ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟ ΙΟΙΚΗΣΗΣ Γ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΣΕΙΡΑ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟ ΙΟΙΚΗΣΗΣ Γ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΣΕΙΡΑ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ"

Transcript

1 Ε ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟ ΙΟΙΚΗΣΗΣ Γ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ ΣΕΙΡΑ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΟΥ ΑΤΥΧΗΜΑΤΟΣ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΥΤΕΡΗ ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΣ ΧΑΛΚΙ ΑΣ Επιβλέπων Καθηγητής: ΜΟΥΖΑΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Σπουδάστρια: ΒΑΣΙΛΑΝΤΩΝΑΚΗ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΑΘΗΝΑ, ΙΟΥΝΙΟΣ 2010

2 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Οι σύγχρονες κοινωνίες θα µπορούσαν να χαρακτηριστούν ως βασίλισσες αλλά και ως σκλάβες της τεχνολογίας. Η ραγδαία πρόοδος στον τοµέα της τεχνολογίας έχει επιφέρει µεγάλους θριάµβους αλλά επισύρει δυστυχώς και τον κίνδυνο µεγάλων καταστροφών. Η Ε.Ε έχει µεριµνήσει για την πρόληψη και την αντιµετώπιση των κινδύνων που προκύπτουν από τις βιοµηχανικές εγκαταστάσεις που διαχειρίζονται επικίνδυνες ουσίες µε την Οδηγία 96/82/ΕΚ κυρίως γνωστή ως SEVESO II που τροποποιήθηκε µε την Οδηγία 2003/105/E.K, η οποία ενσωµατώθηκε στο ελληνικό δίκαιο µε την Κ.Υ.Α 12044/613/2007. Μέσα από µία σειρά προληπτικών και κατασταλτικών µέτρων που επιβάλλει στις εγκαταστάσεις αλλά και στις Ν.Α που τις φιλοξενούν η υπάρχουσα νοµοθεσία επιχειρεί να αποσοβήσει τον κίνδυνο που οι εγκαταστάσεις εγκυµονούν, ιδιαίτερα στην περίπτωση που γειτνιάζουν µε κατοικηµένες περιοχές. Στην δυσάρεστη περίπτωση που οι προληπτικές ενέργειες αποτύχουν, κρίσιµο εργαλείο και ύστατο καταφύγιο των εµπλεκοµένων φορέων αποτελεί ο σχεδιασµός έκτακτης ανάγκης προκειµένου να σωθούν ανθρώπινες ζωές και να µετριαστούν τα δυσµενή αποτελέσµατα των ΒΑΜΕ στις ανθρώπινες κοινωνίες και το περιβάλλον. Ο σχεδιασµός έκτακτης ανάγκης βρίσκεται στην χώρα µας στα αρχικά ακόµη στάδια εφαρµογής του. Μελετώντας ειδικότερα την περίπτωση της Ν.Α Ευβοίας διαπιστώνονται καθυστερήσεις και παραλείψεις για τις οποίες ευθύνονται κυρίως οι έλλειψη υλικών και ανθρωπίνων πόρων. Με δεδοµένη την βαρύνουσα σηµασία της εκπόνησης και εφαρµογής άρτιων σχεδίων έκτακτης ανάγκης στη διαδικασία διαχείρισης ενός ΒΑΜΕ προτείνεται µία σειρά δράσεων που θα ικανοποιήσουν τόσο την απορρέουσα εκ του θεσµικού πλαισίου υποχρέωση των Ν.Α, όσο και την ανάγκη διασφάλισης της προστασίας των πολιτών. 2

3 Abstract Modern societies have become the queens and at the same time the slaves of technology. Rapid progress on the field of technology has resulted in major triumphs but has unfortunately brought along major disasters. The threats imposed by major industrial plants and the dangerous substances stored or managed by them has been faced by the EU by the adoption and implementation of the 96/82/ΕΚ, widely known as the SEVESO II Directive, which was amended by 2003/105/E.K Directive and has been incorporated into Greek legislation framework, by the Joint Ministerial Decision 12044/613/2007. Through a series of preventive and repressive measures imposed by legislation to industrial plants and statutory authorities, the above mentioned Directive aims to eliminate the elevating risk, especially in cases where industrial sites and urban areas are located side by side. In the undesired case in which all preventive measures fail and a major industrial accident does occur, emergency planning becomes a valuable resource in the hands of the rescuing authorities supporting their effort to save human lives and to eliminate the consequences of the accident to human society and environment. Emergency planning is still in the early stages of its enforcement in our country. Contacting a case study in the prefecture of Evvoia determined the cause of all noted delays and failures to derive from shortage and insufficiency both in human and material resources. Given the importance of emergency planning and proper implementation of the plans when the emergency strikes, a series of actions is proposed which will not only fulfil the Prefectures legislative obligations but will also raise the citizens level of safety and their feeling of security 3

4 .ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πίνακας Εικονογράφησης 6 Πίνακας Συντµήσεων 7 Εισαγωγή 8 Κεφάλαιο 1 ο Βιοµηχανικά Ατυχήµατα Μεγάλης Έκτασης (ΒΑΜΕ) Βασικές Έννοιες Βιοµηχανικά Ατυχήµατα Β.Α.Μ.Ε Αιτίες και είδη Β.Α.Μ.Ε Επιπτώσεις Β.Α.Μ.Ε Επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία Ζώνες προστασίας πληθυσµού από τις επιπτώσεις ΒΑΜΕ Επιπτώσεις στο ανθρωπογενές περιβάλλον Επιπτώσεις στο φυσικό περιβάλλον Οικονοµικές Επιπτώσεις Κοινοτική Νοµοθετική Πρόβλεψη για Β.Α.Μ.Ε Η Οδηγία SEVESO Αντικείµενο και πεδίο εφαρµογής Υποχρεώσεις κρατών µελών Υποχρεώσεις βιοµηχανικών εγκαταστάσεων Ρόλος της Επιτροπής της Ε.Ε Κίνδυνοι εκδήλωσης Β.Α.Μ.Ε στην Ελλάδα Σύνοψη Κεφαλαίο 50 Κεφάλαιο 2 ο ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΣ ΕΚΤΑΚΤΗΣ ΑΝΑΓΚΗΣ Αναγκαιότητα Σχεδιασµού Θεµελιώδεις Αρχές και Φάσεις Σχεδιασµού Τα τέσσερα βήµατα του σχεδιασµού Ανάλυση Κινδύνου Σύνταξη Σχεδίων Έλεγχος Σχεδίων Αναθεώρηση Σχεδίων Σχεδιασµός Έκτακτης Ανάγκης στην Ελλάδα Θεσµικό πλαίσιο σχεδιασµού Έκτακτης Ανάγκης Σχέδια Έκτακτης Ανάγκης κατ εφαρµογή του ΓΣΠΠ «Ξενοκράτης» Σχέδια Αντιµετώπισης Τεχνολογικών Ατυχηµάτων Μεγάλης Έκτασης Ο ρόλος της πολιτείας 75 4

5 2.5.2 Παρουσίαση Γενικού ΣΑΤΑΜΕ οµή Γενικού ΣΑΤΑΜΕ ιαδικασίες Γενικού ΣΑΤΑΜΕ Σύνοψη Κεφαλαίου 93 Κεφάλαιο 3 ο ΜΕΛΕΤΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ ΠΕΡΙΟΧΗ ΑΥΛΙ ΑΣ ήµος Αυλίδας εδοµένα του Χώρου και του Περιβάλλοντος ιοικητική ιαίρεση Ιστορικές Αναφορές Πληθυσµιακά Στοιχεία Βιοµηχανικές Εγκαταστάσεις στο ήµο Αυλίδας TRIGON GAS Περιγραφή, Θέση και Περιβάλλοντας Χώρος Προσδιορισµός Κινδύνων από την Εγκατάσταση ΙΝΤΕΡΚΕΜ ΕΛΛΑΣ Α.Ε- Α Εγκατάσταση ΙΝΤΕΡΚΕΜ ΕΛΛΑΣ A.E B Εγκατάσταση Επαφές µε τη βιοµηχανία και τις Αρχές Νοµαρχιακή Αυτοδιοίκηση Ευβοίας /νση Ανάπτυξης Γραφείο Πολιτικής Προστασίας Ν.Α Ευβοίας ΙΝΤΕΡΚΕΜ ΕΛΛΑΣ Α.Ε 112 Κεφάλαιο 4 ο ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ- ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ Γενική Σύνοψη Συµπεράσµατα Προτάσεις Επίλογος 125 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 127 Πρωτογενείς Πηγές 128 Βιβλία 130 ιαδικτυακές Πηγές 131 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 134 Παράρτηµα Ι 135 Παράρτηµα ΙΙ 136 Παράρτηµα ΙΙΙ 137 Παράρτηµα ΙV 138 Παράρτηµα V 139 Παράρτηµα VI 140 Παράρτηµα VII 141 5

6 ΠΙΝΑΚΑΣ ΕΙΚΟΝΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΠΙΝΑΚΕΣ Πίνακας 1 Επιπτώσεις Εκρήξεων 26 Πίνακας 2 Ζώνες προστατευτικών δράσεων 29 Πίνακας 3 Πίνακας Υποστήριξης Ε.Π «Πολιτεία» στα πλαίσια του Σχεδιασµού Πολιτικής Προστασίας του Νοµού Έβρου 33 Πίνακας 4 Εργαλεία προσδιορισµού κινδύνου στη χηµική βιοµηχανία 49 Πίνακας 5 Ενέργειες Σύνταξης και Ελέγχου Εσωτερικών Σχεδίων Έκτακτης Ανάγκης 78 Πίνακας 6 Ενέργειες Κατάρτισης Εξωτερικών ΣΑΤΑΜΕ 79 Πίνακας 7 Πληθυσµιακή Εξέλιξη του ήµου Αυλίδας ( ) 97 ΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ ιάγραµµα 1 Ετήσιες οικονοµικές ζηµίες από ΒΑΜΕ 32 ΓΡΑΦΗΜΑΤΑ Γράφηµα 1 ΕΙΚΟΝΕΣ Γεωγραφική Κατανοµή των Βιοµηχανικών Εγκαταστάσεων Άνω Ορίου, ανά Περιφέρεια 60 Εικόνα 1 Χάρτης µε τις τρεις προστατευτικές ζώνες 28 ΣΧΗΜΑΤΑ Σχήµα 1 Είδη ΒΑΜΕ 24 6

7 ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΝΤΜΗΣΕΩΝ ΒΑΜΕ: Βιοµηχανικό Ατύχηµα Μεγάλης Έκτασης ΒΙ.ΠΕ: Βιοµηχανική Περιοχή Γ.Γ.Π.Π.: Γενική Γραµµατεία Πολιτικής Προστασίας Γ.Σ.Π.Π: Γενικό Σχέδιο Πολιτικής Προστασίας /νση ιεύθυνση Ε.Ε.: Ευρωπαϊκή Ένωση Ε.Κ.Α.Β: Εθνικό Κέντρο Άµεσης Βοήθειας ΕΚΕΠΥ: Εθνικό Κέντρο Επιχειρήσεων Υγείας Ε.Κ...&Α.: Εθνικό Κέντρο ηµόσιας ιοίκησης και Αυτοδιοίκησης ΕΛ.ΑΣ: Ελληνική Αστυνοµία Ζ.Ο.Ε: Ζώνες Οικιστικού Ελέγχου Κ.Σ.Ο.Π.Π.: Κεντρικό Συντονιστικό Όργανο Πολιτικής Προστασίας Κ/Μ: Κράτη Μέλη Κ.Υ.Α.: Κοινή Υπουργική Απόφαση Λ.Σ: Λιµενικό Σώµα MARS Major accident reporting system Ν.Α.: Νοµαρχιακή Αυτοδιοίκηση ΟΤΑ Α Πρωτοβάθµιος Οργανισµός Τοπικής Αυτοδιοίκησης ΟΤΑ Β ευτεροβάθµιος Οργανισµός Τοπικής Αυτοδιοίκησης Π.Π. Πολιτική Προστασία Π.Σ: Πυροσβεστικό Σώµα ΠΕ.ΧΩ: Περιβάλλοντος Χωροταξίας Σ.Α.Τ.Α.Μ.Ε: Σχέδιο Αντιµετώπισης Τεχνολογικών Ατυχηµάτων Μεγάλης Έκτασης Σ.Ν.Ο: Συντονιστικό Νοµαρχιακό Όργανο Τ.Α.Μ.Ε: Τεχνολογικό Ατύχηµα Μεγάλης Έκτασης Τ.Π.Υ: Τοπική Πυροσβεστική Υπηρεσία Φ.Ε.Κ.: Φύλλο Εφηµερίδας Κυβερνήσεως ΥΠ.ΑΝ: Υπουργείο Ανάπτυξης ΥΠΕΚΑ: Υπουργείο Περιβάλλοντος Ενέργειας και Κλιµατικής Αλλαγής 7

8 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παρούσα εργασία µε αντικείµενο την «ιαχείριση Βιοµηχανικών Ατυχηµάτων Μεγάλης Έκτασης στην ευρύτερη περιοχή της Χαλκίδας», εκπονήθηκε στα πλαίσια του προγράµµατος σπουδών του Εθνικού Κέντρου ηµόσιας ιοίκησης και Αυτοδιοίκησης. Ο απώτερος σκοπός της παρούσης, συνίσταται στη γενικότερη διαπίστωση της σηµασίας του σχεδιασµού έκτακτης ανάγκης, ως µέσο προστασίας της ζωής, της περιουσίας και του περιβάλλοντος του ανθρώπου κατά τη διάρκεια βιοµηχανικών ατυχηµάτων µεγάλης έκτασης, και στην ειδικότερη µελέτη των υλοποιούµενων από τις αρµόδιες αρχές δράσεων σχεδιασµού στην Ελλάδα. Για την ικανοποίηση του ως άνω σκοπού, τέθηκαν οι εξής στόχοι. Αρχικώς, καταγράφονται και αναλύονται, οι αιτίες, τα είδη και κυρίως οι επιπτώσεις των βιοµηχανικών ατυχηµάτων στην ανθρώπινη υγεία, στο ανθρωπογενές και φυσικό περιβάλλον αλλά στην οικονοµία ώστε να καταδειχθεί η αναγκαιότητα που οδήγησε στην υιοθέτηση και εφαρµογή µιας Οδηγίας από πλευράς του Ευρωπαϊκού Συµβουλίου, αναφορικά µε τα µέτρα πρόληψης και µετριασµού των συνεπειών των βιοµηχανικών ατυχηµάτων, στον άνθρωπο και στο περιβάλλον. Ακολούθως, µελετάται το νοµικό πλαίσιο που εγκαθιδρύεται µε την υιοθέτηση της Οδηγίας SEVESO II και παρουσιάζονται οι υποχρεώσεις που απορρέουν εξ αυτού, τόσο για τις βιοµηχανικές εγκαταστάσεις όσο και για τις αρµόδιες αρχές των κρατών µελών, και εντοπίζονται οι πηγές κινδύνου εκδήλωσης ΒΑΜΕ στη χώρα µας προκειµένου να τεθεί η βάση για την αξιολόγηση του τρόπου και του βαθµού ανταπόκρισης της Ελλάδας στις πανευρωπαϊκές επιταγές διαχείρισης των ΒΑΜΕ. Εν συνεχεία η µελέτη επικεντρώνεται στο σχεδιασµού έκτακτης ανάγκης καταγράφεται το νοµικό πλαίσιο σχεδιασµού στη χώρα µας και ακολούθως περιγράφεται η διαδικασία εφαρµογής του µέσω της εκπόνησης σχεδίων έκτακτης ανάγκης από τις εγκαταστάσεις που διαχειρίζονται επικίνδυνες ουσίες και από τις αρµόδιες δηµόσιες αρχές προκειµένου να στοιχειοθετηθεί η αναγκαιότητά του και να γίνει αντιληπτή η συνεισφορά του 8

9 σχεδιασµού και ο ρόλος της Πολιτείας στην κατεύθυνση αποφυγής της κλιµάκωσης των αναπόφευκτων βιοµηχανικών ατυχηµάτων σε ΒΑΜΕ. Τέλος, επιχειρείται η µελέτη περίπτωσης της περιοχή της Χαλκίδας και ειδικότερα της περιοχής Αυλίδας της Ευβοίας που φιλοξενεί την διαχείριση µεγάλου όγκου των χηµικών προϊόντων στη χώρα µας ώστε να επιτευχθεί η εξαγωγή συµπερασµάτων, σχετικά µε τον τρόπο και τον βαθµό που εφαρµόζεται στην Ελλάδα ο σχεδιασµός έκτακτης ανάγκης και η καταγραφή ορισµένων προτάσεων προς τις αρµόδιες, για τον σχεδιασµό, αρχές. Κατά την συγγραφή της παρούσης, υιοθετήθηκαν οι εξής υποθέσεις εργασίας: πρώτον, ότι η έννοια του κινδύνου αφορά στις απειλές που µπορούν να προέλθουν από τη δραστηριότητα µιας βιοµηχανικής εγκατάστασης, που διαχειρίζεται επικίνδυνες ουσίες, κατά του ανθρώπου ή/και του περιβάλλοντος και δεν αφορά στις απειλές από φυσικά φαινόµενα. εύτερον, ότι παρότι η ευρύτερη έννοια της διαχείρισης ενός ΒΑΜΕ επεκτείνεται σε όλο το φάσµα ενεργειών, πρόληψης, ετοιµότητας, αντιµετώπισης και αποκατάστασης εδώ χρησιµοποιείται µε τη στενή έννοια του όρου και περιλαµβάνει τις ενέργειες που υλοποιούνται από τη στιγµή που ένα ΒΑΜΕ λαµβάνει χώρα και µέχρι την λήξη του συµβάντος. Τέλος, ότι ενώ η διαδικασία του σχεδιασµού εκτάκτου ανάγκης διενεργείται σε όλα τα διοικητικά επίπεδα διαχείρισης κινδύνου, στα πλαίσια της εργασίας αναφέρεται κυρίως στο επίπεδο των Νοµαρχιακών Αυτοδιοικήσεων, στις οποίες ο νόµος αποδίδει αυξηµένες αρµοδιότητές, λόγω της εγγύτητας των ΟΤΑ στα προβλήµατα και τους κινδύνους που απειλούν τις τοπικές κοινωνίες. Προκειµένου, να γίνει δυνατή η όσο τον δυνατόν πληρέστερη εκπλήρωση του σκοπού της παρούσης εργασίας, εφαρµόστηκε µια µεθοδολογία που περιλάµβανε τα ακόλουθα: Πρώτον, την πραγµατοποίηση µιας σειράς συνεντεύξεων στην /νση Ανάπτυξης της Νοµαρχιακής Αυτοδιοίκησης της Ευβοίας (µε τον κ. Γιαννάκο και τον κ. Καπενή) και στο Γραφείο Πολιτικής Προστασίας της Νοµαρχιακής Αυτοδιοίκησης της Ευβοίας (µε τον κο Τσιµπλή), εύτερον, µια σειρά επισκέψεων στα χηµικά εργοστάσια της ΙΝΤΕΡΚΕΜ ΕΛΛΑΣ Α.Ε (συζήτηση µε τον /ντα Σύµβουλα κο. Πορίκη ) που παρότι υπάγεται στις διατάξεις κάτω ορίου της Οδηγίας Seveso II διαχειρίζεται, αποθηκεύει και διαχειρίζεται µία 9

