ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ ΚΑΙ Η ΟΔΗΓΙΑ SEVESO ΙΙ. Μ. Ν. Χριστόλη, Ν.Χ. Μαρκάτου. 1. Εισαγωγή

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ ΚΑΙ Η ΟΔΗΓΙΑ SEVESO ΙΙ. Μ. Ν. Χριστόλη, Ν.Χ. Μαρκάτου. 1. Εισαγωγή"

Transcript

1 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ ΚΑΙ Η ΟΔΗΓΙΑ SEVESO ΙΙ Μ. Ν. Χριστόλη, Ν.Χ. Μαρκάτου 1. Εισαγωγή Στη διεθνή βιβλιογραφία έχουν καταγραφεί σοβαρά τεχνολογικά ατυχήματα με ιδιαίτερα δυσμενείς επιπτώσεις σε εργαζόμενους και περίοικους, στο φυσικό και ανθρωπογενές περιβάλλον. Από τα ατυχήματα αυτά αποκτήθηκε πολύτιμη γνώση και εμπειρία αναφορικά με τις πηγές κινδύνου, τον τρόπο εξέλιξης των ατυχημάτων και τις επιπτώσεις τους, τα μέτρα πρόληψης και καταστολής τους ή ελαχιστοποίησης των επιπτώσεών τους. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με την εφαρμογή των Οδηγιών Seveso Ι & ΙΙ, έχει συντελεστεί την τελευταία 20ετία σημαντική πρόοδος στον προσδιορισμό των επικίνδυνων βιομηχανικών εγκαταστάσεων, στον εντοπισμό του κινδύνου στις εγκαταστάσεις αυτές, στον προσδιορισμό προστατευτικών μέτρων και υποδομών καθώς και στην ανάπτυξη μηχανισμών για την εφαρμογή των πολιτικών πρόληψης και προστασίας σε τυχόν εκδήλωση ατυχημάτων. Παρακάτω αναφέρονται μερικά από τα σημαντικότερα βιομηχανικά ατυχήματα που συνέβησαν τις τελευταίες δεκαετίες, κύρια σε ευρωπαϊκές χώρες. Το 1966 συνέβη διαρροή ατμών προπανίου στα διυλιστήρια της πόλης Feyzin της Γαλλίας και σε μεγάλη απόσταση από το σημείο το συμβάντος έγινε ανάφλεξη από σπινθήρα αυτοκινήτου, οπότε η δεξαμενή προπανίου τυλίχτηκε στις φλόγες και η φωτιά επεκτάθηκε και σε δεξαμενές πετρελαίου. Από το ατύχημα προκλήθηκε ο θάνατος 18 και ο τραυματισμός 81 ατόμων και προκλήθηκαν σοβαρές υλικές ζημιές, ενώ η κατάσταση τέθηκε υπό έλεγχο μετά από 48 ώρες. Το 1974, σε χημική βιομηχανία στο Flixborough του Ηνωμένου Βασιλείου, συνέβη ανάφλεξη νέφους καυσίμων και ισχυρότατη έκρηξη η οποία προκάλεσε το θάνατο 28 και τον τραυματισμό 104 εργαζόμενων. Για προληπτικούς λόγους οι αρχές προέβησαν στην απομάκρυνση ατόμων από την περιοχή του ατυχήματος, ενώ καταγράφηκαν υλικές ζημιές σε κτίρια και έσπασαν τζάμια παραθύρων σε απόσταση 15 km. Το 1976 συνέβη διαρροή μεγάλης ποσότητας διοξίνης σε εγκατάσταση παραγωγής φαρμάκων στην πόλη Seveso της Β. Ιταλίας και το τοξικό νέφος που προκλήθηκε κάλυψε μεγάλες εκτάσεις και τέλος επικάθισε στο έδαφος με τη βροχή. Η διοξίνη είναι γνωστή καρκινογόνος και μεταλλαξιογόνος ουσία και μολονότι δεν καταγράφηκαν θάνατοι κατά τη διάρκεια του ατυχήματος, οι επιπτώσεις στην υγεία των περιοίκων και στο φυσικό περιβάλλον ήταν δραματικές. Το ατύχημα στην πόλη Seveso καθώς και αυτό του Flixborough, αφύπνισε την κοινή γνώμη και ανέδειξε το θέμα της ασφάλειας χημικών εγκαταστάσεων και συνέβαλε στην υιοθέτηση μέτρων από την Ευρωπαϊκή Ένωση για την ασφάλεια των βιομηχανικών εγκαταστάσεων, στο πλαίσιο της Οδηγίας Seveso που φέρει το όνομα της περιοχής του ατυχήματος. Ένα από τα μεγαλύτερα ατυχήματα στη χημική βιομηχανία συνέβη στο Bhopal της Ινδίας το 1984, στις εγκαταστάσεις παραγωγής παρασιτοκτόνων της εταιρείας Union Carbide. Το 1

2 ατύχημα αυτό προκλήθηκε από διαφυγή μεγάλης ποσότητας τοξικής ουσίας (μεθυλικό ισοκυάνιο) στην ατμόσφαιρα, με αποτέλεσμα να βρουν τραγικό θάνατο πάνω από άτομα και να προκληθούν σοβαρές βλάβες στην υγεία ατόμων. Ενώ υπήρχε επαρκής χρόνος για την αντιμετώπιση του ατυχήματος, δε λήφθηκε κανένα προστατευτικό μέτρο (π.χ. εκκένωση πληθυσμού), ενώ απεναντίας ο κόσμος έσπευδε στο νοσοκομείο της περιοχής στην κατεύθυνση που έπνεε ο άνεμος, με αποτέλεσμα να βρίσκεται συνεχώς κάτω από την επίδραση του τοξικού νέφους. Το ατύχημα αυτό συντέλεσε καταλυτικά στη συνειδητοποίηση της ανάγκης για την εκπόνηση σχεδίων έκτακτης ανάγκης στις επικίνδυνες βιομηχανικές εγκαταστάσεις. Σχ. 1 Σχ. 1 Πυρκαγιά σε δεξαμενές υγρών καυσίμων στο Buncefield-Λονδίνο, 2005 Το 1986, μετά από πυρκαγιά στις εγκαταστάσεις της βιομηχανίας Santoz στην Ελβετία, μεγάλες ποσότητες τοξικών ουσιών μεταφέρθηκαν στον ποταμό Ρήνο με τα νερά 2

3 τηςπυρόσβεσης, προκαλώντας ανυπολόγιστες καταστροφές στα υδάτινα οικοσυστήματα. Στο ατύχημα αυτό είναι αξιοσημείωτο ότι δεν υπήρξαν νεκροί ή τραυματίες και η οικολογική καταστροφή συντελέστηκε μετά την καταστολή της πυρκαγιάς, γεγονός που επέβαλε την υιοθέτηση μέτρων για τη συγκράτηση των τοξικών νερών πυρόσβεσης στον τόπο του ατυχήματος και την επεξεργασία τους σε κατάλληλες εγκαταστάσεις καθαρισμού. Το 1987 στην πόλη Nantes στη Γαλλία, μετά από πυρκαγιά σε αποθήκες νιτρικής αμμωνίας, εκλύθηκε τοξικό νέφος μήκους 15 km και πλάτους 5 km και οι αρχές αναγκάστηκαν να εκκενώσουν περιοχή με άτομα. Το ατύχημα αυτό είναι ίσως το πρώτο σε χώρα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, όπου λήφθηκαν μέτρα προστασίας του πληθυσμού, γιατί ήδη είχε τεθεί σε εφαρμογή η Οδηγία Seveso. Από τα πιο πρόσφατα ατυχήματα στον ευρωπαϊκό χώρο, αξίζει να γίνει αναφορά στην πυρκαγιά σε δεξαμενές υγρών καυσίμων στο Buncefield, περιοχή κοντά στο Λονδίνο, το Δεκέμβριο του 2005, όπου τεράστια νέφη καπνού κάλυψαν εκτεταμένες περιοχές για τρεις ημέρες προκαλώντας ανυπολόγιστες καταστροφές στα φυσικά οικοσυστήματα, με τη διάλυση των τοξικών ρύπων στα νερά της βροχής. Από τις εκρήξεις που προηγήθηκαν της πυρκαγιάς, τραυματίστηκαν 40 άτομα και προκλήθηκαν εκτεταμένες ζημιές σε ακίνητα και αυτοκίνητα, ενώ μεγάλη έκταση εκκενώθηκε για να μην εκτεθούν οι κάτοικοι στο τοξικό νέφος. Στον ελληνικό χώρο έχουν συμβεί σημαντικά βιομηχανικά ατυχήματα μεγάλης έκτασης τα τελευταία 20 χρόνια, όπως η πυρκαγιά στις δεξαμενές καυσίμων της εταιρείας Jet Oil το 1986, όπου ήταν αποθηκευμένοι τόνοι μαζούτ. Η φωτιά έσβησε μετά από 7 ημέρες και προκλήθηκαν τεράστιες ζημιές στις εγκαταστάσεις και σημαντικές επιπτώσεις στη γεωργία και στο περιβάλλον γενικότερα. Το ατύχημα αυτό συνέβαλε στην επιτάχυνση των διαδικασιών για το σχεδιασμό και τη λήψη μέτρων στη χώρα μας. Το 1992, στις εγκαταστάσεις των διυλιστηρίων της ΠΕΤΡΟΛΑ στην Ελευσίνα, συνέβη διαρροή μεγάλων ποσοτήτων μίγματος υγραερίου και ελαφριάς νάφθας, που διασκορπίστηκε ταχύτατα και ακολούθησε ανάφλεξη και έκρηξη. Από τη θερμική ακτινοβολία 16 εργαζόμενοι υπέστησαν καθολικά εγκαύματα και υπέκυψαν στα τραύματά τους, ενώ άλλοι 24 υπέστησαν εγκαύματα μικρότερης έκτασης. Το 1999 στα Καμένα Βούρλα, έγινε έκρηξη προπανίου σε σταθμευμένο βυτιοφόρο στην Εθνική Οδό, όταν επέπεσε σ αυτό μικρό φορτηγό με μεγάλη ταχύτητα. Από την έκρηξη σκοτώθηκαν 4 άτομα και άλλα 14 άτομα τραυματίστηκαν από το ωστικό κύμα και τα κομμάτια αυτοκινήτων που εκτοξεύτηκαν. Το ατύχημα κατέδειξε την αναγκαιότητα της ανάπτυξης σχεδίων αντιμετώπισης ατυχημάτων και κύρια της εκπαίδευσης του προσωπικού καταστολής. Το Ιούλιο του 2006 στο Λαύριο, έγινε έκρηξη στις δεξαμενές των εγκαταστάσεων της εταιρείας ΧΥΜΑ στις οποίες ήταν αποθηκευμένες εύφλεκτες και εκρηκτικές πρώτες ύλες παραγωγής χρωμάτων. Από τις εκρήξεις καταστράφηκαν 36 από τις 45 δεξαμενές της εγκατάστασης και μεγάλα τμήματα από τα κελύφη τους εκτοξεύτηκαν σε μεγάλη απόσταση, ενώ τοξικό νέφος κάλυψε όλη την περιοχή του Λαυρίου. Κινδύνεψαν παρακείμενες βιομηχανικές εγκαταστάσεις αλλά οι επιπτώσεις του ατυχήματος περιορίστηκαν σημαντικά μετά τη γενική κινητοποίηση δημόσιων και ιδιωτικών φορέων (προληπτική ψύξη γειτονικών δεξαμενών με πλοιάρια, κ.ά.), ενώ για την προστασία του πληθυσμού της πόλης του Λαυρίου 3

4 δόθηκαν οδηγίες για παραμονή σε κλειστούς χώρους. Σχ. 2 Οι εγκαταστάσεις της εταιρείας ΧΥΜΑ στο Λαύριο μετά το ατύχημα της πυρκαγιάς τον Ιούλιο του Βιομηχανικά Ατυχήματα Μεγάλης Έκτασης Τα τεχνολογικά ατυχήματα μεγάλης έκτακτης στα οποία επικεντρώνεται η Οδηγία Seveso II, αφορούν σε βιομηχανικές εγκαταστάσεις οι οποίες διαχειρίζονται μεγάλες ποσότητες επικίνδυνων ουσιών (εύφλεκτων, εκρηκτικών, τοξικών), όπως είναι τα διυλιστήρια πετρελαίου, οι εγκαταστάσεις φυτοφαρμάκων, υγραερίων, εκρηκτικών υλών, κ.ά. Τα ατυχήματα σχετίζονται με πυρκαγιές, εκρήξεις, διαρροές μεγάλων ποσοτήτων τοξικών ουσιών, που οι συνέπειές τους εκτείνονται πέρα από τα όρια των εγκαταστάσεων και μπορεί να επηρεάσουν γειτονικές βιομηχανικές μονάδες ή κατοικημένες περιοχές. Οι επιπτώσεις αυτές, μακροπρόθεσμες ή βραχυπρόθεσμες, μπορεί να είναι θάνατοι και τραυματισμοί εργαζομένων ή κατοίκων και καταστροφές στο φυσικό και ανθρωπογενές περιβάλλον. Τα ατυχήματα αυτά κατατάσσονται σε κατηγορίες, ως ακολούθως: 4

5 Ολική ρήξη δεξαμενής αερίων και πύρινη σφαίρα: προκαλείται από ακαριαία διαφυγή μεγάλης ποσότητας εκρηκτικών αερίων και έκρηξη, με ταυτόχρονο σχηματισμό πύρινης σφαίρας. Αφορά σε εγκαταστάσεις αποθήκευσης υγραερίου και διυλιστήρια. Διαρροή και έκρηξη νέφους αερίων: προκαλείται από διαρροή εκρηκτικών αερίων, τα οποία αναμιγνύονται με αέρα και εκρήγνυται όταν σχηματιστεί εκρηκτικό μίγμα και παράλληλα υπάρξει πηγή ενέργειας (σπινθήρας). Αφορά σε δεξαμενές υγραερίου, αγωγούς αερίου πόλης, κ.ά. Φωτιά σε αποθήκες χημικών ουσιών: αφορά σε πυρκαγιά σε εγκαταστάσεις παραγωγής ή/και αποθήκευσης εύφλεκτων χημικών υλικών (π.χ. υλικά φυτοπροστασίας). Διαρροή τοξικής ουσίας: προκαλείται από διαρροή τοξικών ουσιών (π.χ. υδρόθειο, αμμωνία) και αφορά σε εγκαταστάσεις αποθήκευσης τοξικών ουσιών ή παραγωγής πετρελαιοειδών. Φωτιά σε δεξαμενές υγρών καυσίμων: αφορά σε δεξαμενές υγρών καυσίμων ή σε βυτιοφόρα κατά τη φάση φόρτωσης/εκφόρτωσής τους. Φωτιά λίμνης: προκαλείται από τη διαρροή και ανάφλεξη εύφλεκτων υγρών, όπως το υγραέριο και οι διαλύτες που χρησιμοποιούνται στη χημική βιομηχανία. Τα ατυχήματα διαρροής τοξικών ουσιών και φωτιάς σε δεξαμενές υγρών καυσίμων, χαρακτηρίζονται από μεγάλη χρονική διάρκεια και μεγάλη ακτίνα επιπτώσεων, ενώ σημαντικό ρόλο για την ένταση των επιπτώσεων παίζουν οι μετεωρολογικές συνθήκες που επικρατούν κατά την εκδήλωση του ατυχήματος. Ενδεικτικά αναφέρεται η περίπτωση της πυρκαγιάς στις δεξαμενές της Jet-Oil στο Καλοχώρι Θεσσαλονίκης το 1986, όπου οι συνέπειες θα ήταν κατά πολύ δυσμενέστερες εάν η διεύθυνση των ανέμων ευνοούσε τη μεταφορά του τοξικού πλουμίου προς την πόλη της Θεσσαλονίκης. Τα ατυχήματα που συνδέονται με εκρήξεις αερίων, χαρακτηρίζονται από ιδιαίτερα σοβαρές επιπτώσεις και μικρό χρόνο διάρκειας φαινομένου, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει επαρκής χρόνος για την καταστολή του ατυχήματος ή τη μείωση των επιπτώσεων με την εφαρμογή προστατευτικών μέτρων (π.χ. εκκένωση του πληθυσμού). Πίνακας 1 Επιπτώσεις από ατυχήματα ΒΑΜΕ Είδος ατυχήματος Είδος έκλυσης Ακτίνα επιπτώσεων Διάρκεια φαινομένου Ολική ρήξη δεξαμενής Ωστικό κύμα Θερμική m μέχρι 5 min αερίων και πύρινη σφαίρα ακτινοβολία Διαρροή και έκρηξη νέφους Ωστικό κύμα m μέχρι 30 min αερίων Φωτιά σε αποθήκες Έκλυση τοξικής ουσίας m μέχρι 4 ώρες χημικών ουσιών Διαρροή τοξικής ουσίας Έκλυση τοξικής ουσίας m μέχρι 2 ημέρες Φωτιά σε δεξαμενές υγρών καυσίμων Έκλυση τοξικής ουσίας m μέχρι 5 ημέρες 5

