάνειες: Π. Χατζηδούκας 1 Κύρια Μνήμη 1. Εισαγωγή 2. Βασική διαχείριση μνήμης 3. Μνήμη και πολυπρογραμματισμός 4. Τμηματοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις Δεδομένων. Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας - Λευκάδα

Βάσεις Δεδομένων. Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας - Λευκάδα Βάσεις Δεδομένων Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας - Λευκάδα Στέργιος Παλαμάς, Υλικό Μαθήματος «Βάσεις Δεδομένων», 2015-2016 Κεφάλαιο 2: Περιβάλλον Βάσεων Δεδομένων Μοντέλα Δεδομένων 2.1

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ. (αριθμ.: 52 /2009)

ΑΠΟΦΑΣΗ. (αριθμ.: 52 /2009) Μαρούσι, 23 Φεβρουαρίου 2009 ΑΠΟΦΑΣΗ (αριθμ.: 52 /2009) Θέμα: «παρόχους υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών κατά τη Λειτουργία του Συστήματος Άρσης Απορρήτου σε πραγματικό χρόνο» Την Τετάρτη, 14 Ιανουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

Οργάνωση Υπολογιστών (IΙI)

Οργάνωση Υπολογιστών (IΙI) Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2016-17 Οργάνωση Υπολογιστών (IΙI) (συσκευές εισόδου-εξόδου) http://mixstef.github.io/courses/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Ένα τυπικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΟ ΤΕΣΤ ΣΤΗΝ ΕΝΟΤΗΤΑ

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΟ ΤΕΣΤ ΣΤΗΝ ΕΝΟΤΗΤΑ ΕΠΑ.Λ. Άμφισσας Σχολικό Έτος : 2011-2012 Τάξη : Γ Τομέας : Πληροφορικής Μάθημα : ΔΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΙΙ Διδάσκων : Χρήστος Ρέτσας Η-τάξη : tiny.cc/retsas-diktya2 ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΟ ΤΕΣΤ ΣΤΗΝ ΕΝΟΤΗΤΑ 8.3.4-8.3.6

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 4 Σύνδεση Μικροεπεξεργαστών και Μικροελεγκτών ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ

Κεφάλαιο 4 Σύνδεση Μικροεπεξεργαστών και Μικροελεγκτών ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ Κεφάλαιο 4 Σύνδεση Μικροεπεξεργαστών και Μικροελεγκτών ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1. Παρακάτω δίνονται μερικοί από τους ακροδέκτες που συναντάμε στην πλειοψηφία των μικροεπεξεργαστών. Φτιάξτε έναν πίνακα που να

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πληροφορική

Εισαγωγή στην Πληροφορική Εισαγωγή στην Πληροφορική Χειµερινό Εξάµηνο 2006-07 ρ. Παναγιώτης Χατζηδούκας (Π..407/80) Εισαγωγή στην Πληροφορική 1 Γενικές πληροφορίες Εισαγωγή στην Πληροφορική ιδασκαλία: Παναγιώτης Χατζηδούκας Email:

Διαβάστε περισσότερα

Selecting Essential IT Security Projects. Dimitris Gritzalis

Selecting Essential IT Security Projects. Dimitris Gritzalis Selecting Essential IT Security Projects Dimitris Gritzalis July 2003 Υπουργείο Οικονομίας και Οικονομικών Εργα Πληροφορικής & Επικοινωνιών στο Ε.Π. Κοινωνία της Πληροφορίας Εθνικό Ιδρυμα Ερευνών, Ιούλιος

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπιµότητα των firewalls

Σκοπιµότητα των firewalls Σκοπιµότητα των firewalls Παρέχουν προστασία των εσωτερικών δικτύων από απειλές όπως: Μη εξουσιοδοτηµένη προσπέλαση των δικτυακών πόρων: όταν επίδοξοι εισβολείς προσπαθούν να εισχωρήσουν στο δίκτυο και

