Μεταπτυχιακή μελέτη της φοιτήτριας : Παρθενίου αικατερίνης

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Μεταπτυχιακή μελέτη της φοιτήτριας : Παρθενίου αικατερίνης"

Transcript

1 αξιολόγηση πρασίνου και σχεδιαστικές προτάσεις ανάπλασης σχολικών προαυλίων χώρων στη βιομηχανική περιοχή της Μάνδρας Αττικής, με στόχο την εκπαίδευση και τη καλλιέργεια της επαφής των μαθητών με τη φύση. Μεταπτυχιακή μελέτη της φοιτήτριας : Παρθενίου αικατερίνης

2 αξιολόγηση πρασίνου και σχεδιαστικές προτάσεις ανάπλασης σχολικών προαυλίων χώρων στη βιομηχανική περιοχή της Μάνδρας Αττικής, με στόχο την εκπαίδευση και τη καλλιέργεια της επαφής των μαθητών με τη φύση. Σριμελής υμβουλευτική και Εξεταστική Επιτροπή: Επιβλέπουσα : Ακουμιανάκη Αναστασία - Λέκτορας, Μέλη : Παπαφωτίου Μαρία - Αναπλ. Καθηγήτρια Κουτσούρης Αλέξανδρος - Επίκ. Καθηγητής αθήνα 2010

3 Ευχαριστίες Θερμές ευχαριστίες εκφράζονται στην επιβλέπουσα καθηγήτρια μου, Λέκτορα, Εργαστηρίου Ανθοκομίας και Αρχιτεκτονικής Σοπίου κα. Ακουμιανάκη Αναστασία, για την πολύτιμη καθοδήγηση της και τις χρήσιμες παρεμβάσεις της σε όλα τα στάδια της Εργασίας μου, από την αρχική της σύλληψη μέχρι την ολοκλήρωση της, καθώς και για τις εύστοχες παρατηρήσεις - επισημάνσεις κατά τα στάδια διόρθωσης της. τον Επίκουρο Καθηγητή του Εργαστηρίου Γεωργικών Εφαρμογών, Αγροτικών υστημάτων και Αγροτικής Κοινωνιολογίας του Γ.Π.Α, κ. Κουτσούρη Αλέξανδρο για τις ουσιαστικές υποδείξεις του και τις πολύτιμες παρατηρήσεις και διορθώσεις του σε ότι αφορά το Ερευνητικό Μέρος της Εργασίας μου. την Αναπληρώτρια καθηγήτρια, Δ/ντρια του Εργαστηρίου Ανθοκομίας και Αρχιτεκτονικής Σοπίου του Γ.Π.Α, κ. Παπαφωτίου Μαρία για το ενδιαφέρον της και την υπομονή της να μελετήσει και να εξετάσει προσεκτικά την Εργασία μου. Σέλος, οφείλω ένα πολύ μεγάλο ευχαριστώ στην οικογένεια μου και ιδιαίτερα στην μητέρα μου Βασιλική για την αμέριστη συμπαράσταση και υπομονή της, καθώς επίσης στις φίλες μου Σσόκα Ιωάννα (Αρχιτέκτων) και Σράντου Νάνσυ (Γεωπόνος Σ.Ε.) για την ενεργό και ενθουσιώδη συμμετοχή τους σε όλα τα στάδια της εκπόνησης της Εργασίας μου.

4 Ο κόσμος μας αστικοποιείται με καταπληκτική ταχύτητα. Οι ευκαιρίες για τα παιδιά μας να μάθουν για το ζωντανό και φυσικό εξωτερικό περιβάλλον, λιγοστεύουν. Η επέκταση της σχολικής τάξης σε ένα φυσικά διαμορφωμένο σχολείο με πολλά μαθήματα, έχει αρχίσει και γίνεται μια ανάγκη, και όχι μια εναλλακτική λύση. Dr. Bert Brink, Naturalist

5 ABSTRACT The present study concerns the evaluation of green of school yards in the industrial region of Mandra s Attica as well as the designed proposals of reformation of these, amining at the education and the students contact with nature. Mandra has population residents, is surrounded by rural, forestal, industrial region and urban green (parks, squares, hills). The reformation of green in the yards of various school groups of city would contribute substantially in the increase of green of city, in the important improvement of bioclimatic conditions with simultaneous sensitization and education of students as for the green and in general the environment. Initially became evaluation of vegetation of school yards of the city with detailed observations and reception of photographs that concerned in the existing situation of vegetation in the school play grounds, the types of plants, their age and their healthy situation. It was realised that the green of yards is limited and was recommended by accidental choice of plant types, without planning and with bad management. For the Research were selected two schools, the 1st High school and the 1st General Lyceum of Mandra, in which was carried out research with questionnaires in students and teachers concerning in the investigation of their opinions with regard to the school courtyards, their sensitization on environment s issues, the green and their relative proposals as well as the way that approaches the subject of Environmental Education (E.E). For more extensive study of this two courtyards were drawn up respectively two designed proposals of reformation of green for the aims of Environmental Education. From the treatment and the statistical analysis of questionnaires were resulted the followings: As long as it concerns the questionnaires of students, the girls consider more than the boys that it is important to exist plants in the courtyard of school. The school yard is more preferable to the students of Lyceum than in the students of High school and less preferable to the girls than the boys. Most students declared positive in the creation of special manufactures. As long as it concerns the aesthetic, the majority of students prefers the school area surrounded by colours and perfumes of flowers. A big percentage of students is interested for the problems of environment, nevertheless the briefing that they have from professors is insufficient. The students that have been briefed from professors on Environment s subjects dedicate more time for the care of plants. Finally, bigger age students want their school to takes part in programs E.E, because they believe that the harmonious existance of persons with the nature constitutes essentially to the survival and the protection of nature for the next generations. As long as it concerns the questionnaires of professors, a small percentage of teachers has been trained in the E.E, which exploits any occasions in order to discuss with students for E.E. subjects. On the contrary the professors who have not knowledge of E.E., evaluate lower their skills, so they are not satisfied for their educational work. The majority of professors considers that the experiential education contributes in the culture of environmental conscience and considers that it should be given motives to the students. Most teachers declared that the mainer suspensive factor of attendance of E.E., for students but for themselves is the lack of time. As long as it concerns the practices of Environmental Behavior, professors consider that school education, training programs and friendly environment play important role in the E.E of students. Older teachers with bigger experience consider in bigger degree that the students are sensitised on issues environment and have more positive opinion

6 in comparison with their newer colleagues regard to the sensitization of students on environment s issues. As long as it concerns the available space of green of schools, older professors believe that the available space of green is sufficient, while newers consider it insufficient. In conclusion, from the more extensive study of 2 courtyards of school spaces that was selected also taking into consideration the opinions of students and professors, as these resulted from the research, with relative questionnaires. We can say that, the rational planning and the reformation of green of school play grounds would contribute on one side in the concretisation of programs E.E. concerning the green, the environment and the sensitization of students, on the other side in the increase of urban green.

7 ΠΔΡΗΛΖΦΖ Ζ παξνχζα κειέηε αθνξά ζηελ αμηνιφγεζε πξαζίλνπ ησλ πξναπιίσλ ζρνιηθψλ ρψξσλ ζηελ βηνκεραληθή πεξηνρή ηεο Μάλδξαο Αηηηθήο θαζψο θαη ηηο ζρεδηαζηηθέο πξνηάζεηο αλάπιαζεο απηψλ, κε ζηφρν ηελ πεξηβαιινληηθή εθπαίδεπζε θαη ηε θαιιηέξγεηα ηεο επαθήο ησλ καζεηψλ κε ηε θχζε. Ζ Μάλδξα Αηηηθήο έρεη πιεζπζκφ θαηνίθνπο, πεξηβάιιεηαη απφ αγξνηηθή, δαζηθή, βηνκεραληθή πεξηνρή θαη αζηηθφ πξάζηλν (πάξθα, πιαηείεο, ιφθνη). Ζ αλάπιαζε ηνπ πξαζίλνπ ζηνπο πξναχιηνπο ρψξνπο ησλ δηαθφξσλ ζρνιηθψλ ζπγθξνηεκάησλ ηεο πφιεο ζα ζπλέβαιε νπζηαζηηθά ζηελ αχμεζε ηνπ πξάζηλνπ ηνπ αζηηθνχ ηζηνχ, ζηε ζεκαληηθή βειηίσζε ησλ βηνθιηκαηηθψλ ζπλζεθψλ κε ηαπηφρξνλε επαηζζεηνπνίεζε θαη εθπαίδεπζε ησλ καζεηψλ σο πξνο ην πξάζηλν θαη ελ γέλεη ην πεξηβάιινλ. Αξρηθά έγηλε αμηνιφγεζε ηεο βιάζηεζεο ησλ ζρνιηθψλ απιψλ ηεο πφιεο κε ιεπηνκεξείο παξαηεξήζεηο θαη ιήςε θσηνγξαθηψλ πνπ αθνξνχζαλ ζηελ πθηζηάκελε θαηάζηαζε ηεο βιάζηεζεο ζηνπο πξναχιηνπο ρψξνπο, ηα είδε ησλ θπηψλ, ηελ ειηθία ηνπο θαη ηελ πγηεηλή ηνπο θαηάζηαζε. Γηαπηζηψζεθε φηη ην πξάζηλν ησλ ζρνιηθψλ απιψλ είλαη πεξηνξηζκέλν, ζπλίζηαηαη δε απφ ηπραία επηινγή θπηηθψλ εηδψλ, ρσξίο ζρεδηαζκφ θαη κε θαθή έσο θαζφινπ δηαρείξηζε. Γηα ηελ Έξεπλα επηιέρζεθαλ δχν ζρνιεία ην 1 ν Γπκλάζην θαη ην 1 ν Γεληθφ Λχθεην Μάλδξαο, ζηα νπνία δηεμήρζε έξεπλα κε εξσηεκαηνιφγηα ζε καζεηέο θαη εθπαηδεπηηθνχο πνπ αθνξνχζαλ ζηε δηεξεχλεζε ησλ απφςεψλ ηνπο ζρεηηθά κε ηηο ζρνιηθέο απιέο, ηελ επαηζζεηνπνίεζε ηνπο ζε ζέκαηα πεξηβάιινληνο, ην πξάζηλν θαη ηηο ζρεηηθέο πξνηάζεηο ηνπο θαζψο θαη ηνλ ηξφπν πνπ πξνζεγγίδνπλ ην ζέκα ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο (Π.Δ). Απφ ηελ δηεμνδηθφηεξε κειέηε ησλ δχν απηψλ πξναπιίσλ ρψξσλ πνπ επηιέρζεθαλ, ζπληάρζεθαλ αληίζηνηρα δχν ζρεδηαζηηθέο πξνηάζεηο αλάπιαζεο ηνπ πξαζίλνπ βαζηδφκελεο πάληα ζηηο απφςεηο θαη επηζπκίεο ησλ καζεηψλ θαη εθπαηδεπηηθψλ. Απφ ηελ επεμεξγαζία θαη ζηαηηζηηθή αλάιπζε ησλ εξσηεκαηνινγίσλ πξνέθπςαλ ηα έμεο: Όζν αθνξά ηα εξσηεκαηνιφγηα ησλ καζεηψλ, πξνέθπςε φηη ηα θνξίηζηα ζεσξνχλ πεξηζζφηεξν απφ φηη ηα αγφξηα πσο είλαη ζεκαληηθφ λα ππάξρνπλ θπηά ζην πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ. Ο πξναχιηνο ρψξνο είλαη πεξηζζφηεξνο αξεζηφο ζηνπο καζεηέο ηνπ Λπθείνπ απφ φηη ζηνπο καζεηέο ηνπ Γπκλαζίνπ θαη ιηγφηεξνο αξεζηφο ζηα θνξίηζηα απφ φηη ζηα αγφξηα. Οη πεξηζζφηεξνη καζεηέο δήισζαλ επηζπκία ζηε δεκηνπξγία εηδηθψλ θαηαζθεπψλ. Όζν αθνξά ηελ αηζζεηηθή εηθφλα ε πιεηνςεθία ησλ καζεηψλ πξνηηκά ε ζρνιηθή απιή λα πεξηινχδεηαη απφ ρξψκαηα θαη αξψκαηα αλζέσλ. Έλα ζεκαληηθφ πνζνζηφ ησλ καζεηψλ ελδηαθέξεηαη γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο, παξφια απηά ε ελεκέξσζε πνπ έρνπλ απφ θαζεγεηέο είλαη ειιηπήο. Όζνη καζεηέο έρνπλ ελεκέξσζε απφ θαζεγεηέο γηα ζέκαηα Πεξηβάιινληνο αθηεξψλνπλ πεξηζζφηεξν ρξφλν γηα ηελ θξνληίδα ησλ θπηψλ. Σέινο, νη κεγαιχηεξεο ειηθίαο καζεηέο ζέινπλ ην ζρνιείν ηνπο λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα Π.Δ., δηφηη πηζηεχνπλ φηη ε αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζε καο θαη ηελ πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο. Όζν αθνξά ηα εξσηεκαηνιφγηα ησλ θαζεγεηψλ, πξνέθπςε φηη έλα κηθξφ πνζνζηφ ησλ εθπαηδεπηηθψλ έρεη επηκφξθσζε ζε ζέκαηα Π.Δ, ην νπνίν εθκεηαιιεχεηαη ηηο φπνηεο επθαηξίεο γηα λα ζπδεηήζεη κε καζεηέο γηα ζέκαηα πνπ αθνξνχλ ηελ Π.Δ. Αληηζέησο θαζεγεηέο πνπ δελ έρνπλ παξαθνινπζήζεη ζεκηλάξηα Π.Δ., αμηνινγνχλ ρακειφηεξα ηελ επάξθεηα ησλ γλψζεσλ ηνπο ζε ζέκαηα πνπ αθνξνχλ ηελ Π.Δ., κε απνηέιεζκα λα κελ είλαη επραξηζηεκέλνη γηα ην εθπαηδεπηηθφ ηνπο έξγν. Ζ πιεηνςεθία ησλ θαζεγεηψλ, ζεσξεί φηη ε βησκαηηθή εθπαίδεπζε

8 ζπκβάιιεη ζηελ θαιιηέξγεηα πεξηβαιινληηθήο ζπλείδεζεο θαη ζεσξεί φηη πξέπεη λα δνζνχλ θίλεηξα ζηνπο καζεηέο. Οη πεξηζζφηεξνη εθπαηδεπηηθνί δήισζαλ πσο ν θπξηφηεξνο αλαζηαιηηθφο παξάγνληαο ζπκκεηνρήο ζε Πξφγξακκα Π.Δ., ηφζν ησλ ηδίσλ αιιά θαη ησλ καζεηψλ είλαη ε έιιεηςε ρξφλνπ. Όζν αθνξά ηηο πξαθηηθέο Πεξηβαιινληηθήο πκπεξηθνξάο νη θαζεγεηέο ζεσξνχλ ηελ ζρνιηθή εθπαίδεπζε, ηα επηκνξθσηηθά πξνγξάκκαηα θαη ην θηιηθφ πεξηβάιινλ φηη παίδνπλ ζεκαληηθφ ξφιν ζηελ Π.Δ. ησλ καζεηψλ. Οη κεγαιχηεξνη ζε ειηθία θαη νη κε κεγαιχηεξε πξνυπεξεζία εθπαηδεπηηθνί ζεσξνχλ ζε κεγαιχηεξν βαζκφ φηη νη καζεηέο είλαη επαηζζεηνπνηεκέλνη ζε ζέκαηα πεξηβάιινληνο θαη έρνπλ ζεηηθφηεξε γλψκε ζε ζρέζε κε ηνπο λεφηεξνπο ζπλαδέιθνπο ηνπο ζρεηηθά κε ηελ επαηζζεηνπνίεζε ησλ καζεηψλ ζε ζέκαηα πεξηβάιινληνο. Όζν αθνξά ην δηαζέζηκν ρψξν πξαζίλνπ ησλ ζρνιείσλ, νη κεγαιχηεξνη ζε ειηθία θαζεγεηέο/ηξηεο ηείλνπλ λα πηζηεχνπλ φηη ν δηαζέζηκνο ρψξνο πξαζίλνπ είλαη επαξθήο, ελψ νη λεψηεξνη ηνλ ζεσξνχλ αλεπαξθή. Δλ θαηαθιείδη, απφ ηελ δηεμνδηθφηεξε κειέηε ησλ 2 πξναχιησλ ζρνιηθψλ ρψξσλ πνπ επηιέρζεθαλ θαη ιακβάλνληαο ππφςε ηηο απφςεηο καζεηψλ θαη θαζεγεηψλ, φπσο απηέο πξνέθπςαλ απφ ηελ έξεπλα, κε ζρεηηθά εξσηεκαηνιφγηα. Μπνξνχκε λα πνχκε φηη ν νξζνινγηθφο ζρεδηαζκφο θαη ε αλάπιαζε ηνπ πξαζίλνπ ησλ πξναπιίσλ ρψξσλ ησλ ζρεηηθψλ ζπγθξνηεκάησλ ζα ζπλέβαιε αθελφο κελ ζηελ πινπνίεζε πξνγξακκάησλ Π.Δ. ζε ζρέζε κε ην πξάζηλν θαη ην πεξηβάιινλ θαη ζηελ επαηζζεηνπνίεζε ησλ καζεηψλ, αθεηέξνπ δε ζηελ αχμεζε ηνπ αζηηθνχ πξαζίλνπ.

9 ΠΔΡΗΔΥΟΜΔΝΑ 1. ΔΗΑΓΧΓΖ...ζει Ζ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε Οξηζκόο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο...ζει Οη ηόρνη ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο...ζει Ζ εκαζία ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο...ζει Ζ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε ζηελ Διιάδα...ζει Γεθαεηία Δθπαίδεπζεο γηα ηελ αεηθνξία...ζει Δθαξκνγή ηεο Π.Δ. ζηελ Γεπηεξνβάζκηα Δθπαίδεπζε...ζει Πξνβιήκαηα εθαξκνγήο ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο.ζει ρνιηθή Απιή Ζ απιή ηνπ ζρνιείνπ θαη ε παηδαγσγηθή ηεο δηάζηαζε....ζει Ζ ζρνιηθή απιή θαη ην Φπζηθό Πεξηβάιινλ....ζει Δλνπνίεζε Μηθξώλ αζηηθώλ ρώξσλ κε βηνθιηκαηηθέο πλζήθεο... ζει Γίθηπα Πξαζίλνπ (Greenways), Αλαζθόπεζε Βηβιηνγξαθίαο..ζει Ζ ζεκαζία ηεο βιάζηεζεο ζηνπο Πξναύιηνπο ρώξνπο...ζει Ζ πλεηζθνξά ηεο βιάζηεζεο ζηνλ Βηνθιηκαηηθό ρεδηαζκό...ζει ρεδηαζκόο Πξναύιηνπ Υώξνπ (Π.Υ) (ρνιηθή Απιή)...ζει Δπηινγή εηδώλ βιάζηεζεο γηα Πξναύιεηνπο Υώξνπο (Π.Υ.)...ζει Δπηινγή Φπηηθνύ Τιηθνύ.ζει Φπηά επηιεγόκελα γηα ην άξσκα ηνπο...ζει Φπηά επηιεγόκελα γηα ην ρξώκα ηνπ θπιιώκαηνο...ζει Φπηά επηιεγόκελα γηα ην ρξώκα ησλ Αλζέσλ...ζει Φπηά θαηάιιεια γηα ζθηά...ζει Φπηά αλζεθηηθά ζε απνπζία λεξνύ...ζει Φπηά γηα πξνζέιθπζε ηεο παλίδαο...ζει.27

10 Φπηά αλζεθηηθά ζηελ αηκνζθαηξηθή ξύπαλζε...ζει Φπηά κε ηνμηθέο ηδηόηεηεο πξνο απνθπγή...ζει Φπηά ηνμηθά ελδηάκεζνπ θηλδύλνπ...ζει Φπηά ειαθξώο ηνμηθά...ζει Φπηηθά είδε κε αθαλζώδε ηκήκαηα...ζει πληήξεζε ησλ θπηώλ ζηνλ Πξναύιην ρώξν Π.Υ Τιηθά επίζηξσζεο Πξναύιησλ Υώξσλ...ζει Πέξγνιεο (Pergola) θαη θξηηήξηα επηινγήο θαηάιιεισλ θπηηθώλ πιηθώλ....ζει Φπηά θαηάιιεια γηα πέξγνιεο ζηνπο Π..Υ...ζει ΚΟΠΟ ΣΖ ΜΔΛΔΣΖ...ζει ΤΦΗΣΑΜΔΝΖ ΚΑΣΑΣΑΖ 3.1 Γεληθά...ζει Γεηηληάδνληεο όκνξνη Γήκνη...ζει Ηζηνξηθά ηνηρεία...ζει ΜΔΣΔΧΡΟΛΟΓΗΚΑ ΣΟΗΥΔΗΑ Βξνρνπηώζεηο...ζει Βηνθιίκα Θεξκνθξαζία...ζει ρεηηθή Τγξαζία...ζει Άλεκνη...ζει Οκβξνζεξκηθό δηάγξακκα...ζει Γεσινγία...ζει Οηθνζύζηεµα - Υισξίδα θαη Παλίδα Οηθνζπζηήκαηα...ζει Υισξίδα...ζει Δίδε θπηώλ ηεο πεξηνρήο...ζει Παλίδα...ζει Πξνζηαηεπόµελεο πεξηνρέο...ζει.47

11 3.9. Γεµνγξαθηθά ζηνηρεία...ζει Υξήζεηο γεο...ζει Διεύζεξνη ρώξνη πεξηνρέο πξαζίλνπ ζηε πεξηνρή ηεο Μάλδξα (αζηηθό πεξηαζηηθό ηζηό)...ζει Αζηηθό πξάζηλν...ζει Πιαηείεο ζηνλ αζηηθό ηζηό ηεο Μάλδξαο...ζει Καηαγξαθή ρνιηθώλ θηεξίσλ...ζει Καηαγξαθή Αζιεηηθώλ Δγθαηαζηάζεσλ...ζει Αηκνζθαηξηθό πεξηβάιινλ...ζει Αλάγθε γηα πξάζηλν...ζει ΜΔΘΟΓΟΛΟΓΗΑ ΔΡΔΤΝΑ...ζει Αλάιπζε ηνηρείσλ 5.1 Έξεπλα Μαζεηώλ Μνλνκεηαβιεηή Μαζεηώλ...ζει Γηκεηαβιεηή Μαζεηώλ...ζει Αλαθεθαιαίσζε απνηειεζκάησλ Μαζεηώλ...ζει Έξεπλα Καζεγεηώλ Μνλνκεηαβιεηή Καζεγεηώλ...ζει Γηκεηαβιεηή Καζεγεηώλ...ζει Αλαθεθαιαίσζε απνηειεζκάησλ Καζεγεηώλ...ζει Καηαγξαθή θαη Αμηνιόγεζε Τθηζηάκελεο θαηάζηαζεο ησλ ζρνιείσλ ζηε Μάλδξα Αηηηθήο ν Νεπηαγσγείν...ζει ν Νεπηαγσγείν...ζει ν Νεπηαγσγείν...ζει ν Νεπηαγσγείν...ζει ν Γεκνηηθό...ζει ν Γεκνηηθό...ζει ν Γεκνηηθό...ζει ν Γπκλάζην Μάλδξαο...ζει Ο Γεληθό Λύθεην Μάλδξαο...ζει.253

12 7. ΥΔΓΗΑΣΗΚΔ ΑΝΑΛΤΔΗ 7.1. Αλάιπζε ρεδηαζηηθήο Πξόηαζεο πξόηππεο δηακόξθσζεο πξναύιηνπ ρώξνπ 1 νπ Γπκλαζίνπ...ζει Αλάιπζε ρεδηαζηηθήο Πξόηαζεο πξόηππεο δηακόξθσζεο πξναύιηνπ ρώξνπ 1 νπ Λπθείνπ Μάλδξαο....ζει ΤΜΠΔΡΑΜΑΣΑ...ζει ΥΔΓΗΑΣΗΚΔ ΠΡΟΣΑΔΗ...ζει ΒΗΒΛΗΟΓΡΑΦΗΑ 11. ΠΑΡΑΡΣΖΜΑ ΔΡΧΣΖΜΑΣΟΛΟΓΗΑ

13 ΔΗΑΓΧΓΖ Ζ Οηθνινγηθή θξίζε εθθξάδεηαη απφ ην ζχλνιν ησλ πεξηβαιινληηθψλ πξνβιεκάησλ πνπ αληηκεησπίδνπλ νη ζχγρξνλεο θνηλσλίεο (Φινγατηε,1992). Σα πεξηβαιινληηθά πξνβιήκαηα είλαη απνηέιεζκα ησλ αλζξψπηλσλ παξεκβάζεσλ ζηηο θπζηθέο ιεηηνπξγίεο ηνπ Πεξηβάιινληνο. Οη παξεκβάζεηο ηνπ αλζξψπνπ ζην πεξηβάιινλ ηνπ δελ είλαη, φκσο, θαηλνχξγην θαηλφκελν. Σν Πεξηβάιινλ είλαη ν δσηηθφο ρψξνο αλάπηπμεο ηνπ αλζξψπνπ φπσο θαη θάζε κνξθή δσήο. Παξέρεη φιεο ηηο βαζηθέο ζπλζήθεο, ηα πιηθά θαη ηελ ελέξγεηα πνπ είλαη απαξαίηεηα γηα ηε δσή, ηελ επηβίσζε αιιά θαη ηελ ηθαλνπνίεζε φισλ ησλ αλαπηπμηαθψλ ζρεδίσλ πνπ επεμεξγάδεηαη ε αλζξσπφηεηα πξνθεηκέλνπ λα θαιπηεξεχζεη ηηο ζπλζήθεο ηεο δσήο. Γηα απηφ είλαη ινγηθφ ην φηη απφ ηφηε πνπ ην αλζξψπηλν είδνο δηαθνξνπνηήζεθε ζηα πιαίζηα ηεο βηφζθαηξαο, νη δηάθνξεο θνηλσληθέο νκάδεο, νξγαλσκέλεο κε δηάθνξνπο ηξφπνπο θαη ρξεζηκνπνηψληαο δηάθνξα κέζα, εθκεηαιιεχνληαη, παξεκβαίλνπλ θαη ηξνπνπνηνχλ ην πεξηβάιινλ γηα λα θαιχπηνπλ ηηο εθάζηνηε αλάγθεο ηνπο (Φινγατηε,1998). Δθηφο φκσο απφ ηηο βαζηθέο θπζηνινγηθέο αλάγθεο, ε έλλνηα ηεο αλάγθεο αιιάδεη ηζηνξηθά πεξηερφκελν. Αλάγθεο ζεσξνχληαη θαη άιια πξάγκαηα, ε θχζε ησλ νπνίσλ δηαθνξνπνηείηαη απφ ηε κηα θνηλσλία ζηελ άιιε ζην ρξφλν θαη ην ρψξν, ζε ζρέζε κε ηελ εμέιημε ηνπ πνιηηηζκνχ θαη ηελ αλάπηπμε ησλ ηερληθψλ θαη ησλ δξαζηεξηνηήησλ πνπ επηλνεί ν αλζξψπηλνο λνπο (Passet,1987). Ζ ηθαλνπνίεζε ησλ νινέλα απμαλφκελσλ αλαγθψλ θαη επηδηψμεσλ ζηε δηάξθεηα ηεο αλζξψπηλεο ηζηνξίαο ζπλνδεχεηαη απφ εληνλφηεξεο παξεκβάζεηο ζηηο θπζηθέο δηαδηθαζίεο θαη κεηαβνιέο ζηε θπζηνγλσκία ηνπ Πεξηβάιινληνο. Ζ αλάπηπμε ηεο βηνκεραλίαο θαη ε εμέιημε ηεο ηερλνινγίαο έδσζαλ ηε δπλαηφηεηα ζηνλ άλζξσπν λα παξεκβαίλεη δξαζηηθά ζηηο θπζηθέο δηαδηθαζίεο θαη λα δηαηαξάζζεη ξηδηθά ην θπζηθφ πεξηβάιινλ. Οη ελεξγεηαθέο ξνέο κεηαβάιινληαη. Οη θπξίαξρεο πεγέο ελέξγεηαο είλαη πιένλ κε αλαλεψζηκεο (νξπθηά θαχζηκα), ηηο νπνίεο νη ζχγρξνλεο βηνκεραληθέο δξαζηεξηφηεηεο ππεξθαηαλαιψλνπλ θαη ζπαηαινχλ αιφγηζηα. Με απνηέιεζκα ην πεξηβάιινλ ηνλ 20 ν θαη 21 ν αηψλα λα ζεσξείηαη αλεμάληιεηνο πφξνο γηα ηελ ηθαλνπνίεζε ησλ αλζξσπίλσλ αλαγθψλ θαη επηδηψμεσλ θαη αθνχξαζηνο απνδέθηεο απνβιήησλ ελψ ε θχζε απνθηά αμία κφλν σο εκπνξεχζηκν αγαζφ.

14 ην βηβιίν ηνπ ν Φ. Δλγθειο «Γηαιεθηηθή ηεο Φχζεο» αλαθέξεη: «Σα γεγνλφηα καο ππελζπκίδνπλ ζε θάζε βήκα, φηη δε βαζηιεχνπκε πάλσ ζηε θχζε, φπσο θάπνηνο πνπ ζα βξηζθφηαλ έμσ απ απηήλ, θαηαθηεηήο πνπ βαζηιεχεη πάλσ ζε έλα μέλν ιαφ, αιιά φηη ηεο αλήθνπκε κε ηε ζάξθα καο, ην αίκα καο θαη ην κπαιφ καο.» θαη ζπλερίδεη: «ε ζρέζε κε ηε θχζε, δελ ππνινγίδνπκε παξά κφλν ην πην βξαρππξφζεζκν θαη ρεηξνπηαζηφ απνηέιεζκα. Κη χζηεξα απνξνχκε γηαηί, νη πξάμεηο πνπ απνζθνπνχλ ζ απηφ ην άκεζν απνηέιεζκα, έρνπλ καθξνπξφζεζκεο ζπλέπεηεο, ηειείσο δηαθνξεηηθέο θαη ζπρλά δηακεηξηθά αληίζεηεο.» Ση ξφιν θαιείηαη λα παίμεη ε Δθπαίδεπζε; Μεξηθνί κειεηεηέο (Wals, 1993) βιέπνπλ ηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε σο δηαδηθαζία πνπ κπνξεί λα νδεγήζεη ζηελ πεξηβαιινληηθή αιιαγή. Ζ πεξηβαιινληηθή αιιαγή κε ηελ ζεηξά ηεο, κπνξεί λα ζπκβάιιεη θαζνξηζηηθά ζηε βειηίσζε ησλ ζρέζεσλ, ηφζν κεηαμχ ησλ πνιηηψλ φζν κεηαμχ ησλ πνιηηψλ θαη ηνπ πεξηβάιινληνο. Γηα ηε ζρέζε πεξηβάιινληνο θαη εθπαίδεπζεο ππάξρεη κηα ζπζηεκαηνπνηεκέλε δηαηχπσζε απφ ηνπο Sterling θαη Cooper (1992), ε νπνία βαζίδεηαη ζην αξρηθφ θείκελν ηεο (UNESCO - UNEP, 1985): Δθπαίδεπζε γηα ην πεξηβάιινλ, φηαλ γίλεηαη αλαθνξά θπξίσο ζε γλψζεηο θαη δεμηφηεηεο ζε ζρέζε κε ην πεξηερφκελν ηεο κάζεζεο. Δθπαίδεπζε απφ ην πεξηβάιινλ, φηαλ απηφ ρξεζηκνπνηείηαη σο εξγαιείν πεδίν κάζεζεο γηα απφθηεζε γλψζεσλ θαη θαιιηέξγεηα ζπλαηζζεκάησλ. Δθπαίδεπζε γηα ράξε ηνπ Πεξηβάιινληνο, γίλεηαη αλαθνξά θπξίσο ζηελ αλάπηπμε αμηψλ θαη δηακφξθσζε ζηάζεσλ, θαζψο θαη ζηελ πηνζέηεζε ζπκπεξηθνξψλ γηα ηε δηαηήξεζε θαη πξνζηαζία ηνπ πεξηβάιινληνο. Ο Sterling (1990) αλαθέξεηαη ζε δχν ηχπνπο ζρέζεο ηνπ αλζξψπνπ κε ην πεξηβάιινλ: α) ηελ ηερλνθεληξηθή (πξνζπάζεηα πξνζηαζίαο κέζσ ηεο αλάπηπμεο ηερλνινγηψλ) θαη β) ηελ νηθνθεληξηθή (πξνζπάζεηα πξνζηαζίαο κέζσ ηεο αλάπηπμεο ζπζηήκαηνο αμηψλ θαη ηεο δηακφξθσζεο ζηάζεσλ θαη ζπκπεξηθνξψλ). Ζ θαηαλφεζε ησλ πεξηβαιινληηθψλ ζηάζεσλ ελφο αηφκνπ είλαη πνιχ ζεκαληηθή, επεηδή απνηεινχλ έλαλ πξφδξνκν γηα ηε ζεηηθή πεξηβαιινληηθή ζπκπεξηθνξά ηνπ, ε νπνία είλαη θαη ν απψηεξνο ζηφρνο ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο (Π.Δ.) (Chan, 1996). Οη λένη έρνπλ πεξηβαιινληηθέο ζηάζεηο θαη «γηα λα επηηεπρζεί κε επηηπρία ε Π.Δ., νη δάζθαινη πξέπεη λα πξνζδηνξίζνπλ θαη λα αλαζχξνπλ ηηο ζηάζεηο ησλ παηδηψλ γηα ην πεξηβάιινλ» (Kwan & Miles, 1998). Αλ θα ν φξνο «ζηάζε» ζηε

15 βηβιηνγξαθία ζπλνςίδεη κηα πνιπδηάζηαηε έλλνηα, ε νπνία αλαθέξεηαη θπξίσο «ζηελ θξίζε ελφο αηφκνπ γηα ην αλ ε εθηέιεζε κηαο ζπκπεξηθνξάο είλαη θαιή ή θαθή» σο πεξηβαιινληηθή ζηάζε κπνξεί λα νξηζηεί ε πξνδηάζεζε ελφο αηφκνπ ψζηε λα απνθξηζεί κε ζπλέπεηα θαηά ηξφπν επλντθφ ή δπζκελή φζνλ αθνξά ην πεξηβάιινλ (Shanahan et al., 1999). Σν εξγαιείν πνπ κπνξεί λα βνεζήζεη ην καζεηή λα απνθηήζεη κηα πεξηβαιινληηθή ζηάζε, είλαη ε ελαζρφιεζε ησλ καζεηψλ /ηξηψλ κε ηελ «ζρνιηθή απιή», ε νπνία δίλεη ζηνπο καζεηέο, κηα ζπνπδαία επθαηξία λα ζπλεηδεηνπνηήζνπλ ηελ πξνζσπηθή ηνπο επζχλε, λα αλαπηχμνπλ ζπλεξγαηηθφηεηα θαη θνηλσληθή επαηζζεζία, λα παξαθηλεζνχλ ζε δξάζεηο θαη παξεκβάζεηο, λα «κεηξήζνπλ» αμίεο ζηάζεηο θαη ζπκπεξηθνξέο πνπ επηθξαηνχλ ζην ρψξν ηνπο, ζηελ θνηλσλία θαη λα αλακεηξεζνχλ κε ην εαπηφ ηνπο. Πξνζπαζψληαο λα αλαζχξνπκε ηηο απφςεηο ησλ καζεηψλ θαη ησλ θαζεγεηψλ απηψλ γηα ην πεξηβάιινλ, ηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε θαη ηελ άπνςε ηνπο, γηα ηνπο πξναχιηνπο ρψξνπο ησλ ζρνιηθψλ απιψλ, ρξεζηκνπνηήζακε κηα ζεηξά εξσηεκαηνινγίσλ μερσξηζηά γηα καζεηέο θαη θαζεγεηέο, ηα νπνία πεξηείραλ κηα ζεηξά κνξθσηηθψλ αμφλσλ, κε ζηφρν ηελ ψζεζε ησλ παηδηψλ ζε απαληήζεηο, κέζα απφ ηελ εκπινθή ηνπο ζε κηα ζεηξά δηαλνεηηθψλ ιεηηνπξγηψλ κε ζθνπφ απφ ηε κηα ηελ θαηαλφεζε ελφο πξνβιήκαηνο θαη απφ ηελ άιιε ε πεξηέξγεηα ηεο ρξήζεο ησλ εξσηεκαηνινγίσλ κπνξεί λα ρξεζηκνπνηεζεί σο θηλεηήξηνο κνριφο γηα ηελ αλαδήηεζε ηεο γλψζεο. Σα εξσηεκαηνιφγηα κνηξάζηεθαλ ζηελ πφιε ηεο Μάλδξαο, πεξηνρή ηεο Γπηηθήο Αηηηθήο θαη πην ζπγθεθξηκέλα ζην 1 ν Γπκλάζην θαη 1 ν Γεληθφ Λχθεην Μάλδξαο. Ζ επηινγή ηεο ζπγθεθξηκέλεο πφιεο έγηλε δηφηη επξφθεηην γηα κηα αξθεηά βεβαξεκέλε πφιε ηνπ Θξηάζηνπ Πεδίνπ, κε κεγάιεο ηηο ηηκέο βηνκεραληθήο ζπγθέληξσζεο, θαηαλάισζεο θαπζίκνπ θαη ξχπαλζεο πεξηβάιινληνο απφ ηελ παξαγσγηθή δηαδηθαζία. Μεηά απφ ηελ αλάιπζε θαη ηελ επεμεξγαζία ησλ απνηειεζκάησλ ησλ εξσηεκαηνινγίσλ θαη ιακβάλνληαο ζνβαξά ππφςε ηηο απαληήζεηο ησλ θαζεγεηψλ θαη ησλ καζεηψλ αληίζηνηρα ζρεηηθά κε ηηο απφςεηο ηνπ γηα ην Πεξηβάιινλ, ηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε θαη ηηο δπλαηφηεηεο παληξέκαηνο απηψλ ησλ δχν ελλνηψλ. Πξνηείλνληαη δχν ζρεδηαζηηθέο πξνηάζεηο γηα ην θάζε ζρνιηθφ θηίξην μερσξηζηά (Γπκλάζην θαη Λχθεην) ηεο πεξηνρήο, κε ζηφρν ηελ εθπαίδεπζε θαη ηελ θαιιηέξγεηα ηεο επαθήο ησλ παηδηψλ κε ηε θχζε.

16 1.1 Ζ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε Oξηζκόο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο Έρεη θαηά θαηξνχο δηαηππσζεί έλαο κεγάινο αξηζκφο νξηζκψλ, ζρεηηθά κε ηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε. ηε ζπλέρεηα παξαζέηνπκε ηνπο ζεκαληηθφηεξνπο. «Ζ Π.Δ. είλαη ε δηαδηθαζία αλαγλψξηζεο αμηψλ θαη δηαζαθήληζεο ελλνηψλ γηα ηελ αλάπηπμε ησλ ηθαλνηήησλ θαη ησλ ζηάζεσλ πνπ είλαη απαξαίηεηεο γηα ηελ θαηαλφεζε θαη ηελ εθηίκεζε ηεο αιιεινζπζρέηηζεο αλζξψπνπ, πνιηηηζκνχ θαη βηνθπζηθνχ πεξηβάιινληνο. Ζ Π.Δ. ζπλεπάγεηαη επίζεο άζθεζε ζηε δηαδηθαζία ιήςεο απνθάζεσλ θαη ηε δηακφξθσζε ελφο θψδηθα ζπκπεξηθνξάο ηνπ θάζε αηφκνπ γχξσ απφ ηα πξνβιήκαηα πνπ αθνξνχλ ζηελ πνηφηεηα ηνπ πεξηβάιινληνο» (I.U.C.N., 1970). Ζ Π.Δ. είλαη κηα δηαξθήο δηαδηθαζία κέζσ ηεο νπνίαο ηα άηνκα θαη νη θνηλσληθέο νκάδεο ζα ζπλεηδεηνπνηήζνπλ ην πεξηβάιινλ ηνπο θαη ζα απνθηήζνπλ ηηο γλψζεηο, ηα αμίεο, ηηο ηθαλφηεηεο, ηελ εκπεηξία θαη επίζεο ηε ζέιεζε πνπ ζα ηνπο επηηξέςνπλ λα δξάζνπλ αηνκηθά θαη ζπιινγηθά, κε ζθνπφ ηελ επίιπζε ησλ ζεκεξηλψλ θαη κειινληηθψλ πξνβιεκάησλ ηνπ πεξηβάιινληνο» (UNESCO, 1988) «Ζ Π.Δ είλαη ε δηαδηθαζία πνπ ζα βνεζήζεη ηνπο πνιίηεο λα απνθηήζνπλ γλψζε ηνπ πεξηβάιινληνο θαη πάλσ απφ φια λα γίλνπλ ηθαλνί θαη απνθαζηζκέλνη, ψζηε λα έρνπλ δηάζεζε λα εξγαζηνχλ αηνκηθά θαη ζπιινγηθά γηα ηελ επίηεπμε θαη ηε δηαηήξεζε κηαο δπλακηθήο ηζνξξνπίαο κεηαμχ ηεο πνηφηεηαο ηεο δσήο θαη ηεο πνηφηεηαο ηνπ πεξηβάιινληνο» (Ζungerford et al, 1980) «Ζ Π.Δ. δελ είλαη ηίπνηε πεξηζζφηεξν ή ιηγφηεξν απφ κηα εθπαίδεπζε ησλ πνιηηψλ πνπ ζπλίζηαηαη ζηε δεκηνπξγία πλεχκαηνο πξνζσπηθήο ζηξάηεπζεο θαη θνηλσληθήο ππεπζπλφηεηαο, παξάιιεια κε κηα ζπζηεκαηηθή αληίιεςε ηεο ζρέζεο ηνπ αλζξψπνπ κε ηε θχζε» (O Riordam, 1976) Οη ηόρνη ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο Καηά ηε δηάξθεηα ησλ ρξφλσλ ηνπ '70 θαη '80 δηαηππψλεηαη πιεζψξα ζηφρσλ θαη ζθνπψλ γηα ηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε. Ζ Hammermaε 1979, πξνζπάζεζε λα θαηαιήμεη ζ' έλα ζχλνιν ζηφρσλ πνπ ζα πεξηείρε ηνπο πην ζεµαληηθνχο απφ απηνχο, έηζη ψζηε λα ρξεζηµεχζνπλ ζαλ ζθειεηφο γηα ηελ αλάπηπμε, επεμεξγαζία θαη αμηνιφγεζε ησλ πξνγξαµµάησλ Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο. ε πξψηε θάζε, πελήληα επηιερµέλνη ζπληνληζηέο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο απφ φιεο ηηο πνιηηείεο ησλ ΖΠΑ, πξνέθξηλαλ 24 ζηφρνπο απφ έλαλ αξρηθφ θαηάινγν πνπ πεξηείρε

17 70. ε δεχηεξε θάζε, εηδηθνί ζπγθξφηεζαλ νµάδα πνπ θαηέιεμε ζηνπο παξαθάησ δέθα ζηφρνπο (Φινγατηε, 1998) 1. Ο δηεπηζηεµνληθφο ρεηξηζµφο ησλ ζεµάησλ πνπ εµπιέθεη ηφζν ηηο πνιηηηθέο, θνηλσληθέο, νηθνλνµηθέο, πνιηηηζµηθέο παξαµέηξνπο φζν θαη απηέο ησλ θπζηθψλ επηζηεµψλ. 2. Ζ εθπαίδεπζε πνιηηψλ πνπ λα είλαη: α) γλψζηεο/ξηεο ηνπ βηνθπζηθνχ θαη θνηλσληθνχ-πνιηηηζηηθνχ πεξηβάιινληνο ηνπ νπνίνπ ν άλζξσπνο είλαη µέξνο, β) ελεµεξσµέλνη/εο γηα ηα πεξηβαιινληηθά πξνβιήµαηα θαη γ) έηνηµνη/εο λα δξάζνπλ ππεχζπλα γηα ηε δεµηνπξγία θαιχηεξνπ γηα ηε δσή πεξηβάιινληνο. 3. Ζ αλάπηπμε ηεο επίγλσζεο φζνλ αθνξά ηε ζέζε θαη ηελ αιιειεμάξηεζε ηνπ αλζξψπνπ µε ην ζπλνιηθφ πεξηβάιινλ, ηνπ αηφµνπ µε ηνλ εαπηφ ηνπ θαη ηνπο άιινπο αλζξψπνπο θαη ηε ζρέζε ηνπ µε ην πιαλεηηθφ νηθνζχζηεµα. 4. Ζ θαιιηέξγεηα ηεο αληίιεςεο ηνπ αλζξψπνπ σο μερσξηζηνχ µέξνπο ηνπ ιεηηνπξγνχληνο νηθνζπζηήµαηνο, ψζηε λα έρεη ηελ ηθαλφηεηα λα αιιάδεη ηηο ζρέζεηο αλάµεζα ζηα µέξε ηνπ νηθνζπζηήµαηνο απηνχ. 5. Ζ απφθηεζε εµπεηξίαο ζηελ ελαζρφιεζε µε ηα πεξηβαιινληηθά πξνβιήµαηα, ζέµαηα θαη ελδηαθέξνληα θαη επνµέλσο απφθηεζε ηθαλφηεηαο γηα απηναμηνιφγεζε, γηα ιήςε απνθάζεσλ ζε πνιηηηθφ θαη θπβεξλεηηθφ επίπεδν θαη επεξεαζµφ ησλ πξαγµάησλ πξνο ηηο αλαγθαίεο αιιαγέο. 6. Ζ ελζάξξπλζε ηεο αιιαγήο ησλ ζηάζεσλ θαη ησλ αμηψλ µε ζθνπφ ηελ απνδνρή ηξφπσλ δσήο πνπ νδεγνχλ ζηε δηαηήξεζε ηεο πνηφηεηαο ηνπ πεξηβάιινληνο. 7. Ζ βνήζεηα πξνο άηνµα θαη θνηλσληθέο νµάδεο ηέηνηα ψζηε λα θεξδίζνπλ πνηθηιία εµπεηξηψλ ζρεηηθά µε ην ζπλνιηθφ πεξηβάιινλ, λα απνθηήζνπλ µηα βαζηθή θαηαλφεζε γη' απηφ, θαζψο επίζεο θαη γηα ηα πξνβιήµαηα πνπ ζπλδένληαη µ' απηφ, φπσο θαη γηα ην ξφιν ηεο αλζξσπφηεηαο αλαθνξηθά µε ηα πξνεγνχµελα. 8. Ζ αλάπηπμε ηεο επίγλσζεο πσο ππάξρεη αλάγθε γηα αηνµηθή ππεπζπλφηεηα ζηε δηαηήξεζε θαη βειηίσζε ηνπ πεξηβάιινληνο. 9. Ζ επεμεξγαζία µηαο νιηζηηθήο άπνςεο (ζπζηεµηθήο πξνζέγγηζεο) ηνπ πεξηβάιινληνο, ε νπνία ζα θαζηζηά ηθαλνχο ηνπο αλζξψπνπο λα αμηνινγνχλ ηελ επίδξαζε ησλ αιιαγψλ.

18 10. Ζ γλσξηµία µε ην ηζηνξηθφ, πνιηηηζηηθφ, θαη θπζηθφ πεξηβάιινλ ησλ θνηλνηήησλ ζηηο νπνίεο δνπλ νη άλζξσπνη θαη ε θαιιηέξγεηα εθηίµεζεο ηεο θιεξνλνµηάο πνπ ζπλδέεηαη µε ηηο θνηλφηεηέο ηνπο, αιιά θαη ζπλεηδεηνπνίεζεο ηεο θαηάζηαζεο ζηελ νπνία βξίζθεηαη ην πεξηβάιινλ ηνπο. Απηνί νη δέθα ζηφρνη πνπ αλαθέξζεθαλ πην πάλσ, θαίλεηαη λα ζπµθσλνχλ µε ηηο θαηεγνξίεο ζηφρσλ φπσο πεξηιεπηηθά δηαηππψλνληαη ζηε «Υάξηα ηνπ Βειηγξαδίνπ» (The Belgrade Charter 1975). χµθσλα µε απηνχο ε Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε ζηνρεχεη ζην λα βνεζήζεη άηνµα θαη θνηλσληθέο νµάδεο λ' απνθηήζνπλ: 1. Δπίγλσζε θαη επαηζζεηνπνίεζε πξνο ην ζπλνιηθφ πεξηβάιινλ θαη ηα ζρεηηδφµελα µε απηφ πξνβιήµαηα. 2. Γλψζεηο θαη πνηθηιία εµπεηξηψλ ψζηε λα θαηαλνήζνπλ ην πεξηβάιινλ θαη ηα πξνβιήµαηα πνπ ζπλδένληαη µ' απηφ. 3. ηάζεηο, αμίεο θαη ζπλαηζζήµαηα ελδηαθέξνληνο πξνο ην πεξηβάιινλ θαζψο θαη θίλεηξα γηα ελεξγφ ζπµµεηνρή ζηε βειηίσζε θαη ζηελ πξνζηαζία ηνπ. 4. Γεμηφηεηεο γηα ηνλ πξνζδηνξηζµφ θαη ηελ επίιπζε πεξηβαιινληηθψλ πξνβιεµάησλ. 5. Ηθαλφηεηεο αμηνιφγεζεο ησλ εθάζηνηε ιαµβαλνµέλσλ πεξηβαιινληηθψλ µέηξσλ θαη ησλ εθπαηδεπηηθψλ πξνγξαµµάησλ ζε ζρέζε µε ηηο νηθνινγηθέο, πνιηηηθέο, νηθνλνµηθέο, θνηλσληθέο, αηζζεηηθέο θαη εθπαηδεπηηθέο δηαζηάζεηο ηνπο. 6. Αίζζεζε ππεπζπλφηεηαο έηζη ψζηε λα δηαζθαιηζηεί ε δπλαηφηεηα ελεξγνχ εµπινθήο (ζπµµεηνρήο) ζ' φια ηα επίπεδα πξνο ηελ θαηεχζπλζε ηεο επίιπζεο ησλ πεξηβαιινληηθψλ πξνβιεµάησλ.

19 1.1.3 H εκαζία ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο Μέζα απφ ηηο δηαδηθαζίεο ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο, επηηπγράλεηαη (http://efs.tki.org.nz) : 1. Ζ παξαγσγή γλψζεο θαη ζπλαίλεζεο πνπ λα µπνξεί λα ζηεξίδεη νπνηαδήπνηε θπβεξλεηηθή πξνζπάζεηα ζρεηηθή µε ηε ιήςε µέηξσλ γηα ηελ πξνζηαζία ηνπ πεξηβάιινληνο. 2. Ζ απνδπλάµσζε ηνπ ππεξηξνθηθνχ ξφινπ ησλ «εηδηθψλ» εμαηηίαο ηνπ φηη θαη άιινη, µε εηδηθνί, άλζξσπνη εθθξάδoπλ ηηο απφςεηο ηνπο γηα ηηο πνιηηηθέο, θνηλσληθέο θαη νηθνλνµηθεο ζπληζηψζεο ησλ πεξηβαιινληηθψλ δεηεκάησλ. 3. Ζ δεκηνπξγία ηνπ θιίκαηνο εθείλνπ, πνπ επηηξέπεη ηελ εγξήγνξζε φισλ ησλ αηζζήζεσλ ψζηε απηέο λα «ελεµεξψλνπλ» γηα ην γχξσ πεξηβάιινλ. Απηή ε θαηάζηαζε πεξηγξάθεηαη σο αηζζεηεξηαθή επίγλσζε (sensory awareness) θαη ζεσξείηαη ζεµέιην ηεο απφ πξψην ρέξη µάζεζεο ηεο αηζζεηηθήο αλάπηπμεο θαη απφιαπζεο, ηεο απφιαπζεο ηεο δσήο θαη, ηέινο, ηεο επηζηεκνληθήο έξεπλαο. Έρεη επίζεο ζρέζε µε ηελ ηάζε ηνπ παηδηνχ λα αλαθαιχπηεη. Βξέζεθε πσο παηδηά µε θαιιηεξγεµέλε ηελ αηζζεηεξηαθή επίγλσζε µέζα απφ θαιιηηερληθή εθπαίδεπζε- δελ είραλ κφλν µηα απξφζµελε βειηίσζε ζηελ επίδνζή ηνπο ζηα µαζεµαηηθά θαη ηελ αλάγλσζε, αιιά µείσζαλ θαη ηηο επηδφζεηο ηνπο ζε βαλδαιηζµνχο. 4. Ζ εµπέδσζε ηεο νιηζηηθήο άπνςεο γηα ηνλ θφζκν. Όια ηα ζέµαηα εμεηάδνληαη ηφζν απφ ηε µεξηά ησλ ζεηηθψλ επηζηεµψλ, φζν θαη απφ θνηλσληθή, πνιηηηθή, νηθνλνµηθή, εζηθή, αηζζεηηθή θ.ιπ. άπνςε, ψζηε λα θαηαλνείηαη ε πνιππινθφηεηα θαη ε αιιεινζχλδεζε ησλ πξαγµάησλ. 5. Ζ αλάπηπμε δεμηνηήησλ άιισλ απφ ηηο δηαλνεηηθέο πνπ εηλαη παξαγλσξηζµέλεο θαη ππνηηµεµέλεο. 6. Ζ αχμεζε ηεο απηνπεπνίζεζεο θαη απηνεθηίµεζεο ησλ,παηδηψλ µέζα απφ ηε ιχζε πξνβιεµάησλ έμσ απφ ην νηθνγελεηαθφ πεξηβάιινλ θαη θαµηά θνξά θαη απφ ην ζρνιηθφ. 7. Ζ αλάπηπμε ζπιινγηθψλ δξαζηεξηνηήησλ θαη ζπλεξγαζίαο. 8. Ζ ελίζρπζε ηεο άµεζεο γλψζεο εηο βάξνο ηεο δηαµεζνιαβεηηθήο. 9. Ζ αλάπηπμε ηεο θαληαζίαο.