6 Φωτιά λίμνης Θερμική ακτινοβολία 150 m μέχρι 3 ώρες Πηγή: Μ. Χριστόλη, προσωπική δημοσίευση Η φωτιά σε αποθήκες χημικών ουσιών, όπως τα φυτοπροστατευτικά προϊόντα, χαρακτηρίζεται από σημαντικές επιπτώσεις σε μια ακτίνα της τάξης των m κατά την κατεύθυνση του ανέμου, ενώ υπάρχει χρόνος για την καταστολή του ατυχήματος ή το μετριασμό των επιπτώσεων ανάλογα με την αποτελεσματικότητα των μηχανισμών καταστολής. Τέλος, η φωτιά λίμνης η οποία μπορεί να προκληθεί από διαρροή καυσίμων ή διαλυτών, εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους με την ένταση θερμικής ακτινοβολίας αλλά χαρακτηρίζεται από μικρή ακτίνα επιπτώσεων. Από τα παραπάνω συνάγεται το συμπέρασμα ότι η καταστολή ενός ατυχήματος μεγάλης έκτασης σε εγκαταστάσεις χημικής βιομηχανίας είναι τις περισσότερες φορές αδύνατη, λόγω της μικρής διάρκειάς του και κατά συνέπεια το κύριο βάρος των προσπαθειών θα πρέπει να εστιάζεται στα μέτρα πρόληψης, ώστε να μειώνεται η πιθανότητα να συμβεί κάποιο ατύχημα. 3. Η Οδηγία SEVESO ΙΙ Η Ευρωπαϊκή Ένωση, μετά τα σοβαρά βιομηχανικά ατυχήματα στο Flixborough του Ηνωμένου Βασιλείου (1972) και στο Seveso της Β. Ιταλίας (1976), προχώρησε στη θέσπιση της Οδηγίας 82/501/EC, γνωστής και ως Οδηγίας SEVESO Ι, «για τον κίνδυνο ατυχημάτων μεγάλης έκτασης, που περικλείουν ορισμένες βιομηχανικές δραστηριότητες». Η Οδηγία αυτή τέθηκε σε ισχύ στις και μέχρι το 1988 τροποποιήθηκε δυο φορές, με την έκδοση των Οδηγιών 87/216/EC και 88/610/EC. Στις αρχές της δεκαετίας του 90 άρχισαν συζητήσεις για τη βελτίωση και τη διεύρυνση της Οδηγίας SEVESO Ι, οι οποίες οδήγησαν τελικά στην έκδοση της νέας Οδηγίας SEVESO II (96/82/EC), αντί της τροποποίησης της αρχικής λόγω των σημαντικών αλλαγών που υιοθετήθηκαν. Με την Οδηγία Seveso II, η οποία ενσωματώθηκε στην ελληνική νομοθεσία με την ΚΥΑ 5697/590/2000, καθιερώθηκαν σημαντικοί θεσμοί στην αντιμετώπιση ατυχημάτων, όπως το Σύστημα Διαχείρισης Ασφάλειας στις επικίνδυνες εγκαταστάσεις, η εισαγωγή του κριτηρίου επικινδυνότητας στο σχεδιασμό χρήσεων γης, οι επιθεωρήσειςέλεγχοι, κ.ά. Η Οδηγία Seveso II τροποποιήθηκε το 2003 με την 2003/105/EΚ και η ενσωμάτωσή της στην ελληνική νομοθεσία έγινε με την ΚΥΑ 12044/613/2007 (ΦΕΚ 376/Β`/ ). Η τροποποίηση αυτή αφορούσε κύρια σε βελτιώσεις στον τρόπο εφαρμογής των θεσμών, ενώ έγιναν και διορθωτικές αλλαγές στις κρίσιμες οριακές ποσότητες επικίνδυνων ουσιών. Η Οδηγία SEVESO II αφορά σε βιομηχανικές εγκαταστάσεις, νέες ή υφιστάμενες, στις οποίες υπάρχουν επικίνδυνες ουσίες οι οποίες είναι δυνατόν να προκαλέσουν την εκδήλωση ατυχήματος μεγάλης έκτασης. Από τις διατάξεις της Οδηγίας Seveso II εξαιρούνται η μεταφορά επικίνδυνων ουσιών μέσω αγωγών, οι στρατιωτικές εγκαταστάσεις, οι αγωγοί μεταφοράς επικίνδυνων ουσιών, η οδική, σιδηροδρομική, θαλάσσια ή αεροπορική μεταφορά επικίνδυνων ουσιών, κ.ά. Το Τεχνολογικό Ατύχημα Μεγάλης Έκτασης (ΤΑΜΕ), ορίζεται ως «το ατύχημα το οποίο 6

7 προκύπτει από ανεξέλεγκτες καταστάσεις κατά τη λειτουργία οποιασδήποτε εγκατάστασης που υπάγεται στην Οδηγία Seveso II και προκαλεί μεγάλους κινδύνους, άμεσους ή απώτερους, για την ανθρώπινη υγεία, εντός ή εκτός της εγκατάστασης, ή/και για το περιβάλλον». Ενδεικτικά αναφέρεται ότι ένα ατύχημα θεωρείται ΤΑΜΕ, εάν συμβεί θάνατος ενός ατόμου ή τραυματισμός έξι ατόμων εντός της εγκατάστασης ή απομάκρυνσηπεριορισμός 250 ατόμων τουλάχιστον για περισσότερες από δύο ώρες ή διακοπή υπηρεσιών πόσιμου ύδατος για περισσότερες από δύο ώρες και για 500 άτομα τουλάχιστον, κ.ά. Η Οδηγία SEVESO ΙΙ εφαρμόζεται σε εγκαταστάσεις στις οποίες αποθηκεύονται επικίνδυνες ουσίες, ως πρώτες ύλες, προϊόντα ή κατάλοιπα, σε ποσότητες μεγαλύτερες από καθορισμένες οριακές ποσότητες. Οι επικίνδυνες ουσίες είτε αναφέρονται ως συγκεκριμένες ενώσεις, όπως το νιτρικό αμμώνιο ή το υδροχλώριο, είτε περιλαμβάνονται σε κατηγορίες ουσιών, όπως οι εύφλεκτες, οι τοξικές και οι οξειδωτικές ενώσεις. Σε Παράρτημα της Οδηγίας, καθορίζεται για κάθε ουσία μια κατώτερη και μια ανώτερη κρίσιμη ποσότητα και ανάλογα με την αποθηκευμένη ποσότητα προσδιορίζονται και οι υποχρεώσεις των εγκαταστάσεων: Οι εγκαταστάσεις που αποθηκεύουν επικίνδυνες ουσίες σε ποσότητες μεταξύ της ανώτερης και κατώτερης οριακής τιμής, υποβάλλουν στην αδειοδοτούσα αρχή Κοινοποίηση, στην οποία αναφέρονται η πολιτική πρόληψης μεγάλων ατυχημάτων καθώς και οι όροι διασφάλισης της ορθής εφαρμογής της. Η σχετική έκθεση περιλαμβάνει στοιχεία τα οποία αφορούν στην εγκατάσταση, τις δραστηριότητες, τις επικίνδυνες ουσίες, το άμεσο περιβάλλον, την εκτίμηση για πρόκληση ατυχήματος μεγάλης έκτασης, την εγγύτητα με άλλες επικίνδυνες εγκαταστάσεις, κ.ά. Οι εγκαταστάσεις που αποθηκεύουν επικίνδυνες ουσίες σε ποσότητες μεγαλύτερες από την ανώτερη οριακή τιμή, υποβάλλουν στην αδειοδοτούσα αρχή Κοινοποίηση και Μελέτη Ασφάλειας. 3.1 Μελέτη Ασφάλειας Η Μελέτη Ασφάλειας περιλαμβάνει τα απαραίτητα στοιχεία με τα οποία αποδεικνύεται ότι έχουν προσδιοριστεί οι κίνδυνοι ατυχημάτων μεγάλης έκτασης και έχουν ληφθεί τα απαραίτητα μέτρα για την πρόληψη ή την καταστολή τους. Πιο συγκεκριμένα περιλαμβάνει την Πολιτική Πρόληψης Ατυχημάτων Μεγάλης Έκτασης, την περιγραφή της εγκατάστασης, την Εκτίμηση Επικινδυνότητας, τις Άμεσες Αιτίες Ατυχημάτων, τα Προστατευτικά Μέτρα, το Εσωτερικό Σχέδιο Έκτακτης Ανάγκης και το Σύστημα Διαχείρισης Ασφάλειας. Η Πολιτική Πρόληψης Ατυχημάτων Μεγάλης Έκτασης περιλαμβάνει τους γενικούς στόχους και τις αρχές δράσης που καθορίζει ο «ασκών την εκμετάλλευση» για τον έλεγχο των κινδύνων από ατυχήματα μεγάλης έκτασης. Η δήλωση αυτή, η οποία αναρτάται σε εμφανή σημεία εντός της εγκατάστασης, δεσμεύει την εταιρεία για την εφαρμογή της νομοθεσίας, τη διασφάλιση της ασφάλειας και της υγείας εργαζομένων και τρίτων, κ.ά. Η Περιγραφή της Εγκατάστασης περιλαμβάνει όλες τις δραστηριότητες και τις παραγωγικές διαδικασίες της εγκατάστασης καθώς και χάρτες που εμφανίζουν σε κατάλληλη κλίμακα τις σημαντικότερες δραστηριότητες και υποδομές. Επίσης, περιλαμβάνει τις 7

8 επικίνδυνες ουσίες που εμπίπτουν στην Οδηγία SEVESO ΙΙ και λεπτομέρειες σχετικά με τον τύπο, την προέλευση, τις μέγιστες ποσότητες αποθήκευσης, τις φυσικοχημικές ιδιότητες, τα τοξικολογικά χαρακτηριστικά και τις ενέργειες για αντιμετώπιση των συνεπειών τους. Η Εκτίμηση Επικινδυνότητας περιλαμβάνει τον εντοπισμό των περιοχών που είναι σημαντικές για την ασφάλεια της εγκατάστασης, τον προσδιορισμό των πηγών κινδύνου και τον προσδιορισμό των επιπτώσεων από τυχόν εκδήλωση ατυχήματος. Μετά τον εντοπισμό των πηγών κινδύνου, προσδιορίζονται τυπικά σενάρια ατυχημάτων και υπολογίζεται η ένταση των επιπτώσεών τους στον άνθρωπο και το περιβάλλον με τη χρήση μαθηματικών εργαλείων. Κατά το στάδιο του προσδιορισμού της επικινδυνότητας, θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη και τα λεγόμενα «πολλαπλασιαστικά φαινόμενα» (φαινόμενα «DOMINO»), ήτοι η πιθανότητα ένα ατύχημα σε γειτονική μονάδα να προκαλέσει ατύχημα μεγάλης έκτασης στην εξεταζόμενη εγκατάσταση. Ενδεικτικά, αναφέρεται η περίπτωση μονάδας εμφιάλωσης υγραερίου σε επαφή με διυλιστήριο πετρελαίου, όπου η εκδήλωση ενός μικρού ατυχήματος στα όριά της μπορεί να προκαλέσει μεγάλο ατύχημα στις παρακείμενες εγκαταστάσεις του διυλιστηρίου. Ο προσδιορισμός των Άμεσων Αιτιών που μπορεί να οδηγήσουν σε ατυχήματα μεγάλης έκτασης αποτελεί ιδιαίτερα σημαντικό κεφάλαιο της Μελέτης Ασφάλειας. Για κάθε άμεση αιτία ατυχήματος, αναφέρονται οι επιπτώσεις και τα προστατευτικά μέτρα τα οποία προβλέπονται για την πρόληψη/ καταστολή του ατυχήματος. Ενδεικτικά, αναφέρεται η πτώση κεραυνού που μπορεί να αποτελέσει άμεση αιτία πυρκαγιάς και για το λόγο αυτό απαιτείται η πρόβλεψη αλεξικεραυνικής προστασίας. Η αναλυτική περιγραφή των Προστατευτικών Μέτρων για κάθε χώρο της εγκατάστασης που μπορεί να εκδηλωθεί ατύχημα, αποτελεί κομβικό σημείο της πολιτικής πρόληψης ατυχημάτων. Ενδεικτικά αναφέρεται η περίπτωση μιας εγκατάστασης φυτοπροστατευτικών προϊόντων, όπου τα μέτρα προστασίας αφορούν όλες τις λειτουργίες και τις υποδομές, από τη φύλαξη του χώρου, την παραγωγή, την αποθήκευση προϊόντων, μέχρι την πυρανίχνευση, την πυρόσβεση, τη συλλογή των νερών πυρόσβεσης, κ.ά. Επίσης, περιλαμβάνουν τα υποστηρικτικά συστήματα ασφάλειας, όπως η εφεδρική δεξαμενή νερού πυρόσβεσης ή το εφεδρικό ηλεκτροπαραγωγό ζεύγος, για την περίπτωση διακοπής στις παροχές νερού ή ηλεκτρικού ρεύματος. Ο υπεύθυνος κάθε εγκατάστασης που υποχρεούται στην υποβολή Μελέτης Ασφάλειας, καταρτίζει ένα Εσωτερικό Σχέδιο Έκτακτης Ανάγκης, το οποίο περιλαμβάνει τα απαραίτητα μέτρα, τις ενέργειες, την οργάνωση και τα μέσα για την αντιμετώπιση ατυχημάτων που ενδεχομένως θα εκδηλωθούν και θα έχουν επιπτώσεις μέσα ή/και έξω στα όρια της συγκεκριμένης εγκατάστασης. Το Σύστημα Διαχείρισης Ασφάλειας περιλαμβάνει την οργανωτική δομή, τις αρμοδιότητες, τις πρακτικές, τις διαδικασίες και τους πόρους για την εφαρμογή του. Το αναφερόμενο σύστημα πραγματεύεται θέματα όπως η οργάνωση προσωπικού, η επάρκεια προσωπικού και μέσων, η σύνταξη γραπτών διαδικασιών για τη διαχείριση κινδύνων, η επικοινωνία προσωπικού, η διεπαφή προσωπικού με τον τεχνολογικό εξοπλισμό, το σύστημα ελέγχου προσωπικού, η εκτίμηση κινδύνου, η καταγραφή συμβάντων (ατυχήματα ή «παρ ολίγον ατυχήματα»), η ενημέρωση της εταιρείας σε θέματα ασφάλειας και τέλος η 8

9 επανεξέταση και αναθεώρηση του συστήματος. 3.2 Άλλοι σημαντικοί θεσμοί της Οδηγίας Seveso II Επιθεωρήσεις Έλεγχοι: σκοπός των ελέγχων και των επιθεωρήσεων που διενεργούνται από την αδειοδοτούσα αρχή είναι να διασφαλιστεί η εφαρμογή των μέτρων και συστημάτων ασφάλειας που περιγράφονται στη Μελέτη Ασφάλειας και η λειτουργία της εκάστοτε εγκατάστασης σε περιοχή αποδεκτού βαθμού επικινδυνότητας. Ένα σημαντικό αποτέλεσμα του συστήματος ελέγχου είναι η ουσιαστική συμβολή του στην πρόληψη ατυχημάτων, αφού διασφαλίζει την καλή κατάσταση και λειτουργία των επί μέρους συστημάτων ασφάλειας. Πληροφορίες για τα μέτρα ασφάλειας Ενημέρωση κοινού: οι κατά τόπους αρμόδιες υπηρεσίες έχουν την υποχρέωση να πληροφορούν τους περίοικους για την επικινδυνότητα των εγκαταστάσεων που λειτουργούν στην περιοχή, για τα προστατευτικά μέτρα που έχουν ληφθεί, για τη στάση που πρέπει να κρατήσουν οι περίοικοι σε ενδεχόμενο ατύχημα και για τις ασκήσεις ετοιμότητας που πρέπει να διενεργούνται. Επίσης, η αδειδοτούσα αρχή μεριμνά για τη συμμετοχή του κοινού στη διαδικασία αδειοδότησης νέων ή επέκτασης/μετατροπής υφιστάμενων επικίνδυνων εγκαταστάσεων. Σχεδιασμός χρήσεων γης: οι αρμόδιες αρχές μεριμνούν ώστε οι στόχοι της πρόληψης ατυχημάτων μεγάλης έκτασης να λαμβάνονται υπόψη κατά τις διαδικασίες της κατάρτισης σχεδίων χρήσεων γης και έγκρισης περιβαλλοντικών όρων. Στην κατεύθυνση αυτή ελέγχονται η ίδρυση νέων επικίνδυνων εγκαταστάσεων ή η μετατροπή υφιστάμενων μονάδων καθώς και τα νέα έργα και γενικότερα οι δραστηριότητες που λόγω της γειτνίασής τους με αυτές, ενδέχεται να αυξήσουν τον κίνδυνο εκδήλωσης ατυχήματος ή να επιδεινώσουν τις συνέπειές του. 3.3 Η εφαρμογή της Οδηγίας Seveso II στη χώρα μας Στη χώρα μας η εφαρμογή των Οδηγιών Seveso Ι και ΙΙ έχει συνεισφέρει στην ουσιαστική βελτίωση της ασφάλειας των εγκαταστάσεων Seveso, κύρια με την εφαρμογή του θεσμού της Μελέτης Ασφάλειας, την εκπόνηση Σχεδίων Έκτακτης Ανάγκης και την ανάπτυξη Συστημάτων Διαχείρισης Ασφάλειας. Δεν έχει εφαρμοστεί ακόμα ο ιδιαίτερα σημαντικός θεσμός των Επιθεωρήσεων Ελέγχων, προκειμένου να διαπιστώνεται ότι τα αναφερόμενα στη Μελέτη Ασφάλειας ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα. Στην Οδηγία SEVESO II υπάγονται 114 εγκαταστάσεις, από τις οποίες ποσοστό 36% αφορά στη Β. Ελλάδα, ποσοστό 25% στην Αττική, 17% στην Κεντρική Ελλάδα και 17% στις νησιωτικές περιοχές. Πιο συγκεκριμένα, στην Οδηγία υπάγονται 4 διυλιστήρια πετρελαίου, 17 μονάδες φυτοπροστατευτικών προϊόντων, 21 μονάδες εμφιάλωσης υγραερίων, 8 χημικές βιομηχανίες, 13 μονάδες εκρηκτικών και περισσότερες από 50 μονάδες αποθήκευσης υγρών καυσίμων. Εκτιμάται, ότι με την εφαρμογή της ΚΥΑ 12044/613/2007, οι μονάδες αποθήκευσης υγρών καυσίμων θα περιοριστούν στις 30 περίπου. 9

