Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "http://glossologia.phil.uoa.gr"

Transcript

1 Λεξικό πολυλεκτικών λεξικών µονάδων (multi-word units) της Νέας Ελληνικής: Ένα εργαλείο για την υποστήριξη της διδασκαλίας της δεύτερης γλώσσας Παρασκευή Θώµου Πανεπιστήµιο Κρήτης ABSTRACT A multi-word units dictionary of Modern Greek has been compiled for supporting the teaching of the Modern Greek language abroad. This is an electronic monolingual learners dictionary containing the multi-word units found in various textbooks that are used in teaching Modern Greek as a second and foreign language. In this paper we present the criteria used for collecting the entries of the dictionary and the reason why a multi-word units dictionary is an important tool supporting language teaching. Finally, the structure of the dictionary is presented with the aim of showing how recent approaches to pedagogical lexicography have been taken into consideration. ΛΕΞΕΙΣ-ΚΛΕΙ ΙΑ: δεύτερη γλώσσα, λεξικογραφία, πολυλεκτική λεξική µονάδα 1. Εισαγωγή Στο πλαίσιο του προγράµµατος «Ελληνόγλωσση Πρωτοβάθµια και ευτεροβάθµια Εκπαίδευση στη ιασπορά» που υλοποιείται από το Εργαστήριο ιαπολιτισµικών και Μεταναστευτικών Μελετών του Πανεπιστηµίου Κρήτης και επικεντρώνεται στο ηλεκτρονικό περιβάλλον µάθησης συντάχθηκε ένα λεξικό πολυλεκτικών λεξικών µονάδων (multi-word units) της νέας ελληνικής. Το λεξικό αυτό ονοµάστηκε Λεξικό περιφράσεων της Νέας Ελληνικής. Επιλέχθηκε αυτός ο όρος αφενός για να αποφευχθεί ο δύσκολος για τους εκπαιδευτικούς και τους µαθητές όρος πολυλεκτικές µονάδες και αφετέρου επειδή θεωρούµε ότι ο όρος περίφραση είναι αρκετά γενικός, ώστε να συµπεριλάβει όλων των τύπων τις µονάδες που περιέχονται στο συγκεκριµένο λεξικό (βλ. παρακάτω). 1 Οι περιφράσεις είναι λεξικές µονάδες, οι οποίες δεν είναι µονολεκτικές αλλά πολυλεκτικές. Το κύριο χαρακτηριστικό τους είναι ότι συνήθως αποδίδεται µια ενιαία σηµασία σε όλη τη λεξική µονάδα και η χρήση τους είναι τυποποιηµένη και καθιερωµένη (institutionalized). Αποτελούν µοναδικές επιλογές, έστω και αν αναλύονται σε επιµέρους συστατικά. Το Λεξικό περιφράσεων της Νέας Ελληνικής είναι ένα µονόγλωσσο ερµηνευτικό λεξικό. Το ληµµατολόγιό του αποτελείται από λεξικές µονάδες του τύπου βγάζω εισιτήριο, η καρδιά µου χτυπάει σαν τρελή, µια και καλή, από δω και πέρα, µε τις ώρες. Οι περιφράσεις, που αποτελούν τα λήµµατα του λεξικού, αντλήθηκαν από διδακτικά εγχειρίδια για τη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στη διασπορά. Το Λεξικό περιφράσεων αξιοποιείται στη διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας και έχουν ληφθεί υπόψη οι µαθησιακές ανάγκες και ιδιαιτερότητες των µαθητών-χρηστών. Βασική αρχή της σύνταξης του λεξικού αποτελεί η αυτόνοµη καταχώριση των πολυλεκτικών µονάδων, δηλαδή η ανάδειξη της περίφρασης ως λεξικής µονάδας που απαιτεί ξεχωριστή καταχώριση και όχι ενσωµάτωση της περίφρασης ως υποληµµατικού τύπου στην καταχώριση του ρήµατος ή του ουσιαστικού ή του επιθέτου (των συστατικών δηλαδή από τα οποία πιθανόν απαρτίζεται). Πιο συγκεκριµένα, η περίφραση παίρνω τηλέφωνο κάποιον έχει σηµασιακά στοιχεία και από τα δύο συστατικά αλλά και επιπλέον σηµασιακή αυτονοµία και γι αυτόν το λόγο καταχωρίζεται αυτόνοµα. Κατ αυτό τον τρόπο, ο µαθητής-χρήστης διευκολύνεται στην αναζήτηση και τον εντοπισµό της πολυλεκτικής µονάδας. 1 Άλλος όρος που χρησιµοποιείται ευρέως είναι ο φρασεολογισµός (phraseology), δηλαδή εκφράσεις, στερεότυπες φράσεις (idioms), λεξικές συνάψεις (lexical collocations), παροιµίες, φόρµουλες επικοινωνίας κ.λπ. Οι όροι περίφραση, πολυλεκτική µονάδα και φρασεολογισµός χρησιµοποιούνται αδιακρίτως στην παρούσα εργασία. Γλωσσολογία/Glossologia 22 (2014),

2 84 2. Κριτήρια ληµµατογράφησης Οι περιφράσεις µιας γλώσσας είναι οι περιορισµένες στη χρήση ή/και δεσµευµένες (στη σύνταξη και σηµασία), σε µικρότερο ή µεγαλύτερο βαθµό, πολυλεκτικές µονάδες της γλώσσας. Η χρήση των µονάδων αυτών είναι τυποποιηµένη και καθιερωµένη (Moon 1997, 1998, Gläser 1998, Wray 2002, Gries 2008). Οι περιφράσεις µιας γλώσσας δεν αποτελούν σε καµία περίπτωση ένα οµοιογενές σύνολο πολυλεκτικών µονάδων. Παράγοντες που οδηγούν σε παγίωση και τυποποίηση στη χρήση αυτών των λεξικών µονάδων και αποτέλεσαν κριτήρια για τη ληµµατογράφησή τους στο συγκεκριµένο λεξικό είναι (α) ο βαθµός σηµασιολογικής δέσµευσης (Mel čuk 1998), (β) η πραγµατολογική δέσµευση (Granger 1998, Wray 2002) και (γ) ο βαθµός στερεοτυπίας (Moon 1997, Wray 2002, Granger & Paquot 2008, Philip 2008). Στη συνέχεια αναφερόµαστε αναλυτικά σε αυτά τα κριτήρια Βαθµός σηµασιολογικής δέσµευσης Κάποιες πολυλεκτικές µονάδες δεσµεύονται σε σηµασιολογικό επίπεδο, δηλαδή παρατηρείται εξάρτηση και διαφοροποίηση της σηµασίας των συστατικών τους. Από τη σηµασιολογική δέσµευση προκύπτουν οι παρακάτω κατηγορίες περιφράσεων: α) Αδιαφανείς περιφράσεις (idioms) (Θώµου 2005, Αναστασιάδη-Συµεωνίδη & Ευθυµίου 2006): Πρόκειται για παγιωµένες περιφράσεις που τις χαρακτηρίζει η αδιαφάνεια στη σηµασία. Αυτό σηµαίνει ότι η σηµασία της περίφρασης δεν προκύπτει από τις σηµασίες των επιµέρους συστατικών που την απαρτίζουν. (1) κοιµάµαι όρθιος, το βλέπω πολύ χλωµό, δουλειά της αρκούδας, παρά τρίχα, την έβαψα, τη βρίσκω, µου τη δίνει β) Ηµιδιαφανείς πολυλεκτικές µονάδες (lexical collocations) (Θώµου 2006): Πρόκειται για ηµι-παγιωµένες περιφράσεις µε σχετική αδιαφάνεια στη σηµασία, εφόσον κάποιο συστατικό διατηρεί τη σηµασία του. (2) βάζω ασκήσεις για το σπίτι, βάζω τόνο, έχω δίκιο, κάνω τη χάρη, βγάζω εισιτήριο, µε τις ώρες, µε την ησυχία σου Στο συγκεκριµένο λεξικό, εκτός από τις δύο παραπάνω κατηγορίες λεξικών συνδυασµών, ληµµατογραφήθηκε και η παρακάτω κατηγορία λεξικών µονάδων: γ) ιαφανείς πολυλεκτικές µονάδες (transparent) (Siepmann 2008): Πρόκειται για διαφανείς στη σηµασία περιφράσεις, δηλαδή η σηµασία της περίφρασης είναι συνάρτηση των σηµασιών των επιµέρους συστατικών. Οι συγκεκριµένες λεξικές µονάδες, παρόλο που δεν εµφανίζουν ιδιαίτερη σηµασιολογική διαφοροποίηση, χαρακτηρίζονται ως περιφράσεις λόγω της τυποποιηµένης χρήσης τους. (3) η καρδιά µου χτυπάει σαν τρελή, κάθοµαι σπίτι, ο πυρετός ανεβαίνει, ο καιρός φτιάχνει, Άσε καλύτερα, έλα λίγο, µισό λεπτό, για καλή µου τύχη Οι διαφανείς και ηµιδιαφανείς περιπτώσεις είναι αυτές που θέτουν ζητήµατα στην ελληνική ως δεύτερη και ως ξένη γλώσσα, διότι, ενώ φαινοµενικά είναι απλές, ενέχουν τυποποίηση. Μάλιστα η τυποποίησή τους ενδέχεται να διαφέρει από το αντίστοιχο λεξιλόγιο της πρώτης γλώσσας. Για παράδειγµα: (4) γράφω/δίνω εξετάσεις to sit (for)/to take exams (*to give exams)

3 85 Στο παραπάνω παράδειγµα η περίφραση της αγγλικής σχηµατίζεται µε διαφορετικό ρήµα, ενώ στο (5) η περίφραση της ελληνικής αντιστοιχεί σε µονολεκτικό ρήµα στην αγγλική: (5) ζητώ συγγνώµη to apologize (*to ask apology) Εξάλλου, ο Siepmann (2008: 195) τονίζει την ανάγκη να εξοπλίσουµε τους εκπαιδευτικούς και τους µαθητές µε λεξικά που περιέχουν διαφανείς πολυλεκτικές µονάδες, όπως φόρµουλες επικοινωνίας (speech formulae) και πολυλεκτικούς κειµενικούς δείκτες (multi-word markers). Ο λόγος είναι ότι, ενώ τα περισσότερα µονόγλωσσα λεξικά για την εκµάθηση µιας γλώσσας (learners dictionaries) δίνουν µεγάλη έµφαση στις αδιαφανείς στερεότυπες εκφράσεις, η παραγωγή λόγου από τους µη φυσικούς οµιλητές δείχνει ότι παρουσιάζουν µεγαλύτερη έλλειψη σε αυτού του τύπου τις διαφανείς πολυλεκτικές µονάδες. Στο Λεξικό περιφράσεων καταχωρίστηκαν διαφανείς πολυλεκτικές µονάδες είτε µεταφορικές, όπως στο (6), είτε µη µεταφορικές, όπως στο (7): (6) η καρδιά µου χτυπά δυνατά, ο πυρετός ανεβαίνει, ο καιρός φτιάχνει, σε βάρος (7) φαίνεται καθαρά, φοράω [καλλυντικό], βλέπω τηλεόραση, κάθοµαι σπίτι, κατά τη γνώµη µου, είναι γνωστό Πραγµατολογική δέσµευση (pragmatic function/meaning) Κάποιες πολυλεκτικές µονάδες χρησιµοποιούνται µε συγκεκριµένη επικοινωνιακή λειτουργία ή σε συγκεκριµένες κοινωνικές περιστάσεις (speech formulae, routine formulae): (8) Να είµαστε καλά. Άντε, και του χρόνου! Πού να στα λέω, βρε Μαρία! Πρέπει να φύγω τώρα. Είδες το καινούριο αυτοκίνητο του Γιώργου. Άλλο πρά(γ)µα! Οι πραγµατολογικά δεσµευµένες πολυλεκτικές µονάδες είτε λειτουργούν αυτόνοµα, ως εκφωνήµατα όπως στο (9) είτε λειτουργούν εξαρτηµένα ως στελέχη προτάσεων (sentence stems), όπως στο (10): (9) Άσε καλύτερα! Για να σου πω! Για λέγε! Άκου τι λέει! Θέλω πώς δε θέλω! (10) ε µου λες, ε µένει παρά, Λες να, Μα καλά, Εδώ που τα λέµε Πολλές από τις εξαρτηµένες µονάδες αυτής της οµάδας ανήκουν στην κατηγορία των πολυλεκτικών κειµενικών δεικτών (multi-word markers, βλ. παραπάνω). Εξάλλου, νεότερες ταξινοµήσεις των πολυλεκτικών λεξικών µονάδων (Granger & Paquot 2008) συµπεριλαµβάνουν στο φάσµα των φρασεολογισµών και πολυλεκτικές µονάδες µε κειµενική λειτουργία (textual function) όπως τα αγγλικά with respect to, as soon as, in other words, the final point is. Πρόκειται για πολυλεκτικές µονάδες που χρησιµοποιούνται, για να οργανώσουν το περιεχόµενο ενός κειµένου ή ενός κειµενικού είδους (discourse type). Τέτοιου τύπου µονάδες ληµµατογραφήθηκαν και στο δικό µας λεξικό Βαθµός στερεοτυπίας (fixedness) Υπάρχουν µονάδες που τα συστατικά τους είναι λεξιλογικά παγιωµένα, δεν υπάρχει η δυνατότητα εναλλαγής κάποιου συστατικού µε άλλη λέξη. Ταυτόχρονα οι µονάδες αυτές εµφανίζουν και συντακτική παγίωση, όπως στο (11): (11) όπου ακούς πολλά κεράσια κράτα και µικρό καλάθι απ έξω (κι ανακατωτά), *ανακατωτά και απ έξω