20 10. Ζ θαιιηέξγεηα ηεο δηεπηζηεµνληθήο πξνζέγγηζεο ησλ ζεµάησλ θαη ηεο νµαδηθήο δηδαζθαιίαο µέζσ ηεο νπνίαο απναγρψλνληαη νη εθπαηδεπηηθνί, θαη ζπάδνπλ ηα ζηεγαλά ηνπ απαξραησµέλνπ θαηαηεµαρηζµνχ ησλ σξψλ δηδαζθαιίαο. 11. Ζ ζχλδεζε ηνπ ζρνιείνπ µε ηνλ έμσ θφζµν, ην άλνηγµα ηνπ ζρνιείνπ ζηε δσή, θαη ε ηζρπξνπνίεζε ηεο αιιειεπίδξαζεο ζρνιείνπ θαη θνηλφηεηαο. Απηφ µπνξεί λα απνηειέζεη ζεµείν εθθίλεζεο γηα ηε δηεθδίθεζε αιιαγψλ ζηα πξνγξάµµαηα ζπνπδψλ πξνο ηελ θαηεχζπλζε νξγαληθήο ζχλδεζήο ηνπο µε ηελ ηνπηθή θνηλφηεηα, θαζψο θαη γηα ηελ πξνψζεζε ηεο απηνδηαρείξηζεο ησλ ζρνιείσλ µε ηε ζπλεξγαζία ηεο θνηλφηεηαο ζηα πιαίζηα ηεο απνθέληξσζεο Ζ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε ζηελ Διιάδα ηελ Διιάδα ε Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε εκθαλίδεηαη ζηα ηέιε ηνπ Σε ζρνιηθή πεξίνδν κε πξσηνβνπιία ηνπ ΤΠ.Δ.Π.Θ θαη ηνπ Κ.Δ.Μ.Δ (λπλ Παηδαγσγηθφ Ηλζηηηνχην) ε Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε εηζάγεηαη ζηε δεπηεξνβάζκηα εθπαίδεπζε, φρη σο λέν κάζεκα ζην ππάξρνλ αλαιπηηθφ πξφγξακκα, αιιά σο Πξναηξεηηθή Δθπαηδεπηηθή Καηλνηνκία. εκαληηθφο ζηαζκφο γηα ηελ εδξαίσζε θαη αλάπηπμε ηνπ ζεζκνχ ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο ζηελ Διιάδα, είλαη ν λφκνο 1892/90 ηνπ ΤΠΔΠΘ ν νπνίνο νξίδεη φηη: «Ζ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε απνηειεί ηκήκα ησλ πξνγξακκάησλ ησλ ζρνιείσλ ηεο Β/ζκηαο Δθπαίδεπζεο θαη φηη ζθνπφο ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο είλαη λα ζπλεηδεηνπνηήζνπλ νη καζεηέο ηε ζρέζε ηνπ αλζξψπνπ κε ην θπζηθφ θαη θνηλσληθφ πεξηβάιινλ ηνπ, λα επαηζζεηνπνηεζνχλ γηα ην πξνβιήκαηα πνπ ζπλδένληαη κε απηφ θαη λα δξαζηεξηνπνηεζνχλ κε εηδηθά πξνγξάκκαηα ψζηε λα ζπκβάιινπλ ζηε γεληθφηεξε πξνζπάζεηα αληηκεηψπηζήο ηνπο». O λφκνο απηφο ηζρπξνπνηεί ην κέρξη ηφηε «ήπην ζεζκηθφ πιαίζην» θαη ζπκβάιιεη ζηελ θαηαθφξπθε αλάπηπμε ηνπ ζεζκνχ ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο ζηε δεπηεξνβάζκηα θαη πξσηνβάζκηα εθπαίδεπζε. Μέρξη ζήκεξα έρνπλ πξαγκαηνπνηεζεί αξθεηά πξνγξάκκαηα Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο ζηα ζρνιεία ηεο ρψξαο, κε ηε ζπλεξγαζία θπξίσο ησλ Τπεπζχλσλ Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο, ησλ Κέληξσλ Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο θαη ησλ κε θπβεξλεηηθψλ Πεξηβαιινληηθψλ Οξγαλψζεσλ (Κνχζνπιαο, 2000).

21 Γεθαεηία εθπαίδεπζεο γηα ηελ αεηθνξία ην πιαίζην ηεο Δθπαίδεπζεο γηα ηελ Αεηθνξία, ηα έηε απνθηνχλ ζεκαηηθφ πεξηερφκελν θαη δηεπξχλνληαη νη ζεκαηηθέο πεξηνρέο ησλ πξνγξακκάησλ ζρνιηθψλ δξαζηεξηνηήησλ, κε έκθαζε ζηελ νιηζηηθή θαη δηεπηζηεκνληθή πξνζέγγηζε ησλ γλσζηηθψλ πεδίσλ. Απφ ην ΤΠ.Δ.Π.Θ. πξνηείλεηαη ζηνπο εθπαηδεπηηθνχο πνπ ζα αζρνιεζνχλ κε ηα ζρνιηθά πξνγξάκκαηα Αγσγήο Τγείαο θαη Πεξηβαιινληηθήο Αγσγήο, «λα εξγαζηνχλ ζπλζεηηθά πάλσ ζε γλσζηηθέο πεξηνρέο ζρεηηθέο κε ην αληίζηνηρν Θεκαηηθφ Έηνο θαη λα θαηαιήγνπλ ζε πξνηεηλφκελεο πξσηνβνπιίεο θαη δξάζεηο ηεο καζεηηθήο θνηλφηεηαο, ηεο ηνπηθήο θνηλσλίαο ή ηεο πνιηηείαο» (ΤΠ.Δ.Π.Θ., 2005). Σα ζεκαηηθά έηε έρνπλ σο εμήο : 2006 Νεξφ Γαιάδηνο Πιαλήηεο 2007 Καηαλαισηηζκφο & Πεξηβάιινλ 2008 Γάζνο Πξάζηλνο Πιαλήηεο 2009 Γεσξγία, Γηαηξνθή & Πνηφηεηα Εσήο 2010 Δλέξγεηα- Αλαλεψζηκεο Πεγέο & Σνπηθέο Κνηλσλίεο 2011 Δθπαίδεπζε γηα ηα Αλζξψπηλα Γηθαηψκαηα 2012 Τγεία & Παξαγσγηθέο Γηαδηθαζίεο 2013 Αλζξσπνγελέο Πεξηβάιινλ & Αεηθφξνο Γηαρείξηζε 2014 Δλεξγνί Πνιίηεο «ην πιαίζην ησλ ζεκαηηθψλ εηψλ, ε δηεπξπκέλε έλλνηα ηνπ Πεξηβάιινληνο σο θπζηθήο δεμακελήο θαη ηαπηφρξνλα σο πεδίνπ γηα θάζε αλζξψπηλε δξαζηεξηφηεηα, νη νιηζηηθέο αληηιήςεηο γηα ηελ Τγεία φρη σο έιιεηςε αζζέλεηαο αιιά σο ζπλνιηθή πνηφηεηα δσήο κε πνιιαπιέο παξακέηξνπο θαη, ηέινο, ν Πνιηηηζκφο ιεηηνπξγνχλ σο εληαία, αιιειέλδεηα πεδία κειέηεο θαη δξαζηεξηφηεηαο. χκθσλα κε φια ηα παξαπάλσ, έλα βηψζηκν κέιινλ ππεξεηείηαη απφ πγηείο αλζξψπνπο, πνπ δνπλ ζε πγηείο θνηλφηεηεο, κέζα ζε επθαηξίεο θαη δπλαηφηεηεο πνπ παξέρεη έλα πγηέο θπζηθφ πεξηβάιινλ. Απηφ ζεκαίλεη φηη άλζξσπνη, θνηλφηεηεο θαη θπζηθφ πεξηβάιινλ είλαη άξξεθηα δεκέλνη ζε ηνπηθφ, εζληθφ θαη παγθφζκην επίπεδν, εμαίξνληαο ηδηαίηεξα ηε ζεκαζία ηεο παξακέηξνπ Πνιηηηζκφο» (ΤΠ.Δ.Π.Θ., 2006). Ζ ζεηξηαθή ηνπνζέηεζε ηνπ ζεκαηηθνχ πεξηερνκέλνπ ηεο δεθαεηίαο δελ δεζκεχεη ηνπο εθπαηδεπηηθνχο λα ελαζρνιεζνχλ θάζε ρξνληά κφλν κε ηνπο ζπγθεθξηκέλνπο ζεκαηηθνχο άμνλεο, αθνχ είλαη θαλεξφ φηη είλαη αιιειέλδεηνη. Γηα παξάδεηγκα, παξφιν φηη ν άμνλαο «Δλεξγνί πνιίηεο» αλαθέξεηαη ζην έηνο 2014,

22 εκπεξηέρεηαη πξνθαλψο κέζα ζε φιν ην πιαίζην ηεο Δθπαίδεπζεο γηα ηελ αεηθνξία, σο έλαο απφ ηνπο βαζηθφηεξνπο γεληθνχο ηεο ζηφρνπο Δθαξκνγή ηεο Π.Δ. ζηελ Γεπηεξνβάζκηα Δθπαίδεπζε Ζ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε εθαξκφδεηαη ζηα ρνιεία κε ηελ ελεξγφ ζπκπαξάζηαζε ησλ Τπεπζχλσλ Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο θαη ζηα Κέληξα Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο, ζχκθσλα κε ηηο ππνπξγηθέο απνθάζεηο θαη ηηο εηήζηεο εξκελεπηηθέο εγθπθιίνπο ηνπ ΤΠ.Δ.Π.Θ. Σα ηειεπηαία ρξφληα ε ζπλερψο εκπινπηηδφκελε εκπεηξία ησλ εθπαηδεπηηθψλ, πνπ αζρνινχληαη κε ηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε, νδήγεζε θαη ζηελ αλαδήηεζε κηαο άιιεο δηαδηθαζίαο, κε ζθνπφ ηε ζπλεξγαζία θαη ηελ επηθνηλσλία κεηαμχ εθπαηδεπηηθψλ θαη καζεηψλ δηαθνξεηηθψλ ζρνιηθψλ κνλάδσλ, πνπ ζπκκεηέρνπλ ζε ζρνιηθά πξνγξάκκαηα ζην πιαίζην ηνπ ζεζκνχ ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο. Έηζη δεκηνπξγήζεθαλ ηα Γίθηπα Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο, ζηα νπνία ζπκκεηέρνπλ ζρνιεία απφ φιε ηε ρψξα κε ηε ζπκκεηνρή θαη ηε ζπλδξνκή ησλ Τπεπζχλσλ Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο ησλ Γ/λζεσλ Α/ζκηαο θαη Β/ζκηαο Δθπαίδεπζεο, ησλ παηδαγσγηθψλ νκάδσλ ησλ Κέληξσλ Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο, ησλ Πεξηβαιινληηθψλ Οξγαλψζεσλ θαη άιισλ θνξέσλ. Κάζε ζρνιηθφ πξφγξακκα Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο ζηε δεπηεξνβάζκηα εθπαίδεπζε απνηειεί κηα νινθιεξσκέλε εθπαηδεπηηθή δηαδηθαζία πεληάκελεοηνπιάρηζηνλ ρξνληθήο δηάξθεηαο. H δηαδηθαζία απηή κε ζπγθεθξηκέλν ζέκα θαη κε ηελ ελεξγφ ζπκκεηνρή φισλ ησλ κειψλ ηεο πεξηβαιινληηθήο νκάδαο, εμειίζζεηαη ζχκθσλα κε ηα ραξαθηεξηζηηθά, ηνπο ζηφρνπο, ην πεξηερφκελν, ηηο κεζφδνπο θαη ηηο ηερληθέο ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο. Σν ζέκα ελφο πξνγξάκκαηνο, νη εμνξκήζεηο ζηελ χπαηζξν θαη νη εξγαζίεο ζην πεδίν δελ θάλνπλ απηνκάησο ηελ Δθπαίδεπζε Πεξηβαιινληηθή. Δθείλν πνπ θάλεη ηελ Δθπαίδεπζε Πεξηβαιινληηθή θαη ηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε «θαηλνηνκία» είλαη ν δηαθνξεηηθφο ηξφπνο νξγάλσζεο ηεο ζθέςεο κε ηελ νπνία πξνζεγγίδνπκε ην Πεξηβάιινλ: ηεο ζθέςεο πνπ επηδεηεί λα θαηαλνήζεη, λα εξκελεχζεη θαη λα ζηαζεί θξηηηθά θαη δεκηνπξγηθά απέλαληη ζηηο ζρέζεηο ηνπ αλζξψπνπ κε ην νηθνθνηλσληθφ ηνπ Πεξηβάιινλ. Σα ζρνιηθά πξνγξάκκαηα Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο νχηε ππνδεηθλχνληαη νχηε αληηγξάθνληαη, ζρεδηάδνληαη θαη δηακνξθψλνληαη «ελ ησ γίγλεζζαη» (δηδαθηηθφ θαη καζεζηαθφ) απφ ηνπο εθπαηδεπηηθνχο θαη ηνπο καζεηέο πνπ ζπκκεηέρνπλ ζ απηά.

23 Ζ αγάπε γηα ην Πεξηβάιινλ σο ζχζηεκα δσήο ζην νπνίν είλαη ελζσκαησκέλνο θαη ν άλζξσπνο θαη ε αλαγλψξηζε ηεο αλαγθαηφηεηαο λα δηακνξθσζεί έλαο νηθνινγηθφο πνιηηηζκφο ζηνλ πιαλήηε καο, είλαη νη κφλεο αιεζηλέο εγγπήζεηο γηα κηα ζσζηή θαη απνηειεζκαηηθή Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε. Σα πξνγξάκκαηα Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο πνπ πξαγκαηνπνηνχληαη ζηελ Διιάδα απφ ην 1980 (β/ζκηα εθπαίδεπζε), δηέπνληαη απφ ηηο παξαθάησ βαζηθέο αξρέο θαη ραξαθηεξηζηηθά ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο (Κνχζνπιαο,1997, 2001). Ζ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε απαληά ζην θνηλσληθφ αίηεκα γηα ηελ αληηκεηψπηζε ηεο νηθνινγηθήο θξίζεο θαη είλαη πξνζαλαηνιηζκέλε ζηε δηεξεχλεζε θαη ζηελ πξνζπάζεηα επίιπζεο ησλ πεξηβαιινληηθψλ πξνβιεκάησλ. ηεξίδεηαη ζ έλα δηεπηζηεκνληθφ θαη δηαζεκαηηθφ ζχζηεκα γλψζεσλ θαη πξνηείλεη αλάινγα κε ηε βαζκίδα εθπαίδεπζεο, ην δηεπηζηεκνληθφ, δηαζεκαηηθφ θαη πνιπεπηζηεκνληθφ κνληέιν έληαμήο ηεο ζην εθπαηδεπηηθφ καο ζχζηεκα. Έρεη ηε δπλαηφηεηα, σο πξνο ηνλ ζπλαηζζεκαηηθφ ηνκέα, λα δηακνξθψλεη ζηα άηνκα θαη ζηηο θνηλσληθέο νκάδεο λέεο ζηάζεηο, λέεο αμίεο θαη ηηο αλαγθαίεο δεζκεχζεηο γηα ηελ νηθνδφκεζε κηαο βηψζηκεο θνηλσλίαο. πκβάιιεη ζηελ αλάπηπμε ησλ δεμηνηήησλ, νη νπνίεο επαπμάλνπλ ηηο δπλαηφηεηεο φισλ ησλ εκπιεθνκέλσλ ζηελ θαιχηεξε θαηαλφεζε θαη αληηκεηψπηζε ησλ πεξηβαιινληηθψλ πξνβιεκάησλ. Γεκηνπξγεί θαη δηακνξθψλεη ζπλζήθεο ακθίδξνκεο επηθνηλσλίαο ηνπ ζρνιείνπ κε ηελ ηνπηθή θαη ηελ επξχηεξε θνηλφηεηα. Γίλεη ηελ δπλαηφηεηα ζηνπο εθπαηδεπηηθνχο λα πξνζθέξνπλ ζηνπο καζεηέο ηνπο, λέεο ελδηαθέξνπζεο κεζνδνινγηθέο πξνζεγγίζεηο θαη ηερληθέο, πνπ νδεγνχλ ζηελ απηελέξγεηα θαη ηε βησκαηηθή κάζεζε. Δίλαη δηαξθήο θαη δηα βίνπ εθπαίδεπζε πάληνηε πξνζαλαηνιηζκέλε ζην κέιινλ (Δθπαίδεπζε γηα ηελ Αεηθνξία).

24 1.1.7 Πξνβιήκαηα εθαξκνγήο ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο χµθσλα µε έξεπλα πνπ έγηλε ζηηο ΖΠΑ (Ham and Sewing 1987), δηαπηζηψζεθε φηη ελψ θαηά ηε δεθαεηία ηνπ '70 ε Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε αλαπηπζζφηαλ γνξγά, ζηε δεθαεηία ηνπ '80 ε πξφνδνο απηή παξνπζίαζε ζεµαληηθή επηβξάδπλζε. Ζ δηεξεχλεζε ησλ ιφγσλ πνπ εµπνδίδνπλ ηνπο/ηηο εθπαηδεπηηθνχο λα εθαξµφζνπλ δξαζηεξηφηεηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο, θαηέιεμε ζηελ παξαθάησ ηαμηλφµεζή ηνπο: 1) Δλλνηνινγηθνί ιφγνη, είλαη απηνί πνπ ζρεηίδνληαη µε ην πψο νη εθπαηδεπηηθνί αληηιαµβάλνληαη ηε θχζε ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο, ην πεξηερφµελφ ηεο θαη ηε ζέζε ηεο ζην ζρνιηθφ πξφγξαµµα. 2) Οξγαλσηηθνί ιφγνη, είλαη απηνί νη ιφγνη πνπ ζρεηίδνληαη µε δεηήµαηα νξγάλσζεο: έιιεηςε ρξφλνπ θαη ρξεµάησλ, δπζθνιίεο µεηαθίλεζεο, θ.ι.π. 3) Δθπαηδεπηηθνί ιφγνη, είλαη απηνί πνπ ζρεηίδνληαη µε ην θαηά πφζν νη ίδηνη νη εθπαηδεπηηθνί αηζζάλνληαη πξνεηνηµαζµέλνη γηα λα εθαξµφζνπλ δξαζηεξηφηεηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο. 4) ιφγνη πνπ ζρεηίδνληαη µε ηε ζηάζε ησλ εθπαηδεπηηθψλ, απέλαληη ζηε ζεµαζία ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο ζε ζρέζε µε ηηο άιιεο δξαζηεξηφηεηεο ηνπ ζρνιηθνχ πξνγξάµµαηνο. Γηαπηζηψζεθε πσο παξ' φιν πνπ νη εθπαηδεπηηθνί γεληθά ηεξνχζαλ ζεηηθή ζηάζε απέλαληη ζηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε, µφλν νη µηζνί εθάξµνδαλ ελίνηε δξαζηεξηφηεηεο ζρεηηθέο. Ζ ζηάζε ηνπο δειαδή δελ αληαπνθξηλφηαλ πξνο ηε ζπµπεξηθνξά ηνπο. Σα απνηειέζµαηα ηεο παξαπάλσ έξεπλαο, θαίλεηαη λα ζπκθσλνχλ ελ κέξεη µε ηελ ειιεληθή εµπεηξία. Μεηά απφ µηα δεθαεηία ηνπιάρηζηνλ εθαξµνγήο πξνγξαµµάησλ Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο ζηα ειιεληθά ζρνιεία, απηή εμαθoιoπζεί λα παξαµέλεη ζηo πεξηζψξην ηνπ αλαιπηηθνχ πξνγξάµµαηνο, ελψ ε πιεηνςεθία ησλ εθπαηδεπηηθψλ ζπλερίδεη λα είλαη δηζηαθηηθή ζηελ εθπφλεζε πξνγξακκάησλ, παξ φιν πνπ ηα αληηκεησπίδεη ζεηηθά.

25 1.2 ρνιηθή Απιή O Moore ζην εμαίξεην βηβιίν ηνπ Plants for play (1993) ηνλίδεη κεηαμχ άιισλ ζεκαληηθψλ παξαηεξήζεσλ ηνπ φηη ηα παηδηά ρξεζηκνπνηνχλ ηελ βιάζηεζε ζαλ ηελ βαζηθή πεγή παηρληδηνχ θαη κάζεζεο Αλαληίξξεηα αλ ν θαζέλαο καο δηεξσηεζεί ηη ζπκάηαη θαη έρεη εληππσζηαθά παξακείλεη ζηελ κλήκε ηνπ απ ηα άγνπξα παηδηθά ηνπ ρξφληα ζα δεη φηη νη κλήκεο επηζηξέθνπλ ζε παηρλίδηα κε λεξά, θπηά, δέλδξα, ινπινχδηα, δψα, δει. κε ην θπζηθφ θφζκν. Ζ πξνζπάζεηα ηεο παξνχζεο εξγαζίαο είλαη λα επαλεηζάγεη ζηνλ γλψξηκν αιιά θαη κνλαδηθφ θέληξν ηεο κάζεζεο πνπ είλαη ην ζρνιείν θαη ηδηαίηεξα ζην ζρνιηθφ πξναχιην ρψξν εθείλα ηα ζηνηρεία ηνπ πεξηβάιινληνο πνπ ζα ζπκβάινπλ ζηελ επηθνηλσλία ηνπ καζεηή κε ηα θπζηθά ζηνηρεία, φπσο απηά πνπ πξνζθέξεη ε βιάζηεζε (δέλδξα, ζάκλνπο, ινπινχδηα). Γηα λα νδεγεζνχκε ζε έλα απνηειεζκαηηθφηεξν ηξφπν πξνζέγγηζεο ηνπ ζηφρνπ καο - δειαδή ηεο εμνηθείσζεο ηνπ παηδηνχ κε ην θπζηθφ ρψξν κέζα ζην δηθφ ηνπ αχιην ζρνιηθφ ρψξν - αο δνχκε θαηαξρήλ πνηνο είλαη απηφο ν πξνζθεξφκελνο άζιηνο ρψξνο, δηαζηαζηνινγηθά, ιεηηνπξγηθά αιιά θαη εθπαηδεπηηθά. Ο απψηεξνο ζηφρνο ηεο παξνχζεο πξνζπάζεηαο είλαη κέζα απφ ηηο παξερφκελεο ηερληθέο πιεξνθνξίεο θαη πξνηάζεηο λα απνθηήζνπκε έλα πξφζζεην ηερληθφ εξγαιείν γηα πιεξέζηεξε θαη νινθιεξσκέλε πξνζθνξά ησλ αχιεησλ ζρνιηθψλ ρψξσλ Ζ απιή ηνπ ζρνιείνπ θαη ε παηδαγσγηθή ηεο δηάζηαζε. χκθσλα κε ζπκπεξάζκαηα ηεο πεξηβαιινληηθήο ςπρνινγίαο, ηα ζηνηρεία ηνπ θπζηθνχ αιιά θαη ηνπ δνκεκέλνπ πεξηβάιινληνο επεξεάδνπλ ην ςπρηζκφ, ηελ πνξεία αλάπηπμεο θαη ηε ζπκπεξηθνξά ηνπ αηφκνπ ( πγθνιιίηνπ 1997). Ο Φπζηθφο θαη δνκεκέλνο ρψξνο επίζεο είλαη ζηνηρεία ηνπ καζεζηαθνχ πεξηβάιινληνο, αθνχ δηεπθνιχλνπλ ηελ εμνηθείσζε ησλ καζεηψλ κε ρσξηθέο έλλνηεο θαη ηελ αλάπηπμε δεμηνηήησλ ελψ ππνβάιινπλ κνξθέο επηθνηλσλίαο ηφζν ζε δηαπξνζσπηθέο φζν θαη ζε δηνκαδηθέο ζρέζεηο. ηελ πεξίπησζε ηνπ καζεηή νη επηδξάζεηο απηέο είλαη εληνλφηεξεο θαη κνληκφηεξεο, φρη κφλν ιφγσ ηεο απμεκέλεο επαηζζεζίαο ηνπ παηδηνχ ζηα εμσηεξηθά εξεζίζκαηα αιιά θαη ιφγσ ηνπ γεγνλφηνο, φηη ην παηδί θαηά ηε ζρνιηθή ειηθία αλαπηχζζεηαη λνεηηθά θαη θνηλσληθά κέζα απφ ηηο θνηλσληθέο ηνπ εκπεηξίεο. Οη

26 εκπεηξίεο απηέο φκσο θαζνξίδνληαη θαη κνξθνπνηνχληαη ζε κεγάιν βαζκφ απφ ζηνηρεία ηνπ Φπζηθνχ θαη θπξίσο ηνπ δνκεκέλνπ πεξηβάιινληνο. Βαζηθή ζέζε ηεο ρσξνπαηδαγσγηθήο, πνπ κειεηά ζπζηεκαηηθά ην ξφιν ηνπ δνκεκέλνπ ζρνιηθνχ ρψξνπ ζηε κάζεζε θαη ηελ αλάπηπμε ηνπ καζεηή, είλαη φηη ν «θηηζκέλνο» ζρνιηθφο ρψξνο κε ηηο δνκέο ηνπ δελ παξέρεη κφλν ην ζηεγαζκέλν πιαίζην ηεο εθπαηδεπηηθήο δηαδηθαζίαο αιιά κε ην είδνο ηεο δφκεζήο ηνπ (πιηθά, πξνζαλαηνιηζκφο, ζηνηρεία βηνθιηκαηηθήο) εθθξάδεη θαη ζηεξίδεη θνηλσληθέο ζρέζεηο θαη αμίεο. Ζ απιή, σο θπζηθφο ρψξνο, κπνξεί λα πξνζθέξεη ην πιαίζην αλάπηπμεο δξαζηεξηνηήησλ, φρη κφλν ηηο ψξεο ηνπ δηαιείκκαηνο - νη νπνίεο κπνξνχλ λα γίλνπλ επράξηζηεο θαη δεκηνπξγηθέο αιιά θαη ην ρψξν κειέηεο θαη δξάζεο ζηα πιαίζηα ελφο δνκεκέλνπ πξνγξάκκαηνο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο. Έηζη κπνξνχκε λα ραξαθηεξίζνπκε θαηά κία έλλνηα ηελ απιή ηνπ ζρνιείνπ σο ηελ «κεγαιχηεξε αίζνπζα» ηνπ ζρνιηθνχ ρψξνπ, κηα θαη ζε απηή κπνξνχλ λα ζηεγαζηνχλ ηδηαίηεξα ζεκαληηθέο δξαζηεξηφηεηεο απφ παηδαγσγηθήο πιεπξάο. Παιαηφηεξνη εγθχθιηνη ηνπ ΤΠΔΠΘ φξηδαλ σο ειάρηζην πξναχιην ρψξν γηα ηελ Αζήλα θαη ηε Θεζζαινλίθε ηα 3 m 2 αλά καζεηή θαη 4-5 m 2 γηα ηηο ππφινηπεο πεξηνρέο ηεο Διιάδαο. Δπίζεο θαζνξίδνληαλ αλαιπηηθά νη δξαζηεξηφηεηεο ηνπ πξναχιηνπ ρψξνπ (ζπγθέληξσζε καζεηψλ, δηάιεηκκα, παηρλίδηα, αζινπαηδηέο, θεπνηερλία θαη ζηάζκεπζε) θαζψο θαη νη πξνδηαγξαθέο γηα ηε ιεηηνπξγία ηνπ (ρψξνη πξαζίλνπ, θσηηζκφο, πιηθά θαηαζθεπήο θιπ.). Γηα λα θαιπθζνχλ νη ζχγρξνλεο αλάγθεο θαη ιεηηνπξγίεο ηνπ πξναχιηνπ ρψξνπ ζήκεξα πξνβιέπνληαη 10 m 2 ρψξνπ αλά καζεηή Νεπηαγσγείνπ θαη 5-7 m 2 αλά καζεηή Γεκνηηθνχ, Γπκλαζίνπ θαη Λπθείνπ. Δπνκέλσο ε κεηαηξνπή ηεο ζρνιηθήο απιήο απφ έλαλ άκνξθν ρψξν, πξφζθνξν κφλν γηα θηλεηηθή εθηφλσζε, ζε ρψξν δεκηνπξγηθήο θαληαζίαο θαη εθπαίδεπζεο, είλαη αίηεκα ελφο ζχγρξνλνπ ζρνιείνπ πνπ αληαπνθξίλεηαη ζηηο ζεκεξηλέο αλάγθεο (Σακνπηζέιε 2002). πγθξίλνληαο ηηο δξαζηεξηφηεηεο ηεο παξαδνζηαθήο απιήο κε εθείλεο ηεο δηακνξθσκέλεο θαη εκπινπηηζκέλεο κέζα απφ δξαζηεξηφηεηεο πεξηβαιινληηθήο εθπαίδεπζεο (παηρλίδηα, θαηαζθεπέο, παξεκβάζεηο βηνθιηκαηηθήο ζηνλ ππαίζξην ρψξν θιπ.), ζρεηηθέο έξεπλεο πνπ έρνπλ γίλεη απφ ςπρνπαηδαγσγνχο, έρνπλ δείμεη, φηη θαη ζηα δχν είδε απιήο έρνπκε θηλεηηθά θαη ζπλεξγαηηθά παηρλίδηα αιιά ζηα εκπινπηηζκέλα πξναχιηα έρνπκε πεξηζζφηεξν δεκηνπξγηθέο θαη δξακαηνπξγηθέο δξαζηεξηφηεηεο.

27 1.2.2 Ζ ζρνιηθή απιή θαη ην Φπζηθό Πεξηβάιινλ. Ζ ζεκεξηλή πξαγκαηηθφηεηα ησλ ειιεληθψλ πφιεσλ ραξαθηεξίδεηαη απφ ηελ έιιεηςε ππαίζξησλ ρψξσλ, ηνπο νπνίνπο λα κπνξνχλ λα αμηνπνηήζνπλ ηα παηδηά γηα λα θαιχςνπλ ηηο αλάγθεο ηνπο θαη απφ ηνλ πεξηνξηζκφ ηεο επαθήο ηνπο κε ην Φπζηθφ πεξηβάιινλ. Σα πεξηζζφηεξα παηδηά, θαζψο δνπλ ζε αζηηθέο πεξηνρέο, έρνπλ πεξηνξηζκέλεο δπλαηφηεηεο λα εξεπλήζνπλ ηα Φπζηθά πεξηβάιινληα. Οη ζρνιηθέο απιέο, επνκέλσο, κε ηελ θαηάιιειε δηακφξθσζή ηνπο δίλνπλ κηα ηδαληθή επθαηξία γηα απνθαηάζηαζε απηήο ηεο επαθήο, θάηη πνπ έρεη ζεηηθέο επηδξάζεηο ζηελ γεληθφηεξή ηνπο αλάπηπμε. Γίλνπλ ηε δπλαηφηεηα γηα κηα επαλαζχλδεζε ηνπ ζρνιείνπ κε ηε Φχζε θαη κπνξνχλ λα κεηαηξαπνχλ ζε έλα άξηζην ρψξν κάζεζεο. Έλα ζρνιείν κάιηζηα γηα λα ραξαθηεξίδεηαη «Οηθνινγηθφ» νθείιεη λα θέξεη ηε θχζε ζηελ απιή ηνπ. Ζ θαηάζηαζε ηνπ Φπζηθνχ πεξηβάιινληνο είλαη θάηη πνπ αλεζπρεί ηα παηδηά, φκσο, ζπρλά αηζζάλνληαη φηη δελ έρνπλ ηε δχλακε λα αιιάμνπλ ηα πξάγκαηα. Ζ ζπκκεηνρή ηνπο ζε πξφγξακκα δηακφξθσζεο ηεο ζρνιηθή απιήο, ηα βνεζά λα απνθηήζνπλ εθείλεο ηηο γλψζεηο, δεμηφηεηεο θαη ζπκπεξηθνξέο πνπ απαηηνχληαη γηα ηελ επίιπζε πεξηβαιινληηθψλ πξνθιήζεσλ πνπ αληηκεησπίδεη ζήκεξα ν θφζκνο. (Διιεληθή Δηαηξεία Πξνζηαζίαο ηεο Φχζεο, 2005) Μηα «απιή θνληά ζηε Φχζε» Γεκηνπξγεί βηνηφπνπο γηα ηελ άγξηα Φχζε. Δληζρχεη ηε βηνπνηθηιφηεηα. πληειεί αηζζεηά ζηε βειηίσζε ηνπ κηθξνθιίκαηνο ηεο πεξηνρήο (κεηξηάδνληαη νη αθξαίεο ζεξκνθξαζίεο ηνπ αέξα). πκβάιεη ζηελ εμνηθνλφκεζε ελέξγεηαο ζην ζρνιείν κε ηελ θαηάιιειε Φχηεπζε. Παξέρεη ζθίαζε ζε δηάθνξνπο ρψξνπο θαη άξα ζπκβάιιεη ζηελ κεγαιχηεξε άλεζε θαη πξνζηαζία ηεο πγείαο ησλ παηδηψλ απφ ηηο επηβιαβείο ππεξηψδεηο αθηίλεο ηνπ ήιηνπ. πληειεί ζηελ απνξξφθεζε ηνπ δηνμεηδίνπ ηνπ άλζξαθα θαη άξα ζηελ αληηκεηψπηζε ηνπ Φαηλνκέλνπ ηνπ ζεξκνθεπίνπ. Βειηηψλεη ηελ πνηφηεηα ηνπ αέξα θαη ζπληειεί ζηε κείσζε ηεο ερνξχπαλζεο θαη ηεο ζθφλεο. πληειεί - κε ηε Φχηεπζε - ζηελ πξνζηαζία ηνπ ρψκαηνο απφ ηε δηάβξσζε.

28 Δλζαξξχλεη ηελ άκεζε αιιεινεπίδξαζε ησλ καζεηψλ κε ην Φπζηθφ θφζκν. Βειηηψλεη ηελ αηζζεηηθή ηνπ ρψξνπ θαη ηα αηζζεηηθά θξηηήξηα ησλ καζεηψλ ηφζν ζηελ πνξεία δηακφξθσζήο ηεο, φζν θαη κε ηελ νξηζηηθή κνξθή ηεο. Απνηειεί ρψξν ειθπζηηθφ γηα ηα παηδηά, δίλνληαο ζε απηά ηε δπλαηφηεηα λα ηθαλνπνηήζνπλ αλάγθεο ηνπο, φπσο άζιεζε, παηρλίδη, αλαςπρή, μεθνχξαζε, ζε έλα αηζζεηηθά επράξηζην θαη δεκηνπξγηθφ πεξηβάιινλ. πληειεί ζηελ θαιχηεξε ζχλδεζε θαη επηθνηλσλία ησλ παηδηψλ. Γίλεη ηε δπλαηφηεηα γηα δξαζηεξηφηεηεο ηέρλεο θαη δεκηνπξγία ππαίζξησλ πνιηηηζηηθψλ εθδειψζεσλ. 1.3 Δλνπνίεζε κηθξώλ αζηηθώλ ρώξσλ κε βηνθιηκαηηθέο ζπλζήθεο Oη ειεχζεξνη δεκφζηνη ρψξνη ζα πξέπεη λα απνηεινχλ έλα αθφκε δίθηπν ζχλδεζεο θαη φρη απνθνπήο ηνπ αζηηθνχ ηζηνχ. Ζ δηάηαμε ηνπο ζα πξέπεη λα επηηξέπεη ηελ πεδή κεηάβαζε απφ ηνπο κεγάινπο ρψξνπο πεξηαζηηθνχ πξαζίλνπ ζηηο πξαζηέο θαη ηηο εζσηεξηθέο απιέο ησλ νηθνδνκηθψλ ηεηξαγψλσλ, ζπλδένληαο ηα πάξθα, κε ηηο πιαηείεο θαη ηνπο πεδνδξφκνπο, θαη ηνπο αξραηνινγηθνχο ρψξνπο (Παπαγηάλλεο, 1999) (Κνζκάθε & Γεκνχδε, 2001). Ζ επέκβαζε ηνπ αλζξψπνπ ζην ηνπίν πξέπεη λα ελζαξξχλεη ηελ ζνθή θαη ηελ νξζνινγηθή δηαρείξηζε-εθκεηάιιεπζε ησλ θπζηθψλ πφξσλ, πξνζαξκνζκέλε ζηελ ηδηαηηεξφηεηα ηεο εληαηηθήο αζηηθνπνίεζεο θαη αλάπηπμεο (Kaplan et. al.,1998). Όζνλ αθνξά ηνλ ζρεδηαζκφ, νη πεξηζζφηεξεο επξσπατθέο πφιεηο ηα ηειεπηαία ηξηάληα ρξφληα έρνπλ πηνζεηήζεη έλαλ νηθνινγηθφ ζρεδηαζκφ, ζχκθσλα κε ηνλ νπνίν ελζαξξχλεηαη ε δηείζδπζε ησλ θπζηθψλ ζηνηρείσλ ζην αζηηθφ ηνπίν, επηδηψθνληαο ηελ ελνπνίεζε ηνπ πξαζίλνπ ησλ πφιεσλ, κε ην πεξηαζηηθφ πξάζηλν αιιά θαη κε ην πεξηβάιινλ θπζηθφ νηθνζχζηεκα. Χο έλα νξγαλσκέλν δίθηπν εμαζθαιίδνληαο ζηελ βηνπνηθηιφηεηα κέζα ζηηο πφιεηο (ρισξίδα, παλίδα) θηιφμελα πεξηβάιινληα θαη φρη λα ιεηηνπξγεί απνθνκκέλα θαη ηκεκαηηθά Ζ εξγαζία απηή ελζαξξχλεη ηελ εηζρψξεζε ηνπ πξαζίλνπ ζηηο πφιεηο, εκπινπηίδνληαο ηνπο ήδε ππάξρνληεο ρψξνπο (πάξθα πιαηείεο θ.α.) θαη αμηνπνηψληαο ηνπο αδφκεηνπο, ειεχζεξνπο, παξακειεκέλνπο ρψξνπο (φπσο είλαη ε ζρνιηθή απιή) επηδηψθνληαο ηε ζπζηεκαηηθή ελνπνίεζε ππαξρφλησλ ρψξσλ πξαζίλνπ ζηνλ αζηηθφ ηζηφ (Σδψξηδε & αξίθνπ, 2004).

29 1.3.1 Γίθηπα Πξαζίλνπ Ζ ζπκβνιή ηεο βιάζηεζεο ζην πεξηβάιινλ είλαη πνιιαπιή. Δθηφο απφ ηε βειηίσζε ηεο αηζζεηηθήο ηνπ ρψξνπ θαη ηε δεκηνπξγία επράξηζηνπ πεξηβάιινληνο ζπλεηζθέξεη ζην βηνθιηκαηηθφ ζρεδηαζκφ απηνχ κε ηε βειηίσζε ησλ κηθξνθιηκαηηθψλ ζπλζεθψλ θαη γεληθφηεξα ηνπ θιίκαηνο. Δηδηθφηεξα ζπκβάιεη ζηε κείσζε ηεο ζεξκνθξαζίαο θαηά ηνπο ζεξηλνχο κήλεο, ηελ αλαλέσζε ηνπ νμπγφλνπ ηεο αηκφζθαηξαο θαη ηνλ εκπινπηηζκφ ηεο κε πγξαζία, ηε ζπγθξάηεζε αέξησλ ξχπσλ θαζψο επίζεο ηε δηάρπζε ηεο αθηηλνβνιίαο κέζσ ηνπ θπιιψκαηνο ησλ δέληξσλ θαη ηελ εμαζθάιηζε ζθίαζεο ( Heisler 1990, Georgi and Zaferiadis 2005, Υξνλνπνχινπ- εξέιε θαη Α. Φιφθαο 2010). Μέζα ζηηο πφιεηο ππάξρνπλ πνιιέο εγθαηαιειεηκκέλεο θαη παξακειεκέλεο εθηάζεηο. Ζ θχζε κε ή ρσξίο ηελ επέκβαζε ηνπ αλζξψπνπ ιεηηνπξγεί θαη εγθαζίζηαηαη ζηνλ ππνβαζκηζκέλν απηφλ ρψξν, βειηηψλνληαο ηηο ζπλζήθεο, ψζηε λα είλαη δπλαηή ε πξνζέιθπζε θαη ε εγθαηάζηαζε πεξηζζφηεξν απαηηεηηθψλ εηδψλ φπσο ζακλψλεο θαη δέλδξα (Sarikou, 2005 Malkolm, 1986). «Σν έδαθνο, ην πξνεξρφκελν απφ εγθαηάιεηςε ή απφ θαηεδάθηζε ζπηηηψλ, νη εγθαηαιειεηκκέλεο πεξηνρέο, ηηο νπνίεο ε πφιε αγλνεί, είλαη νη ρψξνη πνπ κπνξνχλ λα απνηειέζνπλ έκπλεπζε, γηα δεκηνπξγηθφ ζρεδηαζκφ. Οη νηθνιφγνη ππνζηεξίδνπλ, πσο ε κεγαιχηεξε πνηθηιία κνξθψλ δσήο βξίζθνληαη εθεί, φπνπ δηαθνξεηηθέο ζπλζήθεο ζπλαληψληαη» (Malkolm, 1986). Σφζν νη ρψξνη απηνί φζν θαη ηα πάξθα θαη νη πιαηείεο νη αθάιππηνη ρψξνη ησλ πνιπθαηνηθηψλ ζε ζπλδπαζκφ κε ηηο ππάξρνπζεο νδηθέο αξηεξίεο θαη ηα πεδνδξφκηα κπνξεί λα απνηειέζνπλ ρψξνη ελνπνίεζεο πξαζίλνπ. Απαξαίηεηε πξνυπφζεζε απνηειεί ε θαηάιιειε επηινγή ησλ εηδψλ θχηεπζεο. Αλάινγα κε ηελ πεξίπησζε ε θχηεπζε ζην αζηηθφ πεξηβάιινλ πξνυπνζέηεη θπηά ιηηνδίαηηα, αλζεθηηθά ζηελ μεξαζία, ζηελ έληνλε ειηνθάλεηα, κε θαιή θαη γξήγνξε πξνζαξκνζηηθφηεηα, κε ειάρηζηεο απαηηήζεηο δηαρείξηζεο θαη ζπληήξεζεο (Sarikou, 2005, Νηάθεο, 2002). Ζ άξδεπζε, αθφκα θαη ησλ μεξνθπηηθψλ θπηψλ, ζηελ ρψξα καο είλαη αλαγθαία, ηνπιάρηζηνλ γηα ηα δχν πξψηα ρξφληα δσήο ησλ θπηψλ. Δλ ζπλερεία αλάινγα κε ηε κέζε εηήζηα βξνρφπησζε, ηελ χπαξμε λεξνχ θαη ην βάζνο ηνπ πδξνθφξνπ νξίδνληα, θαζνξίδεηαη ε αλάπηπμε θαη ε ζξέςε ησλ θπηψλ. Ο ζρεδηαζκφο δηαρείξηζεο ηνπ αζηηθνχ πξαζίλνπ, πξνυπνζέηεη έιεγρν ηεο εμάπισζεο θαη πεξηνξηζκφ ησλ πιένλ αληαγσληζηηθψλ θπηψλ, ψζηε λα είλαη δπλαηή ε απνθπγή

30 επηθξάηεζεο κνλνκεξψλ πιεζπζκψλ. Δπηπξφζζεηα απαηηνχληαη ηερληθέο εκπινπηηζκνχ ηνπ ππάξρνληνο πξαζίλνπ θαη δηαηήξεζε ηεο βηνπνηθηιφηεηαο.σέινο γηα ηελ ελνπνίεζε ησλ αλνηθηψλ ρψξσλ ζα πξέπεη λα ιακβάλνληαη ππφςε ηα θξηηήξηα θαη νη αξρέο ηνπ βηνθιηκαηηθνχ ζρεδηαζκνχ ψζηε λα επηηπγράλεηαη ε βειηίσζε ηνπ κηθξνθιίκαηνο (Σδψξηδε & αξίθνπ, 2004).

31 1.3.2 Ζ ζεκαζία ηεο Βιάζηεζεο ζηνπο πξναύιηνπο ρώξνπο Ζ θχηεπζε παίδεη έλα ζεκαληηθφ ξφιν ζηελ ειηαθή αξρηηεθηνληθή αθνχ πέξα απφ ηελ επεξγεηηθή έθιπζε νμπγφλνπ θαη ηελ απνξξφθεζε δηνμεηδίνπ ηνπ άλζξαθα πνπ πξαγκαηνπνηείηαη κε ηελ θσηνζχλζεζε, πξνζθέξεη ζθηαζκφ ησλ ρψξσλ αιιά θαη ησλ θηηξίσλ κεηψλνληαο ηηο ζεξκηθέο πξνζφδνπο ηνπ θειχθνπο. Τπάξρεη κηα πνηθηιία δέληξσλ κε δηαθνξεηηθφ κέγεζνο, ππθλφηεηα θπιιψκαηνο θαη ζρήκα θφκεο. Ζ επηινγή θπιινβνιψλ δέληξσλ καο δίλεη ηε δπλαηφηεηα λα έρνπκε ζθίαζε ην θαινθαίξη ελψ ην ρεηκψλα κε ηελ πηψζε ηνπ θπιιψκαηνο έρνπκε ηελ δηείζδπζε ηνπ ρεηκεξηλνχ ήιηνπ θαη ηελ ζέξκαλζε ησλ εζσηεξηθψλ ρψξσλ κηαο θαηνηθίαο (Δηθ. 1). Δπίζεο ηα αεηζαιή δέληξα είλαη κηα επηινγή φηαλ ρξεηαδφκαζηε ζπλέρεηο ζθηά ζε κηα φςε ηεο νηθνδνκήο ε πξνζηαζία απφ ην άλεκν. Έηζη ζχκθσλα κε ηηο δηαθνξεηηθέο εκεξήζηεο θαη επνρηαθέο πνξείεο ηνπ ήιηνπ ε θαιχηεξε ηνπνζέηεζε ησλ θπιινβφισλ δέληξσλ κε πιαηηά θφκε είλαη ζηελ λφηηα θαη δπηηθή πιεπξά δίλνληαο έηζη ηελ θαιχηεξε ζθίαζε ζε παξάζπξα θαη νξνθή ην θαινθαίξη θαη ειηαζκφ ηνλ ρεηκψλα. ηελ πεξηνρή ηεο αλαηνιηθήο Μεζνγείνπ νη γεληθνί άλεκνη είλαη θπξίσο ειαθξνί σο κέηξηνη δπηηθνί ή λνηηνδπηηθνί ην ρεηκψλα θαη βφξεηνη ή βνξεηνδπηηθνί ην θαινθαίξη. Έηζη ε ρξεζηκνπνίεζε θαη εθκεηάιιεπζε ησλ αεηζαιψλ δέληξσλ ζαλ αλεκνθξάθηεο γίλεηαη θαιχηεξα κε ηελ θχηεπζε ηνπο ζηελ βφξεηα θαη δπηηθή πιεπξά (Δηθ. 2). Έλαο αλεκνθξάθηεο κεηψλεη ηελ ηαρχηεηα ηνπ αέξα γηα κηα απφζηαζε πεξίπνπ θνξέο ην χςνο ηνπ αλεκνθξάθηε. Σα αεηζαιή δέληξα δελ θπηεχνληαη θνληά ζηελ λφηηα πιεπξά αθνχ ζα αλαθφπηεη ην ρεηκεξηλφ ήιην θαη ηελ ζέξκαλζε ηεο θαηνηθίαο.. Δηθ. 1: Ζ ρξεζηκνπνίεζε θπιινβφισλ δέληξσλ καο δίλνπλ ηελ θαιχηεξε εθκεηάιιεπζε ηεο ειηαθήο αθηηλνβνιίαο ρεηκψλα θαινθαίξη

32 Όια απηά πνπ αλαθέξακε κπνξνχλ θπζηθά λα ζπλδπαζηνχλ κε κηθξνχο ε κεγάινπο ζάκλνπο ή αλαξξηρφκελα είδε δίπια ζηελ θαηνηθία δεκηνπξγψληαο έηζη ρψξνπο αθίλεηνπ αέξα, πνπ κνλψλνπλ ην ζπίηη ρεηκψλα θαη θαινθαίξη. Σα αλαξξηρφκελα είδε κπνξνχλ λα ζθηάζνπλ έλαλ ηνίρν απφ ηνλ δεχηεξν ρξφλν, δξνζίδνληαο έηζη ηελ πεξίκεηξν ηνπ ζπηηηνχ (Αμαξιή, 2009). Δηθ. 2: Πξνζαλαηνιηζκφο θαηνηθίαο θαη ηνπνζέηεζε θπιινβφισλ θαη αεηζαιψλ δέληξσλ ζην θήπν Ζ πλεηζθνξά ηεο βιάζηεζεο ζηνλ Βηνθιηκαηηθό ρεδηαζκό Ζ βιάζηεζε βειηηψλεη ην αζηηθφ θιίκα σο εμήο (Georgi & Zafeiriadis, 2005, Νηάθεο., 2002): Με ηελ δηαπλνή ηα θπηά δεκηνπξγνχλ απμεκέλεο ζπλζήθεο πγξαζίαο ζηελ αηκφζθαηξα πνπ ηδηαίηεξα ηνπο θαινθαηξηλνχο κήλεο κπνξεί λα θηάζεη ην 5-8 % δεκηνπξγψληαο έλα επράξηζην δξνζεξφ πεξηβάιινλ. Λφγσ ηεο δηάρπζεο ηεο ειηαθήο αθηηλνβνιίαο απφ ην θχιισκα ησλ δέλδξσλ έρνπκε βειηίσζε ηνπ θσηεηλνχ θαζεζηψηνο ηεο πεξηνρήο. Αλαλεψλεη ζπλερψο ην νμπγφλν ηεο αηκφζθαηξαο. Τπνινγίδεηαη φηη έλα δέλδξν εξπζξειάηεο παξάγεη 1-3 gr νμπγφλν.

33 Πξνζηαηεχεη απφ ηνλ άλεκν θαη κεηψλεη ηνπο θηλδχλνπο παγεηνχ ζε κηα πεξηνρή. Σα θπηά κπνξνχλ λα ρξεζηκνπνηεζνχλ γηα λα εκπνδίζνπλ, λα θηιηξάξνπλ θαη λα νδεγήζνπλ ηε ξνή ηνπ αέξα επεξεάδνληαο έηζη ηνλ αεξηζκφ. Έρεη ρακειή ζεξκνρσξεηηθφηεηα θαη ζεξκηθή αγσγηκφηεηα θαη απνξξνθά πνιχ κηθξφηεξε ζεξκφηεηα θαηά ηε δηάξθεηα ησλ θαινθαηξηλψλ κελψλ (Georgi & Sarikou, 2005). 1.4 ρεδηαζκόο Πξναύιηνπ Υώξνπ (Π.Υ) (ρνιηθή Απιή) Ο Πξναχιηνο Υψξνο (Π.Υ.) είλαη ην ηκήκα εθείλν ηνπ ζρνιηθνχ ζπλφινπ πνπ παξεκέλεη αδφκεην θαη ειεχζεξν απφ θηηξηνινγηθέο πξνζζήθεο πξνθεηκέλνπ λα ζπκπιεξψλεη ην εθπαηδεπηηθφ πξφγξακκα πνπ είηε είλαη ν ρξφλνο ηνπ δηαιείκκαηνο ή ηεο ζσκαηηθήο άζθεζεο (γπκλαζηηθήο) ή ηνπ παηρληδηνχ, ή ηεο πεξηβαιινληηθήο εθπαίδεπζεο. Δίλαη αμηνζεκείσην λα ζρνιηαζζεί ζηελ παξνχζα εξγαζία ην γεγνλφο ηνπ ππνρξεσηηθνχ ρξφλνπ πνπ ν καζεηήο αλαιίζθεη θαηά ηελ δηάξθεηα ηεο καζεηείαο ηνπ (π.ρ. απφ ην Γεκνηηθφ κέρξη θαη ηελ νινθιήξσζε ησλ εγθχθιησλ ζπνπδψλ ηνπ) εθηφο ηεο αίζνπζαο δηδαζθαιίαο θαη παξακνλήο ηνπ ζηνλ πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ. Έηζη βιέπνπκε φηη : Καζεκεξηλά κε 1 δηάιεηκκα ησλ 15 θαη κε 6 δηαιείκκαηα ησλ 10 δηακέλεη ζηνλ Π.Υ ν καζεηήο πλνιηθά 75 Δβδνκαδηαία 75 x 5 =375 Μεληαία 375 x 4 = 1500 Καηά ην ρνιηθφ έηνο 8,5 κήλεο x 1500 = Γει. 6 έηε ζρνιείνπ x /έηνο = = ψξεο 24 =πλνιηθά 53 εκέξεο (Γει. ρξφλνο πνπ αληηζηνηρεί ζην ζχλνιν ησλ ζρνιηθψλ ζεξηλψλ δηαθνπψλ ηνπ καζεηή.) Αμίδεη ινηπφλ λα αζρνιεζνχκε κε ηελ ηδηαηηεξφηεηα πνπ παξνπζηάδεη ν πξναχιηνο ζρνιηθφο ρψξνο θαη λα πξνζθέξνπκε πξνο ηνχηνηο ηνπο αλαγθαίνπο ζρεδηαζκνχο, φπσο: 1. Δπηινγή εηδώλ βιάζηεζεο (Γέλδξσλ, ζάκλσλ, πνσδψλ θπηψλ) 2. Σξόπνπο εγθαηάζηαζεο 3. Σξόπνπο ζπληήξεζεο 4. Φπζηθά πιηθά θαη ηξόπνη πεξηβάιινληηθήο εθπαίδεπζεο

34 5. Σερληθά πιηθά δαπέδσλ θαη άιισλ ηκεκάησλ ηνπ πξναύιηνπ ρώξνπ 6. Σξόπνη θαη ζρεδηαζκνί εγθαηάζηαζε βιάζηεζεο θαη θαηάιιεια είδε γηα ζρνιηθνύο νξνθόθεπνπο. 1.5 Δπηινγή εηδώλ βιάζηεζεο γηα Πξναύιηνπο Υώξνπο (Π.Υ.) Σα θπηά (βιάζηεζε) κπνξνχλ λα ππεξεηήζνπλ κηα καθξά ζεηξά ζπλζεθψλ θαη πξνυπνζέζεσλ ζην ζρεδηαζκφ ππαίζξησλ ρψξσλ θαη πην ζπγθεθξηκέλα ζηε δηθή καο πεξίπησζε αχιεησλ ζρνιηθψλ ρψξσλ γηα παηδηά. Σα θξηηήξηα ζρεδηαζκνχ θαη επηινγήο ησλ εηδψλ βιάζηεζε είλαη ηα εμήο (Emery Wails, 1998): 1. Πξνζδηνξηζηηθά: Σα θπηά ζπγθεθξηκέλα κπνξνχλ λα γίλνπλ ηα θαηάιιεια ζηνηρεία πξνζδηνξηζκνχ ζέζεσλ, δεκηνπξγίαο εληππψζεσλ κε ηε θφξκα ηνπο, ην ρξψκα, ηα άλζε, ηηο κπξσδηέο θ.ι.π. θάηη πνπ λα δεκηνπξγεί νπηηθέο εληππψζεηο θαη κλήκεο απφ ηελ παηδηθή ηνπο ζρνιηθή ειηθία. 2. Γεκηνπξγία έγθιεηζηνπ πεξηβάιινληνο. Σν ζρήκα θαη ην κέγεζνο ελφο έγθιεηζηνπ πεξηβάιινληνο ζηνλ ειεχζεξν ρψξν κπνξεί λα δηακνξθσζεί κε ηε ρξήζε θπηψλ ππνθαζηζηψληαο ηηο πεξηθξάμεηο θαη ηα άιια ηερληθά ςπρξά πιηθά. 3. Μηθξνθιηκαηηθήο βειηίσζεο. 4. Γηακφξθσζεο θαη θαηεχζπλζεο ηεο θίλεζεο κέζα ζηνλ Π.Υ. 5. Αληηθείκελν-αλαξξίρεζεο(παηρλίδη). 6. Θέκαηα πεξηβαιινληηθήο εθπαίδεπζεο γηα απηνθπή θαη ελδεκηθά είδε. 7. ηνηρεία ηεο αλαγλψξηζεο θαη ηεο αιιαγήο ησλ επνρψλ. 8. Πξνζέιθπζεο πηελψλ θαη γεληθφηεξα ηεο παλίδαο ζην ζρνιηθφ ρψξν. Αθφκα ηα θπηά κε ηελ πνιχηηκε παξνπζία ηνπο ζηνλ Πξναχιην ρνιηθφ Υψξν κπνξνχλ λα πξνζθέξνπλ ηα άκεζα ελεξγεηηθά ηνπο πιενλεθηήκαηα φπσο: 1. Γηαθξάηεζε ησλ ζσκαηηδίσλ ζθφλεο ηεο ζρνιηθήο αηκφζθαηξαο 2. Παξνρή ηεο ζθηάο ηνπο θαη κείσζεο ηεο ζεξκνθξαζίαο κε ηνλ πεξηνξηζκφ ηεο αλάθιαζεο απφ ην αδηάζηαιην ζρνιηθφ δάπεδν. 3. Παξνρή ηνπ νμπγφλνπ θαη απνξξφθεζε ηνπ δηνμεηδίνπ ηνπ άλζξαθα. 4. Γηεπθφιπλζε ηεο εηζξνήο ηνπ λεξνχ ζην έδαθνο.