10 Το Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. με την ανάπτυξη σχεδίων αντιμετώπισης ατυχημάτων ΤΑΜΕ σε περιοχές όπως το Θριάσιο Πεδίο, τη ΒΙΠΕ Σίνδου στη Θεσσαλονίκη, την ανάπτυξη Επιχειρησιακού Κέντρου αντιμετώπισης ΤΑΜΕ, την εκπόνηση σχεδίων αντιμετώπισης για όλες τις εγκαταστάσεις Seveso και την προώθηση πιλοτικού προγράμματος για την ενημέρωση του κοινού, έδωσε σημαντική ώθηση στην προώθηση της Οδηγίας Seveso II στη χώρα μας, ενώ σε πολλές περιπτώσεις οι δράσεις που προώθησε υπήρξαν καινοτόμες και σε επίπεδο ΕΕ. Επίσης, ιδιαίτερα σημαντική υπήρξε και η συνεισφορά του Πυροσβεστικό Σώματος, το οποίο πέρα από το γεγονός ότι έχει το κύριο βάρος στις επιχειρήσεις καταστολής ατυχημάτων, διενεργεί ετήσιες ασκήσεις ετοιμότητας, για την περίπτωση πυρκαγιάς, σε όλες τις εγκαταστάσεις Seveso. Το τελευταίο διάστημα στη χώρα μας εκδηλώθηκαν ατυχήματα μεγάλης έκτασης σε μονάδες που υπάγονται στην κατώτερη κατηγορία της Οδηγίας Seveso II, οι οποίες λόγω των σχετικά μικρών ποσοτήτων των αποθηκευμένων επικίνδυνων ουσιών, δεν υπόκεινται στην υποχρέωση της υποβολής Μελέτης Ασφάλειας. Ενδεικτικά, αναφέρεται το ατύχημα πυρκαγιάς και εκρήξεων στις εγκαταστάσεις της εταιρείας ΧΥΜΑ στο Λαύριο, τον Ιούλιο του 2006, το οποίο είχε όλα τα χαρακτηριστικά ατυχήματος μεγάλης έκτασης, ενώ η εταιρεία υπαγόταν στην κατώτερη κατηγορία της Οδηγίας Seveso II και δεν είχε την υποχρέωση να υποβάλει Μελέτη Ασφάλειας, να αναπτύξει Σχέδιο έκτακτης Ανάγκης ή να υπόκειται σε καθεστώς ελέγχων. Από ειδικούς εμπειρογνώμονες του χώρου έχει διατυπωθεί η άποψη ότι οι εγκαταστάσεις της κατώτερης κατηγορίας της Οδηγίας Seveso II εγκυμονούν σοβαρούς κινδύνους και προτείνεται η επέκταση των μέτρων της ανώτερης κατηγορίας και στις εγκαταστάσεις αυτές, σε άλλη βέβαια κλίμακα και ανάλογα με το μέγεθος της εκάστοτε επικίνδυνης εγκατάστασης. 4. Τεχνολογικά Ατυχήματα προκαλούμενα από Φυσικές Καταστροφές Οι φυσικές καταστροφές είναι δυνατόν να αποτελέσουν την αφετηρία τεχνολογικών ατυχημάτων σε χημικές βιομηχανίες, να προκαλέσουν διακοπή ηλεκτροδότησης σε εκτεταμένες περιοχές, διάρρηξη αγωγών μεταφοράς αερίων ή υγρών καυσίμων, κ.ά. Η έναρξη τεχνολογικού ατυχήματος μεγάλης έκτασης κατά τη διάρκεια φυσικής καταστροφής είναι δυνατόν να εκθέσει σε τεράστιους κινδύνους ολόκληρες περιοχές και οι επιπτώσεις τους είναι περισσότερο καταστροφικές σε περιοχές με μεγάλη πυκνότητα πληθυσμού και έντονη παρουσία χημικής βιομηχανίας. Στη βιβλιογραφία τα τεχνολογικά ατυχήματα που έπονται φυσικών καταστροφών, αναφέρονται με τον όρο NATECH (Natural hazard triggering a Technological disaster). Τα ατυχήματα του είδους αυτού, είναι τεχνολογικά ατυχήματα μεγάλης έκτασης, όπως προσδιορίζονται στην Οδηγία Seveso II, αλλά τα εναρκτήρια γεγονότα ή οι άμεσες αιτίες για την πρόκλησή τους, είναι φυσικές καταστροφές (σεισμοί, πλημμύρες, κ.ά.). Τα σοβαρά ατυχήματα που συνέβησαν στους σεισμούς της Τουρκίας το 1999, προκάλεσαν την προσοχή ερευνητών και εμπειρογνωμόνων πολιτικής προστασίας για τις συνέπειες τέτοιων συμβάντων, ιδιαίτερα σε πυκνοκατοικημένες περιοχές. Στην περιοχή Kocaeli της Τουρκίας, όπου οι επιπτώσεις από τους σεισμούς ήταν ιδιαίτερα έντονες, καταγράφηκαν 10

11 περισσότερες από 21 εκλύσεις επικίνδυνων υλικών σε χημικές βιομηχανίες και μάλιστα σε πολλές από αυτές, υπήρξαν επιπτώσεις έξω από τα όρια των εγκαταστάσεων. Ενδεικτικά αναφέρεται η πυρκαγιά σε δεξαμενές νάφθας, η οποία προκλήθηκε από κατάρρευση καμινάδας και είχε διάρκεια πάνω από 4 ημέρες και ανάγκασε τους τοπικούς αρμόδιους πολιτικής προστασίας να εκκενώσουν την περιοχή από χιλιάδες κατοίκους. Εκτιμάται, με βάση ένα τυχαίο δείγμα 107 βιομηχανικών μονάδων που αποθήκευαν επικίνδυνες ουσίες στην περιοχή, στο 8% των εγκαταστάσεων συνέβησαν διαρροές. Σε ένα άλλο ατύχημα το οποίο συνέβη στη Δημοκρατία της Τσεχίας, κατά τη διάρκεια των μεγάλων πλημμυρών του Αυγούστου του 2002, εκλύθηκαν 400 kg χλωρίου από χημική βιομηχανία η οποία ήταν εγκατεστημένη στον ποταμό Labe, στα βόρεια της Πράγας. Οι αρμόδιοι κήρυξαν την περιοχή γύρω από τη μονάδα σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, καλώντας τον τοπικό πληθυσμό να μείνει στα σπίτια και να κρατήσει κλειστά πόρτες και παράθυρα. Στην πόλη Tochami-Oki της Ιαπωνίας το 2003, κατά τη διάρκεια σεισμού μεγέθους 8 της κλίμακας Richter, προκλήθηκε πυρκαγιά σε δεξαμενή υγρών καυσίμων διυλιστηρίου, ενώ σοβαρές ζημιές καταγράφηκαν σε 45 δεξαμενές της εγκατάστασης. Έχει παρατηρηθεί ότι τα ατυχήματα τύπου NATECH αυξάνονται τα τελευταία χρόνια, καθώς βαίνει αυξανόμενη η συχνότητα εμφάνισης φυσικών καταστροφών, ενώ και οι επιπτώσεις τους είναι όλο και πιο καταστροφικές. Επισημαίνεται, ότι ένας από τους λόγους, που κάποια ατυχήματα NATECH ήταν ιδιαίτερα καταστροφικά ήταν γιατί οι βιομηχανικές εγκαταστάσεις στις οποίες συνέβησαν ήταν χωροθετημένες σε αστικές περιοχές. Οι ανθρώπινες, οικονομικές και περιβαλλοντικές επιπτώσεις από την εκδήλωση ενός ατυχήματος τύπου NATECH θα μπορούσαν να είναι τεράστιες σε πυκνοκατοικημένες αστικές περιοχές, στις οποίες υπάρχουν εγκατεστημένες επικίνδυνες εγκαταστάσεις. Μέχρι σήμερα δεν έχουν αναπτυχθεί τεχνικές και συστήματα ασφάλειας ειδικά για την αντιμετώπιση τέτοιου τύπου ατυχημάτων, τα οποία παρουσιάζουν σοβαρή ιδιαιτερότητα σε σχέση με τα κοινά τεχνολογικά ατυχήματα, όπως αυτά προσδιορίζονται στην Οδηγία Seveso II. Ενδεικτικά αναφέρεται, ότι κατά την εκδήλωση ατυχήματος τύπου NATECH μετά από σεισμούς ή πλημμύρες, ενδέχεται να έχουν τεθεί εκτός λειτουργίας τα δίκτυα επικοινωνιών, να υπάρχει αδυναμία προσέγγισης από τις δυνάμεις καταστολής, να υπάρχουν διακοπές στην ηλεκτροδότηση, κ.ά., οπότε η καταστολή του ατυχήματος καθίσταται εξαιρετικά δύσκολο εγχείρημα, εάν κατά τη φάση του σχεδιασμού αντιμετώπισης δεν έχουν ληφθεί υπόψη τέτοιες ακραίες καταστάσεις. Στο πλαίσιο της εφαρμογής της Οδηγίας Seveso ΙΙ σε επικίνδυνες βιομηχανικές εγκαταστάσεις, δεν υπάρχει ρητή αναφορά στην ιδιαιτερότητα των ατυχημάτων τύπου NATECH και οι όποιες αναφορές είναι μόνον έμμεσες. Πιο συγκεκριμένα: Για τον προσδιορισμό της επικινδυνότητας μιας εγκατάστασης, γίνεται αναφορά σε εξωτερικές αιτίες, όπως οι φυσικές καταστροφές, οι οποίες θα πρέπει να ληφθούν υπόψη. Επίσης, με τη υιοθέτηση της εξέτασης των επιπτώσεων από ατυχήματα σε γειτονικές εγκαταστάσεις (φαινόμενο «DOMINO»), δημιουργείται η βάση για την αντιμετώπιση ατυχημάτων των οποίων τα εναρκτήρια γεγονότα μπορεί να είναι φυσικές καταστροφές στον περίγυρο της εξεταζόμενης μονάδας. 11

12 Με τη σύνδεση επικινδυνότητας εγκαταστάσεων και σχεδίων χωροθέτησης, επιβάλλεται να τηρούνται επαρκείς αποστάσεις όχι μόνο μεταξύ επικίνδυνων εγκαταστάσεων αλλά και μεταξύ εγκαταστάσεων και οικιστικών ή οικολογικά ευαίσθητων περιοχών. Η εισαγωγή της επικινδυνότητας στο χωροταξικό σχεδιασμό, αποτελεί ένα από τα σοβαρότερα μέτρα για την πρόληψη ή έστω τη μείωση των συνεπειών ατυχημάτων τύπου NATECH. Οι αναφορές της Οδηγίας Seveso II για τη θεώρηση των φυσικών καταστροφών ως άμεσων αιτιών έναρξης τεχνολογικών ατυχημάτων και η ενσωμάτωση της επικινδυνότητας στα κριτήρια καθορισμού των χρήσεων γης σε μια περιοχή, έχουν καθοριστική σημασία για την αντιμετώπιση ατυχημάτων τύπου NATECH. Όμως, η Οδηγία αυτή δεν περιλαμβάνει μεθοδολογίες και κατευθύνσεις για τη σύνταξη κατάλληλων Μελετών Ασφάλειας και Σχεδίων Έκτακτης Ανάγκης από επικίνδυνες εγκαταστάσεις, στις οποίες να λαμβάνονται υπόψη οι εξαιρετικά δυσμενείς συνθήκες κατά την εκδήλωση ατυχήματος τύπου NATECH. Η πληροφόρηση για ατυχήματα NATECH δεν είναι συστηματική, ενώ η γνώση για τα μέτρα που λαμβάνονται από τις χώρες της ΕΕ είναι πολύ περιορισμένη. Ενδεικτικά αναφέρεται, ότι στη βάση MARS του κέντρου JRC ISPRA της ΕΕ, στην οποία καταγράφονται τα ατυχήματα μεγάλης έκτασης, ελάχιστα ατυχήματα προσδιορίζονται ως τύπου NATECH, δεδομένου ότι η πληροφόρηση που παρέχεται από τα κράτη-μέλη δεν περιλαμβάνει πολλές φορές τις ακριβείς αιτίες έναρξης ατυχήματος. Αναγνωρίζοντας τους μεγάλους κινδύνους από ατυχήματα NATECH και το γεγονός της περιορισμένης πληροφόρησης γύρω από το θέμα, το ερευνητικό κέντρο JRC ISPRA, διοργάνωσε συνάντηση εργασίας το 2003, στην οποία συμμετείχαν εκπρόσωποι από 13 χώρες της ΕΕ και εμπειρογνώμονες από διεθνείς οργανισμούς και από την Ιαπωνία και τις ΗΠΑ. Από όλους τους συμμετέχοντες στη συνάντηση του ISPRA συμφωνήθηκε ότι μια σειρά παράγοντες (περιβαλλοντικοί, οικονομικοί και κοινωνικοί) επηρεάζουν καθοριστικά την εμφάνιση ατυχημάτων τύπου NATECH, όπως η παρουσία βιομηχανικών εγκαταστάσεων σε περιοχές υψηλού φυσικού κινδύνου, οι γρήγοροι ρυθμοί αστικοποίησης και εκβιομηχάνισης, η έλλειψη πολιτικής χρήσεων γης, η έλλειψη κανονισμών για τις πρακτικές διαχείρισης κινδύνων σε βιομηχανικές εγκαταστάσεις, η έλλειψη εκπαίδευσης, κ.ά. Στη συνάντηση αυτή συμφωνήθηκε ότι για την αντιμετώπιση ατυχημάτων τύπου NATECH, θα πρέπει να υιοθετηθούν οι ακόλουθοι άξονες στρατηγικής: Ο σχεδιασμός για την αντιμετώπιση ατυχημάτων NATECH θα πρέπει εξ αρχής να αφορά αποκλειστικά στα ατυχήματα αυτά και να λαμβάνει υπόψη τις ιδιαιτερότητές τους σε όλες τις φάσεις αντιμετώπισης, από την πρόληψη και την καταστολή, μέχρι την προετοιμασία των απαραίτητων υποδομών. Η εκπαίδευση των υπευθύνων σχεδιασμού αντιμετώπισης και οι καμπάνιες ευαισθητοποίησης του κοινού, αποτελούν σημαντική κατεύθυνση της στρατηγικής αντιμετώπισης. Η συμμετοχή του κοινού στο σχεδιασμό αντιμετώπισης αποτελεί επίσης ιδιαίτερα σημαντική παράμετρο της στρατηγικής. Η αναπροσαρμογή των κανονισμών για την εκτίμηση επικινδυνότητας και τη σύνταξη των σχεδίων έκτακτης ανάγκης στις βιομηχανικές εγκαταστάσεις, ώστε να λαμβάνεται 12

13 σοβαρά υπόψη το ενδεχόμενο εκδήλωσης ατυχημάτων τύπου NATECH, θα πρέπει να είναι δράση άμεσης προτεραιότητας για την ΕΕ. Ο σχεδιασμός των χρήσεων γης αποτελεί ιδιαίτερα αποτελεσματικό εργαλείο για το διαχωρισμό ασύμβατων χρήσεων, όπως οι επικίνδυνες εγκαταστάσεις και οι περιοχές κατοικίας. Όπως αναφέρθηκε στη συνάντηση αυτή του ISPRA, σε αρκετές χώρες της ΕΕ έγιναν μετά τις πλημμύρες του 2002, αναπροσαρμογές του θεσμικού πλαισίου, ώστε να λαμβάνονται υπόψη οι κίνδυνοι από ατυχήματα τύπου NATECH. Επισημάνθηκε όμως με έμφαση, ότι ακόμα και εάν υπάρξουν θεσμικές ρυθμίσεις για ατυχήματα NATECH σε επίπεδο ΕΕ, η φύση των ατυχημάτων αυτών, όπως η πιθανότητα να συμβούν παράλληλα δύο ατυχήματα ακόμα και στην ίδια εγκατάσταση ή να καταρρεύσουν τα δίκτυα πρόσβασης στο σημείο ατυχήματος, τα διαφοροποιεί τελείως από τα κοινά τεχνολογικά ατυχήματα. Επειδή υπάρχουν μεγάλες διαφορές μεταξύ των χωρών της ΕΕ αλλά και μεταξύ περιοχών της ίδιας χώρας σε κρίσιμα θέματα όπως το καθεστώς διασποράς βιομηχανιών σε κατοικημένες περιοχές, η σεισμικότητα περιοχών και γενικότερα ο βαθμός τρωτότητας σε φυσικές καταστροφές, θα πρέπει να συνταχθούν λεπτομερειακές οδηγίες για κάθε επί μέρους χώρα ή ακόμα και για επί μέρους περιοχές μιας χώρας. 5. Σχεδιασμός Αντιμετώπισης Τεχνολογικών Ατυχημάτων Μεγάλης Έκτασης (ΣΑΤΑΜΕ) Με βάση το Εσωτερικό Σχέδιο Έκτακτης Ανάγκης και τη Μελέτη Ασφάλειας μιας εγκατάστασης Seveso, συντάσσεται το Εξωτερικό Σχέδιο Έκτακτης Ανάγκης το οποίο αποσκοπεί στον έλεγχο και την καταστολή ατυχήματος με επιπτώσεις έξω από τα όρια της συγκεκριμένης εγκατάστασης. Στη χώρα μας, τα σχέδια αυτά προσδιορίζονται ως Ειδικά Σχέδια Αντιμετώπισης Ατυχημάτων Μεγάλης Έκτασης (Ειδικά ΣΑΤΑΜΕ) και εκπονούνται από τις εκάστοτε εγκαταστάσεις Seveso σε συνεργασία με την αρμόδια Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση, το Πυροσβεστικό Σώμα και άλλους επιχειρησιακούς φορείς. Επισημαίνεται, ότι τα Ειδικά ΣΑΤΑΜΕ δεν υποκαθιστούν τα επιχειρησιακά σχέδια των επί μέρους φορέων αλλά αποτελούν τη βάση για το συντονισμό όλων των δημόσιων ή ιδιωτικών φορέων οι οποίοι εμπλέκονται στην καταστολή ατυχήματος μεγάλης έκτασης. Για την καλύτερη οργάνωση των δημόσιων φορέων και υπηρεσιών, έχουν εκπονηθεί από το Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. τα Γενικά Σχέδια Αντιμετώπισης Ατυχημάτων Μεγάλης Έκτασης (Γενικά ΣΑΤΑΜΕ) για τις περιοχές όπου καταγράφεται υψηλή συγκέντρωση επικίνδυνων εγκαταστάσεων Seveso (Θριάσιο Πεδίο, ΒΙΠΕ Σίνδου Θεσσαλονίκη, Πειραιάς-Πέραμα) και τα σχέδια αυτά αποτελούν τη βάση και το πρότυπο για την εκπόνηση των Ειδικών ΣΑΤΑΜΕ. Το Γενικό ΣΑΤΑΜΕ αναγνωρίζει τις επικίνδυνες εγκαταστάσεις σε μια περιοχή, προσδιορίζει το οργανωτικό πλαίσιο διαχείρισης μεγάλων ατυχημάτων και προσφέρει τη βάση για το συντονισμό των εμπλεκόμενων επιχειρησιακών φορέων και υπηρεσιών. Στο Γενικό ΣΑΤΑΜΕ μιας περιοχής, περιέχονται λεπτομερείς και επικαιροποιημένες πληροφορίες βάσης για τα ακόλουθα θέματα: Νομοθεσία: περιέχει τη νομοθεσία που καλύπτει τις δράσεις αντιμετώπισης ατυχήματος 13