4 86 Από την άλλη πλευρά, άλλες µονάδες φαίνεται να εµφανίζουν δυνατότητα εναλλαγής ενός συστατικού µε άλλες λέξεις, όπως στo (12): (12) Είναι και [η Μαρία/το παιδί/η γιορτή/η γιαγιά/η εργασία ] στη µέση Είναι και [ουσιαστικό] στη µέση Στην περίπτωση αυτή φαίνεται να υπάρχει µια αφαιρετική (schematic) λεξική µονάδα µε ένα συστατικό λεξιλογικά ανοικτό (slot). Οι πολυλεκτικές αυτές µονάδες δεν είναι απόλυτα στερεότυπες και παρουσιάζουν ένα κενό, το οποίο καλύπτεται µε λέξεις υπό περιορισµούς σηµασιολογικούς και λεξιλογικούς. Τέτοιου τύπου «ανοικτές» πολυλεκτικές µονάδες καταχωρίστηκαν στο λεξικό, διότι φέρουν τα τυπικά χαρακτηριστικά των πολυλεκτικών λεξικών µονάδων. Το συστατικό που είναι λεξιλογικά ανοικτό παρουσιάζεται µέσα σε αγκύλες και ονοµάζεται είτε µε την υπερώνυµη έννοια, όπως στο (13), είτε µε τη γραµµατική κατηγορία στην οποία ανήκει, όπως στο (14): (13) έχει [καιρό]: ζέστη, κρύο, λιακάδα, παγωνιά κ.λπ. (14) ακούς εκεί να [ρήµα], είσαι/είστε για [ουσιαστικό]; Οι παραπάνω παράγοντες οδηγούν σε παγίωση και τυποποίηση στη χρήση αυτών των λεξικών µονάδων. Για να ληµµατογραφηθεί µια πολυλεκτική µονάδα, ενδέχεται να ισχύει ένα από τα παραπάνω κριτήρια ή συνδυασµός των παραπάνω κριτηρίων. 3. Σκοπιµότητα ενός λεξικού περιφράσεων για την ελληνική ως δεύτερη γλώσσα Οι πολυλεκτικές µονάδες µιας γλώσσας είναι πιθανό να καταγράφονται στα συγχρονικά λεξικά γενικής χρήσης 2 στις καταχωρίσεις ρηµάτων ή ουσιαστικών. 3 Το ερώτηµα που εγείρεται σε αυτό το σηµείο είναι µε ποιον τρόπο ο χρήστης της γλώσσας, ειδικά αν είναι µη φυσικός οµιλητής, εντοπίζει στη µακροδοµή ενός λεξικού γενικής χρήσης την πολυλεκτική µονάδα που αναζητεί. Επιπλέον, πολλές µονάδες, ιδιαίτερα αυτές που είναι πραγµατολογικά δεσµευµένες και αυτές που εµφανίζουν λεξιλογικό κενό δεν καταγράφονται στα λεξικά γενικής χρήσης. Ωστόσο, και αυτές οι µονάδες αποτελούν αναγκαίο λεξιλογικό υλικό για τον µη φυσικό οµιλητή της ελληνικής. Το Λεξικό περιφράσεων εξυπηρετεί τις ανάγκες των σπουδαστών της ελληνικής ως δεύτερης ή ξένης γλώσσας. Οι µη φυσικοί οµιλητές της ελληνικής χαρακτηρίζονται από χαµηλή συµφραστική ικανότητα (phraseological competence, Cowie & Howarth 1996). Πιο συγκεκριµένα, ενώ η πραγµάτωση του λόγου των φυσικών οµιλητών χαρακτηρίζεται από τη χρήση, σε κάποια αναλογία, τυποποιηµένων περιφράσεων, ο λόγος των µη φυσικών οµιλητών παρουσιάζει χαµηλή πυκνότητα σε τυποποιηµένες (institutionalized) περιφράσεις (Howarth 1998, Granger 1998, Nesselhauf 2003) ή περιέχει λεξιλογικές αστοχίες. Οι µη φυσικοί οµιλητές αντιµετωπίζουν δυσκολίες στην παραγωγή φυσικού λόγου που προκύπτει από την επιλογή των κατάλληλων φράσεων ή εκφράσεων. Οι παραγωγές τους δεν µπορούν να χαρακτηρισθούν ως «λάθη», αλλά περισσότερο ως αποκλίσεις από τη νόρµα των φυσικών οµιλητών. Οι µη φυσικοί οµιλητές αντιµετωπίζουν δυσκολίες στο να αναγνωρίσουν (και κατ επέκταση να µάθουν) ανάµεσα σε µια σειρά επιλογών ποιες είναι δεσµευµένες και περιοριστικές και ποιες όχι. Άρα, µπορούµε να συσχετίσουµε το χαµηλό επίπεδο γλωσσικής ευχέρειας (proficiency) των µη φυσικών οµιλητών µε χαµηλή πυκνότητα σε τυποποιηµένες 2 Για τους λεξικογραφικούς όρους βλ. Ξυδόπουλος (2008). 3 Για παράδειγµα, στο Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής (1998) στην καταχώριση του βάζω βρίσκει κανείς τις πολυλεκτικές µονάδες βάζω τα γέλια/τα κλάµατα/τις φωνές, βάζω γκολ, βάζω τα δύο πόδια σε ένα παπούτσι κ.ά. Με όµοιο τρόπο στην καταχώριση του καλάθι βρίσκει κανείς την πολυλεκτική µονάδα όπου ακούς πολλά κεράσια, κράτα και µικρό καλάθι, στην καταχώριση του πράγµα την πολυλεκτική µονάδα άλλο πράγµα! κ.λπ.

5 87 φράσεις και εκφράσεις στο λόγο τους και µε αστοχία σε λεξιλογικές επιλογές. Ο Siepmann (2008: 195) µάλιστα αναφέρει ότι πολλά από τα λάθη στο γραπτό λόγο των µη φυσικών οµιλητών προέρχονται από τη µεθοδολογία που βασίζεται στη λέξη (word-based), η οποία ακολουθείται στα διδακτικά εγχειρίδια. Αυτό σηµαίνει ότι οι συγκεκριµένοι χρήστες έχουν ανάγκη ένα λεξικό που να περιέχει τους φρασεολογισµούς µιας γλώσσας τόσο στο επίπεδο της κατανόησης όσο και στο επίπεδο της παραγωγής προφορικού και γραπτού λόγου. Στην ελληνική ως δεύτερη γλώσσα δηµιουργούνται δυσκολίες στην εκµάθηση των περιφράσεων για τρεις κυρίως λόγους. Πρώτον, εξαιτίας της σηµασίας τους που δεν προκύπτει απαραίτητα από τις σηµασίες των επιµέρους συστατικών όπως στο: (15) κλείνω τα 13, δε βλέπω την ώρα να κάνω κάτι εύτερον, εξαιτίας ιδιαιτεροτήτων στη σύνταξή τους, όπως στο: (16) κάνω παρέα κάποιον (περίφραση χωρίς άρθρο) µου κάνει νόηµα να κάνω κάτι (συµπλήρωµα µε να) Τρίτον, εξαιτίας του τυποποιηµένου χαρακτήρα τους, όπως στο: (17) ίνουµε (εξετάσεις) Φυσική αύριο; (? Εξεταζόµαστε στη Φυσική αύριο;) Οι µαθητές της δεύτερης γλώσσας παρουσιάζουν έλλειψη και στη λεξιλογική γνώση πολυλεκτικών µονάδων και στη σύνδεσή τους µε συγκεκριµένες συνθήκες χρήσης. Στην πρώτη γλώσσα δεν τίθεται ζήτηµα διαχείρισης των περιφράσεων, διότι αποτελούν κατακτηµένο λεξιλόγιο για τους µαθητές. Αντιθέτως, τίθεται ζήτηµα διαχείρισής τους στη δεύτερη και την ξένη γλώσσα, διότι η χρήση τους αποτελεί ένδειξη φυσικής παραγωγής στη γλώσσα, ενώ στις αδιαφανείς στη σηµασία περιπτώσεις τίθεται και ζήτηµα κατανόησής τους. 4. Περιγραφή του Λεξικού περιφράσεων της Νέας Ελληνικής 4.1. Γενικές πληροφορίες Η παιδαγωγική λεξικογραφία (pedagogical lexicography) ασχολείται αφενός µε το σχεδιασµό και τη δηµιουργία λεξικών που υποστηρίζουν την εκµάθηση της ξένης και της µητρικής γλώσσας και αφετέρου µε τη µελέτη της χρήσης των λεξικών από µαθητές και εκπαιδευτικούς (Μάντζαρη 2011: 6). Το Λεξικό περιφράσεων της Νέας Ελληνικής συντάχθηκε για την υποστήριξη της διδασκαλίας της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας, άρα αποτελεί ένα παιδαγωγικό λεξικό. Το Λεξικό περιφράσεων ανήκει στα µονόγλωσσα λεξικά εκµάθησης (monolingual learner s dictionaries) της ξένης γλώσσας (Swanepoel 2003: 56, στο Ξυδόπουλος 2008: 291, Μάντζαρη 2011: 6). Πρόκειται για ηλεκτρονικό λεξικό (electronic dictionary, Nesi 2000b: 839, στο Μάντζαρη 2011: 31), που είναι αναρτηµένο στο ηλεκτρονικό περιβάλλον µάθησης για τη διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας (www.ediamme.edc.uoc.gr/elearning). Ο χρήστης αναζητά τις µονάδες είτε µε πληκτρολόγηση µεµονωµένων λέξεων 4 είτε αλφαβητικά (σε περίπτωση που επιθυµεί κάτι τέτοιο). Η αναζήτηση µε πληκτρολόγηση µεµονωµένων λέξεων διευκολύνει κατά πολύ τον χρήστη, ιδιαίτερα αν δεν είναι βέβαιος για την ακριβή µορφή της µονάδας που αναζητεί. 4 Η αναζήτηση εκτελείται στα εισόδια λήµµατα.

6 88 Αναζήτηση µε πληκτρολόγηση Αλφαβητική αναζήτηση Συντίθεται από λήµµατα, τα οποία δεν είναι µονολεκτικοί τύποι αλλά πολυλεκτικοί. Οι πολυλεκτικός σχηµατισµός αποτελεί τη βασική οντότητα εγγραφής. 5 Πρόκειται για λεξικό λεξικών συνδυασµών (lexical combinations). Αυτού του είδους τα λεξικά «καταγράφουν παγιωµένους λεξικούς συνδυασµούς διαφόρων ειδών, οι οποίοι θεωρούνται πως µε τη συνδυασµένη τους µορφή αποτελούν τµήµα της λεξικής γνώσης των οµιλητών µιας γλώσσας» (Ξυδόπουλος 2008: 292). Ανάλογα ειδικά λεξικά λεξικών συνάψεων (collocations) ή στερεότυπων εκφράσεων (idioms) για την αγγλική γλώσσα είναι τα εξής: The Benson Benson & Ilson (BBI) 5 Για τα πλεονεκτήµατα της παρουσίασης των πολυλεκτικών συνόλων ως αυτόνοµων ληµµάτων (διευκόλυνση στην αναζήτηση, περισσότερες πιθανότητες εντοπισµού), βλ. Ιορδανίδου & Μάντζαρη (2003: 5), Ξυδόπουλος (2008: 69).