35 5. Πξνζηαζία ηνπ ρψξνπ απφ αλεπηζχκεηνπο εηζβνιείο, αιιά θαη αληηαλεκηθή πξνζηαζία. Καησηέξσ δίδνληαη ηα είδε βιάζηεζεο πνπ κπνξνχλ λα ρξεζηκνπνηεζνχλ ζηνπο πξναχιηνπο ρψξνπο. Παξέρεηαη θαηαξρήλ ην θνηλφ φλνκα ηνπ θπηνχ, ην επηζηεκνληθφ φλνκα ζηα ιαηηληθά ηνπ είδνπο ηνπ θπηνχ, θαηαηάζζεηαη αλάινγα κε ηα εηδηθά ραξαθηεξηζηηθά ηνπ ελψ ζην ηέινο δίδνληαη ζε Πίλαθεο ην ζχλνιν ησλ θπηψλ θαη ηα εηδηθά ραξαθηεξηζηηθά ηνπο. Δίλαη ζαθέο φηη ηα είδε πνπ πξνηείλνληαη είλαη είδε πνπ απφ ζρεηηθέο εξεπλεηηθέο εξγαζίεο αιιά θαη βηβιηνγξαθηθά έρεη ηεθκεξησζεί ε αζθάιεηα ηνπο σο πξνο ηα παηδηά θαη ηνλ άλζξσπν γεληθψο λα ρξεζηκνπνηνχληαη ζηνπο Πξναχιηνπο ρνιηθνχο Υψξνπο. Με μερσξηζηή εηδηθή θαηάηαμε εκθαλίδνληαη ηα θπηά κε δηάθξηζε επηθηλδπλφηεηαο γηα ηελ πγεία ηνπ αλζξψπνπ θαη εηδηθά ησλ παηδηψλ.

36 1.6 Δπηινγή Φπηηθνύ Τιηθνύ Φπηά επηιεγόκελα γηα ην άξσκα ηνπο, ζηνηρείν ζεκαληηθό γηα ηα παηδηά γηα δεκηνπξγία αηζζεηηθήο κλήκεο. Πίλαθαο 1: Φπηά επηιεγφκελα γηα ην άξσκα ηνπο Κνηλό όλνκα Δπηζηεκνληθό όλνκα Δύνζκν κέξνο θπηνύ Δλδηαθέξνπζα επνρή 1)Θακλώδε Βηβνύξλν Viburnum sp. Λνπινχδη Απξ- Μαΐνο Αγηόθιεκα Lonicera sp. Λνπινχδη Άλνημε-Καινθαίξη Γηαζεκί Jasminum officinale Λνπινχδη Ηνπλ-Οθη. Γελδξνιίβαλν Rosinarinus Φχιια-Άλζε officinalis Θπκάξη Thymus capitatus Φχιια + άλζε Κ Κέδξνο Juniperus sp. Φχιια Όιν ην ρξφλν Λεβάληα Levantula spica Λνπινχδη-θχιια Ηνχληνο- Αχγνπζηνο Λπγαξηά Vitex agnus castus Λνπινχδη Ηνχληνο-Ηνχιηνο Μέληα Mentha spicata Φχιια Όιν ηνλ ρξφλν Μπξηηά Myrtus Communis Φχιια Όιν ηνλ ρξφλν Παζραιηά Syringa Άλζε Άλνημε Vulgaris Ρίγαλε Origanum vulgare Λνπινχδη-θχιια Μάτνο-Απγνπζηνο Σεύθξην Teucrium chamedrys Φχιια Όιν ηνλ ρξφλν Σνύγηα Thuja orientalis Φχιια Όιν ηνλ ρξφλν Σνύγηα Thuja orientalis Φχιια Όιν ηνλ ρξφλν Σξηαληαθπιιηά Rosa sp. Άλζε Α-Κ Υακνκήιη Chamaemelum nobile Φχιια+ Άλζε Κ-Φ Υηνλαλζόο Chiononthus virginicus Λνπινχδη Υξπζόμπιν Cotinus coggygria Λνπινχδη Καινθαίξη 2)Γελδξώδε Γαδία Acacia farnesiana Λνπινχδη Μαΐνο Γιαπθό Cupressus arizonica Φχιια Όιν ηνλ ρξφλν θππαξίζζη Μαλόιηα Magnolia sp. Λνπινχδη Μάτνο-επη. Μνζρντηηά Elaeagnus angustifolia Λνπινχδη Μάτνο Φιακνπξηά Tilia tomentosa Λνπινχδη Άλνημε-Καινθαίξη (Perry, 1998 & Καληαξηδήο, 2003)

37 1.6.2 Φπηά επηιεγόκελα γηα ην ρξώκα ηνπ θπιιώκαηνο Πίλαθαο 2 Κνηλό Όλνκα Δπηζηεκνληθό Όλνκα Υξώκα Δλδηαθέξνπζα επνρή (Φπιινβόιν Αεηζαιέο) Βηβνύξλν Viburnum plicatum Κφθθηλν-Ρνδ Φ.-Φζηλφπσξν Γιαύθν Cupressus Γθξη Α-Όιν ηνλ ρξφλν Κππαξξίζη Γιεδίηζηα Arizonica Gleditsia triacanthus var. inermis Κίηξηλν Φ. - Φζηλφπσξν Γάθλε Απόιισλα Laurus nobilis θνχξν πξάζηλν Α- Όιν ηνλ ρξφλν Καδνπαξίλα Casuarina Αλνηρηφ πξάζηλν Α-Όιν ηνλ ρξφλν equisetifolia Λεύθα(θαβάθη) Populus sp. Κίηξηλν Φ.-Φζηλφπσξν Μνζρντηηά Elaeagnus angustifolia Γθξη Φ.-Άλνημε- Καινθαίξη- Φζηλφπσξν Ναληίλα Nantina domestica Κνθθηλσπά Φ.-Φζηλφπσξν Πεύθα Pinus sp. Αλνηρηφ πξάζηλν Α-Όιν ηνλ ρξφλν Πιάηαλνο Platanus orientalis Κίηξηλν Φ.-Φζηλφπσξν Πξνύλνο Prunus sp. Κνθθηλσπά Φ.-Άλνημε- Καινθαίξη θελδάκη Acer Campestre Κίηξηλν Φ.-Φζηλφπσξν θελδάκη Acer rubrum Κφθθηλν-θίηξηλν Φ.-Φζηλφπσξν Υξπζόμπιν Cottinus Κφθθηλν Φ.-Φζηλφπσξν Coggygria Φεπδνπιάηαλνο Acer Κφθθηλν Φ.-Φζηλφπσξν pseudoplatanus (Perry, 1998& Καληαξηδήο, 2003)

38 1.6.3 Φπηά επηιεγόκελα γηα ην ρξώκα ησλ αλζέσλ Πίλαθαο 3 Κνηλό όλνκα Δπηζηεκνληθό Υξώκα Δπνρή Φπιινβόιν όλνκα Αλζνθνξίαο Αεηζαιέο Ακπγδαιηά Pypus Άζπξν Υεηκψλα Φ. amygdalus Γηαζεκί Jasminum Κίηξηλν Υεηκψλα Α. Κίηξηλν nudiflorum Κακέιηα Camelia Κφθθηλν- Υεηκψλα Α. Japonica Κίηξηλν Πξνύλνο Prunus sp. Άζπξν-Ρνδ Άλνημε Φ. Φνξζύζηα Forsythia sp. Κίηξηλν Υεηκψλα Φ. Υεηκσλαλζόο Calicantus Κίηξηλν Υεηκψλα Φ. praecox (Perry 1998, Καληαξηδήο 2003) Φπηά θαηάιιεια γηα ζθηά Πίλαθαο 4 Κνηλό όλνκα Δπηζηεκνληθό όλνκα (Perry, 1998 & Καληαξηδήο 2003) θηά (Αξαηά Ππθλή) ρήκα Populus alba Π ηξνγγπιφ Αθαθία Albizia julibrissim Α Αθαλφληζην Κσλ/ιεσο Αθαθία Robinia Α-Π ηξνγγπιφ pseudoacacia Αξηά Quercus ilex Π Ππξακίδα Γιεδίηζηα Gleditsia Α Ππξακίδα triacanthus Διηά Olea europea Α-Π ηξνγγπιφ Κνπθνπλάξηα Pinus pinea Π ηξνγγπιφ Μνπξηά Morus alba/nigra Π ηξνγγπιφ Πιάηαλνο Platanus orientalis Π ηξνγγπιφ νθόξα Sophora japonica Α Αθαλφληζην θελδάκη Acer campestre Α Ππξακίδα θελδάκη Acer platanoides Π ηξνγγπιφ Φιακνπξηά Tilia tomentosa Π ηξνγγπιή Υαξνππηά Ceratonia siliqua Π ηξνγγπιφ Φεπδνπηπεξηά Schinus molle Α ηξνγγπιφ

39 1.6.5 Φπηά αλζεθηηθά ζε απνπζία λεξνύ Α:Αλζεθηηθά, Δ:Δλδηάκεζα, Δπ: Δπαίζζεηα Πίλαθαο 5 Κνηλό όλνκα Δπηζηεκνληθό Φύρνο Θεξκόηεηα Ξεξαζία όλνκα Βηβνύξλν Viburnum sp. A A A Γιαπθό Cupressus A A A θππαξξίζη arizonica Κνιξενπηέξηα Koelreuteria E A A paniculata Κνπηζνππηά Cercis A A A siliquastrum Κππαξξίζη Cupressus Α Α Α sempervirens Ληγνύζηξν Ligustrum A A E japonicum Μνζρντηηά Elaeagnus A A A angutifolia Μνπξηά Morus A A A alga/nigra Παζραιηά Syringa A A A vulgaris Πιάηαλνο Platanus A A Eπ orientalis Ράκλνο Ramnus A A A νθόξα Sophora A A A japonica θελδάκη Acer A A A campestre θελδάκη Acer A A A platanoides Υαξνππηά Ceratonia A A A siliqua Φεπδαθαθία Robinia A A A pseudoacacia (Duffield Mary and Warren 1999, Καληαξηδήο, 2003) Φπηά γηα πξνζέιθπζε ηεο παλίδαο Πίλαθαο 6 Κνηλό όλνκα Δπηζηεκνληθό όλνκα Δίδε παλίδαο Ακπέιηα Abelia chinensis Πεηαινχδεο Βηβνύξλν Viburnum plicatum Πηελά (σδηθά) Κπδσλίαζηξν Cotoneaster sp. Πηελά Μπνπληιετα Buddleia davidii Πηελά-πεηαινχδεο Παζραιηά Syringa vulgaris Πεηαινχδεο Υηνλόλαλζνο Chionanthos sp. Πηελά (Perry Frances, 1998)

40 1.6.7 Φπηά αλζεθηηθά ζηελ αηκνζθαηξηθή ξύπλζε Πίλαθαο 7 Κνηλή Ολνκαζία Δπηζηεκνληθή Ολνκαζία Γέλδξα: Αθαθία θνηλή Accacia cyanophylla Βξαρπρίησλ Brachyhiton acerifolium Κνηιξενπηέξηα Korleuteria sp. Κππαξίζζη Cupressus sempervirens Πεύθε Pinus halepensis Μαγλόιηα Magnolia grandiflora Λέπθε Populus nigra/alba Πιάηαλνο Platanus orientalis νθόξα Sophora japonica Θάκλνη: Δπώλπκν Euonymus japonicum Ηβίζθνο πξηαθόο Hibiscus syriacus Λαγθεζηξέκηα Lagoestroemia indica Ληγνύζηξν Ηαπσληθό Ligustrum japonicum Πηθξνδάθλε Nerium oleander Ππξάθαλζνο Pyracanthus coccinea πάξην Spartium junceum (Αθνπκηαλάθε, Δπζπκηάδνπ, Σζηγθξηηζάξεο) Φπηά κε ηνμηθέο ηδηόηεηεο πξνο απνθπγή Πνιύ επηθίλδπλα ηνμηθά Πίλαθαο 8 Κνηλό όλνκα Δπηζηεκνληθό όλνκα Tνμηθά κέξε Αξθνπδνπνύξλαξν Ilex aquifoliam Καξπνί θχιια Γαιαηζίδα Euphorbia sp. Υπκφο Γηθελκπάρηα Dieffenbachia sp. Καξπνί Γνπξάληα Duranta repens Καξπνί Κνλβαιιάξηα Convallaria majalis Όια ηα κέξε Λακπνύξλν Laburnum anagyroides Όια ηα κέξε Λαληάλα Lantana sp. Πξάζηλνη θαξπνί Λνκπέιηα Lobelia cardinalis Όια ηα κέξε Μειηόο Melia azedarach Καξπνί, θχιια, άλζε,θινηφο Πηθξνδάθλε Nerium oleander φια ηα κέξε (Perry, 1998)

41 1.6.9 Σνμηθά ελδηάκεζνπ θηλδύλνπ Πίλαθαο 9 Κνηλό όλνκα Δπηζηεκνληθό όλνκα Σνμηθά κέξε Γηγθηηάιηο Digitalis purpurea Όια ηα κέξε Κηζζόο Hedera helix Όια ηα κέξε-θαξπφο Κξάηαηγνο Crataegus sp. Καξπνί Κπδσλίαζηξν Cotoneaster sp. Καξπνί άλζε Φεπδαθαθία Robinia pseudoacacia Όια ηα κέξε Φεπηνπηπεξηά Schinus molle Καξπνί (Perry, 1998) Διαθξά ηνμηθά θπηά Πίλαθαο 10 Κνηλό όλνκα Δπηζηεκνληθό όλνκα Σνμηθά κέξε Αςηλζηά Artemisia absinthum Όια ηα κέξε Ζιίαλζνο Heliantus ann Όια ηα κέξε Κιεκαηίο Clematis spp. Όια ηα κέξε Κνιρηθό Colchicum auto Άλζε Ρνπληκπέθα Rudbekia hirta Όια ηα κέξε Ρνύδη Rhus coriaria Όια ηα κέξε Σζνπθλίδα Urtica granatum Όια ηα κέξε Υξπζάλζεκν Crysanthemum spp. Όια ηα κέξε (Perry, 1998) Φπηηθά είδε κε αθαλζώδε ηκήκαηα Αθφκε θπηά πνπ έρνπλ αγθάζηα ή βειφλεο-αθίδεο δελ πξέπεη λα επηιέγνληαη. Αλ απηφ είλαη απαξαίηεην πξέπεη λα πεξηνξίδνληαη καθξηά απφ θαζηζηηθά, κνλνπάηηα θαη δηαδξφκνπο (Αλδξηηζφπνπινο & Θπκάθεο, 2005). Σέηνηα θπηά ηα νπνία είλαη ηα εμήο: Ππξάθαλζνο (Pyracatha coccinea) : θιεξά αγθάζηα ζε φιν ην θπηά πάξην (Spartum junceum) : Βεινλνεηδή θχιια. Γηνύθα (Υucca gloriosa) : Με θχιια ινγρνεηδή πνπ ηα πεξηζζφηεξα θαηαιήγνπλ ζε αγθάζη. Αγαύε (Agave sp): Σα θχιια είλαη δεξκαηψδε κε αγθάζηα. Φξαγθνζπθηά (Opuntia indica): Οη θαξπνί θέξνπλ ζπζάλνπο ζθιεξψλ αγθαζηψλ, φπσο επίζεο θαη ην θχξην κέξνο ηνπ ζψκαηνο ηνπο. Φνίληθαο Θενθξάζηνπ (Phoenix theophrastii): Σα θχιια ηνπ είλαη ινγρνεηδή θαη θαηαιήγνπλ ζε αγθάζηα.

42 1.7 πληήξεζε ησλ θπηώλ ζηνλ Πξναύιην Υώξν Τιηθά επίζηξσζεο Πξναύιησλ Υώξσλ Σα πιηθά επίζηξσζεο ησλ αχιεησλ ρψξσλ ησλ ζρνιείσλ δηαθξίλνληαη ζηηο εμήο θαηεγνξίεο (Καζζηφο, 2007): 1. Τιηθά αδηάζηαιηα κόληκα -αδηαπέξαζηα. Χο ηέηνηα πιηθά ζεσξνχληαη ε άζθαιηνο, ην ηζηκέλην θαη ε δηάζηξσζε κε ραιίθη 3 Α θαη ζπκπίεζε. 2. Τιηθά πνηθίινπ πάρνπο από 5-25 εθ. πξνεξρόκελα από αλαθπθισκέλα πιηθά ειαζηηθώλ θαη δηαθξίλνληαη αλαιφγσο ηεο αληνρήο ηνπο ζε ζπκπίεζε δειαδή πηψζε απφ ζρεηηθφ χςνο ρσξίο ηξαπκαηηζκφ. Πνιιά ησλ ελ ιφγσ πιηθψλ κε πνηθίιε ρξσκαηηθή δηάθξηζε έρνπλ δηαπεξαηφηεηα θαη αθήλνπλ ηε δηέιεπζε ηνπ λεξνχ θαη επηηξέπνπλ ηνλ ζρεηηθφ θαζαξηζκφ κε απνξξππαληηθά. 3. Σα πιηθά απηά δηαηίζεληαη είηε ζε πιαθίδηα (blocks) είηε ζε πιηθά δηάζηξσζεο (tartan) 4. Τιηθά επίζηξσζεο ζε αδηάζηαιηα blocks κε θελό πιεξώζεσο (πιάθεο, ή interblocking) θαη ζπνξά κε αγξνζηώδε (γθαδόλ). 5. Σερλεηόο ριννηάπεηαο ζε κνξθή δηαδξόκσλ κε αγθύξσζε ζην έδαθνο. Τιηθφ πνπ φκσο κεηά απφ θάπνηα ρξνληθή πεξίνδν δεκηνπξγεί πξνβιήκαηα δηαθξάηεζεο λεξψλ θαη απνκάθξπλζεο απηψλ 6. Υιννηάπεηαο κε πιηθφ (blue grass-cynodom dactylon) αγξνζηψδε κε απηφκαην πφηηζκα. Γαπαλεξή εγθαηάζηαζε θηιηθή φκσο γηα ην πεξηβάιινλ θαη γηα ηα παηδηά. 7. Τιηθά εθαξκνγήο ζπγθόιιεζεο ιεπηόθνθθνπ (ξεηηλώδνπο) πιηθνύ κε ειεχζεξε ηε δηαπεξαηφηεηα λεξνχ θαη επηθάλεηαο αδηάζηαιηε (isopavement). Δθαξκφδεηαη ζε πιηθφ αξγηιψδεο, ηξηκκέλν θεξακίδη, ή θαη ζθνπξηάο νξπρείσλ.

43 1.7.2 Πέξγνιεο (Pergola) θαη θξηηήξηα επηινγήο θαηάιιεισλ θπηηθώλ πιηθώλ. Οη πέξγνιεο ζπληζηνχλ ηερλεηέο αξρηηεθηνληθέο θαηαζθεπέο πξνθεηκέλνπ λα πξνζθέξνπλ πξνζηαζία απφ ηνλ ήιην, ηνλ άλεκν, λα δηαθφςνπλ ζρεηηθή ζέα ή λα πξνζηαηέςνπλ κηα αλνηθηή θαηαζθεπή ηνπ θηηξίνπ. πληζηνχλ ηηο ππνζηεξηθηηθέο θαηαζθεπέο ζε θήπνπο, πάξθα θαη άιινπο αλνηρηνχο ρψξνπο γηα ηελ αλαξξίρεζε θπηψλ (αλαξξηρεηηθψλ) θαη ζπρλά ζπλδπάδνληαη κε θαζηζηηθά, απνηεινχλ δηαδξφκνπο ζχλδεζεο ρψξσλ ή ζπληζηνχλ πξνεθηάζεηο ησλ θηηξίσλ θαη θαηαζθεπψλ. Σα πιηθά θαηαζθεπήο γηα ηηο πέξγνιεο πνηθίινπλ φπσο εηδηθά μχια (ζπρλά εκπνηηζκέλα) λα αληέρνπλ ζηελ εμσηεξηθή έθζεζε, πέηξα θαη μχιν, κπεηφλ-κέηαιιν θαη πιένλ αξρηηεθηνληθέο art θαηαζθεπήο απφ κάξκαξν. Δπηζηεγάζκαηα (θάιπςε) ηεο πέξγνιαο κπνξεί λα είλαη μχια (ππθλή δηάηαμε γηα ζθηά), πάληλα ή κε plexiglass θαιχκκαηα θαη ηέινο θάιπςε κε θπηά. Σα θπηά πνπ επηιέγνπκε γηα ηηο πέξγνιεο (pergola) ζα πξέπεη αλ παξνπζηάδνπλ νξηζκέλα ραξαθηεξηζηηθά, ηδηαίηεξα απηά γηα ηνπο πξναχιηνπο ζρνιηθνχο ρψξνπο φπσο: Να κελ έρνπλ ρπκψδεηο θαη γιπθνχο θαξπνχο πνπ ελδερφκελα ζα πξνζειθχνπλ έληνκα (ζθήθεο). Γειαδή απνθεχγνπκε ηηο θιεκαηαξηέο ή ηα θπηά πνπ παξάγνπλ θαξπνχο δειεηεξηψδεο φπσο ην θπηφ αγξηνπαηάηα (Solanum crispum). Να κελ έρνπλ έληνλε αλζνθνξία πνπ θαη ην δάπεδν θάησ απφ ηελ πέξγθνια ξππαίλεηαη ζπρλά ιφγσ ηνπ φηη θάησ απφ ηηο πέξγνιεο θάζνληαη καζεηέο ή λα πξνθαινχλ αιιεξγηθέο θαηαζηάζεηο (γχξε). Σέηνην θπηφ πξνο απνθπγή είλαη ε γιπηζίλα. Να κελ έρνπλ αγθάζηα πνπ γίλνληαη επηθίλδπλα γηα ηα παηδηά(π.ρ. ηξηαληαθπιιηέο αλαξξηρφκελεο). Αθφκα ζα πξέπεη λα επηζεκαλζεί φηη πέξγνιεο απφ μχιν δελ ζα πξέπεη λα έρεη εκπνηηζηεί ην μχιν ηνπο κε νπζίεο πξνεξρφκελεο απφ βαξηά κέηαιια ή κε νπζίεο επηθίλδπλεο γηα δειεηεξηάζεηο (π.ρ. αξζεληθφ θ.α.) Αλ ε πέξγνια πξέπεη λα γίλεη κεηαιιηθή ηφηε ηα κεηαιιηθά ηκήκαηα, φπνπ ζα ηνπνζεηεζεί ή πξνζδεζεί ε βιάζηεζε ζα πξέπεη λα είλαη πιαζηηθνπνηεκέλα γηα ηελ απνθπγή θαχζεο ησλ κε απνμπισκέλσλ (πξάζηλσλ) βιαζηψλ (Καζζηφο, 2007).

44 1.7.3 Φπηά θαηάιιεια γηα πέξγνιεο ζηνπο Π.Υ αιιά θαη ζε νξνθόθεπνπο ζε ζρνιηθό πεξηβάιινλ είλαη (Καληαξηδήο, 1999): Παζζηθιόξα ή ξνιόγηα (αεηζαιέο)(passiflora cοerula) Κιεκαηίδα (Clematis,hagley, hybrid) (θπιινβφιν) Ρπγρόζπεξκα (αεηζαιέο)(rhyghospermum spp.) Πνιύγσλν (θπιινβφιν) ( Polygonum spp.) Βηγθόληα (Campsis spp.) Γηαζεκί (Jasminum spp.) Βνπθακβίιιηα (Bougenvillea spp.)

45 2. θνπόο ηεο Μειέηεο Ο ζθνπφο ηεο κειέηεο πέξα απφ ηελ αμηνιφγεζε ηνπ πξαζίλνπ θαη ηηο ζρεδηαζηηθέο πξνηάζεηο αλάπιαζεο ησλ ζρνιηθψλ πξναχιησλ ρψξσλ ζηελ Βηνκεραληθή Πεξηνρή ηεο Μάλδξαο, είλαη πξσηίζησο ε αλάδεημε ηεο ζπκβνιήο, ηνπ νξγαλσκέλνπ πξαζίλνπ θαη εηδηθφηεξα ησλ δηαθφξσλ εηδψλ θπηηθνχ πιηθνχ ζηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε (Π.Δ) ζηνπο πξναχιηνπο ζρνιηθνχο ρψξνπο θαη ε θαιιηέξγεηα ηεο επαθήο ησλ παηδηψλ κε ηε θχζε, κε ζηφρν ηελ πεξαηηέξσ επαηζζεηνπνίεζε ηνπο ζε ζέκαηα πεξηβάιινληνο. Δηδηθφηεξα νη ζηφρνη ηεο έξεπλαο ζπκβάινπλ: ηελ άκεζε δξαζηεξηνπνίεζε ησλ καζεηψλ, έηζη ψζηε απηνί λα κπνξνχλ λα παξαηεξνχλ ρξεζηµνπνηψληαο φιεο ηηο αηζζήζεηο ηνπο, λα ζπιιέγνπλ πιεξνθνξίεο, λα θαηαγξάθνπλ, λα ζπγθξίλνπλ, λα ηαμηλνµνχλ, λα επεμεξγάδνληαη δεδνµέλα, λα ππνζέηνπλ, λα εμάγνπλ ζπµπεξάζµαηα, λα αμηνινγνχλ γλψζεηο φζν αθνξά ηελ Π.Δ. Οη καζεηέο ζα είλαη ζε ζέζε λα αλαπηχμνπλ αηζζεηηθφ θξηηήξην θαη πξαθηηθέο δεμηφηεηεο γηα λα ζπµβάιινπλ κειινληηθά ζηε βειηίσζε ηεο πεξηνρήο ηνπο. Έηζη νη καζεηέο ζα έρνπλ ηελ δπλαηφηεηα λα αζρνιεζνχλ µε πξσηνπνξηαθά πξνγξάµµαηα πνπ ζπλδπάδνπλ ηελ ςπραγσγία θαη ηε γλψζε γηα ην πξάζηλν. Απηφ ζα ηνπο βνεζήζεη ζηελ παξνπζίαζε, θνηλνπνίεζε, κεηάδνζε γλψζεσλ θαη εκπεηξηψλ. ηελ επαηζζεηνπνίεζε πνπ ζα έρνπλ απνθηήζεη θαηά ηελ πινπνίεζε πξνγξακκάησλ Π.Δ., ζην άκεζν θαη επξχηεξν θνηλσληθφ ηνπο πεξηβάιινλ, φπσο είλαη νη γνλείο, ζπγγελείο, θίινη θαη άιια. ηελ βειηίσζε ηνπ κηθξνθιίκαηνο ηεο πεξηνρήο ηεο Μάλδξαο, ε νπνία πεξηβάιιεηαη απφ ηελ βηνκεραληθή δψλε ηνπ επξχηεξνπ Θξηαζίνπ Πεδίνπ θαη είλαη ζθφπηκν λα γίλνπλ ελέξγεηεο π.ρ. θαηάιιειε θχηεπζε - ζρεδηαζκφο, ψζηε λα ζπληειέζνπλ ζηελ απνξξφθεζε ηνπ δηνμεηδίνπ ηνπ άλζξαθα, άξα θαη ζηελ αληηκεηψπηζε ηνπ θαηλνκέλνπ ηνπ ζεξκνθεπίνπ. Δπίζεο κε ηνλ θαηάιιειν ζρεδηαζκφ κπνξνχκε λα πεηχρνπκε βειηησκέλε πνηφηεηα αέξα, κείσζε ηεο ερνξχπαλζεο θαη ηεο ζθφλεο. ηελ θαιχηεξε νξγάλσζε γεληθά ησλ ζρνιηθψλ απιψλ ψζηε λα γίλνπλ πην ιεηηνπξγηθέο θαη λα βειηησζεί ε αηζζεηηθή εηθφλα ηνπο θαζψο θαη λα απμεζεί ην πξάζηλν ηεο πφιεο ηεο Μάλδξαο. Μηα θαινζρεδηαζκέλε ζρνιηθή απιή παχεη λα είλαη έλαο ρψξνο κφλν γηα θηλεηηθή εθηφλσζε θαη κεηαηξέπεηαη ζε ρψξν πνπ ππνθηλεί ην νκαδηθφ θαη δεκηνπξγηθφ παηρλίδη, θαηάιιειν γηα ζπδεηήζεηο θαη θνηλσληθνπνίεζε, γηα άζιεζε θαη γηα ραιάξσζε απφ ηα

46 καζήκαηα. Δπηδίσμε καο ήηαλ ν καζεηήο λα ληψζεη φηη θηλείηαη ζε κηα απιή πνπ θαιχπηεη ηηο αλάγθεο ηνπ, έρεη αξθεηφ πξάζηλν θαη φρη ζθιεξά πιηθά ή επηθίλδπλα ζεκεία. Σν πξάζηλν νξγαλψλεηαη έηζη ψζηε λα δηαθξίλεηαη έλαο ζσζηφο ζρεδηαζκφο, κε επηινγή θαηάιιεισλ θπηηθψλ εηδψλ, λα είλαη ιεηηνπξγηθφ θαη αηζζεηηθά φκνξθν. ηελ αλάπηπμε ηεο Π.Δ. ζηα ζρνιεία ηεο πεξηνρήο πξνθεηκέλνπ νη καζεηέο λα γλσξίζνπλ βαζηθέο έλλνηεο ζηνηρείσλ θαη µεραληζµψλ ηνπ πεξηβάιινληνο (ρψξνπ, ρξφλνπ, ζπζηήµαηνο ), ψζηε λα θαηαλνήζνπλ φηη ε απιή µαο είλαη έλα νηθν-θνηλσληθφ ζχζηεµα πνπ νξγαλψλεηαη απφ βηνθπζηθέο θαη θνηλσληθέο δηαδηθαζίεο (Αγγειίδε, 1997). Καη ηέινο λα ζπλεηδεηνπνηήζνπλ ηελ αιιειεμάξηεζε θαη αιιειεπίδξαζε αλζξψπνπ, πνιηηηζµνχ θαη θπζηθνχ πεξηβάιινληνο (UNESCO, 1977). Όζν αθνξά ηνπο εθπαηδεπηηθνχο λα απνθηήζνπλ ηελ δπλαηφηεηα λα επεθηείλνπλ ηελ εθπαηδεπηηθή δηαδηθαζία πέξα απφ ηελ ηάμε ζηελ απιή ηνπ ζρνιείνπ θαη λα θάλνπλ πξάμε ζχγρξνλεο κεζφδνπο δηδαζθαιίαο. Δμάιινπ ε Π.Δ. κπνξεί λα ιεηηνπξγήζεη θαιχηεξα ζην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ, αθνχ νη καζεηέο ζα έρνπλ άκεζε επαθή κε ην πξάζηλν.

47 3. Τθηζηάκελε θαηάζηαζε 3.1 Γεληθά Ο Γήκνο Μάλδξαο αλήθεη ζην Ννκφ Αηηηθήο θαη πην ζπγθεθξηκέλα ζηελ Ννκαξρία ηεο Γπηηθήο Αηηηθήο. Οη Γεσγξαθηθέο ζπληεηαγκέλεο ηεο πφιεο είλαη : 38 4 N E / , , κε πςφκεηξν: 107 m (351 ft). (Πεγή: ) Δηθ. 3: Ακθηζεηξηθή άπνςε ελφο κέξνπο ηεο Πφιεο 3.2 Γεηηληάδνληεο όκνξνη Γήκνη H πφιε ηεο Μάλδξαο ζπλνξεχεη Γπηηθά (Γ) κε ην Γήκν Βηιιίσλ, Ννηηνδπηηθά (ΝΓ) κε ην Γήκν Μεγάξσλ, Αλαηνιηθά (Α) κε ην Γήκν Μαγνχιαο, Βφξεηα (Β) κε ηελ Kνηλφηεηα Οηλφεο, Βνξεηνδπηηθά (ΒΓ) κε ην Γήκν Δξπζξψλ, Ννηηναλαηνιηθά (ΝΑ) κε ην Γήκν Διεπζίλαο, θαη Βφξεηα (Β) κε ην Γήκν Γεξβελνρσξίσλ (Πεγή: ). 3.3 Ηζηνξηθά ηνηρεία Ο Γήµνο Μάλδξαο είλαη έλαο απφ ηνπο µεγαιχηεξνπο δήµνπο ζε έθηαζε ηεο Διιεληθήο Δπηθξάηεηαο. Ζ πφιε ηεο Μάλδξαο απνηειεί ηελ ηξίηε θαηά ζεηξά έδξα ηνπ Γήµνπ αθνχ ε ηζηνξία απηνχ ηνπ ηφπνπ ράλεηαη ζηα ρξφληα ηεο αξραηφηεηαο. Οη πξψηνη θάηνηθνη ηεο πεξηνρήο θαζψο θαη ε πξψηε πφιε πνπ ηδξχζεθε, ζχµθσλα µε ηζηνξηθέο πεγέο εληνπίδνληαη ζηελ πφιε «Διεπζεξαί» (Διεπζεξέο). Σελ πφιε απηή

48 αλαθέξεη θαη ν Παπζαλίαο ζηα «Αηηηθά», ελψ εξείπηα ηεο αθξφπνιήο ηεο ζψδνληαη αθφµα θαη ζήµεξα. ηηο Διεπζεξέο ιαηξεπφηαλ ν ζεφο Γηφλπζνο θαη ζχµθσλα µε ηζηνξηθέο αλαθνξέο ζεσξείηαη φηη απφ εδψ δηαδφζεθε ε ιαηξεία ζηελ Αζήλα. Δίλαη παζίγλσζην ην άγαιµα πνπ θηινμελνχηαλ ζηελ Αθξφπνιε ησλ Αζελψλ θαη νλνµαδφηαλ Γηφλπζνο ν Διεπζεξεχο, νλνµαζία ε νπνία είρε δηηηή εξµελεία Γηφλπζνο ν Διεπζεξσηήο θαη ν Γηφλπζνο απφ ηηο Διεπζεξέο. Δπίζεο, ζηα φξηα ηνπ Γήµνπ Μάλδξαο αλήθνπλ µπζνινγηθά βνπλά φπσο ν Κηζαηξψλαο, ηφπνο δξάζεο πνιιψλ µχζσλ θαη µπζηθψλ πξνζψπσλ φπσο ν ίδηνο ν Γηφλπζνο µε ηηο Μαηλάδεο θαη ηνπο αηχξνπο, ν Πελζέαο, ν Οηδίπνδαο, ε Απηνλφε Δηθ. 4: Γεληθή Άπνςε ηεο Μάλδξαο ην 1927, Πεγή Φσηνγξαθηθφ Τιηθφ Γήκνπ Μάλδξαο θ.ι.π. Αμίδεη λα ζεµεησζεί φηη ην Έµβιεµα ηνπ ζεµεξηλνχ Γήµνπ είλαη ε Αξπαγή ηεο Πεξζεθφλεο, γεγνλφο πνπ απνδεηθλχεη ηε βαζηά ζρέζε ηνπ ηφπνπ µε ηελ ηζηνξία θαη ηνλ αξραίν πνιηηηζµφ. Με ην πέξαζµα ησλ ρξφλσλ θαη ησλ λέσλ ζπλζεθψλ πνπ δεµηνπξγνχληαλ νη θάηνηθνη εγθαηέιεηςαλ ηελ πξψηε πφιε θαη εγθαηαζηάζεθαλ λνηηφηεξα, ζηα Κνχληνπξα. Τπάξρνπλ δηάθνξεο ππνζέζεηο θαη εηθαζίεο ζρεηηθά µε ηελ εηπµνινγία ηεο ιέμεο. Μία πηζαλή εηπµνινγία είλαη φηη πξνέξρεηαη απφ ην, αθφµα θαη ζήµεξα ρξεζηµνπνηνχµελν, Ζζηφδεηνλ άξνηξνλ, ηνπ νπνίνπ ην ζθέινο µνηάδεη µε ην γππνεηδέο cνndνr-κφλδνξα. (Καζψο νη θάηνηθνη εγθαηέιεηςαλ ηελ νξεηλή πφιε-ζηελ θνξπθή ηνπ Πεηξνγεξαθίνπ-θαη άξρηζαλ λα θαιιηεξγνχλ εθηελέζηεξα ηε λέα γή, ζηελ νπνία θαη εγθαηαζηάζεθαλ). Ο νπξµειήο ζην βηβιίν ηνπ «Ηζηνξία ησλ Αζελψλ» δίλεη µία άιιε εθδνρή, ε νπνία αλαθέξεη φηη ην φλνµα Κνχληνπξα πξνθχπηεη απφ ηελ ηνπνζεζία ηεο πφιεο θαζψο βξηζθφηαλ αλάµεζα ζε «θνληά φξε» (φρη ςειά).

49 Ζ πφιε άθµαζε θαζψο βξηζθφηαλ θνληά θαη ζην ιηµάλη ηεο Διεπζίλαο θαη δηεπθνιπλφηαλ εμαηξεηηθά ην εµπφξην ηεο ξεηίλεο θαη ειαηφιαδνπ (ραξαθηεξηζηηθέο αζρνιίεο ησλ θαηνίθσλ). Με ηηο δχν ηζηνξηθέο θαζφδνπο ησλ Αξβαληηψλ (12νο & 14νο αη.) λέα θχια εγθαηαζηάζεθαλ ζηελ πεξηνρή. Σν θνπληνπξηψηηθν αξβαλίηηθν ζηνηρείν είλαη ίζσο ην παιηφηεξα εγθαηεζηεµέλν αξβαλίηηθν ζηνλ ειιεληθφ ρψξν. Μέζα απφ ηελ αιιειεπίδξαζε ησλ πνιηηηζµψλ δφζεθε λέα ψζεζε πξνφδνπ ζηνλ ηφπν. Σα Κνχληνπξα εμειίρζεθαλ ζε θεθαινρψξη θαη θαηά ηε δηάξθεηα ηεο Σνπξθνθξαηίαο θαη ηεο Δπαλάζηαζεο ηνπ 1821 έπαημαλ ζεµαληηθφ ξφιν αλαδεηθλχνληαο ήξσεο ζηξαηεγνχο, λαπάξρνπο θαη αγσληζηέο. ε φινπο ηνπο Αγψλεο ηνπ Έζλνπο νη Κνπληνπξηψηεο ήξσεο πξσηαγσληζηνχζαλ. Ζ ηξίηε πφιε θαη έδξα ηνπ Γήµνπ είλαη ε Μάλδξα, ε νπνία απνηειεί θαη ηε ζεµεξηλή ηνπ έδξα. Ο Γάιινο πεξηεγεηήο Pouquevill (Πνχθεβηι), ην 1815, γξάθεη «Μάλδξα, ρσξηφ ηνπ Κηζαηξψλα» ζην «Σαμίδη ζηελ Διιάδα ηεξεά Διιάδα, Αηηηθή, Κφξηλζνο». Οη εηπµνινγηθέο εμεγήζεηο θαη γηα ηελ ιέμε «Μάλδξα» πνιιέο. Μία αλαθέξεη φηη νλνµάζηεθε έηζη απφ ηηο µειηζζφ-µαληξεο θαζψο νη Κνπληνπξηψηεο ρξεζηµνπνηνχζαλ απηφλ ηνλ ηφπν γηα ηα µειίζζηα ηνπο. Άιιε φηη ην φλνµα ην πήξε απφ ηηο µάληξεο ηηο νπνίεο έρηηδαλ πεξηµεηξηθά ησλ ζπηηηψλ (απιέο). Μία ηξίηε αλαθέξεη φηη νθείιεηαη ζηελ αξβαλίηηθε ιέμε mendra πνπ ζεµαίλεη δπφζµνο, µέληα, θιπζθνχλη, θπηά ηα νπνία θχηξσλαλ θαηά θφξνλ ζηελ πεξηνρή. Ο Γήµνο ηεο Μάλδξαο ζήµεξα είλαη έλαο ζχγρξνλνο Γήµνο, άξηηα νξγαλσµέλνο, µε πινχζηα πνιηηηζηηθή θαη νηθνινγηθή δξάζε. Δίλαη έλαο Γήµνο πνπ έρεη ηελ ηχρε λα θηινμελεί ζηελ έθηαζή ηνπ ηα µνλαδηθά παξζέλα αθφµα δάζε ηεο Γπηηθήο Αηηηθήο θαη απφ ηα ειάρηζηα φινπ ηνπ Ννµνχ. Φπζηθέο νµνξθηέο θαη εηδπιιηαθέο ηνπνζεζίεο, φπσο ην δάζνο ηνπ Μειεηάλη, γηα ηελ πξνζηαζία ηνπ νπνίνπ φινη νη θάηνηθνη, φρη µφλν ηεο Μάλδξαο αιιά νιφθιεξνπ ηνπ Θξηαζίνπ, αγσλίδνληαη δπλαµηθά θαη ζπζηεµαηηθά λα απνηξέςνπλ ηελ θαηαζηξνθή ηνπ. Βνπλά απείξνπ θάιινπο πνπ πξνζθέξνληαη γηα ελαιιαθηηθφ ηνπξηζµφ, πινχζηα ιανγξαθία (απφξξνηα ηεο µεγάιεο ηζηνξηθήο ζπλέρεηαο), Βπδαληηλά αμηνζέαηα (ραξαθηεξηζηηθά: ε Η. Μνλή ηνπ Οζίνπ Μειεηίνπ, ε εθθιεζία ηνπ 11 νπ αη. ηνπ Αγίνπ Ησάλλε ηνπ Κνξαθά), λεφηεξνη ρξνλνινγηθά Νανί φπσο, ν Η. Ν. Αγίσλ Σαμηαξρψλ µε ην µνλαδηθήο ηερλνηξνπίαο θαµπαλαξηφ ηνπ θαη ν Η.Ν Αγίσλ Κσλζηαληίλνπ & Διέλεο ζε αξρηηεθηνληθφ ζρεδηαζµφ ηνπ Σζίιεξ). Λίγα ρηιηφµεηξα απφ ηελ Αζήλα (26 ριµ) απφζηαζε ε νπνία εθµεδελίδεηαη µε ηελ Αηηηθή Οδφ ν Γήµνο ηεο Μάλδξαο έρεη λα πξνηείλεη έλα εμαηξεηηθφ

50 ζπληαίξηαζµα : Πξφθεηηαη γηα µία ζχγρξνλε πφιε πνπ δηαηεξεί ην «ρξψµα» ηνπ ρσξηνχ. 3.4 Μεηεσξνινγηθά ηνηρεία Ο κεηεσξνινγηθφο ζηαζκφο, ν νπνίνο αθνξά ηελ επξχηεξε πεξηνρή κειέηεο ηεο Γπηηθήο Αηηηθήο είλαη ν ζηαζκφο ηεο Διεπζίλαο, ηα γεληθά ραξαθηεξηζηηθά ηνπ νπνίνπ είλαη ηα εμήο: Πίλαθαο 11 : Γεληθά Υαξαθηεξηζηηθά ηνπ ηαζκνχ ηαζκόο Διεπζίλαο Τςόκεηξν (m) Γεσγξαθηθό κήθνο Γεσγξαθηθό πιάηνο Πεξίνδνο Παξαηήξεζεο (κνίξεο) (κνίξεο) Διεπζίλα (718) 31,0 23 ν ν Σα αλαιπηηθά ζηνηρεία ηνπ κεηεσξνινγηθνχ ζηαζκνχ Διεπζίλαο γηα ηηο βξνρνπηψζεηο, ηελ ζεξκνθξαζία, ηνπο αλέκνπο θαη ηελ ζρεηηθή πγξαζία έρνπλ σο αθνινχζσο (Πεγή Μ.. Διεπζίλαο) Βξνρνπηώζεηο Με βάζε ηα δεδνκέλα ηνπ κεηεσξνινγηθνχ ζηαζκνχ Διεπζίλαο, ην κέγηζην χςνο ησλ θαηαθξεκληζκάησλ εκθαλίδεηαη ην ρεηκψλα, αθνινπζεί ην θζηλφπσξν θαηφπηλ ηελ άλνημε θαη ηέινο ην θαινθαίξη. Ζ δηαθχκαλζε ηνπ κέζνπ κεληαίνπ χςνπο απφ ην θαίλεηαη ζην παξαθάησ πίλαθα (Πεγή : Δ.Μ.Τ). Πίλαθαο 12: Τςνο Τεηνχ (Βξνρφπησζεο) mm ΗΑΝΟΤΑΡΗΟ 107,2 85,2 87,1 0, ,3 ΦΔΒΡΟΤΑΡΗΟ 15,5 22,5 30,3 44, ΜΑΡΣΗΟ 10,5 24,3 46,9 39,6 24,1 42,6 ΑΠΡΗΛΗΟ 26,4 0,5 15,1 4 47,1 15,2 ΜΑΗΟ 18, ,3 0 3,9 ΗΟΤΝΗΟ 0,1 11 8,2 4,3 5,8 5 ΗΟΤΛΗΟ 0,2 12,1 11,5 0 0,7 42,9 ΑΤΓΟΤΣΟ 0,1 11,4 0 0,3 21,8 0 ΔΠΣΔΜΒΡΗΟ 0 58,7 31,8 0,5 33,4 58 ΟΚΣΧΒΡΗΟ 80,5 7,3 140,7 95,3 0,7 48,4 ΝΟΔΜΒΡΗΟ 48,3 150,3 32,3 33,7 44,3 35,2 ΓΔΚΔΜΒΡΗΟ 67,4 30,1 5 21,6 53,6 105,3

51 3.4.2 Θεξκνθξαζία: Σα δεδνκέλα ηεο ζεξκνθξαζίαο πνπ ειήθζεζαλ απφ ηνλ κεηεσξνινγηθφ ζηαζκφ Διεπζίλαο απφ ην ρξνλνινγηθφ έηνο , θαίλνληαη ζηνλ αθφινπζν πίλαθα: Πίλαθαο 13 : Μέζνο Όξνο (Μ.Ο) Θεξκνθξαζίαο Σ Σ Σ Σ Σ Σ Σ Σ Σ Σ Σ Σ (min) (max) (min) (max) (min) (max) (min) (max) (min) (max) (min) (max) ΗΑΝΟΤΑΡΗΟ 4,2 11,6 7,7 14,1 3,7 10,1 6 16,2 5 12,7 7,5 14,1 ΦΔΒΡΟΤΑΡΗΟ 4,9 13,8 5,3 11,5 4,9 12,8 6,5 13,6 4,2 13 5,4 12,5 ΜΑΡΣΗΟ 8,1 16,1 7,9 16,8 7,5 16,3 8,4 17,3 9,1 18,7 6,8 16,3 ΑΠΡΗΛΗΟ 11 19,7 12,8 19,9 11,9 21,1 10,7 21,4 11,9 20, ,8 ΜΑΗΟ 14,7 24,4 15,6 25,4 3,2 6,7 16,4 26,6 14,9 26,2 16,1 26,8 ΗΟΤΝΗΟ 20,2 30,8 19,1 29,5 20,6 30,4 21,5 33, ,3 21,1 31,6 ΗΟΤΛΗΟ 24 33,4 23,1 33,5 23,4 31,5 25,2 35,9 23,9 33,9 24,1 33,8 ΑΤΓΟΤΣΟ 22,5 33,1 24,2 33, ,7 24,1 34,7 24,9 34,3 23,8 32,6 ΔΠΣΔΜΒΡΗΟ 19,9 28,5 19,9 28,5 19,7 28,1 19,1 28,9 19,5 28,2 19,3 27,1 ΟΚΣΧΒΡΗΟ 16,8 25, ,8 15,6 22,4 15,7 24,2 15,5 23,6 15,9 23,6 ΝΟΔΜΒΡΗΟ 12,7 19,8 9,3 17,3 9,5 17,7 10, ,9 19,8 10,3 19,8 ΓΔΚΔΜΒΡΗΟ 10,5 16,3 7,2 14,8 7,2 14,2 6,3 13 7,9 14,2 9,4 16,5 (Πεγή: Δ.Μ.Τ.) Απφ ηα δεδνκέλα ηνπ αλσηέξνπ πίλαθα πξνθχπηνπλ ηα εμήο: Ο κέζνο φξνο ηεο κέγηζηεο ζεξκνθξαζίαο ηα ηειεπηαία έμε ρξφληα παξαηεξείηαη ηνπο κήλεο Ηνχιην θαη Αχγνπζην κε κέζν φξν Σ (max) 33,67 ν C θαη 33,82 ν C αληίζηνηρα, ελψ νη ειάρηζηεο ζεξκνθξαζίεο ηεο ηειεπηαίαο εμαεηίαο παξαηεξνχληαη ηνπο ρεηκεξηλνχο κήλεο Ηαλνπάξην θαη Φεβξνπάξην κε κέζν φξν Σ (min) 5.68 ν C θαη 5,20 ν C αληίζηνηρα.

52 3.4.3 ρεηηθή Τγξαζία Σα αλαιπηηθά ζηνηρεία πνπ αθνξνχλ ηε δηαθχκαλζε ηεο ζρεηηθήο πγξαζίαο αλά κήλα ηελ ηειεπηαία εμαεηία απφ ην , γηα ην κεηεσξνινγηθφ ζηαζκφ Διεπζίλαο θαίλνληαη ζηνλ αθφινπζν πίλαθα: Πίλαθαο 14 : Μέζνο Όξνο (Μ.Ο) ρεηηθή Τγξαζία ΤΓΡΑΗΑ (min) ΤΓΡΑΗΑ (max) ΤΓΡΑΗΑ (min) ΤΓΡΑΗΑ (max) ΤΓΡΑΗΑ (min) ΤΓΡΑΗΑ (max) ΤΓΡΑΗΑ (min) ΤΓΡΑΗΑ (max) ΤΓΡΑΗΑ (min) ΗΑΝΟΤΑΡΗΟ ΦΔΒΡΟΤΑΡΗΟ ΜΑΡΣΗΟ ΑΠΡΗΛΗΟ ΜΑΗΟ ΗΟΤΝΗΟ ΗΟΤΛΗΟ ΑΤΓΟΤΣΟ ΔΠΣΔΜΒΡΗΟ ΟΚΣΧΒΡΗΟ ΝΟΔΜΒΡΗΟ ΓΔΚΔΜΒΡΗΟ (Πεγή: Δ.Μ.Τ.) ΤΓΡΑΗΑ (max) Άλεκνη Ζ θαηεχζπλζε, ησλ ζε µεγαιχηεξν πνζνζηφ επηθξαηνχλησλ θαηά µήλα αλέµσλ, ζχµθσλα µε ηα δεδνµέλα ηνπ Μ.. Διεπζίλαο, είλαη: Πίλαθαο 15 : Δηήζηα πνζνζηά θχξηαο δηεχζπλζεο αλέµσλ - Διεπζίλα ΚΑΣΔΤΘΤΝΖ Β ΒΑ Α ΝΑ Ν ΝΓ Γ ΒΓ ΝΖΝΔΜΗΑ ΠΟΟΣΟ(%) 29,320 3,091 2,816 1,930 10,934 3,934 3,233 6,673 38,069 (Πεγή: Δ.Μ.Τ.) Με βάζε ηα ζηνηρεία ηνπ µεηεσξνινγηθνχ ζηαζµνχ ζηελ Διεπζίλα, νη άλεµνη πνπ επηθξαηνχλ είλαη βφξεηνη. Όζνλ αθνξά ηηο εληάζεηο ησλ αλέµσλ νη ηζρπξφηεξνη (10 Beaufort) θαη νη αζζελέζηεξνη (1 Beanfort) εµθαλίδνληαη απφ βφξεηα.

53 3.5 Βηνθιίκα Οµβξνζεξµηθό πειίθν Emberger, Q2 χµθσλα µε ηα ζηνηρεία ηεο ΔΜΤ (Μ.. Διεπζίλαο) ππνινγίδεηαη ην νµβξνζεξµηθφ πειίθν Emberger γηα ηελ πεξξηνρή µειέηεο σο εμήο: Μ = 32,9 C, m = 5,4 C, Ρ = 372,9 nml θαη επνµέλσο Q2 = 46,41 Ο δείθηεο απηφο Q2 θαζψο θαη ν δείθηεο m, ζχµθσλα µε ην δηάγξαµµα ηνπ Emberger θαηά Μαπξνµάηε γηα ηελ Διιάδα, δειψλεη φηη ν βηνθιηµαηηθφο φξνθνο ηεο πεξηνρήο µειέηεο είλαη: εµίμεξνο µε ππνόξνθν ρεηµώλα ήπην γηα ηελ επξχηεξε πεξηνρή ηνπ Μ "Διεπζίλα" Οκβξνζεξκηθό δηάγξακκα ην Μ "Διεπζίλα" ε νηθνινγηθά μεξά πεξίνδνο, δηαξθεί απφ ηνλ µήλα ΑΠΡΗΛΗΟ έσο ηνλ µήλα ΔΠΣΔΜΒΡΗΟ. πλεπψο ν ραξαθηήξαο ηνπ βηνθιίµαηνο ηεο πεξηνρήο πξνζδηνξίδεηαη σο έληνλνο ζεξµνµεζνγεηαθφο. Σν νµβξνζεξµηθφ δηάγξαµµα γηα ην Μ "Διεπζίλα" παξνπζηάδεηαη ζην ρήκα Γηάγξακκα 1 : Οκβξνζεξκηθφ δηάγξακκα Μ.. Διεπζίλαο (Δ.Μ.Τ) 3.6 Γεσινγία ηελ επξχηεξε πεξηνρή ηεο Αηηηθήο απαληψληαη ηφζν αιπηθνί φζν θαη κεηαιπηθνί γεσινγηθνί ζρεκαηηζκνί πνπ θαιχπηνπλ φινπο ηνπο θχξηνπο πεηξνινγηθνχο ηχπνπο (ηδεκαηνγελή, εθξεμηγελή, κεηακνξθσκέλα πεηξψκαηα).

