*Ο Ε µετωπιαίος λοβός εκτείνεται. * ιαφορά στη νευροδιαβίβαση:

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "*Ο Ε µετωπιαίος λοβός εκτείνεται. * ιαφορά στη νευροδιαβίβαση:"

Transcript

1

2 *Ο Ε µετωπιαίος λοβός εκτείνεται προς τα εµπρός και ο ΑΡ ινιακός προς τα πίσω *Η ασυµµετρία αυτή εµφανίζεται σε ευρήµατα ηλικίας χρόνων * ιαφορά στη νευροδιαβίβαση: * ντοπαµίνη και υποδοχείς ντοπαµίνης στην ωχρά σφαίρα αριστερά * νοραδρεναλίνη στον θάλαµο δεξιά

3

4 *Υπάρχουν γλώσσες από τις οποίες 1000 έχουν µελετηθεί από γλωσσολόγους *Όλες αυτές οι γλώσσες έχουν παρόµοια βασικά χαρακτηριστικά *Ήχους (φωνήµατα) *Σύµβολα (γράµµατα) *Κανόνες (γραµµατική)

5 *Μετά τη γέννηση ένα µωρό µπορεί να διακρίνει τους ήχους από την Ολλανδική και τους ήχους από την Ιαπωνική γλώσσα *Φαίνεται ότι είναι βασική ιδιότητα του ακουστικού συστήµατος των πρωτευόντων *Στην ηλικία των 7 µηνών τα βρέφη δείχνουν περισσότερη προσοχή σε προτάσεις µε µη οικεία δοµή δηλαδή ήδη έχουν αποκτήσει το νόηµα των κανόνων της γλώσσας που µιλούν γύρω τους και ψάχνουν ενεργά για εξαιρέσεις

6

7 * Υπάρχει µια ευαίσθητη περίοδος για την εκµάθηση της γλώσσας * Η εµπειρία έχει σηµασία στην ανάπτυξη της γλώσσας στην αρχή της ζωής * Η περίπτωση της Τζένης * Η αποκατάσταση της ακοής σε ενήλικη κωφή δεν την βοήθησε στο να µάθει να µιλά * υσκολία εκµάθησης ξένης γλώσσας µετά τη εφηβεία * Οι άνθρωποι που µαθαίνουν µια 2 η γλώσσα στην µικρή ηλικία ενεργοποιούν τις ίδιες εγκεφαλικές περιοχές και για τις δύο γλώσσες. Οι άνθρωποι που µαθαίνουν 2 η γλώσσα µετά την ηλικία των 11 ετών χρησιµοποιούν διαφορετικές περιοχές για κάθε γλώσσα * Σπάνια, τα παιδιά που θα βρεθούν σε µεγάλη αποµόνωση αναπτύσσουν µικρή ή καθόλου ικανότητα οµιλίας

8 *Το γονίδιο FOXP2 έχει βρεθεί ότι είναι σηµαντικό στην εκµάθηση της γλώσσας *Μεταλλάξεις στο γονίδιο: τα άτοµα αυτά χρειάζονται περισσότερο χρόνο για να µάθουν να µιλούν. Το πρότυπο της ενεργοποίησης του εγκεφάλου στα άτοµα αυτά κατά τη διάρκεια µιας γλωσσικής δοκιµασίας είναι διαφορετικό από εκείνο που διαπιστώνεται στους φυσιολογικούς οµιλητές

9

10 *Ο λόγος και η οµιλία αρχικά αναπτύχθηκαν από τους µορφασµούς του προσώπου και τις κινήσεις των χεριών *Και σήµερα οι κινήσεις των χεριών συνοδεύουν τον λόγο *Αν τα άτοµα εµποδιστούν να κάνουν χειρονοµίες κατά τη διάρκεια της οµιλίας κάνουν περισσότερα λάθη *Τυφλοί από τη γέννηση τους κάνουν κινήσεις κατά την οµιλία ενώ δεν τις έχουν δει ποτέ

11 *Αναπτύχθηκε τον 19 ο αιώνα *Broca (1861) *Wernicke (1874) *Lichtheim (1885)

12

13 *Η περιοχή Broca περιέχει τουλάχιστον 10 διαφορετικές περιοχές (µε βάση την κυτταροαρχιτεκτονική της) µερικές από τις οποίες εµπλέκονται στην οµιλία The anatomic organization of Broca s region. From Amunts et al. (2010).