14 και τις αρμοδιότητες των επί μέρους φορέων σε όλα τα επίπεδα αντιμετώπισης. Εγκαταστάσεις Seveso: περιέχει πληροφορίες για την ταυτότητα μιας εγκατάστασης Seveso, τη θέση της, τις επικίνδυνες ουσίες, τις μονάδες αποθήκευσης, τις μονάδες παραγωγικών διεργασιών, τα κτίρια, το υδροδοτικό σύστημα, κ.ά. Υπηρεσίες: περιέχει πληροφορίες για όλους τους εμπλεκόμενους φορείς και υπηρεσίες. Σημεία ενδιαφέροντος: περιέχει πληροφορίες για σχολεία, γηροκομεία, κέντρα άθλησης, σημεία συγκέντρωσης πληθυσμού, ιδιωτικά ιατρεία, κ. ά. Διαθέσιμο δυναμικό και μέσα: περιλαμβάνονται όλοι οι δημόσιοι φορείς που εμπλέκονται στην αντιμετώπιση ατυχημάτων, οι εγκαταστάσεις Seveso και τα μέσα αντιμετώπισης ατυχημάτων που διαθέτουν. Βάσεις δεδομένων για επικίνδυνες ουσίες: αναφέρονται οι ιδιότητες, τα συμπτώματα και οι τρόποι αντιμετώπισης επιπτώσεων επικίνδυνων ουσιών. 5.1 Βασικές Λειτουργίες Σχεδίων ΣΑΤΑΜΕ Αρχική ειδοποίηση και κινητοποίηση: οι υπεύθυνοι των βιομηχανικών εγκαταστάσεων στις οποίες εκδηλώνεται ατύχημα υποχρεούνται να ειδοποιήσουν τους αρμόδιους φορείς, ανάλογα με τη σοβαρότητα του συμβάντος. Τα επίπεδα σοβαρότητας περιστατικών κατατάσσονται ως ακολούθως: Απλά περιστατικά: αντιμετωπίζονται από τις δυνάμεις της εγκατάστασης, ενώ τίθεται σε ετοιμότητα το Πυροσβεστικό Σώμα. Σημαντικά περιστατικά: αντιμετωπίζονται από τις δυνάμεις του Πυροσβεστικού Σώματος και άλλους τοπικούς επιχειρησιακούς φορείς (π.χ. ΕΚΑΒ, Κέντρο Άμεσης Δράσης της Τροχαίας). Πολύ σοβαρά περιστατικά: ενεργοποιούνται όλοι οι αρμόδιοι φορείς, συγκαλείται το αρμόδιο Συντονιστικό Όργανο, ορίζεται Επιχειρησιακός Διοικητής ο οποίος και αναλαμβάνει το συντονισμό των δράσεων καταστολής και προστασίας, ενώ ταυτόχρονα δημιουργείται Τοπικό Επιχειρησιακό Κέντρο. Διεύθυνση και έλεγχος αντιμετώπισης: ο συντονισμός των ενεργειών καταστολής ενός ατυχήματος αποτελεί ευθύνη του ανώτερου αξιωματικού του Πυροσβεστικού Σώματος που είναι παρών στον τόπο του συμβάντος, ο οποίος ορίζεται ως Επιχειρησιακός Διοικητής. Ο Επιχειρησιακός Διοικητής δρα μέσω των υπευθύνων των επιχειρησιακών φορέων (ΕΚΑΒ, Τροχαία, ιδιωτικοί φορείς, κ.ά.), ενώ οι τελευταίοι έχουν την ευθύνη διοίκησης των δικών τους δυνάμεων. Στην περίπτωση πολύ σοβαρών περιστατικών, υπεύθυνος για το συντονισμό της δράσης όλων των υπηρεσιών και των πολιτών είναι ο Νομάρχης, ο οποίος υποβοηθείται από το Συντονιστικό Νομαρχιακό Όργανο (ΣΝΟ), στο οποίο συμμετέχουν όλες οι υπηρεσίες καταστολής και πολιτικής προστασίας. Το ΣΝΟ συγκαλείται με απόφαση του Νομάρχη στον τόπο του περιστατικού και συνεδριάζει σε πλήρως εξοπλισμένο χώρο της Νομαρχίας ή σε Κινητό Επιχειρησιακό Κέντρο, εάν είναι διαθέσιμο. Κρίσιμο σημείο για το συντονισμό των εμπλεκόμενων επιχειρησιακών φορέων είναι η αποκατάσταση τηλεπικοινωνιών μεταξύ τους, δεδομένου ότι η άμεση και αξιόπιστη ροή 14

15 πληροφοριών αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την επιτυχή διαχείριση μιας έκτακτης κατάστασης. Ειδοποίηση/ ενημέρωση κοινού κατά τη διάρκεια ατυχήματος: το κοινό πρέπει να ενημερωθεί για τη θέση του συμβάντος, τα όρια απειλούμενης περιοχής, τους κινδύνους για την υγεία, τις οδηγίες προφύλαξης, τα τηλέφωνα πληροφόρησης, τα μαζικά μέσα ενημέρωσης που εκπέμπουν οδηγίες, κ.ά. Τα μέσα ενημέρωσης μπορεί να είναι: Μαζικά μέσα ενημέρωσης (ΜΜΕ): το ραδιόφωνο και η τηλεόραση αποτελούν τον πιο άμεσο και αποτελεσματικό τρόπο ενημέρωσης. Σειρήνες: εκπομπή ηχητικών σημάτων τα οποία πρέπει να είναι γνωστά εκ των προτέρων. Οχήματα με μεγάφωνα: οχήματα της αστυνομίας ή και ελικόπτερα, εξοπλισμένα με μεγαφωνικές συσκευές. Άλλα μέσα: ειδοποίηση πόρτα-πόρτα, τηλέφωνο σε σχολεία, πινακίδες μεταβλητού μηνύματος, κ.ά. Ασφάλεια προσωπικού επέμβασης και κοινού: Η ασφάλεια του προσωπικού επέμβασης μπορεί να επιτευχθεί με τον περιορισμό της εισόδου ή του χρόνου παραμονής σε επικίνδυνες περιοχές και τη χρήση προστατευτικού εξοπλισμού(αναπνευστικές συσκευές, προστατευτικές στολές, κ.ά.). Οι ομάδες επέμβασης πρέπει να είναι ενημερωμένες για το είδος του συμβάντος, την πιθανή εξέλιξή του, τους ενδεχόμενους κινδύνους για την υγεία, τον απαιτούμενο εξοπλισμό προστασίας, τα ειδικά μέτρα ασφάλειας, τις αποστάσεις ασφάλειας που πρέπει να τηρηθούν, κ.ά. Προστατευτικές δράσεις για το κοινό: κατά τη διάρκεια αντιμετώπισης ατυχήματος μεγάλης έκτασης θα πρέπει να λαμβάνονται μέτρα για την ελαχιστοποίηση των συνεπειών του στη δημόσια υγεία και το περιβάλλον. Ανάλογα με το είδος και την έκταση του ατυχήματος, μπορούν να υιοθετηθούν τα ακόλουθα μέτρα προστασίας πληθυσμού: έλεγχος εισόδου στην πληγείσα περιοχή, παροχή ιατρικής βοήθειας (μεταφορά τραυματιών, απολύμανση, κ.ά.), καταφύγιο σε εσωτερικούς χώρους, εκκένωση πληθυσμού (εφαρμόζεται ως έσχατη λύση και εφόσον υπάρχει διαθέσιμος χρόνος) και άλλες δράσεις όπως η προστασία παροχών νερού και του συστήματος αποχέτευσης, κ.ά. Ασκήσεις και Γυμνάσια: οι ασκήσεις ετοιμότητας διεξάγονται σε ετήσια βάση και αξιολογούνται από έμπειρους παρατηρητές. Διακρίνονται σε ασκήσεις μεγάλης κλίμακας, σε λειτουργικές ασκήσεις, σε ασκήσεις με ειδικό λογισμικό προσομοίωσης και σε ανάπτυξη σεναρίων. Επίσης διεξάγονται ειδικά γυμνάσια, όπως τα ειδικά γυμνάσια επικοινωνίας, τα ιατρικά γυμνάσια και τα γυμνάσια μέτρησης χημικών ουσιών. Οδηγίες σύνταξης ενημερωτικού υλικού για το κοινό: οι φάσεις ενημέρωσης του κοινού για τους κινδύνους από τις εγκαταστάσεις Seveso περιλαμβάνουν τα ακόλουθα στάδια: Φάση αφύπνισης: γενική ενημέρωση για το ΣΑΤΑΜΕ και για τους κινδύνους από βιομηχανικά ατυχήματα. Φάση ενημέρωσης: περιγράφεται ο ενδεδειγμένος τρόπος αντίδρασης του κοινού. Φάση υπενθύμισης: δημοσιοποιούνται οι τυχόν αλλαγές ή εξελίξεις του ΣΑΤΑΜΕ. Οι πληροφορίες που δημοσιοποιούνται αφορούν στις εγκαταστάσεις που εγκυμονούν κινδύνους, στις βιομηχανικές διεργασίες, τις επιπτώσεις από ενδεχόμενα ατυχήματα, τα σχέδια έκτακτης ανάγκης και τα μέτρα ασφάλειας που λαμβάνονται από τις βιομηχανίες και 15

16 τους δημόσιους φορείς. Απαιτούμενες αναφορές: η υπεύθυνη αρχή κάθε χώρας ετοιμάζει επίσημη αναφορά προς την ΕΕ (Ευρωπαϊκή Επιτροπή) μετά από κάθε ατύχημα μεγάλης έκτασης, στην οποία περιλαμβάνονται η περιγραφή της εγκατάστασης του ατυχήματος και των υπηρεσιών που είχαν εμπλοκή, οι επιπτώσεις μέσα και έξω από την εγκατάσταση, οι χημικές ουσίες που απελευθερώθηκαν και οι περιβαλλοντικές συνθήκες που επικρατούσαν. Επίσης παρατίθενται συμπεράσματα και προτάσεις ώστε να αποφευχθεί παρόμοιο συμβάν στο μέλλον. Αποκατάσταση περιβάλλοντος και δημόσια υγεία: η αποκατάσταση της πληγείσας περιοχής μετά από τυχόν καταστροφικό συμβάν, αφορά στο περιβάλλον και στο κοινωνικό σύνολο και οι σχετικές ενέργειες διακρίνονται: Σε βραχυπρόθεσμες δραστηριότητες, που αποσκοπούν στην επαναφορά των ζωτικών συστημάτων στα ελάχιστα λειτουργικά επίπεδα (απολύμανση θυμάτων, προσωρινή στέγαση, κ.ά.). Σε μακροπρόθεσμες δραστηριότητες, που αποσκοπούν στην επαναφορά της ζωής και της πληγείσας περιοχής σε κανονικά επίπεδα (π.χ. απορρύπανση εδάφους, αντιμετώπιση προσωρινής ανεργίας, κ.ά.). Εκσυγχρονισμός Γενικών ΣΑΤΑΜΕ: τα Γενικά ΣΑΤΑΜΕ θα πρέπει να εκσυγχρονίζονται σε τακτά διαστήματα (π.χ. ανά τρία χρόνια) και στο ενδιάμεσο διάστημα θα πρέπει να ενημερώνονται για τις αλλαγές σε εγκαταστάσεις, υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης, βάσεις δεδομένων και εργαλεία υπολογισμού, κ.ά. Επίσης, έκτακτα θα πρέπει να γίνεται εκσυγχρονισμός τους μετά από άσκηση ή μετά από πραγματικό περιστατικό, μετά από τροποποιήσεις του θεσμικού πλαισίου ή μετά από πρόταση κάποιας υπηρεσίας ή εγκατάστασης. Εκπαίδευση προσωπικού: για την αποτελεσματική αντιμετώπιση ενδεχόμενου ΤΑΜΕ είναι απαραίτητο να καθοριστεί εκπαιδευτικό πρόγραμμα τόσο για το προσωπικό που είναι υπεύθυνο για τη λήψη αποφάσεων, όσο και για το προσωπικό που αναλαμβάνει την εκτέλεση των ενεργειών αντιμετώπισης. Η εκπαίδευση περιλαμβάνει: Σύντομη ανάλυση ρόλων και αρμοδιοτήτων ομάδας ή φυσικού προσώπου. Σεμινάρια ενημέρωσης για τα Ειδικά ΣΑΤΑΜΕ. Επίδειξη χειρισμού συσκευών και εργαλείων. Παρακολούθηση ασκήσεων ετοιμότητας. 5.2 Ζώνες προστασίας Για την προστασία των δυνάμεων καταστολής και του πληθυσμού κατά την εκδήλωση ατυχήματος ΤΑΜΕ, έχουν υιοθετηθεί από το Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε. οι ακόλουθες ζώνες: Ζώνη Ι Προστασίας Δυνάμεων Καταστολής: στη ζώνη αυτή είναι πιθανόν να συμβούν θάνατοι, από εισπνοή τοξικής ουσίας, σε ποσοστό του πληθυσμού μέχρι 50% ή εγκαύματα γ βαθμού, από θερμική ακτινοβολία, σε ποσοστό του πληθυσμού μέχρι 50% ή σοβαρές ζημιές στους εξωτερικούς τοίχους κτιρίων από ωστικό κύμα. Η είσοδος στη ζώνη αυτή είναι απαγορευμένη ακόμα και στις δυνάμεις καταστολής του ατυχήματος. Ζώνη ΙΙ Προστασίας Πληθυσμού Σοβαρές επιπτώσεις: στη ζώνη αυτή είναι πιθανόν να 16