10 µεγάλη γκάµα χηµικών προϊόντων που χαρακτηρίζονται από την εν λόγω συνθήκη ως οξειδωτικές, εκρηκτικές, και επικίνδυνες για το περιβάλλον. Σκοπός των συνεντεύξεων ήταν η διαπίστωση της υφιστάµενης κατάστασης στην Ελλάδα αναφορικά µε το σχεδιασµό έκτακτης ανάγκης στην Ελλάδα και η επιλογή των Υπηρεσιών αυτών, έγινε πάνω στην λογική ότι αφενός εµπλέκονται στην υποχρέωση κατάρτισης σχεδίων έκτακτης ανάγκης για την περιοχή ευθύνης τους και αφετέρου στα διοικητικά τους όρια, εδρεύουν βιοµηχανικές δραστηριότητες που διαχειρίζονται επικίνδυνες ουσίες. Κατά τη διενέργεια των συνεντεύξεων, χρησιµοποιήθηκε δοµηµένο ερωτηµατολόγιο, αντίγραφο του οποίου υπάρχει στις προαναφερθείσες Υπηρεσίες καθώς και στο Παράρτηµα της εργασίας. Τρίτον, µία σειρά συναντήσεων µε τον επιβλέποντα καθηγητή, κο Μουζάκη Γεώργιο, (διπλ. Χηµικός Μηχανικός, /νση Περιβαλλοντικού Σχεδιασµού Υ.Π.Ε.ΚΑ, Εθνικός εκπρόσωπος της Ελλάδας στην Επιτροπή της Ε.Ε. που έχει αρµοδιότητα στην εφαρµογή της Κοινοτικής Οδηγίας Seveso II στα Κ/ Μ της Ε.Ε.). Επίσης πραγµατοποιήθηκε µια σειρά επισκέψεων, για την εύρεση πληροφοριακών στοιχείων συγγενικών µε το αντικείµενο της εργασίας στη βιβλιοθήκη του Πάντειου Πανεπιστηµίου, στη βιβλιοθήκη του Εθνικού Κέντρου ηµόσιας ιοίκησης και Αυτοδιοίκησης και τέλος στη βιβλιοθήκη του Τεχνικού Επιµελητηρίου Αθηνών. Κατά τις επισκέψεις αυτές, πραγµατοποιήθηκε δανεισµός συγγραµµάτων καθώς και επιστηµονικών περιοδικών. ιεξοδική επίσης, υπήρξε η έρευνα στο διαδίκτυο, µέσω της οποίας αναζητήθηκαν στοιχεία για την εξέλιξη των ΒΑΜΕ στον κόσµο και στην Ελλάδα, τα πλήρη κείµενα των νοµοθετηµάτων υπό εξέταση, στατιστικά στοιχεία για τον ήµο της Αυλίδας καθώς πληροφορίες για τις βιοµηχανίες που φιλοξενεί. Τέλος µέσω ηλεκτρονικού ταχυδροµείου, ζήτηθηκε η βοήθεια των στελεχών του Κέντρου Υποδοχής Επιχειρηµατιών της Ν.Α Ευβοίας, κων Μαθιουδάκη Γιάννη και Γούναρη Νικο, οι οποίοι έθεσαν στη διάθεσή µας το Γενικό Πολεοδοµικό Σχέδιο του ήµου Αυλίδας. 10

11 Με τους τρόπους αυτούς, συλλέχθηκαν τα απαιτούµενα στοιχεία και η εργασία διαρθρώθηκε ως εξής: Στο πρώτο κεφάλαιο γίνεται ανάλυση της έννοιας των βιοµηχανικών ατυχηµάτων µέσω του προσδιορισµού των αιτιών και των επιπτώσεων τους και παρουσιάζεται το θεσµικό πλαίσιο που διέπει την πρόληψη και διαχείριση ατυχηµάτων µεγάλης έκτασης σε εγκαταστάσεις µε επικίνδυνες ουσίες. Στη συνέχεια καταγράφηκε η βιοµηχανική δραστηριότητα στην Ελληνική επικράτεια που επιβάλλει την ανάληψη δράσεων µε βάση το προαναφερθέν νοµικό πλαίσιο. Το δεύτερο κεφάλαιο επικεντρώνεται στην παρουσίαση των συνισταµένων του σχεδιασµού έκτακτης ανάγκης στην χώρα µας. Αρχικά στοιχειοθετείται η αναγκαιότητα του, αποτυπώνονται οι θεµελιώδης αρχές του και περιγράφεται η διαδικασία κατάρτισης των σχεδίων έκτακτης ανάγκης. Στη συνέχεια παρουσιάζεται, το προσφάτως διαµορφωµένο στην Ελλάδα, πλαίσιο σχεδιασµού που προσδιορίζεται από το Γενικό Σχέδιο ΞΕΝΟΚΡΑΤΗΣ, εξειδικεύεται για τα ΒΑΜΕ µε την ΚΥΑ 12044/2007 για τις επικίνδυνες ουσίες και υλοποιείται µέσω της σύνταξης και έγκρισης, του Γενικού ΣΑΤΑΜΕ και των ΣΑΤΑΜΕ των ΝΑ και των Περιφερειών. Στο τρίτο κεφάλαιο επιχειρείται η µελέτη περίπτωσης στην περιοχής της Αυλίδας Εύβοιας, µέσω της παράθεσης αναλυτικών στοιχείων για τις βιοµηχανίες που φιλοξενεί και που υπάγονται στην Οδηγία SEVESO ΙΙ, και κυρίως µέσω της καταγραφής της εµπειρίας και των απόψεων των άµεσα εµπλεκοµένων δηµόσιων φορέων, σε ότι αφορά τα ζητήµατα σύνταξης και εφαρµογής των σχεδίων έκτακτης ανάγκης. Τέλος στο τέταρτο κεφάλαιο εξάγονται τα βασικά συµπεράσµατα όπως προέκυψαν από τα στοιχεία της παρούσας µελέτης και προτείνεται µία σειρά δράσεων που σκοπεύουν στην αναβάθµιση του σχεδιασµού έκτακτης ανάγκης από της υπηρεσίες της Ν.Α της χώρας. 11

12 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ 12

13 1.1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Ο τροχός της ιστορίας της ανθρωπότητας φέρνει στο γύρισµα του θριάµβους και καταστροφές που εναλλάσσονται αέναα, σε διαφορετικό σκηνικό κάθε φορά, επαναφέροντας όµως πάντα µε σοφία την ισορροπία µεταξύ των δυνάµεων του ανθρώπου και της φύσης. Στην σύγχρονη εποχή τα τεχνολογικά επιτεύγµατα επιχειρούν να δαµάσουν τη φύση και να χρησιµοποιήσουν τις δυνάµεις της προς όφελος του ανθρώπου. Συνάµα όµως µε την ευηµερία και την µακροβιότητα που η τεχνολογική πρόοδος υπόσχεται στο ανθρώπινο είδος, επιφυλάσσει και απειλές ανάλογες σε µέγεθος µε τους θριάµβους. Η βιοµηχανική επανάσταση χαρακτηρίστηκε ως θρίαµβος για τον άνθρωπο αλλά καταστροφή για την ανθρωπότητα. Οι κίνδυνοι που προκύπτουν έχουν γίνει ιδιαιτέρως αισθητοί τα τελευταία 100 χρόνια καθώς εκδηλώνονται µε τη αλλαγή του κλίµατος του πλανήτη, την µόλυνση της ατµόσφαιρας, των εδαφών και των υδάτων καθώς και µε την µορφή τεχνολογικών ατυχηµάτων µεγάλης έκτασης. Πρόκειται για ατυχήµατα που συνδέονται κυρίως µε τη βιοµηχανική δραστηριότητα, και παρόλο που θεωρείται ότι έχουν πολύ µικρή πιθανότητα εκδήλωσης, έχουν εν δυνάµει πολύ σοβαρές επιπτώσεις τόσο στον άνθρωπο όσο και στο περιβάλλον. Οι τεχνολογικές καταστροφές οφείλονται συνήθως σε τεχνολογικούς κινδύνους, οι οποίοι δεν αντιµετωπίζονται καταρχήν µε τον πρέποντα τρόπο ή σε τεχνολογικά συµβάντα (ατυχήµατα) τα οποία προκαλούνται από ανθρώπινα λάθη, αστοχίες εξοπλισµού, οργανωτικές ή διοικητικές δυσλειτουργίες, και ξεφεύγουν από τον έλεγχο. Μπορούν όµως να είναι και το αποτέλεσµα είτε άλλων φυσικών καταστροφών (σεισµών, κεραυνών, ισχυρών βροχοπτώσεων κλπ) είτε σκόπιµων ανθρώπινων ενεργειών. Η συνήθης ταξινόµηση των τεχνολογικών ατυχηµάτων είναι η εξής: 13

14 Ατυχήµατα σε βιοµηχανικές εγκαταστάσεις Λαµβάνουν χώρα σε βιοµηχανικές εγκαταστάσεις (παραγωγής, επεξεργασίας ή αποθήκευσης επικίνδυνων ουσιών). Ατυχήµατα µεταφοράς επικίνδυνων εµπορευµάτων Συµβαίνουν κατά την διάρκεια µεταφοράς επικίνδυνων υλικών µε διάφορα µέσα µεταφοράς (οδικά, σιδηροδροµικά, θαλάσσια, αεροπορικά). Ατυχήµατα µεταφοράς: οδικά, σιδηροδροµικά, θαλάσσια, αεροπορικά Είναι τα συµβατικά ατυχήµατα µεταφοράς, τα οποία συνήθως προκαλούν απώλειες σε ανθρώπινες ζωές και τραυµατισµούς, αλλά δεν έχουν µεγάλες επιπτώσεις στο περιβάλλον. Κατάρρευση Φραγµάτων Συµβαίνουν σπάνια και έχουν µεγάλες επιπτώσεις, τόσο σε απώλειες ανθρώπινων ζωών, όσο και στο περιβάλλον. Πυρηνικά Ατυχήµατα Συνδέονται συνήθως µε έκλυση ραδιενεργών στοιχείων στο περιβάλλον και έχουν µακροχρόνιες επιπτώσεις τόσο στην ανθρώπινη υγεία, όσο και στο περιβάλλον. 1 Η παραπάνω ταξινόµηση παρέχει συνολική εικόνα των πηγών του κινδύνου που προκύπτουν από την αλµατώδη πρόοδο της τεχνολογίας. Το µέγεθος όµως του κινδύνου, για το οποίο χρησιµοποιείται ο διεθνής πλέον όρος risk, και αποδίδεται πιο σωστά στην ελληνική µε τον όρο της επικινδυνότητας εξαρτάται και από άλλες παραµέτρους πέραν της πηγής του κινδύνου. Πιο συγκεκριµένα για την εκτίµηση της επικινδυνότητας πρέπει να ληφθεί υπόψιν ένα πλήθος παραµέτρων: η φύση και η ένταση του κινδύνου (Hazard) η πιθανότητα εµφάνισης του κινδύνου (Probability) ο βαθµός έκθεσης των αποδεκτών στον κίνδυνο (Exposure). η ευπάθεια των αποδεκτών στον κάθε κίνδυνο (Vulnerability) η αξία των αποδεκτών (Value) 1 Βλ (τελευταία επίσκεψη 26/05/2010) 14

15 Συνεπώς η επικινδυνότητα για την κάθε µία από τις κατηγορίες των τεχνολογικών κινδύνων που αναφέρθηκαν προκύπτει από την συνεκτίµηση της πιθανότητας εκδήλωσης µιας απειλής και των απωλειών που συνεπάγεται για τα στοιχεία που ενσωµατώνουν αξία ανθρώπινη, περιβαλλοντική, κοινωνική και οικονοµική, λόγω της ποικιλότροπης έκθεσής τους σε αυτήν την απειλή. Στο πεδίο των τεχνολογικών κινδύνων τα βιοµηχανικά ατυχήµατα καθώς και τα ατυχήµατα µεταφοράς επικίνδυνων εµπορευµάτων συγκεντρώνουν λόγω της έντασης της βιοµηχανικής δραστηριότητας, της χωροθέτησης των βιοµηχανικών εγκαταστάσεων µέσα ή στα σύνορα αστικών κέντρων και της υψηλής τρωτότητας του ανθρώπου και του περιβάλλοντος στις χηµικές ουσίες, αυξηµένη επικινδυνότητα. Η παρούσα µελέτη θα επικεντρωθεί για το λόγο αυτό στην παρουσίαση των κινδύνων που παρουσιάζουν τα βιοµηχανικά ατυχήµατα δίνοντας έµφαση στη δέσµη µέτρων και ενεργειών που απαιτούνται, σχεδιάζονται και υλοποιούνται σε περιπτώσεις που ένα τέτοιο συµβάν λάβει χώρα στοχεύοντας στον έλεγχο και το µετριασµό των δυσµενών επιπτώσεων που προκύπτουν. 15

16 1.2 ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ Η πρόοδος της χηµείας και της τεχνολογίας έχουν δηµιουργήσει ποικιλία νέων ή συνθετικών (χηµικών) προϊόντων, τα οποία κατά κόρο χρησιµοποιούνται από τον σηµερινό άνθρωπο. Η αύξηση της ζήτησης των προϊόντων αυτών, δηµιούργησε παράλληλα αύξηση της παραγωγής τους, µε την εγκατάσταση νέων και κυρίως µεγάλου µεγέθους βιοµηχανικών συγκροτηµάτων. Η αυξηµένη παραγωγική διαδικασία πολλαπλασίασε τα µεγέθη των µεταφερόµενων πρώτων υλών, έτοιµων προϊόντων και χώρων αποθήκευσης. Το πλήθος αυτών των εγκαταστάσεων (παραγωγής, αποθήκευσης,και σταθµών διακίνησης) βρίσκονται µέσα ή στα σύνορα αστικών κέντρων, ενώ αξιόλογα οδικά ή σιδηροδροµικά τµήµατα που χρησιµοποιούνται για την µεταφορά των προϊόντων ή πρώτων υλών διασχίζουν αστικά κέντρα. Οι ήδη διαµορφωµένες συνθήκες στις µεγάλες πόλεις δηµιουργούν επί πλέον κινδύνους και έχουν αρνητικές επιπτώσεις στην περίπτωση που συµβεί κάποιο σοβαρό ατύχηµα σε εγκαταστάσεις ή υλικά της κατηγορίας των προϊόντων αυτών, µε άµεσο κίνδυνο για τους κατοίκους. Βέβαια λαµβάνονται τα κατάλληλα µέτρα ασφαλείας αλλά για ποικίλους λόγους (ανθρώπινο σφάλµα, ελαττωµατικές εγκαταστάσεις, διαρροή) έχουν συµβεί και ασφαλώς θα συµβαίνουν στο µέλλον, πολλά περιστατικά τα οποία λόγω της ιδιαιτερότητας των ουσιών που διακινούνται, χρησιµοποιούνται ή παράγονται, περικλείουν ποικίλους κινδύνους. 2 Οι εµπορικές δραστηριότητες που εµπεριέχουν τον κίνδυνο εκδήλωσης ενός βιοµηχανικού ατυχήµατος λόγω της ύπαρξης επικίνδυνων ουσιών είναι κυρίως: Χηµικές βιοµηχανίες: Χρησιµοποιούν και παράγουν µεγάλες ποσότητες επικίνδυνων ουσιών. Πρόκειται κυρίως για εργοστάσια παραγωγής πλαστικών, 2 Βλ. ιονυσιάδης 1997 (σελ 67) 16

17 φαρµακευτικών προϊόντων, λιπασµάτων και φυτοφαρµάκων, εκρηκτικών και χηµικών ουσιών. Βιοµηχανίες πετρελαίων και πετροχηµικών: Χρησιµοποιούν, αποθηκεύουν και επεξεργάζονται αέρια καύσιµα, υγρά καύσιµα και άλλα δευτερογενή προϊόντα. Αποθήκες εκρηκτικών υλών. Μονάδες παραγωγής Ηλεκτρικής Ενέργειας. Εγκαταστάσεις εξόρυξης πρώτων υλών (ορυχεία µεταλλεία, λατοµεία κλπ) 3 Πρέπει να γίνει κατανοητό ότι όπως και σε κάθε παραγωγική διαδικασία ατυχήµατα συµβαίνουν και θα συµβαίνουν πάντα χωρίς αυτό να σηµαίνει ότι κάθε περιστατικό αποτελεί απειλή και ότι κατά συνέπεια χρήζει εξειδικευµένης µελέτης. Στην περίπτωση των βιοµηχανικών ατυχηµάτων και λόγω της ιδιαιτερότητας των ουσιών που εµπλέκονται στην διαδικασία παραγωγής η σοβαρότητα ενός ατυχήµατος εκτιµάται λαµβάνοντας υπόψη την βαρύτητα των επιπτώσεων του καθώς και την έκταση της περιοχής στην οποία αυτές σηµειώνονται. 3 Βλ.Μουζάκης Γ. Σελ