7 89 Combinatory Dictionary of English: A guide to word combinations (1986), Oxford Collocations Dictionary for Students of English (2002), Οxford Dictionary of idioms ( ) κ.ά. Βασικό κριτήριο στο The Benson Benson & Ilson (BBI) Combinatory Dictionary of English για την επιλογή των λεξικών συνδυασµών είναι η υψηλή συχνότητα εµφάνισής τους στα σώµατα κειµένων. Από την άλλη στο Oxford Collocations Dictionary for Students of English καταγράφεται η συνδυαστικότητα των λέξεων γενικώς, µε σκοπό να βοηθηθούν οι ξένοι φοιτητές της αγγλικής γλώσσας, και όχι µόνο οι περιορισµένοι σηµασιολογικά συνδυασµοί. Παράδειγµα, για το λήµµα address (verb) καταγράφονται τα παρακάτω τα οποία στην ουσία αποτελούν τη γενικότερη συνδυαστικότητα του ρήµατος: 1. write name and address correctly, properly, personally (I addressed to him personally) phrases: a stamped addressed envelope (Please send a stamped addressed envelope...) 2. say sth to sb by name, directly (She did not address him by name) 3. deal with problem directly, explicitly, specifically/fully/adequately (These concerns were not adequately addressed in the report) address yourself to sth (The authors of the book address themselves to the question of unemployment) Ωστόσο, στο λήµµα δεν καταγράφεται ο περιορισµένος σηµασιολογικά συνδυασµός to address a question (απευθύνω ένα ερώτηµα). Αυτό µας οδηγεί στο συµπέρασµα ότι βασικές αρχές της λεξικολογίας για το τι είναι φρασεολογισµοί (σηµασιολογική δέσµευση, πραγµατολογική λειτουργία, στερεοτυπία) δεν αξιοποιούνται όπως θα έπρεπε στη λεξικογραφική πρακτική. Το Λεξικό περιφράσεων συντάχθηκε µε τα κριτήρια που θέτει η λεξικολογία για το τι αποτελεί φρασεολογισµό (βλ. 2). Το Οxford Dictionary of Ιdioms, από την άλλη, περιέχει στερεότυπες εκφράσεις (παγιωµένες µεταφορές, παροιµίες, ρητά, κ.ά.) της αγγλικής µε σχόλια για την προέλευση των λεξικών συνδυασµών. Τα λήµµατα όµως δεν συνοδεύονται πάντοτε από ένα παράδειγµα χρήσης. Σε όλα τα παραπάνω λεξικά, παρόλο που το υλικό τους είναι πολυλεκτικό, τα εισόδια λήµµατα είναι µονολεκτικά, δηλαδή επιλέγεται ένα συστατικό της λεξικής µονάδας ως κύριο και µε βάση αυτό κατασκευάζεται το εισόδιο λήµµα. Αντίθετα, στο Λεξικό λόγιων εκφράσεων της σύγχρονης Ελληνικής (Ιορδανίδου 2001), το οποίο αποτελεί και αυτό ένα λεξικό λεξικών συνδυασµών, στο εισόδιο λήµµα εµφανίζεται ακέραια η πολυλεκτική λεξική µονάδα: π.χ. λαµβάνω γνώσιν (/γνώση), λαµβάνω (/έχω) την τιµήν να. Με τον ίδιο τρόπο στο Λεξικό περιφράσεων καθεµία περίφραση µε το ίδιο ρήµα αποτελεί διαφορετική λεξικογραφική εγγραφή, όπως φαίνεται στην ακόλουθη εικόνα:

8 90 Περιφράσεις µε το παίρνω 4.2. Μακροδοµή Το Λεξικό περιφράσεων αποτελείται από έναν πρόλογο και το κυρίως σώµα, το ληµµατολόγιο. Το ληµµατολόγιο περιλαµβάνει 550 καταχωρίσεις. Τα λήµµατα του λεξικού αντλήθηκαν από τα διδακτικά εγχειρίδια για τη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στη διασπορά, που αναφέρονται στη βιβλιογραφία. Το ληµµατολόγιο ενός λεξικού οφείλει να ανταποκρίνεται στις επικοινωνιακές ανάγκες του χρήστη, να βασίζεται στις γνώσεις του, να συµβάλλει στον εµπλουτισµό τους και να συντελεί στην ανάπτυξη των επικοινωνιακών του δεξιοτήτων (Γαβριηλίδου κ.ά. 2008: ). Το Λεξικό περιφράσεων συντελεί στην ανάπτυξη της συµφραστικής ικανότητας (phraseological competence) των µαθητών της δεύτερης γλώσσας, η οποία αποτελεί τµήµα της γενικότερης επικοινωνιακής τους ικανότητας (communicative competence) Μικροδοµή Ο σχεδιασµός της µικροδοµής αφορά τον προσδιορισµό των χωριστών πληροφοριών που περιλαµβάνονται σε µια λεξικογραφική εγγραφή και των σχέσεων µεταξύ τους (Μάντζαρη 2011: 17). Η λεξικογραφική εγγραφή του Λεξικού περιφράσεων περιλαµβάνει τις εξής οντότητες (Ιορδανίδου & Μάντζαρη 2003, Ξυδόπουλος 2008, Μάντζαρη 2011): Βασικές οντότητες: Eισόδιο λήµµα (entry lemma), ορισµός, παράδειγµα, σύνταξη/περιορισµοί ευτερεύουσες οντότητες: όµοιες περιφράσεις, άλλες περιφράσεις Βασικές οντότητες Οι βασικές οντότητες εµφανίζονται στην ακόλουθη εικόνα.

9 91 Πραγµατολογική πληροφορία Εισόδιο λήµµα Ορισµός Παράδειγµα Συντακτική πληροφορία είκτες σηµασίας ιαληµµατικός σύνδεσµος Εισόδιο λήµµα (entry lemma): Το εισόδιο λήµµα εντοπίζεται εύκολα, είναι µε έντονη γραφή, σε µπλε χρώµα και µεγαλύτερη γραµµατοσειρά. Πραγµατολογική πληροφορία: ίπλα στο εισόδιο λήµµα σε παρένθεση υπάρχει πληροφορία για το ύφος ή πληροφορία για το πώς χρησιµοποιείται η πολυλεκτική µονάδα (Αναστασιάδη-Συµεωνίδη 2008), για όσες περιφράσεις κρίθηκε σκόπιµο. Η πραγµατολογική πληροφορία λειτουργεί περιγραφικά, µε σκοπό την προστασία του χρήστη από γλωσσικές αστοχίες (Αναστασιάδη-Συµεωνίδη 2008: 602). Ορισµός ή ερµήνευµα (definition): Ο ορισµός επεξηγεί, περιγράφει τη σηµασία ή τις σηµασίες του λήµµατος. Είναι σε πλήρη πρόταση (full sentence, βλ. και Ευθυµίου 2008), στην οποία είναι ενσωµατωµένο το οριζόµενο και φέρει τα παρακάτω χαρακτηριστικά: α) είναι καταστασιακός, δηλαδή περιγράφει τα συνηθισµένα, τυπικά χαρακτηριστικά µιας έννοιας και έχει στόχο την ένταξη της σηµασίας στα συµφραζόµενα µιας κατάστασης (Ιορδανίδου & Μάντζαρη 2003: 7), όπως στο (18): (18) Όταν στο ποδόσφαιρο (ή και σε κάποια άλλα αθλήµατα) κάποιος παίκτης καταφέρνει να ρίξει τη µπάλα στο τέρµα της αντίπαλης οµάδας και να σκοράρει, λέµε ότι βάζει γκολ. (Ορισµός του λήµµατος: βάζω γκολ) β) είναι συντακτικός, δηλαδή η σηµασία εντάσσεται µέσα στο γλωσσικό περιβάλλον στο οποίο χρησιµοποιείται, στη συντακτική δοµή στην οποία απαντά η περίφραση µε σαφή δήλωση των συµπληρωµάτων (Ιορδανίδου & Μάντζαρη 2003: 8), όπως στο: (19) Όταν λέω σύντοµα κάτι σε κάποιον, είτε µέσω ενός άλλου προσώπου είτε γράφοντας σ ένα χαρτί, είτε µιλώντας του στον τηλεφωνητή, λέµε ότι του αφήνω µήνυµα. (Ορισµός του λήµµατος: αφήνω µήνυµα) Κοινός στόχος των δύο χαρακτηριστικών είναι να βοηθήσουν τον χρήστη να κατανοήσει τη σηµασία ενός λήµµατος στο συγκείµενο, δίνοντας έµφαση όχι µόνο στο τι

10 92 σηµαίνει αλλά και στο πώς χρησιµοποιείται (Ιορδανίδου & Μάντζαρη 2003: 7). Ο ορισµός δίνεται σε απλό, καθηµερινό λεξιλόγιο, για να είναι προσιτός στον µαθητή-χρήστη. Παραδείγµατα: Τα παραδείγµατα περιλαµβάνουν πλήρεις, κατασκευασµένες προτάσεις και επεξηγούν τη χρήση των λεξικών µονάδων (βλ. Μάντζαρη 2011: 21). Τα παραδείγµατα αντανακλούν τις χαρακτηριστικές συντακτικές δοµές στις οποίες απαντά µια σηµασία, περιγράφουν οικείες καταστάσεις και περιέχουν ενδιαφέρουσες πληροφορίες που να κινούν το ενδιαφέρον των µαθητών να τις διαβάσουν (Ιορδανίδου & Μάντζαρη 2003: 9, Ευθυµίου 2008). Η πολυλεκτική µονάδα µέσα στο παράδειγµα παρουσιάζεται µε χρωµατιστή γραµµατοσειρά, για να εντοπίζεται εύκολα. Στόχος είναι η εστίαση της προσοχής (noticing), ώστε να επεξεργάζονται οι µαθητές µε ολιστικό τρόπο την περίφραση. είκτες σηµασίας (sense indicators): Σε περίπτωση που η πολυλεκτική µονάδα φέρει παραπάνω από µία σηµασία εµφανίζονται τόσοι δείκτες σηµασίας όσοι και οι ορισµοί. Κάθε σηµασία ακολουθείται από το παράδειγµά της. Η παρουσίαση των επιµέρους σηµασιών σε ανεξάρτητες αριθµηµένες παραγράφους βοηθά στον εύκολο εντοπισµό τους. Συντακτική πληροφορία-περιορισµοί: Η συντακτική πληροφορία (µαζί µε άλλης φύσης περιορισµούς) παρουσιάζεται τελευταία στο τέλος κάθε σηµασίας, στο κυρίως λήµµα. Οι περιφράσεις µιας γλώσσας εµφανίζουν ιδιαιτερότητες, 6 όσον αφορά τη σύνταξη (βλ. παράδειγµα 20), την κλίση (βλ. 21) ή τη συµφραστικότητα και τους σηµασιολογικούς περιορισµούς (22): (20) παίρνω τηλέφωνο κάποιον (αιτιατική) [δεύτερη ΟΦ σε αιτιατική, αντικείµενο της περίφρασης] κάνω ποδήλατο [γυµνή ΟΦ: χωρίς άρθρο] κρατάω την αναπνοή µου [άρθρο και κτητικό] ποτέ µου δεν έκανα κάτι [υποχρεωτική άρνηση] Λες να ; (ερώτηση) [υποχρεωτική χρήση της περίφρασης σε ερώτηση] δίνω σηµασία σε κάποιον - δίνω τη σηµασία της λέξης [η παρουσία ή απουσία άρθρου οδηγεί στον σχηµατισµό διαφορετικής περίφρασης] (21) κάνω υποχωρήσεις, κάνω υποχωρήσεις σε κάτι [ουσιαστικό αµετάβλητο ως προς τον αριθµό] λίγο έλειψε και θα τρακάραµε (παρατατικός) - είχαµε τρακάρει (υπερσυντέλικος) [ελλιπής κλίση στο ρήµα] παίρνω (µία, δύο, ) ανάσες [περιορισµοί στo είδος του προσδιορισµού] (22) ξέρω/ γνωρίζω/ µαθαίνω/ λέω κάτι απ έξω κι ανακατωτά [περιορισµένη συµφραστικότητα της περίφρασης απ έξω κι ανακατωτά] γράφω/ δίνω Μαθηµατικά, Γλώσσα, (µάθηµα) [σηµασιολογικός περιορισµός της περίφρασης: η έννοια µάθηµα ή υπώνυµες έννοιές της] Λαµβάνοντας υπόψη τις ανάγκες των µαθητών-χρηστών, στην οντότητα ΣΥΝΤΑΞΗ/ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ επισηµαίνονται µε χρωµατιστή γραµµατοσειρά οι ιδιαιτερότητες κάθε πολυλεκτικής µονάδας. Παρόλο που η συντακτική πληροφορία παρουσιάζεται έµµεσα και στον ορισµό και στο παράδειγµα, θεωρήθηκε σκόπιµη για τους συγκεκριµένους µαθητέςχρήστες η ρητή επισήµανση στη σύνταξη και τους ιδιαίτερους περιορισµούς του λήµµατος. Εάν η περίφραση παρουσιάζει µεγάλο βαθµό παγίωσης, δεν δέχεται προσδιορισµούς ούτε 6 Περισσότερα για τους περιορισµούς στις στερεότυπες φράσεις (idioms) και τις λεξικές συνάψεις (lexical collocations), βλ. Θώµου (2006).