17 συμβούν θάνατοι, από εισπνοή τοξικής ουσίας, σε ποσοστό του πληθυσμού μέχρι 1% ή εγκαύματα γ βαθμού, από θερμική ακτινοβολία, σε ποσοστό του πληθυσμού μέχρι 1% ή καταρρεύσεις στεγών και ζημιές σε τοίχους και πόρτες από ωστικό κύμα. Επιβάλλεται η εκκένωση του πληθυσμού με τη βοήθεια των δυνάμεων επέμβασης. Ζώνη ΙΙΙ Προστασίας Πληθυσμού Μέτριες επιπτώσεις: στη ζώνη αυτή είναι πιθανόν να συμβούν ανατάξιμες βλάβες στην υγεία από εισπνοή τοξικής ουσίας ή εγκαύματα πρώτου βαθμού από θερμική ακτινοβολία σε σημαντικό ποσοστό του πληθυσμού ή μικρές ζημιές σε κτίρια από ωστικό κύμα. Θεωρείται αποδεκτό ότι η απομάκρυνση εργαζομένων και περιοίκων μπορεί να γίνει με ίδια μέσα. Πίνακας 2 ΣΑΤΑΜΕ ΘΡΙΑΣΙΟΥ Ζώνες Επικινδυνότητας Συγκέντρωση τοξικής ουσίας Θερμική Ακτινοβολία Ωστικό Κύμα Ζώνη Ι Προστασίας LC50 15 KW/m mbar Δυνάμεων Καταστολής Ζώνη II Προστασίας Πληθυσμού LC1 6 KW/m mbar Σοβαρές Επιπτώσεις Ζώνη III Προστασίας Πληθυσμού Μέτριες Επιπτώσεις IDLH 3 KW/m 2 50 mbar (1) Πηγή: Υ.ΠΕ.ΧΩ.Δ.Ε./ Δ/νση ΕΑΡΘ/ Γραφείο Οδηγίας Seveso (2) LC50/LC1 (Lethal Concentration): η συγκέντρωση τοξικής ουσίας στην οποία είναι πιθανόν να συμβεί θάνατος στο 50%/ 1% του πληθυσμού, με εισπνοή για 30 min. (3) IDLH (Immediately Dangerous to Life and Health): η συγκέντρωση τοξικής ουσίας στην οποία μπορεί να εκτεθεί υγιής εργαζόμενος για 30 min και να διαφύγει χωρίς να υποστεί μη-ανατάξιμες βλάβες στην υγεία του. 5.3 Επιχειρησιακό Κέντρο Αντιμετώπισης ΤΑΜΕ Θριασίου Πεδίου Για την εφαρμογή του Γενικού ΣΑΤΑΜΕ Θριασίου Πεδίου αναπτύχθηκε το Επιχειρησιακό Κέντρο Αντιμετώπισης ΤΑΜΕ το οποίο αποτελεί ένα υπολογιστικό εργαλείο για την απεικόνιση των χαρακτηριστικών και παραμέτρων τεχνολογικών ατυχημάτων, την εκτίμηση των ποσοτικών πληροφοριών που σχετίζονται με τις επιπτώσεις ενός συγκεκριμένου ατυχήματος και την επιλογή δράσεων καταστολής του ατυχήματος και προστασίας του πληθυσμού. Το Επιχειρησιακό Κέντρο Θριασίου Πεδίου αποτελεί το βασικό πληροφοριακό σύστημα για την εφαρμογή των Ειδικών ΣΑΤΑΜΕ, ενώ πέρα από τη χρησιμότητά του σε επιχειρησιακό επίπεδο, προσφέρεται για την εκπόνηση σχεδίων αντιμετώπισης, την ανάπτυξη τυπικών σεναρίων ατυχημάτων καθώς και για τη διεξαγωγή ασκήσεων ή την εκπαίδευση του 17

18 προσωπικού των εμπλεκόμενων φορέων. Το Επιχειρησιακό Κέντρο έχει αρθρωτή αρχιτεκτονική και περιλαμβάνει το Γεωγραφικό Σύστημα Πληροφοριών, τη Βάση Δεδομένων και τα Περιφερειακά Εργαλεία Λογισμικού, όπως ο Προσομοιωτής Ατυχημάτων και το Σύστημα Στήριξης Αποφάσεων. Γεωγραφικό Σύστημα Πληροφοριών (ΓΣΠ): αποτελεί την καρδιά του Επιχειρησιακού Κέντρου, αφού εκτελεί τις περισσότερες από τις λειτουργίες του σε σύνδεση με τη Βάση Δεδομένων. Η εκτέλεση των επιμέρους ενεργειών και η ενεργοποίηση των αντίστοιχων περιφερειακών εργαλείων εκτίμησης επιπτώσεων και επιλογής κατάλληλων δράσεων γίνεται μέσω κατάλληλων όψεων του ΓΣΠ. Κάθε όψη περιέχει χαρτογραφικές πληροφορίες που κατανέμονται σε αντίστοιχους χάρτες υποβάθρου επικαιροποιημένους με φωτογραμμικές μεθόδους κατάλληλης κλίμακας και λεπτομέρειας. Με το ΓΣΠ είναι δυνατή η απεικόνιση δεδομένων μιας περιοχής όπως οι χρήσεις γης, οι υψομετρικές καμπύλες, το σιδηροδρομικό δίκτυο, οι επικίνδυνες εγκαταστάσεις, κ.ά. Βάση Δεδομένων: στη Βάση Δεδομένων αποθηκεύονται τα κυριότερα χαρακτηριστικά της τοπικής βιομηχανικής και διοικητικής δραστηριότητας: τα όρια των δήμων και οι χρήσεις γης, οι υψομετρικές καμπύλες, τα οικοδομικά τετράγωνα, το οδικό και το σιδηροδρομικό δίκτυο, οι αγωγοί φυσικού αερίου, οι επικίνδυνες εγκαταστάσεις, λεπτομερείς κατόψεις των εγκαταστάσεων αυτών, τα σημεία ενδιαφέροντος, οι δημόσιοι οργανισμοί, τα μέσα επέμβασης και κατάσβεσης, οι περιοχές συγκέντρωσης πληθυσμού σε μεταφοράς του πληθυσμού, κ.ά. Η Βάση Δεδομένων αποτελεί επίσης αποθηκευτικό χώρο για τα δεδομένα των περιφερειακών εργαλείων λογισμικού, όπως τα αποτελέσματα της προσομοίωσης των επιπτώσεων ενός ατυχήματος. Περιλαμβάνεται επίσης βιβλιοθήκη με προϋπολογισμένα τυπικά σενάρια ατυχημάτων για κάθε εγκατάσταση Seveso, ώστε να είναι δυνατή η απεικόνιση στο ΓΣΠ των επιπτώσεων από τυχόν ατύχημα, στις περιπτώσεις που δεν είναι δυνατή η εκτέλεση υπολογισμών σε συνθήκες πραγματικού χρόνου, ήτοι κατά την εκδήλωση ατυχήματος. Από τα περιεχόμενα στοιχεία της βάσης, ιδιαίτερη μνείας αξίζει ο πίνακας με τα δεδομένα των ουσιών που εμπλέκονται σε πιθανά βιομηχανικά ατυχήματα: εκτός από τα βασικά χαρακτηριστικά και τις φυσικοχημικές ιδιότητες των ουσιών, περιέχονται σημαντικές πληροφορίες που αφορούν στις αναγκαίες δράσεις για την προστασία του πληθυσμού. Προσομοιωτής Ατυχημάτων: οι επιπτώσεις από την εκδήλωση βιομηχανικού ατυχήματος υπολογίζονται με τη βοήθεια μαθηματικών προτύπων που προσδιορίζουν την ένταση και την έκταση των επιπτώσεων, με βάση το είδος του ατυχήματος και τις πληροφορίες που δίδονται από το χρήστη. Μέσω του προσομοιωτή αντιμετωπίζονται συνολικά οι βασικές περιπτώσεις ατυχημάτων (εκρήξεις, πυρκαγιές, διαρροή τοξικών, διαρροή αερίου βαρύτερου του αέρα) και οι αντίστοιχες επιπτώσεις τους στον άνθρωπο και το περιβάλλον. Σύστημα Στήριξης Αποφάσεων: το σύστημα αυτό είναι υπεύθυνο για την τροφοδότηση του χρήστη με το κατάλληλο υπόβαθρο δράσεων που θα μπορούσαν να προστατέψουν αποτελεσματικότερα τον πληθυσμό. Ενδεικτικά, αναφέρεται η δυνατότητα του συστήματος να υποστηρίξει το χρήστη στην περίπτωση που αποφασιστεί η εκκένωση πληθυσμού σε μια περιοχή, δράση ιδιαίτερα σύνθετη και δύσκολη στην υλοποίησή της. Στην περίπτωση εκκένωσης μιας περιοχής επιλέγεται το πληθυσμιακό κομμάτι που πρόκειται να μεταφερθεί αλλά και τα επιθυμητά σημεία μεταφοράς, με βάση τη δυνατότητα φιλοξενίας του 18

19 πληθυσμού σε αυτά. Στο Σχ. 3 απεικονίζεται μια εφαρμογή του Επιχειρησιακού Κέντρου για ατύχημα πυρκαγιάς σε εγκατάσταση τυποποίησης φυτοπροστατευτικών προϊόντων στη Μάνδρα - Θριασίου Πεδίου. Στην απεικόνιση περιλαμβάνονται οι χρήσεις, το οδικό και σιδηροδρομικό δίκτυο, οι περιοχές κατοικίας της περιοχής καθώς και οι ζώνες επικινδυνότητας γύρω από την μονάδα στην οποία υποτίθεται ότι εκδηλώθηκε το ατύχημα (3 ομόκεντροι κύκλοι). 19

20 6. Συμπεράσματα Τα μεγάλα ατυχήματα σε χώρες της ΕΕ και κύρια αυτά που συνέβησαν στο Flixborough του Ηνωμένου Βασιλείου το 1974 και στην πόλη Seveso της Β. Ιταλίας το 1976, με δραματικές επιπτώσεις στο ανθρώπινο και φυσικό περιβάλλον, ανέδειξαν το θέμα της υιοθέτησης μέτρων για την ασφάλεια των χημικών εγκαταστάσεων. Η ΕΕ προχώρησε το 1982 στη σύνταξη και εφαρμογή της Οδηγίας Seveso Ι και το 1986 της Οδηγίας Seveso II, που περιλαμβάνουν ρυθμίσεις για θέματα βιομηχανικής ασφάλειας όπως ο προσδιορισμός των επικίνδυνων βιομηχανικών εγκαταστάσεων, ο εντοπισμός κινδύνου στις εγκαταστάσεις αυτές, η ανάπτυξη μηχανισμών για την εφαρμογή των πολιτικών πρόληψης και προστασίας, κ.ά. Η Οδηγία Seveso ΙΙ αφορά σε χημικές εγκαταστάσεις οι οποίες αποθηκεύουν οι χειρίζονται επικίνδυνες ουσίες που είναι δυνατόν να προκαλέσουν την εκδήλωση ατυχήματος μεγάλης έκτασης. Οι κύριες επιπτώσεις από την εκδήλωση ατυχήματος σε βιομηχανικές εγκαταστάσεις είναι το ωστικό κύμα από την έκρηξη αερίων καυσίμων, η θερμική ακτινοβολία από την καύση εύφλεκτων υλικών και η έκλυση τοξικών ουσιών. Στα περισσότερα ατυχήματα, η διάρκεια εκδήλωσης ενός ατυχήματος είναι πολύ μικρή, με αποτέλεσμα να μην υπάρχει χρόνος για την καταστολή του ατυχήματος και για το λόγο αυτό η προσπάθεια αντιμετώπισης θα πρέπει να επικεντρώνεται στην πρόληψη των ατυχημάτων. Η Οδηγία SEVESO II εφαρμόζεται σε βιομηχανικές εγκαταστάσεις, νέες ή υφιστάμενες, στις οποίες υπάρχουν επικίνδυνες ουσίες οι οποίες είναι δυνατόν να προκαλέσουν την εκδήλωση ατυχήματος μεγάλης έκτασης. Η Μελέτη Ασφάλειας, το Εσωτερικό Σχέδιο Έκτακτης Ανάγκης και το Σύστημα Διαχείρισης Ασφάλειας αποτελούν ιδιαίτερα σημαντικούς θεσμούς για την εφαρμογή πολιτικής πρόληψης ατυχημάτων ή ελαχιστοποίησης των επιπτώσεών τους, εάν αυτά εκδηλωθούν. Είναι ευρύτατα αποδεκτό ότι η Οδηγία Seveso II συνέβαλε σε μεγάλο βαθμό στη βελτίωση της ασφάλειας επικίνδυνων βιομηχανικών μονάδων και στη δραστική μείωση των επιπτώσεων ατυχημάτων που τυχόν εκδηλώθηκαν σε εγκαταστάσεις Seveso. Τα ατυχήματα τα οποία αναφέρονται ως NATECH (Natural hazard triggering a Technological disaster) είναι τεχνολογικά ατυχήματα μεγάλης έκτασης, των οποίων τα εναρκτήρια γεγονότα είναι φυσικές καταστροφές (π.χ. σεισμοί και πλημμύρες). Η συζήτηση για τα ατυχήματα του είδους αυτού άρχισε κύρια μετά τις πυρκαγιές σε διυλιστήρια της περιοχής Kocaeli της Τουρκίας κατά τη διάρκεια των σεισμών του 1999 και τη διαρροή τοξικών ουσιών σε χώρες της κεντρικής Ευρώπης στις πλημμύρες του Η πιθανότητα εκδήλωσης ατυχημάτων NATECH γίνεται όλο και πιο μεγάλη καθώς αυξάνεται η συχνότητα εμφάνισης φυσικών καταστροφών και καθώς όλο και περισσότερες επικίνδυνες εγκαταστάσεις συνυπάρχουν με οικιστικές περιοχές. Τα ατυχήματα του τύπου αυτού αναφέρονται έμμεσα στην Οδηγία Seveso II, αλλά δεν περιλαμβάνονται κατευθύνσεις και μεθοδολογίες για την αντιμετώπιση των ατυχημάτων του τύπου αυτού, τα οποία έχουν τελείως διαφορετικό χαρακτήρα από ένα κοινό τεχνολογικό ατύχημα. Τα ατυχήματα τύπου NATECH, θα πρέπει να αντιμετωπίζονται ως χωριστή κατηγορία τεχνολογικών ατυχημάτων 20

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ. Καθ. Αχιλλέας Χριστοφορίδης ρ. Χηµικός Μηχανικός Τµήµα Τεχνολογίας Πετρελαίου και Φυσικού Αερίου ΤΕΙ Καβάλας

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ. Καθ. Αχιλλέας Χριστοφορίδης ρ. Χηµικός Μηχανικός Τµήµα Τεχνολογίας Πετρελαίου και Φυσικού Αερίου ΤΕΙ Καβάλας ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Καθ. Αχιλλέας Χριστοφορίδης ρ. Χηµικός Μηχανικός Τµήµα Τεχνολογίας Πετρελαίου και Φυσικού Αερίου ΤΕΙ Καβάλας Βιοµηχανικά (γενικότερα τεχνολογικά) ατυχήµατα µεγάλης

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΤΙΓΜΗ ΓΙΑ ΤΗ SEVESO III

Η ΣΤΙΓΜΗ ΓΙΑ ΤΗ SEVESO III Η ΣΤΙΓΜΗ ΓΙΑ ΤΗ SEVESO III Νέα Νομοθεσία, Νέα Εργαλεία, Νέες Προσεγγίσεις Έλσα Γεώργιζα Χημικός Μηχανικός Explosion Protection Project Manager Γιατί SEVESO Γιατί SEVESO ICMESA, 1976 Έκλυση της τοξικής,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Γενικές διαπιστώσεις. ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Η ανάγκη για συνεχή βελτίωση. ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Βασικές αρχές-στόχοι

ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Γενικές διαπιστώσεις. ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Η ανάγκη για συνεχή βελτίωση. ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ Βασικές αρχές-στόχοι SEVESO ΙΙΙ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΙΣ ΥΓΕΙΑ & ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΩΝ ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΕΤΗΣΙΑ ΣΥΣΚΕΨΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΩΝ REACH, CLP-2015 & Εθνική Συνάντηση Εργασίας (Workshop) Ευρωπαϊκού Προγράμματος PROTEAS ΑΘΗΝΑ, 27 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2015 ΑΝΤΩΝΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Βιομηχανικά Ατυχήματα Μεγάλης Έκτασης και Σχεδιασμός Χρήσεων Γης

Βιομηχανικά Ατυχήματα Μεγάλης Έκτασης και Σχεδιασμός Χρήσεων Γης ΤΟΜΕΑΣ ΙΙ: Ανάλυσης, Σχεδιασμού και Ανάπτυξης Διεργασιών και Συστημάτων Βιομηχανικά Ατυχήματα Μεγάλης Έκτασης και Σχεδιασμός Χρήσεων Γης Ι. Ζιώμας, Καθηγητής ΕΜΠ Αντικείμενο Η ανάπτυξη μεθοδολογίας λήψης

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτροπαραγωγός Σταθμός Δεκέλειας

Ηλεκτροπαραγωγός Σταθμός Δεκέλειας Ηλεκτροπαραγωγός Σταθμός Δεκέλειας Νομοθετικές υποχρεώσεις με βάση την Κ.Δ.Π. 347/2015 σχετικά με πληροφορίες που αφορούν κυρίως στις επικίνδυνες ουσίες και στη φύση των κινδύνων, που είναι δυνατόν να

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΗΓΙΑ SEVESO ΙΙ Η ΝΕΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΗΣ Ο ΗΓΙΑΣ SEVESO ΙΙ και ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΚΙΝ ΥΝΟΥ

Ο ΗΓΙΑ SEVESO ΙΙ Η ΝΕΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΗΣ Ο ΗΓΙΑΣ SEVESO ΙΙ και ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΚΙΝ ΥΝΟΥ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΥ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΕΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ ΓΕΩΡΓΟΧΗΜΙΚΩΝ Ο ΗΓΙΑ SEVESO ΙΙ Η ΝΕΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΤΗΣ Ο ΗΓΙΑΣ SEVESO ΙΙ και ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΚΙΝ ΥΝΟΥ Ë. ÃÏÕÔÁ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 24 ÍÏÅÌÂÑÉÏÕ 2000 1

Διαβάστε περισσότερα

Ενημέρωση Κοινού με βάση την Κ.Δ.Π 347/201. Seveso III

Ενημέρωση Κοινού με βάση την Κ.Δ.Π 347/201. Seveso III με βάση την Κ.Δ.Π 347/201 Seveso III Συνεργατική Εταιρεία Σύνεργκαζ Λτδ Μάρτιος 1 2016 1. Εισαγωγή Το παρόν ενημερωτικό φυλλάδιο περιλαμβάνει όλες τις απαραίτητες πληροφορίες που πρέπει να γνωστοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτροπαραγωγός Σταθμός Βασιλικού

Ηλεκτροπαραγωγός Σταθμός Βασιλικού Ηλεκτροπαραγωγός Σταθμός Βασιλικού Νομοθετικές υποχρεώσεις με βάση την Κ.Δ.Π. 347/2015 σχετικά με πληροφορίες που αφορούν κυρίως στις επικίνδυνες ουσίες και στη φύση των κινδύνων, που είναι δυνατόν να