54 3.7 Οηθνζπζηήµαηα - Υισξίδα θαη Παλίδα Οηθνζπζηήµαηα Όιεο νη δαζσµέλεο εθηάζεηο ζηελ επξχηεξε πεξηνρήο ηεο Γπηηθήο Αηηηθήο, δειαδή νη νξεηλέο πεξηνρέο ηνπ Παηέξα, ηνπ Κηζαηξψλα θαη ηεο Πάξλεζαο, πεξηιαµβάλνπλ αμηφινγα νηθνζπζηήµαηα θαη ελδηαθέξνπζα ρισξίδα θαη παλίδα. Δηδηθφ ελδηαθέξνλ παξνπζηάδνπλ νη θνξπθέο ησλ Γεξαληψλ, δπηηθά ησλ Μεγάξσλ, φπνπ απαληψληαη ελδεµηθά είδε θπηψλ θαη έρνπλ πξνηαζεί σο βηφηνπνο ηνπ δηθηχνπ CORINE. Ο Δζληθφο Γξπµφο Πάξλεζαο απνηειεί νηθνζχζηεµα µεγάιεο αμίαο θαη πεξηιαµβάλεη πινχζηα ρισξίδα θαη παλίδα. Σν Όξνο Πάξλεζα θαη ν Δζληθφο Γξπµφο Πάξλεζαο έρνπλ εληαρζεί ζην δίθηπν Natura 2000 µε θσδηθνχο GR θαη GR αληίζηνηρα. ηελ Πάξλεζα απαληψληαη ζρεδφλ 1000 είδε θπηψλ, δειαδή πεξίπνπ ην 1/6 ησλ εηδψλ ηεο ειιεληθήο ρισξίδαο. Απφ απηά, ηνπιάρηζηνλ 20 είδε απεηινχληαη µε εμαθάληζε. Ζ παλίδα ηεο Πάξλεζαο ήηαλ πνιχ πινπζηφηεξε ζην παξειζφλ, θαη πεξηειάµβαλε αξθνχδεο, ιχθνπο, ιχγθεο, αγξηφγαηνπο, αγξηνγνχξνπλα, δαξθάδηα θιπ. Αθφµε θαη ζήµεξα, ππάξρνπλ 29 είδε ζειαζηηθψλ (αλάµεζα ζηα νπνία ν ζεµαληηθφηεξνο ζηελ Διιάδα πιεζπζµφο ειαθηνχ Cervus Elaphus, πνπ απνηειεί απεηινχµελν θαη απζηεξά πξνζηαηεπφµελν είδνο), πεξίπνπ 120 είδε πηελψλ (απφ ηα νπνία ηα πεξηζζφηεξα είλαη πξνζηαηεπηέα είδε), ηνπιάρηζηνλ 14 είδε εξπεηψλ θιπ. Ζ εθαξµνγή ησλ πξνζηαηεπηηθψλ δηαηάμεσλ ζηελ έθηαζε ηνπ Δζληθνχ Γξπµνχ ηεο Πάξλεζαο είλαη απζηεξή θαη αξθεηά απνηειεζµαηηθή. Χζηφζν, ε πίεζε πνπ αζθείηαη απφ ηηο παληνεηδείο αλζξψπηλεο δξαζηεξηφηεηεο γχξσ απφ ηελ Πάξλεζα, θαζψο θαη ε ζπξξνή επηζθεπηψλ θαζ' φιεο ηηο επνρέο ηνπ έηνπο, ππνλνµεχνπλ ηε δηαηήξεζε θαη αλαβάζµηζε ηνπ νηθνζπζηήµαηνο Υισξίδα ηελ επξχηεξε πεξηνρή ηεο Γπηηθήο Αηηηθήο, δηαθξίλνληαη 3 δψλεο βιάζηεζεο, νη νπνίεο μεθηλνχλ απφ ηε ζάιαζζα θαη θζάλνπλ σο ηηο θνξπθέο ησλ βνπλψλ ηεο Πάξλεζαο θαη ηνπ Παηέξα: Οη ζεξµνµεζνγεηαθέο δηαπιάζεηο ηεο Αλαηνιηθήο Μεζνγείνπ, (Olea CeIatonion) μεθηλνχλ απφ ηε ζάιαζζα θαη θαιχπηνπλ ηηο πεδηλέο θαη

55 μεξνζεξµηθέο πεξηνρέο. Υαξαθηεξηζηηθά θπηά είλαη ν ζρίλνο, ην πνπξλάξη, ε αθάλα θαη ελ µέξεη ε άξθεπζν θαη ε ραιέπηνο πεχθε. Ζ δψλε απηή, θαηαιαµβάλεη θπξίσο ηηο πεξηνρέο µε ην µηθξφηεξν πςφµεηξν. Ζ Μεζνµεζνγεηαθή δηάπιαζε ηεο Αξηάο (QueIcion Ilicis) βξίζθεηαη πςνµεηξηθά πάλσ απφ ηελ πξνεγνχµελε δψλε, θαη θαηαιαµβάλεη πγξφηεξεο πεξηνρέο. ηε δψλε απηή έρνπµε απξφζθνπηε εμάπισζε ηεο ραιεπίνπ πεχθεο, (µε πνιχ ζεµαληηθά δάζε ραιεπίνπ πεχθεο) ελψ άιια ραξαθηεξηζηηθά είδε είλαη ε θνπηζνππηά, ην ρξπζφμπιν, ε θνπµαξηά. Ζ νξνθνµεζνγεηαθή δηάπιαζε ηεο θεθαιιεληαθήο ειάηεο (Abietum Cephallonicae) θαηαιαµβάλεη ηηο θνξπθέο ησλ δχν βνπλψλ, ελψ ζηελ Πάξλεζα ζπγθξνηεί έλα αξθεηά αμηφινγν δάζνο. ηε δψλε απηή, πνπ έρνπµε µηθξή μεξνζεξµηθή πεξίνδν θαη µεγαιχηεξν χςνο βξνρνπηψζεσλ, θχξην είδνο θαη εθπξφζσπνο ηεο δψλεο είλαη ε ειάηε. Σα δάζε θαη νη δαζηθέο εθηάζεηο είλαη ε θχξηα µνξθή θάιπςεο ηνπ εδάθνπο ζηελ επξχηεξε πεξηνρή (θαηαιαµβάλνπλ πάλσ απφ ην µηζφ ηεο ζπλνιηθήο έθηαζεο). Ζ µνξθή ησλ δαζψλ, είλαη ηθαλνπνηεηηθή αλ θαη πξφζθαηα έρεη δηαηαξαρζεί απφ ππξθαγηέο. Ζ θχξηα αλζξψπηλε δξαζηεξηφηεηα πνπ παξαηεξείηαη ζηηο εθηάζεηο απηέο είλαη ε ξεηηλνζπιινγή ζηα δάζε ηεο ραιεπίνπ πεχθεο, ελψ ε πινηνµία εμππεξεηεί ζρεδφλ απνθιεηζηηθά, αηνµηθέο αλάγθεο ησλ θαηνίθσλ ηεο πεξηνρήο. Οη ρνξηνιηβαδηθέο εθηάζεηο ζηελ επξχηεξε πεξηνρή είλαη ιηγφηεξεο. Υξεζηµνπνηνχληαη σο βνζθφηνπνη, γεγνλφο πνπ ζπµβαίλεη θαη µε ηηο πεξηζζφηεξεο δαζηθέο εθηάζεηο θαη ηα δάζε ηεο Διιάδαο. ηελ πεξηνρή απηή ηεο Αηηηθήο, ε βνζθή είλαη θπξηνιεθηηθά αλεμέιεγθηε, αθνχ παξαηεξείηαη αθφµε θαη ζε πξφζθαηα θαµέλεο πεξηνρέο (Πεγή: Γαζαξρείν Αηγάιεσ) Δίδε θπηώλ ηεο πεξηνρήο 1. ΔΓΧΓΗΜΑ 1.1 Διηά - Οlea europea 1.2 Ακπέιη - Vitus vinifera 1.3 πθηά Ficus carica 2. ΑΓΡΗΑ ΔΗΓΖ 2.1 ΚΧΝΟΦΟΡΑ α) Πεύθν - Pinus halepensis

56 β) Έιαην Abies alba γ) Κππαξίζζη - Cupressus sempervireris δ) Κέδξνο - Cedrus sp ΓΔΝΓΡΑ α) Γξπο (Βειαληδηά) Quercus pendiculata β) Υαξνππηά - Ceratonia siliqua γ) Κνπηζνππηά Cercis siliquastrum δ) Ομηά Fagus sylvatica ε) Λεύθα - Populus nigra/alba ζη) Πιάηαλνο - Platanus orientalis δ) Ρνδηά - Punica granatum ε) Αξµπξίθη Tamarix paviflora ΑΔΗΘΑΛΖ ΚΖΡΟΦΤΛΛΑ α) Κνπµαξηά Arbutus unedo β) Ρείθη Erica manipuliflora γ) ρνίλνο - Pistacia lentiscus δ) Γάθλε - Laurus nobilis ε) Μπξηηά - Μurtus commynis ζη) Λπγαξηά - Vitex agnus castus δ) Πηθξνδάθλε - Nerium oleander ε) πάξην - Spartium junceum ΦΡΤΓΑΝΑ α) Αζπάιαζνο Calicotome villosa β) Αζθάθα - Phlomis fruticos γ) Λαδαληά Cistus creticus δ) Αζθόδεινο Aspodelus aestivus ε) Αζηνηβήδα - Sarcopoterium spinosum ζη) Θπµάξη Coridothymus capitatus δ) Κάππαξε Capparis spinosa 3. ΦΑΡΜΑΚΔΤΣΗΚΑ ΦΤΣΑ o Καξπδηά - Juglans regia o Κηζζόο - Hedera Helίτ o Κεξαζηά άγξηα - Pyrus sp. o Λπθίζθνο (δπζνβφηαλν) -Humulus lupulus

57 o Μειηά (Φξάμνο - θξαμί µπάδξαγαλ - ζξαςηά - µέιεγνο) - Fraxinums ordinums - fraxinus excelsior o Μελεμέδεο (αγξηνπαλζέο - ζίλαιηηζη - γηνχιηα) - Viola odorata Μέληα (άγξηνο δπφζµνο - λάγηαζµν - εδχνζµνο) Mentha sylvestris o Μνιόρα (αµειφρα - µάιβα) - Malva Sylvestris o Ραδίθη (πηθξαιίδα - πηθξνξάδηθν - «θαζεπαηνχ ξαδίθη») - Cichorium intubus o Ρίγαλε (ξίαλε - ξίαλν - ξνχβαλν) - Origanum Hevacleoticum αιέπη (εξληθνβφηαλν) Γηάθνξα θπηά ηεο νηθνγέλεηαο ησλ Οξρενεηδψλ o Σαξάμαθν ην θαξµαθεπηηθό (θηηξηλνξάδlθν) [Έλα ρξπζαθέλην θαξµαθείν... ζην ζπίηη µαο] - Taraxacum officinale o Σζνπθλίδα (ηζηθλίδα - θφπξηβαην) - Urtica dioica o Φιαµνπξηά (ηηιηά, θιαµνπξηά, ιηπα) - Tilia tomentosa θαη άιια είδε o Φιώµνο (ιαµπάδα ηνπ Αε Γηάλλε - ζπιφλνο, γιψζζα, ζθιφλν, δίην ηζθέθε, βεξµπάζθν) - Verbascum Thapsus o Φξάνπια άγξηα (θξάγθνια - ραµνθέξαζν, ληίβη πιάλνπηζθη) - Fragaria vesca o Φηέξε (πάπξα) - Athyrium Filix o Υαµνµήιη - Matricaria chamomilla o Άξθεπζνο (θέδξν ή ζµξέγθα ή ςεπηνθέδξν) Juniperus communis o Θπµάξη άγξην ή ηνπ βνπλνύ ή αγξηνξίγαλε Δξππιινο - Thymus Serpullum o Βάηνο (Βαηνµνπξηά - Βαηζηληά - θάπηλθν) - Rubus fruticosus o Εαµπνύθνο (θνπθνμπιηά - θξνμπιηά - ληνχξβελ µπνο αθξνμπιηά θξνμπλάλζε - βνχδαιε) - Sambucus nigra o Γατδνπξάγθαζν (γνπµαξάγθαζν Onopordon θαη φια ηα ζπγγεληθά ηνπ είδε) o Βειαληδηά (δξπο, δέληξν, Quercus Robur θαη φια ηα είδε πνπ ππάξρνπλ ζηελ πεξηνρή. o Αγξηνηξηαληαθπιιηά - Rosa canina θαη άιια είδε (Πεγή: Γαζαξρείν Αηγάιεσ)

58 3.7.4 Παλίδα Ζ παλίδα ηεο πεξηνρήο δελ ραξαθηεξίδεηαη απφ ζεµαληηθή πνηθηιία ε αμία θαη πεξηνξίδεηαη ζε είδε νη µεραληζµνί βηνινγηθήο πξνζαξµνγήο ησλ νπνίσλ δείρλνπλ αλνρή ζηηο αλζξσπνγελείο δξαζηεξηφηεηεο. Χο θπξηφηεξα αλαθέξνληαη ε ρειψλα (Testudo hermanii), ε αιεπνχ (Vulpes λulpes) θαη, πηζαλφηαηα, θάπνηα είδε πνληηθψλ. Σα είδε ηεο νξληζνπαλίδαο πνπ δχλαηαη λα παξαηεξεζνχλ ζηελ πεξηνρή αλαθέξνληαη ζηνλ πίλαθα 16. Πίλαθαο 16 : Δίδε νξληζνπαλίδαο πνπ δχλαηαη λα παξαηεξεζνχλ ζηελ πεξηνρή ηεο Μάλδξαο Λαηηληθή Oλνµαζία Διιεληθή Oλνµαζία Pica pica Streptopelia decaocto Galaida cristata Ηίrundo rustica Hirundo daurica Delichon urbica Motacilla flava Motacilla cinerea Motacilla alba Sturnus vulgaris. Corvus corone Sylvia atricapillα Muscicapa striata Erithacus rubecula l'ubecula Turdus merula Ρarus major Passer domesticus Fringila coelebs Serinus seriεus Carduelis chloris Carduelis spiεus Carduelis carduelίs Carduelis cannabiεa Καξαθάμα Γεθανρηνύξα Καηζνπιηέξεο Υειηδόλη Γελδξνρειίδνλν πηηνρειίδνλν Κηηξηλνζνπζνπξάδα ηαρηνζνπζνπξάδα Λεπθνζνπζνπξάδα Φαξόλη Κνπξνύλα Μαπξνζθνύθεο Μπγνράθηεο Κνθθηλνιαίµεο Κόηζπθαο Καιόγεξνο πηηνζπνπξγίηεο πίλνο θαξζάθη Φιώξνο Λνύγαξν Καξδεξίλα Φαλέην (Πεγή: Διιεληθή Δηαηξεία Πξνζηαζίαο ηεο Φχζεο, Διιεληθή Οξληζνινγηθή Δηαηξεία)

59 3.8 Πξνζηαηεπόµελεο πεξηνρέο Οη πεξηνρέο ηεο Ννµαξρίαο Γπηηθήο Αηηηθήο πνπ έρνπλ εληαρζεί ζην πξφγξαµµα NATURA 2000 (Κνηλνηηθή Οδεγία 92/43/ΔΟΚ, Φ.Δ.Κ Β/98) είλαη νη εμήο: Όξνο Πάξλεζα (Κσδηθφο GR300000l) Δζληθφο Γξπµφο Πάξλεζαο (Κσδηθφο GR ) Όξε Γεξάλεηα (Κσδηθφ GR ). Δπηπιένλ, ζηε επξχηεξε πεξηνρή ππάξρνπλ νξηζµέλνη ζεµαληηθνί βηφηνπνη. Σν θχξην θξηηήξην γηα ηελ αλαθήξπμε µηαο πεξηνρήο ζε ζεµαληηθφ βηφηνπν είλαη ε χπαξμε ζ' απηήλ θάπνησλ ζπάλησλ εηδψλ παλiδα θαη ρισξίδαο. Ο Ννµφο Αηηηθήο πεξηιαµβάλεη αξθεηνχο ζεµαληηθνχο βηφηνπνπο ζχµθσλα µε ηνλ θαηάινγν πνπ ζπλέηαμε ε Διιεληθή Δηαηξία Πξoζηαζίαο ηεο Φχζεο ην έηνο ηνλ πίλαθα πνπ αθνινπζεί εκθαλίδνληαη φινη νη ζεκαληηθνί βηφηνπνη (ζπµπεξηιαµβαλνµέλσλ θαη ησλ πεξηνρψλ ραξαθηεξηζµέλσλ σο NATURA 2000) ηνπ λφκνπ θαη νη θσδηθνί απηψλ. Πίλαθαο 17: εκαληηθνί βηφηνπνη Γπηηθήο Αηηηθήο ΚΧΓΗΚΟ ΖΜΑΝΣΗΚΟΗ ΒΗΟΣΟΠΟΗ Δζληθφο Γξπκφο Πάξλεζαο θαη πεξηνρέο 184 Λεκηθφ θαη αινλίθη 185 Πεξηνρή Γπηηθά ησλ Μεγάξσλ 197 θπξσλίδεο Πέηξεο 198 Κνξπθέο φξνπο Κηζαηξψλαο 199 Κνξπθέο φξνπο Παηέξα 200 Άξκα θαη θαξάγγη Γθνχξαο (Πάξλεζα) 202 Γεξάλεηα Όξε Πεγή: Έκδοζε ηες Ελλενικής Εηαιρίας Προζηαζία ηες Φύζες ζε ζσνεργαζία µε ηο Πρόγραµµα Δεµιοσργίας Τράπεδας ζηοιτείων για ηο Ελλενικό Φσζικό Περιβάλλον ηοσ Ε.Μ.Π. χµθσλα µε ηελ ίδηα πεγή, νη βηφηνπνη ηεο Γπηηθήο Αηηηθήο, πεξηθιείνπλ πεξηζζφηεξνπο ηνπ ελφο βηνηφπνπο θαη γηα ηνλ ιφγν απηφ ραξαθηεξίδνληαη σο ζχλζεηεο πεξηνρέο (site complex). Οη «χλζεηεο πεξηνρέο» ηεο Ννµαξρίαο Γπηηθήο Αηηηθήο είλαη νη αθφινπζεο: Όξνο Πάξλεζαο Οξεηλφ ζπγθξφηεµα Γεξαλίσλ.

60 3.9 Γεµνγξαθηθά ζηνηρεία Ο πιεζπζµφο ηεο Ννµαξρίαο Γπηηθήο Αηηηθήο ζχµθσλα µε ηελ απνγξαθή ηνπ 2001 αλέξρεηαη ζε θαηνίθνπο. ηνλ παξαθάησ πίλαθα θαίλεηαη ν πξαγµαηηθφο πιεζπζµφο ησλ Γήµσλ ηεο Γπηηθήο Αηηηθήο θαηά ηηο απνγξαθέο ηνπ 1991 θαη ηνπ Πίλαθαο 18 : Πιεζπζκφο Γήκνπ Μάλδξαο θαηά ηηο απνγξαθέο ηνπ 1991 & 2001 Γήκνο Μάλδξαο Α/Α Γπηηθήο Αηηηθήο Πιεζπζκόο 1991 Πιεζπζκόο ΜΑΝΓΡΑ ΤΝΟΛΟ: (Πεγή: ΔΤΔ) Απφ ηηο αξρέο ηεο δεθαεηίαο ηνπ 1980 ν ξπζµφο αχμεζεο ηνπ πιεζπζµνχ ζηελ Αηηηθή µεηψλεηαη. Ζ αλαθνπή ηεο πιεζπζµηαθήο ζπγθέληξσζεο νθείιεηαη θπξίσο, ζηηο ηάζεηο θνξεζµνχ θαη ζπµθφξεζεο πιεζπζµνχ θαη δξαζηεξηνηήησλ, πνπ δηαθαίλνληαη απφ ηηο αξρέο ηεο δεθαεηίαο ηνπ 1980 µε ζεµαληηθά πξνβιήµαηα ζην αζηηθφ πεξηβάιινλ θαη ηηο ιεηηνπξγίεο ηεο πφιεο, θαζψο επίζεο θαη ζηηο πνιηηηθέο πεξηθεξεηαθήο αλάπηπμεο πνπ αθνινπζήζεθαλ ηα ηειεπηαία ρξφληα. Ζ πιεζπζµηαθή ζπγθξφηεζε ηεο Πεξηθέξεηαο Αηηηθήο επεξεάδεηαη ζεµαληηθά ηα ηειεπηαία ρξφληα απφ ηελ αζξφα εηζξνή νηθνλνµηθψλ πξνζθχγσλ θπξίσο απφ ηηο ρψξεο ησλ Βαιθαλίσλ (ζχµθσλα µε εθηίµεζε ηνπ ΔΗΔ, ν αξηζµφο ησλ νηθνλνµηθψλ πξνζθχγσλ ηεο Αηηηθήο θζάλεη πεξίπνπ ηηο ). Όζνλ αθνξά ηελ δηάξζξσζε ηνπ πιεζπζµνχ θαηά ειηθίεο, ην Μεηξνπνιηηηθφ Κέληξν ηεο Αζήλαο παξνπζηάδεη ειηθηαθή δηάξζξσζε επλντθφηεξε απφ ηε δηάξζξσζε ηνπ ζπλφινπ ηεο ρψξαο. Χζηφζν, ε ππεξνρή απηε παξνπζηάδεη ζρεηηθή θάµςε µεηά ην 1991, πεξίνδν θαηά ηελ νπνία ε Αζήλα παξνπζηάδεη µείσζε ηνπ πιεζπζµνχ. Δηδηθφηεξα, ν πιεζπζµφο ηνπ Γήµνπ Μάλδξαο έρεη έθηάζε ζηξέµµαηα θαη θαηνίθνπο, ελψ απαξηίδεηαη απφ 1 Γεµνηηθφ Γηαµέξηζµα. Ο µφληµνο θαη πξαγµαηηθφο πιεζπζµφο ηνπ. Γήµνπ, θαηά ηε δεθαεηία , παξνπζίαζε αχμεζε, φπσο θαίλεηαη ζηνλ παξαθάησ πίλαθα:

61 Πίλαθαο 19 : Μφληκνο θαη πξαγκαηηθφο πιεζπζκφο Γήκνπ Μάλδξαο θαηά ηηο απνγξαθέο ηνπ 1991 & 2001 Μόληµνο πιεζπζµόο Πξαγµαηηθόο πιεζπζµόο ΓΖΜΟ ΜΑΝΓΡΑ Γ.Γ. Μάλδξαο Ζ Μάλδξα ,947 10,012 (Πεγή: ΔΤΔ) Υξήζεηο γεο ηνλ επφκελν πίλαθα δίλεηαη ε έθηαζε ησλ δηαθφξσλ ρξήζεσλ γεο ζηελ πεξηνρή ηνπ Γήκνπ Μάλδξαο. Πίλαθαο 20 : Υξήζεηο Γεο ζην Γήκν Μάλδξαο πλνιηθή Καιιηέξγεηεο Βνζθόηνπνη Γάζε Οηθνδνκεκέλε Έθηαζε (ζηξέκκαηα) (ζηξέκκαηα) (ζηξέκκαηα) Έθηαζε (ζηξέκκαηα) (ζηξέκκαηα) πλνιηθή Έθηαζε Γήκνπ Μάλδξαο Καιιηέξγεηεο (ζηξκ.) Βνζθφηνπνη (ζηξκ.) Γάζε (ζηξκ.) Οηθνδνκεκέλε Έθηαζε (ζηξκ.)

62 Παξαθάησ παξαηίζεηαη ράξηεο ηνπ Γεληθνχ Πνιενδνκηθνχ ρεδίνπ ηνπ Γήκνπ Μάλδξαο, απφ ηνλ νξγαληζκφ Ρπζκηζηηθνχ ρεδίνπ θαη Πξνζηαζίαο Πεξηβάιινληνο Αζήλαο. Πην ζπγθεθξηκκέλα απεηθνλίδνληαη ηα φξηα ηνπ Γεληθνχ Πνιενδνκηθνχ ρεδίνπ, ε γεληθή θαηνηθία, ην αζηηθφ πεξηαζηηθφ πξάζηλν, ην βηνκεραληθφ πάξθν βηνηερληθέο / βηνκεραληθέο εγθαηαζηάζεηο κε ηδηαίηέξσο νρινχζεο, νη δψλεο ρνλδξεκπνξίνπ, κνλάδεο γηα ηηο νπνίεο πξνηείλεηαη είηε ε επηβνιή εηδηθψλ κέηξσλ αληηξχπαλζεο είηε ε κεηεγθαηάζηαζε απηψλ θ.ι.π.

63

64 3.11 Διεύζεξνη ρώξνη πεξηνρέο πξαζίλνπ ζηε πεξηνρή ηεο Μάλδξα (αζηηθό πεξηαζηηθό ηζηό) Σν πξάζηλν ηεο πφιεο ηεο Μάλδξαο, πέξα απφ ην πεξηαζηηθφ ην νπνίν βξίζθεηαη ζην Βνξεηνδπηηθφ κέξνο ηεο πφιεο θαη ελψλεη ηελ πφιε κε ηνπο Οηθηζκνχο ηεο θαη ηνπο Οξεηλνχο Όγθνπο ηεο, ππάξρεη θαη ην αζηηθφ. Δηθ. 5: Φσηνγξαθηθφ Τιηθφ απφ ην πεξηαζηηθφ πξάζηλν ηνπ πεξηαζηηθφ ηζηνχ ηεο Μάλδξαο.

65 3.12 Αζηηθό Πξάζηλν Σν αζηηθφ πξάζηλν ηεο πφιεο ην απνηεινχλ πιαηείεο, πάξθα, λεζίδεο, πεδνδξφκηα κε κεγάιεο δελδξνζηνηρίεο, πξναχιηνη ρψξνη ζρνιηθψλ θηηξίσλ, αχιηνη ρψξνη Γεκφζησλ θηηξίσλ θαη άιια. ηνλ παξαθάησ πίλαθα παξαζέηνληαη φινη νη ρψξνη πξαζίλνπ κε ηελ έθηαζε πνπ θαηαιακβάλνπλ. Πίλαθαο 21: Υψξνη πξαζίλνπ ηνπ αζηηθνχ ηζηνχ ηεο πφιεο ΠΔΡΗΓΡΑΦΖ ΘΔΖ ΑΚΗΝΖΣΟΤ ΔΜΒΑΓΟΝ (Σ.Μ) ΥΡΖΖ ΠΟΛΖ ΟΓΟ: Αίαληνο & Ρπκνηνκνχκελν Πνζεηδψλνο Ο.Σ. : ηκήκα ΠΟΛΖ ΟΓΟ: ηξ.ν.ρφθθα θ Ζξαθιένπο &Αγ. Αηθαηεξίλεο 30,81 Κνηλφρξεζην πξάζηλν ΠΟΛΖ ΟΓΟ: ηξ.ν.ρφθθα & Ζξαθιένπο & Αγ. Αηθαηεξίλεο 34,85 Κνηλφρξεζην πξάζηλν ΠΟΛΖ ΟΓΟ: ηξ.ν.ρφθθα & Αξηέκηδνο & Μελειάνπ Ο.Σ.: 28α 985 Πιαηεία Εεξβνληθφια ΠΟΛΖ ΟΓΟ: ηξ.ν.ρφθθα & Κνξνπνχιε & Αζ. Γηάθνπ Ο.Σ.: ,96 Υψξνο Πξαζίλνπ ΠΟΛΖ ΟΓΟ: ηξ. Ν. Ρφθθα Ο.Σ.: 69α 640,62 Πιαηεία Υαηδεκήηξνπ (επέθηαζε) ΠΟΛΖ ΟΓΟ: θηάζνπ Ο.Σ Ρπκνηνκνχκελν ηκήκα ΠΟΛΖ ΟΓΟ: Μ.Αιεμάλδξνπ & Έιιεο & Γσδεθαλήζνπ & Ηππνθξάηνπο Ο.Σ.: ,00 Πιαηεία Γεκνθξαηίαο ΠΟΛΖ ΟΓΟ: Κνξνπνχιε Ο.Σ.: Πιαηεία Κνξνπνχιε Ρπκνηνκνχκελν ΠΟΛΖ ΟΓΟ: Κνξνπνχιε Ο.Σ.: 49 71,2 ηκήκα ΠΟΛΖ ΟΓΟ: Κνξνπνχιε &. ηάκνπ & πεηζψλ Ο.Σ.: Υψξνο Πξαζίλνπ ΠΟΛΖ ΟΓΟ: Κνξνπνχιε & Πξνκεζέσο & Γήινπ & πεηζψλ Ο.Σ.: 158α 3.492,13 Πιαηεηά Δηξελήο ΠΟΛΖ ΟΓΟ: Κνξνπνχιε & Ηππνθξάηνπο Ο.Σ.: 49 71,5 ΠΟΛΖ ΟΓΟ: Β. Μνίξα & Παπαγηάλλε Ο.Σ.: 69β 43,2 ΠΟΛΖ ΟΓΟ: Αρηιιέσο & Αηζρχινπ & Μεζνινγγίνπ Ο.Σ.: 109α 692,24 Ρπκνηνκνχκελν ηκήκα Ρπκνηνκνχκελν ηκήκα Δθθιεζία Αγ. Μαηζαίνπ - Πιαηεία

66 ΠΟΛΖ ΟΓΟ: ηξ. Ν. Ρφθθα & Π.Δ.Ο.Α.Θ Ο.Σ. :22α 460 Υψξνο Πξαζίλνπ ΠΟΛΖ ΟΓΟ Κνξνπνχιε & Ζξνδφηνπ Ο.Σ. : Υψξνο Πξαζίλνπ ΠΟΛΖ ΘΔΖ: Φπιαθίδα ΟΓΟ: Παπαδηακάληε & Απφιισλνο Ο.Σ.: 12α 1.767,75 Πιαηεία 25εο Μαξηίνπ (Γθιηάηε) ΠΟΛΖ ΘΔΖ: Βάξε Ο.Σ.: Παηδηθή Υαξά ΠΟΛΖ Ο.Σ. 98ε 650 Υψξνο Πξαζίλνπ Πιαηεία Δζλ. Αληηζηάζεσο ΠΟΛΖ Ο.Σ. 86α 40 Άιζνο ΠΟΛΖ Ο.Σ. 80α 85 Παηδηθή Υαξά ΠΟΛΖ Ο.Σ. 63α 25 Πιαηεία ΠΟΛΖ Ο.Σ. 56α 250 Κνηλφρξεζηνο ρψξνο ΠΟΛΖ Ο.Σ. 54α 500 Παηδηθή Υαξά ΠΟΛΖ Ο.Σ. 46α 200 Παηδηθή Υαξά ΠΟΛΖ Ο.Σ. 42β 812 Παηδηθή Υαξά ΠΟΛΖ Ο.Σ Υψξνο Πξαζίλνπ ΠΟΛΖ Ο.Σ. 29α 880 Υψξνο Πξαζίλνπ ΠΟΛΖ Ο.Σ. 179γ 360 Πιαηεία ΠΟΛΖ Ο.Σ. 159α 680 Υψξνο Πξαζίλνπ ΠΟΛΖ Ο.Σ Υψξνο Πξαζίλνπ ΠΟΛΖ Ο.Σ. 147α 530 Υψξνο Πξαζίλνπ ΠΟΛΖ Ο.Σ Κνηλφρξεζηνο ρψξνο ΠΟΛΖ Ο.Σ Πιαηεία Κνπληνπξησηψλ ΠΟΛΖ Ο.Σ Άιζνο ΠΟΛΖ Ο.Σ. 108α 650 Πιαηεία ύλνιν 14609,26 (Πεγή: Σερληθή Τπεξεζία Γήκνπ Μάλδξαο)

67 3.13 Πιαηείεο ζηνλ αζηηθό ηζηό ηεο Μάλδξαο Οη πιαηείεο ηεο Μάλδξαο είλαη ε θεληξηθή Πιαηεία Αξ. Υαηδεκήηξνπ. Πιαηεία Γεκνθξαηίαο, Πιαηεία Δηξήλεο, Πιαηεία Κνξνπνχιε, Πιαηεία Γθιηάηε, Εεξβνληθφια, Πιαηεία Κνπληνπξησηψλ, Πιαηεία Δζλ. Αληηζηάζεσο, Παηδηθή Υαξά θαη γήπεδν ζηελ Ράρε, Νέα Παηδηθή Υαξά ζηελ Οδφ Β. Κνξνπνχιε. Ζ θχηεπζε ησλ πιαηεηψλ Πιαηεία Αξ. Υαηδεκήηξνπ: Σν πξάζηλν ηεο πιαηείαο απνηειείηαη απφ κεγάια παξηέξηα κε ριννηάπεηα, αλζφθπηα θαη ειάρηζηα δέλδξα (φπσο θνίληθεο) ζάκλνπο. Ο ρψξνο ηεο πιαηείαο ήηαλ πνιχ Δηθ.6: Πιαηεία Αξ. Υαηδεκήηξνπ πινχζηνο ζε βιάζηεζε θαη απνηεινχληαλ απφ πνιιψλ ρξφλσλ δέλδξα, φπσο Λεχθεο, Πιαηάληα ηα νπνία ήηαλ θαηά κήθνο ηνπ θεληξηθνχ θαη εκπνξηθνχ άμνλα ηεο πφιεο Δηθ.8: Μαθέηα Πιαηείαο Αξ. Υαηδεκήηξνπ. (πεγε: Γήκν Μάλδξαο) Δηθ.7: Ζ είζνδνο ηεο Πιαηείαο Αξ. Υαηδεκήηξνπ απφ ηνλ θεληξηθφ δξφκν ηξ. Νηθ. Ρφθθα ηελ ηξ. Νηθ. Ρφθθα. Μεηά απφ απφθαζε ηεο ηνπηθήο απηνδηνίθεζεο λα ζρεδηαζηεί ν ρψξνο ηεο θεληξηθήο πιαηείαο ζε πην απιέο θαη κηληκαι γξακκέο, ν ρψξνο αλαθαηλίζζεθε ην 2006, κε απνηέιεζκα έλα κεγάιν κέξνο ηεο θχηεπζεο λα αληηθαηαζηαζεί απφ πιαθφζηξσζε θαη λα απνμεισζεί

68 έλαο κεγάινο αξηζκφο αησλφβησλ δέλδξσλ. Ζ ππάξρνπζα θχηεπζε δελ ζπλεηζθέξεη βηνθιηκαηηθά ζηελ πεξηνρή ηεο Μάλδξαο γηαηί ν αξηζκφο ησλ θπηψλ θπξίσο ησλ δέλδξσλ είλαη πνιχ κηθξφο θαη ζε λεαξή ειηθία. Πιαηεία Δηξήλεο : Έίλαη κηα απφ ηηο πην ζεκαληηθέο εζηίεο αλαςπρήο ηεο πφιεο καο. ηελ πιαηεία έρνπλ εγθαηαζηαζεί παηρλίδηα θαη πνιπφξγαλα, δεκηνπξγψληαο ρψξνπο παηρληδηνχ γηα ηα παηδηά. Δπίζεο έρεη θαηαζθεπαζηεί έλα γήπεδν πνδνζθαίξνπ 5x5. Σν πξάζηλν ηεο πιαηείαο απνηειείηαη απφ ςειά δέλδξα κεγάιεο ειηθίαο, φπσο (Γελδξνζηνηρίεο κε Λέπθεο) Δηθ.9: Πιαηεία Δηξήλεο Πιαηεία Γεκνθξαηίαο: Έλαο αγαπεκέλνο πξννξηζκφο αλαςπρήο γηα κηθξνχο θαη κεγάινπο. ηελ πιαηεία έρεη δεκηνπξγεζεί έλα ρψξνο παηρληδηνχ κε ηάπεηα αζθαιείαο θαη παηδηθή ραξά. Σν πξάζηλν ηεο πιαηείαο απνηειείηαη απφ ριννηάπεηα, ζάκλνπο θαη πεξηκεηξηθή θχηεπζε απφ Λεχθεο θαη Πιαηάληα. Πιαηεία Κνξνπνχιε : Πξφθεηηαη γηα κηα κηθξή πιαηεία ζην θέληξν ηεο πφιεο θαη θνληά ζηελ πιαηεία Αξ. Υαηδεκήηξνπ. Σν πξάζηλν ηεο πιαηείαο απνηειείηαη απφ κηα πεξηκεηξηθή δελδξνζηνηρία απφ λεξαηδηέο, κνπξηέο, πνιπεηή θπηά (Πειαξγφλην) θ.α Πιαηεία Γθιηάηε: Πιαηεία κε πινχζην θπηηθφ πιηθφ ζάκλσλ θαη Γέλδξσλ, κε πνιχ σξαία θαη πεξίηερλε πιαθφζηξσζε. Δηθ.10: Πιαηεία Εεξβνληθφια, Κνπληνπξησηψλ

69 Πιαηεία Εεξβνληθφια, Κνπληνπξησηψλ: Ζ θχηεπζε θαη ησλ δχν πιαηεηψλ πεξηνξίδεηαη ζηελ πεξηθεξηαθή δελδξνζηνηρεία θπξίσο κε Λεχθεο θαη ιίγα Πέπθα. Παηδηθή Υαξά θαη γήπεδν ζηε Ράρε ηεο Μάλδξαο: Πξαγκαηηθφ θφζκεκα, Σν έξεκν θαη απφθνζκν κέξνο έγηλε ην πην δσληαλφ θνκκάηη ηεο πφιεο καο. Καηαζθεπάζηεθαλ δχν ρψξνη παηδηθψλ ραξψλ θαη αλαθαηαζθεπάζηεθαλ νη ππαίζξηνη αζιεηηθνί ρψξνη. Δθηφο απφ ηνπο ρψξνπο παηρληδηνπ ππάξρνπλ θαη μχιηλα ηξαπεδνθαζίζκαηα κε ζθέπαζηξα γηα ηνπο επηζθέπηεο. Ζ θχηεπζε απνηειέηηαη θπξίσο απφ Κππαξίζζηα ανξηδνληηφθιαδα κεγάιεο ειηθίαο. Νέα Παηδηθή Υαξά θαη ρψξνο αλαςπρήο. Ο ρψξνο επί ηεο νδνχ Β. Κνξνπνχιε πνπ πξφζθαηα αγνξάζηεθε απφ ην δήκν, έρεη έθηαζε 860 η.κ. Ο ρψξνο πεξηιακβάλεη αξθεηφ πξάζηλν, ριννηάπεηα θαη πεξηκεηξηθή θχηεπζε κε ζάκλνπο θαη Γέλδξα.

70 Υάξηεο 1: Απνηύπσζε ρώξσλ Πξαζίλνπ (Πεγή: Ζ επεμεξγαζία ηεο εηθόλαο έγηλε κε πξόγξακκα Photoshop.

71

72 3.14 Καηαγξαθή ρνιηθώλ θηεξίσλ ην παξαθάησ Πίλαθα : αλαγξάθνληαη αλαιπηηθά ηα ζρνιηθά θηίξηα ηνπ Οηθηζκνχ θαζψο θαη ηα εκβαδά απηψλ. Πίλαθαο 22: Καηαγξαθή Δθηάζεσο ζρνιηθψλ θηηξίσλ ΥΟΛΔΗΑ ΒΡΔΦΟΝΖΠΗΑΚΟ ΠΗΚΠΑ ΥΧΡΟ ΠΑΗΓΗΚΟΤ ΓΗΔΤΘΤΝΖ Παπαγηάλλε & Πιάησλνο Ο.Σ 68 Παπαγηάλλε & Δζλ. Αληηζηάζεσο Ο.Σ 98Β Κνξνπνχιε, Πιάησλνο & Οκήξνπ ΔΜΒΑΓΟΝ (m 2 ) 1065, ν ΝΖΠΗΑΓΧΓΔΗΟ Παιηγγίλε ν ΝΖΠΗΑΓΧΓΔΗΟ 5ν ΝΖΠΗΑΓΧΓΔΗΟ 6ν ΝΖΠΗΑΓΧΓΔΗΟ 1ν ΓΖΜΟΣΗΚΟ 2ν ΓΖΜΟΣΗΚΟ 5ν ΓΖΜΟΣΗΚΟ Αξηζηνηέινπο 2 & Αηφινπ Πξνκεζέσο & Φηιίππνπ ηξ. Νηθ.. Ρφθθα & Θέκηδνο Αρηιιέσο 2& Β. Μνίξα Αξηζηνηέινπο 2 & Αηφινπ & Απφιισλνο Πξνκεζέσο & Φηιίππνπ ΓΤΜΝΑΗΟ Σέξκα Β. Μνίξα 11099,08 ΛΤΚΔΗΟ Οκήξνπ & Γηνκήδνπο 3452,15 ύλνιν: ,59

73 Φσηνγξαθηθό Τιηθό ησλ ρνιηθώλ Κηηξίσλ ηεο Πόιεο. Δηθ. 11 : Λχθεην Μάλδξαο, απεηθφληζε αεξνθσηνγξαθίαο, ΝΑ θαη ΝΓ πιεπξά Δηθ. 12 : Γπκλάζην Μάλδξαο, απεηθφληζε αεξνθσηνγξαθίαο, ηεο εηζφδνπ, ΝΑ κεξηάο, παλνξακηθή άπνςε Δηθ. 13 : 1 ν Γεκνηηθφ Μάλδξαο, απεηθφληζε ηεο εηζφδνπ ηνπ παιαηνχ θηηξίνπ.

74 Δηθ.14 : 2 ν Γεκνηηθφ Μάλδξαο, απεηθφληζε ηεο εηζφδνπ ηνπ παιαηνχ θηηξίνπ. Δηθ.15 : 5 ν Γεκνηηθφ Μάλδξαο θαη 5 ν Νεπηαγσγείν Μάλδξαο, απεηθφληζε ηεο εηζφδνπ, ηεο πεξίθξαμεο, θαη ησλ δχν πξναχιησλ ρψξσλ ησλ ζρνιείσλ

75 Δηθ.16 : 1 ν Νεπηαγσγείν Μάλδξαο, απεηθφληζε ηεο εηζφδνπ, ηεο πεξίθξαμεο, ηνπ πξναχιηνπ ρψξνπ. Δηθ.17 : 6 ν Νεπηαγσγείν Μάλδξαο, απεηθφληζε ηεο εηζφδνπ, ηεο πεξίθξαμεο, ηνπ πξναχιηνπ ρψξνπ.

76 Υάξηεο 2: Απνηύπσζε ρώξσλ Άζιεζεο (Πεγή: ε επεμεξγαζία ηεο εηθόλαο έγηλε κε πξόγξακκα Photoshop).

77

78 3.15 Καηαγξαθή Αζιεηηθώλ Δγθαηαζηάζεσλ Πίλαθαο 23: Δθηάζεηο Αζιεηηθψλ εγθαηαζηάζεσλ ΠΔΡΗΓΡΑΦΖ ΘΔΖ ΑΚΗΝΖΣΟΤ ΠΟΛΖ ΘΔΖ: Γέθπξα ή Γεμακελή - ΟΓΟ: Αιθηλφνπ Ο.Σ. 140 ΔΜΒΑΓΟΝ (ΣΜ) 7.377,38 ΥΡΖΖ Γεκνηηθφ Γπκλαζηήξην Π.Δ.Ο.Α.Θ. ΠΟΛΖ ΘΔΖ: Γεμακελε ΟΓΟ: θνπθά & Αζ. Γηάθνπ Ο.Σ.: ,00 Γήπεδν ΜΑΝΓΡΑΨΚΟΤ ΠΟΛΖ OT ΚΛ. ΓΤΜΝΑ- ΣΖΡΗΟ ύλνιν 21837,38 πλππνινγίδνληαο ηελ ζπλνιηθή έθηαζε πνπ θαιχπηεη ην αζηηθφ πξάζηλν, ηα ζρνιεία θαη νη αζιεηηθέο δξαζηεξηφηεηεο ζηελ πεξηνρή ηεο Μάλδξαο (ν ππνινγηζκφο έγηλε θαηά πξνζέγγηζε ρσξίο ηηο επηθάλεηεο πνπ θαιχπηνπλ ηα ζρνιηθά θηίξηα θαη ηα θηίξηα ησλ αζιεηηθψλ εγθαηαζηάζεσλ, πεγή: Σ.Τ. Γήκνπ Μάλδξαο). Αζξνίδνληαο ηηο εθηάζεηο ησλ ειεχζεξσλ ρψξσλ πξαζίλνπ θαη δηαηξψληαο απηέο κε ηνλ πξαγκαηηθφ πιεζπζκφ ηεο πφιεο ( άηνκα), ζπκθσλα κε ηα ζηνηρεία ηεο απνγξαθήο ηνπ Υαξαθηεξηζκόο έθηαζεο Έθηαζε ρώξσλ (η.κ) 1. Αζηηθφ Πξάζηλν (Πιαηείεο, πάξθα, ,26 άιζνη, θνηλφρξεζηνη) 2. ρνιεία Αζιεηηθέο εγθαηαζηάζεηο ύλνιν: ,26 Μπνξνχκε λα πνχκε θαηά πξνζέγγηζε φηη ε έθηαζε πξαζίλνπ πνπ αλήθεη ζε θάζε δεκφηε είλαη 4,27 η.κ. Αξθεηά ζεκαληηθφο αξηζκφο, γηα ηελ πγεία θαη ην θαιφ ησλ παηδηψλ καο. ηφρνο φισλ καο είλαη λα πξνζέμνπκε, λα δηαηεξήζνπκε θαη λα εκπινπηίζνπκε ηνπο ήδε ππάξρνληεο ρψξνπο, θαζψο επίζεο λα βνεζήζνπκε φινη ζηελ αχμεζε απηψλ.

79 Υάξηεο 3: Απνηύπσζε ρώξσλ Άζιεζεο (Πεγή: ε επεμεξγαζία ηεο εηθόλαο έγηλε κε πξόγξακκα Photoshop).

80

81 3.16 Αηµνζθαηξηθό πεξηβάιινλ χµθσλα µε ηερληθή έθζεζε ηνπ ΤΠΔΥΧΓΔ ην Θξηάζην Πεδίν (Θ.Π.) παξνπζηάδεη ηηο µεγαιχηεξεο ηηµέο βηνµεραληθήο ζπγθέληξσζεο, θαηαλάισζεο θαπζίµνπ, θαη ξχπαλζεο πνπ νθείιεηαη ζηελ παξαγσγηθή δηαδηθαζία. ηελ ίδηα έθζεζε αλαθέξεηαη φηη: απφ ηηο 80 βηνµεραλίεο ηεο Αηηηθήο µε θαηαλάισζε θαπζίµνπ πάλσ απφ 1000 ηφλνπο µαδνχη ην ρξφλν, νη 20 βξίζθνληαη ζην Θξηάζην Πεδίν θαη ε θαηαλάισζε είλαη ην 52,3 % ηνπ ζπλφινπ ζηελ Αηηηθή θαη ζην Θξηάζην Πεδίν ιεηηνπξγνχλ 46 βηνµεραλίεο, πνπ ξππαίλνπλ µε ηελ παξαγσγηθή ηνπο δηαδηθαζία (απφ ην ζχλνιν ησλ 670 µνλάδσλ). ην Θξηάζην Πεδίν ιεηηνπξγνχλ µεξηθέο απφ ηηο µεγαιχηεξεο βηνµεραλίεο ηεο ρψξαο, φπσο: 2 δηπιηζηήξηα πεηξειαίνπ (ΔΛ.Γ.Α., ΠΔΣΡΟΛΑ), 2 ραιπβνπξγεία (ΔΛΛΖΝΗΚΖ ΥΑΛΤΒΟΤΡΓΗΑ, ΥΑΛΤΒΟΤΡΓΗΚΖ), 2 ηζηµεληνβηνµεραλίεο (ΣΗΣΑΝ, ΥΑΛΤΦ). Δπίζεο ππάξρνπλ εγθαηαζηάζεηο απνζήθεπζεο θαη δηαθίλεζεο πξντφλησλ πεηξειαίνπ, µνλάδεο αλαγέwεζεο νξπθηειαίσλ, ρεµηθέο βηνµεραλίεο, βηνµεραλίεο θαη βηνηερλίεο πιαζηηθψλ-ειαζηηθψλ, ιαηνµεία θαη πνιιέο µηθξφηεξεο µνλάδεο. χµθσλα µε πξφζθαηε µειέηε ηνπ Αλαπηπμηαθνχ πλδέζµνπ Θξηαζίνπ πεδίνπ (ζηνηρεία 2001), ζην Θξηάζην Πεδίν ιεηηνπξγνχλ πεξί ηηο επαγγειµαηηθέο εγθαηαζηάζεηο (ζπµπεξηιαµβάλνληαη βηνµεραλίεο θαη βηνηερλίεο). ε αληίζεζε µε ηελ Αζήλα, ζηελ νπνία ε αηµνζθαηξηθή ξχπαλζε νθείιεηαη θπξίσο ζηελ θπθινθνξία ησλ απηνθηλήησλ, ζην Θξηάζην Πεδίν ε αηµνζθαηξηθή ξχπαλζε νθείιεηαη θπξίσο ζηε βηνµεραληθή δξαζηεξηφηεηα. Σν γεγνλφο απηφ θαίλεηαη ζην Πίλαθαο 24: Πίλαθαο 24: πλνιηθέο Δθπνκπέο Ρχπσλ ζην Θξηάζην Πεδίν (t/έηνο) Αησξ. σµαη. ΝΟρ S02 Τδξνγ/θεο (ΣHC) Βηνµεραλία Απηνθίλεην 31,3 726,4 58,1 1586,6 ύλνιν 17866,3 4080,4 8581,1 6498,6 Βηνµερ.ύλνιν (%) 99,8 82,2 99,3 75,6

82 ηα πιαίζηα ηνπ 5εηνχο πξνγξάµµαηνο 1986/90 πξνβιεπφηαλ µείσζε ησλ εθπεµπφµελσλ ξχπσλ απφ ηε βηνµεραλία ζην Θξηάζην Πεδίν θαη ζην Λεθαλνπέδην ηεο Αζήλαο. Οη ζηφρνη απηνί γηα µείσζε ησλ εθπεµπφµελσλ ξχπσλ ζην Θξηάζην δελ πξαγµαηνπνηήζεθαλ εμαηηίαο ησλ επεθηάζεσλ ησλ δηπιηζηεξίσλ θαη µάιηζηα απμήζεθαλ νη εθπνµπέο ησλ θσηνρεµηθψλ ξχπσλ (νμεηδίσλ ηνπ αδψηνπ θαη πδξνγνλαλζξάθσλ). ηε δεθαεηία ηνπ 1980 ζεµεηψζεθε πνηνηηθή µεηαβνιή ζηελ αηµνζθαηξηθή ξχπαλζε ηνπ Θξηαζίνπ. Μεηψζεθαλ νη εθπνµπέο αησξνχµελσλ ζσµαηηδίσλ βηνµεραληθήο πξνέιεπζεο θαη απμήζεθαλ νη εθπνµπέο ησλ θσηνρεµηθψλ ξχπσλ. Ζ µεηαβνιή νθείιεηαη: ζηελ αιιαγή ηεο παξαγσγηθήο δηαδηθαζίαο ζε ζεµαληηθέο βηνµεραλίεο (π.ρ. παξαγσγή ζηδήξνπ απφ ζθξαπ θαη φρη απφ µεηάιιεπµα) ζηελ εθαξµνγή µέηξσλ µείσζεο ησλ εθπνµπψλ ησλ αησξνχµελσλ ζσµαηηδίσλ ζηελ αχμεζε ησλ εθπνµπψλ νμεηδίσλ ηνπ αδψηνπ θαη πδξνγνλαλζξάθσλ απφ ηηο επεθηάζεηο ησλ δηπιηζηεξίσλ θαη ησλ άιισλ ζπλαθψλ µνλάδσλ. Μηα άιιε αλνηρηή πιεγή γηα ηνλ ηφπν καο είλαη ηα ιαηνκεία θαη ηα νξπρεία ηα νπνία αθζνλνχλ ζηελ πεξηνρή καο. ην Γάζνο ηεο πφιεο καο ππάξρνπλ ηξία αλελεξγά νξπρεία βσμίηνπ, πέληε αλελεξγά ιαηνκεία θαη έλα ιαηνκεία ζηελ πεξηνρή «Γθνχξη». Δπίζεο, ππάξρνπλ δχν ελεξγά ιαηνκεία θπιάγνληαλ κε κέηξα πςίζηεο αζθαιείαο. Σψξα έρνπλ εγθαηαιεηθζεί θαη αλ δελ αμηνπνηεζνχλ ζα αζρεκίδνπλ κία απφ ηηο πην φκνξθεο θνξπθέο ησλ βνπλψλ καο αθφκε. Δηθ.18: Ακθηζεαηξηθή άπνςε Λαηνκείνπ ΥΑΛΤΦ Σα κπαδσκέλα ξέκαηα θαη θαηά ζπλέπεηα νη πιεκκχξεο πιεγνχλ θαηά θαηξνχο ηελ πεξηνρή κε νιέζξηα απνηειέζκαηα (2 λεθξνί πιεκκχξεο Μάλδξα 1996). Σα ζηεξεά θαη πγξά απφβιεηα ησλ εξγνζηαζίσλ πνπ ξίρλνληαη ζε δαζψδεηο πεξηνρέο ηεο πφιεο καο θαηαζηξέθνπλ θαη κνιχλνπλ ην πεξηβάιινλ.