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Δεδομένων

Διαχείριση Δεδομένων Διαχείριση Δεδομένων Βαγγελιώ Καβακλή Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας Πανεπιστήμιο Αιγαίου 1 Εαρινό Εξάμηνο 2012-13 Περιεχόμενο σημερινής διάλεξης Βάσεις Δεδομένων Ορισμοί Παραδείγματα

Διαβάστε περισσότερα

Κινητές Επικοινωνίες & Τηλεπικοινωνιακά Δίκτυα

Κινητές Επικοινωνίες & Τηλεπικοινωνιακά Δίκτυα ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Κινητές Επικοινωνίες & Τηλεπικοινωνιακά Δίκτυα Ενότητα : Στρώμα Ζεύξης στα Δίκτυα ΗΥ- Ethernet MAC Στρώμα Σαββαΐδης Στυλιανός

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πληροφορική & τον Προγραμματισμό

Εισαγωγή στην Πληροφορική & τον Προγραμματισμό ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Εισαγωγή στην Πληροφορική & τον Προγραμματισμό Ενότητα 2 η : Λειτουργία Η/Υ Ι. Ψαρομήλιγκος Χ. Κυτάγιας Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ENOTHTA 9 AΣΦAΛEIA KAI ΠPOΣTAΣIA

ENOTHTA 9 AΣΦAΛEIA KAI ΠPOΣTAΣIA ENOTHTA 9 Περιεχόµενα 1. Aσφάλεια vs Προστασία 2. Aσφάλεια 3. Προϋποθέσεις για ύπαρξη ασφάλειας 4. Eίδη απειλών 5. Σχεδιαστικές αρχές για ασφάλεια 6. Mηχανισµοί προστασίας 9-1 1. Aσφάλεια vs Προστασία

Διαβάστε περισσότερα

Συμμόρφωση με το ΠΨΑ Παραδείγματα εφαρμογής

Συμμόρφωση με το ΠΨΑ Παραδείγματα εφαρμογής Συμμόρφωση με το ΠΨΑ Παραδείγματα εφαρμογής ΠΛΑΙΣΙΟ ΨΗΦΙΑΚΗΣ ΑΥΘΕΝΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΥ1. Ο φορέας που προσφέρει την υπηρεσία ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ συμμορφώνεται με το ισχύον θεσμικό-κανονιστικό κανονιστικό πλαίσιο Ψηφιακής

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στα Λειτουργικά

Εισαγωγή στα Λειτουργικά Εισαγωγή στα Λειτουργικά Συστήματα Ενότητα 6: Διαχείριση Μνήμης Ι Γεώργιος Φ. Φραγκούλης Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σεάδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

1 Συστήματα Αυτοματισμού Βιβλιοθηκών

1 Συστήματα Αυτοματισμού Βιβλιοθηκών 1 Συστήματα Αυτοματισμού Βιβλιοθηκών Τα Συστήματα Αυτοματισμού Βιβλιοθηκών χρησιμοποιούνται για τη διαχείριση καταχωρήσεων βιβλιοθηκών. Τα περιεχόμενα των βιβλιοθηκών αυτών είναι έντυπα έγγραφα, όπως βιβλία

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά Συστήματα Κεφάλαιο 2 Οργάνωση Συστήματος Αρχείων 2.1 Διαχείριση Αρχείων και Σύστημα Αρχείων(File System)

Λειτουργικά Συστήματα Κεφάλαιο 2 Οργάνωση Συστήματος Αρχείων 2.1 Διαχείριση Αρχείων και Σύστημα Αρχείων(File System) 2.1.1 Εισαγωγή στη διαχείριση αρχείων Οι Η/Υ αποθηκεύουν τα δεδομένα και τα επεξεργάζονται. Εφαρμογή Προγράμματος C:\Documents and Settings\user\Τα έγγραφά μου\leitourgika.doc Λ.Σ. File System Γι αυτό

Διαβάστε περισσότερα