11 93 µεταβολή στη σειρά των συστατικών της, τότε εµφανίζεται ο χαρακτηρισµός «στερεότυπη έκφραση». ιαληµµατικός σύνδεσµος (link): Εάν έχει ληµµατογραφηθεί συγγενές λήµµα στο λεξικό, τότε εµφανίζεται διαληµµατικός σύνδεσµος, από τον οποίο µπορεί κανείς να µεταφερθεί στο συγγενές λήµµα ευτερεύουσες οντότητες Κάτω από το λήµµα σε ξεχωριστό πλαίσιο και µε διαφορετικό φόντο τοποθετούνται οι δευτερεύουσες πληροφορίες, για να ξεχωρίζουν από τις κύριες. Όµοιες περιφράσεις Άλλες περιφράσεις Όµοιες περιφράσεις: Πρόκειται για πολυλεκτικές µονάδες που φέρουν την ίδια σηµασία µε το εισόδιο λήµµα. Άλλες περιφράσεις: Εδώ βρίσκει κανείς άλλες συνηθισµένες πολυλεκτικές µονάδες που περιέχουν ένα από τα συστατικά του εισόδιου λήµµατος. 5. Συµπεράσµατα Το Λεξικό περιφράσεων της Νέας Ελληνικής είναι ένα ηλεκτρονικό λεξικό που στόχο έχει να ενισχύσει τη λεξιλογική γνώση των µαθητών που έχουν την ελληνική ως δεύτερη γλώσσα. Συντελεί στην ενίσχυση της συµφραστικής ικανότητας (phraseological competence) των µαθητών και της γενικότερης επικοινωνιακής τους ικανότητας. Συντάχθηκε µε βάση τα πορίσµατα της λεξικολογικής έρευνας για το τι αποτελεί φρασεολογισµό ή πολυλεκτική µονάδα στη γλώσσα. Τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του συγκεκριµένου λεξικού είναι τα ακόλουθα. Καταρχάς, πρόκειται για ένα λεξικό λεξικών συνδυασµών (lexical combinations). Μονάδα εγγραφής αποτελεί ο λεξικός συνδυασµός και όχι το µονολεκτικό λεξικό στοιχείο. Ο χρήστης και σπουδαστής της ελληνικής έχει στη διάθεσή του ένα λεξικογραφηµένο σώµα λεξικών συνδυασµών της γλώσσας, µέσα στο οποίο µπορεί µε ευκολία να εντοπίσει µία έκφραση που αναζητεί. Κατά δεύτερο λόγο, εκτός από τις στερεότυπες εκφράσεις, που αποτελούν σύνηθες λεξικογραφικό υλικό, στο λεξικό ληµµατογραφήθηκαν: α) Λεξικές συνάψεις (µε κριτήρια που ορίζει η λεξικολογία γι αυτή την κατηγορία λεξικών συνδυασµών) όπως στο:

12 94 (23) Η Ελένη θα σου δώσει οδηγίες για να πας στο σπίτι της θείας. β) Πολυλεκτικοί κειµενικοί δείκτες (multi-word markers), όπως: (24) Είµαστε έτοιµοι. ε µένει παρά να πάρουµε τις βαλίτσες µας και να φύγουµε. γ) Αφαιρετικές λεξικές µονάδες: (25) Ακούς εκεί να [ρήµα]: Ακούς εκεί να λείπει από τη δουλειά χωρίς να πάρει άδεια! δ) Πολυλεκτικές λεξικές µονάδες µε συγκεκριµένη πραγµατολογική λειτουργία: (26) Είδες το καινούριο αυτοκίνητο του Γιώργου; Άλλο πράγµα! ε) ιαφανείς πολυλεκτικές λεξικές µονάδες, για τον λόγο ότι η χρήση τους παρουσιάζει τυποποίηση: (27) Μισό λεπτό! Μπορείς να επαναλάβεις την ερώτηση; Όλες οι παραπάνω κατηγορίες πολυλεκτικών λεξικών µονάδων αποτελούν αναγκαίο λεξιλογικό υλικό για τον µη φυσικό οµιλητή της ελληνικής. Επιπλέον, η συντακτική πληροφορία και άλλου είδους περιορισµοί αποτελούν ξεχωριστή οντότητα µέσα στο λήµµα του Λεξικού περιφράσεων. Σύµφωνα µε τον Rundell (1998: ) και τη Μάντζαρη (2011: 7-8), οι σύγχρονες προσεγγίσεις όσον αφορά τα µονόγλωσσα λεξικά εκµάθησης της αγγλικής ως ξένης γλώσσας υιοθετούν και αξιοποιούν νέες θεωρίες για την περιγραφή της γλώσσας (π.χ. έµφαση στην περιγραφή της γλώσσας όπως απαντά σε πραγµατικά κείµενα, έµφαση στην περιγραφή συµφράσεων και όχι µόνο µονολεκτικών ληµµάτων, αναβαθµισµένος ρόλος παραδειγµάτων). Επιπλέον, διαφέρουν στη φιλοσοφία κατάρτισης του λεξικού, που θέτει στο κέντρο τον χρήστη και η οποία συνίσταται, µεταξύ άλλων, στην ενσωµάτωση χρήσιµης πληροφορίας όχι µόνο για την πρόσληψη ή την κατανόηση κειµένου, αλλά και για την παραγωγή κειµένου (π.χ. ενσωµάτωση πληροφορίας σχετικά µε την πραγµατική χρήση των λέξεων τόσο στους ορισµούς όσο και στα παραδείγµατα) και στη φιλική οργάνωση της πληροφορίας και άρα στην ευκολότερη αναζήτηση και αξιοποίησή της (π.χ. ελεγχόµενο λεξιλόγιο στους ορισµούς). Το Λεξικό περιφράσεων περιγράφει, άρα αναδεικνύει ως αυτονόµο λεξιλογικό υλικό, τις πολυλεκτικές µονάδες της γλώσσας. Αναβαθµίζει τα παραδείγµατα, από τη στιγµή που τα παραδείγµατα όπως και οι ορισµοί ενσωµατώνουν χρήσιµη πληροφορία για τη γλωσσική χρήση του λήµµατος. Παράλληλα, ενσωµατώνει χρήσιµη πραγµατολογική πληροφορία. ιαθέτει φιλική οργάνωση της πληροφορίας και το λεξιλόγιο στους ορισµούς είναι απλό και καθηµερινό, ώστε να γίνεται κατανοητό από τους οµογενείς µαθητές. Οι πολυλεκτικές µονάδες επισηµαίνονται µε χρωµατιστή γραµµατοσειρά και στο εισόδιο λήµµα και στα παραδείγµατα. Με χρωµατιστή γραµµατοσειρά επισηµαίνονται επίσης και η σύνταξη ή οι περιορισµοί των µονάδων. Η στήλη περιθωρίου (το γκρι πλαίσιο) για τις δευτερεύουσες πληροφορίες δεν δυσχεραίνει την ανάγνωση των βασικών πληροφοριών. Με βάση τα παραπάνω, ελπίζουµε ότι το Λεξικό περιφράσεων θα αποτελέσει ένα χρήσιµο υποστηρικτικό εργαλείο για τη διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης και ως ξένης γλώσσας. Το Λεξικό περιφράσεων αποτελεί µια µικρή σε έκταση απόπειρα λεξικογραφικής καταγραφής. ίνει όµως την ευκαιρία για µελλοντική εργασία στο θέµα αυτό µε καταγραφή περισσότερων πολυλεκτικών λεξικών µονάδων της ελληνικής και µε τη χρήση σωµάτων κειµένων για άντληση φυσικών παραδειγµάτων.

13 95 Βιβλιογραφία Αναστασιάδη-Συµεωνίδη, Α Λεξικογραφία και χρηστικά σηµάδια. Πρακτικά του 8ου ιεθνούς Συνεδρίου Ελληνικής Γλωσσολογίας, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων, Αναστασιάδη-Συµεωνίδη, Α. & Ευθυµίου, Α Οι στερεότυπες εκφράσεις και η διδακτική της νέας ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας. Αθήνα: Πατάκης. Benson, M., Benson, E. & Ilson, R The BBI Combinatory Dictionary of English. A Guide to Word Combinations. Amsterdam/Philadelphia: Benjamins. Γαβριηλίδου, Μ., Λαµπροπούλου, Π. & Γιούλη, Β Το ερµηνευτικό λεξικό για το Γυµνάσιο. Πρακτικά του 8ου ιεθνούς Συνεδρίου Ελληνικής Γλωσσολογίας, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων, Cowie A. P. & Howarth, P Phraseological competence and written proficiency. British Studies in Applied Linguistics 11, Ευθυµίου, Α Το λεξικό ως εργαλείο διδασκαλίας της γλώσσας. Αναφορά στο λεξικό των τριών πρώτων τάξεων του ηµοτικού σχολείου. Πρακτικά του 8ου ιεθνούς Συνεδρίου Ελληνικής Γλωσσολογίας, Gläser, R The stylistic potential of phraseological units in the light of genre analysis. In A. P. Cowie (ed.), Phraseology: Theory, Analysis and Applications. Oxford: Oxford University Press, Granger, S Prefabricated patterns in advanced EFL writing: Collocations and formulae. In A. P. Cowie (ed.), Phraseology: Theory, Analysis and Applications. Oxford: Oxford University Press, Granger, S. & Paquot, M Disentangling the phraseological web. In S. Granger & F. Meunier (eds), Phraseology: An Interdisciplinary Perspective. Amsterdam/Philadelphia: Benjamins, Gries, S Phraseology and linguistic theory: A brief survey. In S. Granger & F. Meunier (eds), Phraseology: An Interdisciplinary Perspective. Amsterdam/Philadelphia: Benjamins, Howarth, P Phraseology and second language proficiency. Applied Linguistics 19 (1), Θώµου, Π Κριτήρια διάκρισης των λεξι(λογι)κών συνάψεων (lexical collocations) από τις στερεότυπες φράσεις (idioms) στις ρηµατο-ονοµατικές δοµές. Πρακτικά του 6ου ιεθνούς Συνεδρίου Ελληνικής Γλωσσολογίας. Πανεπιστήµιο Κρήτης /9/2003. Ρέθυµνο. ιαθέσιµο στην ηλεκτρονική διεύθυνση: Θώµου, Π Λεξι(λογι)κές συνάψεις (lexical collocations) στη Νέα Ελληνική ως ξένη γλώσσα. ιδακτορική διατριβή, Πανεπιστήµιο Κρήτης. Ιορδανίδου, Α Λεξικό λόγιων εκφράσεων της σύγχρονης Ελληνικής. Αθήνα: Πατάκης. Ιορδανίδου, Α. & Μάντζαρη, Ε Προτάσεις σχεδιασµού παιδαγωγικών λεξικών. Πρακτικά του 6ου ιεθνούς Συνεδρίου Ελληνικής Γλωσσολογίας. Πανεπιστήµιο Κρήτης /9/2003. Ρέθυµνο. ιαθέσιµο στην ηλεκτρονική διεύθυνση: Λεξικό της Κοινής Νεοελληνικής Θεσσαλονίκη: Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών, Ίδρυµα Μ. Τριανταφυλλίδη. Μάντζαρη, Ε Μονόγλωσσα ελληνικά παιδαγωγικά λεξικά: Ζητήµατα σχεδιασµού και διδακτικής αξιοποίησης. ιδακτορική διατριβή, Πανεπιστήµιο Πατρών. Mel čuk, I Collocations and lexical functions. In A. P. Cowie (ed.), Phraseology: Theory, Analysis and Applications. Oxford: Oxford University Press, Moon, R Vocabulary connections: Multi-word items in English. In N. Schmitt & M. McCarthy (eds), Vocabulary, Description, Acquisition and Pedagogy. Cambridge: Cambridge University Press, Moon, R Frequencies and forms of phrasal lexemes in English. In A. P. Cowie (ed.), Phraseology: Theory, Analysis and Applications. Oxford: Oxford University Press, Nesselhauf, N The use of collocations by advanced learners of English and some implications for teaching. Applied Linguistics 24 (2), Ξυδόπουλος, Γ Λεξικολογία. Εισαγωγή στην ανάλυση της λέξης και του λεξικού. Αθήνα: Πατάκης. Oxford Collocations Dictionary for Students of English Oxford: Oxford University Press. Oxford Dictionary of Idioms Oxford: Oxford University Press.