83 Σέινο έλα ζεκαληηθφ πξφβιεκα ηεο πεξηνρήο καο είλαη νη ππξθαγηέο. Σν φξνο Παηέξαο έρεη θαεί δχν θνξέο θαη αξγφηεξα κεηαηξάπεθε ζε βνζθφηνπν, γεγνλφο πνπ εκπνδίδεη ην δάζνο λα αλαδεκηνπξγεζεί Αλάγθε γηα πξάζηλν Ζ πφιε είλαη έλαο δσληαλφο νξγαληζκφο πνπ γελληέηαη, αλαπηχζζεηαη, αθκάδεη ή θζίλεη θαη θάπνηε πεζαίλεη. Όηαλ νη ιφγνη ηνπ ζαλάηνπ ηεο δελ είλαη εμσηεξηθνί π.ρ. πφιεκνο, ζεηζκνί, ππξθαγηά, αιιά είλαη λνζνγφλνη εζσηεξηθνί, ε παξαθκή έξρεηαη αξγά, ειάρηζηα αληηιεπηή ζηνπο πνιινχο θαη αθφκε ιηγφηεξν αληηιεπηή απφ ηνπο ίδηνπο ηνπο θαηνίθνπο ηεο, γηαηί απηνί ζηγά-ζηγά έρνπλ πξνζαξκνζζεί ζηε θζίλνπζα πνξεία ηεο. Κπξηφηεξε αηηία παξαθκήο θαη εγθαηάιεηςεο κίαο πφιεο είλαη ε αδπλακία πγηεηλήο δηαβίσζεο κε φηη ςπρνζσκαηηθφ πεξηιακβάλεη ε έλλνηα ηνπ φξνπ. Οη δπλαηφηεηέο ηνπ πξαζίλνπ είλαη πνηθίιεο. Να παξέρεη νμπγφλν, λα κεηαβάιιεη ην θιίκα ηεο πεξηνρήο, λα κεηψλεη ην ζφξπβν, λα πεξηνξίδεη ηελ άκεζε θαη έκκεζε αθηηλνβνιία, λα απνκνλψλεη, λα θξχβεη, λα ειέγρεη, λα εκπνδίδεη ηε δηάβξσζε ηνπ εδάθνπο, λα ζπληεξεί ηελ παλίδα, λα νκνξθαίλεη ην πεξηβάιινλ, λα βνεζά ηηο θνηλσληθέο επαθέο, λα δηδάζθεη ηνλ άλζξσπν. Έηζη, επηγξακκαηηθά θαίλεηαη ε ζεκαζία ησλ ζηνηρείσλ ηνπ θπζηθνχ πεξηβάιινληνο ζηε δηακφξθσζε ησλ θαηάιιεισλ ζπλζεθψλ δηαβίσζεο ηνπ αλζξψπνπ ζηηο πφιεηο. ηελ έλλνηα θπζηθφ πεξηβάιινλ πεξηιακβάλεηαη φινο ν έκβηνο θπηηθφο θαη δσηθφο θφζκνο, ην θπζηθφ νηθνζχζηεκα ηεο ππαίζξνπ πνπ ζηνηρεία ηνπ, πξέπεη λα επαλεληαρζνχλ ζην αζηηθφ πεξηβάιινλ, δειαδή ην αλζξσπνγελέο νηθνζχζηεκα. Πξσηεχνληα θαη θχξηα ζηνηρεία ηνπ θπζηθνχ πεξηβάιινληνο είλαη ηα θπηηθά είδε. Υακειά, κέηξηα, ςειά ζε δηαθνξεηηθέο κνξθέο θαη ζρήκαηα κε δηάθνξνπο ηφλνπο θαη ρξσκαηηζκνχο κε δηαθνξεηηθή πθή, ππθλφηεηα, κπξσδηά θαη αλζνθνξία. Με κία ιέμε πξάζηλν. Απηά εθθξάδνπλ ην ζεκαληηθφηεξν ζηνηρείν ηνπ θπζηθνχ πεξηβάιινληνο πνπ έρεη αλάγθε ε πφιε. Δίλαη ην ζηνηρείν πνπ αιιάδεη ηελ εηθφλα κηαο πφιεο θαη ηε δηάζεζε ησλ θαηνίθσλ ηεο. Με ηηο επεξγεηηθέο επηδξάζεηο ηνπ κπνξεί αλ φρη λα ιχζεη, ηνπιάρηζηνλ λα ακβιχλεη ηα πξνβιήκαηα ξχπαλζεο πνπ ππάξρνπλ. Σν πξάζηλν είλαη αλαπφζπαζην θνκκάηη ηεο δνκήο ησλ πφιεσλ. Δίλαη ε ίδηα καο ε δσή.

84 Ζ αλάγθε ζεκαληηθήο αχμεζεο ηνπ αζηηθνχ πξαζίλνπ κε ηε δεκηνπξγία ειεχζεξσλ θαη θπηεκέλσλ ρψξσλ είλαη θάηη πνπ δελ ακθηζβεηείηαη. Αξθεί κηα εξψηεζε ζηνπο δεκφηεο γηα λα αληηιεθζνχκε φηη ην πξάζηλν θαηαηάζζεηε δεχηεξν ζηηο πξνζδνθίεο ηνπο κεηά ηελ θαζαξηφηεηα. Πξέπεη ινηπφλ λα ππάξμνπλ γελλαίεο θαη ξηδηθέο πξνηάζεηο γηα ηελ αληηκεηψπηζε ηνπ πξνβιήκαηνο. Σν λα θπηέςνπκε δέληξα ή λα βάινπκε ινπινχδηα ζηηο δαξληηληέξεο δε ζα ιχζεη ην πξφβιεκα. Ζ ιχζε πξέπεη λα είλαη ζθαηξηθή θαη φρη πεξηζηαζηαθή. Γηαηί ε θαθή ιχζε ελφο πξνβιήκαηνο απνηειεί ζπρλά ηε γελεζηνπξγφ αηηία ελφο άιινπ πξνβιήκαηνο. Δίλαη αλάγθε λα ππάξμεη κία πνιηηηθή ειεχζεξσλ θαη πξάζηλσλ ρψξσλ πνπ ζα αξρίδεη απφ ην ζρεδηαζκφ, ζα πξνρσξάεη ζηε δέζκεπζε φζσλ ειεχζεξσλ ρψξσλ ππάξρνπλ γηα πξάζηλν θαη ζα θαηαιήγεη ζηελ παξαρψξεζή ηνπο ζηελ Σνπηθή Απηνδηνίθεζε κε ζηφρν λα εμππεξεηήζνπλ ζπγθεθξηκέλεο, πξαγκαηηθέο θαη θαζεκεξηλέο δξαζηεξηφηεηεο ησλ θαηνίθσλ ηεο θάζε πεξηνρήο.

85 4. Μεζνδνινγία Έξεπλαο Γηα ηελ εθπφλεζε ηεο παξνχζεο κειέηεο πξαγκαηνπνηήζεθαλ: 1. Βηβιηνγξαθηθή επηζθόπεζε Βηβιηνγξαθηθή επηζθφπεζε ηεο βηβιηνγξαθίαο ζρεηηθά κε ηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε θαη ηε δηακφξθσζε ζρνιηθψλ αχιησλ ρψξσλ 2. Δπηινγή ζρνιηθώλ κνλάδσλ Καηαγξαθή ηνπ Γπκλαζίνπ θαη ηνπ Λπθείνπ Μάλδξαο ηα νπνία επηιέρζεθαλ γηα ηελ πξαγκαηνπνίεζε ηεο κειέηεο. 3. Έξεπλα κε ρξήζε Δξσηεκαηνινγίσλ χληαμε ηνπ εξσηεκαηνινγίνπ Δπηινγή ηνπ δείγκαηνο Γηεμαγσγή ηεο έξεπλαο ηαηηζηηθή Αλάιπζε ησλ δεδνκέλσλ Πην ζπγθεθξηκέλα, φζνλ αθνξά ζηελ επηηφπηα έξεπλα απηή πξαγκαηνπνηήζεθε κε ηνπο καζεηέο ηνπ Γπκλαζίνπ θαη Λπθείνπ ηεο Μάλδξαο θαη ηνπο αληίζηνηρνπο Καζεγεηέο Γεπηεξνβάζκηαο Δθπαίδεπζεο. H επηινγή ησλ δχν απηψλ ζρνιηθψλ κνλάδσλ (Γπκλαζίνπ θαη Λπθείνπ), βαζίδεηαη ζην γεγνλφο φηη φιεο ζρεδφλ ε έξεπλεο γηα ηηο αληηιήςεηο ησλ παηδηψλ θαη ηελ πεξηβαιινληηθή ηνπο επαηζζεζία απεπζχλνληαη ζε ζρεηηθά κεγάιεο ειηθίεο (δεκνηηθφ - γπκλάζην ιχθεην, βι. Δξγαδάθεο 2002, Εφγθδα & Οηθνλνκνπνχινπ 1999, Εφγθδα, 1998). Οη έξεπλεο πνπ αλαθέξνληαη ζηελ πξνζρνιηθή ειηθία είλαη πνιχ πεξηνξηζκέλεο (Πεξδηθάξε θ.α. 2007, Christidou & Hatzinikita 2006) θαζψο θαίλεηαη λα επηθξαηεί ε αληίιεςε φηη νη νηθνινγηθέο έλλνηεο δχζθνια κπνξνχλ λα γίλνπλ θαηαλνεηέο απφ παηδηά πξνζρνιηθήο ειηθίαο. Αλ θαη γλσξίδνπκε ειάρηζηα γηα ην πψο νη αληηιήςεηο ησλ παηδηψλ επεξεάδνληαη απφ ην ζρνιείν, είλαη μεθάζαξν φηη νη αληηιήςεηο ησλ γνλέσλ έρνπλ άκεζε επηξξνή ζηα παηδηά ηνπο (Musser & Diamond 1999). Οη δπν ζρνιηθέο κνλάδεο ζηηο νπνίεο πξαγκαηνπνηήζεθε ε έξεπλα βξίζθνληαη, φπσο πξναλαθέξζεθε, ζηελ πεξηνρή ηεο Μάλδξαο, ε νπνία αλ θαη πνιχ θνληά ζηελ πξσηεχνπζα είλαη γηα κηα βεβαξεκέλε πφιε ιφγσ ηεο πέξημ απηήο παξνπζίαο κνλάδσλ βαξηάο βηνκεραλίαο. Χο θξηηήξην επηινγήο ησλ κνλάδσλ ηέζεθε ε αηζζεηηθή εηθφλα ησλ ζρνιηθψλ ζπγθξνηεκάησλ θαη αληίζηνηρα ησλ απιψλ απηψλ, εθφζνλ ζα αθνινπζήζεη θαη ζρεηηθή ζρεδηαζηηθή πξφηαζε (Γπκλαζίνπ - Λπθείνπ).

86 Σν Γπκλάζην ηεο Μάλδξαο, ην κνλαδηθφ ηεο πεξηνρήο, θηίζηεθε ην 1983, εθηφο ζρεδίνπ πφιεσο. Σν 2010 εληάζζεηαη ζην λέν Πνιενδνκηθφ ζρέδην ηεο Πφιεο θαη εηδηθφηεξα ζηελ πεξηνρή Βαιαξία Γπκλάζην (πεγή: Τετνική Υπερεζία Δήμοσ Μάνδρας). Σν Γπκλάζην ηεο Μάλδξαο θαηά ην αθαδεκατθφ έηνο , νπφηε έγηλε θαη ε έξεπλα, αξηζκεί ηνπο 345 καζεηέο, σο εμήο: 124 καζεηέο θνηηνχλ ζηελ Α Γπκλαζίνπ, 113 καζεηέο ζηελ Β Γπκλαζίνπ θαη 108 καζεηέο ζηελ Γ Γπκλαζίνπ. Σν Γπκλάζην απνηειείηαη απφ δεθαηξείο (13) αίζνπζεο εληφο θηηξίνπ θαη αθφκε 5 πξνθαηαζθεπαζκέλεο αίζνπζεο πνπ έρνπλ πξνζηεζεί ζην αχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ εθ ησλ νπνίσλ νη δχν (2) ρξεζηκνπνηνχληαη σο αίζνπζεο ςπραγσγίαο, άζιεζεο (αεξφβηαο γπκλαζηηθήο) θαη θαιιηηερληθψλ δξαζηεξηνηήησλ (εθζέζεηο δσγξαθηθήο, παξαδνζηαθψλ ρνξψλ θ.ιπ.). ην Γπκλάζην εξγάδνληαη 27 θαζεγεηέο δηάθνξσλ εηδηθνηήησλ αλάινγα κε ηηο δηδαθηηθέο αλάγθεο ησλ ζρνιηθψλ πξνγξακκάησλ πνπδψλ. Απφ αηζζεηηθή άπνςε ν ρψξνο θαηαηάζζεηαη ζε ρακειήο θιίκαθαο θαζψο ε θχηεπζε βξίζθεηαη πεξηθεξεηαθά θαη αθνξά ιίγα δέλδξα, εμαηξψληαο έλα θνκκάηη ηνπ ρψξνπ, ην νπνίν βξίζθεηαη ζην Ννηηνδπηηθφ κέξνο ηνπ αχιηνπ ρψξνπ πνπ θαιχπηεηαη απφ ππθλή θχηεπζε κε πεχθα. Σν Λχθεην ηεο Μάλδξαο βξίζθεηαη ζην Οηθνδνκηθφ Σεηξάγσλν 166, επί ησλ νδψλ Οκήξνπ θαη Λεσλίδνπ. Σν Λχθεην ηεο Μάλδξαο θαηά ην αθαδεκατθφ έηνο αξηζκεί ηνπο 207 καζεηέο, σο εμήο: 76 καζεηέο θνηηνχλ ζηελ Α Λπθείνπ, 66 καζεηέο ζηελ Β Λπθείνπ θαη 65 καζεηέο ζηελ Γ Λπθείνπ. Σν θηίξην ηνπ Λπθείνπ απνηειείηαη απφ έληεθα (11) αίζνπζεο δηδαζθαιίαο. Αθξηβψο δίπια απφ ηνλ αχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ ππάξρεη ην 1 ν θιεηζηφ Γπκλαζηήξην Μάλδξαο, ην νπνίν εμππεξεηεί ηηο αλάγθεο ησλ καζεηψλ ηηο ψξεο ιεηηνπξγίαο ηνπ ζρνιείνπ. ην Λχθεην εξγάδνληαη 25 θαζεγεηέο δηαθφξσλ εηδηθνηήησλ. Απφ αηζζεηηθή άπνςε ν ρψξνο θαηαηάζζεηαη ζε ρακειή θιίκαθαο θαζψο ε θχηεπζε βξίζθεηαη κφλν ζην Βνξηλφ κέξνο ηνπ ζρνιείνπ θαη απνηειείηαη απφ ιίγα δέλδξα. Ζ έξεπλα απεπζχλζεθε ζηνπο καζεηέο ηεο Γ Γπκλαζίνπ θαη Γ Λπθείνπ θαη ζηνπο θαζεγεηέο απηψλ. Γηα ηελ επηζθφπεζε ησλ απφςεσλ ηφζν ησλ καζεηψλ φζν θαη ησλ θαζεγεηψλ ηνπο ρξεζηκνπνηήζεθε εξσηεκαηνιφγην. Ζ κέζνδνο απηή ρξεζηκνπνηείηαη επξέσο ζηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε, θαζψο επηηξέπεη ηελ θαηαγξαθή ησλ γλψζεσλ, ηνπ βαζκνχ ελεκέξσζεο, ηεο θαηαλφεζεο θαη ηνπ ελδηαθέξνληνο κηαο θνηλφηεηαο αλζξψπσλ γηα έλα πεξηβαιινληηθφ ζέκα (Unesco No ).

87 Σα εξσηεκαηνιφγηα, εμππεξεηψληαο ηηο αλάγθεο ηεο παξνχζαο έξεπλαο, πεξηιακβάλνπλ εξσηήζεηο ηφζν θιεηζηνχ φζν θαη αλνηθηνχ ηχπνπ. Δηδηθφηεξα ρξεζηκνπνηήζεθαλ εξσηήζεηο ηχπνπ λαη φρη, εξσηήζεηο πνιιαπιήο επηινγήο, θιίκαθαο ζπνπδαηφηεηαο, θιίκαθαο βαζκνιφγεζεο θαη ειεχζεξεο αλάπηπμεο. ηα εμψθπιια θαη ησλ δχν εξσηεκαηνινγίσλ δίλνληαη φιεο νη απαξαίηεηεο πιεξνθνξίεο ζρεηηθά κε ηελ έξεπλα, κέζα ζε έλα κηθξφ εηζαγσγηθφ θείκελν γηα ηελ ελεκέξσζε ησλ εξσηψκελσλ γηα ηνπο πξαγκαηηθνχο ζθνπνχο ηεο έξεπλαο θαη ηε δηαζαθήληζε νξηζκέλσλ φξσλ ψζηε νη εξσηήζεηο θαη νη απαληήζεηο λα είλαη θαηαλνεηέο θαη ζπγθξίζηκεο. Καη ζηα δχν ζρνιεία ηα εξσηεκαηνιφγηα ησλ καζεηψλ κνηξάζηεθαλ πξνζσπηθά απφ ηε ζπγγξαθέα, ε νπνία ήηαλ παξνχζα ζε φιε ηε δηαδηθαζία ζπκπιήξσζεο ηνπο θαη ζηε δηάζεζε ησλ καζεηψλ γηα νπνηαδήπνηε δηεπθξίληζε. Σα εξσηεκαηνιφγηα ησλ εθπαηδεπηηθψλ, νη νπνίνη γηα ηε ζπκπιήξσζή ηνπο είραλ ζηελ δηάζεζε ηνπο κία κέξα, κνηξάζηεθαλ απφ ηνπο Γηεπζπληέο ησλ ζρνιείσλ. Σν εξσηεκαηνιφγην ησλ καζεηψλ (βι. Παξάξηεκα), πνπ ζπληάρζεθαλ εηδηθά θαη απνθιεηζηηθά γηα ηελ έξεπλα απηή, πεξηιακβάλεη πελήληα εξσηήζεηο θαη δηαθξίλεηαη ζε έμη ζεκαηηθέο ελφηεηεο. 1 ε Δλφηεηα: Πξνζσπηθά ηνηρεία. (Δξ. 1-8) 2 ε Δλφηεηα: Δμνηθείσζε θαη Δπαηζζεηνπνίεζε κε ην Πεξηβάιινλ. (Δξ. 9-16) 3 ε Δλφηεηα: Πξνζσπηθά Δλδηαθέξνληα. (Δξ ) 4 ε Δλφηεηα: Αμηνιφγεζε - Υξήζε Πξναχιηνπ Υψξνπ ρνιείνπ ζηε Π.Δ. (Δξ ) 5 ε Δλφηεηα: Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε. (Δξ ) 6 ε Δλφηεηα: Σν πεξηβάιινλ ηεο πεξηνρήο (Δξ ) ηηο ηξεηο πξψηεο ελφηεηεο νη εξσηήζεηο αθνξνχλ ζηα πξνζσπηθά ζηνηρεία θαη ηα ελδηαθέξνληα ησλ καζεηψλ θαη ηνπ νηθνγελεηαθνχ ηνπο πεξηβάιινληνο θαζψο θαη κηα πξψηε δηεξεχλεζε γηα ηε ζρέζε ησλ καζεηψλ κε ην πξάζηλν εθηφο ζρνιηθνχ ρψξνπ. ηηο επφκελεο δχν ελφηεηεο νη εξσηήζεηο αθνξνχλ θπξίσο ζηνλ πεξηβάιινληα ρψξν ηνπ ζρνιείνπ. Εεηείηαη απφ ηνπο καζεηέο λα αμηνινγήζνπλ ηελ απιή ηνπ ζρνιείνπ ηνπο σο πξνο ην πξάζηλν θαη ηηο δηάθνξεο θαηαζθεπέο πνπ ζπκπεξηιακβάλεη ελψ επίζεο δηεξεπλάηαη ην εάλ είλαη ελήκεξνη γηα ηελ Π.Δ., αλ πιεξνθνξνχληαη απφ ηνπο θαζεγεηέο ζρεηηθά κε ζέκαηα πνπ αθνξνχλ ηελ Π.Δ. θιπ. Σέινο, ε 6 ε Δλφηεηα πεξηιακβάλεη εξσηήζεηο ζρεηηθά κε ην θαηά πφζν νη καζεηέο γλσξίδνπλ ην πεξηβάιινλ ηεο πεξηνρήο ηνπο. Μέζα απφ φια ηα εξσηήκαηα πνπ ζέηνπκε ζηνπο καζεηέο πξνζπαζνχκε λα δηεξεπλήζνπκε ηελ εμνηθείσζε ησλ παηδηψλ κε ην πξάζηλν θαζψο θαη ηελ αλάπηπμε ηεο πεξηβαιινληηθήο ηνπο ζπλείδεζεο. Αξρηθά εμεηάδνπκε ηε ζρέζε ησλ παηδηψλ κε

88 ην πξάζηλν ζην άκεζν νηθνγελεηαθφ ηνπο πεξηβάιινλ, κέζα αιιά θαη έμσ απφ ην ζρνιείν. Εεηάκε απφ ηα παηδηά λα αμηνινγήζνπλ ηελ εηθφλα θαη ηε ιεηηνπξγηθφηεηα ηεο απιήο ηνπ ζρνιείνπ ηνπο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν. Πξνζπαζνχκε λα εθηηκήζνπκε πσο ρξεζηκνπνηνχλ ηα παηδηά ην πξάζηλν θαη ηη δξαζηεξηφηεηεο αλαπηχζζνπλ ζηνπο ρψξνπο πξαζίλνπ εληφο θαη εθηφο ηνπ ζρνιείνπ. ε δεχηεξε θάζε πξνζπαζνχκε λα αμηνινγήζνπκε ηελ πεξηβαιινληηθή ζπλείδεζε ησλ παηδηψλ ζε ζπλάξηεζε κε ηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε, θαζψο θαη εάλ θαη ζε πνην βαζκφ θαιχπηνληαη νη πξνζέζεηο ηνπο γηα ελεκέξσζε ζρεηηθά κε ην πξάζηλν, γηα ρξήζε θπηψλ ζηε δηδαζθαιία, γηα ζπκκεηνρή ζε εθζηξαηείεο δελδξνθχηεπζεο θαη γηα πηνζεζία θάπνηνπ θπηνχ ζηελ απιή ηνπ ζρνιείνπ. Σν δείγκα ηεο Έξεπλαο απνηειείηαη απφ 173 καζεηέο Γπκλαζίνπ θαη Λπθείνπ, εθ ησλ νπνίσλ νη 108 είλαη καζεηέο ηεο Γ Γπκλαζίνπ ηνπ 1 νπ Γπκλαζίνπ Μάλδξαο θαη νη ππφινηπνη 65, είλαη καζεηέο ηεο Γ Λπθείνπ ηνπ 1 νπ Γεληθνχ Λπθείνπ Μάλδξαο. ηελ έξεπλα ζπκπεξηιήθζεθε ην ζχλνιν ησλ καζεηψλ ησλ ηάμεσλ απηψλ. Σν εξσηεκαηνιφγην ησλ Δθπαηδεπηηθψλ (βι. Παξάξηεκα) ζπληάρζεθε εηδηθά γηα ηελ έξεπλα απηή, απνηειείηαη απφ ζαξάληα επηά εξσηήζεηο θαη δηαθξίλεηαη ζε 5 ζεκαηηθέο ελφηεηεο. 1 ε Δλφηεηα: Πξνζσπηθά ηνηρεία. (Δξ. 1-5) 2 ε Δλφηεηα: Δπηκφξθσζε ζηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε. (Δξ. 6-17) 3 ε Δλφηεηα: Τινπνίεζε Πξνγξακκάησλ Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο.(Δξ ) 4 ε Δλφηεηα: Πξαθηηθέο Πεξηβαιινληηθήο πκπεξηθνξάο. (Δξ ) 5 ε Δλφηεηα: Σν πξάζηλν ζην ζρνιείν. (Δξ ) ηελ 1 ε Δλφηεηα νη εξσηήζεηο αθνξνχλ ζηα πξνζσπηθά ζηνηρεία θαη ηα ελδηαθέξνληα ησλ θαζεγεηψλ. Ζ 2 ε Δλφηεηα πεξηιακβάλεη εξσηήζεηο ζρεηηθά κε ην θαηά πφζν νη θαζεγεηέο/ηξηεο έρνπλ ιάβεη επηκφξθσζε ζηελ Π.Δ. Ζ 3 ε Δλφηεηα απνηειείηαη απφ εξσηήζεηο πνπ αθνξνχλ ζην θαηά πφζν νη θαζεγεηέο έρνπλ πινπνηήζεη πξνγξάκκαηα Π.Δ, ηη είδνπο δπζθνιίεο έρνπλ αληηκεησπίζεη, πνηα ζα πξέπεη λα είλαη ηα θίλεηξα γηα ηνπο καζεηέο θ.α. ηελ 4 ε Δλφηεηα γίλνληαη εξσηήζεηο ζρεηηθά κε ην ηη πξαθηηθέο ρξεζηκνπνηνχλ έηζη ψζηε λα επαηζζεηνπνηήζνπλ ηα παηδηά ζηελ Π.Δ. Σέινο, ζηελ 5 ε Δλφηεηα γίλνληαη εξσηήζεηο ζρεηηθά κε ην πψο θξίλνπλ νη θαζεγεηέο ην πξάζηλν ηνπ ζρνιείνπ, αλ είλαη αξθεηφ ή φρη, αλ ζα ήζειαλ πεξηζζφηεξν πξάζηλν, ηη είδνο ζα ήζειαλ, αλ ζα ήζειαλ λα πξνζηεζνχλ θάπνηεο εηδηθέο θαηαζθεπέο θ.α.

89 Ζ επεμεξγαζία ησλ εξσηεµαηνινγίσλ έγηλε µε ην ζηαηηζηηθφ πξφγξακκα SPSS Πέξαλ ηεο παξνπζίαζεο ησλ ζπρλνηήησλ (κνλνκεηαβιεηή αλάιπζε), ζηελ πξνζπάζεηά µαο λα αλαιχζνπµε πεξαηηέξσ ηα δεδνµέλα πνπ πξνέθπςαλ απφ ηα εξσηεµαηνιφγηα ησλ µαζεηψλ θαη ησλ εθπαηδεπηηθψλ πξαγκαηνπνηήζεθε θαη δηµεηαβιεηή αλάιπζε κε πίλαθεο δηπιήο εηζφδνπ (Crosstabulations). Οη πίλαθεο δηπιήο εηζφδνπ είλαη έλαο ηξφπνο παξνπζίαζεο ζηνηρείσλ ψζηε θάπνηνο λα µπνξεί αξθεηά εχθνια λα δηεξεπλήζεη ηελ χπαξμε ζηαηηζηηθήο ζπζρέηηζεο µεηαμχ δχν µεηαβιεηψλ (Μαθξάθεο, 1997).

90 5. Αλάιπζε ηνηρείσλ 5.1 Έξεπλα Μαζεηώλ Μνλνκεηαβιεηή Αλάιπζε 1 ε Δλόηεηα: Πξνζσπηθά ηνηρεία Απφ ην ζχλνιν ησλ 173 καζεηψλ (108 ηεο Γ Γπκλαζίνπ θαη 65 ηεο Γ Λπθείνπ) νη 69 Μαζεηέο ήηαλ αγφξηα (39,9%), ελψ νη ππφινηπνη 104 ήηαλ θνξίηζηα (60,1 %). Πίλαθαο 25 : Φχιν καζεηψλ πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΑΓΟΡΗΑ 69 39,9 ΚΟΡΗΣΗΑ ,1 ύλνιν ,0

91 Οη 108 Μαζεηέο ηνπ Γπκλαζίνπ, ειηθίαο 15 εηψλ, θάιππηαλ ην 62,4 % ηνπ δείγκαηνο, ελψ νη καζεηέο ηνπ Λπθείνπ, ειηθίαο 18 εηψλ, ην 37,6 %. Πίλαθαο 26: Ζιηθία καζεηψλ πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) 15 εηώλ ,4 18 εηώλ 65 37,6 ύλνιν ,0

92 χκθσλα κε ηνλ παξαθάησ πίλαθα απφ ηνπο 173 καζεηέο, ην 11,6% δελ έρεη αδέιθηα, ην 41% φηη έρεη 1 αδειθφ/ή, ην 29,5% έρεη 2 αδέιθηα ην 15,6% έρεη 3 αδέιθηα θαη ην 2,3% φηη έρεη 4 αδέιθηα. Πίλαθαο 27: Αξηζκφο Αδειθψλ πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) Καλέλα 20 11,6 1 ΑΓΔΛΦΟ/Ζ 71 41,0 2 ΑΓΔΛΦΗΑ 51 29,5 3 ΑΓΔΛΦΗΑ 27 15,6 4 ΑΓΔΛΦΗΑ 4 2,3 ύλνιν ,0 Ερ. 4 Αριθμός Αδελφών

93 Απφ ηνλ παξαθάησ πίλαθα 28 πξνθχπηεη ε θαηαλνκή ησλ επαγγεικάησλ πνπ αθνξνχλ ηελ θχξηα ελαζρφιεζε ηνπ παηέξα. Ζ θσδηθνπνίεζε ησλ επαγγεικάησλ έγηλε ζε 14 θαηεγνξίεο. Σε κεγαιχηεξε ζπρλφηεηα εκθαλίδνπλ νη θαηεγνξίεο ησλ Γεκνζίσλ Ηδησηηθψλ Τπαιιήισλ θαη Διεχζεξσλ Δπαγγεικαηηψλ. Μηα αθφκε εηδηθφηεηα κε αμηνζεκείσηε ζπρλφηεηα είλαη ηνπ απηνθηλεηηζηή. Σν επάγγεικα ηνπ Απηνθηλεηηζηή ζηε πεξηνρή ηεο έξεπλαο θαιχπηεη έλα κεγάιν πνζνζηφ θαζψο ζηελ πεξηνρή ηνπ Θξηάζηνπ Πεδίνπ είλαη εγθαηεζηεκέλε πνιιέο βηνκεραλίεο βηνηερλίεο - Γηπιηζηήξηα - Ναππεγεία εηαηξείεο Logistics θιπ. γηα ηηο νπνίεο ην ελ ιφγσ επάγγεικα είλαη απαξαίηεην γηα ηε κεηαθνξά θαη δηαλνκή ησλ πξψησλ πιψλ θαη παξαγφκελσλ πξντφλησλ. Πίλαθαο 28 : Δπάγγεικα Παηέξα πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΑΝΔΡΓΟ 1,6 ΗΓΗΧΣΗΚΟ ΤΠΑΛΛΖΛΟ ΓΖΜΟΗΟ ΤΠΑΛΛΖΛΟ ΔΛΔΤΘΔΡΟ ΔΠΑΓΓΔΛΜΑΣΗΑ 36 20, , ,0 ΑΤΣΟΚΗΝΖΣΗΣΖ 22 12,7 ΔΚΠΑΗΓΔΤΣΗΚΟ 6 3,5 ΔΠΑΓΓΔΛΜΑ ΤΓΔΗΑ 4 2,3 ΜΖΥΑΝΗΚΟ 8 4,6 ΜΖΥΑΝΟΛΟΓΟΗ 11 6,4 ΣΔΥΝΗΣΔ 9 5,2 ΟΗΚΟΝΟΜΗΚΟ 1,6 ΓΗΚΖΓΟΡΟ 2 1,2 ΤΝΣΑΞΗΟΤΥΟ 7 4,0 ύλνιν ,0 Ερ. 5 Επάγγελμα Πατέρα

94 Σν επάγγεικα ηεο κεηέξαο θαηεγνξηνπνηήζεθε ζε 11 «εηδηθφηεηεο», πέληε εθ ησλ νπνίσλ θαιχπηνπλ ην κεγαιχηεξν πνζνζηφ: Οηθηαθά (43,9%), Ηδησηηθή Τπάιιεινο (22,5%), Διεχζεξε Δπαγγεικαηίαο (10,4%), Δθπαηδεπηηθφο (6,9%) θαη Γεκφζηα Τπάιιεινο κε πνζνζηφ (6,4%). ηνλ παξαθάησ Πίλαθα αλαγξάθνληαη αλαιπηηθά νη ζπρλφηεηεο θαη ηα πνζνζηά ησλ επαγγεικάησλ. Πίλαθαο 29 : Δπάγγεικα κεηέξαο πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΑΝΔΡΓΖ 3 1,7 ΗΓΗΧΣΗΚΖ ΤΠΑΛΛΖΛΟ 39 22,5 ΓΖΜΟΗΟ ΤΠΑΛΛΖΛΟ ΔΛΔΤΘΔΡΖ ΔΠΑΓΓΔΛΜΑΣΗΑ 11 6, ,4 ΟΗΚΗΑΚΑ 76 43,9 ΔΚΠΑΗΓΔΤΣΗΚΟ 12 6,9 ΔΠΑΓΓΔΛΜΑ ΤΓΔΗΑ 5 2,9 ΜΖΥΑΝΗΚΟ 2 1,2 ΦΟΡΟΣΔΥΝΗΚΟ 3 1,7 ΓΗΚΖΓΟΡΟ 2 1,2 ΤΝΣΑΞΗΟΤΥΟ 2 1,2 ύλνιν ,0 Ερ. 6 Επάγγελμα Μητέρας

95 ηνλ Πίλαθα 30 παξνπζηάδεηαη ην εθπαηδεπηηθφ επίπεδν - ζπνπδέο ηνπ παηέξα. Παξαηεξνχκε φηη ην 31,8% ησλ παηεξάδσλ είλαη απφθνηηνη Λπθείνπ, ην 43,3% (22,5% θαη ην 20,8%) απφθνηηνη Αλψηαηεο εθπαίδεπζεο, ελψ ην 10,4% δελ έρεη νινθιεξψζεη ηελ Τπνρξεσηηθή εθπαίδεπζε. ην ζχλνιφ ηεο ε εθπαίδεπζε ησλ παηεξάδσλ ραξαθηεξίδεηαη σο ηδηαίηεξα ηθαλνπνηεηηθή. Πίλαθαο 30 : πνπδέο παηέξα πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΓΖΜΟΣΗΚΟ 18 10,4 ΓΤΜΝΑΗΟ 25 14,5 ΛΤΚΔΗΟ 55 31,8 ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ 39 22,5 ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΚΖ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ 36 20,8 ύλνιν ,0 Ερ. 7 Σποσδές Πατέρα

96 ηνλ Πίλαθα 31 παξνπζηάδεηαη ε θαηαλνκή ηνπ εθπαηδεπηηθνχ επηπέδνπ ηεο κεηέξαο. Παξαηεξνχκε φηη ην εθπαηδεπηηθφ επίπεδν ηεο κεηέξαο είλαη πςειφηεξν ηνπ παηέξα, δηφηη κφλν ην 4% εμ απηψλ δελ έρνπλ νινθιεξψζεη ηελ ππνρξεσηηθή εθπαίδεπζε, ελψ ην 46,8% έρεη ηειεηψζεη ην Λχθεην, θαη ην 31,2% (20,8% θαη ην 10,4%) είλαη απφθνηηεο Αλψηαηεο εθπαίδεπζεο. Πίλαθαο 31 : πνπδέο Μεηέξαο πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΓΖΜΟΣΗΚΟ 7 4,0 ΓΤΜΝΑΗΟ 31 17,9 ΛΤΚΔΗΟ 81 46,8 ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ 36 20,8 Σ.Δ.Η 18 10,4 ύλνιν ,0 Ερ. 8 Σποσδές Μητέρας

97 2 ε Δλόηεηα : Δμνηθείσζε θαη Δπαηζζεηνπνίεζε κε ην Πεξηβάιινλ. ηνλ Πίλαθα 32 παξνπζηάδεηαη ε θαηαλνκή ηνπ ηχπνπ θαηνηθίαο ησλ καζεηψλ. Μπνξεί ε πφιε ηεο Μάλδξαο λα απέρεη κφιηο 20 ρικ. απφ ην θέληξν ηεο Αζήλαο, παξφια απηά δηαηεξεί ηνλ πνιενδνκηθφ ζρεδηαζκφ ηεο κε θηίξηα θαη θαηνηθίεο νιηγάξηζκσλ νξφθσλ. Απηφ θαίλεηαη θαη απφ ην δείγκα ησλ 173 εξσηεζέλησλ, απφ ηνπο νπνίνπο ην 64,7% δηακέλεη ζε κνλνθαηνηθία, ην 20,8% ζε δηακέξηζκα θαη ην 14,5% ζε αγξνηθία. Πίλαθαο 32 : Σύπνο θαηνηθίαο ΓΗΑΜΔΡΗΜΑ πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) 36 20,8 ΜΟΝΟΚΑΣΟΗΚΗΑ ,7 ΑΓΡΟΗΚΗΑ 25 14,5 ύλνιν ,0 Ερ. 9 Τύπος Κατοικίας

98 ην κεγαιχηεξν πνζνζηφ (89,6%), ε θαηνηθία ησλ καζεηψλ έρεη κπαιθφλη, ελψ ζην 10,4% ησλ πεξηπηψζεσλ νη νηθίεο ηνπο δελ έρνπλ κπαιθφλη. Πίλαθαο 33: πίηη κε κπαιθφλη. πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ ,6 ΟΥΗ 18 10,4 ύλνιν ,0 Απφ ην 89,6% ησλ θαηνηθηψλ ησλ καζεηψλ πνπ έρνπλ κπαιθφλη, ζην 78% ησλ πεξηπηψζεσλ ζην κπαιθφλη ππάξρνπλ θπηά, ελψ ζην 11.6% δελ ππάξρνπλ. Πίλαθαο 34: Μπαιθφλη κε θπηά πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ ,0 ΟΥΗ ύλνιν ηνλ Πίλαθα 35 παξαηεξείηαη φηη ην 80,9% ησλ θαηνηθηψλ ησλ καζεηψλ έρνπλ θήπν, ελψ ην 19,1% δελ έρνπλ. Πίλαθαο 35: πίηη κε θήπν πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ ,9 ΟΥΗ 33 19,1 ύλνιν ,0

99 Απφ ην 80,9% ησλ θαηνηθηψλ πνπ έρνπλ θήπν, ζην 42,15% ησλ πεξηπηψζεσλ ν θήπνο πεξηιακβάλεη Γέλδξα, Θάκλνπο, Λνπινχδηα θαη Υιννηάπεηα, ζην 23,14% κφλν ινπινχδηα, ζην 8,07% έρεη κφλν Γέλδξα θαη Θάκλνπο, ελψ ζην 7,51% ν θήπνο είλαη θπηεκέλνο κε ριννηάπεηα. Πίλαθαο 36: Σχπνη βιάζηεζεο ππαίζξησλ ρψξσλ θαηνηθηψλ ΦΤΣΔΜΔΝΟ ΜΔ ΥΛΟΟΣΑΠΖΣΑ ΔΥΔΗ ΜΟΝΟ ΓΔΝΓΡΑ ΚΑΗ ΘΑΜΝΟΤ πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) 13 7, ,07 ΔΥΔΗ ΛΟΤΛΟΤΓΗΑ 40 23,14 ΤΝΓΤΑΜΟ ΣΧΝ ΠΑΡΑΠΑΝΧ 73 42,15 ύλνιν Ερ. 13 Τι περιλαμβάνει ο κήπος;

100 Όζνλ αθνξά ηελ δηαηήξεζε θπηψλ ζε θπηνδνρεία εληφο ηνπ ζπηηηνχ ή ηνπ θήπνπ, 160 ζηνπο 173 καζεηέο δήισζαλ φηη ζην ζπίηη θήπν δηαηεξνχλ θπηά ζε θπηνδνρεία, ελψ νη 13 απάληεζαλ φηη δελ δηαηεξνχλ θπηά ζε θπηνδνρεία. Πίλαθαο 37 : Γηαηήξεζε θπηψλ ζε θπηνδνρεία εληφο ηνπ ζπηηηνχ/ θήπνπ. πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ ,5 ΟΥΗ 13 7,5 ύλνιν ,0 ην παξαθάησ πίλαθα 38 θαηαγξάθεηαη ε θαηαλνκή ησλ απαληήζεσλ ησλ καζεηψλ ζρεηηθά κε ην αλ αθηεξψλνπλ πξνζσπηθφ ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ. Σν 63,0% ησλ εξσηεζέλησλ δελ αθηεξψλεη πξνζσπηθφ ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ, ελψ ην 37% αθηεξψλεη. Πίλαθαο 38 : Πξνζσπηθή ελαζρφιεζε κε ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ. πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ 64 37,0 ΟΥΗ ,0 ύλνιν ,0

101 3 ε Δλόηεηα : Πξνζσπηθά ελδηαθέξνληα Όζν αθνξά ζηνπο 64 καζεηέο (37% ηνπ ζπλφινπ) πνπ αθηεξψλνπλ πξνζσπηθφ ρξφλν γηα ηελ θξνληίδα ησλ θπηψλ, ην 9,8% (επί ηνπ ζπλφινπ ησλ καζεηψλ) θξνληίδεη ηα θπηά κηα θνξά ηελ εβδνκάδα, ην 6,4% δχν θνξέο ηελ εβδνκάδα, ην 6,4% θάζε 2 ε κέξα, ην 5,8 κηα θνξά θάζε 15 εκέξεο θαη ην 3,5% θξνληίδεη ηα θπηά θαζεκεξηλά. Άξα 45 καζεηέο ζπλνιηθά αζρνινχληαη εβδνκαδηαίσο κε ηελ θξνληίδα ησλ θπηψλ. Πίλαθαο 39: πρλφηεηα θξνληίδαο θπηψλ πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΚΑΘΖΜΔΡΗΝΑ 6 3,5 ΚΑΘΔ 2 ε ΜΔΡΑ 11 6,4 ΜΗΑ ΦΟΡΑ ΣΖΝ ΔΒΓΟΜΑΓΑ ΓΤΟ ΦΟΡΔ ΣΖΝ ΔΒΓΟΜΑΓΑ ΜΗΑ ΦΟΡΑ ΚΑΘΔ 15 ΖΜΔΡΔ 17 9,8 11 6,4 10 5,8 ΜΗΑ ΦΟΡΑ ΣΟ ΜΖΝΑ 9 5,1 ύλνιν Εξ. 17 Με ηη αζρνιείζαη ζηνλ ειεύζεξν ρξόλν ζνπ; ΔΞΧ ΜΔ ΦΗΛΟΤ ΑΘΛΖΣΗΜΟ ΜΟΤΗΚΖ INTERNET 60 ΣΖΛΔΟΡΑΖ 50 ΚΗΝΖΜΑΣΟΓΡΑΦΟ - ΘΔΑΣΡΟ ΓΗΑΒΑΜΑ ΔΚΓΡΟΜΔ-ΣΑΞΗΓΗΑ ΠΔΡΗΠΑΣΟ Δ ΥΧΡΟΤ ΠΡΑΗΝΟΤ 0 ΦΧΣΟΓΡΑΦΗΑ

102 ηνλ Πίλαθα 40 πνπ αθνινπζεί θαηαγξάθνληαη νη δξαζηεξηφηεηεο πνπ επηιέγνπλ νη καζεηέο λα απνιακβάλνπλ ζηνλ ειεχζεξν ρξφλν ηνπο. Σν άζξνηζκα ησλ ζπρλνηήησλ μεπεξλάεη ηνλ αξηζκφ ησλ παηδηψλ, δηφηη πνιιά παηδηά έρνπλ επηιέμεη πάλσ απφ κηα δξαζηεξηφηεηα. Σν 54,9% πξνηηκά λα βγαίλεη έμσ κε θίινπο. Ο αζιεηηζκφο, ε κνπζηθή, ην δηαδίθηπν, ε ηειεφξαζε αλήθνπλ ζηηο δξαζηεξηφηεηεο πνπ θεληξίδνπλ ην ελδηαθέξνλ ησλ παηδηψλ, κε αμηνζεκείσηα πνζνζηά ησλ (37.6%, 36.4%, 36.4%, 33.5%) αληίζηνηρα. Δλψ φζν αθνξά ηελ πξνηίκεζε ησλ καζεηψλ ζε εθδξνκέο θαη ηα ηαμίδηα κφλν 18 (10,4%) ζηνπο 173 δειψλνπλ ελδηαθέξνλ, φπσο θαη 16 (9,2%) ζηνπο 173 δειψλνπλ ελδηαθέξνλ γηα πεξίπαην ζε ρψξνπο πξαζίλνπ. Πίλαθαο 40 : Δλαζρφιεζε ζηνλ ειεχζεξν ρξφλν πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΔΞΧ ΜΔ ΦΗΛΟΤ 95 54,9 ΑΘΛΖΣΗΜΟ 65 37,6 ΜΟΤΗΚΖ 63 36,4 ΓΗΑΓΗΚΣΤΟ 63 36,4 ΣΖΛΔΟΡΑΖ 58 33,5 ΚΗΝΖΜΑΣΟΓΡΑΦΟ - ΘΔΑΣΡΟ 36 20,8 ΓΗΑΒΑΜΑ 33 19,1 ΔΚΓΡΟΜΔ-ΣΑΞΗΓΗΑ 18 10,4 ΠΔΡΗΠΑΣΟ Δ ΥΧΡΟΤ ΠΡΑΗΝΟΤ 16 9,2 ΦΧΣΟΓΡΑΦΗΑ 13 7,5

103 4 ε Δλόηεηα: Αμηνιόγεζε ρξήζε πξναύιηνπ ρώξνπ ζρνιείνπ ζηελ Π.Δ. Όζνλ αθνξά ζην θαηά πφζνλ νη καζεηέο ζα επέιεγαλ ην δηαδίθηπν γηα λα θάλνπλ «έλα ηαμίδη ζηνλ θφζκν ησλ θπηψλ», ην 48,6% ησλ καζεηψλ απάληεζε ζεηηθά, αληίζεηα ην 36,4% δελ ζα επέιεγε ηέηνηνπ είδνπο αλαδήηεζε ζε ηζηνζειίδεο ηνπ Γηαδηθηχνπ, ελψ ην 15% δήισζε αβέβαην. Πίλαθαο 41 : Δπηινγή δηαδηθηχνπ γηα «έλα ηαμίδη ζηνλ θφζκν ησλ θπηψλ» πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ 84 48,6 ΟΥΗ 63 36,4 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 26 15,0 ύλνιν ,0 Γηαιέμεηο απφ θαζεγεηέο ή απφ πξνζθεθιεκέλνπο νκηιεηέο ζην ζρνιείν ζρεηηθά κε ην πξάζηλν έρνπλ παξαθνινπζήζεη 65 καζεηέο (37,6%). Πίλαθαο 42: Παξαθνινχζεζε δηαιέμεσλ απφ θαζεγεηέο ή απφ πξνζθεθιεκέλνπο νκηιεηέο ζην ζρνιείν ζρεηηθά κε ην πξάζηλν πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ 65 37,6 ΟΥΗ ύλνιν ,0

104 ρεηηθά κε ην θαηά πφζνλ ελδηαθέξεη ηνπο καζεηέο λα έρνπλ πεξηζζφηεξε ελεκέξσζε γηα ην πξάζηλν, έλα κεγάιν πνζνζηφ ησλ εξσηεζέλησλ (79,8%) εθδήισζε ζρεηηθφ ελδηαθέξνλ, λα έρεη δειαδή πεξηζζφηεξε ελεκέξσζε γηα ην πξάζηλν. Αληίζεηα ην 15,6% δειψλεη φηη δελ ελδηαθέξεηαη, ππάξρεη φκσο θαη ην 4,6% πνπ δειψλεη φηη δελ γλσξίδεη. Πίλαθαο 43: Δλδηαθέξνλ γηα πεξηζζφηεξε ελεκέξσζε γηα ην πξάζηλν πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ ,8 ΟΥΗ 27 15,6 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 8 4,6 ύλνιν ,0

105 Όπσο εμάιινπ θαίλεηαη απφ ηνλ πίλαθα ην 56,1% ησλ καζεηψλ πξνηηκά, σο κέζν ελεκέξσζεο ζε ζέκαηα πνπ αθνξνχλ ην πξάζηλν, ηα βίληεν ληνθηκαληέξ ελψ ην 28,3% θαη 26,6% πξνηηκά λα ελεκεξψλεηαη κέζσ δηαδηθηχνπ θαη δηαιέμεσλ παξνπζηάζεσλ αληίζηνηρα. Πίλαθαο 44: Πξνηηκψκελν κέζν γηα πεξηζζφηεξε ελεκέξσζε γηα ην πξάζηλν. πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΒΗΝΣΔΟ (ΝΣΟΚΗΜΑΣΔΡ) 97 56,1 ΓΗΑΓΗΚΣΤΟ 49 28,3 ΓΗΑΛΔΞΔΗ - ΠΑΡΟΤΗΑΔΗ 46 26,6 ΒΗΒΛΗΑ 28 16,2 ΆΛΛΟ ΜΔΟ 12 6,9 Εξ. 21 Με πνηό ηξόπν ζέιεηο λα έρεηο πεξηζζόηεξε ελεκέξωζε γηα ην πξάζηλν; ΜΔ ΒΗΝΣΔΟ (ΝΣΟΚΗΜΑΣΔΡ) ΑΠΟ ΣΟ ΓΗΑΓΗΚΣΤΟ ΜΔ ΓΗΑΛΔΞΔΗ - ΠΑΡΟΤΗΑΔΗ ΜΔ ΒΗΒΛΗΑ ΆΛΛΟ ΣΡΟΠΟ 0

106 ε ζρέζε κε ην πνηνπο αθνξά ε χπαξμε θαη ε ζπληήξεζε ησλ θπηψλ ζην πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ (δπλαηφηεηα πνιιαπιψλ απαληήζεσλ), 94 ζηνπο 173 καζεηέο (54,3%) ζεσξνχλ φηη αθνξά θαη ηνπο καζεηέο, 66 (38,2%) δήισζαλ φηη αθνξά θαη ηελ ηνπηθή θνηλσλία, 64 (37%) φηη αθνξά θαη ηνπο θαζεγεηέο, θαη ηέινο 18 (10,4%) φηη αθνξά θαη ηνπο γνλείο ησλ καζεηψλ. Γηαπηζηψλεηαη φηη ζχκθσλα κε ηνπο καζεηέο, ε χπαξμε θαη ε ζπληήξεζε θπηψλ ζην πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ αθνξά θπξίσο ηνπο καζεηέο θαη ηελ ηνπηθή θνηλσλία αιιά θαη ηνπο θαζεγεηέο ηνπο. Πίλαθαο 45 : Δπζχλε γηα ηελ χπαξμε θπηψλ ζην πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΜΑΘΖΣΔ 94 54,3 ΣΟΠΗΚΖ ΚΟΗΝΧΝΗΑ 66 38,2 ΚΑΘΖΓΖΣΔ ΓΟΝΔΗ 18 10,4 ΆΛΛΟ 13 7,5 Εξ. 22 Πηζηεύεηο όηη ε ύπαξμε θαη ε ζπληήξεζε ηωλ θπηώλ ζην πξναύιην ηνπ ζρνιείνπ αθνξά; ΜΑΘΖΣΔ ΣΟΠΗΚΖ ΚΟΗΝΧΝΗΑ ΚΑΘΖΓΖΣΔ ΓΟΝΔΗ ΆΛΛΟ 0

107 Σν 71,1% ησλ καζεηψλ δειψλεη φηη δελ είλαη επραξηζηεκέλν κε ηνλ πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ (απφ κέηξηα έσο θαζφινπ κε πνζνζηά 34,7%, 17,9%, θαη 18,5% αληίζηνηρα), ελψ ην 28,9% δειψλεη ηθαλνπνηεκέλν απφ ηνλ πξναχιην ρψξν (ηνπο αξέζεη πνιχ έσο πάξα πνιχ κε πνζνζηά 19,7% θαη 9,2%, αληίζηνηρα). Πίλαθαο 46: Βαζκφο ηθαλνπνίεζεο καζεηψλ πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΠΑΡΑ ΠΟΛΤ 16 9,2 ΠΟΛΤ 34 19,7 ΜΔΣΡΗΑ 60 34,7 ΛΗΓΟ 31 17,9 ΚΑΘΟΛΟΤ 32 18,5 ύλνιν ,0 απφ ην

108 Όζνλ αθνξά ηελ χπαξμε θχηεπζεο ζην πξναχιην ρψξν, ην 86,7% απάληεζε φηη ππάξρεη θχηεπζε ζηνλ πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ, ελψ ην 13,3% απάληεζε αξλεηηθά. Πίλαθαο 47 : Ύπαξμε θχηεπζεο ζην πξναχιην πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ ,7 ΟΥΗ 23 13,3 ύλνιν ,0 Απφ ηνπο 150 καζεηέο πνπ απάληεζαλ ζεηηθά, νη 112 (64,7%) δήισζαλ φηη έλα κεγάιν κέξνο ησλ δχν πξναχιησλ ζρνιηθψλ ρψξσλ (Γπκλαζίνπ θαη Λπθείνπ) απνηειείηαη απφ Γέλδξα, 71 (41%) φηη απνηειείηαη απφ Θάκλνπο, 42 (24,3%) απφ Λνπινχδηα (ζπρλφηεηα απαληήζεσλ 42), 33 (19,1%) απφ ριννηάπεηα θαη 16 (9,2%) απφ άιια είδε. Πίλαθαο 48 : Φχηεπζε πξναχιηνπ ρψξνπ πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΓΔΝΓΡΑ ,7 ΘΑΜΝΟΤ ΛΟΤΛΟΤΓΗΑ 42 24,3 ΓΚΑΕΟΝ 33 19,1 ΑΛΛΑ ΔΗΓΖ 16 9,2 Εξ. 25 Αλ λαη, ηη θπηά πεξηιακβάλεη ε θύηεπζε; ΓΔΝΓΡΑ ΘΑΜΝΟΤ ΛΟΤΛΟΤΓΗΑ ΓΚΑΕΟΝ ΑΛΛΑ ΔΗΓΖ 0

109 Σν 59,5% ζεσξεί ην δηαζέζηκν ρψξν ηνπ ζρνιείνπ πξνο θχηεπζε απφ πνιχ ηθαλνπνηεηηθφ έσο ηθαλνπνηεηηθφ, ελψ ην 40,5% ηνλ ζεσξεί απφ ιίγν έσο αλχπαξθην. Πίλαθαο 49 : Γηαζέζηκνο ρψξν ηνπ ζρνιείνπ γηα θχηεπζε ΠΟΛΤ ΗΚΑΝΟΠΟΗΖΣΗΚΟ πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) 41 23,7 ΗΚΑΝΟΠΟΗΖΣΗΚΟ 62 35,8 ΛΗΓΟ 38 22,0 ΔΛΑΥΗΣΟ 23 13,3 ΑΝΤΠΑΡΚΣΟ 9 5,2 ύλνιν ,0

110 Σν 50,3% ησλ καζεηψλ ζεσξεί ηελ χπαξμε θχηεπζεο ζηνλ πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ σο πάξα πνιχ ζεκαληηθή, ην 17,9% πνιχ ζεκαληηθή, ην 22,5% αξθεηά ζεκαληηθή, ελψ κφιηο ην 2,3% ηε ζεσξνχλ ζεκαληηθή. Πίλαθαο 50: εκαληηθφηεηα ηεο χπαξμεο θχηεπζεο ζηνλ πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ. ΠΑΡΑ ΠΟΛΤ πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) 87 50,3 ΠΟΛΤ 31 17,9 ΑΡΚΔΣΑ 39 22,5 ΛΗΓΟ 12 6,9 ΚΑΘΟΛΟΤ 4 2,3 ύλνιν ,0