18 1.3 Β.Α.Μ.Ε (Βιοµηχανικά Ατυχήµατα Μεγάλης Έκτασης) Προκειµένου να τεθούν ενιαία κριτήρια υπολογισµού των επιπτώσεων των βιοµηχανικών ατυχηµάτων και να καταστεί εφικτός ο από κοινού προσδιορισµός των αναγκαίων σε κάθε περίπτωση ενεργειών η Ευρωπαϊκή Ένωση αποφάσισε τον Φεβρουάριο του 1994 να υιοθετήσει την «Ευρωπαϊκή Κλίµακα Βιοµηχανικών Ατυχηµάτων». Θεσπίζοντας 18 παραµέτρους, η κλίµακα είναι εξαιρετικά ακριβής και δίνει την δυνατότητα ξεκάθαρου προσδιορισµού του αντίκτυπου και των επιπτώσεων των ατυχηµάτων. Η κλίµακα περιέχει: 2 παραµέτρους σχετικές µε τις ποσότητες των επικίνδυνων ουσιών (Q) Q1: ποσότητες των ουσιών που καταστράφηκαν ή απωλέσθησαν Q2: ποσότητες εκρηκτικών ουσιών που εµπλέκονται στην έκρηξη. 7 παραµέτρους σχετικές µε τις επιπτώσεις στον άνθρωπο και την κοινωνία (H), H3: συνολικός αριθµός θανάτων. H4: συνολικός αριθµός τραυµατιών που χρήζουν νοσοκοµειακή περίθαλψη για πάνω από 24 ώρες. H5: συνολικός αριθµός ελαφρά τραυµατισµένων H6: συνολικός αριθµός άστεγων και άνεργων (λόγω καταστροφής κτιρίων και εξοπλισµού) H7: συνολικός αριθµός ατόµων που αποµακρύνθηκαν από τις κατοικίες τους ή περιορίστηκαν εντός αυτών για πάνω από 2 ώρες. H8: συνολικός αριθµός ατόµων που στερήθηκαν πόσιµο νερό, ηλεκτρισµό, τηλεφωνικές υπηρεσίες και υπηρεσίες µαζικής µεταφοράς για πάνω από 2 ώρες H9: συνολικός αριθµός ατόµων που χρήζουν µακροχρόνιας νοσοκοµειακής περίθαλψης. 5 παραµέτρους σχετικές µε τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις (ENV) Env10: αριθµός άγριων ζώων που σκοτώθηκαν, τραυµατίστηκαν ή κρίνονται ακατάλληλα για κατανάλωση από τον άνθρωπο. 18

19 Env11: ποσοστό σπάνιων ή προστατευόµενων ειδών ζώων και φυτών που καταστράφηκαν. Env12: όγκος µολυσµένου νερού. Env13: έκταση γής ή έκταση υπογείων υδάτων που χρήζουν καθαρισµού ή απορρύπανσης. Env14: µήκος ακτών και ποταµών που χρήζουν καθαρισµού ή απορρύπανσης. 4 παραµέτρους σχετικές µε τις οικονοµικές επιπτώσεις ( ) 15: υλικές ζηµίες εντός της εγκατάστασης. 16: απώλεια παραγωγής της εγκατάστασης. 17: ζηµίες σε περιουσίες και απώλειες στην παραγωγή εκτός της εγκατάστασης. 18: κόστος καθαρισµού, απορρύπανσης και αποκατάστασης του περιβάλλοντος. Για κάθε µία από τις παραµέτρους θεσπίστηκε 6 διαβαθµίσεις γεγονός που επιτρέπει την ποσοτικοποίηση της σοβαρότητας των συνεπειών ενός βιοµηχανικού ατυχήµατος. 4 Σύµφωνα µε τα παραπάνω υιοθετήθηκαν δύο χρόνια αργότερα στα πλαίσια της Οδηγίας 96/82/ΕΚ του Συµβουλίου (την οποία θα παρουσιάσουµε αναλυτικά σε επόµενη ενότητα του παρόντος κεφαλαίου) τα κριτήρια χαρακτηρισµού ενός ατυχήµατος ως Βιοµηχανικού Ατυχήµατος Μεγάλης Έκτασης. Επιπλέον στα πλαίσια της ίδιας Οδηγίας ορίζεται ως Β.Α.Μ.Ε «ένα γεγονός όπως η διάχυση, η πυρκαγιά, ή η έκρηξη που έχει το χαρακτηριστικό της µεγάλης έκτασης, σε συνδυασµό µε ανεξέλεγκτη ανάπτυξη µίας βιοµηχανικής δραστηριότητας, που να προκαλεί σοβαρό κίνδυνο άµεσο ή έµµεσο, για τον άνθρωπο, στο εσωτερικό ή στο εξωτερικό της εγκατάστασης ή/και για το περιβάλλον και την οποία χρησιµοποιούνται µία ή περισσότερες επικίνδυνες ουσίες». Συνεπώς ως Β.Α.Μ.Ε αντιµετωπίζονται, σύµφωνα µε τα παρακάτω κριτήρια, τα ατυχήµατα που εµπίπτουν στο σηµείο 1 ή που έχουν τουλάχιστον µία από τις συνέπειες που περιγράφονται στα σηµεία 2, 3, 4 και 5: 4 Βλ (τελευταία επίσκεψη 20/05/2010) 19

20 1. Εµπλεκόµενες ουσίες Πυρκαγιά ή έκρηξη ή τυχαίες απορρίψεις επικίνδυνων ουσιών που αφορούν ποσότητα τουλάχιστον ίση προς το 5 % της οριακής ποσότητας που προβλέπεται στη ίδια Οδηγία. 2. Θύµατα και οχλήσεις Ατύχηµα το οποίο αφορά άµεσα επικίνδυνη ουσία και οδηγεί σε: Θάνατο τραυµατισµό έξι ατόµων εντός της µονάδας και εισαγωγή τους σε νοσοκοµείο επί 24 τουλάχιστον ώρες, εισαγωγή ενός ατόµου εκτός της µονάδας σε νοσοκοµείο επί 24 ώρες, ζηµίες και ακαταλληλότητα προς χρήση µιας ή περισσοτέρων κατοικιών εκτός της εγκατάστασης, ως συνέπεια του ατυχήµατος, αποµάκρυνση ή περιορισµός ατόµων για περισσότερες από δύο ώρες (άτοµα Χ ώρες): τιµή τουλάχιστον ίση προς 500, διακοπή των υπηρεσιών πόσιµου ύδατος, ηλεκτρικού ρεύµατος, φωταερίου, τηλεφώνου για περισσότερες από δύο ώρες (άτοµα Χ ώρες): τιµή τουλάχιστον ίση προς Άµεσες βλάβες στο περιβάλλον Μόνιµες ή µακροπρόθεσµες βλάβες χερσαίων οικοτόπων 0,5 ή περισσότερα εκτάρια οικοτόπου σηµαντικού από την άποψη του περιβάλλοντος ή της διατήρησης της φύσης και προστατευόµενου από τη νοµοθεσία, 10 ή περισσότερα εκτάρια πιο εκτεταµένου οικοτόπου, συµπεριλαµβανοµένων των γεωργικών γαιών. Ουσιαστικές ή µακροπρόθεσµες βλάβες οικοτόπων επιφανειακών ή θαλάσσιων υδάτων 10 ή περισσότερα χιλιόµετρα ποταµού, ρυακιού ή καναλιού, 1 ή περισσότερα εκτάρια λίµνης ή έλους, 2 ή περισσότερα εκτάρια δέλτα, 2 ή περισσότερα εκτάρια παράκτιας ζώνης ή θάλασσας. Ουσιαστικές βλάβες υδροφόρου ορίζοντα ή υπογείων υδάτων 20

21 1 εκτάριο και άνω. 4. Υλικές ζηµίες υλικές ζηµίες στην εγκατάσταση: 2 εκατοµµύρια και άνω, υλικές ζηµίες εκτός της εγκατάστασης: 0,5 εκατοµµύρια και άνω. 5. ιασυνοριακές ζηµίες Τα ατυχήµατα που αφορούν άµεσα µία επικίνδυνη ουσία µε συνέπειες εκτός της επικράτειας του ενδιαφερόµενου κράτους µέλους. 5 Περιστατικά που συγκεντρώνουν τα παραπάνω χαρακτηριστικά συµβαίνουν σε διάφορες χώρες, ακόµη και σε αυτές που από τεχνολογικής πλευράς είναι οι πλέον εξελιγµένες. Στην πραγµατικότητα η εφαρµογή συστηµάτων ασφαλείας, που σε κάθε περίπτωση αποτελεί και νοµική υποχρέωση των βιοµηχανικών εγκαταστάσεων, καλύπτει ένα µέρος µόνο του κινδύνου καθώς οι αιτίες που οδηγούν στην εκδήλωση βιοµηχανικών ατυχηµάτων είναι πολλές και σε πολλές περιπτώσεις (φυσικά φαινόµενα, ανθρώπινο λάθος) η πηγή του κινδύνου δεν επιδέχεται πρόβλεψη και αποτροπή Αιτίες και είδη Β.Α.Μ.Ε Ένα πρώτο βήµα στην διαδικασία διαχείρισης του κινδύνου που απειλεί τις εγκαταστάσεις παραγωγής, διακίνησης και αποθήκευσης επικίνδυνων ουσιών είναι ο εντοπισµός των πράξεων ή παραλήψεων που ενδέχεται να πυροδοτήσουν το εναρκτήριο συµβάν. Οι πιθανές αιτίες που οδηγούν στην εκδήλωση ατυχηµάτων είναι κυρίως: Ρωγµές σε δοχεία αποθήκευσης ή αντιδραστήρες υσλειτουργία ή ολοκληρωτική αστοχία του εξοπλισµού ρύθµισης και ελέγχου Ανθρώπινα λάθη Κακή συντήρηση και ελλιπής επιθεώρηση του εξοπλισµού Παραλείψεις στο σχεδιασµό της µονάδας 5 Bλ:Ο ΗΓΙΑ 96/82/ΕΚ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ της 9ης εκεµβρίου 1996 Παράρτηµα VI 21

22 Εξωγενείς παράγοντες 6 Τα ατυχήµατα που προκαλούνται ως αποτέλεσµα των παραπάνω ταξινοµούνται ανάλογα µε το φυσικό φαινόµενο που κυριαρχεί κατά τη διάρκεια του ατυχήµατος και διαιρούνται σε τρεις µεγάλες κατηγορίες: 1. ιαρροή τοξικών ουσιών 2. Φωτιά και 3. Έκρηξη Η κάθε µία από τις µορφές αυτές εκδήλωσης ενός ΒΑΜΕ λαµβάνει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά ανάλογα µε τις χηµικές ουσίες που εµπλέκονται στο συµβάν καθώς και το είδος της εγκατάστασης στην οποία εκδηλώνονται: Πιο αναλυτικά: 1. ιαρροές τοξικών αερίων: η εκποµπή µεγάλης ποσότητας µίας τοξικής ουσίας σε αέρια κατάσταση που προήλθε είτε από µία στιγµιαία είτε από µία συνεχή διαρροή, µπορεί να σχηµατίσει τοξικό νέφος, το οποίο ανάλογα µε τις επικρατούσες µετεωρολογικές συνθήκες, τη µορφολογία του εδάφους και ιδιαίτερα την ένταση και την κατεύθυνση του ανέµου που πνέει, µεταφέρεται µε µικρές ή µεγαλύτερες ταχύτητες επηρεάζοντας την ευρύτερη περιοχή του συµβάντος. 2. Φωτιές: η συγκέντρωση µεγάλων θερµικών φορτίων στο βιοµηχανικό χώρο, η µεγάλη χρήση παραγώγων πετρελαίου ως πρώτες ύλες στη βιοµηχανία, η αύξηση της επιφάνειας των ενιαίων χώρων στις επιχειρήσεις, η χρησιµοποίηση µεγάλης ποικιλίας υλικών, πολλά εκ των οποίων είναι εύφλεκτα, αυξάνουν σηµαντικά τους κινδύνους εµφάνισης και ταχείας επέκτασης της πυρκαγιάς. Πιθανές αιτίες πυρκαγιών είναι η αστοχία κάποιου ηλεκτρικού κυκλώµατος, το κάπνισµα, ο στατικός ηλεκτρισµός, η τριβή, η µηχανική καταπόνηση, η πτώση κεραυνού ή και το ίδιο το υλικό λόγω χηµικής αστάθειας και υψηλής αντιδραστικότητας. 6 Bλ: (τελευταία επίσκεψη 23/05/2010) 22

23 Φωτιές καύσης νέφους αερίων (vapour cloud fires, flash fires): παρουσιάζεται όταν έχουµε ανάφλεξη νέφους αερίων που σχηµατίστηκε σταδιακά εξαιτίας κάποιας διαρροής. Πύρινες Σφαίρες: συνδέεται συνήθως µε τα υγροποιηµένα αέρια. Εκδηλώνεται κατόπιν έκρηξης δεξαµενής υπό πίεση, είτε έπειτα από ανάφλεξη εύφλεκτου αέριου νέφους. Φωτιές Λίµνης: εµφανίζονται όταν εύφλεκτο υγρό διαρρεύσει στο έδαφος και αναφλεγεί. Φωτιά Πυρσού: εµφανίζεται όταν ένα εύφλεκτο αέριο υπό πίεση που εξέρχεται από ένα σωλήνα ή άλλο άνοιγµα (π.χ. βαλβίδα ανακούφισης πίεσης) αναφλεγεί σχηµατίζοντας µία φλόγα µε τη µορφή δέσµης. 3. Εκρήξεις: γενικά θεωρείτε ότι οι εκρήξεις διαθέτουν δυναµικό καταστροφής µεγαλύτερο από αυτό της φωτιάς, αλλά µικρότερο από αυτό της διαρροής τοξικών χηµικών. Φυσικές εκρήξεις: οφείλονται περισσότερο σε φυσικά (θερµοκρασία, πίεση) παρά σε χηµικά αίτια. Αντιπροσωπευτικό παράδειγµα τέτοιας έκρηξης αποτελεί η διάρρηξη κλειστού δοχείου (δεξαµενής), η ενέργεια για την οποία προέρχεται από την ανάπτυξη υπερπίεσης στο εσωτερικό του. Εκρήξεις συµπυκνωµένης φάσης: είναι αποτέλεσµα εκτόνωσης πυροµαχικών, εµπορικών εκρηκτικών, Νιτρικού Αµµωνίου κ.α. Κατά την εκτόνωση ενός εκρηκτικού υλικού, η απελευθέρωση της ενέργειας γίνεται σχεδόν στιγµιαία, µε συνέπεια η έκρηξη να είναι καταστροφική συνοδευόµενη από ισχυρό, αλλά µικρής διάρκειας κρουστικό κύµα. Εκρήξεις νέφους αερίου: όταν ένα νέφος εύφλεκτου ρευστού καίγεται, η καύση µπορεί να δηµιουργήσει υπερπίεση και συνεπώς να προκαλέσει έκρηξη νέφους αερίου (VCE). Ένα από τα κυριότερα χαρακτηριστικά των εκρήξεων αυτών είναι ότι το νέφος παρασύρεται σε µεγάλη απόσταση από το σηµείο της αρχικής διαρροής απειλώντας µε τον τρόπο αυτό πολύ µεγαλύτερες περιοχές. ιαστελλόµενες Εκρήξεις Αναβράζοντος Υγρού (Boiling liquid expanding vapour explosions (BLEVE): είναι ένα φαινόµενο που λαµβάνει χώρα όταν ένα κλειστό 23

24 δοχείο που περιέχει εύφλεκτο υγρό εκτίθεται σε φωτιά µε αποτέλεσµα το µεταλλικό περίβληµα να χάσει τη µηχανική αντοχή το και να υποστεί διάρρηξη. Το φαινόµενο συνοδεύεται κατά κανόνα από πύρινη σφαίρα. 7 Αυτές οι µορφές έχουν καταγραφεί µέχρι σήµερα ως µορφές εκδήλωσης των ατυχηµάτων. Ένα Β.Α.Μ.Ε µπορεί να λάβει χώρα υπό τη µορφή διασποράς, πυρκαγιάς, έκρηξης ή συνδυασµού αυτών σύµφωνα µε την αλληλουχία και αλληλεπίδραση που εµφανίζεται στο σχήµα που ακολουθεί Σχήµα Νο 1: Είδη ΒΑΜΕ Β.Α.Μ.Ε ΙΑΡΡΟΗ ΤΟΞΙΚΩΝ ΟΥΣΙΩΝ ΦΩΤΙΑ ΕΚΡΗΞΗ ΠΥΚΝΟ ΑΕΡΙΟ ΕΛΑΦΡΥ ΑΕΡΙΟ ΦΩΤΙΑ ΚΑΥΣΗΣ ΝΕΦΟΥΣ ΑΕΡΙΩΝ ΦΩΤΙΑ ΛΙΜΝΗΣ ΦΩΤΙΑ ΠΥΡΣΟΥ ΠΥΡΙΝΕΣ ΣΦΑΙΡΕΣ ΦΥΣΙΚΗ ΕΚΡΗΞΗ ΕΚΡΗΞΗ ΣΥΜΠΥΚΝΩΜΕΝΗΣ ΦΑΣΗΣ BLEVE ΕΚΡΗΞΗ ΝΕΦΟΥΣ ΑΕΡΙΩΝ Πηγή: 1 ο Πανελλήνιο Συνέδριο ιαχείρισης κινδύνων και κρίσεων (Σελ 239) 7 Bλ:Μουζάκης Γ., (2008).Σελ