14 96 Philip, G Reassessing the canon: Fixed phrases in general reference corpora. In S. Granger & F. Meunier (eds), Phraseology: An Interdisciplinary Perspective. Amsterdam/Philadelphia: Benjamins, Rundell, M Recent trends in English pedagogical lexicography. International Journal of Lexicography 11 (4), Siepmann, D Phraseology in learners dictionary: What, where and how? In S. Granger & F. Meunier (eds), Phraseology: An Interdisciplinary Perspective. Amsterdam/Philadelphia: Benjamins, Wray, A Formulaic Language and the Lexicon. Cambridge: Cambridge University Press. ιδακτικά εγχειρίδια Μαργαρίτα 1. Βιβλίο µαθητή & τετράδιο δραστηριοτήτων Ρέθυµνο: Ε ΙΑΜΜΕ. Μαργαρίτα 2. Βιβλίο µαθητή & τετράδιο δραστηριοτήτων Αθήνα: ΟΕ Β. Μαργαρίτα 3. Βιβλίο µαθητή & τετράδιο δραστηριοτήτων Αθήνα: ΟΕ Β. Μαργαρίτα 4. Βιβλίο µαθητή & τετράδιο δραστηριοτήτων Αθήνα: ΟΕ Β. Μαργαρίτα 5. Βιβλίο µαθητή & τετράδιο δραστηριοτήτων Ρέθυµνο: Ε ΙΑΜΜΕ. Μαργαρίτα 6. Βιβλίο µαθητή & τετράδιο δραστηριοτήτων Ρέθυµνο: Ε ΙΑΜΜΕ. Ελληνικά µε την παρέα µου Αθήνα: ΟΕ Β. Ελληνικά µε την παρέα µου Ρέθυµνο: Ε ΙΑΜΜΕ. Βήµατα Μπροστά 1. Βιβλίο µαθητή & τετράδιο δραστηριοτήτων Αθήνα: ΟΕ Β. Βήµατα Μπροστά 2. Βιβλίο µαθητή & τετράδιο δραστηριοτήτων Ρέθυµνο: Ε ΙΑΜΜΕ.

Δομή της Νέας Ελληνικής Γλώσσας: Λεξιλογικά ζητήματα

Δομή της Νέας Ελληνικής Γλώσσας: Λεξιλογικά ζητήματα ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Δομή της Νέας Ελληνικής Γλώσσας: Λεξιλογικά ζητήματα Ενότητα 6#: Φρασεολογισμοί (phraseology, multi-word units) Διδάσκουσα: Βιβή Θώμου ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μαρίνα Ματθαιουδάκη. Περίληψη

Μαρίνα Ματθαιουδάκη. Περίληψη Μαρίνα Ματθαιουδάκη Περίληψη Τα Ηλεκτρονικά Σώματα Κειμένων (ΗΣΚ) αποτελούνται από σειρά κειμένων (γραπτών ή προφορικών) και είναι αποθηκευμένα σε ηλεκτρονική μορφή και προσβάσιμα με τη χρήση εργαλείων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΓΛΩΣΣΙΚΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΓΛΩΣΣΙΚΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΓΛΩΣΣΙΚΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗΣ Μέσω κανόνων Πλεονεκτήματα: κέρδος χρόνου, δυνατότητα επαναλήψεων, εκμετάλλευση των γνωστικών ικανοτήτων των μαθητών, λιγότερη διδακτική προετοιμασία.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ Ονοματεπώνυμο εκπαιδευτικού: Γκουντέλα Βασιλική Ειδικότητα: Φιλόλογος (ΠΕ2) Σχολείο: 4 ο Γυμνάσιο Κομοτηνής Μάθημα: Αρχαία Ελληνικά Διάρκεια: 1 διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική Γλωσσικών Μαθημάτων (ΚΠΒ307)

Διδακτική Γλωσσικών Μαθημάτων (ΚΠΒ307) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Διδακτική Γλωσσικών Μαθημάτων (ΚΠΒ307) Ενότητα #4: Λειτουργικός και Κριτικός Γραμματισμός Διδάσκων: Κατσαρού Ελένη ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Περιεχόμενα ΠΡΟΛΟΓΟΣ 13 1. ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ: ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ 17 ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 17 1.1 Η αξία του λεξιλογίου και η θέση του στο γλωσσικό μάθημα 18 1.2 Εμπόδια στη

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ/ΞΕΝΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ/ΞΕΝΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ 1 Εκμάθηση του λεξιλογίου μιας γλώσσας σημαίνει να γνωρίζει ο σπουδαστής τη μορφή, τη σημασία, την κλίση, την παραγωγή, την πραγματολογική λειτουργία, την κοινωνική χρήση μιας λέξης.

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσική επιμέλεια: επιλογή ή αναγκαιότητα; Άννα Ιορδανίδου

Γλωσσική επιμέλεια: επιλογή ή αναγκαιότητα; Άννα Ιορδανίδου Γλωσσική επιμέλεια: επιλογή ή αναγκαιότητα; Άννα Ιορδανίδου Γλωσσική επιμέλεια // Διαμόρφωση και οργάνωση κειμένου Η γλωσσική επιμέλεια αφορά τη γλωσσική μορφή και το περιεχόμενο, ενώ η διαμόρφωση και

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδεσµος Καθηγητών Γαλλικής Γλώσσας 1 Πανεπιστηµιακής Εκπαίδευσηςwww.apf.gr .» ΜΑΡΝΗ 43 104 38 ΑΘΗΝΑ

Σύνδεσµος Καθηγητών Γαλλικής Γλώσσας 1 Πανεπιστηµιακής Εκπαίδευσηςwww.apf.gr .» ΜΑΡΝΗ 43 104 38 ΑΘΗΝΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΩΝ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΩΝ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΗ ΣΤΗ ΕΥΤΕΡΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Κυριακή 28-1-2007 ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΑ - ΓΕΝΙΚΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ (συντελεστής βαρύτητας 40%) 1. Στο δηµόσιο σχολείο,

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Επιμόρφωσης για τη Διδασκαλία της Νέας Ελληνικής Γλώσσας - Φάση Γ ( )

Πρόγραμμα Επιμόρφωσης για τη Διδασκαλία της Νέας Ελληνικής Γλώσσας - Φάση Γ ( ) Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Μάιος 2014 Πρόγραμμα Επιμόρφωσης για τη Διδασκαλία της Νέας Ελληνικής Γλώσσας - Φάση Γ (2013-2014) Κεντρική Επιμόρφωση για Διευθυντές/ντριες & Εκπαιδευτικούς

Διαβάστε περισσότερα

Η αναγκαιότητα της αξιοποίησης των στρατηγικών εκμάθησης και διδασκαλίας του λεξιλογίου στον τομέα της ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας

Η αναγκαιότητα της αξιοποίησης των στρατηγικών εκμάθησης και διδασκαλίας του λεξιλογίου στον τομέα της ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας Η αναγκαιότητα της αξιοποίησης των στρατηγικών εκμάθησης και διδασκαλίας του λεξιλογίου στον τομέα της ελληνικής ως δεύτερης/ξένης γλώσσας Η γνώση των λέξεων συνιστά ένα πολύπλοκο φαινόμενο, το οποίο,

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφίδες για τη Νεοελληνική Γλώσσα

Ψηφίδες για τη Νεοελληνική Γλώσσα [1] Ψηφίδες για τη Νεοελληνική Γλώσσα Παρουσίαση και ενδεικτικά παραδείγματα εκπαιδευτικής αξιοποίησης Συντάκτρια: Μαρία Αλεξίου (εκπαιδευτικός ΠΕ02, ΜΔΕ Θεωρητικής Γλωσσολογίας, συντονίστρια του ψηφιακού

Διαβάστε περισσότερα

Επαγγελματικές κάρτες

Επαγγελματικές κάρτες Επαγγελματικές κάρτες Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι στον γραμματισμό Θεματική: Τα επαγγέλματα των γονιών της τάξης μας ΤΙΤΛΟΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Α. Στόχοι σε επίπεδο γνώσεων και δεξιοτήτων

Α. Στόχοι σε επίπεδο γνώσεων και δεξιοτήτων ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Οριζόντια αντιστοίχιση Στόχων Μεθόδων Δραστηριοτήτων - Εποπτικού Υλικού - Αξιολόγησης Α. Στόχοι σε επίπεδο γνώσεων και δεξιοτήτων ΣΤΟΧΟΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΕΠΟΠΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Θέση: Λέκτορας (ΦΕΚ: 1067/12-12 2011) στο γνωστικό αντικείμενο «Λεξικολογία και η διδακτική της μητρικής γλώσσας»

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Θέση: Λέκτορας (ΦΕΚ: 1067/12-12 2011) στο γνωστικό αντικείμενο «Λεξικολογία και η διδακτική της μητρικής γλώσσας» ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ 1. ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΘΩΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ: Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης Πανεπιστήμιο Κρήτης, Ρέθυμνο, 74100 ΤΗΛΕΦΩΝΟ: (+30) 28310 77632, (+30) 28310

Διαβάστε περισσότερα

Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας

Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας Όλγα Μούσιου-Μυλωνά Σχολική Σύμβουλος Π.Ε. Στόχος του μαθήματος «Διδασκαλία της Νεοελληνικής γλώσσας» είναι να προσφέρει στους φοιτητές και τις φοιτήτριες τις βασικές

Διαβάστε περισσότερα

Η στοχοθεσία της Ελληνικής ως δεύτερης και ως ξένης γλώσσας. Α. Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε. Παν/μίου Κρήτης

Η στοχοθεσία της Ελληνικής ως δεύτερης και ως ξένης γλώσσας. Α. Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε. Παν/μίου Κρήτης Η στοχοθεσία της Ελληνικής ως δεύτερης και ως ξένης γλώσσας Α. Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε. Παν/μίου Κρήτης Δεύτερη γλώσσα (1/2) Όταν ένας ομιλητής μαθαίνει ή/και χρησιμοποιεί μια Χ γλώσσα ως δεύτερη,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΛΕΞΙΚΟ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ. ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΟ ΛΕΞΙΚΟ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΠΡΩΤΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ.