111 Όζνλ αθνξά ζηηο θαηαζθεπέο πνπ επηζπκνχλ νη καζεηέο λα γίλνπλ ζηνπο πξναχιηνπο ρψξνπο ησλ ζρνιείσλ, ην κεγαιχηεξν πνζνζηφ ησλ εξσηεζέλησλ (37%), πξνηηκά ηηο πέξγθνιεο θηφζθηα, ην 31,8% επηζπκεί πεξηζζφηεξα παγθάθηα, ην 31,2% ζηέγαζηξα κε θχηεπζε, ελψ ην 17,3% δηάθνξεο άιιεο εηδηθέο θαηαζθεπέο. Πίλαθαο 51: Δπηζπκεηέο θαηαζθεπέο ζηνλ πξναχιην ρψξν πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΠΔΡΓΚΟΛΑ - ΚΗΟΚΗ ΠΑΓΚΑΚΗ 55 31,8 ΣΔΓΑΣΡΟ ΜΔ ΦΤΣΔΤΖ 54 31,2 ΆΛΛΖ ΔΗΓΗΚΖ ΚΑΣΑΚΔΤΖ 30 17,3 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 20 11,6 Εξ. 28 ην πξναύιην ηνπ ζρνιείνπ ζνπ, πνηεο θαηαζθεπέο ζα ήζειεο λα γίλνπλ; ΠΔΡΓΚΟΛΑ - ΚΗΟΚΗ ΠΑΓΚΑΚΗ ΣΔΓΑΣΡΟ ΜΔ ΦΤΣΔΤΖ ΆΛΛΖ ΔΗΓΗΚΖ ΚΑΣΑΚΔΤΖ ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 0

112 Δπίζεο, φζνλ αθνξά ζηα πιηθά επίζηξσζεο πνπ επηζπκνχλ νη καζεηέο λα ππάξρνπλ ζηνπο πξναχιηνπο ρψξνπο ησλ ζρνιείσλ, 72 ζηνπο 173 καζεηέο (41,6%) πξνηηκνχλ ηνλ ριννηάπεηα, 32 (18,5%) καζεηέο ζα επέιεγαλ θαη ην ρψκα ραιίθη, 22 (12,7%) θαη ην ραιίθη μχιν αιιά θαη, ζε ίδην πνζνζηφ, πιαζηηθφ ηάπεηα. Σέινο, ππάξρεη θαη έλαο κηθξφο αξηζκφο καζεηψλ πνπ ζα επέιεγε ην ηζηκέλην, άκκν ή θάπνην άιιν πιηθφ επίζηξσζεο γηα ηνπο ζρνιηθνχο πξναχιηνπο ρψξνπο. Πίλαθαο 52 : Δπηζπκεηά πιηθά επίζηξσζεο πξναπιίσλ ρψξσλ πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΓΚΑΕΟΝ 72 41,6 ΥΧΜΑ - ΥΑΛΗΚΗ 32 18,5 ΥΑΛΗΚΗ - ΞΤΛΟ 22 12,7 ΠΛΑΣΗΚΟ ΣΑΠΖΣΑ 22 12,7 ΥΧΜΑ - ΣΗΜΔΝΣΟ ΣΗΜΔΝΣΟ 15 8,7 ΑΜΜΟ 14 8,1 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 8 4,6 Εξ. 29 Πνηά πιηθά επίζηξωζεο, ζα ήζειεο λα ππάξρνπλ ζην πξναύιην ηνπ ζρνιείνπ ζνπ; ΓΚΑΕΟΝ ΥΧΜΑ - ΥΑΛΗΚΗ ΥΑΛΗΚΗ - ΞΤΛΟ ΠΛΑΣΗΚΟ ΣΑΠΖΣΑ ΥΧΜΑ - ΣΗΜΔΝΣΟ ΣΗΜΔΝΣΟ ΑΜΜΟ ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ

113 ρεηηθά κε ην πνην είλαη ην πην επηζπκεηφ ραξαθηεξηζηηθφ γλψξηζκα ησλ θπηψλ, 127 απφ ηνπο 173 (73,4%) δήισζαλ ηα άλζε ησλ θπηψλ θαη αθνινπζνχλ ηα θχιια (ν κεηαρξσκαηηζκφο, ε πνηθηινκνξθία ησλ ζρεκάησλ) θαη ηέινο νη θαξπνί (ην ζρήκα θαη ην ρξψκα απηψλ). Πίλαθαο 53 : Δπηζπκεηφ ραξαθηεξηζηηθφ γλψξηζκα ησλ θπηψλ πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΑΝΘΖ ,4 ΦΤΛΛΑ 31 17,9 ΚΑΡΠΟΗ 21 12,1 Εξ. 30 Πνηό ραξαθηεξηζηηθό γλώξηζκα ηωλ θπηώλ ζνπ αξέζεη πεξηζζόηεξν; ΑΝΘΖ ΦΤΛΛΑ ΚΑΡΠΟΗ 0

114 Δπηπιένλ, φζνλ αθνξά ζηηο ηδηφηεηεο ησλ θπηψλ πνπ απνιακβάλνπλ πεξηζζφηεξν νη καζεηέο, θπξηαξρεί ην άξσκα ησλ αλζέσλ, αθνινπζεί ε αιιαγή ηνπ ρξψκαηνο ησλ θχιισλ, ελψ σο ηειεπηαία αλαθέξεηαη ην ζξφηζκα ησλ θχιισλ. Πίλαθαο 54: Ηδηφηεηεο θπηψλ πνπ επηζπκνχλ ηα παηδηά εηξά Πξνηίκεζεο Ηδηφηεηεο θπηψλ πρλφηεηα 1ε ΠΡΟΣΗΜΖΖ Σν άξσκα ησλ αλζέσλ 51 2ε ΠΡΟΣΗΜΖΖ Σν άξσκα ησλ αλζέσλ 53 Ζ αιιαγή ηνπ ρξψκαηνο ησλ 3ε θχιισλ ην ΠΡΟΣΗΜΖΖ θζηλφπσξν 42 Ζ αιιαγή ηνπ ρξψκαηνο ησλ 4ε θχιισλ ην ΠΡΟΣΗΜΖΖ θζηλφπσξν 51 5ε ΠΡΟΣΗΜΖΖ Σν ζξφηζκα ησλ θχιισλ 57 Εξ 31 : Πνηα ηδηόηεηα ηωλ θπηώλ ζνπ αξέζεη πεξηζζόηεξν λα απνιακβάλεηο; ε: Σν άξωκα ηωλ αλζέωλ 2ε: Σν άξωκα ηωλ αλζέωλ 42 3ε: Ζ αιιαγή ηνπ ρξώκαηνο ηωλ θύιιωλ ην θζηλόπωξν 51 4ε: Ζ αιιαγή ηνπ ρξώκαηνο ηωλ θύιιωλ ην θζηλόπωξν 57 5ε: Σν ζξόηζκα ηωλ θύιιωλ

115 Σν 56,1% ησλ καζεηψλ δελ ζεσξεί φηη ν ζρνιηθφο ηνπο θήπνο εθηφο απφ άλζε πξέπεη λα πεξηιακβάλεη θαη ιαραληθά, ελψ ην 37% ην αληίζεην. Πίλαθαο 55: Δπηζπκία ζρνιηθνχ θήπνπ κε άλζε θαη ιαραληθά. πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ 64 37,0 ΟΥΗ 97 56,1 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 12 6,9 ύλνιν ,0

116 5 ε Δλόηεηα : Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε ηελ ελφηεηα απηή θαηαγξάθνληαη εξσηήζεηο πνπ αθνξνχλ ηελ Π.Δ. Σν 66,4% ελδηαθέξεηαη γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο απφ πάξα πνιχ έσο πνιχ, ελψ ην 33,6% ελδηαθέξεηαη απφ κέηξηα έσο θαζφινπ. Πίλαθαο 56: Δλδηαθέξνλ καζεηψλ γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΠΑΡΑ ΠΟΛΤ 57 32,9 ΠΟΛΤ 58 33,5 ΜΔΣΡΗΑ 37 21,4 ΛΗΓΟ 11 6,4 ΚΑΘΟΛΟΤ 10 5,8 ύλνιν: ,0

117 ρεηηθά κε ηελ εξψηεζε, αλ νη καζεηέο έρνπλ ελεκέξσζε απφ ηνπο θαζεγεηέο ζε ζέκαηα πεξηβάιινληνο. Σν 24,8% απάληεζε φηη ε ελεκέξσζε πνπ έρνπλ θπκαίλεηαη απφ πάξα πνιχ έσο πνιχ, ελψ ην 75,2% απάληεζε φηη ε ελεκέξσζε πνπ έρνπλ απφ ηνπο θαζεγεηέο θπκαίλεηαη απφ κέηξηα έσο θαζφινπ. Πίλαθαο 57: Δλεκέξσζε καζεηψλ απφ θαζεγεηέο γηα ζέκαηα πεξηβάιινληνο. ΠΑΡΑ ΠΟΛΤ πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) 22 12,7 ΠΟΛΤ 21 12,1 ΜΔΣΡΗΑ 44 25,4 ΛΗΓΟ 44 25,4 ΚΑΘΟΛΟΤ 42 24,3 ύλνιν ,0

118 ηνλ παξαθάησ πίλαθα 57 αλαγξάθνληαη νη πεγέο απφθηεζεο πεξηβαιινληηθψλ γλψζεσλ ησλ καζεηψλ. Απφ ηηο απαληήζεηο ησλ εξσηεκαηνινγίσλ πξνθχπηεη φηη ε νηθνγέλεηα απνηειεί ηελ θχξηα πεγή απφθηεζεο πεξηβαιινληηθψλ γλψζεσλ. Αθνινπζεί σο 2 ν κέζν απφθηεζεο ηα βηβιία πεξηνδηθά - εθεκεξίδεο, νη ζπδεηήζεηο ησλ καζεηψλ κε άιινπο, ηα πνιπκέζα, εθζέζεηο ζε κνπζεία. Απνηεινχλ ην 3 ν, 4 ν,5 ν -6 ν, 7 ν θαη 8 ν κέζν απφθηεζεο Πίλαθαο 57: Μέζν απφθηεζεο πεξηβαιινληηθψλ γλψζεσλ. πρλφηεηα καζεηψλ 1 ν κέζν απόθηεζεο ΟΗΚΟΓΔΝΔΗΑ 53 2 ν κέζν απόθηεζεο ΟΗΚΟΓΔΝΔΗΑ 46 ΒΗΒΛΗΑ - ΠΔΡΗΟΓΗΚΑ - ΔΦΖΜΔΡΗΓΔ 39 3 ν κέζν απόθηεζεο 4 ν κέζν ΤΕΖΣΖΔΗ απόθηεζεο ΜΔ ΑΛΛΟΤ 39 5 ν κέζν απόθηεζεο ΠΟΛΤΜΔΑ 31 6 ν κέζν απόθηεζεο ΠΟΛΤΜΔΑ 34 7 ν κέζν απόθηεζεο 8 ν κέζν απόθηεζεο ΔΚΘΔΔΗ Δ ΜΟΤΔΗΑ 43 ΔΚΘΔΔΗ Δ ΜΟΤΔΗΑ 69 ηνλ πίλαθα 58 αλαγξάθνληαη νη πξαθηηθέο πνπ ζα ζπκκεηείραλ νη καζεηέο, κε ζθνπφ λα βνεζνχζαλ ηελ πξνζηαζία ηνπ πεξηβάιινληνο. Οη πξνηεηλφκελεο απαληήζεηο ήηαλ επηά θαη πνιχ καζεηέο απάληεζαλ παξαπάλσ απφ κηα πξαθηηθέο. Ζ αμηνιφγεζε απηψλ ζα γίλεη κε βάζε πνηα πξαθηηθή είρε ηελ κεγαιχηεξε ζπρλφηεηα ησλ εξσηεζέλησλ. Σν πξφγξακκα ηεο αλαθχθισζεο απνηειεί ηελ 1 ε επηινγή ησλ καζεηψλ γηα ηελ βειηίσζε ηνπ πιαλήηε. Αθνινπζνχλ ε Οηθνλνκία ηνπ λεξνχ, ε πκκεηνρή ησλ καζεηψλ ζε πξνγξάκκαηα κε θπβεξλεηηθψλ Οξγαλψζεσλ, φπσο είλαη ε WWF, GREENPEACE θιπ.

119 Πίλαθαο 58: πκκεηνρή καζεηψλ ζε πξαθηηθέο γηα ηελ πξνζηαζία ηνπ πεξηβάιινληνο πρλφηεηα καζεηψλ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΝΑΚΤΚΛΧΖ 99 ΟΗΚΟΝΟΜΗΑ ΣΖ ΚΑΣΑΝΑΛΧΖ ΝΔΡΟΤ 95 ΟΗΚΟΝΟΜΗΑ ΟΗΚΗΑΚΖ ΔΝΔΡΓΔΗΑ 83 ΤΜΜΔΣΟΥΖ Δ ΜΚΟ 70 ΑΓΟΡΑ ΠΡΟΨΟΝΣΧΝ ΦΣΗΑΓΜΔΝΑ ΑΠΌ ΤΛΗΚΑ ΦΗΛΗΚΑ ΣΟ ΠΔΡΗΒΑΛΛΟΝ 69 ΥΡΖΖ ΜΑΕΗΚΧΝ ΜΔΧΝ ΜΔΣΑΦΟΡΑ 59 Δ ΚΑΜΗΑ ΑΠΟ ΣΗ ΠΑΡΑΠΑΝΧ 13 Εξ. 36 Εάλ απνδεηθλπόηαλ όηη νη αθόινπζεο πξαθηηθέο βνεζνύζαλ ζηελ πξνζηαζία ηνπ πεξηβάιινληνο, ζε πνηέο ζα ζπκκεηείρεο; Παξαθαιώ ζεκείωζε όζεο απαληήζεηο ζνπ ηαηξηάδνπλ. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΑΝΑΚΤΚΛΧΖ 80 ΟΗΚΟΝΟΜΗΑ ΣΖ ΚΑΣΑΝΑΛΧΖ ΝΔΡΟΤ 60 57,2 54,9 48 ΟΗΚΟΝΟΜΗΑ ΟΗΚΗΑΚΖ ΔΝΔΡΓΔΗΑ 40 40,5 39,9 34,1 ΤΜΜΔΣΟΥΖ Δ ΜΚΟ 20 7,5 ΑΓΟΡΑ ΠΡΟΗΟΝΣΧΝ ΦΣΗΑΓΜΔΝΑ ΑΠΌ ΤΛΗΚΑ ΦΗΛΗΚΑ ΣΟ ΠΔΡΗΒΑΛΛΟΝ ΥΡΖΖ ΜΑΕΗΚΧΝ ΜΔΧΝ ΜΔΣΑΦΟΡΑ 0 Δ ΚΑΜΗΑ ΑΠΟ ΣΗ ΠΑΡΑΠΑΝΧ

120 ηνλ Πίλαθα 59 θαηαγξάθεηαη ε ζπρλφηεηα ησλ απαληήζεσλ ησλ καζεηψλ ζρεηηθά κε ην θαηά πφζν απνηειεί ππνρξέσζε ησλ καζεηψλ ε παξαθνινχζεζε ελφο καζήκαηνο ζρεηηθφ κε ηα πεξηβαιινληηθά δεηήκαηα. Σν 85,5% αλαθέξεη φηη ζα πξέπεη νη καζεηέο λα παξαθνινπζήζνπλ έλα κάζεκα ζρεηηθφ, ελψ ην 7,5% απαληά φηη δελ είλαη θαη ππνρξεσηηθφ. Πίλαθαο 59: Απνηειεί ππνρξέσζε καζεηψλ ε παξαθνινχζεζε ελφο καζήκαηνο ζρεηηθφ κε ην πεξηβάιινλ. πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ ,5 ΟΥΗ 13 7,5 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 12 6,9 ύλνιν ,0 ηνλ πίλαθα 60 θαηαγξάθεηαη ε δηάζεζε πιεξσκήο γηα ηελ Π.Δ. Σν 77,5% ησλ εξσηεζέλησλ απάληεζε φηη ζπκθσλεί λα θαηαβάιεη ην πνζφ ησλ 5 γηα ηελ πεξηβαιινληηθή πξνζηαζία, ελψ ην 16,2% δελ ζπκθσλεί γηα απηή ηελ πξνζθνξά. Πίλαθαο 60: Γηάζεζε πιεξσκήο 5 γηα ηελ Πεξηβαιινληηθή Πξνζηαζία. πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ ,5 ΟΥΗ 28 16,2 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 11 6,4 ύλνιν ,0

121 ηνλ πίλαθα 61 θαηαγξάθεηαη ε επηζπκία ησλ καζεηψλ ζπκκεηνρήο ηνπ ζρνιείνπ ζε πξνγξάκκαηα Π.Δ. Σν 88,4% ησλ εξσηεζέλησλ απάληεζε ζεηηθά, ελψ ην 6,4% δελ ζα ήζειε ην ζρνιείν ηνπο λα παίξλεη κέξνο ζε ηέηνηνπ είδνπο πξνγξάκκαηα. Πίλαθαο 61: Δπηζπκία καζεηψλ ζπκκεηνρήο ηνπ ζρνιείνπ ζε πξνγξάκκαηα πεξηβαιινληηθήο εθπαίδεπζεο πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ ,4 OXI 11 6,4 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 9 5,2 ύλνιν ,0 ηνλ παξαθάησ πίλαθα θαηαγξάθεηαη ε άπνςε ησλ καζεηψλ ζρεηηθά κε ην θαηά πφζν πηζηεχνπλ φηη νη άλζξσπνη, πξνθαινχλ θαηαζηξνθέο ζην πεξηβάιινλ. Σν 94,8% πηζηεχεη φηη ν άλζξσπνο είλαη ππεχζπλνο γηα ηηο θαηαζηξνθέο πνπ πξνθαινχληαη ζην πεξηβάιινλ απφ πάξα πνιχ έσο πνιχ. Πίλαθαο 62: Πηζηεχνπλ νη καζεηέο φηη νη άλζξσπνη πξνθαινχλ θαηαζηξνθέο ζην πεξηβάιινλ. πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΠΑΡΑ ΠΟΛΤ ,8 ΠΟΛΤ 38 22,0 ΛΗΓΟ 5 2,9 ΚΑΘΟΛΟΤ 1,6 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 3 1,7 ύλνιν ,0

122 ρεηηθά κε ηελ άπνςε φηη ε αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε Πίλαθαο 63: Αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζε καο. πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ ,4 ΟΥΗ 10 5,8 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 10 5,8 ύλνιν ,0 ηνλ Πίλαθα 64 θαηαγξάθεηαη ε θαηαλνκή ησλ απαληήζεσλ ησλ καζεηψλ ζρεηηθά κε ην αλ πηζηεχνπλ φηη απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο. Σν πνζνζηφ φηη ην 91,9% ησλ εξσηεζέλησλ καζεηψλ πηζηεχεη φηη απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο. Πίλαθαο 64: Απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ ,9 ΟΥΗ 8 4,6 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 6 3,5 ύλνιν ,0

123 ηελ εξψηεζε αλ κέιεκα φισλ πξέπεη λα είλαη ε ελζάξξπλζε ησλ πξνζπαζεηψλ γηα ηε δηαηήξεζε ηεο θχζεο ζε θαιή θαηάζηαζε. Σν 89,6 % απάληεζε ζεηηθά, ελψ ην 5,2% αξλεηηθά. Πίλαθαο 65 : Μέιεκα φισλ πξέπεη λα είλαη ε ελζάξξπλζε ησλ πξνζπαζεηψλ γηα ηε δηαηήξεζε ηεο θχζεο ζε θαιή θαηάζηαζε. πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ ,6 ΟΥΗ 9 5,2 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 9 5,2 χλνιν ,0 6 ε Δλόηεηα : Σν πεξηβάιινλ ζηελ πεξηνρή ηεο Μάλδξαο. ηνλ παξαθάησ πίλαθα αλαγξάθνληαη κε ζεηξά ζεκαληηθφηεηαο νη ξππνγφλεο εζηίεο κφιπλζεο ηεο πεξηνρήο ηεο Μάλδξαο. Με βάζε ηηο απαληήζεηο ησλ καζεηψλ ε πην ζεκαληηθή εζηία κφιπλζεο ηεο πεξηνρήο είλαη ηα εξγνζηάζηα κε πνζνζηφ (60,1%), κηα πνπ ε βηνκεραληθή πεξηνρή ηεο Μάλδξαο θαη γεληθφηεξα ε πεξηνρή ηνπ Θξηαζίνπ Πεδίνπ απνηειείηαη απφ έλα κεγάιν αξηζκφ βηνκεραληψλ θαη κάιηζηα βαξέσλ, φπσο π.ρ. Γηπιηζηήξηα Αζπξνπχξγνπ, Ναππεγεία Διεπζίλαο, Υαιπβνπξγηθή, Διιεληθή Υαιπβνπξγία, Διιεληθά Πεηξέιαηα, Σζηκεληνβηνκεραλία ΣΗΣΑΝ θ.ι.π. Σελ 2 ε εζηία κφιπλζεο ηελ απνηεινχλ ηα Λαηνκεία κε πνζνζηφ (31,8%), ζηελ Πεξηνρή ππάξρνπλ 2 Λαηνκεία, εθ ησλ νπνίσλ ην έλα είλαη ελεξγφ ην Λαηνκείν ΥΑΛΤΦ, ππφ ηελ Γηεχζπλζε ηνπ Italcementi Group. Tελ 3 ε εζηία κφιπλζεο απνηεινχλ ηα ΥΤΣΑ κε πνζνζηφ (27,2%), ηελ 4 ε εζηία απνηεινχλ ηα θπηνθάξκαθα κε πνζνζηφ (27,7%) θαη πνιχ θνληά είλαη θαη ηα νρήκαηα κε πνζνζηφ (25,4%), ηελ 5 ε εζηία απνηεινχλ ηα θπηνθάξκαθα θαη ηα ιηπάζκαηα κε πνζνζηφ (39,9%) αληίζηνηρα.

124 1ε ΔΣΗΑ: ΔΡΓΟΣΑΗΑ 2ε ΔΣΗΑ: ΛΑΣΟΜΔΗΑ 3ε ΔΣΗΑ: ΥΤΣΑ 4ε ΔΣΗΑ: ΦΤΣΟΦΑΡΜΑΚΑ - ΛΗΠΑΜΑΣΑ 5ε ΔΣΗΑ: ΦΤΣΟΦΑΡΜΑΚΑ - ΛΗΠΑΜΑΣΑ Πίλαθαο 66: Αμηνιφγεζε θαη ηε ζεηξά ζεκαληηθφηεηαο ηεο ξππνγφλνπο αηηίαο ηεο πεξηνρήο ηεο Μάλδξαο Ρππνγφλνο Δζηία πρλφηεηα 1ε ΔΣΗΑ ΡΤΠΑΝΖ 1ε ΔΣΗΑ: ΔΡΓΟΣΑΗΑ 104 2ε ΔΣΗΑ ΡΤΠΑΝΖ 2ε ΔΣΗΑ: ΛΑΣΟΜΔΗΑ 55 3ε ΔΣΗΑ ΡΤΠΑΝΖ 3ε ΔΣΗΑ: ΥΤΣΑ 47 4ε ΔΣΗΑ ΡΤΠΑΝΖ 4ε ΔΣΗΑ: ΦΤΣΟΦΑΡΜΑΚΑ - ΛΗΠΑΜΑΣΑ 48 5ε ΔΣΗΑ ΡΤΠΑΝΖ 5ε ΔΣΗΑ: ΦΤΣΟΦΑΡΜΑΚΑ - ΛΗΠΑΜΑΣΑ 69 Δξ. 44 Αμηνιόγεζε θαηά ζεηξά ζεκαληηθόηεηαο ηεο ξππνγόλνπο αηηίαο ηεο πεξηνρήο ηεο Μάλδξαο

125 ηελ εξψηεζε αλ νη καζεηέο ζα έπαηξλαλ κέξνο ζε δελδξνθχηεπζε ζηελ πεξηνρή ηνπο. Παξαηεξείηε φηη ην 80,3% ζα έπαηξλε κέξνο ζε δελδξνθχηεπζε ζηελ πεξηνρή ηεο Μάλδξαο, ελψ ην 12,7% δελ ζα επηζπκνχζε λα πάξεη κέξνο ζηε δελδξνθχηεπζε. Πίλαθαο 67: πκκεηνρή ζε δελδξνθχηεπζε ζηελ πεξηνρή ηεο Μάλδξαο. πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ ,3 ΟΥΗ 22 12,7 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 12 6,9 ύλνιν ,0 ρεηηθά κε ηελ εξψηεζε θαηά πφζν ληψζνπλ νη καζεηέο φηη κπνξνχλ λα θάλνπλ θάηη γηα λα αιιάμεη ε θαηάζηαζε ηνπ πξαζίλνπ ζηελ πεξηνρή ηεο Μάλδξαο.. Σν 64,7% ησλ εξσηεζέλησλ ληψζνπλ φηη κπνξεί λα θάλνπλ θάηη γηα λα αιιάμεη ε θαηάζηαζε ηνπ πξαζίλνπ, ελψ ην 19,1% ληψζεη φηη δελ κπνξεί λα αιιάμεη ε θαηάζηαζε, ππάξρεη θαη έλα 16,2% ην νπνίν δελ έρεη άπνςε δελ γλσξίδεη. Πίλαθαο 68: Γπλαηφηεηα αιιαγήο θαηάζηαζεο πξαζίλνπ ζηελ πεξηνρή ηεο Μάλδξαο. πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ ,7 ΟΥΗ 33 19,1 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 28 16,2 ύλνιν ,0

126 ρεηηθά κε ην αλ νη ηδέεο ηνπο γηα ην πξάζηλν ηεο πεξηνρήο ηνπο είλαη ζεκαληηθέο θαη αμίδεη λα ηηο αθνχζεη θάπνηνο. Σν 46,2% ησλ εξσηεζέλησλ ζεσξνχλ φηη έρνπλ ηδέεο λα πξνηείλνπλ γηα ηελ αλαβάζκηζε ηνπ πξαζίλνπ θαη κάιηζηα ζα ήζειαλ λα ηηο αθνχζνπλ νη αξρέο ηηο ηνπηθήο απηνδηνίθεζεο, ην ζπκβνχιην ησλ γνλέσλ, ν ζχιινγνο θαζεγεηψλ, ζα ήζειαλ επίζεο λα εθθξαζηνχλ ζε ηνπηθέο εθεκεξίδεο, ζε ηζηνζειίδα ηεο πφιεο θ.ι.π. Σν 23,1% ζεσξεί φηη δελ έρεη λα πξνηείλεη θάηη ξηδνζπαζηηθφ θαη ζεκαληηθφ. Απφ ηελ άιιε εμίζνπ ζεκαληηθφ είλαη ην πνζνζηφ ηνπ 30,6% πνπ αλήθεη ζε απηνχο πνπ δελ γλσξίδνπλ ή ίζσο ζε απηνχο πνπ έρνπλ πάξα πνιιά λα πξνηείλνπλ αιιά δελ βξίζθνπλ ηε δχλακε, ηελ ηφικε λα πηζηέςνπλ ζηηο δπλάκεηο ηνπο θαη ηηο απφςεηο ηνπο γηα ηα ζέισ ηα δηθά ηνπο θαη ηεο πξνζηαζίαο ηεο πφιεο. Πίλαθαο 69: Οη ηδέεο γηα ην πξάζηλν είλαη ζεκαληηθέο θαη αμίδεη λα ηηο αθνχζεη θάπνηνο πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ 80 46,2 ΟΥΗ 40 23,1 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 53 30,6 ύλνιν ,0

127 ρεηηθά κε ην αλ πηζηεχνπλ φηη θαλείο δελ κπνξεί λα θάλεη θάηη γηα ηελ πξνζηαζία ηεο πεξηνρήο ηνπ γηαηί άιινη παίξλνπλ ηηο απνθάζεηο. Σν 60,1% ησλ εξσηεζέλησλ πηζηεχεη φηη δελ κπνξεί λα θάλεη θάηη γηα ηελ πξνζηαζία ηεο πεξηνρήο ηνπ γηαηί άιινη παίξλνπλ ηηο απνθάζεηο. Σν 30,1% πηζηεχεη φηη κε ηε ζέιεζε φισλ γηα θαιχηεξεο ζπλζήθεο δσήο θαη αλάπηπμεο, ηε βνήζεηα φισλ γηα έλα θαιχηεξν αχξην, κπνξνχκε φινη θαη πην πνιχ ηα λέα παηδηά (καζεηέο) λα θάλνπλ πνιιά γηα ηελ πξνζηαζία ηεο πεξηνρήο ηνπο. Πίλαθαο 70: Αδπλακία πξνζηαζίαο ηεο πεξηνρήο, δηφηη άιινη απνθαζίδνπλ. πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ ,1 ΟΥΗ 52 30,1 ΓΔΝ ΓΝΧΡΗΕΧ 17 9,8 ύλνιν ,0

128 ην παξαθάησ πίλαθα θαηαγξάθεηαη ε άπνςε ησλ καζεηψλ ζρεηηθά κε ην πψο αμηνινγνχλ ηελ πνηφηεηα ησλ παξαθάησ ζηελ πφιε ηεο Μάλδξαο.. Μέηξηα αμηνινγνχλ νη καζεηέο ηελ πνηφηεηα ησλ πάξθσλ - πιαηεηψλ ηεο πφιεο, ηελ πγηεηλή ηεο πφιεο (θαζαξηφηεηα απνθνκηδή ζθνππηδηψλ), ην θπθινθνξηαθφ, ηελ ερνξχπαλζε, ηελ νζκή ηνπ αέξα, ηνπο ρψξνπο ζηάζκεπζεο θαη ηα πνιηηηζηηθά δξψκελα ςπραγσγία. Πίλαθαο 71: Αμηνιφγεζε ηεο πνηφηεηαο ησλ παξαθάησ ζηελ πφιε ηεο Μάλδξαο. πρλφηεηα Πνηφηεηα καζεηψλ ΠΑΡΚΑ ΠΛΑΣΔΗΔ ΜΔΣΡΗΑ 85 ΚΑΘΑΡΗΟΣΖΣΑ - ΚΟΤΠΗΓΗΑ ΜΔΣΡΗΑ 90 ΚΤΚΛΟΦΟΡΗΑΚΟ ΜΔΣΡΗΑ 77 ΖΥΟΡΤΠΑΝΖ ΜΔΣΡΗΑ 82 ΟΜΖ ΑΔΡΑ ΜΔΣΡΗΑ 69 ΥΧΡΟΗ ΣΑΘΜΔΤΖ ΜΔΣΡΗΑ 65 ΠΟΛΗΣΗΜΟ - ΦΤΥΑΓΧΓΗΑ ΜΔΣΡΗΑ 72 ΑΝΑΚΤΚΛΧΖ ΥΑΜΖΛΖ 71 ΠΔΕΟΓΡΟΜΟΗ ΥΑΜΖΛΖ 69

129 ηνλ παξαθάησ Πίλαθα θαηαγξάθεηαη ε επηζπκία ησλ καζεηψλ ζρεηηθά κε πνηα πξνγξάκκαηα απφ ηα παξαθάησ, ζα ήζειαλ νη καζεηέο λα πάξεη κέξνο ην ζρνιείν ηνπο. 106 Μαζεηέο απφ ηνπο 173 απάληεζαλ φηη πξνηηκνχλ ην πξφγξακκά ηεο αλαθχθισζεο. 95 Μαζεηέο πξνηηκνχλ ηελ θχηεπζε Γέλδξσλ θαη Θάκλσλ, 74 καζεηέο πξνηηκνχλ πξφγξακκα πνπ λα αθνξά ηελ νηθνλνκία ηνπ Νεξνχ, 47 ζηνπο 173 επηζπκνχλ ηελ δεκηνπξγία ελφο ιαραλφθεπνπ, ελψ 34 Μαζεηέο πξνηηκνχλ ηε Γεκηνπξγία ελφο ιαραλφθεπνπ. Πίλαθαο 72: Πνηα πξνγξάκκαηα απφ ηα παξαθάησ, ζα ήζειαλ νη καζεηέο λα πάξεη κέξνο ην ζρνιείν ηνπο. πρλφηεηα καζεηψλ Πνζνζηφ (%) ΑΝΑΚΤΚΛΧΖ ΥΑΡΣΟΤ ,3 ΦΤΣΔΤΖ ΓΔΝΓΡΧΝ ΚΑΗ ΘΑΜΝΧΝ 95 54,9 ΟΗΚΟΝΟΜΗΑ ΝΔΡΟΤ 74 42,8 ΓΖΜΗΟΤΡΓΗΑ"ΚΟΜΠΟΣ" 47 27,2 ΓΖΜΗΟΤΡΓΗΑ ΛΑΥΑΝΟΚΖΠΟΤ 34 19,7 Εξ. 50 ε θάπνηα ζρνιεία έρνπλ εθαξκνζζεί δηάθνξα πξνγξάκκαηα. εκεηώζηε ζε πνηά απν απηά ζα ήζειεο λα ζπκκεηέρεηο; ΑΝΑΚΤΚΛΧΖ ΥΑΡΣΟΤ ΦΤΣΔΤΖ ΓΔΝΓΡΧΝ ΚΑΗ ΘΑΜΝΧΝ ΟΗΚΟΝΟΜΗΑ ΝΔΡΟΤ 47 ΓΖΜΗΟΤΡΓΗΑ"ΚΟΜΠΟΣ" ΓΖΜΗΟΤΡΓΗΑ ΛΑΥΑΝΟΚΖΠΟΤ 20 0

130 5.1.2 Γηκεηαβιεηή Αλάιπζε Πίλαθαο 73 : Δλδηαθέξνλ γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο ζρεηηθά κε ην θχιν Δλδηαθέξνλ γηα ηα πξνβιήκαηα Πεξηβάιινληνο ΑΓΟΡΗ Φχιν ΚΟΡΗΣΗ ύλνιν Πάξα πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 33,3% 66,7% 100,0% % ηεο ζηήιεο 27,5% 36,5% 32,9% % ηνπ ζπλφινπ 11,0% 22,0% 32,9% Πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ Μέηξηα - Λίγν Καζόινπ % ηεο γξακκήο 31,0% 69,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 26,1% 38,5% 33,5% % ηνπ ζπλφινπ 10,4% 23,1% 33,5% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 55,2% 44,8% 100,0% % ηεο ζηήιεο 46,4% 25,0% 33,5% % ηνπ ζπλφινπ 18,5% 15,0% 33,5% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 39,9% 60,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 39,9% 60,1% 100,0% Approx.Sig.: 0,016, Kendall s tau -c : -0,195 Γηαπηζηψλεηαη κηα ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε. Σα θνξίηζηα ελδηαθέξνληαη πεξηζζφηεξν απφ ηα αγφξηα γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο.

131 Πίλαθαο 74: Δλδηαθέξνλ γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο ζρεηηθά κε ην αλ ε νηθία ησλ καζεηψλ /ηξηψλ έρεη θήπν Δλδηαθέξνλ γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ Πεξηβάιινληνο πίηη κε θήπν ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Πάξα πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 87,7% 12,3% 100,0% % ηεο ζηήιεο 35,7% 21,2% 32,9% % ηνπ ζπλφινπ 28,9% 4,0% 32,9% Πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ Μέηξηα - Λίγν - Καζόινπ % ηεο γξακκήο 79,3% 20,7% 100,0% % ηεο ζηήιεο 32,9% 36,4% 33,5% % ηνπ ζπλφινπ 26,6% 6,9% 33,5% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 75,9% 24,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 31,4% 42,4% 33,5% % ηνπ ζπλφινπ 25,4% 8,1% 33,5% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 80,9% 19,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 80,9% 19,1% 100,0% Approx.Sig.: 0,097, Kendall s tau -c : 0,105 Γηαπηζηψλεηαη ε χπαξμε ηάζεο ζπζρέηηζεο κε πνιχ αζζελή ζρέζε. Οη καζεηέο/ηξηεο ζησλ νπνίσλ ην ζπίηη ππάξρεη θήπνο ελδηαθέξνληαη πεξηζζφηεξν γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο.

132 Πίλαθαο 75 : Δλδηαθέξνλ γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο ζρεηηθά κε ην αλ νη καζεηέο /ηξηεο αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ. Δλδηαθέξνλ γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο Αθηέξσζε ρξφλνπ γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Πάξα πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 49,1% 50,9% 100,0% % ηεο ζηήιεο 43,8% 26,6% 32,9% % ηνπ ζπλφινπ 16,2% 16,8% 32,9% Πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ Μέηξηα Λίγν - Καζόινπ % ηεο γξακκήο 36,2% 63,8% 100,0% % ηεο ζηήιεο 32,8% 33,9% 33,5% % ηνπ ζπλφινπ 12,1% 21,4% 33,5% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 25,9% 74,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 23,4% 39,4% 33,5% % ηνπ ζπλφινπ 8,7% 24,9% 33,5% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,0% 63,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,0% 63,0% 100,0% Approx.Sig.: 0,008, Kendall s tau -c : 0,206 Γηαπηζηψλεηαη κηα ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε. Οη καζεηέο/ηξηεο πνπ δελ αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα ηελ θξνληίδα ησλ θπηψλ (ζην ζπίηη) ελδηαθέξνληαη ιηγφηεξν γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο.

133 Πίλαθαο 76 : Δλδηαθέξνλ γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο ζρεηηθά κε ην αλ νη καζεηέο /ηξηεο ζα έθαλαλ ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ. Δλδηαθέξνλ γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο Σαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Πάξα πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 75,4% 24,6% 100,0% % ηεο ζηήιεο 51,2% 15,7% 32,9% % ηνπ ζπλφινπ 24,9% 8,1% 32,9% Πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ Μέηξηα Λίγν - Καζόινπ % ηεο γξακκήο 44,8% 55,2% 100,0% % ηεο ζηήιεο 31,0% 36,0% 33,5% % ηνπ ζπλφινπ 15,0% 18,5% 33,5% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 25,9% 74,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 17,9% 48,3% 33,5% % ηνπ ζπλφινπ 8,7% 24,9% 33,5% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 48,6% 51,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 48,6% 51,4% 100,0% Approx.Sig.: 0,000, Kendall s tau -c : 0,440 Γηαπηζηψλεηαη κηα ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε. Όζνη καζεηέο/ηξηεο δελ ζα έθαλαλ ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ ηνπ δηαδηθηχνπ ελδηαθέξνληαη ιηγφηεξν γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο.

134 Πίλαθαο 77: Δλδηαθέξνλ γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο ζρεηηθά κε ην αλ νη καζεηέο /ηξηεο έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν. Δλδηαθέξνλ γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ Πεξηβάιινληνο Γηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Πάξα πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 54,4% 45,6% 100,0% % ηεο ζηήιεο 47,7% 24,1% 32,9% % ηνπ ζπλφινπ 17,9% 15,0% 32,9% Πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ Μέηξηα Λίγν Καζόινπ % ηεο γξακκήο 32,8% 67,2% 100,0% % ηεο ζηήιεο 29,2% 36,1% 33,5% % ηνπ ζπλφινπ 11,0% 22,5% 33,5% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 25,9% 74,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 23,1% 39,8% 33,5% % ηνπ ζπλφινπ 8,7% 24,9% 33,5% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,6% 62,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,6% 62,4% 100,0% Approx.Sig.: 0,001, Kendall s tau -c : 0,253 Γηαπηζηψλεηαη κηα ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε. Οη καζεηέο/ηξηεο πνπ δελ έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν ελδηαθέξνληαη ιηγφηεξν γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο.

135 Πίλαθαο 78: Δλδηαθέξνλ καζεηψλ γηα ην πξάζηλν ζε ζρέζε κε ηελ πξαγκαηνπνίεζε ηαμηδηνχ ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ. Δλδηαθέξνλ γηα ελεκέξσζε ζρεηηθά κε ην πξάζηλν Θα έθαλα ζην δηαδίθηπν έλα ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 57,2% 42,8% 100,0% % ηεο ζηήιεο 94,0% 66,3% 79,8% % ηνπ ζπλφινπ 45,7% 34,1% 79,8% Όρη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 14,3% 85,7% 100,0% % ηεο ζηήιεο 6,0% 33,7% 20,2% % ηνπ ζπλφινπ 2,9% 17,3% 20,2% ύλνιν Count % ηεο γξακκήο 48,6% 51,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 48,6% 51,4% 100,0% Approx.Sig.: 0,000, Phi : Απφ ηνλ πίλαθα δηαπηζηψλεηαη κηα ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη αζζελήο ζρέζε κεηαμχ ησλ κεηαβιεηψλ. πγθεθξηκέλα, ην 57,2% ησλ παηδηψλ πνπ ελδηαθέξνληαη γηα ελεκέξσζε ζρεηηθά κε ην πξάζηλν, ζα έθαλε έλα ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ ηνπ δηαδηθηχνπ. Δλψ ην 85,7% ησλ παηδηψλ πνπ δελ ηνπο ελδηαθέξεη ε ελεκέξσζε ζρεηηθά κε ην πξάζηλν δελ ζα έθαλε ην ηαμίδη απηφ. Καηά ζπλέπεηα, νη καζεηέο/ηξηεο πνπ δελ ελδηαθέξνληαη γηα ην πξάζηλν δελ ζα έθαλαλ έλα ηαμίδη ζηνλ θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ ηνπ δηαδηθηχνπ.

136 Πίλαθαο 79: Δλδηαθέξνλ καζεηψλ γηα ην πξάζηλν ζε ζρέζε κε ην εάλ έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν. Δλδηαθέξνλ γηα ελεκέξσζε ζρεηηθά κε ην πξάζηλν Παξαθνινχζεζε δηαιέμεσλ ζρεηηθά κε ην πξάζηλν ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 41,3% 58,7% 100,0% % ηεο ζηήιεο 87,7% 75,0% 79,8% % ηνπ ζπλφινπ 32,9% 46,8% 79,8% Όρη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 22,9% 77,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 12,3% 25,0% 20,2% % ηνπ ζπλφινπ 4,6% 15,6% 20,2% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,6% 62,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,6% 62,4% 100,0% Approx.Sig.: 0,044, Phi : Όπσο δηαπηζηψλεηαη απφ ηνλ παξαπάλσ πίλαθα κεηαμχ ησλ κεηαβιεηψλ ππάξρεη κηα ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε. Σν 41,3% φζσλ ελδηαθέξνληαη λα έρνπλ ελεκέξσζε ζρεηηθά κε ην πξάζηλν έρεη παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν, ελψ ην 77,1% πνπ δελ ελδηαθέξεηαη, δελ έρεη παξαθνινπζήζεη ζρεηηθέο δηαιέμεηο. Άξα, φζνη καζεηέο/ηξηεο δελ έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν δείρλνπλ κηθξφηεξν ελδηαθέξνλ γηα ην πξάζηλν.

137 Πίλαθαο 80: Δλεκέξσζε απφ θαζεγεηέο γηα ζέκαηα πεξηβάιινληνο ζε ζρέζε κε ην αλ αθηεξψλνπλ νη καζεηέο/ ηξηεο ρξφλν γηα ηελ θξνληίδα ησλ θπηψλ Δλεκέξσζε απφ θαζεγεηέο γηα ζέκαηα πεξηβάιινληνο Πάξα πνιύ Πνιύ Μέηξηα - Λίγν Λίγν - Καζόινπ Αθηέξσζε ρξφλνπ γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 60,5% 39,5% 100,0% % ηεο ζηήιεο 40,6% 15,6% 24,9% % ηνπ ζπλφινπ 15,0% 9,8% 24,9% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 26,1% 73,9% 100,0% % ηεο ζηήιεο 35,9% 59,6% 50,9% % ηνπ ζπλφινπ 13,3% 37,6% 50,9% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 35,7% 64,3% 100,0% % ηεο ζηήιεο 23,4% 24,8% 24,3% % ηνπ ζπλφινπ 8,7% 15,6% 24,3% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,0% 63,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,0% 63,0% 100,0% Approx.Sig.: 0,023, Kendall s tau -c : 0,186 Γηαπηζηψλεηαη κηα ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε. Όζνη καζεηέο/ηξηεο έρνπλ ελεκέξσζε απφ θαζεγεηέο γηα ζέκαηα πεξηβάιινληνο αθηεξψλνπλ πεξηζζφηεξν ρξφλν ζηε θξνληίδα ησλ θπηψλ.

138 Πίλαθαο 81: Παξαθνινχζεζε ελφο καζήκαηνο ζρεηηθά κε ην πεξηβάιινλ ζε ζρέζε κε ην εάλ νη καζεηέο/ηξηεο αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ. Παξαθνινχζεζε ελφο καζήκαηνο ζρεηηθά κε ην πεξηβάιινλ Αθηέξσζε ρξφλνπ γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 40,5% 59,5% 100,0% % ηεο ζηήιεο 93,8% 80,7% 85,5% % ηνπ ζπλφινπ 34,7% 50,9% 85,5% Όρη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 16,0% 84,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 6,2% 19,3% 14,5% % ηνπ ζπλφινπ 2,3% 12,1% 14,5% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,0% 63,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,0% 63,0% 100,0% Approx.Sig.: 0,019, Phi: 0,179 Γηαπηζηψλεηαη κηα ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε. Σν 40,5% πνπ αθηεξψλεη ρξφλν γηα ηελ θξνληίδα ησλ θπηψλ έρεη παξαθνινπζήζεη θάπνην κάζεκα ζρεηηθά κε ην πεξηβάιινλ ή ζεσξεί φηη ζα πξέπεη λα δηδάζθεηαη έλα κάζεκα γηα ην πεξηβάιινλ. Δλψ ην 84% πνπ δελ αθηεξψλεη ρξφλν γηα ηελ θξνληίδα ησλ θπηψλ δελ έρεη παξαθνινπζήζεη θάπνην κάζεκα ζρεηηθά κε ην πεξηβάιινλ ή ζεσξεί φηη ζα δελ πξέπεη λα δηδάζθεηε γηα ην πεξηβάιινλ. Άξα ε βησκαηηθή ελαζρφιεζε ηνπ παηδηνχ κε ηα θπηά πξνσζεί ηελ επηζπκία ησλ καζεηψλ γηα πεξηζζφηεξν κάζεζε κε ην ζπγθεθξηκέλν αληηθείκελν ή αληίζηνηρα ε παξαθνινχζεζε ελφο καζήκαηνο ζρεηηθά κε ην πεξηβάιινλ παξαθηλεί ηνπο καζεηέο/ηξηεο λα αθηεξψζνπλ ρξφλν γηα ηελ θξνληίδα ησλ θπηψλ.

139 Πίλαθαο 82 : Παξαθνινχζεζε ελφο καζήκαηνο ζρεηηθά κε ην πεξηβάιινλ ζε ζρέζε κε ην εάλ νη καζεηέο/ηξηεο έρνπλ θάλεη ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ. Παξαθνινχζεζε ελφο καζήκαηνο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν Σαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 53,4% 46,6% 100,0% % ηεο ζηήιεο 94,0% 77,5% 85,5% % ηνπ ζπλφινπ 45,7% 39,9% 85,5% Όρη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 20,0% 80,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 6,0% 22,5% 14,5% % ηνπ ζπλφινπ 2,9% 11,6% 14,5% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 48,6% 51,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 48,6% 51,4% 100,0% Approx.Sig.: 0,002, Phi: 0,235 Ζ πζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ δηαπηζηψλεηαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο. Σν 53,4% πνπ ζα έθαλε ζην δηαδίθηπν έλα ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ έρεη παξαθνινπζήζεη κάζεκα ζρεηηθά κε ην πεξηβάιινλ ή ζεσξεί φηη ζα πξέπεη λα δηδάζθεηε κάζεκα γηα ην πεξηβάιινλ, ελψ ην 80% πνπ δελ ζα έθαλε ηαμίδη κέζσ δηαδηθηχνπ ζηνλ θφζκν ησλ θπηψλ δελ έρεη παξαθνινπζήζεη κάζεκα ζρεηηθά κε ην πεξηβάιινλ ή ζεσξεί φηη δελ ζα πξέπεη λα δηδάζθεηαη έλα κάζεκα γηα ην πεξηβάιινλ. Καηά ζπλέπεηα, ε παξαθνινχζεζε θάπνηνπ καζήκαηνο ζρεηηθνχ κε ην πεξηβάιινλ πξνδηαζέηεη ζεηηθά ηνπο καζεηέο/ηξηεο λα πξαγκαηνπνηήζνπλ έλα ηαμίδη ζρεηηθά κε ηνλ θφζκν ησλ θπηψλ ζην δηαδίθηπν ή αληίζεηα ε πξαγκαηνπνίεζε ελφο ηαμηδηνχ κέζσ δηαδηθηχνπ ζην θφζκν ησλ θπηψλ πξνσζεί ηελ επηζπκία ησλ καζεηψλ γηα δηδαζθαιία

140 Πίλαθαο 83 : Απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο ζε ζρέζε κε ηελ ηάμε πνπ θνηηνχλ νη καζεηέο /ηξηεο. Απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο. Σάμε Γπκλάζην Λύθεην ύλνιν Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 59,1% 40,9% 100,0% % ηεο ζηήιεο 87,0% 100,0% 91,9% % ηνπ ζπλφινπ 54,3% 37,6% 91,9% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 100,0%,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 13,0%,0% 8,1% % ηνπ ζπλφινπ 8,1%,0% 8,1% ύλνιν Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 62,4% 37,6% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 62,4% 37,6% 100,0% Approx. Sig.:0,000, Gamma: -1 Ζ ζπζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη ε ζρέζε πνιχ ηζρπξή. Οη κεγαιχηεξεο ειηθίαο καζεηέο αηζζάλνληαη ζην ζχλνιφ ηνπο φηη απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο.

141 Πίλαθαο 84 : Απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο ζε ζρέζε κε ην εάλ νη καζεηέο κέλνπλ ζε ζπίηη κε θήπν. Απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο. πίηη κε θήπν ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 83,6% 16,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 95,0% 78,8% 91,9% % ηνπ ζπλφινπ 76,9% 15,0% 91,9% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 50,0% 50,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 5,0% 21,2% 8,1% % ηνπ ζπλφινπ 4,0% 4,0% 8,1% ύλνιν Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 80,9% 19,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 80,9% 19,1% 100,0% Approx. Sig.:0,002, Phi:0,234 Ζ ζπζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο. Σν 95% φζσλ έρνπλ ζην ζπίηη θήπν αηζζάλνληαη φηη απνηειεί ππνρξέσζε φισλ ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο, ελψ ην 21,2% πνπ δελ έρνπλ ζην ζπίηη ηνπο θήπν δελ ζεσξνχλ ππνρξέσζε φισλ καο ηελ πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο. Ζ χπαξμε θήπνπ ζην ζπίηη θαίλεηαη φηη επαηζζεηνπνηεί ηνπο καζεηέο ζε ζρέζε κε ηελ πξνζηαζία ηεο θχζεο.

142 Πίλαθαο 85 : Απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο ζε ζρέζε κε ην εάλ νη καζεηέο αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ. Απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο. Αθηέξσζε ρξφλνπ γηα ηελ θξνληίδα ησλ θπηψλ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 39,0% 61,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 96,9% 89,0% 91,9% % ηνπ ζπλφινπ 35,8% 56,1% 91,9% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 14,3% 85,7% 100,0% % ηεο ζηήιεο 3,1% 11,0% 8,1% % ηνπ ζπλφινπ 1,2% 6,9% 8,1% ύλνιν Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,0% 63,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,0% 63,0% 100,0% Approx. Sig.:0,066, Phi:0,140 ηαηηζηηθά ζρεδφλ ζεκαληηθή (ππάξρεη ηάζε ζπζρέηηζεο) θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε. Σν 96,9% φζσλ καζεηψλ/ηξηψλ αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα ηελ θξνληίδα ησλ θπηψλ ζεσξεί φηη απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο. Δλψ ην 11% πνπ δελ αθηεξψλεη ρξφλν γηα ηελ θξνληίδα ησλ θπηψλ πηζηεχεη φηη δελ απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο. Άξα, ε ελαζρφιεζε κε ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ επαηζζεηνπνηεί ηνπο καζεηέο/ηξηεο ζε ζρέζε κε ηελ πξνζηαζία ηεο θχζεο.

143 Πίλαθαο 86: Απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο ζε ζρέζε κε ην εάλ νη καζεηέο ζα έθαλαλ ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ. Απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο. Σαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ. ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 51,6% 48,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 97,6% 86,5% 91,9% % ηνπ ζπλφινπ 47,4% 44,5% 91,9% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 14,3% 85,7% 100,0% % ηεο ζηήιεο 2,4% 13,5% 8,1% % ηνπ ζπλφινπ 1,2% 6,9% 8,1% ύλνιν Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 48,6% 51,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 48,6% 51,4% 100,0% Approx. Sig.:0,007, Phi:0,203 Γηαπηζηψλεηαη κηα ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ε ζρέζε. Σν 97,6% πνπ ζα έθαλε ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ ηνπ δηαδίθηπνπ, ζεσξεί φηη απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο, ελψ ην 13,5% πνπ δελ ζα έθαλε δηαδηθηπαθφ ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ πηζηεχεη ην αληίζεην.

144 Πίλαθαο 87: Οη άλζξσπνη πξνθαινχλ θαηαζηξνθέο ζην πεξηβάιινλ ζε ζρέζε κε ην πφζν ρξφλν αθηεξψλνπλ νη καζεηέο γηα ηε θξνληίδα ησλ παηδηψλ. Οη άλζξσπνη πξνθαινχλ θαηαζηξνθέο ζην πεξηβάιινλ Αθηέξσζε ρξφλνπ γηα ηελ θξνληίδα ησλ παηδηψλ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Πάξα πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 31,0% 69,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 60,9% 79,8% 72,8% % ηνπ ζπλφινπ 22,5% 50,3% 72,8% Πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ Λίγν Καζόινπ % ηεο γξακκήο 57,5% 42,5% 100,0% % ηεο ζηήιεο 35,9% 15,6% 23,1% % ηνπ ζπλφινπ 13,3% 9,8% 23,1% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 28,6% 71,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 3,1% 4,6% 4,0% % ηνπ ζπλφινπ 1,2% 2,9% 4,0% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,0% 63,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,0% 63,0% 100,0% Approx.Sig.: 0,015, Kendall s tau -c : -0,165 Ζ πζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη αζζελήο ε ζρέζε. Οη καζεηέο/ηξηεο πνπ δελ αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα ηελ θξνληίδα ησλ θπηψλ πηζηεχνπλ ζε κεγαιχηεξν βαζκφ φηη νη άλζξσπνη πξνθαινχλ θαηαζηξνθέο ζην πεξηβάιινλ.

145 Πίλαθαο 88: Οη άλζξσπνη πξνθαινχλ θαηαζηξνθέο ζην πεξηβάιινλ ζε ζρέζε κε ην αλ έρνπλ παξαθνινπζήζεη νη καζεηέο δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν. Οη άλζξσπνη πξνθαινχλ θαηαζηξνθέο ζην πεξηβάιινλ Γηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Πάξα πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 32,5% 67,5% 100,0% % ηεο ζηήιεο 63,1% 78,7% 72,8% % ηνπ ζπλφινπ 23,7% 49,1% 72,8% Πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ Λίγν Καζόινπ % ηεο γξακκήο 52,5% 47,5% 100,0% % ηεο ζηήιεο 32,3% 17,6% 23,1% % ηνπ ζπλφινπ 12,1% 11,0% 23,1% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 42,9% 57,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 4,6% 3,7% 4,0% % ηνπ ζπλφινπ 1,7% 2,3% 4,0% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,6% 62,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,6% 62,4% 100,0% Approx.Sig.: 0,035, Kendall s tau -c : -0,143 Ζ πζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ε ζρέζε. Οη καζεηέο/ηξηεο πνπ δελ έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν πηζηεχνπλ ζε κεγαιχηεξν βαζκφ φηη νη άλζξσπνη πξνθαινχλ θαηαζηξνθέο ζην πεξηβάιινλ.