25 Επιπτώσεις Β.Α.Μ.Ε Όπως προαναφέρθηκε ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά των Β.Α.Μ.Ε είναι οι εκτεταµένες βλάβες που προκαλούν στην ανθρώπινη υγεία, στο περιβάλλον, φυσικό και ανθρωπογενές και οι τεράστιες οικονοµικές επιπτώσεις για τις εγκαταστάσεις αλλά και τις κοινότητες εντός των οποίων δραστηριοποιούνται Επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία. Ταξινόµηση σύµφωνα µε το φυσικό φαινόµενο που κυριαρχεί κατά τη διάρκεια του ατυχήµατος: α. Επιπτώσεις από εκρήξεις: Πυρκαγιές ή χηµικές αντιδράσεις µπορεί να προκαλέσουν εκρήξεις, τα ωστικά κύµατα των οποίων µπορεί να έχουν επιπτώσεις στον άνθρωπο άµεσα και έµµεσα. Στις άµεσες επιδράσεις της έκρηξης περιλαµβάνονται ο τραυµατισµός των πνευµόνων και η διάρρηξη του ακουστικού τύµπανου. Στις έµµεσες περιλαµβάνονται επιδράσεις λόγω µετατόπισης, από θραύσµατα, ή λόγω κατάρρευσης. Πιο συγκεκριµένα, λόγω του ωστικού κύµατος ένα άτοµο µπορεί να εκτιναχθεί σε σχετικά µεγάλη απόσταση και να τραυµατιστεί σοβαρά κατά την πτώση του ή από πρόσκρουση σε διάφορα αντικείµενα. Επιπλέον κατά τη διάρκεια της έκρηξης διάφορα αντικείµενα, όπως κοµµάτια µετάλλων, γυαλιού, σκυροδέµατος, εκτινάσσονται σε σχετικά µεγάλες αποστάσει. Τα θραύσµατα αυτά µπορεί να τραυµατίσουν ή ακόµη και να θανατώσουν ένα άτοµο. Για την µελέτη των επιδράσεων από θραύσµατα υπάρχουν δύο κατηγορίες θραυσµάτων: εκείνα που είναι αιχµηρά, όπως τα κοµµάτια γυαλιού και εκείνα που δεν είναι όπως τα κοµµάτια από σκυρόδεµα. Τέλος, ένα κτίριο είναι δυνατόν να καταρρεύσει από µία έκρηξη κατά πολύ ασθενέστερη από εκείνη που απαιτείται για να υπάρξουν άµεσες επιδράσεις στον ανθρώπινο οργανισµό. Τα άτοµα που βρίσκονται µέσα στο υπό κατάρρευση κτίριο µπορεί να τραυµατιστούν σοβαρά ή ακόµη και να πεθάνουν. 25

26 Στον παρακάτω πίνακα απεικονίζονται οι πιθανές επιπτώσεις στις υποδοµές και στο ανθρώπινο σώµα από εκρήξεις ανάλογα µε την υπερπίεση (ένταση ωστικού κύµατος) και την ταχύτητα του ανέµου. Πίνακας Νο 1: Επιπτώσεις Εκρήξεων Μέγιστη Μέγιστη Επιπτώσεις σε κτίρια Επιπτώσεις στον άνθρωπο Υπερπίεση (pounds per square inch) Ταχύτητα Ανέµου 1 psi / 70 mbar 38 mph Θραύση παραθύρων Ελαφροί τραυµατισµοί από θραύσµατα 2 psi / 140 mbar 70 mph Μερικές ζηµίες σε οικίες (διάρρηξη θυρών και παραθύρων και µεγάλες ζηµιές στις οροφές) Τραυµατισµών από ιπτάµενα γυαλιά ή συντρίµµια 3 psi / 210 mbar 102 mph Κατάρρευση κατασκευών από τούβλο Σοβαροί τραυµατισµοί, πιθανότητα θανάτων 5 psi / 350 mbar 163 mph Κατάρρευση της πλειοψηφίας των κατασκευών από τούβλο Καθολικοί τραυµατισµοί, εκτενείς θάνάτοι 10 psi / 700 mbar 294 mph Σοβαρές ζηµίες ή κατάρρευση κτιρίων Θάνατος µεγάλου αριθµού από οπλισµένο σκυρόδεµα ανθρώπων 20 psi / 1400 mbar 502 mph Κατάρρευση της πλειοψηφίας των κατασκευών από οπλισµένο Θάνατοι στην πλειοψηφία των πολιτών σκυρόδεµα Πηγή: Explosions and Refuge Chambers - R. Karl Zipf, Jr., Ph.D., P.E. - Kenneth L. Cashdollar - Effects of blast pressure on structures and the human body β. Επιπτώσεις από φωτιά: Προκαλούνται από την επαφή µε τις φλόγες, καυτά υγρά, καυτές επιφάνειες και άλλες πηγές υψηλής θερµοκρασίας όπως χηµικά εγκαύµατα και ηλεκτροπληξία. Οι επιπτώσεις στον άνθρωπο είναι εγκαύµατα (1 ου, 2 ου και 3 ου βαθµού). Πρέπει να σηµειωθεί ωστόσο ότι τα περισσότερα θύµατα πυρκαγιάς πεθαίνουν λόγω εισπνοής καπνού ή τοξικών αερίων και όχι από εγκαύµατα. Πυρκαγιές στις οποίες 26

27 εµπλέκονται υγραέρια και υγρά καύσιµα πολύ συχνά έχουν µεγάλες επιπτώσεις ακόµη και σε µεγάλες αποστάσεις. γ. Επιπτώσεις από διαρροή τοξικών ουσιών: Προκαλούνται από την εισπνοή ή τη κατάποση ουσιών που είναι ερεθιστικές, επιβλαβείς ή τοξικές, και τη επαφή των ουσιών αυτών µε το δέρµα ή τη βλεννογόνο µεµβράνη. Οι επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία ενδέχεται να είναι άµεσες (χηµικά εγκαύµατα, ασφυξία), ή µακροπρόθεσµες (καρκίνος, µεταλλάξεις, στείρωση). Κυµαίνονται από ήπιες (δύσπνοια, εµετός, ζαλάδα, ενοχλήσεις στα µάτια) µέχρι θανατηφόρες (δηλητηρίαση, ασφυξία, θάνατος) ανάλογα µε την τοξικότητα, την ποσότητα της ουσίας που έχει απορροφηθεί, το χρόνο έκθεσης των αποδεκτών και την ανθεκτικότητα του οργανισµού του κάθε αποδέκτη. Σε περίπτωση διαρροής κρυογενικών ουσιών ή υγροποιηµένων αερίων µπορεί να προκληθεί υποθερµία στην πέριξ της διαρροής περιοχή και κρυοπαγήµατα στον άνθρωπο Ζώνες Προστασίας Πληθυσµού από τις επιπτώσεις ΒΑΜΕ Η διαχείριση βιοµηχανικών ατυχηµάτων απαιτεί την υιοθέτηση ειδικών ζωνών γύρω από τη θέση του ατυχήµατος ανάλογα µε την ένταση των επιπτώσεων στον άνθρωπο και απαιτεί επίσης τον καθορισµό των αντίστοιχων ορίων για τον προσδιορισµό των ζωνών αυτών. Οι ζώνες αυτές, οι οποίες προσδιορίστηκαν βάσει της µεθοδολογίας της Ολλανδικής Πυροσβεστικής Ακαδηµίας και αφορούν στην προστασία των δυνάµεων καταστολής, καθώς και του πληττόµενου πληθυσµού, έχουν τα ακόλουθα χαρακτηριστικά: Ζώνη Ι: στη ζώνη αυτή συµβαίνουν σοβαροί τραυµατισµοί και θάνατοι σε σηµαντικό ποσοστό Ζώνη ΙΙ: για τα περισσότερα άτοµα της ζώνης αυτής αναµένονται µή-ανατάξιµες βλάβες στην υγεία τους και πιθανοί θάνατοι σε µικρό ποσοστό του πληθυσµού. Στη ζώνη αυτή γίνονται συστηµατικές ενέργειες διάσωσης από τα σωστικά συνεργεία. 27

28 Ζώνη ΙΙΙ: δεν αναµένονται θάνατοι ενώ σε σχετικά µικρό αριθµό ατόµων αναµένονται βλάβες στην υγεία τους. Η διάσωση γίνεται κυρίως µε ίδια µέσα από τον πληθυσµό και σε λίγες περιπτώσεις από τα σωστικά συνεργεία. Εικόνα Νο 1: Χάρτης µε τις τρεις προστατευτικές ζώνες Πηγή: ιαχείριση Εκτάκτων Αναγκών, Μουζάκης Γεώργιος, ΕΣΤΑ 2008 σελ.33 Στον ανωτέρω χάρτη εµφανίζονται οι τρεις ζώνες που προέκυψαν από την ανάπτυξη ενός σεναρίου ατυχήµατος σε µία εγκατάσταση. Η απεικόνιση των ζωνών στο χάρτη σε συνδυασµό µε την κατεύθυνση του ανέµου, δίνει τις απαραίτητες πληροφορίες για τις αναγκαίες προστατευτικές δράσεις στα αντίστοιχα οικοδοµικά τετράγωνα και γενικότερα στον ευρύτερο χώρο της εγκατάστασης. Είναι διακριτή η εσωτερική ζώνη Ι, η ενδιάµεση ζώνη ΙΙ, και η εξωτερική ζώνη ΙΙΙ, τα χαρακτηριστικά των οποίων προσδιορίζονται στον επόµενο πίνακα. 28

29 Πίνακας Νο 2: Ζώνες προστατευτικών δράσεων Τοξικές ουσίες Θερµική Ωστικό Κύµα Συγκέντρωση Ακτινοβολία Υπερπίεση (mg/m3) όση (TDU) (mbar) Ζώνη Ι LC Προστασίας υνάµεων Καταστολής Ζώνη ΙΙ LC Προστασίας Πληθυσµού Σοβαρές Επιπτώσεις Ζώνη ΙΙΙ IDLH Προστασίας Πληθυσµού Μέτριες Επιπτώσεις Πηγή: ιαχείριση Εκτάκτων Αναγκών, Μουζάκης Γεώργιος, ΕΣΤΑ 2008 σελ.34 ίνονται στη συνέχεια οι ακόλουθες διευκρινίσεις σε ορολογίες του ανωτέρω πίνακα: Τοξικές Ουσίες o Ως IDLH (Immediately Dangerous to Life and Health) ορίζεται ως η µέγιστη συγκέντρωση µιας τοξικής ουσίας στον αέρα στην οποία µπορεί να εκτεθεί ένας υγιής εργαζόµενος για 30 min και να διαφύγει χωρίς να υποστεί µη ανατάξιµες βλάβες στην υγεία του ή τραυµατισµούς που να εµποδίζουν τη διαφυγή του (κυρίως ερεθισµούς των µατιών ή των πνευµόνων). o Ως LC 50 (Lethal Concentration 50) ορίζεται ως η συγκέντρωση µιας τοξικής ουσίας στον αέρα στην οποία είναι πιθανόν να συµβεί θάνατος στο 50% του πληθυσµού, µε εισπνοή της ουσίας αυτής για καθορισµένο χρόνο έκθεσης. o Ως LC 1 (Letal Concentration 1) ορίζεται ως η συγκέντρωση µιας τοξικής ουσίας στον αέρα στην οποία είναι πιθανό να συµβεί θάνατος στο 1% του πληθυσµού, µε εισπνοή της ουσίας αυτής για καθορισµένο χρόνο έκθεσης. Θερµική Ακτινοβολία 29

30 o Η θερµική δόση των 1500 TDU που αναφέρεται στη ζώνη Ι Προστασίας των δυνάµεων καταστολής, αντιστοιχεί σε εγκαύµατα τρίτου (3 ου ) βαθµού σε ποσοστό άνω του 50% του πληθυσµού. o Η θερµική δόση των 450 TDU που αναφέρεται στη ζώνη ΙΙ Προστασίας του πληθυσµού µε σοβαρές επιπτώσεις, αντιστοιχεί σε εγκαύµατα τρίτου (3 ου ) βαθµού στο 1% του πληθυσµού. o Η θερµική δόση των 170 TDU που αναφέρεται στη ζώνη ΙΙΙ Προστασίας του πληθυσµού µε µέτριες επιπτώσεις, αντιστοιχεί σε εγκαύµατα πρώτου (1 ου ) βαθµού σε σηµαντικό τµήµα του πληθυσµού. Υπερπίεση o Η υπερπίεση των 350 mbar που αναφέρεται στη ζώνη Ι Προστασίας των δυνάµεων καταστολής, αντιστοιχεί σε σοβαρές και µη επισκευάσιµες ζηµιές στο φέροντα οργανισµό και τους τοίχους κτιρίων. o Η υπερπίεση των 140 mbar που αναφέρεται στη ζώνη ΙΙ προστασίας πληθυσµού µε σοβαρές επιπτώσεις, αντιστοιχεί σε ζηµιές στο φέροντα οργανισµό και σε εξωτερικούς ή εσωτερικούς τοίχους. o Η υπερπίεση των 50 mbar που αναφέρεται στη ζώνη ΙΙΙ προστασίας πληθυσµού µε µέτριες επιπτώσεις, αντιστοιχεί σε ζηµιές σε πόρτες και παράθυρα και ελαφρές ρηγµατώσεις στους τοίχους Επιπτώσεις στο ανθρωπογενές περιβάλλον Τα ατυχήµατα ενδέχεται να επηρεάσουν τους αστικούς σχηµατισµούς επιβάλλοντας την εκκένωση τους, προκαλώντας ζηµιές σε οικιστικούς χώρους και υλικά αγαθά (µόλυνση, κατάρρευση, καταστροφή), ενώ αποτελούν απειλή και για την πολιτιστική κληρονοµιά εφόσον στην περιοχή υπάρχουν αρχαιολογικοί χώροι, διατηρητέα κτίρια κλπ. Επιπλέον τίθενται σε κίνδυνο καταστροφής ή παύσης λειτουργίας δίκτυα και υποδοµές ζωτικής σηµασίας για την αντιµετώπιση του ατυχήµατος (δίκτυα µεταφοράς, ηλεκτροδότησης, δίκτυα επικοινωνίας και ενηµέρωσης, νοσοκοµεία κλπ) αλλά και για 8 Bλ:Μουζάκης Γ,

31 την αποκατάσταση της εύρυθµης λειτουργίας της κοινότητας µετά τη λήξη του συµβάντος Επιπτώσεις στο φυσικό περιβάλλον Τα Β.Α.Μ.Ε ανάλογα µε την έντασή τους, τη γεωµορφολογία της περιοχής καθώς και τις καιρικές συνθήκες που επικρατούν κατά τη διάρκειά τους απειλούν να διαταράξουν την οικολογική ισορροπία της πληττόµενης έκτασης ή οποία µπορεί να επεκταθεί σε αρκετά τετραγωνικά χιλιόµετρα και πολλές φορές ξεπερνά τα κρατικά σύνορα (διασυνοριακές επιπτώσεις). Οι διαρροή τοξικών ουσιών ενδέχεται να προκαλέσει εκτεταµένη ρύπανση σε ατµόσφαιρα, έδαφος, υπέδαφος και ύδατα (λίµνες, ποτάµια, υδροφόρος ορίζοντας) αλλά και στη θάλασσα (διαρροή πετρελαίου).σαν αποτέλεσµα απειλούνται η υγεία και η ζωή των οργανισµών που διαβιούν στο περιβάλλον αυτό (ζώα, ψάρια), ενώ απειλή αποτελούν και οι πυρκαγιές για την χλωρίδα και την πανίδα της περιοχής Οικονοµικές επιπτώσεις Οι οικονοµικές επιπτώσεις από την εκδήλωση ενός Β.Α.Μ.Ε υπερβαίνουν κατά πολύ τις προφανείς (υλικές ζηµιές εντός και εκτός της εγκατάστασης, διακοπή παραγωγικής διαδικασίας της εγκατάστασης). Ένα µεγάλο µέρος του κόστους αφορά τις εργασίες καθαρισµού, αποκατάστασης και απορρύπανσης της πληγείσας περιοχής που επιβαρύνει τις τοπικές αρχές ενώ πρέπει να συνυπολογιστούν οι απώλειες από την διακοπή των εµπορικών δραστηριοτήτων εκτός της εγκατάστασης και οι ζηµίες στη γεωργία και την κτηνοτροφία. Τέλος συχνά δυσθεώρητα είναι τα ποσά που καταβάλλονται σε ασφαλιστικές αποζηµιώσεις. Στον παρακάτω πίνακα που παρουσιάζει τις ετήσιες κατά µέσω όρο οικονοµικές ζηµίες από τα τεχνολογικά ατυχήµατα για τα έτη στις 5 ηπείρους, ταξινοµηµένες σύµφωνα µε το είδος του τεχνολογικού ατυχήµατος γίνεται εµφανής η δυσανάλογα υψηλή συµµετοχή των βιοµηχανικών ατυχηµάτων (και ειδικότερα των εκρήξεων και πυρκαγιών σε βιοµηχανικές εγκαταστάσεις) στο σύνολο του κόστους. Ειδικότερα στην 31