ΤΟ ΛΕΞΙΚΟ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ. ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΟ ΛΕΞΙΚΟ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΠΡΩΤΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ. ΤΟ ΛΕΞΙΚΟ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ. ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΟ ΛΕΞΙΚΟ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΠΡΩΤΩΝ ΤΑΞΕΩΝ ΤΟΥ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ. Αγγελική Ευθυμίου Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδος-Προσέγγιση- Διδακτικός σχεδιασμός. A. Xατζηδάκη, Π.Τ.Δ.Ε. Παν/μιο Κρήτης

Μέθοδος-Προσέγγιση- Διδακτικός σχεδιασμός. A. Xατζηδάκη, Π.Τ.Δ.Ε. Παν/μιο Κρήτης Μέθοδος-Προσέγγιση- Διδακτικός σχεδιασμός A. Xατζηδάκη, Π.Τ.Δ.Ε. Παν/μιο Κρήτης 1. MΕΘΟΔΟΣ Ο όρος μέθοδος, έτσι όπως χρησιμοποιείται στην Εφαρμοσμένη Γλωσσολογία, έχει ποικίλες σημασίες. Διαφοροποιείται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΛΛΕΓΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Σχολικό έτος: ΤΜΗΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Προτεινόμενος Προγραμματισμός κατά ενότητα

ΚΟΛΛΕΓΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Σχολικό έτος: ΤΜΗΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Προτεινόμενος Προγραμματισμός κατά ενότητα ΚΟΛΛΕΓΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Σχολικό έτος: 202-203 ΤΜΗΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Προτεινόμενος Προγραμματισμός κατά ενότητα η Ενότητα Οι πρώτες μέρες σε ένα σχολείο Διδακτικές : 9

Διαβάστε περισσότερα

III_Β.1 : Διδασκαλία με ΤΠΕ, Γιατί ;

III_Β.1 : Διδασκαλία με ΤΠΕ, Γιατί ; III_Β.1 : Διδασκαλία με ΤΠΕ, Γιατί ; Eρωτήματα ποιες επιλογές γίνονται τελικά; ποιες προκρίνονται από το Π.Σ.; ποιες προβάλλονται από το εγχειρίδιο; ποιες υποδεικνύονται από το ίδιο το αντικείμενο; με

Διαβάστε περισσότερα

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις

Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Α/ Α Τύπος Εκφώνηση Απαντήσεις Απλή Αν κάνετε αναζήτηση µιας λέξης σε ένα αρχαιοελληνικό σώµα κειµένων, αυτό που θα λάβετε ως αποτέλεσµα θα είναι: Μια καταγραφή όλων των εµφανίσεων της λέξης στο συγκεκριµένο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1 Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α. (1984) «-έ: ένα νέο επίθημα της Νέας Ελληνικής», Μελέτες για την Ελληνική Γλώσσα 5, Θεσσαλονίκη: Κυριακίδης, 89-110. 1. ----------------------------------

Διαβάστε περισσότερα

Συµφωνία Επιχορήγησης No: 2008 4466 / 001 001 Έργο No. 143512-BG-2008-KA2-KA2MP

Συµφωνία Επιχορήγησης No: 2008 4466 / 001 001 Έργο No. 143512-BG-2008-KA2-KA2MP Συµφωνία Επιχορήγησης No: 2008 4466 / 001 001 Έργο No. 143512-BG-2008-KA2-KA2MP Αυτό το έργο έχει χρηµατοδοτηθεί µε την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ευρωπαϊκό Χαρτοφυλάκιο Γλωσσών για Κωφούς και

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτική Εφαρμογή του Προγράμματος Σπουδών Επιπέδου Α' στην Διδασκαλία της Ελληνικής Γλώσσας. Στέφανος Παπαζαχαρίας

Πρακτική Εφαρμογή του Προγράμματος Σπουδών Επιπέδου Α' στην Διδασκαλία της Ελληνικής Γλώσσας. Στέφανος Παπαζαχαρίας Πρακτική Εφαρμογή του Προγράμματος Σπουδών Επιπέδου Α' στην Διδασκαλία της Ελληνικής Γλώσσας Στέφανος Παπαζαχαρίας Παράδειγμα διδασκαλικής προσέγγισης και εφαρμογής μιάς Θεματικής Ενότητας του Προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών

Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Κίνητρο και εμψύχωση στη διδασκαλία: Η περίπτωση των αλλόγλωσσων μαθητών/τριών Δρ Μαριάννα Φωκαΐδου Δρ Παυλίνα Χατζηθεοδούλου Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου Πρόγραμμα Επιμόρφωσης Εκπαιδευτικών Μέσης Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες)

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες) ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ02 (78 ώρες) 1.α 3 ώρες Η εισαγωγή των ΤΠΕ στην εκπαίδευση και τη διδασκαλία των φιλολογικών µαθηµάτων Επισκόπηση

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ

Η ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ Η ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ Δρ Ειρήνη Ροδοσθένους, Λειτουργός Π.Ι. ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ Επικοινωνιακή διδασκαλία της γλώσσας: η ίδια η γλώσσα συνιστά και ορίζεται ως κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Β Γυμνασίου διδάσκεται δυόμισι (2,5) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ : ΚΟΙΝ.: Ι. ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ

ΠΡΟΣ : ΚΟΙΝ.: Ι. ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Α Να διατηρηθεί μέχρι... Βαθμός Ασφαλείας...

Διαβάστε περισσότερα

ΑΓΓΛΙΚΗ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

ΑΓΓΛΙΚΗ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΑΓΓΛΙΚΗ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΩΝ ΓΕΩΠΟΝΩΝ ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΠΟΥΔΩΝ Προπτυχιακό ΚΩΔΙΚΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ FGA460 ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ (ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ) ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. Μαρία Νέζη Σχολική Σύμβουλος Πειραιά

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ (ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ) ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. Μαρία Νέζη Σχολική Σύμβουλος Πειραιά ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ (ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ) ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΚΑΙ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Μαρία Νέζη Σχολική Σύμβουλος Πειραιά 15-9-2016 Πώς δουλέψαμε στο γλωσσικό μάθημα; Προγράμματα Σπουδών. Στοχοκεντρικός

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΕΣΩ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Φρειδερίκη ΜΠΑΤΣΑΛΙΑ Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Ελένη ΣΕΛΛΑ Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Κέρκυρα

Η ΜΕΣΩ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Φρειδερίκη ΜΠΑΤΣΑΛΙΑ Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Ελένη ΣΕΛΛΑ Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Κέρκυρα 1 Η ΜΕΣΩ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Φρειδερίκη ΜΠΑΤΣΑΛΙΑ Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Ελένη ΣΕΛΛΑ Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Κέρκυρα Στο: Γλωσσολογικές έρευνες για την Ελληνική Ι, Πρακτικά του 5 ου

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες για το νέο HSK

Πληροφορίες για το νέο HSK Πληροφορίες για το νέο HSK Μετάφραση από την ιστοσελίδα http://www.chinesetesting.cn/gosign.do?id=1&lid=0# Το νέο HSK δημιουργήθηκε από το Χανπάν σε μια προσπάθεια καλύτερης εξυπηρέτησης των σπουδαστών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Α ΤΑΞΗΣ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Α ΤΑΞΗΣ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Α ΤΑΞΗΣ ΤΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΑΘΗΝΑ 1999 Οµάδα σύνταξης Συντονιστής: Κιούσης

Διαβάστε περισσότερα

Επιμορφωτικό υλικό για την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών Τεύχος 3 (Κλάδος ΠΕ02) γ έκδοση 396

Επιμορφωτικό υλικό για την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών Τεύχος 3 (Κλάδος ΠΕ02) γ έκδοση 396 Επιμορφωτικό υλικό για την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών Τεύχος 3 (Κλάδος ΠΕ02) γ έκδοση 396 2.4. Άξονες ανάγνωσης του τρόπου διδακτικής αξιοποίησης των ψηφιακών μέσων (ΤΠΕ) στη γλωσσική εκπαίδευση: το

Διαβάστε περισσότερα

Η κοινωνική και πολιτική οργάνωση στην Αρχαία Ελλάδα

Η κοινωνική και πολιτική οργάνωση στην Αρχαία Ελλάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ (Θεωρητική Κατεύθυνση) Η κοινωνική και πολιτική οργάνωση στην Αρχαία

Διαβάστε περισσότερα

4.4 Ερωτήσεις διάταξης. Στις ερωτήσεις διάταξης δίνονται:

4.4 Ερωτήσεις διάταξης. Στις ερωτήσεις διάταξης δίνονται: 4.4 Ερωτήσεις διάταξης Στις ερωτήσεις διάταξης δίνονται:! µία σειρά από διάφορα στοιχεία και! µία πρόταση / κανόνας ή οδηγία και ζητείται να διαταχθούν τα στοιχεία µε βάση την πρόταση αυτή. Οι ερωτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ»

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ» ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ» ΑΘΗΝΑ 1999 Οµάδα σύνταξης Συντονιστής: Γεώργιος Κιούσης,

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ -ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ -ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Σχέδιο Διδασκαλίας Τάξη: Β Γυμνασίου Μάθημα: Νεοελληνική Γλώσσα Θέμα: Η συνοχή ενός ευρύτερου Κειμένου Διάρκεια: Μία περίοδος Στην τέταρτη ενότητα ο προγραμματισμός προβλέπει έξι περιόδους. Η συγκεκριμένη

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 2 η ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Ενότητα 2 η ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Ενότητα 2 η ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Είδη προφορικού και γραπτού λόγου Η γλωσσική επικοινωνία διακρίνεται σε προφορική και γραπτή. Ο προφορικός λόγος διαφέρει σε πολλά σημεία από το γραπτό, είναι όμως ισάξιοι

Διαβάστε περισσότερα

Μοντέλα γλωσσικής επεξεργασίας: σύνταξη

Μοντέλα γλωσσικής επεξεργασίας: σύνταξη Μοντέλα γλωσσικής επεξεργασίας: σύνταξη Μάθημα: Εισαγωγή στις επιστήμες λόγου και ακοής Ιωάννα Τάλλη, Ph.D. Σύνταξη Είναι ο τομέας της γλώσσας που μελετά τη δομή των προτάσεων, δηλαδή ποια είναι η σειρά

Διαβάστε περισσότερα

Επιμορφωτικό σεμινάριο «Διδάσκοντας την Ελληνική ως δεύτερη γλώσσα στο Δημοτικό Σχολείο»

Επιμορφωτικό σεμινάριο «Διδάσκοντας την Ελληνική ως δεύτερη γλώσσα στο Δημοτικό Σχολείο» Πρόγραμμα Ενδοϋπηρεσιακής Επιμόρφωσης εκπαιδευτικών, Εκπαιδευτικών Ψυχολόγων και εκπαιδευτικών Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Αγωγής Επιμορφωτικό σεμινάριο «Διδάσκοντας την Ελληνική ως δεύτερη γλώσσα

Διαβάστε περισσότερα

Πολυτροπικότητα και διδασκαλία των ξένων γλωσσών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση

Πολυτροπικότητα και διδασκαλία των ξένων γλωσσών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Μαρία ημάση Μακρίνα Ζαφείρη Γρηγορία-Καρολίνα Κωνσταντινίδου Πολυτροπικότητα και διδασκαλία των ξένων γλωσσών στην Τριτοβάθμια Εκπαίδευση Πλυτροπικότητα: η έννοια Ως πολυτροπικότητα, multimodality, ορίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Πώς να διαβάζεις στο σπίτι γρήγορα και αποτελεσματικά για μαθητές τάξης Teens 2 & 3 (B & C Senior)

Πώς να διαβάζεις στο σπίτι γρήγορα και αποτελεσματικά για μαθητές τάξης Teens 2 & 3 (B & C Senior) Πώς να διαβάζεις στο σπίτι γρήγορα και αποτελεσματικά για μαθητές τάξης Teens 2 & 3 (B & C Senior) Να ξεκινάς πάντα απο το κείμενο μέσα στο οποίο βρίσκεται η ιστορία (coursebook), το λεξιλόγιο και η γραμματική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Τ.Ξ.Γ.Μ.Δ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΟΛΟΓΙΑ ΙΙ ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : Μ. ΤΣΙΓΚΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. Γενικά για την εργασία: Η εργασία

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Μαρία Παπαδοπούλου Αν. Καθηγήτρια, Π.Τ.Π.Ε., Π.Θ. mariapap@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι

Διαβάστε περισσότερα

Φυλλάδιο Εργασίας 1. Ενδεικτικές Απαντήσεις. Αξιολόγηση Διδακτικών Δραστηριοτήτων από τα διδακτικά εγχειρίδια

Φυλλάδιο Εργασίας 1. Ενδεικτικές Απαντήσεις. Αξιολόγηση Διδακτικών Δραστηριοτήτων από τα διδακτικά εγχειρίδια Φυλλάδιο Εργασίας 1 Ενδεικτικές Απαντήσεις Αξιολόγηση Διδακτικών Δραστηριοτήτων από τα διδακτικά εγχειρίδια Κωνσταντίνος Κακαρίκος, Ευφροσύνη Κοντοκώστα k_kakarikos@hotmail.com efkodok@yahoo.gr Δραστηριότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ στο µάθηµα Γενικής Παιδείας.