146 Πίλαθαο 89: Ζ αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζε καο ζε ζρέζε κε ηελ ηάμε ησλ καζεηψλ/ηξησλ. Ζ αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε πξνππφζεζε γηα ηελ επηβίσζε καο. Σάμε Γπκλάζην Λύθεην ύλνιν Ναη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 59,5% 40,5% 100,0% % ηεο ζηήιεο 84,3% 95,4% 88,4% % ηνπ ζπλφινπ 52,6% 35,8% 88,4% Όρη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 85,0% 15,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 15,7% 4,6% 11,6% % ηνπ ζπλφινπ 9,8% 1,7% 11,6% χλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 62,4% 37,6% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 62,4% 37,6% 100,0% Approx.Sig.: 0,011, Kendall s tau -b : -0,169 Ζ πζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο. Όζν κεγαιχηεξνη είλαη νη καζεηέο/ηξηεο ηφζν ηζρπξφηεξα πηζηεχνπλ φηη ε αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζή καο.

147 Πίλαθαο 90 : Ζ αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζε καο ζε ζρέζε κε ηηο ζπνπδέο ηνπ παηέξα. Ζ αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζε καο. Ναη Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο ΓΖΜΟΣΗ ΚΟ ΓΤΜΝΑ ΗΟ ΛΤΚΔΗΟ πνπδέο Παηέξα ΠΑΝΔΠΗΣΖ ΜΗΟ ΣΔΗ ύλνιν ,6% 33,3% 45,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 76,7% 92,7% 92,0% 88,4% % ηνπ ζπλφινπ Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 19,1% 29,5% 39,9% 88,4% ,0% 20,0% 30,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 23,3% 7,3% 8,0% 11,6% % ηνπ ζπλφινπ ύλνιν Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 5,8% 2,3% 3,5% 11,6% ,9% 31,8% 43,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 24,9% 31,8% 43,4% 100,0% Approx. Sig.:0,056, Kendall's tau-c:-0,112 Γηαπηζηψλεηαη κηα ζηαηηζηηθά ζρεδφλ ζεκαληηθή (ηάζε ζπζρέηηζεο) θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε. Οη καζεηέο ησλ νπνίσλ ν παηέξαο έρεη πςειφηεξν εθπαηδεπηηθφ επίπεδν (ηείλνπλ λα) πηζηεχνπλ φηη ε αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζή καο.

148 Πίλαθαο 91: Ζ αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε αλ απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζε καο ζε ζρέζε κε ην αλ ζα έθαλαλ νη καζεηέο ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ ηνπ δηαδηθηχνπ. Ζ αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζε καο ην δηαδίθηπν ζα έθαλαλ ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ. ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 52,9% 47,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 96,4% 80,9% 88,4% % ηνπ ζπλφινπ 46,8% 41,6% 88,4% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 15,0% 85,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 3,6% 19,1% 11,6% % ηνπ ζπλφινπ 1,7% 9,8% 11,6% ύλνιν Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 48,6% 51,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 48,6% 51,4% 100,0% Approx. Sig.:0,001, Phi: 0,243 Ζ ζπζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο. Σν 96,4% φζσλ ζα έθαλαλ ζην δηαδίθηπν έλα ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ πηζηεχεη φηη ε αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζή καο. Δλψ ην 9,8% φζσλ δελ ζα έθαλαλ έλα ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ, δελ πηζηεχνπλ φηη ε αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζή καο.

149 Πίλαθαο 92 : Ζ αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε αλ απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζε καο ζε ζρέζε κε ην αλ νη καζεηέο έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν. Ζ αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζε καο Γηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 39,9% 60,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 93,8% 85,2% 88,4% % ηνπ ζπλφινπ 35,3% 53,2% 88,4% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 20,0% 80,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 6,2% 14,8% 11,6% % ηνπ ζπλφινπ 2,3% 9,2% 11,6% ύλνιν Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,6% 62,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,6% 62,4% 100,0% Approx. Sig.:0,084, Phi:0,131 ηαηηζηηθά ζρεδφλ ζεκαληηθή (ππάξρεη ηάζε ζπζρέηηζεο) θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε. Σν 93,8% φζσλ καζεηψλ/ηξηψλ έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν, πηζηεχνπλ φηη ε αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζή καο. Δλψ ην 14,8% πνπ δελ έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν δελ πηζηεχνπλ φηη ε αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζή καο. Φαίλεηαη φηη ε παξαθνινχζεζε δηαιέμεσλ ζρεηηθά κε ην πξάζηλν επαηζζεηνπνηεί ηνπο καζεηέο/ηξηεο φζσλ αθνξά ζηε ζρέζε αλζξψπνπ-θχζεο.

150 Πίλαθαο 93: Μέιεκα φισλ είλαη ε ελζάξξπλζε ησλ πξνζπαζεηψλ γηα ηε δηαηήξεζε ηεο θχζεο ζε θαιή θαηάζηαζε ζε ζρέζε κε ην αλ νη καζεηέο /ηξηεο ζα έθαλαλ ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ. Σαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ Μέιεκα φισλ είλαη ε ελζάξξπλζε ησλ πξνζπαζεηψλ γηα ηε δηαηήξεζε ηεο θχζεο ζε θαιή θαηάζηαζε. ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 53,5% 46,5% 100,0% % ηεο ζηήιεο 98,8% 80,9% 89,6% % ηνπ ζπλφινπ 48,0% 41,6% 89,6% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ ύλνι ν % ηεο γξακκήο 5,6% 94,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 1,2% 19,1% 10,4% % ηνπ ζπλφινπ,6% 9,8% 10,4% Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 48,6% 51,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 48,6% 51,4% 100,0% Approx. Sig.:0,000, Phi:0,293 Ζ ζπζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ε ζρέζε. Σν 98,8% πνπ ζα έθαλε έλα ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ ζεσξεί φηη είλαη κέιεκα φισλ καο, ε ελζάξξπλζε ησλ πξνζπαζεηψλ γηα ηε δηαηήξεζε ηεο θχζεο ζε θαιή θαηάζηαζε

151 Πίλαθαο 94: Μπνξεί θαλείο λα θάλεη θάηη γηα λα αιιάμεη ην πεξηβάιινλ ζε ζρέζε κε ην αλ ην ζπίηη ηνπ έρεη θήπν Μπνξείο λα θάλεηο θάηη γηα λα αιιάμεη ην πεξηβάιινλ. πίηη κε θήπν ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 84,8% 15,2% 100,0% % ηεο ζηήιεο 67,9% 51,5% 64,7% % ηνπ ζπλφινπ 54,9% 9,8% 64,7% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 73,8% 26,2% 100,0% % ηεο ζηήιεο 32,1% 48,5% 35,3% % ηνπ ζπλφινπ 26,0% 9,2% 35,3% ύλνιν Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 80,9% 19,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 80,9% 19,1% 100,0% Approx. Sig.:0,077, Phi:0,134 Γηαπηζηψλεηαη ε χπαξμε ηάζεο ζπζρέηηζεο θαη πνιχ αζζελνχο ζρέζεο κεηαμχ ησλ δχν κεηαβιεηψλ. Σν 67,9% πνπ κέλεη ζε ζπίηη κε θήπν, καο απάληεζε φηη κπνξεί λα θάλεη θάηη ζε ζρέζε κε ην πεξηβάιινλ ζηελ πεξηνρή ηνπ. Δλψ ην 48,5% πνπ δελ κέλεη ζε ζπίηη κε θήπν ζεσξεί πσο δελ κπνξεί λα θάλεη θάηη γηα λα αιιάμεη ην πεξηβάιινλ ζηελ πεξηνρή ηνπ.

152 Πίλαθαο 95: Μπνξεί θαλείο λα θάλεη θάηη γηα λα αιιάμεη ην πεξηβάιινλ ζε ζρέζε κε ην αλ ζα έθαλε ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ. Μπνξείο λα θάλεηο θάηη γηα λα αιιάμεη ην πεξηβάιινλ. Σαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 58,9% 41,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 78,6% 51,7% 64,7% % ηνπ ζπλφινπ 38,2% 26,6% 64,7% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 29,5% 70,5% 100,0% % ηεο ζηήιεο 21,4% 48,3% 35,3% % ηνπ ζπλφινπ 10,4% 24,9% 35,3% ύλνιν Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 48,6% 51,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 48,6% 51,4% 100,0% Approx. Sig.:0,000, Phi:0,281 Γηαπηζηψλεηαη κηα ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε. Σν 78,6% πνπ ζα έθαλε ηαμίδη ζην θφζκφ ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ, ζεσξεί φηη κπνξεί λα θάλεη θάηη ζε ζρέζε κε ην πεξηβάιινλ ζηελ πεξηνρή ηνπ, ελψ ην 48,3% πνπ δελ ζα έθαλε αλαδήηεζε ζην δηαδίθηπν, δελ κπνξεί λα θάλεη θάηη γηα λα αιιάμεη ην πεξηβάιινλ ζηελ πεξηνρή ηνπ.

153 Πίλαθαο 96 : Μπνξεί θαλείο λα θάλεη θάηη γηα λα αιιάμεη ην πεξηβάιινλ ζε ζρέζε κε ην αλ νη καζεηέο /ηξηεο έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν. Γηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Μπνξείο λα θάλεηο θάηη γηα λα αιιάμεη ην πεξηβάιινλ. Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 42,9% 57,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 73,8% 59,3% 64,7% % ηνπ ζπλφινπ 27,7% 37,0% 64,7% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 27,9% 72,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 26,2% 40,7% 35,3% % ηνπ ζπλφινπ 9,8% 25,4% 35,3% ύλνιν Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,6% 62,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,6% 62,4% 100,0% Approx. Sig.:0,052, Phi:0,148 Γηαπηζηψλεηαη ε χπαξμε ηάζεο ζπζρέηηζεο θαη πνιχ αζζελήο ε ζρέζε. Σν 73,8% πνπ έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν, ζεσξεί φηη κπνξεί λα θάλεη θάηη ζε ζρέζε κε ην πεξηβάιινλ ζηελ πεξηνρή ηνπ. Δλψ ην 40,7% πνπ δελ έρεη παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν, δελ κπνξεί λα θάλεη θάηη γηα λα αιιάμεη ην πεξηβάιινλ ζηελ πεξηνρή ηνπ.

154 Πίλαθαο 97 : Θα ήζειαλ νη καζεηέο ην ζρνιείν ηνπο λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα Π.Δ. ζε ζρέζε κε ην αλ θνηηνχλ ζε γπκλάζην ή ζε Λχθεην. Θα ήζειαλ νη καζεηέο ην ζρνιείν ηνπο λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα Π.Δ. Σάμε ΓΤΜΝΑΗΟ ΛΤΚΔΗΟ ύλνιν Ναη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 60,1% 39,9% 100,0% % ηεο ζηήιεο 85,2% 93,8% 88,4% % ηνπ ζπλφινπ 53,2% 35,3% 88,4% Όρη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 80,0% 20,0% 100,0 % ηεο ζηήιεο 14,8% 6,2% 11,6% % ηνπ ζπλφινπ 9,2% 2,3% 11,6% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 62,4% 37,6% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 62,4% 37,6% 100,0% Approx.Sig.: 0,057, Kendall s tau -b : -0,131 Τπάξρεη ηάζε ζπζρέηηζεο θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε κεηαμχ ησλ δχν κεηαβιεηψλ. Γηαπηζηψλεηαη φηη νη κεγαιχηεξνη καζεηέο/ηξηεο (ηείλνπλ λα) ζέινπλ πεξηζζφηεξν ην ζρνιείν ηνπο λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα πεξηβαιινληηθήο εθπαίδεπζεο.

155 Πίλαθαο 98: Θα ήζειαλ νη καζεηέο ην ζρνιείν ηνπο λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα Π.Δ. ζε ζρέζε κε ην αλ νη καζεηέο αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα θξνληίδα θπηψλ. Θα ήζειαλ νη καζεηέο ην ζρνιείν ηνπο λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα Π.Δ. Αθηέξσζε ρξφλνπ γηα θξνληίδα θπηψλ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 39,9% 60,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 95,3% 84,4% 88,4% % ηνπ ζπλφινπ 35,3% 53,2% 88,4% Όρη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 15,0% 85,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 4,7% 15,6% 11,6% % ηνπ ζπλφινπ 1,7% 9,8% 11,6% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,0% 63,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,0% 63,0% 100,0% Approx.Sig.: 0,030, Phi : Ζ ζπζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη αζζελήο. To 95,3% φζσλ αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ ζα ήζειε ην ζρνιείν ηνπ λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο, ελψ ην 15,6% φζσλ δελ αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ δελ ζα ήζειαλ. Ζ θξνληίδα ησλ θπηψλ θαίλεηαη πσο επαηζζεηνπνηεί ηνπο καζεηέο απέλαληη ζην πεξηβάιινλ.

156 Πίλαθαο 99: Θα ήζειαλ νη καζεηέο ην ζρνιείν ηνπο λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα Π.Δ. ζε ζρέζε κε ην αλ νη καζεηέο ζα έθαλαλ έλα ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ. Θα ήζειαλ νη καζεηέο ην ζρνιείν ηνπο λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα Π.Δ. Σαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 52,3% 47,7% 100,0% % ηεο ζηήιεο 95,2% 82,0% 88,4% % ηνπ ζπλφινπ 46,2% 42,2% 88,4% Όρη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 20,0% 80,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 4,8% 18,0% 11,6% % ηνπ ζπλφινπ 2,3% 9,2% 11,6% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 48,6% 51,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 48,6% 51,4% 100,0% Approx.Sig.: 0,007, Phi : Ζ πζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη αζζελήο ε ζρέζε. Σν 95,2% φζσλ ζα έθαλαλ ζην δηαδίθηπν έλα ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ ζα ήζειε ην ζρνιείν ηνπ λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα πεξηβαιινληηθήο εθπαίδεπζεο. Δλψ ην 18% πνπ δελ ζα έθαλε έλα αληίζηνηρν ηαμίδη ζην δηαδίθηπν δελ ζα ήζειε.

157 Πίλαθαο 100 : Θα ήζειαλ νη καζεηέο ην ζρνιείν ηνπο λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα Π.Δ. ζε ζρέζε κε ην αλ νη καζεηέο έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν. Θα ήζειαλ νη καζεηέο ην ζρνιείν ηνπο λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα Π.Δ Γηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 40,5% 59,5% 100,0% % ηεο ζηήιεο 95,4% 84,3% 88,4% % ηνπ ζπλφινπ 35,8% 52,6% 88,4% Όρη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 15,0% 85,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 4,6% 15,7% 11,6% % ηνπ ζπλφινπ 1,7% 9,8% 11,6% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,6% 62,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,6% 62,4% 100,0% Approx.Sig.: 0,027, Phi : 0,169 Ζ ζπζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη αζζελήο. Όζνη έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν θαηά 95,4%, ζα ήζειαλ ην ζρνιείν ηνπο λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο. Ζ παξαθνινχζεζε δηαιέμεσλ ζρεηηθά κε ην πξάζηλν θαίλεηαη πσο επαηζζεηνπνηεί ηνπο καζεηέο/ηξηεο ζρεηηθά κε ην πεξηβάιινλ.

158 Πίλαθαο 101 : Θα έπαηξλαλ κέξνο νη καζεηέο ζε δελδξνθχηεπζε ζε ζρέζε κε ην αλ αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ πκκεηνρή ζε δελδξνθχηεπζε Αθηέξσζε ρξφλνπ γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 43,2% 56,8% 100,0% % ηεο ζηήιεο 93,8% 72,5% 80,3% % ηνπ ζπλφινπ 34,7% 45,7% 80,3% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 11,8% 88,2% 100,0% % ηεο ζηήιεο 6,2% 27,5% 19,7% % ηνπ ζπλφινπ 2,3% 17,3% 19,7% ύλνιν Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,0% 63,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,0% 63,0% 100,0% Approx.Sig.: 0,001, Phi : 0,258 Ζ ζπζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο. Σν 93,8% πνπ αθηεξψλεη ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ ζα ζπκκεηείρε ζε πξφγξακκα δελδξνθχηεπζεο.

159 Πίλαθαο 102: Θα έπαηξλαλ κέξνο νη καζεηέο ζε δελδξνθχηεπζε ζε ζρέζε κε ην αλ αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ. πκκεηνρή ζε δελδξνθχηεπζε Σαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ. ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 56,1% 43,9% 100,0% % ηεο ζηήιεο 92,9% 68,5% 80,3% % ηνπ ζπλφινπ 45,1% 35,3% 80,3% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 17,6% 82,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 7,1% 31,5% 19,7% % ηνπ ζπλφινπ 3,5% 16,2% 19,7% ύλνιν Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 48,6% 51,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 48,6% 51,4% 100,0% Approx.Sig.: 0,000, Phi : 0,306 Ζ ζπζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο. Σν 92,9% πνπ ζα επέιεγε λα θάλεη έλα ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ, κέζσ δηαδηθηχνπ, ζα ζπκκεηείρε ζε πξφγξακκα δελδξνθχηεπζεο.

160 Πίλαθαο 103 : Θα έπαηξλαλ κέξνο νη καζεηέο ζε δελδξνθχηεπζε ζε ζρέζε κε ην αλ έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν. πκκεηνρή ζε δελδξνθχηεπζε Γηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 41,0% 59,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 87,7% 75,9% 80,3% % ηνπ ζπλφινπ 32,9% 47,4% 80,3% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ ύλνι ν % ηεο γξακκήο 23,5% 76,5% 100,0% % ηεο ζηήιεο 12,3% 24,1% 19,7% % ηνπ ζπλφινπ 4,6% 15,0% 19,7% Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,6% 62,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,6% 62,4% 100,0% Approx.Sig.: 0,059, Phi : 0,143 Γηαπηζηψλεηαη ε χπαξμε ηάζεο ζπζρέηηζεο θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε κεηαμχ ησλ κεηαβιεηψλ. Σν 87,7% πνπ έρεη παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν, ζα ζπκκεηείρε θαη ζε πξφγξακκα δελδξνθχηεπζεο.

161 Πίλαθαο 104 : Πφζν δηαηεζεηκέλνο ζα ήηαλ έλαο καζεηήο/ ηξηα λα πιεξψλεη 5 γηα ηελ πξνζηαζία ηνπ πεξηβάιινληνο ζε ζρέζε κε ην θχιν. Γηαηεζεηκέλνο/ε λα πιεξψλεηο 5 γηα ηελ πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο Φχιν ΑΓΟΡΗ ΚΟΡΗΣΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 35,1% 64,9% 100,0% % ηεο ζηήιεο 68,1% 83,7% 77,5% % ηνπ ζπλφινπ 27,2% 50,3% 77,5% Όρη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 56,4% 43,6% 100,0% % ηεο ζηήιεο 31,9% 16,3% 22,5% % ηνπ ζπλφινπ 12,7% 9,8% 22,5% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 39,9% 60,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 39,9% 60,1% 100,0% Approx.Sig.: 0,017, Phi: -0,182 Ζ ζπζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ε ζρέζε. Σν 83,7% ησλ θνξηηζηψλ είλαη δηαηεζεηκέλα λα πιεξψζνπλ 5 γηα ηελ Πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο, ελψ ην 31,9% ησλ αγνξηψλ δελ είλαη. Σα θνξίηζηα είλαη πεξηζζφηεξν ζεηηθά απέλαληη ζηελ Πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο.

162 Πίλαθαο 105 : Πφζν δηαηεζεηκέλνο ζα ήηαλ έλαο καζεηήο/ ηξηα λα πιεξψλεη 5 γηα ηελ πξνζηαζία ηνπ πεξηβάιινληνο ζε ζρέζε κε ην αλ κέλεη ζε ζπίηη κε θήπν. Γηαηεζεηκέλνο/ε λα πιεξψλεηο 5 γηα ηελ πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο πίηη κε θήπν ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 84,3% 15,7% 100,0% % ηεο ζηήιεο 80,7% 63,6% 77,5% % ηνπ ζπλφινπ 65,3% 12,1% 77,5% Όρη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 69,2% 30,8% 100,0% % ηεο ζηήιεο 19,3% 36,4% 22,5% % ηνπ ζπλφινπ 15,6% 6,9% 22,5% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 80,9% 19,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 80,9% 19,1% 100,0% Approx.Sig.: 0,035, Phi: 0,161 Ζ ζπζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο. Σν 80,7% ησλ καζεηψλ/ηξησλ πνπ ην ζπίηη ηνπο έρεη θήπν, ζα ήηαλ δηαηεζεηκέλα λα πιεξψζνπλ 5 γηα ηελ Πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο, ελψ ην 36,4% φζσλ ην ζπίηη ηνπο δελ έρεη θήπν δελ ζα ήηαλ δηαηεζεηκέλα λα πιεξψλνπλ 5 γηα ηελ Πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο. Καηά ζπλέπεηα, ε χπαξμε θήπνπ ζην ζπίηη επαηζζεηνπνηεί πεξηζζφηεξν ηνπο καζεηέο/ηξηεο απέλαληη ζηελ Πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο

163 Πίλαθαο 106 : Πφζν δηαηεζεηκέλνο ζα ήηαλ έλαο καζεηήο/ ηξηα λα πιεξψλεη 5 γηα ηελ πξνζηαζία ηνπ πεξηβάιινληνο ζε ζρέζε κε ην αλ αθηεξψλεη ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ. Γηαηεζεηκέλνο/ε λα πιεξψλεηο 5 γηα ηελ πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο Αθηέξσζε ρξφλνπ γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 42,5% 57,5% 100,0% % ηεο ζηήιεο 89,1% 70,6% 77,5% % ηνπ ζπλφινπ 32,9% 44,5% 77,5% Όρη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 17,9% 82,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 10,9% 29,4% 22,5% % ηνπ ζπλφινπ 4,0% 18,5% 22,5% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,0% 63,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,0% 63,0% 100,0% Approx.Sig.: 0,005, Phi: 0,213 Ζ ζπζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο. Σν 89,1% φζσλ καζεηψλ/ηξηψλ αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ είλαη δηαηεζεηκέλνη λα πιεξψζνπλ 5 γηα ηελ Πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο, ελψ ην 29,4% φζσλ δελ αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ δελ είλαη δηαηεζεηκέλνη λα πιεξψζνπλ. Φαίλεηαη φηη ε ελαζρφιεζε κε ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ επαηζζεηνπνηεί ηνπο καζεηέο/ηξηεο απέλαληη ζηελ Πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο.

164 Πίλαθαο 107 : Πφζν δηαηεζεηκέλνο ζα ήηαλ έλαο καζεηήο/ ηξηα λα πιεξψλεη 5 γηα ηελ πξνζηαζία ηνπ πεξηβάιινληνο ζε ζρέζε κε ην αλ ζα έθαλε έλα ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ. Γηαηεζεηκέλνο/ε λα πιεξψλεηο 5 γηα ηελ πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο Σαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ. ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 57,5% 42,5% 100,0% % ηεο ζηήιεο 91,7% 64,0% 77,5% % ηνπ ζπλφινπ 44,5% 32,9% 77,5% Όρη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 17,9% 82,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 8,3% 36,0% 22,5% % ηνπ ζπλφινπ 4,0% 18,5% 22,5% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 48,6% 51,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 48,6% 51,4% 100,0% Approx.Sig.: 0,000, Phi: 0,330 Ζ ζπζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη αζζελήο. Σν 91,7% φζσλ καζεηψλ/ηξηψλ ζα έθαλαλ ζην δηαδίθηπν έλα ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ είλαη δηαηεζεηκέλν λα πιεξψλεη 5 γηα ηελ Πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο, ελψ ην 36% φζσλ δελ ζα έθαλαλ ζην δηαδίθηπν έλα ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ δελ είλαη δηαηεζεηκέλν λα πιεξψζεη.

165 Πίλαθαο 108 : Πφζν δηαηεζεηκέλνο ζα ήηαλ έλαο καζεηήο/ ηξηα λα πιεξψλεη 5 γηα ηελ πξνζηαζία ηνπ πεξηβάιινληνο ζε ζρέζε κε ην αλ έρεη παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν. Γηαηεζεηκέλνο/ε λα πιεξψλεηο 5 γηα ηελ πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο Γηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 43,3% 56,7% 100,0% % ηεο ζηήιεο 89,2% 70,4% 77,5% % ηνπ ζπλφινπ 33,5% 43,9% 77,5% Όρη Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 17,9% 82,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 10,8% 29,6% 22,5% % ηνπ ζπλφινπ 4,0% 18,5% 22,5% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,6% 62,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,6% 62,4% 100,0% Approx.Sig.: 0,004, Phi: 0,219 Ζ πζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη αζζελήο. Σν 89,2% φζσλ έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν είλαη δηαηεζεηκέλν λα πιεξψζεη 5 γηα ηελ Πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο, ελψ ην 29,6% φζσλ δελ έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν δελ είλαη δηαηεζεηκέλν λα πιεξψζεη. πλεπψο ε παξαθνινχζεζε δηαιέμεσλ ζρεηηθά κε ην πξάζηλν θαίλεηαη φηη επαηζζεηνπνηεί ηνπο καζεηέο/ηξηεο ζρεηηθά κε ηελ Πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο.

166 Πίλαθαο 109: Τπάξρνπλ δπζθνιίεο ζην λα θάλεη έλαο καζεηήο /ηξηα θάηη γηα ηελ πεξηνρή ηνπ, πηζηεχνληαο φηη άιινη παίξλνπλ ηηο απνθάζεηο ζε ζρέζε κε ην θχιν. Τπάξρνπλ δπζθνιίεο ζην λα θάλεη έλαο καζεηήο /ηξηα θάηη γηα ηελ πεξηνρή ηνπ, πηζηεχνληαο φηη άιινη παίξλνπλ ηηο απνθάζεηο Φχιν ΑΓΟΡΗ ΚΟΡΗΣΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 45,2% 54,8% 100,0% % ηεο ζηήιεο 68,1% 54,8% 60,1% % ηνπ ζπλφινπ 27,2% 32,9% 60,1% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 31,9% 68,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 31,9% 45,2% 39,9% % ηνπ ζπλφινπ 12,7% 27,2% 39,9% ύλνιν Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 39,9% 60,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 39,9% 60,1% 100,0% Approx.Sig.: 0,080, Phi: 0,133 Γηαπηζηψλεηαη ε χπαξμε ηάζεο ζπζρέηηζεο θαη πνιχ αζζελήο ε ζρέζε. Σν 68,1% ησλ αγνξηψλ ζεσξεί φηη ππάξρνπλ δπζθνιίεο ζην λα θάλεη έλαο καζεηήο /ηξηα θάηη γηα ηελ πεξηνρή ηνπ, πηζηεχνληαο φηη άιινη παίξλνπλ ηηο απνθάζεηο, ελψ ην 45,2% ησλ θνξηηζηψλ ζεσξνχλ φηη δελ ππάξρνπλ δπζθνιίεο.

167 Πίλαθαο 110 : Τπάξρνπλ δπζθνιίεο ζην λα θάλεη έλαο καζεηήο /ηξηα θάηη γηα ηελ πεξηνρή ηνπ, πηζηεχνληαο φηη άιινη παίξλνπλ ηηο απνθάζεηο ζε ζρέζε κε ην αλ νη καζεηέο/ηξηεο αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ. Τπάξρνπλ δπζθνιίεο ζην λα θάλεη έλαο καζεηήο /ηξηα θάηη γηα ηελ πεξηνρή ηνπ, πηζηεχνληαο φηη άιινη παίξλνπλ ηηο απνθάζεηο Αθηέξσζε ρξφλνπ γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 45,2% 54,8% 100,0% % ηεο ζηήιεο 73,4% 52,3% 60,1% % ηνπ ζπλφινπ 27,2% 32,9% 60,1% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 24,6% 75,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 26,6% 47,7% 39,9% % ηνπ ζπλφινπ 9,8% 30,1% 39,9% ύλνιν Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,0% 63,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,0% 63,0% 100,0% Approx.Sig.: 0,006, Phi: 0,208 Ζ ζπζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο. Σν 73,4% πνπ αθηεξψλεη ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ ζεσξεί φηη ππάξρνπλ δπζθνιίεο ζην λα θάλεη έλαο καζεηήο /ηξηα θάηη γηα ην πεξηβάιινλ ηεο πεξηνρήο ηνπ, πηζηεχνληαο φηη άιινη παίξλνπλ ηηο απνθάζεηο, ελψ ην 47,7% πνπ δελ αθηεξψλεη ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ δελ ζεσξεί πσο ππάξρνπλ κεγάιεο δπζθνιίεο.

168 Πίλαθαο 111: Οη ηδέεο ησλ καζεηψλ/ηξηψλ γηα ην πξάζηλν ζηε πεξηνρή ηεο Μάλδξαο είλαη ζεκαληηθέο θαη αμίδεη λα ηηο αθνχζεη θάπνηνο ζε ζρέζε κε ην αλ ην ζπίηη έρεη θήπν. Οη ηδέεο ησλ καζεηψλ/ηξηψλ γηα ην πξάζηλν ζηε πεξηνρή ηεο Μάλδξαο είλαη ζεκαληηθέο θαη αμίδεη λα ηηο αθνχζεη θάπνηνο πίηη κε θήπν ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Ναη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 88,8% 11,2% 100,0% % ηεο ζηήιεο 50,7% 27,3% 46,2% % ηνπ ζπλφινπ 41,0% 5,2% 46,2% Όρη Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 74,2% 25,8% 100,0% % ηεο ζηήιεο 49,3% 72,7% 53,8% % ηνπ ζπλφινπ 39,9% 13,9% 53,8% ύλνιν Αξηζκφο Αηφκσλ % ηεο γξακκήο 80,9% 19,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 80,9% 19,1% 100,0% Approx.Sig.: 0,015, Phi: 0,185 Ζ ζπζρέηηζε ησλ δχν κεηαβιεηψλ είλαη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο. Σν 50,7% πνπ κέλεη ζε ζπίηη κε θήπν πηζηεχεη φηη νη ηδέεο ησλ καζεηψλ/ηξηψλ γηα ην πξάζηλν ζηε πεξηνρή ηεο Μάλδξαο είλαη ζεκαληηθέο θαη αμίδεη λα ηηο αθνχζεη θάπνηνο, ελψ ην 72,7% πνπ ε νηθία ηνπο δελ έρεη θήπν ζεσξεί ην αληίζεην.

169 Πίλαθαο 112 : εκαληηθή ε χπαξμε θχηεπζεο ζην πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ ζρεηηθά κε ην θχιν. εκαληηθή ε χπαξμε θχηεπζεο ζην πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ. Φχιν ΑΓΟΡΗ ΚΟΡΗΣΗ ύλνιν Πάξα πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ Πνιύ Αξθεηά Λίγν Καζόινπ % ηεο γξακκήο 29,9% 70,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 37,7% 58,7% 50,3% % ηνπ ζπλφινπ 15,0% 35,3% 50,3% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 50,0% 50,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 50,7% 33,7% 40,5% % ηνπ ζπλφινπ 20,2% 20,2% 40,5% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 50,0% 50,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 11,6% 7,7% 9,2% % ηνπ ζπλφινπ 4,6% 4,6% 9,2% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 39,9% 60,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 39,9% 60,1% 100,0% Approx.Sig.: 0,008, Kendall s tau -c : -0,201 Γηαπηζηψλεηαη κηα ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε. Σα θνξίηζηα ζεσξνχλ πεξηζζφηεξν απφ φηη ηα αγφξηα πσο είλαη ζεκαληηθφ λα ππάξρνπλ θπηά ζηνλ πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ.

170 Πίλαθαο 113 : εκαληηθή ε χπαξμε θχηεπζεο ζην πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ ζε ζρέζε κε ην αλ ζα έθαλαλ νη καζεηέο ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ ηνπ δηαδηθηχνπ εκαληηθή ε χπαξμε θχηεπζεο ζην πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ Σαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Πάξα πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ Πνιύ Αξθεηά Λίγν - Καζόινπ % ηεο γξακκήο 60,9% 39,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 63,1% 38,2% 50,3% % ηνπ ζπλφινπ 30,6% 19,7% 50,3% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 40,0% 60,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 33,3% 47,2% 40,5% % ηνπ ζπλφινπ 16,2% 24,3% 40,5% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 18,8% 81,2% 100,0% % ηεο ζηήιεο 3,6% 14,6% 9,2% % ηνπ ζπλφινπ 1,7% 7,5% 9,2% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 48,6% 51,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 48,6% 51,4% 100,0% Approx.Sig.: 0,000, Kendall s tau -c : 0,281 Γηαπηζηψλεηαη κηα ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε. Όζνη καζεηέο/ηξηεο δελ ζα έθαλαλ έλα ηαμίδη ζηνλ θφζκν ησλ θπηψλ κέζσ δηαδηθηχνπ ζεσξνχλ ιηγφηεξν ζεκαληηθή ηελ χπαξμε θπηψλ ζηνλ πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ.

171 Πίλαθαο 114 : Θεσξνχλ νη καζεηέο ην δηαζέζηκν ρψξν γηα θπηά ζην ζρνιείν ηνπο ζε ζρέζε κε ην εάλ έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν. Γηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν Γηαζέζηκνο ρψξνο γηα θπηά ζην ζρνιείν Πνιύ ηθαλνπνηεηηθόο ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 48,8% 51,2% 100,0% % ηεο ζηήιεο 30,8% 19,4% 23,7% % ηνπ ζπλφινπ 11,6% 12,1% 23,7% Ηθαλνπνηεηηθόο Αξηζκφο αηφκσλ Λίγνο - Αλύπαξθηνο % ηεο γξακκήο 40,3% 59,7% 100,0% % ηεο ζηήιεο 38,5% 34,3% 35,8% % ηνπ ζπλφινπ 14,5% 21,4% 35,8% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 28,6% 71,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 30,8% 46,3% 40,5% % ηνπ ζπλφινπ 11,6% 28,9% 40,5% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,6% 62,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,6% 62,4% 100,0% Approx.Sig.: 0,026, Kendall s tau -c : 0,174 Γηαπηζηψλεηαη κηα ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε. Οη καζεηέο/ηξηεο πνπ δελ έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν ζεσξνχλ φηη ν δηαζέζηκνο ρψξνο γηα θπηά είλαη ιηγφηεξν ηθαλνπνηεηηθφο ζε ζρέζε κε φζνπο έρνπλ παξαθνινπζήζεη ζρεηηθέο δηαιέμεηο..

172 Πίλαθαο 115 : Ζ Αηζζεηηθή εηθφλα ηνπ πξναχιην ρψξνπ ζε ζρέζε κε ηελ ειηθία ησλ καζεηψλ Ζ Αηζζεηηθή εηθφλα ηνπ πξναχιηνπ ρψξνπ ηνπ ζρνιείνπ Ζιηθία ύλνιν Πάξα πνιύ Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 58,0% 42,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 26,9% 32,3% 28,9% % ηνπ ζπλφινπ 16,8% 12,1% 28,9% Μέηξηα Αξηζκφο αηφκσλ Λίγν - Καζόινπ Approx.Sig.: 0,028, Kendall s tau -c : % ηεο γξακκήο 52,5% 47,5% 100,0% % ηεο ζηήιεο 29,6% 44,6% 35,3% % ηνπ ζπλφινπ 18,5% 16,8% 35,3% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 75,8% 24,2% 100,0% % ηεο ζηήιεο 43,5% 23,1% 35,8% % ηνπ ζπλφινπ 27,2% 8,7% 35,8% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 62,4% 37,6% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 62,4% 37,6% 100,0% Με βάζε ηνλ πίλαθα δηαπηζηψλεηαη κηα ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε κεηαμχ ησλ κεηαβιεηψλ. Γηαπηζηψλεηαη φηη φζν κεγαιχηεξεο ειηθίαο είλαη νη καζεηέο ηφζν πεξηζζφηεξν ηνπο αξέζεη ην πξναχιην ηνπ ζρνιείνπ ηνπο.

173 Πίλαθαο 116: Ζ Αηζζεηηθή εηθφλα ηνπ πξναχιην ρψξνπ ζε ζρέζε κε ην θχιν ησλ καζεηψλ Αηζζεηηθή Δηθφλα ηνπ πξναχιηνπ ρψξνπ Πάξα πνιύ Πνιύ Φχιν ΑΓΟΡΗ ΚΟΡΗΣΗ ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 48,0% 52,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 34,8% 25,0% 28,9% % ηνπ ζπλφινπ 13,9% 15,0% 28,9% Μέηξηα Αξηζκφο αηφκσλ Λίγν Καζόινπ % ηεο γξακκήο 42,6% 57,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 37,7% 33,7% 35,3% % ηνπ ζπλφινπ 15,0% 20,2% 35,3% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 30,6% 69,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 27,5% 41,3% 35,8% % ηνπ ζπλφινπ 11,0% 24,9% 35,8% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 39,9% 60,1% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 39,9% 60,1% 100,0% Approx.Sig.: 0,052, Kendall s tau -c : 0,154 Γηαπηζηψλεηαη ε χπαξμε ηάζεο ζπζρέηηζεο κεηαμχ ησλ δχν κεηαβιεηψλ θαη αζζελήο ζρέζε. πλάγεηαη φηη ν πξναχιηνο ρψξνο ηνπ ζρνιείνπ (ηείλεη λα) είλαη ιηγφηεξν αξεζηφο ζηα θνξίηζηα.

174 Πίλαθαο117 : Ζ Αηζζεηηθή εηθφλα ηνπ πξναχιην ρψξνπ ζε ζρέζε κε ην θαηά πφζν ν καζεηήο αθηεξψλεη ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ. Ζ Αηζζεηηθή εηθφλα ηνπ Πξναχιηνπ ρψξνπ Πάξα πνιύ Πνιύ Αθηέξσζε ρξφλνπ γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 48,0% 52,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 37,5% 23,9% 28,9% % ηνπ ζπλφινπ 13,9% 15,0% 28,9% Μέηξηα Αξηζκφο αηφκσλ Λίγν Καζόινπ Approx.Sig.: 0,040, Kendall s tau -c : 0,163 % ηεο γξακκήο 36,1% 63,9% 100,0% % ηεο ζηήιεο 34,4% 35,8% 35,3% % ηνπ ζπλφινπ 12,7% 22,5% 35,3% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 29,0% 71,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 28,1% 40,4% 35,8% % ηνπ ζπλφινπ 10,4% 25,4% 35,8% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,0% 63,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,0% 63,0% 100,0% Μεηαμχ ησλ κεηαβιεηψλ ππάξρεη ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή κε πνιχ αζζελήο ζρέζε, ππνδεηθλχνληαο φηη φζν ιηγφηεξν ρξφλν αθηεξψλνπλ νη καζεηέο/ηξηεο γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ, ηφζν ιηγφηεξν ηνπο αξέζεη ν πξναχιηνο ρψξνο ηνπ ζρνιείνπ.

175 Πίλαθαο 118 : Ζ Αηζζεηηθή εηθφλα ηνπ πξναχιην ρψξνπ ζε ζρέζε κε ην θαηά πφζν έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν Ζ Αηζζεηηθή Δηθφλα ηνπ πξναχιηνπ ρψξνπ Πάξα πνιύ - Πνιύ Γηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν ΝΑΗ ΟΥΗ ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 46,0% 54,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 35,4% 25,0% 28,9% % ηνπ ζπλφινπ 13,3% 15,6% 28,9% Μέηξηα Αξηζκφο αηφκσλ Λίγν Καζόινπ % ηεο γξακκήο 39,3% 60,7% 100,0% % ηεο ζηήιεο 36,9% 34,3% 35,3% % ηνπ ζπλφινπ 13,9% 21,4% 35,3% Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 29,0% 71,0% 100,0% % ηεο ζηήιεο 27,7% 40,7% 35,8% % ηνπ ζπλφινπ 10,4% 25,4% 35,8% ύλνιν Αξηζκφο αηφκσλ % ηεο γξακκήο 37,6% 62,4% 100,0% % ηεο ζηήιεο 100,0% 100,0% 100,0% % ηνπ ζπλφινπ 37,6% 62,4% 100,0% Approx.Sig.: 0,058, Kendall s tau -c : 0,150 Γηαπηζηψλεηαη ηάζε ζπζρέηηζεο κεηαμχ ησλ κεηαβιεηψλ θαη πνιχ αζζελήο ζρέζε. Άξα φζνη καζεηέο/ηξηεο δελ έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν (ηείλνπλ λα) δειψλνπλ φηη είλαη ιηγφηεξν επραξηζηεκέλνη (ηνπο αξέζεη ιηγφηεξν/θαζφινπ) απφ ηνλ πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ.

176 5.1.3 Αλαθεθαιαίσζε Σν δείγκα ηεο έξεπλαο είλαη 173 Μαζεηέο (62,4% καζεηέο Γ Γπκλαζίνπ θαη 37,6% καζεηέο Γ Λπθείνπ) εθ ησλ νπνίσλ ην 60,1% θνξίηζηα θαη ην 39,9% αγφξηα. Ζ πιεηνςεθία ησλ καζεηψλ πξνέξρεηαη απφ νηθνγέλεηεο κε γνλείο απφθνηηνπο κέζεο θαη αλψηαηεο εθπαίδεπζεο ε κεγάιε πιεηνςεθία θαη ησλ δχν γνλέσλ είλαη ηνπιάρηζηνλ απφθνηηνη Λπθείνπ. Σα επαγγέικαηα ησλ γνλέσλ θπξίσο αθνξνχλ γηα κελ ηνπο άλδξεο ζε ππαιιήινπο Γεκνζίνπ - Ηδησηηθνχ Σνκέα θαζψο θαη Διεχζεξνπο Δπαγγεικαηίεο γηα δε ηηο γπλαίθεο ηα νηθηαθά θαη ηνλ ηδησηηθφ ηνκέα. Όζoλ αθνξά ηνλ ηχπν θαηνηθίαο, ε πιεηνςεθία ησλ καζεηψλ κέλεη ζε κνλνθαηνηθία-αγξνηθία θαη κφλν ην 20,8% ζε δηακέξηζκα. Καηά ζπλέπεηα ζηελ πιεηνςεθία ησλ πεξηπηψζεσλ ππάξρνπλ κπαιθφλη ή/θαη θήπνο κε θπηά ζην έδαθνο ή/θαη ζε θπηνδνρεία. Σν 63% ησλ καζεηψλ δελ αθηεξψλεη πξνζσπηθφ ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ. Μφλν 16 ζηνπο 173 πξνηηκνχλ ζηνλ ειεχζεξν ρξφλν ηνπο εηδηθά πεξηπάηνπο ζε ρψξνπο πξαζίλνπ ελψ ην 48,6% δήισζε φηη ζα επέιεγε λα πξαγκαηνπνηήζεη γηα ηελ έλα ηαμίδη ζην θφζκν ησλ θπηψλ ην δηαδίθηπν. Σν 62,4% ησλ καζεηψλ δελ έρεη παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο απφ θαζεγεηέο ή πξνζθεθιεκέλνπο νκηιεηέο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν. Σν 79,8% ησλ καζεηψλ δήισζε ελδηαθέξνλ γηα πεξηζζφηεξε ελεκέξσζε γηα ην πξάζηλν θπξίσο κέζσ ληνθηκαληέξβίληεν, ηνπ δηαδηθηχνπ θαη δηαιέμεσλ-παξνπζηάζεσλ. Όζνλ δε αθνξά ζηελ χπαξμε θαη ζπληήξεζε ησλ θπηψλ ζηνλ πξναχιην ρψξν, oη καζεηέο ζεσξνχλ φηη, εάλ θαη είλαη νη θχξηνη ππεχζπλνη, δελ είλαη νη κνλαδηθνί ππεχζπλνη: ε ηνπηθή θνηλσλία θαη νη θαζεγεηέο θαη δεπηεξεπφλησο νη γνλείο έρνπλ επίζεο κέξνο ηεο επζχλεο. ρεηηθά κε ην αλ ηνπο αξέζεη ν πξναχιηνο ρψξνο ην 71,1% δειψλεη απφ κέηξηα έσο θαζφινπ. Σν 86,7% ζεσξεί φηη ππάξρεη θχηεπζε, ε νπνία θαηά θχξην ιφγν απνηειείηαη απφ δέλδξα (64,7%) θαη ζάκλνπο (41%). ρεηηθά κε ην δηαζέζηκν ρψξν πξαζίλνπ ην 59,5% βξίζθεη ηνπο δηαζέζηκνπο ρψξνπο ησλ ζρνιείσλ απφ ηθαλνπνηεηηθνχο έσο πνιχ ηθαλνπνηεηηθνχο, ελψ ην 40,5% απάληεζε φηη ν δηαζέζηκνο ρψξνο είλαη απφ ιίγνο έσο αλχπαξθηνο. Σν 68,2% ζεσξεί πνιχ πάξα πνιχ ζεκαληηθφ λα ππάξρεη θχηεπζε ζηνλ πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ. Οη πεξηζζφηεξνη καζεηέο ζα ήζειαλ πεξηζζφηεξα πέξγθνιεο-θηφζθηα, παγθάθηα ή ζηέγαζηξα κε θχηεπζε. ρεηηθά κε ηα πιηθά επίζηξσζεο, νη πεξηζζφηεξνη πξνηηκνχλ ριννηάπεηα (41,6%) θαη δεπηεξεπφλησο ρψκα ραιίθη (18,5%), ραιίθη - μχιν (12,7%), πιαζηηθφ ηάπεηα (12,7%) ή ρψκα ηζηκέλην (11%). ρεηηθά κε ην γλψξηζκα ησλ θπηψλ ην 73,4% πξνηηκά ηα άλζε, ην 17,9% ην κεηαρξσκαηηζκφ ησλ θχιισλ, ελψ ην 12,1% πξνηηκά ηνπο θαξπνχο ησλ δέλδξσλ.

177 Όζν γηα ηηο ηδηφηεηεο πνπ απνιακβάλνπλ πεξηζζφηεξν νη καζεηέο, απηέο είλαη ε ζθηά πνπ πξνζθέξεη ην θχιισκα, ην άξσκα θαη ην ρξψκα ησλ αλζέσλ, ην ζξφηζκα ησλ θχιισλ. Δπίζεο, νη καζεηέο ζηελ πιεηνςεθία ηνπο (56,1%) νη καζεηέο ήηαλ αξλεηηθνί ζην ελδερφκελν ν ζρνιηθφο θήπνο λα πεξηιακβάλεη θαη ιαραληθά. Πεξαηηέξσ, ην 66,4% ησλ καζεηψλ δήισζε ελδηαθέξνλ γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο, πιελ φκσο ην 75,2% ζεσξεί φηη ε ελεκέξσζε απφ ηνπο θαζεγεηέο γηα ζέκαηα πεξηβάιινληνο θπκαίλεηαη απφ κέηξηα έσο κεδακηλή. ρεηηθά πθηζηάκελεο ηηο Πεξηβαιινληηθέο Γλψζεηο ησλ καζεηψλ, απηέο θαίλεηαη φηη απνθηήζεθαλ θπξίσο απφ ην νηθνγελεηαθφ πεξηβάιινλ, εηδήζεηο-ληνθηκαληέξ θαη ην ζρνιείν. Οη καζεηέο δείρλνπλ απμεκέλν ελδηαθέξνλ γηα θηινπεξηβαιινληηθέο πξαθηηθέο (αλαθχθισζε, νηθνλνκία λεξνχ, εμνηθνλφκεζε νηθηαθήο ελέξγεηαο θιπ.) θαη ζα ήηαλ δηαηεζεηκέλνη λα δψζνπλ αθφκε θαη 5 γηα ηελ πξνζηαζία ηνπ πεξηβάιινληνο. Δπηπιένλ, ζεσξνχλ φηη ζα έπξεπε λα ππάξρεη ζρεηηθφ κάζεκα ζην πξφγξακκα ζπνπδψλ ηνπο (85,5%) ελψ ζα ήζειαλ ην ζρνιείν ηνπο λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα Π.Δ. (88,4%). Οη καζεηέο πηζηεχνπλ φηη θαηά έλα κεγάιν πνζνζηφ, φηη ππεχζπλνη γηα ηηο θαηαζηξνθέο ζην πεξηβάιινλ είλαη νη άλζξσπνη θαζψο επίζεο φηη γηα ηελ επηβίσζή καο απαξαίηεηε πξνυπφζεζε είλαη ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο. Καηά ζπλέπεηα, κέιεκα φισλ πξέπεη λα είλαη ε ελζάξξπλζε ησλ πξνζπαζεηψλ γηα ηε δηαηήξεζε ηεο θχζεο ζε θαιή θαηάζηαζε. Όζν αθνξά ζηελ πεξηνρή ηεο Μάλδξαο, πνιινί καζεηέο ζεσξνχλ φηη ε θχξηα εζηία κφιπλζεο είλαη θπξίσο νη βηνκεραλίεο ηεο πεξηνρήο, ελψ αθνινπζνχλ ηα ιαηνκεία θαη ζε κηθξφηεξν πνζνζηφ νη ΥΤΣΑ θαη ηέινο ηα ππνιείκκαηα ησλ θπηνθαξκάθσλ απφ ηηο αγξνηηθέο εθκεηαιιεχζεηο ησλ παξαγσγψλ ηεο πεξηνρήο. Οη καζεηέο ζεσξνχλ φηη κπνξνχλ λα δξαζηεξηνπνηεζνχλ γηα λα αιιάμεη ε θαηάζηαζε ζρεηηθά κε ην πεξηβάιινλ ζηελ πεξηνρή ηεο Μάλδξαο. Πάξα πνιινί καζεηέο (80,3%) ζα έπαηξλαλ κέξνο ζε δελδξνθχηεπζε ζηελ πεξηνρή ηεο Μάλδξαο. ρεδφλ νη κηζνί καζεηέο πηζηεχνπλ φηη έρνπλ ηδέεο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν νη νπνίεο αμίδεη λα αθνπζηνχλ, πιελ φκσο ζε πνζνζηφ 60% πηζηεχνπλ φηη δελ κπνξνχλ λα παξέκβνπλ θαζψο άιινη είλαη απηνί πνπ παίξλνπλ ηηο απνθάζεηο. Όζνλ δε αθνξά ζηελ αμηνιφγεζε ηεο πνηφηεηαο ηεο πεξηνρήο ζε πάξθα, πιαηείεο, θαζαξηφηεηα - ζθνππίδηα, θπθινθνξηαθφ, ερνξχπαλζε, νζκή αέξα, ρψξνπο ζηάζκεπζεο θαη πνιηηηζκφ, ε πιεηνςεθία ησλ καζεηψλ ηελ έθξηλε σο κέηξηα, ελψ ηελ θαηάζηαζε ησλ πεδνδξνκίσλ θαη ηα πξνγξάκκαηα αλαθχθισζεο σο ρακειήο πνηφηεηαο.

178 Σέινο, πνιινί καζεηέο δήισζαλ πξφζπκνη θαη ζεηηθνί ην ζρνιείν ηνπο λα πάξεη κέξνο ζε θάπνηα πξνγξάκκαηα, θπξίσο αλαθχθισζεο (61,3%) θαη θχηεπζεο δέλδξσλ θαη ζάκλσλ (54,9%) θη δεπηεξεπφλησο εμνηθνλφκεζεο λεξνχ ελψ αθνινπζνχλ κε ρακειφηεξα πνζνζηά ε δεκηνπξγία θνκπφζη θαη ε δεκηνπξγία ιαραλφθεπνπ. Όζσλ αθνξά ηε βάζε ησλ απνηειεζκάησλ ηεο αλάιπζεο κε πίλαθεο δηπιήο εηζφδνπ πξνθχπηνπλ ηα εμήο: Σν εθπαηδεπηηθφ επίπεδν ηνπ παηέξα επεξεάδεη ζεηηθά ηνπο καζεηέο ζε ζρέζε κε ην φηη ε αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζε καο. Σφζν ε χπαξμε θήπνπ ζην ζπίηη φζν θαη ε ελαζρφιεζή ηνπο κε ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ ζην ζπίηη θαίλεηαη φηη επαηζζεηνπνηεί ηνπο καζεηέο ζε ζρέζε κε ηελ πξνζηαζία ηεο θχζεο θαη ηα πξνβιήκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο. Οη καζεηέο απηνί αηζζάλνληαη φηη απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο θαη είλαη δηαηεζεηκέλνη λα ζπκβάιινπλ (νηθνλνκηθά) ζηελ Πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο. Έλα κεγάιν πνζνζηφ ησλ καζεηψλ κε θήπν ζην ζπίηη ηνπο ζεσξεί φηη κπνξεί λα θάλεη θάηη γηα λα αιιάμεη ην ηνπηθφ πεξηβάιινλ θαζψο θαη φηη νη ηδέεο γηα ην πξάζηλν ζηελ πεξηνρή ηνπο είλαη ζεκαληηθέο θαη αμίδεη λα ηηο αθνχζεη θάπνηνο. Αληίζηξνθα, έλα κεγάιν πνζνζηφ ησλ καζεηψλ πνπ αζρνιείηαη κε ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ ζην ζπίηη ηνπ, πηζηεχεη φηη ζε ηνπηθφ επίπεδν ππάξρνπλ δπζθνιίεο ζην λα θάλεη έλαο καζεηήο θάηη γηα ηελ πεξηνρή ηνπ, γηαηί άιινη παίξλνπλ ηηο απνθάζεηο ελψ παξάιιεια επηζπκεί ην ζρνιείν ηνπ λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο. Απφ ηελ άιιε, νη καζεηέο/ηξηεο πνπ δελ αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ πηζηεχνπλ ζε κεγαιχηεξν βαζκφ φηη νη άλζξσπνη πξνθαινχλ θαηαζηξνθέο ζην πεξηβάιινλ. Ζ παξαθνινχζεζε δηαιέμεσλ ζρεηηθά κε ην πξάζηλν επαηζζεηνπνηεί ηνπο καζεηέο /ηξηεο ζρεηηθά κε ην πεξηβάιινλ θαη ηελ πξνζηαζία ηνπ, αιιά θαη εηδηθφηεξα κε ην πξάζηλν, θαζψο θαη κε ηε ζρέζε αλζξψπνπ θχζεο,. Οη πεξηζζφηεξνη απφ απηνχο ηνπο καζεηέο ζεσξνχλ φηη κπνξνχλ λα θάλνπλ θάηη γηα λα αιιάμεη ην ηνπηθφ πεξηβάιινλ, επηζπκνχλ λα ιακβάλεη κέξνο ην ζρνιείν ηνπο ζε πξνγξάκκαηα Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο θαζψο θαη λα ζπκβάιινπλ (νηθνλνκηθά) ζηελ Πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο. Απφ ηελ άιιε, νη καζεηέο/ηξηεο πνπ δελ έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε

179 ην πξάζηλν πηζηεχνπλ ζε κεγαιχηεξν βαζκφ φηη νη άλζξσπνη πξνθαινχλ θαηαζηξνθέο ζην πεξηβάιινλ. Δπηπιένλ, φζνη καζεηέο/ηξηεο έρνπλ ελεκέξσζε απφ θαζεγεηέο γηα ζέκαηα πεξηβάιινληνο, αθηεξψλνπλ πεξηζζφηεξν ρξφλν γηα ηελ θξνληίδα ησλ θπηψλ. Σν θχιν δηαθνξνπνηεί ηηο απφςεηο ησλ καζεηψλ/ηξηψλ. Σα θνξίηζηα ελδηαθέξνληαη πεξηζζφηεξν απφ ηα αγφξηα γηα ηα πξνβιήκαηα ηνπ Πεξηβάιινληνο θαη είλαη πεξηζζφηεξν ζεηηθά ζην λα ζπκβάιινπλ (νηθνλνκηθά) ζηελ Πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο. Σα αγφξηα ζεσξνχλ φηη ππάξρνπλ δπζθνιίεο ζην λα θάλεη έλαο καζεηήο/ηξηα θάηη γηα ηελ πεξηνρή ηνπ, πηζηεχνληαο φηη άιινη παίξλνπλ ηηο απνθάζεηο. Ζ ειηθία επίζεο δηαθνξνπνηεί ηηο απφςεηο ησλ καζεηψλ/ηξηψλ. Οη κεγαιχηεξεο ειηθίαο καζεηέο αηζζάλνληαη ζην ζχλνιν ηνπο, φηη απνηειεί ππνρξέσζε φισλ καο ε πξνζηαζία ηεο θχζεο γηα ηηο επφκελεο γεληέο. Παξάιιεια, φζν κεγαιχηεξνη είλαη νη καζεηέο/ηξηεο ηφζν ηζρπξφηεξα πηζηεχνπλ φηη ε αξκνληθή ζπκβίσζε ησλ αλζξψπσλ κε ηε θχζε απνηειεί απαξαίηεηε πξνυπφζεζε γηα ηελ επηβίσζή καο. Σέινο, νη κεγαιχηεξνη καζεηέο /ηξηεο επηζπκνχλ πεξηζζφηεξν ην ζρνιείν ηνπο λα ιακβάλεη κέξνο ζε πξνγξάκκαηα Π.Δ. Όζσλ αθνξά ζηνλ πξναχιην ρψξν ηνπ ζρνιείνπ ηνπο, ν ρψξνο αξέζεη πεξηζζφηεξν ζηνπο κεγαιχηεξεο ειηθίαο καζεηέο, θαη ηδηαίηεξα ζηα αγφξηα. Σα θνξίηζηα, ζηα νπνία ν ρψξνο είλαη ιηγφηεξν αξεζηφο, επηζπκνχλ ζε κεγαιχηεξν βαζκφ λα ππάξρνπλ θπηά ζην πξναχιην. Δπίζεο ιηγφηεξν επραξηζηεκέλνη είλαη νη καζεηέο/ηξηεο πνπ είηε δελ αθηεξψλνπλ ρξφλν γηα ηε θξνληίδα ησλ θπηψλ είηε δελ έρνπλ παξαθνινπζήζεη δηαιέμεηο ζρεηηθά κε ην πξάζηλν.