32 Ευρώπη η διαρροή επικίνδυνων ουσιών σε βιοµηχανικές εγκαταστάσεις ευθύνεται για το σύνολο σχεδόν των οικονοµικών ζηµιών από τεχνολογικά ατυχήµατα. ιάγραµµα Νο 1: Ετήσιες οικονοµικές ζηµίες από ΒΑΜΕ Πηγή: EM-DAT (The OFDACRED International Disaster Database ) Στον πίνακα που ακολουθεί και που αποτελεί πίνακα υποστήριξης του Επιχειρησιακού Προγράµµατος «Πολιτεία» στα πλαίσια του Σχεδιασµού Πολιτικής Προστασίας του Νοµού Έβρου από τη Λειτουργία του Αγωγού ΤΒΡ, εµφανίζονται οι ενδεικτικά οι επιπτώσεις των Β.Α.Μ.Ε σε όλους τους τοµείς. 32

33 Πίνακας Νο 3: Πίνακας Υποστήριξης Ε.Π «Πολιτεία» στα πλαίσια του Σχεδιασµού Πολιτικής Προστασίας του Νοµού Έβρου 4.1 Γενικό Σχέδιο Πολιτικής Προστασίας. Σκοπός, υναµικό και Μέσα Πολιτικής Προστασίας 4.1.3β Πίνακες υποστήριξης κατάρτισης σχεδίων Πολιτικής Προστασίας. Καταστροφή από Τεχνολογικό Συµβάν Ατύχηµα Μεγάλης Έκτασης ή Ενέργειες που θέτουν σε κίνδυνο τη ζωή, υγεία και περιουσία των πολιτών, υλικά και πολιτιστικά αγαθά, πλουτοπαραγωγικές πηγές και υποδοµές της χώρας. Παράρτηµα Α. Προσθήκη 1 B ΦΕΚ 424 Β / Τεχνολογικό Ατύχηµα µεγάλης Έκτασης ιαρροή Ραδιενέργειας ιασπορά ιαφυγή βιολογικών ουσιών Αιτία Γενέσεως Ατύχηµα βλάβη σε Πυρηνικές εγκαταστάσεις, κέντρα ερευνών κλπ εντός εκτός Ελλάδας ή τροµοκρατική ενέργεια Ατύχηµα σε εργαστήρια κλπ ή τροµοκρατική ενέργεια Καταστροφή µονάδος αποθήκευσης Ατύχηµα βλάβη δικτύου µεταφοράς ή σταθµού διανοµής τροµοκρατική Φυσικού Αερίου ενέργεια Καταστροφή µονάδος παραγωγής, Ατύχηµα βλάβη πυλώνων, γραµµών µεταφοράς ή τροµοκρατική σταθµού διανοµής Ηλεκτρικής Ενέργειας ενέργεια ιαρροή ιαφυγή επικίνδυνων ουσιών (Τοξικών, Οξειδωτικών, Εκρηκτικών, εύφλεκτων, βλαπτικών για το περιβάλλον ) Σε µέσο µεταφοράς (σιδηροδροµικό, οδικό, θαλάσσιο, αεροπορικό) Σε εγκατάσταση παραγωγής, αποθήκευσης, διανοµής, διακίνησης & εξόρυξης των? Πυρκαγιά σε Παραγωγής, εγκαταστάσεις αποθήκευσης, διανοµής, διακίνησης ή εξόρυξης πετρελαιοειδών & Φυσικού αερίου Ατύχηµα βλάβη φωτιά ή τροµοκρατική ενέργεια Πρωτογενή κα ευτερογενή Φαινόµενα Οικοσύστηµα Ενότητα Χώρου Βλαπτικές Συνέπειες Επιπτώσεις Φυσικό Περιβάλλον Ανθρωπογενές περιβάλλον Άνθρωπος Έδαφος, Υπέδαφος, Ύδατα (υδροφόρος ορίζοντας, ποτάµια) Αστικοί Θάλασσα Ατµόσφαιρα σχηµατισµοί Ακτινοβολία Έκθεση αγαθών σε ακτινοβολία. Επιδηµίες Έκρηξη, Φωτιά, ιακοπή παροχής Φυσικού Αερίου Φωτιά, ιακοπή παροχής Ηλεκτρικής Ενέργειας Φωτιά, έκρηξη, Μόλυνση Περιβάλλοντος ιατάραξη οικολογικής ισορροπίας, Μόλυνση περιβάλλοντος, ιατάραξη οικολογικής ισορροπίας, Έκθεση αγαθών σε βιολογικούς κινδύνους Αποκλεισµός περιοχών, Υλικές ζηµίες, ίκτυα Αποκλεισµός περιοχών, Υποδοµές Έκθεση σε κίνδυνο Έκθεση Επιπτώσεις ανθρώπων στην υγεία. σε ακτινοβολία Έκθεση Επιπτώσεις ανθρώπων στην υγεία. σε βιολογικούς κινδύνους Πανίδα Χλωρίδα Επιπτώσεις στην υγεία Συνέπειες Πιθανές επιπτώσεις στην υγεία Υλικές ζηµίες, Πιθανές επιπτώσεις στην υγεία, Μόλυνση αγαθών Υλικές ζηµίες, Κίνδυνος για πολιτιστική κληρονοµιά (αρχαιολογικοί χώροι). Μόλυνση σε ανθρώπους Επιπτώσεις στην υγεία ανθρώπων Ασθενείς νεκροί. Ασθενείς νεκροί. Τραυµατίες - νεκροί Τραυµατίεςνεκροί Τραυµατίες ασθενείς, νεκροί. Έκθεση ζώων σε ακτινοβολία Έκθεση ζώων σε βιολογικούς κινδύνους Πυρκαγιές Πυρκαγιές, Μόλυνση Πυρκαγιές σε ζώα Επιπτώσεις στην υγεία ζώων 33

34 Με επικίνδυνα υλικά Τεχνολογικό Ατύχηµα µεγάλης Έκτασης Επικίνδυνη Ρύπανση Καταστροφή Φράγµατος αποταµιευτή, δεξαµενής, εγκατάστασης ή δικτύου για χρήση Ατµόσφαιρας Θάλασσας Εδαφών Υδροφόρου ορίζοντα Αιτία Γενέσεως Ατύχηµα βλάβη ή τροµοκρατική ενέργεια Βιοµηχανική ή Ενεργειακή Σεισµός, Προστασίας Περιβάλλοντος Αγροτική Ύδρευσης Αθλητική Αναψυχής Σε Μεταφορές Ατύχηµα σε εγκατάσταση εξόρυξης ορυκτών πρώτων υλών (ορυχεία, µεταλλεία, λατοµεία κλπ ) Καταστροφή ικτύων Επικοινωνίας και ενηµέρωσης καταιγίδα, έντονη βροχόπτωση, ατύχηµα βλάβη, κατολίσθηση στη λεκάνη κατάκλισης ή τροµοκρατική ενέργεια Πρωτογενή κα ευτερογενή Φαινόµενα Οικοσύστηµα ιαρροή Επικίνδυνων ουσιών σε ατµόσφαιρά ιαρροή επικίνδυνων ουσιών στη θάλασσα ιαρροή επικίνδυνων ουσιών στο υπέδαφος ιαρροή επικίνδυνων ουσιών στον υδροφόρο ορίζοντα Κατακλυσµός εκτάσεων, πληµµύρα, ιακοπή παροχής ύδατος, Μόλυνση υδάτων Σεισµός, Φωτιά, Έκρηξη καταιγίδα, έντονη βροχόπτωση, ατύχηµα βλάβη, ιακοπή κατολίσθηση ή τηλεφωνικών τροµοκρατική επικοινωνιών ενέργεια (ενσύρµατων & ασυρµάτων) ιακοπή λειτουργίας ΜΜΕ Ενότητα Χώρου ιατάραξη οικολογικής ισορροπίας, Επιπτώσεις στο οικολογικό σύστηµα. Ρύπανση περιβάλλοντος ιατάραξη οικολογικής ισορροπίας, Βλαπτικές Συνέπειες Επιπτώσεις Φυσικό Περιβάλλον Ανθρωπογενές περιβάλλον Άνθρωπος Έδαφος, Υπέδαφος, Ύδατα (υδροφόρος ορίζοντας, ποτάµια) Αστικοί Θάλασσα Ατµόσφαιρα σχηµατισµοί ίκτυα Υποδοµές Έκθεση σε κίνδυνο, Επίπτωση στην υγεία ανθρώπων Ρύπανση εδάφους Ρύπανση εδάφους Ρύπανση ιχθύων, ακτών Αποκλεισµός περιοχών, Ζηµίες σε υλικά αγαθά, Ζηµίες σε οικιστικούς χώρους. Αποκλεισµός Ζηµίες σε περιοχών, κτηνοτροφία ιακοπή επικοινωνιών ή ενηµέρωσης πολιτών Ζηµίες σε γεωργία Ζηµίες σε εγκαταστάσεις Πανίδα Χλωρίδα Επιπτώσεις στην υγεία Συνέπειες Επιπτώσεις στην υγεία ανθρώπων Τραυµατίες-Επίπτωσασθενείς- στην υγεία, νεκροί. ζώων, ιχθύων,ασθενείς, Επιπτώσεις Τραυµατίες στην υγεία - νεκροί ζώων 34

35 1.4. ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΤΙΚΗ ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΓΙΑ ΒΑΜΕ Η Ο ΗΓΙΑ SEVESO II Βιοµηχανικά ατυχήµατα στη χηµική βιοµηχανία και όχι µόνο συνέβαιναν και θα συµβαίνουν πάντοτε στον κόσµο µας, δεδοµένου ότι σε όλες τις διαδικασίες και διεργασίες ενυπάρχει ο παράγων σφάλµα, που δεν είναι κάθε φορά δυνατόν να ελεγχθεί µε απόλυτο τρόπο. Στην άλλη όψη του νοµίσµατος όµως η διαπίστωση αυτή κρύβει αισιοδοξία: ο άνθρωπός διδάσκεται από τα λάθη του και συνεπώς µπορεί µέσω της υπάρχουσας εµπειρίας αν όχι να αποτρέψει τα βιοµηχανικά ατυχήµατα µεγάλης έκτασης τουλάχιστον να ελαχιστοποιήσει της επιπτώσεις τους. Προς αυτή την κατεύθυνση οι κυβερνήσεις σε όλο τον κόσµο λαµβάνοντας υπόψιν τους την βιοµηχανική και οικιστική ανάπτυξη, τα βιοµηχανικά ατυχήµατα µεγάλης έκτασης που συνέβησαν, την πολυπλοκότητα των νέων βιοµηχανικών εγκαταστάσεων και την ανάγκη προστασίας του περιβάλλοντος έχουν προχωρήσει στην υιοθέτηση νοµοθετηµάτων που σκοπό έχουν την αντιµετώπιση του φαινοµένου, τόσο σε επίπεδο πρόληψης, όσο και σε επίπεδο καταστολής και αντιµετώπισης των συνεπειών παρόµοιων ατυχηµάτων. Η Ευρώπη οδηγήθηκε το 1982 (24 Ιουνίου) στην υιοθέτηση της Οδηγίας 82/501/ΕΚ γνωστή και ως SEVESO. Ονοµάστηκε έτσι µε αφορµή µεγάλο ατύχηµα που συνέβη στο SEVESO της Βόρειας Ιταλίας το Ο Τίτλος της Οδηγίας είναι χαρακτηριστικός για τους στόχους που καλείτο να υπηρετήσει «Περί του κινδύνου ατυχηµάτων µεγάλης έκτασης τον οποίο περικλείουν ορισµένες βιοµηχανικές δραστηριότητες.» Η Οδηγία αυτή αποτέλεσε και τον πρώτο ουσιαστικό πυρήνα της Ευρωπαϊκής Πολιτικής για το Περιβάλλον, που στη συνέχεια εντάχτηκε ως κύριος πυλώνας για την βιώσιµη ανάπτυξη στην Ευρωπαϊκή Συνθήκη. Στη συνέχεια, τροµακτικά ατυχήµατα που συνέβησαν αποκαλύπτοντας νέες απειλές και θέτοντας νέα δεδοµένα στη διαχείριση των βιοµηχανικών κινδύνων οδήγησαν σε πολλαπλές αναθεωρήσεις και συµπληρώσεις στο περιεχόµενο της Οδηγίας. Το 1996 υιοθετήθηκε από το Ευρωπαϊκό Συµβούλιο και Κοινοβούλιο η Οδηγία (96/82/ΕΚ), η επονοµαζόµενη και Οδηγία SEVESO II. Η Οδηγία αυτή η οποία βρίσκει εφαρµογή σε αρκετές χιλιάδες βιοµηχανικές εγκαταστάσεις και µονάδες, εισάγει µια νέα αντίληψη και φιλοσοφία στα θέµατα των µεγάλων 35

Βιομηχανικά Ατυχήματα Μεγάλης Έκτασης και Σχεδιασμός Χρήσεων Γης

Βιομηχανικά Ατυχήματα Μεγάλης Έκτασης και Σχεδιασμός Χρήσεων Γης ΤΟΜΕΑΣ ΙΙ: Ανάλυσης, Σχεδιασμού και Ανάπτυξης Διεργασιών και Συστημάτων Βιομηχανικά Ατυχήματα Μεγάλης Έκτασης και Σχεδιασμός Χρήσεων Γης Ι. Ζιώμας, Καθηγητής ΕΜΠ Αντικείμενο Η ανάπτυξη μεθοδολογίας λήψης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ. Καθ. Αχιλλέας Χριστοφορίδης ρ. Χηµικός Μηχανικός Τµήµα Τεχνολογίας Πετρελαίου και Φυσικού Αερίου ΤΕΙ Καβάλας

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ. Καθ. Αχιλλέας Χριστοφορίδης ρ. Χηµικός Μηχανικός Τµήµα Τεχνολογίας Πετρελαίου και Φυσικού Αερίου ΤΕΙ Καβάλας ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Καθ. Αχιλλέας Χριστοφορίδης ρ. Χηµικός Μηχανικός Τµήµα Τεχνολογίας Πετρελαίου και Φυσικού Αερίου ΤΕΙ Καβάλας Βιοµηχανικά (γενικότερα τεχνολογικά) ατυχήµατα µεγάλης

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδια Εκτάκτων Αναγκών- Φιλοσοφία Σχεδιασµού & Αντικείµενο των Σχεδίων

Σχέδια Εκτάκτων Αναγκών- Φιλοσοφία Σχεδιασµού & Αντικείµενο των Σχεδίων Σχέδια Εκτάκτων Αναγκών- Φιλοσοφία Σχεδιασµού & Αντικείµενο των Σχεδίων ούµα Αθανασία /νση Πολιτικής Προστασίας Αποκεντρωµένη ιοίκηση Μακεδονίας- Θράκης ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Βασικές έννοιες κινδύνου Σχέδια Εκτάκτων

Διαβάστε περισσότερα

Χωροθέτηση Δραστηριοτήτων και Επικινδυνότητα Εγκαταστάσεων στην ΕΠΘ

Χωροθέτηση Δραστηριοτήτων και Επικινδυνότητα Εγκαταστάσεων στην ΕΠΘ ΤΕΕ/ΤΚΜ Ημερίδα «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ» 25-2-2013 Χωροθέτηση Δραστηριοτήτων και Επικινδυνότητα Εγκαταστάσεων στην ΕΠΘ Μίρκα Ράδου, Χημικός Μηχανικός ΟΡ.ΘΕ. Νομικό Πλαίσιο (χρήσεις γης/επικινδυνότητα)

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ Εισαγωγή για νέους µηχανικούς. Εισηγητής: Μυλωνάς Σωτήρης Πολ. Μηχανικός, ΜΒΑ

ΜΕΛΕΤΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ Εισαγωγή για νέους µηχανικούς. Εισηγητής: Μυλωνάς Σωτήρης Πολ. Μηχανικός, ΜΒΑ ΜΕΛΕΤΕΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ Εισαγωγή για νέους µηχανικούς Εισηγητής: Πολ. Μηχανικός, ΜΒΑ ΣΤΟΧΟΙ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ - ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΕΝΝΟΙΩΝ ΙΑ ΙΚΑΣΙΩΝ - ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ - ΚΑΤΑΝΟΗΣΗ ΘΕΣΜΙΚΟΥ ΠΛΑΙΣΙΟΥ -ΣΥΖΗΤΗΣΗ - ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗΣ. Ι ΑΣΚΟΥΣΑ : ρ. Μαρία Π. Θεοδωροπούλου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗΣ. Ι ΑΣΚΟΥΣΑ : ρ. Μαρία Π. Θεοδωροπούλου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗΣ Ι ΑΣΚΟΥΣΑ : ρ. Μαρία Π. Θεοδωροπούλου ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ξέφρενη ανάπτυξη της τεχνολογίας την τελευταία πεντηκονταετία είχε και έχει σαν επακόλουθο εκτεταµένες οικολογικές καταστροφές που προέρχονται

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι άμεση ρύπανση?