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική διαχείριση

Περιβαλλοντική διαχείριση ΚΙΝ ΥΝΟΙ ΜΕΓΑΛΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΕΣ ΟΥΣΙΕΣ ΚΑΙ ΗΜΟΣΙΑ ΥΓΕΙΑ Βασιλική Ευθ. Καραούλη Πολιτικός Μηχανικός ΕΜΠ ΜSc Υγιεινολόγος Μηχανικός EPFL-Lausanne ΜSc Υγιεινής & Ασφάλειας Εργασίας RWTH-Aachen

Διαβάστε περισσότερα

Χωροθέτηση Δραστηριοτήτων και Επικινδυνότητα Εγκαταστάσεων στην ΕΠΘ

Χωροθέτηση Δραστηριοτήτων και Επικινδυνότητα Εγκαταστάσεων στην ΕΠΘ ΤΕΕ/ΤΚΜ Ημερίδα «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ» 25-2-2013 Χωροθέτηση Δραστηριοτήτων και Επικινδυνότητα Εγκαταστάσεων στην ΕΠΘ Μίρκα Ράδου, Χημικός Μηχανικός ΟΡ.ΘΕ. Νομικό Πλαίσιο (χρήσεις γης/επικινδυνότητα)

Διαβάστε περισσότερα

Κίνδυνος (hazard). Η εγγενής ιδιότητα μιας επικίνδυνης ουσίας ή φυσικής κατάστασης που ενδέχεται να βλάψει την ανθρώπινη υγεία ή/και το περιβάλλον

Κίνδυνος (hazard). Η εγγενής ιδιότητα μιας επικίνδυνης ουσίας ή φυσικής κατάστασης που ενδέχεται να βλάψει την ανθρώπινη υγεία ή/και το περιβάλλον Κίνδυνος (hazard). Η εγγενής ιδιότητα μιας επικίνδυνης ουσίας ή φυσικής κατάστασης που ενδέχεται να βλάψει την ανθρώπινη υγεία ή/και το περιβάλλον Επικινδυνότητα (risk). Η πιθανότητα μιας συγκεκριμένης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΩΝ ΓΙΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ SEVESO - ΠΕΡΙΟ ΟΣ 2003-2013 ΑΘΗΝΑ 30/11/2015

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΩΝ ΓΙΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ SEVESO - ΠΕΡΙΟ ΟΣ 2003-2013 ΑΘΗΝΑ 30/11/2015 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΩΝ ΓΙΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ SEVESO - ΠΕΡΙΟ ΟΣ 2003-2013 ΑΘΗΝΑ 30/11/2015 Δειγματοληπτικές επιθεωρήσεις -έλεγχοι, σε εγκαταστάσεις: Αποθήκευσης /διακίνησης πετρελαιοειδών (υγρά καύσιµα) Αποθήκευσης/διακίνησης

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ : «Εφαρμογή της 5697/590/ ΚΥΑ (ΦΕΚ 405 Β / ) Οδηγία Seveso II»

ΘΕΜΑ : «Εφαρμογή της 5697/590/ ΚΥΑ (ΦΕΚ 405 Β / ) Οδηγία Seveso II» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα 17 Αυγούστου 2000 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΤΑΞΕΩΣ ΑΡΧΗΓΕΙΟ ΠΥΡΟΣΒΕΣΤΙΚΟΥ ΣΩΜΑΤΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΙΙ ΠΥΡΟΣΒΕΣΗΣ - ΔΙΑΣΩΣΗΣ ΤΜΗΜΑ 1ο Σχεδιασμού Αντιμετώπισης πυρκαγιών - καταστροφών Tαχ. Δ/νση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΙΑ ΣΕΙΣΜΟ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΔΗΜΟΥ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΙΑ ΣΕΙΣΜΟ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΔΗΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΙΑ ΣΕΙΣΜΟ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΔΗΜΟΥ ΧΡΥΣΑ ΓΚΟΥΝΤΡΟΜΙΧΟΥ Προϊστάμενη Τμήματος Σχεδίων Έκτακτης Ανάγκης Πρόληψη Οργανισμός Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας (Ο.Α.Σ.Π.) Υπουργείο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΙΑ ΣΕΙΣΜΟ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΔΗΜΟΥ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΙΑ ΣΕΙΣΜΟ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΔΗΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΙΑ ΣΕΙΣΜΟ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΔΗΜΟΥ ΜΑΡΙΑ ΜΑΝΟΥΣΑΚΗ Τμήμα Σχεδίων Έκτακτης Ανάγκης Πρόληψης Οργανισμός Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας (Ο.Α.Σ.Π.) Υπουργείο Οικονομίας, Υποδομών,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΕΙ ΙΚΩΝ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΣΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ Ο ΗΓΙΑΣ SEVESO

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΕΙ ΙΚΩΝ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΣΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ Ο ΗΓΙΑΣ SEVESO Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΩΝ ΕΙ ΙΚΩΝ ΕΜΠΕΙΡΟΓΝΩΜΟΝΩΝ ΣΤΟΝ ΕΛΕΓΧΟ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΕΛΕΤΩΝ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ Ο ΗΓΙΑΣ SEVESO Γιάννης Ζιώµας, Αναπλ. Καθηγητής, Σχολή Χηµικών Μηχανικών, Ε.Μ.Π ΓΕΝΙΚΑ Η Ευρωπαϊκή

Διαβάστε περισσότερα

ALOHA (Areal Locations of Hazardous Atmospheres)

ALOHA (Areal Locations of Hazardous Atmospheres) ALOHA (Areal Locations of Hazardous Atmospheres) κομμάτι του CAMEO (Computer-Aided Management of Emergency Operations) Ανεπτυγμένο από τις: Υπηρεσία Περιβαλλοντικής Προστασίας των ΗΠΑ (US Environmental

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΙΑ ΣΕΙΣΜΟ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΔΗΜΟΥ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΙΑ ΣΕΙΣΜΟ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΔΗΜΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΓΙΑ ΣΕΙΣΜΟ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΔΗΜΟΥ ΧΡΥΣΑ ΓΚΟΥΝΤΡΟΜΙΧΟΥ Προϊστάμενη Τμήματος Σχεδίων Έκτακτης Ανάγκης Πρόληψη Οργανισμός Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας (Ο.Α.Σ.Π.) Υπουργείο

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδια Εκτάκτων Αναγκών- Φιλοσοφία Σχεδιασµού & Αντικείµενο των Σχεδίων

Σχέδια Εκτάκτων Αναγκών- Φιλοσοφία Σχεδιασµού & Αντικείµενο των Σχεδίων Σχέδια Εκτάκτων Αναγκών- Φιλοσοφία Σχεδιασµού & Αντικείµενο των Σχεδίων ούµα Αθανασία /νση Πολιτικής Προστασίας Αποκεντρωµένη ιοίκηση Μακεδονίας- Θράκης ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Βασικές έννοιες κινδύνου Σχέδια Εκτάκτων

Διαβάστε περισσότερα

Η Κοινοτική Οδηγία 96/82/ΕΚ

Η Κοινοτική Οδηγία 96/82/ΕΚ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ Ο ΗΓΙΑΣ SEVESO II ΚΑΙ Η ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ Γεώργιος Π. Μουζάκης ιπλ. Χηµικός Μηχανικός Α.Π.Θ. Πατησίων 147 ΑΘΗΝΑ 11251 Τηλ. 2108629928 - Fax 2108662968 E mail: mouzakis@minenv.gr Η

Διαβάστε περισσότερα

Νικόλαος Σακκαλής Πυραγός Χηµικός Μηχανικός Αρχηγείο Πυροσβεστικού Σώµατος / ιεύθυνση Πυρόσβεσης ιάσωσης. Νοέµβριος 2003

Νικόλαος Σακκαλής Πυραγός Χηµικός Μηχανικός Αρχηγείο Πυροσβεστικού Σώµατος / ιεύθυνση Πυρόσβεσης ιάσωσης. Νοέµβριος 2003 ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΒΙΟΧΗΜΙΚΗΣ ΑΠΕΙΛΗΣ Νικόλαος Σακκαλής Πυραγός Χηµικός Μηχανικός Αρχηγείο Πυροσβεστικού Σώµατος / ιεύθυνση Πυρόσβεσης ιάσωσης Νοέµβριος 2003 ΠΥΡΟΣΒΕΣΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Αντιµετώπιση ατυχηµάτων όπου εµπλέκονται επικίνδυνα εµπορεύµατα.

Αντιµετώπιση ατυχηµάτων όπου εµπλέκονται επικίνδυνα εµπορεύµατα. ΠΣΣΑΜΕΕ ΑΜΣ 24371 / 14-02-03, Α. Α. 7520/02 Μ. Πρ. Αθηνών ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΩΝ ΑΣΦΑΛΟΥΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ 3ης Σεπτεµβρίου 53, 104 33 ΑΘΗΝΑ Τηλ. 210 8210175, Τηλεοµ. 210 8231483,

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη - Διαχείριση των Φυσικών Καταστροφών. Ο Ρόλος του Αγρονόμου Τοπογράφου Μηχανικού

Πρόληψη - Διαχείριση των Φυσικών Καταστροφών. Ο Ρόλος του Αγρονόμου Τοπογράφου Μηχανικού ΗΜΕΡΙΔΑ Πρόληψη - Διαχείριση των Φυσικών Καταστροφών. Ο Ρόλος του Αγρονόμου Τοπογράφου Μηχανικού Σχεδιασμός Διαδρομών Εκκένωσης και Ανακατασκευής Μεταφορικών Δικτύων μετά από Φυσικές Καταστροφές Μεγάλης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΕΛΕΤΩΝ SEVESO ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΟΥ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΜΕΛΕΤΩΝ SEVESO ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΟΥ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ 11 η Ετήσια Σύσκεψη Επιθεωρητών REACH, CLP - 2015 Εθνική Συνάντηση Εργασίας του Ευρωπαϊκού Προγράμματος PROTEAS Αθήνα, 27, 28 & 29 Απριλίου 2015 Γενικό Χημείο του Κράτους, Πολυτεχνείο Κρήτης ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 1 ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ [ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ] 1.1. ΓΕΝΙΚΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 1

Ενότητα 1 ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ [ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ] 1.1. ΓΕΝΙΚΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 1 Ενότητα 1 ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ 1.1. ΓΕΝΙΚΑ Τις τελευταίες δεκαετίες, σε ευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο, καταγράφονται συστηματικές δράσεις Πολιτικής Προστασίας για την αποτελεσματική διαχείριση καταστροφών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗ ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ ΜΕ SEVESO III

ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗ ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ ΜΕ SEVESO III ΕΝΑΡΜΟΝΙΣΗ ΤΗΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑΣ ΜΕ SEVESO III Μουζάκης Γεώργιος Διπλ. Χημικός Μηχανικός Διεύθυνση Περιβαλλοντικής Αδειοδότησης / ΥΠΑΠΕΝ Τηλ:210 6417966 Εmail: g.mouzakis@prv.ypeka.gr 11 η Ετήσια Σύσκεψη Επιθεωρητών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ : ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΠΡΟΛΗΨΗ

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ : ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΚΑΒΑΛΑΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΜΕΑΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ : ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΠΡΟΛΗΨΗ Α.Μ.

Διαβάστε περισσότερα

ADVANCED MANAGEMENT SOLUTIONS

ADVANCED MANAGEMENT SOLUTIONS Γ Ε Ν Ι Κ Ο Σ Χ Ε Δ Ι Ο Υ Γ Ι Ε Ι Ν Η Σ Κ Α Ι Α Σ Φ Α Λ Ε Ι Α Σ 2007 Ι. ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΙΙ. ΓΕΝΙΚΕΣ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ 1. ΕΡΓΟΔΟΤΩΝ 2. ΕΡΓΑΖΟΜΕΝΩΝ ΙΙΙ. ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΝΟ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ 1. ΣΗΜΑΝΣΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΗΜΕΡΙ Α ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΕΛΛΑ ΟΣ

ΙΗΜΕΡΙ Α ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΕΛΛΑ ΟΣ ΙΗΜΕΡΙ Α ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΕΛΛΑ ΟΣ «ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΟΤΗΤΑΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ Ο ΗΓΙΩΝ SEVESO I&II ΣΤΗ ΧΩΡΑ ΜΑΣ» ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΚΙΝ ΥΝΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΟΡΘΟΛΟΓΙΚΗ ΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΧΡΗΣΕΩΝ ΓΗΣ

ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΧΡΗΣΕΩΝ ΓΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΧΡΗΣΕΩΝ ΓΗΣ Ι. Σέμπος α, Α. Πρόγιου β, Π. Συμεωνίδης γ, Σ. Ντεμίρη α, Ι. Ζιώμας α α Σχολή Χημικών Μηχανικών, Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, 15780 Ζωγράφου

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4088, 21/7/2006

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.4088, 21/7/2006 Ο ΠΕΡΙ ΕΛΑΧΙΣΤΩΝ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΣΗΡΑΓΓΕΣ ΤΟΥ ΔΙΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΟΔΙΚΟΥ ΔΙΚΤΥΟΥ ΝΟΜΟΣ Για σκοπούς εναρμόνισης με την πράξη της Ευρωπαϊκής Κοινότητας με τίτλο: Επίσημη Εφημερίδα της Ε.Ε.: L167 30.4.2004

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτριοs Τσατσούλαs Αντιπύραρχοs Δρ. Πολιτικόs Μηχανικόs

Δημήτριοs Τσατσούλαs Αντιπύραρχοs Δρ. Πολιτικόs Μηχανικόs TEXNIΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΟΣ ΤΜΗΜΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΔΙΑΡΚΗΣ ΜΟΝΙΜΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΑ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ (ΤΑΜΕ) ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ-ΠΡΟΛΗΨΗ-ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ-ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΡΕΥΣΤΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΜΕΓΑΛΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΡΕΥΣΤΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΜΕΓΑΛΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ Industrial Safety for the onshore and offshore industry ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΡΕΥΣΤΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ ΜΕΓΑΛΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ Μ.Ν. Χριστόλη, Πολ. Μηχ. Περ/γου DEA Ν.Χ. Μαρκάτου, Ομότ.

Διαβάστε περισσότερα

27-29.04.201529.04.2015 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ. Δρ. Ευτυχία Δήμα Προϊσταμένη Δ/νσης

27-29.04.201529.04.2015 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ. Δρ. Ευτυχία Δήμα Προϊσταμένη Δ/νσης ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΧΗΜΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΓΕΝΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΟΥ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ Δρ. Ευτυχία Δήμα Προϊσταμένη Δ/νσης 11 η Ετήσια Σύσκεψη Επιθεωρητών REACH, CLP 2015 Εθνική Συνάντηση Εργασίας (Workshop)

Διαβάστε περισσότερα

ΦΩΤΙΑ ΛΙΜΝΗΣ POOL FIRE

ΦΩΤΙΑ ΛΙΜΝΗΣ POOL FIRE ΦΩΤΙΑ ΛΙΜΝΗΣ POOL FIRE Πότε Όταν αναφλεγεί λίμνη υγρού (κατά τη διασπορά ή τη συρρίκνωσή του) Χαρακτηριστικά Ύψος φλόγας Θερμική ακτινοβολία (ροή και δόση) Παράμετροι Ακτίνα λίμνης Ρυθμός εξάτμισης (Τ,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΕΚ. Ευαγγελίτσα Τσουλόφτα Λειτουργός Επιθεώρησης Εργασίας Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας τηλ.:

ΕΤΕΚ. Ευαγγελίτσα Τσουλόφτα Λειτουργός Επιθεώρησης Εργασίας Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας τηλ.: ΕΤΕΚ Περιφερειακή Επιτροπή Λ/κας Αμ/στου 12 Νοεμβρίου 2016 Ασφάλεια & Υγεία στα Κατασκευαστικά Έργα Ο Ρόλος και οι Υποχρεώσεις του Μηχανικού Ενότητα 2 Εφαρμογή της Πρόληψης Ευαγγελίτσα Τσουλόφτα Λειτουργός

Διαβάστε περισσότερα

0ργάνωση για αντιμετώπιση μεγάλων πετρελαιοκηλίδων

0ργάνωση για αντιμετώπιση μεγάλων πετρελαιοκηλίδων 0ργάνωση για αντιμετώπιση μεγάλων πετρελαιοκηλίδων Δρ Κώστας Παπασταύρος Υπουργείο Γεωργίας, Φυσικών Πόρων και Περιβάλλοντος, Κύπρος Ημερίδα Ακαδημίας Αθηνών, 20.4.2012 Τεχνολογία & επιπτώσεις Αξιοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ, Τομέας ΙΙ Εργαστήριο Σχεδιασμού και Ανάλυσης Διεργασιών Δ/ντης: Ζιώμας Ιωάννης, Καθηγητής

ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ, Τομέας ΙΙ Εργαστήριο Σχεδιασμού και Ανάλυσης Διεργασιών Δ/ντης: Ζιώμας Ιωάννης, Καθηγητής ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ 4 ο Δεξαμενή αμμωνίας (ΝΗ 3 ) περιβάλλεται από ανάχωμα ακτίνας 30m και ύψους 5m. Κατά τη διάρκεια της νύχτας προκαλείται ρήγμα στη δεξαμενή με αποτέλεσμα τη διαρροή της αποθηκευμένης αμμωνίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΚΟΙΝΟΥ. Γιάννης Κ. Ζιώµας. Αναπλ. Καθηγητής, Σχολή Χηµικών Μηχανικών Ε.Μ.Π. Εργαστήριο Σχεδιασµού και Ανάλυσης ιεργασιών