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ στο µάθηµα Γενικής Παιδείας. ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ στο µάθηµα Γενικής Παιδείας ιστορία νεότερη και σύγχρονη (1789-1909) ΑΘΗΝΑ 1999 1ο Μέρος (κεφάλαια

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Α Γυμνασίου διδάσκεται τρεις (3) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2008 ( ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ 3Π /2008) ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΚΥΚΛΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΚΥΚΛΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΚΥΚΛΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Έκδοση Α Διεύθυνση Επιμόρφωσης & Κατάρτισης Ιανουάριος 2013 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Το μοντέλο των τριών κύκλων... 3 1.1 Α κύκλος:

Διαβάστε περισσότερα

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγικό μέρος 2. Ειδικά λεξιλόγια και λεξικός δανεισμός 2.1.Διδακτικές προτάσεις 3. Παράδειγμα διδακτικής εφαρμογής

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικό υλικό σε ηλεκτρονική και έντυπη μορφή που απευθύνεται σε: τουρκόφωνους/ μουσουλμάνους μαθητές:

Διδακτικό υλικό σε ηλεκτρονική και έντυπη μορφή που απευθύνεται σε: τουρκόφωνους/ μουσουλμάνους μαθητές: Δοµή της παρουσίασης Διδακτικό υλικό σε ηλεκτρονική και έντυπη μορφή που απευθύνεται σε: παλιννοστούντες και αλλοδαπούς μαθητές: http://www.keda.uoa.gr/ed_material.html http://eppas.web.auth.gr/didaktiko/didaktiko.html

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ»

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ» ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ «ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ» ΑΘΗΝΑ 1999 Οµάδα σύνταξης Συντονιστής: Γεώργιος Κιούσης,

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής. Περιγραφή μαθήματος. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00

Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής. Περιγραφή μαθήματος. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00 Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00 email: gpalegeo@gmail.com Περιγραφή μαθήματος Με τον όρο "Διδακτική της Πληροφορικής" εννοούμε τη μελέτη,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Πρόγραμμα σπουδών του AGnovel Περιεχόμενο και Δεξιότητες πίσω από την ιστορία το έργου AGnovel

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Πρόγραμμα σπουδών του AGnovel Περιεχόμενο και Δεξιότητες πίσω από την ιστορία το έργου AGnovel Advanced Interactive Graphic Novels on Mobile Touchscreen Devices ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Πρόγραμμα σπουδών του AGnovel Περιεχόμενο και Δεξιότητες πίσω από την ιστορία το έργου AGnovel (ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ ΝΟ 23) Τίτλος

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΣΗ ΣΩΜΑΤΩΝ ΚΕΜΕΝΩΝ ΩΣ ΛΕΞΙΚΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΛΛΗΝΟ ΑΓΓΛΙΚΟ ΣΩΜΑ ΚΕΙΜΕΝΩΝ ΣΟΦΙΑ ΤΡΥΠΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ

ΧΡΗΣΗ ΣΩΜΑΤΩΝ ΚΕΜΕΝΩΝ ΩΣ ΛΕΞΙΚΟΓΡΑΦΙΚΗ ΕΛΛΗΝΟ ΑΓΓΛΙΚΟ ΣΩΜΑ ΚΕΙΜΕΝΩΝ ΣΟΦΙΑ ΤΡΥΠΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ ΧΡΗΣΗ ΣΩΜΑΤΩΝ ΚΕΜΕΝΩΝ ΩΣ ΛΕΞΙΚΟΓΡΑΦΙΚΗ ΠΗΓΗ: ΜΕΛΕΤΗ ΙΔΙΩΜΑΤΙΚΩΝ ΕΚΦΡΑΣΕΩΝ ΣΕ ΕΛΛΗΝΟ ΑΓΓΛΙΚΟ ΣΩΜΑ ΚΕΙΜΕΝΩΝ JANET DECESARIS ΣΟΦΙΑ ΤΡΥΠΑΝΑΓΝΩΣΤΟΠΟΥΛΟΥ ΦΡΑΣΕΟΛΟΓΙΑ ΣΤΗ ΔΙΓΛΩΣΣΗ ΛΕΞΙΚΟΓΡΑΦΙΑ ταξινόμηση επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

ΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ. Νικολιδάκης Συμεών, Τσάνταλη Καλλιόπη,

ΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΤΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ. Νικολιδάκης Συμεών, Τσάνταλη Καλλιόπη, ΕΠΑΝΕΓΓΡAΦΟΝΤΑΣ ΤΗ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ Νικολιδάκης Συμεών, simosnikoli@yahoo.gr Τσάνταλη Καλλιόπη, calliopetsantali@yahoo.gr ta oo Εισαγωγή Στην

Διαβάστε περισσότερα

Extract from the book Play and Laugh- Language games for teaching Greek as a foreign. language. by Ifigenia Georgiadou, 2004, Hellenic Culture Centre

Extract from the book Play and Laugh- Language games for teaching Greek as a foreign. language. by Ifigenia Georgiadou, 2004, Hellenic Culture Centre Απόσπασμα από το βιβλίο Παίξε-Γέλασε/ γλωσσικά παιχνίδια για τη διδασκαλία της ελληνικής ως ξένης γλώσσας Της Ιφιγένειας Γεωργιάδου, 2004, εκδ. Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού Extract from the book Play and

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ- ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ- ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Σχέδιο Διδασκαλίας Τάξη: Γ Γυμνασίου Ενότητα: 4 η Ενωμένη Ευρώπη και Ευρωπαίοι πολίτες Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Δύο περίοδοι Για τη διδασκαλία ολόκληρης της ενότητας διατίθενται 7

Διαβάστε περισσότερα

Ηλιοπούλου Κωνσταντίνα

Ηλιοπούλου Κωνσταντίνα Ηλιοπούλου Κωνσταντίνα Θεωρία Επειδή οι δυνατότητες διδασκαλίας του λεξιλογίου στην τάξη είναι χρονικά περιορισμένες, οι διδάσκοντες, πέρα από τις στρατηγικές που χρησιμοποιούν οι ίδιοι κατά τη διεξαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

υναµική σύνθεση νοηµάτων µε χρήση εικονικού βοηθού για την υποστήριξη της διδασκαλίας γλώσσας σε κωφούς µαθητές

υναµική σύνθεση νοηµάτων µε χρήση εικονικού βοηθού για την υποστήριξη της διδασκαλίας γλώσσας σε κωφούς µαθητές υναµική σύνθεση νοηµάτων µε χρήση εικονικού βοηθού για την υποστήριξη της διδασκαλίας γλώσσας σε κωφούς µαθητές Eλένη Ευθυµίου eleni_e@ilsp.gr Οµάδα Υποστηρικτικών Τεχνολογιών Ινστιτούτο Επεξεργασίας Λόγου

Διαβάστε περισσότερα

1 φωτοτυπία ανά μαθητή με τα διαγράμματα παραγωγή προφορικού λόγου, παραγωγή γραπτού λόγου, κατανόηση γραπτού λόγου

1 φωτοτυπία ανά μαθητή με τα διαγράμματα παραγωγή προφορικού λόγου, παραγωγή γραπτού λόγου, κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση προφορικού λόγου Επίπεδο B Πρώτη διδακτική πρόταση Διάλεξη Ενδεικτική διάρκεια: Ομάδα-στόχος: Διδακτικός στόχος: Στρατηγικές: Υλικό: Ενσωμάτωση δραστηριοτήτων: 1 διδακτική ώρα νεαροί ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή μαθήματος. Εαρινό εξάμηνο 2009-2010. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Δευτέρα 14:00-18:00 email: gpalegeo.teaching@gmail.

Περιγραφή μαθήματος. Εαρινό εξάμηνο 2009-2010. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Δευτέρα 14:00-18:00 email: gpalegeo.teaching@gmail. Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής I Εαρινό εξάμηνο 2009-2010 Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Δευτέρα 14:00-18:00 email: gpalegeo.teaching@gmail.com Περιγραφή μαθήματος Με τον όρο "Διδακτική της

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα: «Βιβλία Γλώσσας Α, Β, Γ ηµοτικού», «Μαθηµατικά Α, Β ηµοτικού»

Θέµατα: «Βιβλία Γλώσσας Α, Β, Γ ηµοτικού», «Μαθηµατικά Α, Β ηµοτικού» 1 ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΜΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ Για την ενηµέρωση των υποψηφίων συγγραφέων εγχειριδίων Γλώσσας και Μαθηµατικών, κοινοποιούµε απάντηση σε σχετικό ερωτηµατολόγιο που µας είχαν υποβάλει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6 πρώτο δεύτερο ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I ΓΑΛ 170 e-french ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής ΓΑΛ 104 Γραπτός λόγος II ΓΑΛ 111 Φωνητική ΓΑΛ 1 Από

Διαβάστε περισσότερα

Βασικά ερωτήματα- άξονες σχεδιασμού της διδ/λίας (α)

Βασικά ερωτήματα- άξονες σχεδιασμού της διδ/λίας (α) Βασικά ερωτήματα- άξονες σχεδιασμού της διδ/λίας (α) Ποιους καλούμαι να διδάξω και ποιες παραδοχές θα πρέπει να λάβω υπόψη σε σχέση με αυτό; ποιες οι ομάδες-στόχοι ως προς την προέλευση και τα επίπεδα

Διαβάστε περισσότερα

Επικοινωνία, Μάθηση και Προσεγγίσεις Αποτελεσματικής Διδασκαλίας Λευκωσία 26 Φεβρουαρίου 2014

Επικοινωνία, Μάθηση και Προσεγγίσεις Αποτελεσματικής Διδασκαλίας Λευκωσία 26 Φεβρουαρίου 2014 ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Επικοινωνία, Μάθηση και Προσεγγίσεις Αποτελεσματικής Διδασκαλίας Λευκωσία 26 Φεβρουαρίου 2014 1 Συνάντηση με εκπαιδευτικούς εσπερινών Γυμνασίων - Λυκείων

Διαβάστε περισσότερα

Eισαγωγή. Σε ποιους απευθύνεται η σειρά Ελληνικά για σας (A0 - A1 - A2)

Eισαγωγή. Σε ποιους απευθύνεται η σειρά Ελληνικά για σας (A0 - A1 - A2) Eισαγωγή Σε ποιους απευθύνεται η σειρά Ελληνικά για σας (A0 - A1 - A2) Σε τελείως αρχαρίους, οι οποίοι δε γνωρίζουν ούτε τo αλφάβητο. Σε σπουδαστές, οι οποίοι έχουν προβλήματα ανάγνωσης, γραφής, τονισμού,

Διαβάστε περισσότερα

Learn vocabulary through music

Learn vocabulary through music Learn vocabulary through music Επαρκές Σενάριο Γνωστικό αντικείμενο: Αγγλική Γλώσσα Δημιουργός: ΑΡΕΤΗ ΣΙΔΗΡΟΠΟΥΛΟΥ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Σημείωση

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 6: Η σημασία των ερωτήσεων στην εκπαιδευτική διαδικασία

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 6: Η σημασία των ερωτήσεων στην εκπαιδευτική διαδικασία Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 6: Η σημασία των ερωτήσεων στην εκπαιδευτική διαδικασία Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ:

ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ: ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ: Η ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Ημερίδα παρουσίασης CLARIN-EL 1/10/2010 Πένυ Λαμπροπούλου Ινστιτούτο Επεξεργασίας Λόγου / Ε.Κ. "Αθηνά" ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΧΩΡΟΥ ΓΤ ΓΙΑ ΚΑΕ Στο