Τι είναι άμεση ρύπανση? ΡΥΠΑΝΣΗ ΝΕΡΟΥ Τι είναι ρύπανση; Ρύπανση μπορεί να θεωρηθεί η δυσμενής μεταβολή των φυσικοχημικών ή βιολογικών συνθηκών ενός συγκεκριμένου περιβάλλοντος ή/και η βραχυπρόθεσμη ή μακροπρόθεσμη βλάβη στην

Διαβάστε περισσότερα

0ργάνωση για αντιμετώπιση μεγάλων πετρελαιοκηλίδων

0ργάνωση για αντιμετώπιση μεγάλων πετρελαιοκηλίδων 0ργάνωση για αντιμετώπιση μεγάλων πετρελαιοκηλίδων Δρ Κώστας Παπασταύρος Υπουργείο Γεωργίας, Φυσικών Πόρων και Περιβάλλοντος, Κύπρος Ημερίδα Ακαδημίας Αθηνών, 20.4.2012 Τεχνολογία & επιπτώσεις Αξιοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Νικόλαος Σακκαλής Πυραγός Χηµικός Μηχανικός Αρχηγείο Πυροσβεστικού Σώµατος / ιεύθυνση Πυρόσβεσης ιάσωσης. Νοέµβριος 2003

Νικόλαος Σακκαλής Πυραγός Χηµικός Μηχανικός Αρχηγείο Πυροσβεστικού Σώµατος / ιεύθυνση Πυρόσβεσης ιάσωσης. Νοέµβριος 2003 ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΒΙΟΧΗΜΙΚΗΣ ΑΠΕΙΛΗΣ Νικόλαος Σακκαλής Πυραγός Χηµικός Μηχανικός Αρχηγείο Πυροσβεστικού Σώµατος / ιεύθυνση Πυρόσβεσης ιάσωσης Νοέµβριος 2003 ΠΥΡΟΣΒΕΣΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Η Κοινοτική Οδηγία 96/82/ΕΚ

Η Κοινοτική Οδηγία 96/82/ΕΚ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ Ο ΗΓΙΑΣ SEVESO II ΚΑΙ Η ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ Γεώργιος Π. Μουζάκης ιπλ. Χηµικός Μηχανικός Α.Π.Θ. Πατησίων 147 ΑΘΗΝΑ 11251 Τηλ. 2108629928 - Fax 2108662968 E mail: mouzakis@minenv.gr Η

Διαβάστε περισσότερα

Ποσοτικοποίηση της επικινδυνότητας στον εργασιακό χώρο Εκτίμηση επαγγελματικού κινδύνου Μελέτη επικινδυνότητας εργασιακού χώρου

Ποσοτικοποίηση της επικινδυνότητας στον εργασιακό χώρο Εκτίμηση επαγγελματικού κινδύνου Μελέτη επικινδυνότητας εργασιακού χώρου Ποσοτικοποίηση της επικινδυνότητας στον εργασιακό χώρο Εκτίμηση επαγγελματικού κινδύνου Μελέτη επικινδυνότητας εργασιακού χώρου Γιάννης Σταθόπουλος Μηχανολόγος Μηχανικός Κεντρικός Συντονιστής Υγείας Ασφάλειας

Διαβάστε περισσότερα

Προστατεύει το. υδάτινο περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας. www.ypeka.gr. www.epperaa.gr

Προστατεύει το. υδάτινο περιβάλλον. Αλλάζει τη. ζωή μας. www.ypeka.gr. www.epperaa.gr Προστατεύει το υδάτινο περιβάλλον Αλλάζει τη ζωή μας www.epperaa.gr www.ypeka.gr Το ΕΠΠΕΡΑΑ προστατεύει το Υδάτινο περιβάλλον βελτιώνει την Ποιότητα της Ζωής μας Ε.Π. «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη»

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΩΝ ΓΙΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ SEVESO - ΠΕΡΙΟ ΟΣ 2003-2013 ΑΘΗΝΑ 30/11/2015

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΩΝ ΓΙΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ SEVESO - ΠΕΡΙΟ ΟΣ 2003-2013 ΑΘΗΝΑ 30/11/2015 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΩΝ ΓΙΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ SEVESO - ΠΕΡΙΟ ΟΣ 2003-2013 ΑΘΗΝΑ 30/11/2015 Δειγματοληπτικές επιθεωρήσεις -έλεγχοι, σε εγκαταστάσεις: Αποθήκευσης /διακίνησης πετρελαιοειδών (υγρά καύσιµα) Αποθήκευσης/διακίνησης

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της Πολιτικής Προστασίας στη Διαχείριση Καταστροφών από πλημμυρικά

Ο ρόλος της Πολιτικής Προστασίας στη Διαχείριση Καταστροφών από πλημμυρικά «Ο ρόλος της Πολιτικής Προστασίας στη Διαχείριση Καταστροφών από πλημμυρικά φαινόμενα Σχεδιασμός της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας για την πρόληψη & την αντιμετώπιση του πλημμυρικού κινδύνου» Κατερίνα

Διαβάστε περισσότερα

Αντιµετώπιση ατυχηµάτων όπου εµπλέκονται επικίνδυνα εµπορεύµατα.

Αντιµετώπιση ατυχηµάτων όπου εµπλέκονται επικίνδυνα εµπορεύµατα. ΠΣΣΑΜΕΕ ΑΜΣ 24371 / 14-02-03, Α. Α. 7520/02 Μ. Πρ. Αθηνών ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ ΑΣΦΑΛΟΥΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ 3ης Σεπτεµβρίου 53, 104 33 ΑΘΗΝΑ Τηλ. 210 8210175, Τηλεοµ. 210 8231483,

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Υδάτινων Πόρων στη Βιομηχανική Δραστηριότητα. Δρ. Σπύρος Ι. Κιαρτζής Πρόεδρος Μόνιμης Επιτροπής Βιομηχανίας & Νέων Υλικών ΤΕΕ/ΤΚΜ

Διαχείριση Υδάτινων Πόρων στη Βιομηχανική Δραστηριότητα. Δρ. Σπύρος Ι. Κιαρτζής Πρόεδρος Μόνιμης Επιτροπής Βιομηχανίας & Νέων Υλικών ΤΕΕ/ΤΚΜ Διαχείριση Υδάτινων Πόρων στη Βιομηχανική Δραστηριότητα Δρ. Σπύρος Ι. Κιαρτζής Πρόεδρος Μόνιμης Επιτροπής Βιομηχανίας & Νέων Υλικών ΤΕΕ/ΤΚΜ Διαχείριση Υδάτινων Πόρων αύξηση του πληθυσμού του πλανήτη κλιματικές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΠΟ ΟΜΩΝ ΚΑΙ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΙΝ ΥΝΩΝ 13&14 ΜΑΪΟΥ 2003

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΠΟ ΟΜΩΝ ΚΑΙ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΙΝ ΥΝΩΝ 13&14 ΜΑΪΟΥ 2003 Α ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕ ΡΙΟ Η ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΤΗΣ ΚΡΙΣΙΜΗΣ ΥΠΟ ΟΜΗΣ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΠΟ ΟΜΩΝ ΚΑΙ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΙΝ ΥΝΩΝ ρ. Ιωάννης Α. Παπάζογλου Εργαστήριο Αξιοπιστίας Συστηµάτων & Βιοµηχανικής Ασφάλειας Ινστιτούτο

Διαβάστε περισσότερα

Questionnaire for past flood incidents data acquisition in Greece

Questionnaire for past flood incidents data acquisition in Greece Questionnaire for past flood incidents data acquisition in Greece A STAKEHOLDERS LINKING FRAMEWORK FOR FLOOD MANAGEMENT FLINKMAN EUROPEAN COMMISSION DG-HUMANITARIAN AID CIVIL PROTECTION AND PREPAREDNESS

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΙΤΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ

ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΙΤΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ: Βοηθός Φαρμακείου Ημ/νια: 26/11/2013 ΕΞΑΜΗΝΟ: Α Χειμερινό Εισηγητής : Εμμανουήλ Ε. Νικόλαος Μάθημα: Ασφάλεια και Υγιεινή Ενότητα: Κεφάλαιο 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΙΤΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα Παρουσίασης 2.12

Περιεχόµενα Παρουσίασης 2.12 Κεφάλαιο2ο Πυρηνική Τεχνολογία - ΣΕΜΦΕ Παρουσίαση2.12 1 Περιεχόµενα Παρουσίασης 2.12 1. Αρχή Λειτουργίας των ΠΑΙ : Η Σχάση 2. Πυρηνική Ηλεκτροπαραγωγή ΠΗΣ 3. Πυρηνικά Υλικά και Τύποι ΠΑΙ 4. Σύγχρονοι ΠΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΠΡΟΛΗΨΗΣ & ΑΝΤ/ΣΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ & ΛΟΙΠΩΝ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

90711400-8. Σελίδα 2 από 5

90711400-8. Σελίδα 2 από 5 CPV κωδικοί «Υπηρεσίες λυμάτων, απορριμμάτων, καθαρισμού και περιβαλλοντικές υπηρεσίες» 90XXXXXX CODE EL 90000000-7 Υπηρεσίες λυμάτων, απορριμμάτων, καθαρισμού και περιβαλλοντικές υπηρεσίες 90400000-1

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑ Α ΕΡΓΑΣΙΑΣ H1 Ηλεκτρονικές Υπηρεσίες και Εφαρµογές. Προοπτικές. Εισηγητής: ρ. Νικήτας Νικητάκος

ΟΜΑ Α ΕΡΓΑΣΙΑΣ H1 Ηλεκτρονικές Υπηρεσίες και Εφαρµογές. Προοπτικές. Εισηγητής: ρ. Νικήτας Νικητάκος ΟΜΑ Α ΕΡΓΑΣΙΑΣ H1 Ηλεκτρονικές Υπηρεσίες και Εφαρµογές στη Ναυτιλία: Ισχύουσα Κατάσταση και Προοπτικές Εισηγητής: ρ. Νικήτας Νικητάκος Αναπληρωτής Καθηγητής, Τµήµα Ναυτιλίας και Επιχειρηµατικών Υπηρεσιών

Διαβάστε περισσότερα

Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ. Σοφοκλής Λογιάδης

Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ. Σοφοκλής Λογιάδης Η ΡΥΠΑΝΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Σοφοκλής Λογιάδης Τι ειναι ρυπανση του νερου -ορισμος Το νερό είναι η πηγή ζωής στον πλανήτη μας. Περίπου το 70% της επιφάνειας του σκεπάζεται με νερό. Από το συνολικό διαθέσιμο νερό

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλιση Μονάδων Παραγωγής Βιοαερίου Ελληνογερµανικό Εµπορικό και Βιοµηχανικό Επιµελητήριο Φεβρουάριος 2011

Ασφάλιση Μονάδων Παραγωγής Βιοαερίου Ελληνογερµανικό Εµπορικό και Βιοµηχανικό Επιµελητήριο Φεβρουάριος 2011 Ασφάλιση Μονάδων Παραγωγής Βιοαερίου Ελληνογερµανικό Εµπορικό και Βιοµηχανικό Επιµελητήριο Φεβρουάριος 2011 1 Περιεχόµενα 1 Το πρόβληµα 2 Η αναγνώριση 3 4 Ο στόχος Η λύση 5 Η ασφάλιση 2 Το πρόβληµα Εκποµπές

Διαβάστε περισσότερα

Αθλητικών Εγκαταστάσεων. ιοίκηση Αθλητικών Εγκαταστάσεων. Ασφάλεια. Σύστηµα Ασφάλειας. Τι είναι έκτακτη ανάγκη; Περιστατικά Έκτακτης Ανάγκης

Αθλητικών Εγκαταστάσεων. ιοίκηση Αθλητικών Εγκαταστάσεων. Ασφάλεια. Σύστηµα Ασφάλειας. Τι είναι έκτακτη ανάγκη; Περιστατικά Έκτακτης Ανάγκης ιοίκηση Αθλητικών Εγκαταστάσεων ιοίκηση Αθλητικών Εγκαταστάσεων Ένα αθλητικό κέντρο για να λειτουργεί οµαλά και αποτελεσµατικά χρειάζεται να ληφθούν υπόψη συγκεκριµένες λειτουργικές περιοχές Ασφάλεια Αθλητικών

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ Σχ. Έτος : 2013-2014 ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΑΙΤΙΕΣ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ

ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ Σχ. Έτος : 2013-2014 ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΑΙΤΙΕΣ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ: Στέλεχος Υπηρεσιών Ασφαλείας Ημ/νια: 23/01/2014 ΕΞΑΜΗΝΟ: Α Χειμερινό Εισηγητής : Εμμανουήλ Ε. Νικόλαος Μάθημα: Υγιεινή και Ασφάλεια Εργασιακών Χώρων Ενότητα: Κεφάλαιο 7 ΚΕΦΑΛΑΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντικές επιδράσεις γεωθερμικών εκμεταλλεύσεων

Περιβαλλοντικές επιδράσεις γεωθερμικών εκμεταλλεύσεων ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΓΕΩΛΟΓΙΑΣ ΗΠΙΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΔΙΑΛΕΞΗ ΙΙI Περιβαλλοντικές επιδράσεις γεωθερμικών εκμεταλλεύσεων ΑΠΟ Δρ. Α. ΤΖΑΝΗ ΕΠΙΚΟΥΡΟ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΓΕΩΦΥΣΙΚΗΣ ΚΛΑΣΣΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ADVANCED MANAGEMENT SOLUTIONS

ADVANCED MANAGEMENT SOLUTIONS Γ Ε Ν Ι Κ Ο Σ Χ Ε Δ Ι Ο Υ Γ Ι Ε Ι Ν Η Σ Κ Α Ι Α Σ Φ Α Λ Ε Ι Α Σ 2007 Ι. ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΙΙ. ΓΕΝΙΚΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ 1. ΕΡΓΟΔΟΤΩΝ 2. ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΙΙΙ. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΝΟ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ 1. ΣΗΜΑΝΣΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

«Οι συνέπειες από την εφαρμογή της νομοθεσίας για την Περιβαλλοντική Ευθύνη στην Ελληνική Βιομηχανία»

«Οι συνέπειες από την εφαρμογή της νομοθεσίας για την Περιβαλλοντική Ευθύνη στην Ελληνική Βιομηχανία» «Οι συνέπειες από την εφαρμογή της νομοθεσίας για την Περιβαλλοντική Ευθύνη στην Ελληνική Βιομηχανία» Γιώργος Δ. Κωνσταντινόπουλος Δικηγόρος παρ Αρείω Πάγω Ειδικός Εμπειρογνώμονας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής

Διαβάστε περισσότερα

Υδρόθειο. Γενικά περί ασφάλειας. Name Άρης Ιωάννου. Linde Gas. Prepared by A. Ioannou

Υδρόθειο. Γενικά περί ασφάλειας. Name Άρης Ιωάννου. Linde Gas. Prepared by A. Ioannou Υδρόθειο Γενικά περί ασφάλειας Name Άρης Ιωάννου Prepared by A. Ioannou Ιδιότητες: άχρωμο άγευστο έχει χαρακτηριστική οσμή (σαν χαλασμένα αυγά) τοξικό διαβρωτικό εξαιρετικά εύφλεκτο βαρύτερο του αέρα (σχετική

Διαβάστε περισσότερα

Infrastructure s Security Plan & Planning

Infrastructure s Security Plan & Planning Infrastructure s Security Plan & Planning Διαχείριση Εκτάκτων Αναγκών & Κρίσεων Η επιχειρησιακή διάσταση Η επικοινωνιακή διάσταση Παρουσίαση Αθανάσιος Γ. ΚΟΚΚΑΛΑΚΗΣ Αστυν. Υποδντής Κέντρο Μελετών Ασφάλειας

Διαβάστε περισσότερα

2.4 Ρύπανση του νερού

2.4 Ρύπανση του νερού 1 Η θεωρία του μαθήματος με ερωτήσεις 2.4 Ρύπανση του νερού 4-1. Ποια ονομάζονται λύματα; Έτσι ονομάζονται τα υγρά απόβλητα από τις κατοικίες, τις βιομηχανίες, τις βιοτεχνίες και τους αγρούς. 4-2. Ποιοι

Διαβάστε περισσότερα

Τοπυρηνικόατύχηµατης Fukushima I. Καινουργιάκης Εµµανουήλ

Τοπυρηνικόατύχηµατης Fukushima I. Καινουργιάκης Εµµανουήλ Τοπυρηνικόατύχηµατης Fukushima I Καινουργιάκης Εµµανουήλ Μερικά στοιχεία για την Ιαπωνία Η Ιαπωνία διαθέτει 55 πυρηνικούς αντιδραστήρες. Από αυτούς παράγεται το 29% της ενέργειας που καταναλώνεται στην

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ ΘΕΟ ΟΣΗΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ Τοπ. Μηχ/κός Πολεοδόµος Προϊστάµενος Τµήµατος Σχεδιασµού Οργανισµού Ρυθµιστικού Σχεδίου και Προστασίας Περιβάλλοντος Αθήνας ΠΟΛΕΟ ΟΜΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ-ΕΡΓΟΥ : Ασφαλτοστρώσεις οδών σε επικίνδυνα καταγεγραµµένα σηµεία Τ.Π.

ΤΙΤΛΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ-ΕΡΓΟΥ : Ασφαλτοστρώσεις οδών σε επικίνδυνα καταγεγραµµένα σηµεία Τ.Π. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΗΜΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΒΙΩΣΙΜΗΣ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΙΚΤΥΩΝ ΤΜΗΜΑ Ο ΟΠΟΙΙΑΣ ΚΑΙ Ο ΙΚΗΣ ΣΗΜΑΝΣΗΣ ΤΙΤΛΟΣ ΜΕΛΕΤΗΣ-ΕΡΓΟΥ : Ασφαλτοστρώσεις οδών σε επικίνδυνα καταγεγραµµένα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΜΕΝΗ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ

ΟΡΓΑΝΩΜΕΝΗ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΟΡΓΑΝΩΜΕΝΗ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ Θέκλα Θωμά Τμήμα Προγραμματισμού Οργανισμός Αντισεισμικού Σχεδιασμού & Προστασίας (Ο.Α.Σ.Π.) Υπουργείο Ανάπτυξης, Ανταγωνιστικότητας, Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων Περιεχόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Παγκόσμια Ημέρα Νερού

Παγκόσμια Ημέρα Νερού ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΜΦΙΑΛΩΣΕΩΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΦΥΣΙΚΟΥ ΜΕΤΑΛΛΙΚΟΥ ΝΕΡΟΥ Παγκόσμια Ημέρα Νερού Ενημερωτική Εκδήλωση «Οι ευεργετικές ιδιότητες του νερού στη διατήρηση της καλής υγείας και ενυδάτωσης» HILTON ATHENS

Διαβάστε περισσότερα

Το κλίµα της Ανατολικής Μεσογείου και της Ελλάδος: παρελθόν, παρόν και µέλλον

Το κλίµα της Ανατολικής Μεσογείου και της Ελλάδος: παρελθόν, παρόν και µέλλον Περιεχόµενα Κεφάλαιο 1 Το κλίµα της Ανατολικής Μεσογείου και της Ελλάδος: παρελθόν, παρόν και µέλλον 1.1 Εισαγωγή 1 1.2 Παλαιοκλιµατικές µεταβολές 3 1.3 Κλιµατικές µεταβολές κατά την εποχή του Ολοκαίνου

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ

Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ Εργαλεία του Πολεοδοµικού Σχεδιασµού ΓΠΣ - ΣΧΟΟΑΠ Θ. ΨΥΧΟΓΙΟΣ Τοπ. Μηχ/κός Πολεοδόµος Προϊστάµενος Τµήµατος Σχεδιασµού Οργανισµού Ρυθµιστικού Σχεδίου και Προστασίας Περιβάλλοντος Αθήνας ΕΠΙΠΕ Α ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΤΙΚΟ ΑΤΥΧΗΜΑ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

ΕΡΓΑΤΙΚΟ ΑΤΥΧΗΜΑ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ TEE TKM ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ ΜΙΚΡΗΣ ΙΑΡΚΕΙΑ ΣΤ ΚΥΚΛΟΣ2005 ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΣΤΗΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΕΡΓΑΤΙΚΟ ΑΤΥΧΗΜΑ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ Ν. Μαραγκός Μηχανολόγος Mηχ. Msc ΚΙΛΚΙΣ 2005 ΕΡΓΑΤΙΚΟ ΑΤΥΧΗΜΑ ΒΑΣΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική της ΕΛΠΕ για ΥΑΠ

Πολιτική της ΕΛΠΕ για ΥΑΠ Αυτή η αναφορά είναι αποκλειστικά για χρήση της Ελληνικά Πετρέλαια. Ηµερίδα Υπουργείου Απασχόλησης & Κοινωνικής Προστασίας µε θέµα:«ατυχήµατα µεγάλης έκτασης (οδηγία SEVESO)», Αθήνα, 9.5.2007 ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΝ - ΠΡΟΘΕΣΜΙΕΣ

ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΝ - ΠΡΟΘΕΣΜΙΕΣ ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΝ - ΠΡΟΘΕΣΜΙΕΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΤΑΞΗΣ & ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ Αθήνα, 17 Μαρτίου 2014 Αριθμ. Πρωτ. 1616 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Δ/ΝΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Η Υποδοµή Χωρικών Πληροφοριών του ΙΓΜΕ και η ανάπτυξη Ολοκληρωµένου Γεωπληροφοριακού Συστήµατος Μακρής Αθ. & Σκαρπέλη Στ.

Η Υποδοµή Χωρικών Πληροφοριών του ΙΓΜΕ και η ανάπτυξη Ολοκληρωµένου Γεωπληροφοριακού Συστήµατος Μακρής Αθ. & Σκαρπέλη Στ. Η Υποδοµή Χωρικών Πληροφοριών του ΙΓΜΕ και η ανάπτυξη Ολοκληρωµένου Γεωπληροφοριακού Συστήµατος Μακρής Αθ. & Σκαρπέλη Στ. Μηχανικός Μεταλλείων Γεωλόγος, Γεωπληροφορικός ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΕΤΑΛΛΕΥΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Αλλάζει τη. ζωή μας. www.epperaa.gr. www.ypeka.gr. Προστατεύει από τα Απόβλητα

Αλλάζει τη. ζωή μας. www.epperaa.gr. www.ypeka.gr. Προστατεύει από τα Απόβλητα Προστατεύει από τα Απόβλητα Αλλάζει τη ζωή μας www.epperaa.gr www.ypeka.gr Ε.Π. «Περιβάλλον και Αειφόρος Ανάπτυξη» 2007-2013 Το ΕΠΠΕΡΑΑ ενισχύει την Ολοκληρωμένη Διαχείριση Αποβλήτων βελτιώνει την Ποιότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΓΙΕΙΝΗ - ΔΙΚΑΙΟ Τομέας Μεταλλευτικής Τμήμα Μηχανικών Μεταλλείων Μεταλλουργών

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΓΙΕΙΝΗ - ΔΙΚΑΙΟ Τομέας Μεταλλευτικής Τμήμα Μηχανικών Μεταλλείων Μεταλλουργών ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΓΙΕΙΝΗ - ΔΙΚΑΙΟ Τομέας Μεταλλευτικής Τμήμα Μηχανικών Μεταλλείων Μεταλλουργών ΕΝΟΤΗΤΑ 6. ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Ιωάννης Πασπαλιάρης, Καθηγητής, Τομέας Μεταλλουργίας Γεώργιος Ν. Παναγιώτου,

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία του καθηγητού Χρήστου Σ. Ζερεφού, ακαδημαϊκού Συντονιστού της ΕΜΕΚΑ

Ομιλία του καθηγητού Χρήστου Σ. Ζερεφού, ακαδημαϊκού Συντονιστού της ΕΜΕΚΑ Ομιλία του καθηγητού Χρήστου Σ. Ζερεφού, ακαδημαϊκού Συντονιστού της ΕΜΕΚΑ Οι επιμέρους μελέτες ανέδειξαν τον πλούτο των φυσικών πόρων που διαθέτει η χώρα μας αλλά και τους κινδύνους που απειλούν το φυσικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ Σελίδα 1 από 5 ΤΜΗΜΑ 1: Στοιχεία ουσίας/παρασκευάσματος και εταιρείας/επιχείρησης Αναγνωριστικός κωδικός προϊόντος Συναφείς προσδιοριζόμενες χρήσεις της ουσίας ή του μείγματος και αντενδεικνυόμενες χρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Καθ. Γεώργιος Ζαλίδης. Διαβαλκανικό Κέντρο Περιβάλλοντος

Καθ. Γεώργιος Ζαλίδης. Διαβαλκανικό Κέντρο Περιβάλλοντος Καθ. Γεώργιος Ζαλίδης Διαβαλκανικό Κέντρο Περιβάλλοντος Η Ολοκληρωμένη Διαχείριση Υδατικών πόρων βασίζεται στην αντίληψη ότι το νερό είναι ταυτόχρονα: Αναπόσπαστο τμήμα του οικοσυστήματος Φυσικός πόρος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ Σελίδα 1 από 5 ΤΜΗΜΑ 1: Στοιχεία ουσίας/παρασκευάσματος και εταιρείας/επιχείρησης 1.1. Αναγνωριστικός κωδικός προϊόντος 1.2. Συναφείς προσδιοριζόμενες χρήσεις της ουσίας ή του μείγματος και αντενδεικνυόμενες

Διαβάστε περισσότερα

Η ΘΑΛΑΣΣΑ ΜΙΑ ΧΩΜΑΤΕΡΗ

Η ΘΑΛΑΣΣΑ ΜΙΑ ΧΩΜΑΤΕΡΗ Η ΘΑΛΑΣΣΑ ΜΙΑ ΧΩΜΑΤΕΡΗ Το Πρόβλημα Το περιβαλλοντικό πρόβλημα που εξετάζεται από το πρόγραμμα θάλασσα είναι ο άμεσος κίνδυνος επιβίωσης που αντιμετωπίζουν τα θαλάσσια θηλαστικά που ζουν στις ελληνικές

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχος της ρύπανσης: οδηγία IPPCΗ

Ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχος της ρύπανσης: οδηγία IPPCΗ Ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχος της ρύπανσης: οδηγία IPPCΗ Ευρωπαϊκή Ένωση ορίζει τις υποχρεώσεις που πρέπει να τηρούνται στο πλαίσιο βιομηχανικών και γεωργικών δραστηριοτήτων υψηλού δυναμικού ρύπανσης,

Διαβάστε περισσότερα

Κίνδυνοι έκρηξης. Ορισµοί

Κίνδυνοι έκρηξης. Ορισµοί Κίνδυνοι έκρηξης Ορισµοί «Καύση»: σύνολο φυσικών και χηµικών διεργασιών πουαλληλεπιδρούν. λ Η σηµαντικότερη από αυτές, η οποία και χαρακτηρίζει την καύση, είναι η ταχεία και αυτοσυντηρούµενη χηµική αντίδραση

Διαβάστε περισσότερα

ΙΗΜΕΡΙ Α ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΕΛΛΑ ΟΣ «ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΟΤΗΤΑΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ Ο ΗΓΙΩΝ SEVESO I&II ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ»

ΙΗΜΕΡΙ Α ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΕΛΛΑ ΟΣ «ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΟΤΗΤΑΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ Ο ΗΓΙΩΝ SEVESO I&II ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ» ΙΗΜΕΡΙ Α ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΕΛΛΑ ΟΣ «ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΟΤΗΤΑΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ Ο ΗΓΙΩΝ SEVESO I&II ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ» ΑΘΗΝΑ 4-5 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2003 ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΚΟΙΝΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

3 RD HELLENIC FORUM FOR SCIENCE TECHNOLOGY AND INNOVATION

3 RD HELLENIC FORUM FOR SCIENCE TECHNOLOGY AND INNOVATION ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΔΗΜΟΚΡΙΤΟΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΠΥΡΗΝΙΚΩΝ & ΡΑΔΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ &ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ 3 RD HELLENIC FORUM FOR SCIENCE TECHNOLOGY AND INNOVATION Ιωάννης Α.

Διαβάστε περισσότερα

Χρηµατοδότηση Natura 2000 ΤΕΧΝΙΚΟΣ Ο ΗΓΟΣ

Χρηµατοδότηση Natura 2000 ΤΕΧΝΙΚΟΣ Ο ΗΓΟΣ Χρηµατοδότηση Natura 2000 ΤΕΧΝΙΚΟΣ Ο ΗΓΟΣ για έναν ζωντανό πλανήτη Ιόλη Χριστοπούλου, WWF Ελλάς Αθήνα, 14 εκεµβρίου 2006 Χρηµατοδότηση Natura 2000 ΤΕΧΝΙΚΟΣ Ο ΗΓΟΣ Εισαγωγή οµή & περιεχόµενο Παράδειγµα

Διαβάστε περισσότερα

Η Diadilos Solutions παρέχει ολοκληρωμένες λύσεις ενώ ταυτόχρονα διασφαλίζει την πλήρη ικανοποίηση των αναγκών των πελατών της.

Η Diadilos Solutions παρέχει ολοκληρωμένες λύσεις ενώ ταυτόχρονα διασφαλίζει την πλήρη ικανοποίηση των αναγκών των πελατών της. Η Diadilos Solutions παρέχει ολοκληρωμένες λύσεις ενώ ταυτόχρονα διασφαλίζει την πλήρη ικανοποίηση των αναγκών των πελατών της. Η εταιρεία μας στελεχώνεται από πραγματογνώμονες, μηχανολόγους, πολιτικούς

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή HACCP στη Βιομηχανία Εμφιάλωσης Νερού

Εφαρμογή HACCP στη Βιομηχανία Εμφιάλωσης Νερού Εφαρμογή HACCP στη Βιομηχανία Εμφιάλωσης Νερού Μ.Α. Ευστρατίου Τμήμα Επιστημών της Θάλασσας Πανεπιστήμιο Αιγαίου Τι είναι HACCP; Προβλήματα Υδατογενείς λοιμώξεις Ασφάλεια Διακίνησης Τροφίμων κατά μήκος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΩΣΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΠΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Η ΑΣΦΑΛΙΣΗ ΣΚΑΦΩΝ

ΕΝΩΣΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΠΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Η ΑΣΦΑΛΙΣΗ ΣΚΑΦΩΝ ΕΝΩΣΗ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΜΕΤΑΦΟΡΩΝ & ΣΚΑΦΩΝ ΥΠΟΕΠΙΤΡΟΠΗ HULL, LIABILITY & ΠΛΗΡΩΜΑΤΩΝ «Αρθρογραφία» ΠΕΔΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ Η ΑΣΦΑΛΙΣΗ ΣΚΑΦΩΝ Του Νίκου Κλήμη Στη χώρα μας, με τα αμέτρητα νησιά

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΩΝ ΦΟΡΤΙΩΝ

ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΩΝ ΦΟΡΤΙΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΩΝ ΦΟΡΤΙΩΝ Ποιά είναι τα επικίνδυνα φορτία; Ως επικίνδυνα φορτία ορίζονται τα εµπορεύµατα, είδη και ύλικά από τα οποία µπορούν να προκύψουν κίνδυνοι για το κοινωνικό σύνολο, τη ζωή και

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα 25 Ιουνίου 2014 «Υδρογονάνθρακες και Προσδοκίες: Πως διασφαλίζονται;» Η περιβαλλοντική πτυχή των υπεράκτιων δραστηριοτήτων υδρογονανθράκων

Ημερίδα 25 Ιουνίου 2014 «Υδρογονάνθρακες και Προσδοκίες: Πως διασφαλίζονται;» Η περιβαλλοντική πτυχή των υπεράκτιων δραστηριοτήτων υδρογονανθράκων Ημερίδα 25 Ιουνίου 2014 «Υδρογονάνθρακες και Προσδοκίες: Πως διασφαλίζονται;» Η περιβαλλοντική πτυχή των υπεράκτιων δραστηριοτήτων υδρογονανθράκων Δρ Θεόδουλος Μεσημέρης Ανώτερος Λειτουργός Περιβάλλοντος

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος. Προγραμματική Περίοδος 2014-2020

Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος. Προγραμματική Περίοδος 2014-2020 Χρηματοδότηση δράσεων στον Τομέα του Περιβάλλοντος Προγραμματική Περίοδος 2014-2020 ΠΟΡΟΙ Π.Π 2014-2020 ΕΠ - ΥΜΕ - ΠΕΡΑΑ (ΜΕΤΑΦΟΡΕΣ - ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ) ΤΑΜΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΜΕΣ ΠΟΡΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗ ΜΕΤΑΦΟΡΕ ΠΕΠ ΣΥΝΔΡΟΜΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΙV: ΣΥΝΘΕΣΗ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΙΑ ΙΚΑΣΙΩΝ ΕΜΒΑΘΥΝΣΗ: ΟΡΓΑΝΙΚΕΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΕΣ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΙV:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΑ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΧΗΜΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Σύµφωνα µε την Οδηγία 99/45/ΕΚ ( 91/155/ΕΟΚ, 2001/58/ΕΚ)

ΕΛΤΙΑ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΧΗΜΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Σύµφωνα µε την Οδηγία 99/45/ΕΚ ( 91/155/ΕΟΚ, 2001/58/ΕΚ) ΕΛΤΙΑ Ε ΟΜΕΝΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΧΗΜΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Σύµφωνα µε την Οδηγία 99/45/ΕΚ ( 91/155/ΕΟΚ, 2001/58/ΕΚ) Σύνταξη του Α 7/07/2009 Ενηµέρωση 1η έκδοση 1. ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Ονοµασία προϊόντος ΣΚΥΡΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ URL: www.enveng.uowm.gr Ο Ρόλος του Μηχανικού Περιβάλλοντος Η αποκατάσταση, η προστασία, η διαχείριση του περιβάλλοντος με

Διαβάστε περισσότερα

10 ΦΕΒ. ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΥΠΟ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΖΕΠ "ΚΟΙΛΑΔΑ ΕΖΟΥΣΑΣ"

10 ΦΕΒ. ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΥΠΟ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΠΕΡΙΟΧΗΣ ΖΕΠ ΚΟΙΛΑΔΑ ΕΖΟΥΣΑΣ ΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΣΤΟΧΩΝ ΔΙΑΤΗΡΗΣΗΣ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΩΝ ΣΧΕΔΙΩΝ ΓΙΑ ΤΙΣ ΖΩΝΕΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ (ΖΕΠ) ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΚΑΘΟΡΙΣΤΕΙ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΗΝ ΟΔΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΑ ΑΓΡΙΑ ΠΤΗΝΑ (2009/147/ΕΚ) ΣΤΟΧΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΤΕΡΑΙΟΤΗΤΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕ ΙΟ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΕ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ

ΣΧΕ ΙΟ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΕ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΣΧΕ ΙΟ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΕ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ Α. ΓΕΝΙΚΑ Το Σχέδιο Αντιµετώπισης Εκτάκτων Καταστάσεων (ΣΑΕΚ ή Σχέδιο) εκπονείται από µία Επιχείρηση ή Εγκατάσταση για να αποτελέσει

Διαβάστε περισσότερα

Οι υδατικοί πόροι αποτελούν σημαντικό οικονομικό, αναπτυξιακό και περιβαλλοντικό πόρο.

Οι υδατικοί πόροι αποτελούν σημαντικό οικονομικό, αναπτυξιακό και περιβαλλοντικό πόρο. Ολοκληρωμένη Διαχείριση Υδατικών πόρων Από την Οδηγία 2000/60 στη διαχείριση σε επίπεδο υδατικής λεκάνης Σωκράτης Φάμελλος Χημικός Μηχανικός MSc Αντιδήμαρχος Θέρμης Οι υδατικοί πόροι αποτελούν σημαντικό

Διαβάστε περισσότερα

Πρώτα απ όλα θα ήθελα να σας ευχαριστήσω θερμά για την τιμητική πρόσκλησή σας, να συμμετέχω στο σημερινό πρόγραμμα του Συνεδρίου ΑΘΗΝΑ 2011.