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΚΟΙΝΟΥ. Γιάννης Κ. Ζιώµας. Αναπλ. Καθηγητής, Σχολή Χηµικών Μηχανικών Ε.Μ.Π. Εργαστήριο Σχεδιασµού και Ανάλυσης ιεργασιών ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΚΟΙΝΟΥ Γιάννης Κ. Ζιώµας Αναπλ. Καθηγητής, Σχολή Χηµικών Μηχανικών Ε.Μ.Π. Εργαστήριο Σχεδιασµού και Ανάλυσης ιεργασιών Η ενηµέρωση των πολιτών για τους κινδύνους και τις συνέπειες ενός βιοµηχανικού

Διαβάστε περισσότερα

Ποσοτικοποίηση της επικινδυνότητας στον εργασιακό χώρο Εκτίμηση επαγγελματικού κινδύνου Μελέτη επικινδυνότητας εργασιακού χώρου

Ποσοτικοποίηση της επικινδυνότητας στον εργασιακό χώρο Εκτίμηση επαγγελματικού κινδύνου Μελέτη επικινδυνότητας εργασιακού χώρου Ποσοτικοποίηση της επικινδυνότητας στον εργασιακό χώρο Εκτίμηση επαγγελματικού κινδύνου Μελέτη επικινδυνότητας εργασιακού χώρου Γιάννης Σταθόπουλος Μηχανολόγος Μηχανικός Κεντρικός Συντονιστής Υγείας Ασφάλειας

Διαβάστε περισσότερα

Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. Συντάκτρια γνωμοδότησης (*): Kartika Tamara Liotard

Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. Συντάκτρια γνωμοδότησης (*): Kartika Tamara Liotard ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2009-2014 Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας των Τροφίμων 16.9.2010 2010/2114(INI) ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ της Επιτροπή Περιβάλλοντος, Δημόσιας Υγείας και Ασφάλειας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΜΕΓΑΛΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΜΕΓΑΛΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΜΕΓΑΛΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ Επιπυραγός Νικόλαος Γρ. Σακκαλής ιπλ. Χηµικός Μηχανικός Ε.Μ.Π. Αρχηγείο Πυροσβεστικού Σώµατος Α Κλάδος Πυροσβεστικών Επιχειρήσεων ιεύθυνση Πυρόσβεσης ιάσωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ (ΤΕΕ, )

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ (ΤΕΕ, ) ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ (ΤΕΕ, 12-14.12.2012) ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΗΣ ΟΔΗΓΙΑΣ 2004/35/ΕΚ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ ΠΟΥ ΣΧΕΤΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΣΤΟΝ ΕΛΛΑΔΙΚΟ ΧΩΡΟ Δ. Χατζηδάκης*, I. Παναγόπουλος*,

Διαβάστε περισσότερα

Για σκοπούς εναρμόνισης με το άρθρο 29 της πράξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τίτλο: Η Βουλή των Αντιπροσώπων ψηφίζει ως ακολούθως:

Για σκοπούς εναρμόνισης με το άρθρο 29 της πράξης της Ευρωπαϊκής Ένωσης με τίτλο: Η Βουλή των Αντιπροσώπων ψηφίζει ως ακολούθως: 704 Ε.Ε. Παρ. Ι(Ι) Ν. 59(Ι)/2016 Αρ. 4564, 25.4.2016 Ο περί των Εξωτερικών Σχεδίων Αντιμετώπισης Καταστάσεων Εκτάκτου Ανάγκης στις Υπεράκτιες Εργασίες Πετρελαίου και Φυσικού Αερίου Νόμος του 2016 εκδίδεται

Διαβάστε περισσότερα

Εισηγητής: Ευάγγελος Βαγγέλογλου, MΠΔ, M.Sc. Επιστημ. υπεύθυνος προγραμμάτων: Δρ. Γεώργιος Α. Παπαδάκης

Εισηγητής: Ευάγγελος Βαγγέλογλου, MΠΔ, M.Sc. Επιστημ. υπεύθυνος προγραμμάτων: Δρ. Γεώργιος Α. Παπαδάκης Ευρωπαϊκό πρόγραμμα LIFE+ PROTEAS (LIFE09 ENV/GR/291) ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ REACH ΓΙΑ ΕΚΠΟΜΠΕΣ ΚΑΙ ΣΕΝΑΡΙΑ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗN ΤΡΟΦΟΔΟΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΚΙΝΗΣΗ ΚΑΥΣΙΜΩΝ ΚΑΙ ΠΕΤΡΟΧΗΜΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ Ευρωπαϊκό πρόγραμμα LIFE

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Η ΕΠΟΜΕΝΗ ΜΕΡΑ ΤΩΝ ΑΣΙΚΩΝ ΠΥΡΚΑΓΙΩΝ ΣΤΗΝ ΑΤΤΙΚΗ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΛΛΕΣ ΠΕΡΙΟΧΕΣ Οι δασικές πυρκαγιές στην Ελλάδα θεωρούνται ένα από τα σοβαρότερα και περιπλοκότερα προβλήματα που καλείται να

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ, ΠΡΟΛΗΨΗΣ & ΑΝΤ/ΣΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ & ΛΟΙΠΩΝ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΙΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΡΓΟ ΟΤΩΝ

ΤΜΗΜΑ ΙΙ ΥΠΟΧΡΕΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΡΓΟ ΟΤΩΝ Οδηγία 89/655/ΕΟΚ του Συµβουλίου της 30ής Νοεµβρίου 1989 σχετικά µε τις ελάχιστες προδιαγραφές ασφάλειας και υγείας για τη χρησιµοποίηση εξοπλισµού από τους εργαζοµένους κατά την εργασία τους ( εύτερη

Διαβάστε περισσότερα

Γεωγραφικά Πληροφοριακά Συστήµατα (GIS) στη διαχείριση καταστροφών

Γεωγραφικά Πληροφοριακά Συστήµατα (GIS) στη διαχείριση καταστροφών Γεωγραφικά Πληροφοριακά Συστήµατα (GIS) στη διαχείριση καταστροφών Χρίστος Χαλκιάς ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΜΗΜΑ ΓΕΩΓΡΑΦΙΑΣ - ΜΠΣ, ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΙΑΧΕΡΙΣΗΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΟΓΕΝΩΝ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΏΝ ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχος της ρύπανσης: οδηγία IPPCΗ

Ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχος της ρύπανσης: οδηγία IPPCΗ Ολοκληρωμένη πρόληψη και έλεγχος της ρύπανσης: οδηγία IPPCΗ Ευρωπαϊκή Ένωση ορίζει τις υποχρεώσεις που πρέπει να τηρούνται στο πλαίσιο βιομηχανικών και γεωργικών δραστηριοτήτων υψηλού δυναμικού ρύπανσης,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 2014-2019 Επιτροπή Αναφορών 31.08.2016 ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ Θέμα: Αναφορά 1540/2014 του/της F. P., κυπριακής ιθαγένειας, σχετικά με την κατασκευή βιομηχανικού λιμένα στη Λάρνακα

Διαβάστε περισσότερα

Βάσεις εδοµένων. Βασίλειος Βεσκούκης. Ενα παράδειγµα σχεδίασης Β. Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Αγρονόµων Τοπογράφων Μηχανικών

Βάσεις εδοµένων. Βασίλειος Βεσκούκης. Ενα παράδειγµα σχεδίασης Β. Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Αγρονόµων Τοπογράφων Μηχανικών Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Αγρονόµων Τοπογράφων Μηχανικών Βάσεις εδοµένων Βασίλειος Βεσκούκης v.vescoukis@cs.ntua.gr Ενα παράδειγµα σχεδίασης Β Ορισµός του προβλήµατος Θέλουµε να κατασκευάσουµε

Διαβάστε περισσότερα

Υ.Π.Ε.ΚΑ. Ειδική Γραμματεία Κεντρικής Υπηρεσίας Υδάτων (Κ.Υ.Υ.) Ποιοτική Οργάνωση-Αρμοδιότητες-Δράσεις. περιβάλλοντος

Υ.Π.Ε.ΚΑ. Ειδική Γραμματεία Κεντρικής Υπηρεσίας Υδάτων (Κ.Υ.Υ.) Ποιοτική Οργάνωση-Αρμοδιότητες-Δράσεις. περιβάλλοντος Υ.Π.Ε.ΚΑ Ειδική Γραμματεία Κεντρικής Υπηρεσίας Υδάτων (Κ.Υ.Υ.) Ποιοτική Οργάνωση-Αρμοδιότητες-Δράσεις κατάσταση υδάτινου περιβάλλοντος ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΥΔΑΤΩΝ Αρμοδιότητες Συντονισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΗΡΑΓΓΩΝ ΚΑΙ ΥΠΟΓΕΙΩΝ ΕΡΓΩΝ 4/12/2008

ΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΗΡΑΓΓΩΝ ΚΑΙ ΥΠΟΓΕΙΩΝ ΕΡΓΩΝ 4/12/2008 ΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΗΡΑΓΓΩΝ ΚΑΙ ΥΠΟΓΕΙΩΝ ΕΡΓΩΝ 4/12/2008 1 ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ Π.Δ. 230/2007 ΠΟΥ ΕΝΣΩΜΑΤΩΣΕ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΤΗΝ Κ. Ο. 2004/54 ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΙΣ ΕΛΑΧΙΣΤΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΝ - ΠΡΟΘΕΣΜΙΕΣ

ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΝ - ΠΡΟΘΕΣΜΙΕΣ ΚΑΤΕΠΕΙΓΟΝ - ΠΡΟΘΕΣΜΙΕΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΤΑΞΗΣ & ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ Αθήνα, 17 Μαρτίου 2014 Αριθμ. Πρωτ. 1616 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Δ/ΝΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 5Α. ΟΔΗΓΙΑ SEVESO

ΕΝΟΤΗΤΑ 5Α. ΟΔΗΓΙΑ SEVESO ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΓΙΕΙΝΗ - ΔΙΚΑΙΟ Τομέας Μεταλλευτικής Τμήμα Μηχανικών Μεταλλείων Μεταλλουργών ΕΝΟΤΗΤΑ 5Α. ΟΔΗΓΙΑ SEVESO Ιωάννης Πασπαλιάρης, Καθηγητής, Τομέας Μεταλλουργίας Γεώργιος Ν. Παναγιώτου, Καθηγητής,

Διαβάστε περισσότερα

Σχέδια Διαχείρισης Πλημμυρών Η Διεθνής Εμπειρία

Σχέδια Διαχείρισης Πλημμυρών Η Διεθνής Εμπειρία ΔΙΑΡΚΗΣ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΕΕ/ΤΚΜ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΩΝ Σχέδια Διαχείρισης Πλημμυρών Η Διεθνής Εμπειρία Ημερίδα: «Αντιπλημμυρικός Σχεδιασμός και Προστασία της Μητροπολιτικής Ενότητας

Διαβάστε περισσότερα

www.gcsl.gr ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΧΗΜΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΓΕΝΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΟΥ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ

www.gcsl.gr ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΧΗΜΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΓΕΝΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΟΥ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ 11 η Ετήσια Σύσκεψη Επιθεωρητών REACH, CLP 2015 Εθνική Συνάντηση Εργασίας του PROTEAS Αθήνα, 27-29 29 Απριλίου 2015 ΥΠ. ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΣΟΔΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΟΥ ΤΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΥΔΑΤΩΝ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΥΔΑΤΩΝ ΠΟΙΙΟΤΗΤΑ ΕΠΙΙΦΑΝΕΙΙΑΚΩΝ ΚΑΙΙ ΥΠΟΓΕΙΙΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Π ΕΕ ΡΡ ΙΙ ΙΟΟ ΔΔ ΟΟ ΣΣ Α ΝΝ ΑΑΦ ΟΟ ΡΡ ΑΑ ΣΣ : 8 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 212 (2 η έκδοση) ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ 1 Η τεχνική έκθεση με τίτλο «: περίοδος αναφοράς

Διαβάστε περισσότερα

Μαρία Αγγελική Σπίγγου-Πολυλά

Μαρία Αγγελική Σπίγγου-Πολυλά 24η Πανελλήνια Συνάντηση Χρηστών Γεωγραφικών Συστημάτων Πληροφοριών Marathon Data Systems ΣΧΕΔΙΟ ΕΚΚΕΝΩΣΗΣ ΤΟΥ ΙΣΤΟΡΙΚΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ ΤΗΣ ΠΑΛΙΑΣ ΠΟΛΗΣ ΤΗΣ ΚΕΡΚΥΡΑΣ ΣΕ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΣΕΙΣΜΟΥ (ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ) Μαρία

Διαβάστε περισσότερα

Ορισμένα στοιχεία. Ορισμένα στοιχεία. Ορισμένα στοιχεία. Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων

Ορισμένα στοιχεία. Ορισμένα στοιχεία. Ορισμένα στοιχεία. Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων Μελέτες Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων Ορισμένα στοιχεία Η.Π.Α.: Από την εφαρμογή του θεσμού έχουν εκπονηθεί πλέον των 15.000 ΜΠΕ. Τα τελευταία 10 χρόνια οι ΜΠΕ αριθμούνται σε 1.000 περίπου ετησίως, με πτωτική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο 2014-2019 Επιτροπή Αναφορών 25.11.2015 ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ Θέμα: Αναφορά αριθ. 1540/2014, του/της F. P., κυπριακής ιθαγένειας, σχετικά με την κατασκευή βιομηχανικού λιμένα στη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

ΔΕΛΤΙΟ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ Σελίδα: 1 Ημερομηνία σύνθεσης: 05/05/15 Αναθεώρηση: 03/02/17 Αριθ. Αναθεώρησης: 2 Τμημα 1: Στοιχεία ουσίας/παρασκευάσματος και εταιρείας/επιχείρησης 1.1. Αναγνωριστικός κωδικός προϊόντος Ονομασία προϊόντος:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΙΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΕΙΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ Ο ΗΓΙΑ SEVESO ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΤΑ ΙΥΛΙΣΤΗΡΙΑ ΤΗΣ ΜΟΤΟΡ ΟΙΛ ( ΕΛΛΑΣ) Γ. ΠΑΛΑΙΟΚΡΑΣΣΑΣ ΤΜΗΜΑ ΥΓΙΕΙΝΗΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΑΝΑ ΡΟΜΗ Ο χώρος των διυλιστηρίων ευαίσθητος σε θέµατα ασφαλείας, λόγω

Διαβάστε περισσότερα

Μεθοδολογία Αξιολόγησης Μελετών Ασφάλειας Εγκαταστάσεων Υψηλού Κινδύνου στα πλαίσια της Ευρωπαϊκής Οδηγίας SEVESO II

Μεθοδολογία Αξιολόγησης Μελετών Ασφάλειας Εγκαταστάσεων Υψηλού Κινδύνου στα πλαίσια της Ευρωπαϊκής Οδηγίας SEVESO II ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΟΜΕΑΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ Μεθοδολογία Αξιολόγησης Μελετών Ασφάλειας Εγκαταστάσεων Υψηλού Κινδύνου στα πλαίσια της Ευρωπαϊκής Οδηγίας SEVESO

Διαβάστε περισσότερα

Οι Θέσεις του Συλλόγου Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων για την Οδική Ασφάλεια στην Ελλάδα

Οι Θέσεις του Συλλόγου Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων για την Οδική Ασφάλεια στην Ελλάδα Οι Θέσεις του Συλλόγου Ελλήνων Συγκοινωνιολόγων για την Οδική Ασφάλεια στην Ελλάδα Νικόλαος Ηλιού Αναπλ. Καθηγητής Πανεπ. Θεσσαλίας neliou@civ.uth.gr Το πρόβλημα την τελευταία δεκαετία, η Ελλάδα καταλαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

Χαρακτηριστικά και μέτρα μείωσης οδικών ατυχημάτων

Χαρακτηριστικά και μέτρα μείωσης οδικών ατυχημάτων Ημερίδα με τίτλο: Εκπαιδευτές οδήγησης και κυκλοφοριακής Αγωγής: Ο πρωτογενής τομέας στην παραγωγή οδικής ασφάλειας Χαρακτηριστικά και μέτρα μείωσης οδικών ατυχημάτων Παναγιώτης Παπαντωνίου, Διδάκτωρ Πολιτικός

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της Πολιτικής Προστασίας στη Διαχείριση Καταστροφών από πλημμυρικά

Ο ρόλος της Πολιτικής Προστασίας στη Διαχείριση Καταστροφών από πλημμυρικά «Ο ρόλος της Πολιτικής Προστασίας στη Διαχείριση Καταστροφών από πλημμυρικά φαινόμενα Σχεδιασμός της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας για την πρόληψη & την αντιμετώπιση του πλημμυρικού κινδύνου» Κατερίνα

Διαβάστε περισσότερα

Αριθ. Πρωτ: οικ. 130406/17-8-95

Αριθ. Πρωτ: οικ. 130406/17-8-95 Αριθ. Πρωτ: οικ. 130406/17-8-95 ΘΕΜΑ: Εγκύκλιος εφαρμογής Π.Δ. 399/94 «Προστασία των εργαζομένων από τους κινδύνους που συνδέονται με την έκθεση σε καρκινογόνους παράγοντες κατά την εργασία σε συμμόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Νομοθετικές Υποχρεώσεις για τη διαχείριση πετρελαιοειδών αποβλήτων και καταλοίπων. Παπαπαθεοχάρη Σταυρούλα, Περιβαλλοντολόγος MSc