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο

Φροντιστήρια ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1 Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Η εξεταστέα ύλη του Γυμνασίου είναι τα 3/5 της ύλης που διδάχθηκε, με την προϋπόθεση ότι η

Διαβάστε περισσότερα

,1-9,4 9, , , ,1 20

,1-9,4 9, , , ,1 20 1 «ΘΕΜΑΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΩΝ ΚΑΙ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΑΙ ΛΥΚΕΙΟΥ: ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ-ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ» ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Οι Προαγωγικές και Απολυτήριες Εξετάσεις στο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ (ΕΚΦΡΑΣΗ - ΕΚΘΕΣΗ)

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ (ΕΚΦΡΑΣΗ - ΕΚΘΕΣΗ) ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ ΤΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ (ΕΚΦΡΑΣΗ - ΕΚΘΕΣΗ) ΑΘΗΝΑ 1999 ΜΕΡΟΣ Α Οµάδα Σύνταξης Άννα ηµητροκάλη,

Διαβάστε περισσότερα

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. «Τα ζώα που ζουν κοντά μας»

Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας. «Τα ζώα που ζουν κοντά μας» Π.3.1.4 Ολοκληρωμένα παραδείγματα εκπαιδευτικών σεναρίων ανά γνωστικό αντικείμενο με εφαρμογή των αρχών σχεδίασης Παραδειγματικό σενάριο στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας «Τα ζώα που ζουν κοντά μας»

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΕΤΗ ΚΑΜΠΟΥΡΟΛΙΑ. Δασκάλα Τμήματος Ένταξης Μαράσλειο Διδασκαλείο ΕΑΕ

ΑΡΕΤΗ ΚΑΜΠΟΥΡΟΛΙΑ. Δασκάλα Τμήματος Ένταξης Μαράσλειο Διδασκαλείο ΕΑΕ ΑΡΕΤΗ ΚΑΜΠΟΥΡΟΛΙΑ Δασκάλα Τμήματος Ένταξης Μαράσλειο Διδασκαλείο ΕΑΕ Οι αποτελεσματικοί εκπαιδευτικοί γνωρίζουν: - Τους μαθητές - Το γνωστικό αντικείμενο - Τις θεωρίες μάθησης - Αποτελεσματικές πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση. Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ

Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση. Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ 2009-10 Τι είναι γλώσσα; Γλώσσα είναι το σύστημα ήχων ( φθόγγων ) και εννοιών που χρησιμοποιούν οι ανθρώπινες κοινότητες για

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Γ Γυμνασίου διδάσκεται τρεις (3) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Νέες μέθοδοι-ορολογία. Μετά την. επικοινωνιακή προσέγγιση: η παιδαγωγική των κειμενικών ειδών. Κειμενικά είδη για διδακτική χρήση.

Νέες μέθοδοι-ορολογία. Μετά την. επικοινωνιακή προσέγγιση: η παιδαγωγική των κειμενικών ειδών. Κειμενικά είδη για διδακτική χρήση. Νέες μέθοδοι-ορολογία. Μετά την επικοινωνιακή προσέγγιση: η παιδαγωγική των κειμενικών ειδών. Κειμενικά είδη για διδακτική χρήση. Γραμματισμός: έννοια-παιδαγωγικές συνέπειες Σήμερα, στην αναπτυγμένη τεχνολογικά

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη περίπτωσης εργαλεία κοινωνικής δικτύωσης - MultiBlog. Ισπανική γλώσσα. 33 φοιτητές (ενήλικες > 25 ετών) και 2 εκπαιδευτικοί

Μελέτη περίπτωσης εργαλεία κοινωνικής δικτύωσης - MultiBlog. Ισπανική γλώσσα. 33 φοιτητές (ενήλικες > 25 ετών) και 2 εκπαιδευτικοί Μελέτη περίπτωσης εργαλεία κοινωνικής δικτύωσης - MultiBlog Σελίδα 1 μελέτη περίπτωσης πληροφορίες 1. Γενικές Πληροφορίες Πρόσβαση στο Πανεπιστήμιο για ενήλικες (ηλικία άνω 25 Επίπεδο (ηλικία των μαθητών)

Διαβάστε περισσότερα

1. Περιγραφητές επικοινωνιακών δραστηριοτήτων. 2. Τη γλωσσική «ύλη» του προγράμματος σπουδών

1. Περιγραφητές επικοινωνιακών δραστηριοτήτων. 2. Τη γλωσσική «ύλη» του προγράμματος σπουδών ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΥΛΗΣ ΤΟΥ ΕΠΣ-ΞΓ Το ΕΠΣ-ΞΓ περιλαμβάνει δύο κατηγορίες δεδομένων: 1. Περιγραφητές επικοινωνιακών δραστηριοτήτων Πρόκειται για μια σειρά δηλώσεων ή περιγραφικών δεικτών που προσδιορίζουν ακριβώς

Διαβάστε περισσότερα

Διαγνωστικά δοκίμια ελληνομάθειας για Γυμνάσια & Λύκεια /Τεχνικές Σχολές

Διαγνωστικά δοκίμια ελληνομάθειας για Γυμνάσια & Λύκεια /Τεχνικές Σχολές Πρόγραμμα Εκμάθησης της Ελληνικής ως δεύτερης /ξένης γλώσσας στη Μέση Εκπαίδευση Διαγνωστικά δοκίμια ελληνομάθειας για Γυμνάσια & Λύκεια /Τεχνικές Σχολές Σεπτέμβριος 2011 {επιμ. παρουσίασης: Μαρία Παπαλεοντίου,

Διαβάστε περισσότερα

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας 1. Εισαγωγή Σχολιασµός των εργασιών της 16 ης παράλληλης συνεδρίας µε θέµα «Σχεδίαση Περιβαλλόντων για ιδασκαλία Προγραµµατισµού» που πραγµατοποιήθηκε στο πλαίσιο του 4 ου Πανελλήνιου Συνεδρίου «ιδακτική

Διαβάστε περισσότερα

«Η τροπικότητα στην Νέα Ελληνική» Ανάλυση βάσει του Επικοινωνιακού Δοµολειτουργικού Προτύπου

«Η τροπικότητα στην Νέα Ελληνική» Ανάλυση βάσει του Επικοινωνιακού Δοµολειτουργικού Προτύπου Πώς τροποποιούµε το µήνυµα: 1. Έγκλιση (σελ. 1) 2. Άποψη - Ποιόν Ενεργείας (σελ. 7) 3. Άρνηση - Ερώτηση (σελ. ) 4. Τροπικά (σελ. 13). Επιτονισµός και τόνος (σελ. 13) 1 1. Έγκλιση: Οριστική (+/-) Απαρέµφατο

Διαβάστε περισσότερα

Η εκμάθηση της μετωπικής πάσας στην πετοσφαίριση

Η εκμάθηση της μετωπικής πάσας στην πετοσφαίριση Η εκμάθηση της μετωπικής πάσας στην πετοσφαίριση Υποδειγματικό Σενάριο Γνωστικό αντικείμενο: Φυσική αγωγή Δημιουργός: ΜΑΡΙΑ ΥΦΑΝΤΗ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Δημοτικό Σχολείο Λεμεσού Ι (ΚΑ) Έρευνα Δράσης Βελτίωση Ορθογραφίας Μαθητών

Δημοτικό Σχολείο Λεμεσού Ι (ΚΑ) Έρευνα Δράσης Βελτίωση Ορθογραφίας Μαθητών Δημοτικό Σχολείο Λεμεσού Ι (ΚΑ) 2015-2016 Έρευνα Δράσης Βελτίωση Ορθογραφίας Μαθητών Προφίλ σχολείου λειτούργησε το 1967-68, και μετακόμισε σε καινούριο κτήριο το 2014-2015 (ΚΑ) 129 μαθητές 10 εκπαιδευτικοί

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία. Γεώργιος Πετάσης. Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία. Γεώργιος Πετάσης. Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013 ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία Γεώργιος Πετάσης Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013 ΤMHMA MHXANIKΩΝ Η/Υ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ, Πανεπιστήμιο Πατρών, 2012 2013 Τι είναι η γλωσσική τεχνολογία;

Διαβάστε περισσότερα

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά. Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γράφοντας ένα σχολικό βιβλίο για τα Μαθηματικά Μαριάννα Τζεκάκη Αν. Καθηγήτρια Α.Π.Θ. Μ. Καλδρυμίδου Αν. Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Εισαγωγή Η χώρα μας απέκτησε Νέα Προγράμματα Σπουδών και Νέα

Διαβάστε περισσότερα

Διασκεδάζουμε μαθαίνοντας μαζί! Πώς μαθαίνουν τα μικρά παιδιά τα Αγγλικά ως ξένη γλώσσα

Διασκεδάζουμε μαθαίνοντας μαζί! Πώς μαθαίνουν τα μικρά παιδιά τα Αγγλικά ως ξένη γλώσσα Διασκεδάζουμε μαθαίνοντας μαζί! Πώς μαθαίνουν τα μικρά παιδιά τα Αγγλικά ως ξένη γλώσσα Πώς μαθαίνουν τα μικρά παιδιά τα Αγγλικά ως ξένη γλώσσα Τα μικρά παιδιά είναι χρήστες της φυσικής τους γλώσσας.

Διαβάστε περισσότερα

Αξιοποίηση των Δεικτών Επιτυχίας - Δεικτών Επάρκειας στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας στο Γυμνάσιο

Αξιοποίηση των Δεικτών Επιτυχίας - Δεικτών Επάρκειας στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας στο Γυμνάσιο Αξιοποίηση των Δεικτών Επιτυχίας - Δεικτών Επάρκειας στο μάθημα της Νεοελληνικής Γλώσσας στο Γυμνάσιο Ως συνέχεια του Οδηγού Φιλολόγου: Η διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στο Γυμνάσιο, ο οποίος είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ

ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ 2015 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΥΕ258 ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΜΟΡΦΕΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΕΞΙΟΤΗΤΩΝ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΑΤΣΑΤΖΑΚΗ ΕΛΕΝΗ, ΑΕΜ:3196 ΕΠΙΒΛΕΠΟΥΣΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΓΡΙΒΑ ΕΛΕΝΗ 5/2/2015 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Αυτό το portfolio φτιάχτηκε

Διαβάστε περισσότερα

Διδασκαλία της Νέας Ελληνικής Γλώσσας Γενική Ενημέρωση

Διδασκαλία της Νέας Ελληνικής Γλώσσας Γενική Ενημέρωση Διδασκαλία της Νέας Ελληνικής Γλώσσας Γενική Ενημέρωση Επαρχιακά Συνέδρια Δ/ντών-ντριών & Δ/νόντων-νουσών Διεύθυνση Δημοτικής Εκπαίδευσης Νοέμβριος 2013 Ειρήνη Χατζηλουκά-Μαυρή, ΕΔΕ Διδασκαλία της Νέας

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΞΕΝΟΓΛΩΣΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: Η «ΤΘΔΔ» και οι Εξετάσεις Αγγλικής στο Λύκειο

ΝΕΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΞΕΝΟΓΛΩΣΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: Η «ΤΘΔΔ» και οι Εξετάσεις Αγγλικής στο Λύκειο ΝΕΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΞΕΝΟΓΛΩΣΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ: Η «ΤΘΔΔ» και οι Εξετάσεις Αγγλικής στο Λύκειο Καθ. Β. Δενδρινού Τι είναι η «Τράπεζα Θεμάτων»; H «Τράπεζα Θεμάτων» είναι ένα αποθετήριο στο οποίο καταχωρίζονται,

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση Διδασκαλίας. Ενότητα: Γ Γυμνασίου. Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος. Α: Στόχοι. Οι μαθητές/ τριες:

Πρόταση Διδασκαλίας. Ενότητα: Γ Γυμνασίου. Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος. Α: Στόχοι. Οι μαθητές/ τριες: Πρόταση Διδασκαλίας Ενότητα: Τάξη: 7 η - Τέχνη: Μια γλώσσα για όλους, σε όλες τις εποχές Γ Γυμνασίου Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος Α: Στόχοι Οι μαθητές/ τριες: Να

Διαβάστε περισσότερα