Πρώτα απ όλα θα ήθελα να σας ευχαριστήσω θερμά για την τιμητική πρόσκλησή σας, να συμμετέχω στο σημερινό πρόγραμμα του Συνεδρίου ΑΘΗΝΑ 2011. Κυρίες και Κύριοι, Πρώτα απ όλα θα ήθελα να σας ευχαριστήσω θερμά για την τιμητική πρόσκλησή σας, να συμμετέχω στο σημερινό πρόγραμμα του Συνεδρίου ΑΘΗΝΑ 2011. Η επίκαιρη θεματολογία και οι εμπεριστατωμένες

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση διαρροής φυσικού αερίου

Ανάλυση διαρροής φυσικού αερίου Ασφάλεια Φυσικού Αερίου Το παρόν κείμενο βασίζεται σε εισήγηση του Απόστολου Ευθυμιάδη, Δρ. Μηχ., Διπλ. Μηχ/γος-Ηλ/γος Μηχ, στην Ημερίδα για το Φυσικό Αέριο : ΣΜΗΒΕ, Θεσσαλονίκη, 5 Δεκεμβρίου 2003. Τα

Διαβάστε περισσότερα

Ήπιες µορφές ενέργειας

Ήπιες µορφές ενέργειας ΕΒ ΟΜΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ήπιες µορφές ενέργειας Α. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Επιλέξετε τη σωστή από τις παρακάτω προτάσεις, θέτοντάς την σε κύκλο. 1. ΥΣΑΡΕΣΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΣΥΝΕΠΕΙΑ ΤΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΤΩΝ ΟΡΥΚΤΩΝ ΚΑΥΣΙΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια Επιχειρήσεων INTERAMERICAN Βusiness

Ασφάλεια Επιχειρήσεων INTERAMERICAN Βusiness www.interamerican.gr Ασφάλεια Επιχειρήσεων INTERAMERICAN Βusiness Εξασφαλίστε την επαγγελματική σας στέγη από κάθε κίνδυνο Η επιχείρησή σας λειτουργεί, ό,τι και αν συμβεί Τα προγράμματα INTERAMERICAN Business

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΙ ΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΚΑΙ TA ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΥΓΕΙΑΣ ΠΟΥ ΣΥΝ ΕΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΙ ΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΚΑΙ TA ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΥΓΕΙΑΣ ΠΟΥ ΣΥΝ ΕΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Πειραιάς, 21 Νοεµβρίου 2014 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΙ ΙΚΗ ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΚΑΙ TA ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΥΓΕΙΑΣ ΠΟΥ ΣΥΝ ΕΟΝΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ Σκοπός της έρευνας ήταν η συλλογή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΗ ΕΞΑΜΗΝΙΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ

ΠΡΩΤΗ ΕΞΑΜΗΝΙΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ Μελέτη, Κατασκευή, Χρηµατοδότηση, Λειτουργία, Συντήρηση και Εκµετάλλευση του Έργου : «Αυτοκινητόδροµος Κόρινθος Τρίπολη Καλαµάτα και Κλάδος Λεύκτρο Σπάρτη» ΠΡΩΤΗ ΕΞΑΜΗΝΙΑΙΑ ΕΚΘΕΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ (σύµφωνα

Διαβάστε περισσότερα

Εκτίµηση επαγγελµατικού κινδύνου -πρακτικές οδηγίες

Εκτίµηση επαγγελµατικού κινδύνου -πρακτικές οδηγίες Εκτίµηση Επαγγελµατικού Κινδύνου 1 Εκτίµηση επαγγελµατικού κινδύνου -πρακτικές οδηγίες Στη συνέχεια θα δώσουµε απλές και πρακτικές οδηγίες για την σύνταξη της µελέτης της εκτίµησης του επαγγελµατικού κινδύνου.

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία στο μάθημα: ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ. Θέμα: ΕΥΤΡΟΦΙΣΜΟΣ

Εργασία στο μάθημα: ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ. Θέμα: ΕΥΤΡΟΦΙΣΜΟΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Εργασία στο μάθημα: ΟΙΚΟΛΟΓΙΑ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ Θέμα: ΕΥΤΡΟΦΙΣΜΟΣ 1 Ονομ/μο φοιτήτριας: Κουκουλιάντα Στυλιανή Αριθμός μητρώου: 7533 Υπεύθυνος καθηγητής:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΜΕΙΖΟΝΟΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣΒΟΛΟΥ

ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΜΕΙΖΟΝΟΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣΒΟΛΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ ΥΔΡΕΥΣΗΣ ΑΠΟΧΕΤΕΥΣΗΣ ΜΕΙΖΟΝΟΣ ΠΕΡΙΟΧΗΣΒΟΛΟΥ (Δ.Ε.Υ.Α.Μ.Β.).) ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΥΔΑΤΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΛΥΨΗ ΤΩΝ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΥ ΒΟΛΟΥ ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΟΜΝΗΝΑΚΗΣ Δ/ΝΤΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΛΑΓΏΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑ

ΑΛΛΑΓΏΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΟΙ ΕΠΙ ΡΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΚΛΙΜΑΤΙΚΩΝ ΑΛΛΑΓΏΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΑΛΙΕΙΑ ρ. Κώστας Παπακωνσταντίνου τ /ντής του Ινστιτούτου Θαλάσσιων Βιολογικών Πόρων τ. /ντής του Ινστιτούτου Θαλάσσιων Βιολογικών Πόρων Ελληνικό

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοδότηση Δράσεων και Έργων για τα Ύδατα ως Εργαλείο Ολοκλήρωσης μιας Εθνικής Πολιτικής για το Νερό Η περίπτωση της Κορινθίας και της Αχαίας

Χρηματοδότηση Δράσεων και Έργων για τα Ύδατα ως Εργαλείο Ολοκλήρωσης μιας Εθνικής Πολιτικής για το Νερό Η περίπτωση της Κορινθίας και της Αχαίας Ειδική Γραμματεία Υδάτων Υπουργείο Π.Ε.Κ.Α. Χρηματοδότηση Δράσεων και Έργων για τα Ύδατα ως Εργαλείο Ολοκλήρωσης μιας Εθνικής Πολιτικής για το Νερό Η περίπτωση της Κορινθίας και της Αχαίας Κωνσταντίνα

Διαβάστε περισσότερα

11 η Ετήσια Σύσκεψη Επιθεωρητών REACH, CLP - 2015 Εθνική Συνάντηση Εργασίας του Ευρωπαϊκού Προγράμματος PROTEAS Αθήνα - 27, 28 & 29 Απριλίου 2015

11 η Ετήσια Σύσκεψη Επιθεωρητών REACH, CLP - 2015 Εθνική Συνάντηση Εργασίας του Ευρωπαϊκού Προγράμματος PROTEAS Αθήνα - 27, 28 & 29 Απριλίου 2015 Δελτία Δεδομένων Ασφαλείας Ευρετήριο Ταξινόμησης & Επισήμανσης ECHA και SEVESO III Δ. Χατζηαντωνίου Γ.Χ.Κ. - Δ/ΝΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ, ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΧΗΜΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ 11 η Ετήσια Σύσκεψη Επιθεωρητών REACH,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ 2007-2013

ΕΘΝΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΑΝΑΦΟΡΑΣ 2007-2013 ΕΙ ΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ, ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ Επιστηµονική και Οργανωτική Γραµµατεία Σχεδιασµού και Κατάρτισης Αναπτυξιακού Προγραµµατισµού 2007-2013 ΕΘΝΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΝΟΜΟΥ ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ

ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΝΟΜΟΥ ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΝΟΜΟΥ ΑΙΤΩΛΟΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ ΣΧΟΛΙΑΣΜΟΣ Μ.Π.Ε. ΦΡΑΓΜΑΤΩΝ ΚΡΕΜΑΣΤΩΝ ΚΑΣΤΡΑΚΙΟΥ ΣΤΡΑΤΟΥ. ΑΓΡΙΝΙΟ ΜΑΡΤΙΟΣ 2006 Οι προτεινόµενοι περιβαλλοντικοί όροι του Τεχνικού Επιµελητηρίου Νοµού Αιτωλοακαρνανίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ σύμφωνα με την οδηγία 1907/2006/EOK Stihl Σαμπουάν αυτοκινήτου με κερί CC 30 07970102047

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΟ ΔΕΛΤΙΟ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ σύμφωνα με την οδηγία 1907/2006/EOK Stihl Σαμπουάν αυτοκινήτου με κερί CC 30 07970102047 Αριθμός αναθεώρησης 1,00 Επεξεργάστηκε στις 10.09.2010 Ημερομηνία εκτύπωσης 04.10.2010 Σελίδα 1 από 5 1. Στοιχεία ουσίας/παρασκευάσματος και εταιρείας/επιχείρησης Στοιχεία τής ουσίας ή τού παρασκευάσµατος

Διαβάστε περισσότερα

19 Σεπτεµβρίου 2012 Αριθµ. Πρωτ.: 140025/32935/2012 Πληροφορίες: κα Αγγελική Μποσδογιάννη Αικατερίνη Φλιάτουρα Έλενα Σταµπουλή.

19 Σεπτεµβρίου 2012 Αριθµ. Πρωτ.: 140025/32935/2012 Πληροφορίες: κα Αγγελική Μποσδογιάννη Αικατερίνη Φλιάτουρα Έλενα Σταµπουλή. 19 Σεπτεµβρίου 2012 Αριθµ. Πρωτ.: 140025/32935/2012 Πληροφορίες: κα Αγγελική Μποσδογιάννη Αικατερίνη Φλιάτουρα Έλενα Σταµπουλή Προς: κ. Κ. Τριάντη, Ειδικό Γραµµατέα Υδάτων Υ.ΠΕ.Κ.Α. Μ. Ιατρίδου 2 & Λεωφ.

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Εκπαίδευσης Ενημέρωσης Ο.Α.Σ.Π.

Τμήμα Εκπαίδευσης Ενημέρωσης Ο.Α.Σ.Π. Σεισμός Διαχείριση του Σεισμικού Κινδύνου στις Σχολικές Μονάδες www.oasp.gr Τμήμα Εκπαίδευσης Ενημέρωσης Ο.Α.Σ.Π. Διαχείριση του Σεισμικού Κινδύνου στις Σχολικές Μονάδες Βασικός Στόχος: η μείωση των επιπτώσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΛΕΤΗΣ

ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1 ΤΙΤΛΟΣ ΕΡΓΟΥ 1.2 ΕΙΔΟΣ ΚΑΙ ΜΕΓΕΘΟΣ ΕΡΓΟΥ 1.3 ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΘΕΣΗ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΥΠΑΓΩΓΗ ΕΡΓΟΥ 1.4 ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΤΟΥ ΡΓΟΥ 1.5 ΦΟΡΕΑΣ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ 1.6 ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Λιµνοδεξαµενές & Μικρά Φράγµατα

Λιµνοδεξαµενές & Μικρά Φράγµατα Λιµνοδεξαµενές & Μικρά Φράγµατα Φώτης Σ. Φωτόπουλος Πολιτικός Μηχανικός ΕΜΠ, MEng ΕΜΠ, ΜSc MIT Ειδικός συνεργάτης ΕΜΠ, & Επιλογή τύπου και θέσης έργου Εκτίµηση χρήσεων & αναγκών σε νερό Οικονοµοτεχνική

Διαβάστε περισσότερα

514 Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης ΤΕΙ Δυτ. Μακεδονίας (Κοζάνη)

514 Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης ΤΕΙ Δυτ. Μακεδονίας (Κοζάνη) 514 Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης ΤΕΙ Δυτ. Μακεδονίας (Κοζάνη) Το Τμήμα Τεχνολογιών Αντιρρύπανσης του ΤΕΙ Δυτικής Μακεδονίας συστάθηκε στα πλαίσια της Ενέργειας "Διεύρυνση της Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης" του

Διαβάστε περισσότερα

FloReTo Μοντέλο εκτίμησης ζημιών πλημμυρικών φαινομένων

FloReTo Μοντέλο εκτίμησης ζημιών πλημμυρικών φαινομένων ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ FloReTo Μοντέλο εκτίμησης ζημιών πλημμυρικών φαινομένων Επιστημονικός Υπεύθυνος Επίκ. Καθηγήτρια MSc Δρ. Δρ. Νίκη Ευελπίδου Τμήμα Γεωλογίας και Γεωπεριβάλλοντος,

Διαβάστε περισσότερα

Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ ΘΕΜΑ:

Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ ΘΕΜΑ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΥΔΑΤΩΝ Ε Γ Κ Υ Κ Λ Ι Ο Σ ΘΕΜΑ: «Περιεχόμενο φακέλου για την εφαρμογή του άρθρου 7 της Κ.Υ.Α. 20488/10 (ΦΕΚ

Διαβάστε περισσότερα

Είναι μια καταγραφή/υπολογισμός των ποσοτήτων

Είναι μια καταγραφή/υπολογισμός των ποσοτήτων Απογραφές Εκπομπών: α) Γενικά, β) Ειδικά για τις ανάγκες απογραφής CO 2 σε αστική περιοχή Θεόδωρος Ζαχαριάδης Τμήμα Επιστήμης & Τεχνολογίας Περιβάλλοντος Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου τηλ. 25 002304,

Διαβάστε περισσότερα

Υποχρεωτικός έλεγχος στατικής επάρκειας σε όλα τα αυθαίρετα κτίρια

Υποχρεωτικός έλεγχος στατικής επάρκειας σε όλα τα αυθαίρετα κτίρια Υποχρεωτικός έλεγχος στατικής επάρκειας σε όλα τα αυθαίρετα κτίρια Διενέργεια ελέγχου στατικής επάρκειας ή δελτίο δομικής τρωτότητας σε χιλιάδες ιδιοκτήτες αυθαιρέτων επιβάλει η υπουργική απόφαση, που

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ (Σύμφωνα με το Παρ.2 του Καν. 1907/2006) Όπως τροποποιήθηκε από τον Καν. 453/2010

ΔΕΛΤΙΟ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ (Σύμφωνα με το Παρ.2 του Καν. 1907/2006) Όπως τροποποιήθηκε από τον Καν. 453/2010 Ημερομηνία Έκδοσης: 22/10/2012 Αριθμός Έκδοσης: 0 ΔΕΛΤΙΟ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ (Σύμφωνα με το Παρ.2 του Καν. 1907/2006) Όπως τροποποιήθηκε από τον Καν. 453/2010 1. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΣΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασµός Θεσµικό πλαίσιο. Σύνταξη Σχεδίου Έκτακτης Ανάγκης. Μέτρα Προστασίας σε περίπτωση σεισµού

Σχεδιασµός Θεσµικό πλαίσιο. Σύνταξη Σχεδίου Έκτακτης Ανάγκης. Μέτρα Προστασίας σε περίπτωση σεισµού Σχέδια Εκκένωσης Κτιρίων Μέτρα Αντισεισµικής Προστασίας ρ Α. Κούρου Προϊσταµένη Τµηµ. Εκπαίδευσης - Ενηµέρωσης Ο.Α.Σ.Π. email: akourou@oasp.gr Ενηµερωτική Ηµερίδα: «ιαχείριση Κρίσεων Φυσικές Καταστροφές

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Πολεοδοµίας και Χωροταξίας Ακαδ. Έτος 2004-2005

Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Πολεοδοµίας και Χωροταξίας Ακαδ. Έτος 2004-2005 Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Πολεοδοµίας και Χωροταξίας Ακαδ. Έτος 2004-2005 Περίληψη Εργασίας του µαθήµατος: Σύγχρονες πρακτικές του σχεδιασµού και δυναµική των χωρικών δοµών και

Διαβάστε περισσότερα

C 100 BUZ X Coat Ηµεροµηνία έκδοσης: 11. 7. 2008 Σελίδες 1 από 7

C 100 BUZ X Coat Ηµεροµηνία έκδοσης: 11. 7. 2008 Σελίδες 1 από 7 Ηµεροµηνία έκδοσης: 11. 7. 2008 Σελίδες 1 από 7 1. Στοιχεία παρασκευάσµατος και εταιρείας / επιχείρησης Ονοµασία του προϊόντος: C 100 BUZ X COAT Χρήση: Έτοιµο προς χρήση Easy- to- Clean για βελτίωση επιφανειών,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ & ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΡΓΟ LIFE04/ENV/GR/000099 WATER AGENDA Ανάπτυξη και εφαρμογή πολιτικής ολοκληρωμένης διαχείρισης υδατικών πόρων σε μια υδρολογική λεκάνη με την εφαρμογή μιας δημόσιας κοινωνικής συμφωνίας στη βάση των

Διαβάστε περισσότερα

1. Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΚΤΙΩΝ

1. Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΚΤΙΩΝ 1 Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΚΤΙΩΝ ΖΩΝΩΝ ΚΑΙ Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 1. Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΩΝ ΠΑΡΑΚΤΙΩΝ ΖΩΝΩΝ Η Ευρωπαϊκή στρατηγική για την διαχείριση

Διαβάστε περισσότερα

«ΠεριβαλλοντικέςΕπιπτώσεις απότη γιαµια

«ΠεριβαλλοντικέςΕπιπτώσεις απότη γιαµια «ΠεριβαλλοντικέςΕπιπτώσεις απότη τηχρήσηηλιακώνσυστηµάτων γιαµια µιααειφόροπροοπτική» Ν. Φραντζεσκάκη 1, Β. Γκέκας 1 και Θ. Τσούτσος 2 1. Τµήµα Μηχανικών Περιβάλλοντος, Πολυτεχνείο Κρήτης, Χανιά 2. Κέντρο

Διαβάστε περισσότερα

Γραφείο Πολιτικής Άμυνας, Ασφάλειας και Υγείας Καθήκοντα και Αρμοδιότητες Ιστοσελίδα Επικοινωνία

Γραφείο Πολιτικής Άμυνας, Ασφάλειας και Υγείας Καθήκοντα και Αρμοδιότητες Ιστοσελίδα Επικοινωνία Δρ Γιάννης Κασουλίδης Λειτουργός Πολιτικής Άμυνας, Ασφάλειας και Υγείας Περιεχόμενα Γραφείο Πολιτικής Άμυνας, Ασφάλειας και Υγείας Καθήκοντα και Αρμοδιότητες Ιστοσελίδα Επικοινωνία Σχέδιο Δράσης σε περίπτωση

Διαβάστε περισσότερα