180 5.2 Έξεπλα Καζεγεηώλ Μνλνκεηαβιεηή Αλάιπζε 1 ε Δλόηεηα : Πξνζσπηθά ηνηρεία Σα εξσηεκαηνιφγηα απαληήζεθαλ απφ θαζεγεηέο ηνπ 1 νπ Γπκλαζίνπ θαη ηνπ 1 νπ Λπθείνπ Μάλδξαο, κεξηθνί εθ ησλ νπνίσλ δηδάζθνπλ θαη ζηα δχν ζρνιεία, φπσο ε θαζεγήηξηα Γεξκαληθψλ θαη ε θαζεγήηξηα Γαιιηθψλ. χκθσλα κε ηνλ Πίλαθα : απφ ηνπο 50 θαζεγεηέο κέξνο, νη 11 ήηαλ άλδξεο, ελψ νη 39 ήηαλ γπλαίθεο. Πίλαθαο 119 : Φχιν πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΑΝΓΡΑ 11 22,0 ΓΤΝΑΗΚΑ 39 78,0 ύλνιν : ,0

181 ηνλ παξαθάησ πίλαθα θαηαγξάθεηαη ε ειηθία ησλ εξσηεζέλησλ. Σν 40% αλήθεη ζηηο ειηθίεο κεηαμχ 26-35, ελψ ην 40% αλήθεη ζηηο ειηθίεο ησλ 36-45, ην 12% ησλ εξσηεζέλησλ αλήθεη ζηελ θαηεγνξία ησλ 46-55, ελψ ην 6% αλήθεη ζηηο ειηθίεο άλσ ησλ 55 εηψλ θαη ην 2% αλήθεη ζηηο ειηθίεο θάησ ησλ 25 εηψλ. Πίλαθαο 120 : Ζιηθία. Έηε πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) , , ,0 >55 3 6,0 <25 1 2,0 ύλνιν : ,0

182 ηνλ πίλαθα 121 αλαγξάθεηαη ε θαηαλνκή ησλ εξσηεζέλησλ αλάινγα κε ηελ νηθνγελεηαθή θαηάζηαζε. Σν 40% απηψλ είλαη Άγακνη, ην 28% έρνπλ 2 παηδηά, ελψ ην 16% είλαη έγγακνη αιιά δε έρνπλ θάλεη αθφκε παηδί. Πίλαθαο 121 : Οηθνγελεηαθή θαηάζηαζε. πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΔΓΓΑΜΟ /Ζ 8 16,0 1 ΠΑΗΓΗ 4 8,0 2 ΠΑΗΓΗΑ 14 28,0 3 ΠΑΗΓΗΑ 3 6,0 5 ΠΑΗΓΗΑ 1 2,0 ΑΓΑΜΟ 20 40,0 ύλνιν : ,0

183 ηνλ Πίλαθα 122 θαηαγξάθεηαη ε θαηαλνκή ηνπ δείγκαηνο θαηά εηδηθφηεηα. Πίλαθαο 122 : Δηδηθφηεηα ζπνπδέο θαζεγεηψλ πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΦΗΛΟΛΟΓΟ 11 22,0 ΜΑΘΖΜΑΣΗΚΟ 4 8,0 ΦΤΗΚΟ 5 10,0 ΥΖΜΗΚΟ 3 6,0 ΒΗΟΛΟΓΟ 2 4,0 ΠΛΖΡΟΦΟΡΗΚΖ 2 4,0 ΟΗΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟ 4 8,0 ΑΓΓΛΗΚΖ ΦΗΛΟΛΟΓΗΑ 2 4,0 ΓΑΛΛΗΚΖ ΦΗΛΟΛΟΓΗΑ 3 6,0 ΓΔΡΜΑΝΗΚΖ ΦΗΛΟΛΟΓΗΑ 3 6,0 ΦΤΗΚΖ ΑΓΧΓΖ 3 6,0 ΚΑΛΧΝ ΣΔΥΝΧΝ 2 4,0 ΘΔΟΛΟΓΟ 1 2,0 ΟΗΚΗΑΚΖ ΟΗΚΟΝΟΜΗΑ 2 4,0 ΣΔΥΝΟΛΟΓΟ 1 2,0 ΜΟΤΗΚΟ 2 4,0 ύλνιν : ,0

184 ηνλ Πίλαθα 123 παξαηεξείηαη πφζνη απφ ην δείγκα ησλ εξσηεζέλησλ είλαη θάηνρνη κεηαπηπρηαθνχ ή δηδαθηνξηθνχ ηίηινπ. Σν 90% ηνπ δείγκαηνο είραλ κφλν βαζηθφ ηίηιν ζπνπδψλ, ην 8% έρεη κεηαπηπρηαθφ ηίηιν ζπνπδψλ, ελψ ην 2% έρεη θαη δηδαθηνξηθφ. Πίλαθαο 123 : Κάηνρνο κεηαπηπρηαθνχ Γηδαθηνξηθνχ Σίηινπ πνπδψλ. πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΟΥΗ 45 90,0 ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΟ 4 8,0 ΓΗΓΑΚΣΟΡΗΚΟ 1 2,0 ύλνιν : ,0 ηνλ παξαθάησ Πίλαθα θαηαλέκνληαη ηα έηε ππεξεζίαο ηνπ δείγκαηνο. Σα έηε κνηξάδνληαη ζε ηζφπνζα πνζνζηά ησλ 20% πεξίπνπ, ζηα αληίζηνηρα 4 ρξνληθά δηαζηήκαηα: 1 ν δηάζηεκα (1-3 έηε), 2 ν δηάζηεκα (4-6 έηε), 3 ν δηάζηεκα (6-12 έηε) θαη 4 ν δηάζηεκα (12-24 έηε), ελψ ην 4% έρεη έηε ππεξεζίαο. Πίλαθαο 124 : Έηε ππεξεζίαο πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) , , , , ,0 ύλνιν : ,0

185 ηνλ Πίλαθα 125 θαηαγξάθεηαη ε θαηαλνκή ηνπ δείγκαηνο αλάινγα κε ην αλ ζπκκεηέρεη ν θαζεγεηήο /ηξηα ζε θάπνην χιινγν / Οξγάλσζε. Σν 22% ησλ θαζεγεηψλ ζπκκεηέρεη ζε δηάθνξνπο Πνιηηηζηηθνχο πιιφγνπο, ην 20% ζε Αζιεηηθνχο, ην 10% ζπκκεηέρεη ζε θάπνηα Πεξηβαιινληηθή Οξγάλσζε, ελψ ην 6% πξνηηκά λα ζπκκεηέρεη ζε Οξεηβαηηθνχο Πίλαθαο 125: πκκεηνρή θαζεγεηή /ηξηαο ζε θάπνην χιινγν / Οξγάλσζε πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΠΟΛΗΣΗΣΗΚΟ ΤΛΛΟΓΟ ΑΘΛΖΣΗΚΟ ΤΛΛΟΓΟ ΠΔΡΗΒΑΛΛΟΝΣΗΚΖ ΟΡΓΑΝΧΖ 5 10 ΆΛΛΟ 3 4 ΟΡΔΗΒΑΣΗΚΟ 2 6

186 Εξ. 4 πκκεηέρεηε ζε θάπνην ύιινγν ή Οξγάλωζε; ΠΟΛΗΣΗΣΗΚΟ ΤΛΛΟΓΟ ΑΘΛΖΣΗΚΟ ΤΛΛΟΓΟ ΠΔΡΗΒΑΛΛΟΝΣΗΚΖ ΟΡΓΑΝΧΖ ΆΛΛΟ ΟΡΔΗΒΑΣΗΚΟ 0 ηνλ Παξαθάησ πίλαθα θαηαγξάθεηαη ε ζπρλφηεηα θαη ην πνζνζηφ ησλ εξσηεζέλησλ ζηελ εξψηεζε αλ έρνπλ ειεχζεξν ρξφλν θαη αλ λαη κε πνηεο απφ ηηο παξαθάησ δξαζηεξηφηεηεο αζρνινχληαη. Σν 33%, 32% θαη 30% πεξλά ηνλ ειεχζεξν ρξφλν ηνπ κε ην Γηάβαζκα, ηελ Μνπζηθή, παξέα έμσ κε θίινπο. 29 ζηνπο 50 εξσηεζέληεο πξνηηκνχλ λα πεξλνχλ ηνλ ειεχζεξν ρξφλν ηνπο ζε ρψξνπο πξαζίλνπ, ελψ 24 ζηνπο 50 ζε εθδξνκέο θαη ηαμίδηα. Πίλαθαο 126 : Γξαζηεξηφηεηεο Διεχζεξνπ ρψξνπ πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΓΗΑΒΑΜΑ ΜΟΤΗΚΖ ΔΞΧ ΜΔ ΦΗΛΟΤ ΠΔΡΗΠΑΣΟ Δ ΥΧΡΟΤ ΠΡΑΗΝΟΤ ΚΗΝΖΜΑΣΟΓΡΑΦΟ - ΘΔΑΣΡΟ ΣΖΛΔΟΡΑΖ ΔΚΓΡΟΜΔ - ΣΑΞΗΓΗΑ ΑΘΛΖΣΗΜΟ INTERNET ΦΧΣΟΓΡΑΦΗΑ 6 12 Εξ. 5 Σνλ ειεύζεξν ρξόλν κε πνηά / εο από ηηο παξαθάηω δξαζηεξηόηεηεο αζρνιείζηε; ΓΗΑΒΑΜΑ ΜΟΤΗΚΖ ΔΞΧ ΜΔ ΦΗΛΟΤ ΠΔΡΗΠΑΣΟ Δ ΥΧΡΟΤ ΠΡΑΗΝΟΤ ΚΗΝΖΜΑΣΟΓΡΑΦΟ - ΘΔΑΣΡΟ ΣΖΛΔΟΡΑΖ ΔΚΓΡΟΜΔ - ΣΑΞΗΓΗΑ ΑΘΛΖΣΗΜΟ INTERNET ΦΧΣΟΓΡΑΦΗΑ

187 2 ε Δλόηεηα: Δπηκόξθσζε ζηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε (Π.Δ.) ηνλ Πίλαθα 127 θαηαγξάθεηαη ην πνζνζηφ αλάινγα κε ην αλ έρνπλ επηκνξθσζεί ζηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε. Σν 36% ησλ εξσηεζέλησλ έρεη επηκνξθσζεί ζηελ Π.Δ, ελψ ην 64% δελ έρεη επηκνξθσζεί. Πίλαθαο 127: Δπηκφξθσζε ζηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε (Π.Δ.). πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ 18 36,0 ΟΥΗ 32 64,0 ύλνιν : ,0 ηνλ Πίλαθα 128 θαηαγξάθεηαη ε δηάξθεηα επηκφξθσζεο ζεκηλαξίσλ πνπ έρνπλ ιάβεη νη θαζεγεηέο. Σν πνζνζηφ ησλ 36% πνπ έρεη παξαθνινπζήζεη ζεκηλάξηα Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο θαηαλέκεηαη ζε ψξεο ζεκηλαξίνπ έσο εμήο: 8 ζηνπο 50 έρνπλ παξαθνινπζήζεη ζεκηλάξην έσο 10 σξψλ. Οη 9 ζηνπο 50 έρνπλ παξαθνινπζήζεη ζεκηλάξην απφ 11 έσο 50 σξψλ, 1 ζηνπο 50 εξσηεζέληεο έρεη παξαθνινπζήζεη ζεκηλάξην άλσ ησλ 50 σξψλ. Πίλαθαο 128 : Γηάξθεηα επηκφξθσζεο εκηλαξίνπ πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) έσο 10 ώξεο 8 16,0 από 11 έσο 50 ώξεο 9 18,0 πεξηζζόηεξν από 50 ώξεο 1 2,0 ύλνιν :

188 ηνλ παξαθάησ πίλαθα θαηαγξάθεηαη ν θνξέαο επηκφξθσζεο ησλ 18 εξσηνχκελσλ, νη πεξηζζφηεξνη εξσηνχκελνη έρνπλ παξαθνινπζήζεη ζεκηλάξηα πνπ δηεμήρζεζαλ απφ ην Τπνπξγείν Παηδείαο, απφ Παλεπηζηεκηαθά Ηδξχκαηα, ππεχζπλνπο Π.Δ., απφ ηδησηηθφ θνξέα εμεηδηθεπκέλν ζηελ Π.Δ θαη άιινπο θνξείο. Πίλαθαο 129 : Φνξέαο Δπηκφξθσζεο πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) Σν Τπνπξγείν Παηδείαο 8 16 Παλεπηζηεκηαθό Ίδξπκα 7 14 Ο ρνιηθόο ύκβνπινο 5 2 Ο ππεύζπλνο ΠΔ 5 14 Σν Παηδαγσγηθό Ηλζηηηνύην 2 2 Έλαο ηδησηηθόο θνξέαο εμεηδηθεπκέλνο ζηελ Π.Δ Σα ΠΔΚ 1 4 Ο ύιινγνο εθπαηδεπηώλ 1 0 Άιινο θνξέαο 1 10 Σν ζρνιείν ζην νπνίν ππεξεηείηε 0 2 Εξ. 8 Πνηόο ήηαλ ν θνξέαο επηκόξθωζεο; 10 Σν Τπνπξγείν Παηδείαο Παλεπηζηεκηαθό Ηδξπκα Ο ρνιηθόο ύκβνπινο Ο ππεύζπλνο ΠΔ Σν Παηδαγωγηθν Ηλζηηηνύην Έλαο ηδηωηηθόο θνξέαο εμεηδηθεπκέλνο ζηελ ΠΔ Σα ΠΔΚ Ο ύιινγνο εθπαηδεπηώλ Άιινο θνξέαο Σν ζρνιείν ζην νπνίν ππεξεηείηε

189 ηνλ Πίλαθα 130 θαηαγξάθεηαη ην πνζνζηφ ησλ εξσηεζέλησλ ζρεηηθά κε ην αλ ζεσξνχλ νη θαζεγεηέο φηη ε κέρξη ηψξα επηκφξθσζε πνπ έρνπλ ιάβεη ηνπο βνήζεζε λα γίλνπλ θαιχηεξνη εθπαηδεπηηθνί ζε ζρέζε κε ηελ Π.Δ.. Απφ ηνπο 18 πνπ έρνπλ παξαθνινπζήζεη ζεκηλάξην, νη 9 ζεσξνχλ φηη ε επηκφξθσζε πνπ έρνπλ ιάβεη δελ ηνπο βνήζεζε νχηε ιίγν νχηε πνιχ λα γίλνπλ θαιχηεξνη εθπαηδεπηηθνί φζσλ αθνξά ηελ Π.Δ., ελψ νη ππφινηπνη 9 ζεσξνχλ φηη ε επηκφξθσζε, ηνπο βνήζεζε απφ πνιχ έσο πάξα πνιχ. Πίλαθαο 130: Ζ επηκφξθσζε πνπ παξαθνινχζεζαλ ηνπο βνήζεζε λα γίλνπλ θαιχηεξνη εθπαηδεπηηθνί ζε ζρέζε κε ηελ Π.Δ πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΚΑΘΟΛΟΤ 4 8,0 ΛΗΓΟ 3 6,0 ΟΤΣΔ ΛΗΓΟ ΟΤΣΔ ΠΟΛΤ 2 4,0 ΠΟΛΤ 4 8,0 ΠΑΡΑ ΠΟΛΤ 5 10,0 ύλνιν :

190 ηνλ Πίλαθα 131 θαηαγξάθεηαη ε θαηαλνκή ηνπ δείγκαηνο ζρεηηθά κε ην πφζν απαξαίηεηε ζεσξνχλ νη θαζεγεηέο ηελ επηκφξθσζε ζηελ Π.Δ γηα έλα εθπαηδεπηηθφ. Σν 84% ησλ εξσηεζέλησλ ζεσξνχλ ηελ επηκφξθσζε ζηελ Π.Δ απφ πάξα πνιχ έσο πνιχ ζεκαληηθή, ελψ ην 16% ζεσξεί ηελ επηκφξθσζε ζηε Π.Δ απφ κεηξίσο έσο ιίγε απαξαίηεηε. Πίλαθαο 131: Πφζν απαξαίηεηε ζεσξείηαη ε επηκφξθσζε ζηελ Π.Δ γηα έλα εθπαηδεπηηθφ. πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΠΑΡΑ ΠΟΛΤ 26 52,0 ΠΟΛΤ 16 32,0 ΜΔΣΡΗΑ 7 14,0 ΛΗΓΟ 1 2,0 ύλνιν : ,0

191 ρεηηθά κε ην κέζν απφθηεζεο γλψζεσλ ησλ εξσηνχκελσλ γηα ηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε. Οη πεξηζζφηεξνη θαζεγεηέο έρνπλ ιάβεη γλψζε γηα ηελ Π.Δ. απφ Βηβιία, απφ ηελ ζρνιηθή εθπαίδεπζε, απφ ηνλ ηχπν, ην δηαδίθηπν, ην θηιηθφ Πεξηβάιινλ θαη ηα επηκνξθσηηθά ζεκηλάξηα. Πίλαθαο 132: Πεγή απφθηεζεο γλψζεσλ γηα ηελ Π.Δ. πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΑΠΌ ΒΗΒΛΗΑ ΑΠΌ ΣΖΝ ΥΟΛΗΚΖ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΑΠΌ ΣΟΝ ΣΤΠΟ ΑΠΌ ΣΟ ΓΗΑΓΗΚΣΤΟ ΑΠΌ ΣΟ ΦΗΛΗΚΟ ΠΔΡΗΒΑΛΛΟΝ ΑΠΌ ΔΠΗΜΟΡΦΧΣΗΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΑ ΑΠΌ ΜΖ ΚΤΒΔΡΝΖΣΗΚΔ ΟΡΓΑΝΧΔΗ 7 20 ΆΛΛΟ 2 4 Εξ. 11 Πνπ απνθηήζαηε ηηο πεξηβαιινληηθέο γλώζεηο πνπ ήδε θαηέρεηε; ΑΠΌ ΒΗΒΛΗΑ ΑΠΌ ΣΖΝ ΥΟΛΗΚΖ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΑΠΌ ΣΟΝ ΣΤΠΟ ΑΠΌ ΣΟ ΓΗΑΓΗΚΣΤΟ ΑΠΌ ΣΟ ΦΗΛΗΚΟ ΠΔΡΗΒΑΛΛΟΝ ΑΠΌ ΔΟΗΜΟΡΦΧΣΗΚΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΑ ΑΠΌ ΜΖ ΚΤΒΔΡΝΖΣΗΚΔ ΟΡΓΑΝΧΔΗ ΆΛΛΟ

192 Παξαθάησ θαηαγξάθεηαη ε θαηαλνκή ηνπ δείγκαηνο αλάινγα κε ην πφζν αμηνινγνχλ νη θαζεγεηέο ηελ επάξθεηα ησλ γλψζεσλ ηνπο ζρεηηθά κε ηελ Π.Δ. Σν 22% ησλ θαζεγεηψλ αμηνινγνχλ ηελ επάξθεηα ησλ γλψζεσλ ηνπο απφ πςειή έσο πνιχ πςειή. Σν 50% ησλ εξσηεζέλησλ ηελ αμηνινγνχλ ζε κέηξηα επίπεδα, ελψ ην 28% ζεσξνχλ φηη ε επηκφξθσζε πνπ έρνπλ ιάβεη ζηελ Π.Δ είλαη απφ ειάρηζηε έσο αλχπαξθηε. Πίλαθαο 133 : Αμηνιφγεζε επάξθεηαο γλψζεσλ ησλ θαζεγεηψλ, ζρεηηθά κε ηελ Π.Δ. πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΠΟΛΤ ΤΦΖΛΖ 1 2,0 ΤΦΖΛΖ 10 20,0 ΜΔΣΡΗΑ 25 50,0 ΔΛΑΥΗΣΖ 13 26,0 ΚΑΜΗΑ 1 2,0 ύλνιν ,0

193 ηελ εξψηεζε ζρεηηθά κε ην θαηά πφζν πηζηεχνπλ νη θαζεγεηέο φηη ρξεηάδνληαη πεξηζζφηεξε επηκφξθσζε ζε ζέκαηα Π.Δ. Σν 84% ησλ εξσηεζέλησλ απάληεζε φηη ρξεηάδεηαη πεξηζζφηεξε επηκφξθσζε ζηελ Π.Δ., ελψ ην 16% ηζρπξίδεηαη φηη δελ ρξεηάδεηαη θάπνηα ηδηαίηεξε επηκφξθσζε ίζσο δηφηη κπνξεί λα ηελ θαηέρνπλ ήδε. Πίλαθαο 134 : Αλάγθε θαζεγεηψλ/ηξηψλ γηα επηπξφζζεηε επηκφξθσζε ζε ζέκαηα Π.Δ πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ 42 84,0 ΟΥΗ 8 16,0 ύλνιν ,0 Όζνλ αθνξά ηα βαζηθά ζέκαηα ζηα νπνία ζεσξνχλ νη θαζεγεηέο πνπ ζα πξέπεη λα έρνπλ πεξηζζφηεξε Π.Δ. Σν 42% ζα ήζειε λα έρεη πεξηζζφηεξε ελεκέξσζε ζηελ Πξνζηαζία ηνπ Πεξηβάιινληνο. Πίλαθαο 135 : Βαζηθά ζέκαηα φπνπ ζα πξέπεη νη θαζεγεηέο λα έρνπλ πεξηζζφηεξε επηκφξθσζε πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) Γελ γλσξίδσ 7 14,0 Πξνζηαζία Πεξηβάιινληνο Ρύπαλζε Πεξηβάιινληνο ρεδηαζκόο Γηακόξθσζε 21 42,0 7 14,0 7 14,0 Π.Δ. 8 16,0 ύλνιν ,0

194 Οη ζεκαληηθφηεξνη αλαζηαιηηθνί παξάγνληεο γηα ηε ζπκκεηνρή ησλ εθπαηδεπηηθψλ ζηελ νξγάλσζε πξνγξακκάησλ Π.Δ. ζρεηηθά κε ην πξάζηλν ηεο ζρνιηθήο απιήο θαηαγξάθνληαη ζηνλ Πίλαθα. Οη πεξηζζφηεξνη εθπαηδεπηηθνί πηζηεχνπλ φηη έλαο απφ ηνπο αλαζηαιηηθνχο παξάγνληαο είλαη ε έιιεηςε εμεηδίθεπζεο, πιεξνθφξεζεο γηα ηηο αλάγθεο ηεο Π.Δ. Αθνινπζεί ε έιιεηςε ρξφλνπ θαη πιηθνηερληθήο Τπνδνκήο, ε έιιεηςε δηάζεζεο θαη πνιιέο θνξέο ε απνπζία ελφο νηθνλνκηθνχ θηλήηξνπ Πίλαθαο 136: Αλαζηαιηηθνί παξάγνληεο γηα ηε ζπκκεηνρή ησλ εθπαηδεπηηθψλ ζε πξνγξάκκαηα Π.Δ. πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΔΛΛΔΗΦΖ ΔΞΔΗΓΗΚΔΤΖ ΚΑΗ ΠΛΖΡΟΦΟΡΖΖ ΓΗΑ ΣΗ ΑΝΑΓΚΔ ΣΖ ΠΔ ΔΛΛΔΗΦΖ ΥΡΟΝΟΤ ΔΛΛΔΗΦΖ ΤΛΗΚΟΣΔΥΝΗΚΖ ΤΠΟΓΟΜΖ ΔΛΛΔΗΦΖ ΓΗΑΘΔΖ ΔΛΛΔΗΦΖ ΟΗΚΟΝΟΜΗΚΟΤ ΚΗΝΖΣΡΟΤ Ερ. 15 Σημειώζηε καηά ηη γνώμη ζας ηοσς ζημανηικόηεροσς αναζηαληικούς παράγονηες για ηη ζσμμεηοτή ηων εκπαιδεσηικών ζηην οργάνωζη Προγραμμάηων Περιβαλλονηικής Εκπαίδεσζης ζτεηικά με ηο πράζινο ηης ζτολικής ασλής ΔΛΛΔΗΦΖ ΔΞΔΗΓΗΚΔΤΖ ΚΑΗ ΠΛΖΡΟΦΟΡΖΖ ΓΗΑ ΣΗ ΑΝΑΓΚΔ ΣΖ ΠΔ ΔΛΛΔΗΦΖ ΥΡΟΝΟΤ ΔΛΛΔΗΦΖ ΤΛΗΚΟΣΔΥΝΗΚΖ ΤΠΟΓΟΜΖ ΔΛΛΔΗΦΖ ΓΗΑΘΔΖ ΔΛΛΔΗΦΖ ΟΗΚΟΝΟΜΗΚΟΤ ΚΗΝΖΣΡΟΤ

195 ηνλ παξαθάησ πίλαθα θαηαγξάθεηαη θαηά πφζν νη θαζεγεηέο πηζηεχνπλ φηη ε Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε ζηελ Διιάδα είλαη απαξαίηεηε. Σν 84% ησλ εξσηεζέλησλ πηζηεχνπλ φηη ε Π.Δ ζηελ Δθπαίδεπζε είλαη απφ πνιχ έσο απαξαίηεηε, ελψ ην ππφινηπν 16% ησλ Δξσηεζέλησλ πηζηεχνπλ φηη ε Π.Δ απφ νχηε ιίγν νχηε πνιχ έσο ιηγφηεξν απαξαίηεηε είλαη ζηελ Γεπηεξνβάζκηα Δθπαίδεπζε. Πίλαθαο 137 : Καηαλνκή ηνπ δείγκαηνο ζρεηηθά κε ην αλ νη θαζεγεηέο ζεσξνχλ φηη ε Π.Δ ζηελ Γεπηεξνβάζκηα Δθπαίδεπζε είλαη απαξαίηεηε. ΠΟΛΤ ΑΠΑΡΑΗΣΖΣΖ πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) 34 68,0 ΑΠΑΡΑΗΣΖΣΖ 8 16,0 ΟΤΣΔ ΛΗΓΟ ΟΤΣΔ ΠΟΛΤ ΛΗΓΟΣΔΡΟ ΑΠΑΡΑΗΣΖΣΖ 3 6,0 5 10,0 ύλνιν ,0

196 ηνλ πίλαθα 138 θαηαγξάθεηαη ν βαζκφο ζπκθσλίαο θαζεγεηψλ κε ηηο παξαθάησ πξνηάζεηο. ή δηαθσλίαο ησλ Πάξα πνιχ Πνιχ Οχηε ιίγν νχηε πνιχ Λίγν Καζφινπ Γλσξίδσ λα ζρεδηάδσ έλα πξφγξακκα Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο Γλσξίδσ ηε κεζνδνινγία πινπνίεζεο ελφο πξνγξάκκαηνο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο Γλσξίδσ ηηο βαζηθέο αξρέο ζρεηηθά κε ηηο δηδαθηηθέο κεζφδνπο θαη ηερληθέο εθπαίδεπζεο Γλσξίδσ ηνπο βαζηθνχο ζηφρνπο πνπ πξέπεη λα έρεη έλα πξφγξακκα Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο Γλσξίδσ ηνπο ηξφπνπο εθαξκνγήο ησλ αξρψλ ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο δηαζεκαηηθά θαη ζε άιια καζήκαηα ηνπ Πξνγξάκκαηνο Γλσξίδσ ηηο βαζηθέο αξρέο ηεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο Γλσξίδσ ηνπο ηξφπνπο επηινγήο ελφο θαηάιιεινπ γηα ηελ ηάμε κνπ πξνγξάκκαηνο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο Γλσξίδσ ηνπο ηξφπνπο δηάγλσζεο ησλ εθπαηδεπηηθψλ αλαγθψλ ησλ καζεηψλ/ηξηψλ κνπ γηα ζέκαηα ηνπ πεξηβάιινληνο Γλσξίδσ ηνπο ηξφπνπο αμηνιφγεζεο ελφο πξνγξάκκαηνο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο Γλσξίδσ ηε κέζνδν ζπγθξφηεζεο ελφο ζρεδίνπ δξάζεο Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο φπνπ 1= πρλφηεηα Καζεγεηψλ φπνπ 2= Πνζνζηφ (%)

197 3 ε Δλόηεηα: Τινπνίεζε πξνγξακκάησλ Πεξηβαιινληηθήο Δθπαίδεπζεο ηνλ παξαθάησ πίλαθα δηαπηζηψλεηαη θαηά πφζν νη θαζεγεηέο έρνπλ πινπνηήζεη θάπνην πξφγξακκα Π.Δ. Σν 38% έρνπλ πινπνηήζεη πξφγξακκα Π.Δ., ελψ ην 62% δελ έρνπλ πινπνηήζεη θάπνην αληίζηνηρν πξφγξακκα. Πίλαθαο 139 : Τινπνίεζε πξνγξάκκαηνο Π.Δ. απφ θαζεγεηέο/ηξηεο πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΝΑΗ 19 38,0 ΟΥΗ 31 62,0 ύλνιν : ,0 ηνλ πίλαθα 140 θαηαγξάθεηαη ε θαηαλνκή ηνπ δείγκαηνο ζρεηηθά κε ην αληηθείκελν ησλ πξνγξακκάησλ Π.Δ. πνπ πινπνίεζαλ νη καζεηέο. Απφ ηνπο 19 θαζεγεηέο, νη 4 πινπνίεζαλ πξφγξακκα ζρεηηθά κε ηελ αλαθχθισζε, νη 8 ζρεηηθά κε ηελ πξνζηαζία ηνπ πεξηβάιινληνο, νη 6 ζρεηηθά κε ηελ νηθνινγία θαη ν έλαο ζρεηηθά κε ηελ θνκπνζηνπνίεζε. Πίλαθαο 140 : Καηαλνκή ηνπ δείγκαηνο ζρεηηθά κε ην αληηθείκελν ησλ πξνγξακκάησλ Π.Δ πνπ πινπνίεζαλ νη καζεηέο. πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΑΝΑΚΤΚΛΧΖ 4 8,0 ΠΡΟΣΑΗΑ ΣΟΤ ΓΑΟΤ 8 16,0 ΟΗΚΟΛΟΓΗΑ 6 12,0 KOΜΠΟΣΟΠΟΗΖΖ 1 2,0 ύλνιν : 19 38,0 ηνλ παξαθάησ Πίλαθα θαηαγξάθνληαη νη ιφγνη πνπ επέιεμαλ νη θαζεγεηέο λα πινπνηήζνπλ Πξφγξακκα Π.Δ. Αλ εμαηξέζνπκε ην 62% ησλ θαζεγεηψλ πνπ δελ πξαγκαηνπνίεζαλ πξνγξάκκαηα Π.Δ. Σν ππφινηπν πνζνζηφ απφ απηνχο πνπ

198 πινπνίεζαλ θαηαλέκεηαη έσο εμήο: Σν 18% ησλ θαζεγεηψλ επέιεμαλ ηέηνηνπ είδνπο πξνγξάκκαηα ιφγσ επαηζζεηνπνίεζεο απηψλ ζε ζέκαηα Π.Δ., ην 10% γηα νηθνινγηθνχο ιφγνπο, ην 8% γηα επαηζζεηνπνίεζε ησλ καζεηψλ θαη ην 2% ησλ θαζεγεηψλ γηα πξνζσπηθνχο ιφγνπο θαη επαθή κε ηε θχζε. Πίλαθαο 141: Λφγνη επηινγήο Πξνγξακκάησλ Π.Δ. ΔΤΑΗΘΖΣΟΠΟΗΖΖ ΜΑΘΖΣΧΝ πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) 4 8,0 ΟΗΚΟΛΟΓΗΚΟΗ 5 10,0 ΔΠΑΦΖ ΜΔ ΣΖ ΦΤΖ 1 2,0 ΔΤΑΗΘΖΣΟΠΟΗΖΖ Δ ΘΔΜΑΣΑ Π.Δ 9 18,0 ύλνιν : 19 38,0 Ζ θαηαλνκή ησλ απαληήζεσλ ζρεηηθά κε ην είδνο ησλ δπζθνιηψλ πνπ αληηκεηψπηζαλ ζηελ πινπνίεζε Πξνγξακκάησλ Π.Δ θαίλεηαη ζηνλ Πίλαθα. Σν κεγαιχηεξν Πνζνζηφ πνπ αληηκεηψπηζαλ νη θαζεγεηέο αθνξά ηηο δπζθνιίεο Πξνγξακκαηηζκνχ (10%), αθνινπζνχλ νη δπζθνιίεο πνπ αθνξνχλ ηηο δηνηθεηηθέο αξρέο θαη ηελ έιιεηςε εμεηδηθεπκέλεο πιεξνθφξεζεο κε αληίζηνηρα πνζνζηά 8% θαη

199 8% θαη άιιεο ηξηψλ εηδψλ δπζθνιίεο, φπσο ε έιιεηςε πιηθνηερληθήο ππνδνκήο, νη νηθνλνκηθνί ιφγνη θαη ε αδηαθνξία, κε πνζνζηφ 4% ε θάζε κία μερσξηζηά. Πίλαθαο 142 : Δίδε δπζθνιηώλ ζηελ πινπνίεζε Πξνγξακκάησλ Π.Δ. πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΓΗΟΗΚΖΣΗΚΔ ΑΡΥΔ 4 8,0 ΔΛΛΔΗΦΖ ΤΛΗΚΟΣΔΥΝΗΚΖ ΤΠΟΓΟΜΖ ΔΛΛΔΗΦΖ ΔΞΔΗΓΗΚΔΤΜΔΝΖ ΠΛΖΡΟΦΟΡΖΖ 2 4,0 4 8,0 ΓΤΚΟΛΗΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΗΜΟΤ 5 10,0 ΟΗΚΟΝΟΜΗΚΟΗ ΛΟΓΟΗ 2 4,0 ΑΓΗΑΦΟΡΗΑ 2 4,0 ύλνιν : 19 38,0 Όζνλ αθνξά ηελ θαηαλνκή ησλ απαληήζεσλ ζρεηηθά κε ηελ εξψηεζε θαηά πφζν ηθαλνπνηεκέλνη είλαη νη εθπαηδεπηηθνί κε ην έξγν ηνπο ζρεηηθά κε ηελ Π.Δ. Σν 14% είλαη απφ θαζφινπ έσο ιίγν ηθαλνπνηεκέλνη, ην 10% αξθεηά ηθαλνπνηεκέλνη. θαη ην 14% κεηξίσο ηθαλνπνηεκέλνη.

200 Πίλαθαο 143 : Πφζν ηθαλνπνηεκέλνη είλαη νη θαζεγεηέο κε ην εθπαηδεπηηθφ ηνπο έξγν πνπ αθνξά ηελ Π.Δ πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΚΑΘΟΛΟΤ 1 2,0 ΛΗΓΟ 6 12,0 ΜΔΣΡΗΑ 7 14,0 ΑΡΚΔΣΑ 5 10,0 ύλνιν : ρεηηθά κε ην πνην πηζηεχνπλ νη θαζεγεηέο φηη είλαη ην πην ζεκαληηθφηεξν θίλεηξν πνπ ζα θηλεηνπνηνχζε ηνπο καζεηέο γηα ηε ζπκκεηνρή ηνπο ζε πξφγξακκα Π.Δ. Σν 30% ησλ εξσηεζέλησλ πηζηεχνπλ φηη νη εθδξνκέο ζηελ θχζε θαη ε άκεζε επαθή ησλ καζεηψλ κε απηήλ είλαη έλα απφ ηα βαζηθφηεξα θίλεηξα πνπ ζα θηλεηνπνηνχζε ηνπο καζεηέο. Έλα άιιν θίλεηξν είλαη ε ζέιεζε ησλ λέσλ γηα Πξνζθνξά ζην πιαλήηε κε πνζνζηφ (26%). Αθνινπζεί ε βησκαηηθή επαθή ηνπ παηδηνχ κε πνζνζηφ (22%), ε επηβξάβεπζε ησλ λέσλ κε θάπνην βξαβείν γηα ηελ πξνζθνξά ηνπο ή αθφκε κε θάπνην ρξεκαηηθφ πνζφ ηδηαίηεξα αλ πξφθεηηαη γηα παηδηά ηεο Σξίηεο Λπθείνπ θαη έλα ηειεπηαίν θίλεηξν κε πνζνζηφ (8%) κπνξεί λα είλαη ε επηζπκία απηψλ γηα επηκφξθσζε θαη ζεκηλάξηα. Πίλαθαο 144 : εκαληηθφηεξν θίλεηξν ζπκκεηνρήο ζε πξφγξακκα Π.Δ. ΠΡΟΦΟΡΑ ΠΛΑΝΖΣΖ ΣΟ ΔΚΓΡΟΜΔ - ΔΠΑΦΖ ΜΔ ΣΖ ΦΤΖ πρλφηεηα θαζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) 13 26, ,0 ΒΗΧΜΑΣΗΚΖ ΔΠΑΦΖ 11 22,0 ΔΠΗΒΡΑΒΔΤΖ ΟΗΚΟΝΟΜΗΚΖ ΒΡΑΒΔΗΟ 7 14,0 ΔΠΗΜΟΡΦΧΖ ΔΜΗΝΑΡΗΑ 4 8,0 ύλνιν : ,0

201 ηνπο παξαθάησ πίλαθεο θαηαγξάθνληαη νη δχν ζεκαληηθφηεξνη αλαζηαιηηθνί παξάγνληεο γηα ηελ αληαπφθξηζε ησλ καζεηψλ φζν αθνξά ηε ζπκκεηνρή ηνπο ζε πξνγξάκκαηα Π.Δ. Ο πξψηνο αλαζηαιηηθφο παξάγνληαο είλαη φηη δελ έρνπλ θαηαλνήζεη ηε ζεκαζία ηεο Π.Δ. θαη φηη δελ έρνπλ ρξφλν. Ο δεχηεξνο αλαζηαιηηθφο παξάγνληαο είλαη φηη νη καζεηέο αδηαθνξνχλ γηα ζέκαηα πνπ ππεξβαίλνπλ ηηο ππνρξεψζεηο ηνπ πξνγξάκκαηνο ζπνπδψλ ηνπο. Πίλαθαο 145 : 1 νο Αλαζηαιηηθφο Παξάγνληαο πρλφηεηα θαζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΓΔΝ ΔΥΟΤΝ ΥΡΟΝΟ ΓΔΝ ΔΥΟΤΝ ΚΑΣΑΝΟΖΔΗ ΣΖ ΖΜΑΗΑ ΣΖ ΠΔ ΓΔΝ ΔΥΟΤΝ ΓΗΑΘΔΖ ΔΊΝΑΗ ΑΓΗΑΦΟΡΟΗ ΓΗΑ ΘΔΜΑΣΑ ΠΟΤ ΤΠΔΡΒΑΗΝΟΤΝ ΣΗ ΤΠΟΥΡΔΧΔΗ ΣΟΤ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΟ ΠΟΤΓΧΝ ΣΟΤ 4 8

202 Εξ. 24 Πνίνη θαηά ηε γλώκε ζαο είλαη νη αλαζηαιηηθνί παξάγνληεο γηα ηελ αληαπόθξηζε ηωλ καζεηώλ ζηε ζπκκεηνρή ηνπο ζε πξνγξάκκαηα Πεξηβαιινληηθήο Εθπαίδεπζεο; (εκεηώζηε ηνπο δύν θαηά ηε γλώκε ζαο ζεκαληηθόηεξνπο κε θζίλνπζα ζεηξά ζεκαληηθόηεηαο ) ΓΔΝ ΔΥΟΤΝ ΥΡΟΝΟ " 1νο ΑΝΑΣΑΛΣΙΚΟ ΠΑΡΑΓΟΝΣΑ" 4 ΓΔΝ ΔΥΟΤΝ ΚΑΣΑΝΟΖΔΗ ΣΖ ΖΜΑΗΑ ΣΖ ΠΔ ΓΔΝ ΔΥΟΤΝ ΓΗΑΘΔΖ Πίλαθαο 146 : 2 νο Αλαζηαιηηθφο Παξάγνληαο πρλφηεηα θαζεγεηψλ ΔΊΝΑΗ ΑΓΗΑΦΟΡΟΗ ΓΗΑ ΘΔΜΑΣΑ ΠΟΤ ΤΠΔΡΒΑΗΝΟΤΝ ΣΗ ΤΠΟΥΡΔΧΔΗ ΣΟΤ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΟ ΠΟΤΓΧΝ ΔΊΝΑΗ ΑΓΗΑΦΟΡΟΗ ΓΗΑ ΘΔΜΑΣΑ ΠΟΤ ΤΠΔΡΒΑΗΝΟΤΝ Πνζνζηφ ΣΗ ΤΠΟΥΡΔΧΔΗ ΣΟΤ (%) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΟ ΠΟΤΓΧΝ ΣΟΤ ΣΟΤ ΓΔΝ ΔΥΟΤΝ ΚΑΣΑΝΟΖΔΗ ΣΖ ΖΜΑΗΑ ΣΖ ΠΔ Εξ. 24 Πνίνη θαηά ηε γλώκε ζαο είλαη νη αλαζηαιηηθνί ΓΔΝ ΔΥΟΤΝ ΓΗΑΘΔΖ παξάγνληεο γηα ηελ αληαπόθξηζε ηωλ καζεηώλ ζηε ζπκκεηνρή ΓΔΝ ΔΥΟΤΝ ΥΡΟΝΟ 4 8 ηνπο ζε πξνγξάκκαηα Πεξηβαιινληηθήο Εθπαίδεπζεο; (εκεηώζηε ΆΛΛΟ 2 4 ηνπο δύν θαηά ηε γλώκε ζαο ζεκαληηθόηεξνπο κε θζίλνπζα ζεηξά ζεκαληηθόηεηαο ) " 2νο ΑΝΑΣΑΛΣΙΚΟ ΠΑΡΑΓΟΝΣΑ" ΔΊΝΑΗ ΑΓΗΑΦΟΡΟΗ ΓΗΑ ΘΔΜΑΣΑ ΠΟΤ ΤΠΔΡΒΑΗΝΟΤΝ ΣΗ ΤΠΟΥΡΔΧΔΗ ΣΟΤ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΟ ΠΟΤΓΧΝ ΣΟΤ ΓΔΝ ΔΥΟΤΝ ΚΑΣΑΝΟΖΔΗ ΣΖ ΖΜΑΗΑ ΣΖ ΠΔ ΓΔΝ ΔΥΟΤΝ ΓΗΑΘΔΖ ΓΔΝ ΔΥΟΤΝ ΥΡΟΝΟ ΆΛΛΟ

203 ρεηηθά κε ην θαηά πφζν ε βησκαηηθή εθπαίδεπζε ζπκβάιιεη ζηελ θαιιηέξγεηα πεξηβαιινληηθήο ζπλείδεζεο ησλ καζεηψλ. Σν 96% ησλ εξσηεζέλησλ θαζεγεηψλ ζεσξνχλ φηη ε βησκαηηθή εθπαίδεπζε ζπκβάιιεη απφ πάξα πνιχ έσο πνιχ, ελψ ππάξρεη θαη έλα 4% πνπ ζεσξεί φηη ε βησκαηηθή εθπαίδεπζε ζπκβάιιεη κέηξηα. Πίλαθαο 147 : Βησκαηηθή εθπαίδεπζε ζπκβάιιεη ζηελ θαιιηέξγεηα πεξηβαιινληηθήο ζπλείδεζεο ησλ καζεηψλ. ΠΑΡΑ ΠΟΛΤ πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) 31 62,0 ΠΟΛΤ 17 34,0 ΜΔΣΡΗΑ 2 4,0 ύλνιν : ,0

204 4 ε Δλόηεηα: Πξαθηηθέο Πεξηβαιινληηθήο πκπεξηθνξάο Ζ παξαθάησ ελφηεηα απνηειείηαη απφ κηα ζεηξά εξσηήζεσλ πνπ έρνπλ λα θάλνπλ κε ην θαηά πφζν νη θαζεγεηέο ρξεζηκνπνηνχλ πξαθηηθέο ψζηε θαη νη ίδηνη αιιά θαη νη καζεηέο λα απνθηήζνπλ κηα πεξηβαιινληηθή ζπκπεξηθνξά θαη επαηζζεζία. Όπσο π.ρ θαηά πφζν πηζηεχνπλ νη θαζεγεηέο φηη νη καζεηέο είλαη επαηζζεηνπνηεκέλνη ζε ζέκαηα πεξηβάιινληνο. Σν 44% ησλ εξσηεζέλησλ θαζεγεηψλ πηζηεχνπλ φηη νη καζεηέο είλαη επαηζζεηνπνηεκέλνη ζε ζέκαηα πεξηβάιινληνο απφ πάξα πνιχ έσο κέηξηα θαινί, ελψ αληίζεηα ην 54% ησλ εξσηεζέλησλ πηζηεχεη φηη νη καζεηέο είλαη απφ ιίγν έσο θαζφινπ επαηζζεηνπνηεκέλνη. Πίλαθαο 148 : Μαζεηέο επαηζζεηνπνηεκέλνη ζε ζέκαηα πεξηβάιινληνο. πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΠΑΡΑ ΠΟΛΤ 2 4,0 ΠΟΛΤ 2 4,0 ΑΡΚΔΣΑ 18 36,0 ΛΗΓΟ 26 52,0 ΚΑΘΟΛΟΤ 2 4,0 ύλνιν : ,0

205 ηα παξαθάησ γξαθήκαηα θαηαγξάθεηαη ε άπνςε ησλ θαζεγεηψλ κε ζεηξά πξνηίκεζεο ησλ θνξέσλ πνπ παίδνπλ ην ζεκαληηθφηεξν ξφιν ζηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε ησλ καζεηψλ. 42 ζηνπο 50 εξσηνχκελνπο ζεσξνχλ φηη ε ζρνιηθή Δθπαίδεπζε παίδεη ζεκαληηθφ ξφιν ζηελ Πεξηβαιινληηθή Δθπαίδεπζε, ν 2 νο θνξέαο πνπ παίδεη ξφιν ζηελ Π.Δ. είλαη ηα επηκνξθσηηθά Πξνγξάκκαηα θαη ν 3 νο θνξέαο είλαη ην θηιηθφ πεξηβάιινλ. ηα παξαθάησ γξαθήκαηα απεηθνλίδνληαη φινη νη θνξείο κε βάζε ηε ζπρλφηεηα απηψλ θαη ηε ζεηξά πξνηηκήζεσο ηνπο.

206 ρεηηθά κε ην αλ νη θαζεγεηέο εθκεηαιιεχνληαη επθαηξίεο ζηα πιαίζηα ηνπ/σλ καζήκαηνο/σλ γηα λα ζπδεηάλε κε ηνπο καζεηέο ηα πξνβιήκαηα ηνπ Πεξηβάιινληνο. Σν 62% ησλ εξσηεζέλησλ θαζεγεηψλ ζεσξνχλ φηη εθκεηαιιεχνληαη επθαηξίεο γηα λα κηιήζνπλ κε ηνπο καζεηέο γηα ηα ζέκαηα Πεξηβάιινληνο. Σν 34% ζεσξεί φηη απφ πφηε πφηε έσο ζπάληα εθκεηαιιεχεηαη επθαηξίεο γηα λα ζπδεηήζνπλ κε ηνπο καζεηέο, ελψ ην 4% ησλ εξσηεζέλησλ δελ εθκεηαιιεχνληαη θακία επθαηξία γηα λα κηιήζνπλ κε ηνπο καζεηέο γηα ζέκαηα Πεξηβάιινληνο. Πίλαθαο 149 : Δθκεηάιιεπζε επθαηξηψλ ζηα πιαίζηα ηνπ/σλ καζήκαηνο/σλ γηα ζπδήηεζε κε ηνπο καζεηέο γηα πξνβιήκαηα ηνπ Πεξηβάιινληνο. πρλφηεηα θαζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΤΥΝΑ 24 48,0 ΠΟΣΔ ΠΟΣΔ 18 36,0 ΠΑΝΗΑ 6 12,0 ΚΑΘΟΛΟΤ 2 4,0 ύλνιν : ,0

207 Όζν αθνξά ην γεγνλφο, αλ νη θαζεγεηέο ηειηθά βξίζθνπλ ρξφλν λα ζπδεηνχλ γηα ζέκαηα Πεξηβάιινληνο κε ηνπο καζεηέο θαη αλ νη καζεηέο δείρλνπλ άξαγε ελδηαθέξνλ γηα ηέηνηνπ είδνπο ζπδεηήζεηο. Σν 80% ησλ εξσηεζέλησλ πηζηεχνπλ φηη νη καζεηέο δείρλνπλ απφ πάξα πνιχ έσο αξθεηφ ελδηαθέξνλ γηα ηέηνηνπ είδνπο ζπδεηήζεηο. Δλψ ην 20% απηψλ ζεσξνχλ φηη νη καζεηέο βξίζθνπλ απφ ιίγν έσο θαζφινπ ελδηαθέξνλ. Πίλαθαο 150 : Δχξεζε ρξφλνπ πξνο ζπδήηεζε γηα ζέκαηα Πεξηβάιινληνο κε ηνπο καζεηέο, ελδηαθέξνλ καζεηψλ γηα ηέηνηνπ είδνπο ζπδεηήζεηο. πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΠΑΡΑ ΠΟΛΤ 8 16,0 ΠΟΛΤ 6 12,0 ΑΡΚΔΣΑ 26 52,0 ΛΗΓΟ 8 16,0 ΚΑΘΟΛΟΤ 2 4,0 ύλνιν : ,0

208 Ζ ζπρλφηεηα ησλ θαζεγεηψλ ζρεηηθά κε πφζεο θνξέο έρνπλ πάξεη κέξνο κε καζεηέο ζε εθζηξαηείεο δελδξνθχηεπζεο θαίλεηαη ζηνλ Πίλαθα.. Σν 8% ησλ θαζεγεηψλ παίξλεη ζπρλά κέξνο ζε εθζηξαηείεο δελδξνθχηεπζεο., ην 22% πφηε πφηε ιακβάλεη κέξνο ζε δελδξνθπηεχζε, ελψ ην 70% απφ ζπάληα έσο θαζφινπ ιακβάλεη κέξνο. Πίλαθαο 151 : πκκεηνρή κε καζεηέο ζε εθζηξαηεία δελδξνθχηεπζεο. πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) ΤΥΝΑ 4 8,0 ΠΟΣΔ ΠΟΣΔ 11 22,0 ΠΑΝΗΑ 8 16,0 ΚΑΘΟΛΟΤ 27 54,0 ύλνιν : ,0

209 ηνλ παξαθάησ Πίλαθα θαηαγξάθνληαη νη απφςεηο ησλ θαζεγεηψλ ζρεηηθά κε ην πψο αληηκεησπίδνπλ νη καζεηέο ηέηνηνπ είδνπο εμνξκήζεηο. Οη 26 ζηνπο 50 θαζεγεηέο ζεσξνχλ φηη νη καζεηέο ηέηνηνπ είδνπο εμνξκήζεηο ηηο βιέπνπλ ζαλ επθαηξία γηα βφιηα ζην βνπλφ καδί κε ηελ νκάδα. Πίλαθαο 152 : Αληηκεηψπηζε καζεηψλ ηέηνηνπ είδνπο εμνξκήζεσλ πρλφηεηα Καζεγεηψλ Πνζνζηφ (%) αλ επθαηξία γηα βόιηα ζην βνπλό καδί κε ηελ νκάδα αλ νπζηαζηηθή ελέξγεηα απνθαηάζηαζεο ηνπ ηνπίνπ 7 14 Σν ζεσξνύλ ππνρξέσζή ζαο απέλαληη ζηνπο δηνξγαλσηέο ηεο δελδξνθύηεπζεο 4 8 Δίλαη αδηάθνξνη 2 4 Άιιν 3 6 Εξ. 31 Aλ λαη πώο αληηκεηωπίδνπλ νη καζεηέο απηέο &eta