Νομοθετικές Υποχρεώσεις για τη διαχείριση πετρελαιοειδών αποβλήτων και καταλοίπων. Παπαπαθεοχάρη Σταυρούλα, Περιβαλλοντολόγος MSc Νομοθετικές Υποχρεώσεις για τη διαχείριση πετρελαιοειδών αποβλήτων και καταλοίπων Παπαπαθεοχάρη Σταυρούλα, Περιβαλλοντολόγος MSc Γενικό Πλαίσιο Σύντομη παρουσίαση του ELINA project Πετρελαιοειδή Απόβλητα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Εκστρατεία Επιθεωρήσεων στη Μεταλλουργική Βιομηχανία Νοέμβριος 2017

ΘΕΜΑ: Εκστρατεία Επιθεωρήσεων στη Μεταλλουργική Βιομηχανία Νοέμβριος 2017 Λευκωσία, 27 Οκτωβρίου 2017 ΠΡΟΣ: ΑΠΟ: Όλους τους ενδιαφερόμενους Παναγιώτη Παναγή, Λειτουργό Τμήματος Εργασιακών Σχέσεων ΘΕΜΑ: Εκστρατεία Επιθεωρήσεων στη Μεταλλουργική Βιομηχανία Σας ενημερώνουμε ότι

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση κρίσιμων Περιστατικών Πολιτικής Προστασίας στο Επίπεδο της Αποκεντρωμένης Διοίκησης στην Ελλάδα

Διαχείριση κρίσιμων Περιστατικών Πολιτικής Προστασίας στο Επίπεδο της Αποκεντρωμένης Διοίκησης στην Ελλάδα Διαχείριση κρίσιμων Περιστατικών Πολιτικής Προστασίας στο Επίπεδο της Αποκεντρωμένης Διοίκησης στην Ελλάδα Χρήστος Μαμαρίκας, Πολιτικός Μηχανικός, M.Sc., Διεύθυνση Πολιτικής Προστασίας Αποκεντρωμένης Διοίκησης

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιασµός Θεσµικό πλαίσιο. Σύνταξη Σχεδίου Έκτακτης Ανάγκης. Μέτρα Προστασίας σε περίπτωση σεισµού

Σχεδιασµός Θεσµικό πλαίσιο. Σύνταξη Σχεδίου Έκτακτης Ανάγκης. Μέτρα Προστασίας σε περίπτωση σεισµού Σχέδια Εκκένωσης Κτιρίων Μέτρα Αντισεισµικής Προστασίας ρ Α. Κούρου Προϊσταµένη Τµηµ. Εκπαίδευσης - Ενηµέρωσης Ο.Α.Σ.Π. email: akourou@oasp.gr Ενηµερωτική Ηµερίδα: «ιαχείριση Κρίσεων Φυσικές Καταστροφές

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕ ΙΟ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΕ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ

ΣΧΕ ΙΟ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΕ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΣΧΕ ΙΟ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΕ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ Α. ΓΕΝΙΚΑ Το Σχέδιο Αντιµετώπισης Εκτάκτων Καταστάσεων (ΣΑΕΚ ή Σχέδιο) εκπονείται από µία Επιχείρηση ή Εγκατάσταση για να αποτελέσει

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ

ΔΕΛΤΙΟ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ Σελίδα: 1 Ημερομηνία σύνθεσης: 2011-04-04 Αναθεώρηση: 2016-06-22 Αριθ. Αναθεώρησης: 2 Τμημα 1: Στοιχεία ουσίας/παρασκευάσματος και εταιρείας/επιχείρησης 1.1. Αναγνωριστικός κωδικός προϊόντος Ονομασία προϊόντος:

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια Επιχειρήσεων INTERAMERICAN Βusiness

Ασφάλεια Επιχειρήσεων INTERAMERICAN Βusiness www.interamerican.gr Ασφάλεια Επιχειρήσεων INTERAMERICAN Βusiness Εξασφαλίστε την επαγγελματική σας στέγη από κάθε κίνδυνο Η επιχείρησή σας λειτουργεί, ό,τι και αν συμβεί Τα προγράμματα INTERAMERICAN Business

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΗΓΗΣΗ Συντονιστικού Τοπικού Οργάνου

ΕΙΣΗΓΗΣΗ Συντονιστικού Τοπικού Οργάνου ΔΗΜΟΣ ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΕΙΣΗΓΗΣΗ Συντονιστικού Τοπικού Οργάνου 14-11-2017 ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΔΡΑΣΕΙΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΑΠΟ ΠΛΗΜΜΥΡΕΣ, ΧΙΟΝΟΠΤΩΣΕΙΣ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Χρυσάνθη Νακοπούλου

Δρ. Χρυσάνθη Νακοπούλου ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ, ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΧΗΜΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ Γ.Χ.Κ. Δρ. Χρυσάνθη Νακοπούλου 11 η Ετήσια Σύσκεψη Επιθεωρητών REACH, CLP 2015 Εθνική Συνάντηση Εργασίας του Ευρωπαϊκού Προγράμματος PROTEAS Αθήνα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ & ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ

ΕΘΝΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ & ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ & ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗΣ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΙΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΜΟΝΑΔΕΣ: ΝΕΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΕΘΝΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ Χριστίνα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΑΔΕΙΩΝ ΤΟΥ ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΠΟ ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΠΙΣΤΕΥΣΗΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΑΔΕΙΩΝ ΤΟΥ ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΠΟ ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΠΙΣΤΕΥΣΗΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΧΟΡΗΓΗΣΗΣ ΑΔΕΙΩΝ ΤΟΥ ΤΕΧΝΙΚΟΥ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟΥ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΠΟ ΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΔΙΑΠΙΣΤΕΥΣΗΣ Α. ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ 1. Το Τεχνικό Επιμελητήριο στο οποίο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΚ) αριθμ. 1907/2006

ΔΕΛΤΙΟ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ σύμφωνα με τον Κανονισμό (ΕΚ) αριθμ. 1907/2006 ΔΕΛΤΙΟ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ Ημερομηνία Αναθεώρησης 02.07.2010 1. Στοιχεία ουσίας/μείγματος και εταιρείας/επιχείρησης Πληροφορίες προΐόντος Χρήση της Ουσίας/του Μείγματος Μέσο χρωματισμού Εταιρεία: Merck

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΟ: «ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΚΑΙ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ «ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΔΡΟΜΟΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ (Ε65)»

ΕΡΓΟ: «ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΚΑΙ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ «ΑΥΤΟΚΙΝΗΤΟΔΡΟΜΟΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ (Ε65)» ΕΚΘΕΣΗ ΕΞΑΜΗΝΙΑΙΑΣ ΠΡΟΟΔΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΟΡΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΚΑΙ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ Δεκέμβριος 2012 ΕΚΘΕΣΗ ΕΞΑΜΗΝΙΑΙΑΣ ΠΡΟΟΔΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΩΝ ΟΡΩΝ ΚΑΤΑ ΤΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική της ΕΛΠΕ για ΥΑΠ

Πολιτική της ΕΛΠΕ για ΥΑΠ Αυτή η αναφορά είναι αποκλειστικά για χρήση της Ελληνικά Πετρέλαια. Ηµερίδα Υπουργείου Απασχόλησης & Κοινωνικής Προστασίας µε θέµα:«ατυχήµατα µεγάλης έκτασης (οδηγία SEVESO)», Αθήνα, 9.5.2007 ΥΓΕΙΑ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Συνδυασµένη εφαρµογή της νοµοθεσίας για την Υγεία και Ασφάλεια των εργαζοµένων και της νοµοθεσίας για τα Βιοµηχανικά Ατυχήµατα Μεγάλης Έκτασης σαν

Συνδυασµένη εφαρµογή της νοµοθεσίας για την Υγεία και Ασφάλεια των εργαζοµένων και της νοµοθεσίας για τα Βιοµηχανικά Ατυχήµατα Μεγάλης Έκτασης σαν Συνδυασµένη εφαρµογή της νοµοθεσίας για την Υγεία και Ασφάλεια των εργαζοµένων και της νοµοθεσίας για τα Βιοµηχανικά Ατυχήµατα Μεγάλης Έκτασης σαν εργαλείο πρόληψης (Περίληψη) ΑΘΗΝΑ 2004 ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός

Διαβάστε περισσότερα

Fire Protection Systems Πλήρως Αυτόνομα Συστήματα Πυρόσβεσης με τη χρήση Πνευματικού Σωλήνα Ανίχνευσης

Fire Protection Systems Πλήρως Αυτόνομα Συστήματα Πυρόσβεσης με τη χρήση Πνευματικού Σωλήνα Ανίχνευσης i-safe Fire Protection Systems Πλήρως Αυτόνομα Συστήματα Πυρόσβεσης με τη χρήση Πνευματικού Σωλήνα Ανίχνευσης ΤΕΧΝΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ #DOC 2015/BUSES/FWR/ILP/Rev. 2.0 Η «καρδιά» της γκάμας προϊόντων i-safe είναι

Διαβάστε περισσότερα

Τα Αίτια Των Κλιματικών Αλλαγών

Τα Αίτια Των Κλιματικών Αλλαγών Τα Αίτια Των Κλιματικών Αλλαγών Το Φαινόμενο του θερμοκηπίου Η τρύπα του όζοντος Η μόλυνση της ατμόσφαιρας Η μόλυνση του νερού Η μόλυνση του εδάφους Όξινη βροχή Ρύπανση του περιβάλλοντος Ραδιενεργός ρύπανση

Διαβάστε περισσότερα

OHSAS 18001:2007 / ΕΛΟΤ 1801:2008

OHSAS 18001:2007 / ΕΛΟΤ 1801:2008 OHSAS 18001:2007 / ΕΛΟΤ 1801:2008 Το OHSAS 18001 εκδόθηκε το 1999, αναθεωρήθηκε το 2007 και αποτελεί ένα από τα πιο αναγνωρισμένα πρότυπα διεθνώς για τα Συστήματα Διαχείρισης Υγείας και Ασφάλειας στην

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΓΙΕΙΝΗ - ΔΙΚΑΙΟ Τομέας Μεταλλευτικής Τμήμα Μηχανικών Μεταλλείων Μεταλλουργών

ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΓΙΕΙΝΗ - ΔΙΚΑΙΟ Τομέας Μεταλλευτικής Τμήμα Μηχανικών Μεταλλείων Μεταλλουργών ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΥΓΙΕΙΝΗ - ΔΙΚΑΙΟ Τομέας Μεταλλευτικής Τμήμα Μηχανικών Μεταλλείων Μεταλλουργών ΕΝΟΤΗΤΑ 6. ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Ιωάννης Πασπαλιάρης, Καθηγητής, Τομέας Μεταλλουργίας Γεώργιος Ν. Παναγιώτου,

Διαβάστε περισσότερα

Δρ Παναγιώτης Μέρκος, Γενικός Επιθεωρητής

Δρ Παναγιώτης Μέρκος, Γενικός Επιθεωρητής Δρ Παναγιώτης Μέρκος, Γενικός Επιθεωρητής η μετρήσιμη δυσμενής μεταβολή φυσικού πόρου ή η μετρήσιμη υποβάθμιση υπηρεσίας συνδεδεμένης με φυσικό πόρο, που μπορεί να επέλθει άμεσα ή έμμεσα ΥΠΕΚΑ Ειδική

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ

ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΚΤΑΣΗΣ ΓΕΩΡΓΙΑΔΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ Υποψ.Δρ., Σχολή Χημικών Μηχ/κών ΕΜΠ Επιβλέπων IΠΤΑ: Ι.Α.Παπάζογλου Εργαστήριο Αξιοπιστίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΥΠΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ

ΠΡΟΤΥΠΟΣ ΕΣΩΤΕΡΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΜΟΝΑΔΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΟΙΚΗΣΗ 3 ης ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ (ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ) Δ/ΝΣΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΠΑΡΟΧΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΜΗΜΑ ΒΕΛΤΙΩΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

εφαρμογή του θεσμικού πλαισίου για την

εφαρμογή του θεσμικού πλαισίου για την Αναγκαίες Μελέτες Υποβάθρου για την εφαρμογή του θεσμικού πλαισίου για την Περιβαλλοντική Ευθύνη Σπύρος Παπαγρηγορίου, α αγρηγορ ου, Π.Μ. Μέλος ΜΕΠΑΑ/ ΤΕΕ 30 IOYNIOY 2010 Πλαίσιο Περιβαλλοντικής Ευθύνης

Διαβάστε περισσότερα

1.2 Χρήση της ουσίας/του παρασκευάσματος: Εμποτισμένο χαρτί με άρωμα σε συγκεκριμένο σχήμα, για τον αρωματισμό του εσωτερικού του αυτοκινήτου

1.2 Χρήση της ουσίας/του παρασκευάσματος: Εμποτισμένο χαρτί με άρωμα σε συγκεκριμένο σχήμα, για τον αρωματισμό του εσωτερικού του αυτοκινήτου 1. ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΥΣΙΑΣ/ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΣΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ/ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ 1.1 Στοιχεία της ουσίας ή του παρασκευάσματος: 1.2 Χρήση της ουσίας/του παρασκευάσματος: Εμποτισμένο χαρτί με άρωμα σε συγκεκριμένο σχήμα, για

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΣΕ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΣΕΙΣΜΟΥ

ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΣΕ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΣΕΙΣΜΟΥ ΚΑΛΛΙΚΡΑΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΕΚΤΑΚΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΣΕ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΣΕΙΣΜΟΥ ΧΡΥΣΑ ΓΚΟΥΝΤΡΟΜΙΧΟΥ Προϊστάμενη Τμήματος Σχεδίων Έκτακτης Ανάγκης Πρόληψη Οργανισμός Αντισεισμικού Σχεδιασμού και Προστασίας

Διαβάστε περισσότερα

Εσωτερικές Ηλεκτρικές Εγκαταστάσεις Ι - Εργαστήριο

Εσωτερικές Ηλεκτρικές Εγκαταστάσεις Ι - Εργαστήριο ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Εσωτερικές Ηλεκτρικές Εγκαταστάσεις Ι - Εργαστήριο Ενότητα 1: Εισαγωγή Βασικές έννοιες για τις Ε.Η.Ε. Πρότυπο HD 384 Κίνδυνοι

Διαβάστε περισσότερα

«Βλάβες στο Δίκτυο Φυσικού Αερίου στο Πολεοδομικό Συγκρότημα Λάρισας λόγω σεισμικής δόνησης»

«Βλάβες στο Δίκτυο Φυσικού Αερίου στο Πολεοδομικό Συγκρότημα Λάρισας λόγω σεισμικής δόνησης» «Βλάβες στο Δίκτυο Φυσικού Αερίου στο Πολεοδομικό Συγκρότημα Λάρισας λόγω σεισμικής δόνησης» Με απόλυτη επιτυχία πραγματοποιήθηκε την Δευτέρα 3 Ιουλίου 2017 στη Λάρισα, η 2η Άσκηση Ετοιμότητας για το έτος

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΜΕΝΗ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ

ΟΡΓΑΝΩΜΕΝΗ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΟΡΓΑΝΩΜΕΝΗ ΑΠΟΜΑΚΡΥΝΣΗ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ Θέκλα Θωμά Τμήμα Προγραμματισμού Οργανισμός Αντισεισμικού Σχεδιασμού & Προστασίας (Ο.Α.Σ.Π.) Υπουργείο Ανάπτυξης, Ανταγωνιστικότητας, Υποδομών, Μεταφορών και Δικτύων Περιεχόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Παναγιώτη Παναγή, Λειτουργό Τμήματος Εργασιακών Σχέσεων. Εκστρατεία επιθεωρήσεων σε υποστατικά Υπεραγορών και Χονδρικού Εμπορίου

Παναγιώτη Παναγή, Λειτουργό Τμήματος Εργασιακών Σχέσεων. Εκστρατεία επιθεωρήσεων σε υποστατικά Υπεραγορών και Χονδρικού Εμπορίου Λευκωσία, 14 Φεβρουαρίου 2017 ΠΡΟΣ: ΑΠΟ: ΘΕΜΑ: Όλους τους ενδιαφερόμενους Παναγιώτη Παναγή, Λειτουργό Τμήματος Εργασιακών Σχέσεων Εκστρατεία επιθεωρήσεων σε υποστατικά Υπεραγορών και Χονδρικού Εμπορίου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΘΜΟΣ ΕΡΓΟΥ : 10/2015

ΑΡΙΘΜΟΣ ΕΡΓΟΥ : 10/2015 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΔΗΜΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΓΕΝΘΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΒΙΩΣΙΜΗΣ ΚΙΝΗΤΙΚΟΤΗΤΑΣ & ΔΙΚΤΥΩΝ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΡΟΦΩΤΙΣΜΟΥ & ΦΩΤΕΙΝΗΣ ΣΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ Υ Π Ο Γ Ε Ι Ω Σ Η Δ Ι Κ

Διαβάστε περισσότερα

(Πράξεις εγκριθείσες δυνάμει των συνθηκών ΕΚ/Ευρατόμ των οποίων η δημοσίευση δεν είναι υποχρεωτική) ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ

(Πράξεις εγκριθείσες δυνάμει των συνθηκών ΕΚ/Ευρατόμ των οποίων η δημοσίευση δεν είναι υποχρεωτική) ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ 22.4.2009 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 102/7 ΙΙ (Πράξεις εγκριθείσες δυνάμει των συνθηκών ΕΚ/Ευρατόμ των οποίων η δημοσίευση δεν είναι υποχρεωτική) ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

Διαβάστε περισσότερα