14 Οργάνωση σε δύο (και πιθανόν περισσότερο) κυκλώµατα επεξεργασίας της γλώσσας: ραχιαίο και κοιλιακό ρεύµατα που στηρίζουν διαφορετικές υπολειτουργίες επεξεργασίας της οµιλίας

15 *Η κοιλιακή (ventral) οδός συµβάλλει στην χαρτογράφηση του ήχου µε βάση την έννοια *Η ραχιαία οδός (dorsal) υποστηρίζει την απαρτίωση της ακοήςκίνησης στην οµιλία (auditory-motor integration)

16 1) Der Junge (NOM) grüßtden Mann (ACC). The boy (subject) greets the man (object). 2) Den Mann (ACC) grüßtder Junge (NOM). The man (object) greets the boy (subject) [literal]. The boy greets the man [nonliteral]. 3) Heute hat den Mann (ACC) der Junge (NOM) gegrüßt. Today has the man (object) the boy (subject) greets [literal]. scrambling *Οι περιοχές του εγκεφάλου που διεγείρονται κατά την οµιλία διαφέρουν ανάλογα µε την πολυπλοκότητα του συντακτικού (υποκείµενο-ρήµα-αντικείµενο)

17 Activation in Broca's area (BA 44) increases systematically as the syntactic complexity of the structure of scrambled sentences increases. Plotted are the results of a region of interest analysis for BA 44. A: activation location. B: activation over time for low, medium, and highly complex sentences. [Adapted from Friederici et al]

18 The role of Broca's area in syntax learning was demonstrated in a study showing that *participants were able to learn a novel language whose rules followed the universal principles of natural grammars, but not a language disobeying such rules. *This study observed an increase in activation over time in left Broca's area (BA 45), and in parts of the right inferior frontal gyrus, thereby providing evidence of the role of Broca's area in the learning of syntactic rules.

19 In another artificial grammar learning experiment, it was shown that during the initial learning phase, activation is low in Broca's area (BA 44), and high in the hippocampus, but during the course of syntax learning in the scanner (during 40 min), hippocampal activation decreased and activation of Broca's area systematically increased. * Looking at artificial grammar learning across the time course of 8 days, Broca's area and in particular BA 45 was found to be sensitive to the classification of grammaticality. *These studies indicate that the learning of syntactic rules following the universal principles of grammar activate Broca's area.

20

21 Το κύριο χαρακτηριστικό αυτής της αφασίας είναι η µείωση της παραγωγής γλώσσας µε διατήρηση της κατανόησης της γλώσσας. * Οι αιτίες είναι κυρίως αγγειακές (απόφραξη άνω κύριου κλάδου µέσης εγκεφαλικής αρτηρίας), όγκοι, επιληπτικές κρίσεις κ.α. * Σε βαριές αφασίες οι ασθενείς δεν µπορούν να µιλήσουν δυνατά ενώ µπορεί να λείπει τελείως η οµιλία, χωρίς ωστόσο να παρατηρείται δυσκολία στην κατάποση και στην άρθρωση άλλων ήχων πλην των λέξεων. Ασθενείς µε αφασία Broca εµφανίζουν τυπικά οµιλία αραιή, κατά την οποία παραλείπονται άρθρα, επίθετα, επιρρήµατα (παραλείψεις), ενώ υπάρχει αποδόµηση της σύνταξης (τηλεγραφικός λόγος) χωρίς ωστόσο να παραλείπονται σηµαντικά γνωρίσµατα της γλώσσας. Οι ασθενείς µε αφασία Broca δεν παρουσιάζουν σχεδόν καµία δυσκολία στην αντιληπτική τους ικανότητα και µπορούν να συµµετέχουν σε συζήτηση κατανοώντας µεµονωµένες λέξεις αλλά δυσκολεύονται στην κατανόηση πολύπλοκων γραµµατικών τύπων και συνήθως δε µπορούν να απαντήσουν. * Σε ηπιότερη αφασία, στη λεγόµενη «mini Broca», η ένδεια της οµιλίας είναι ήπια ενώ η αντίληψη και η ικανότητα γραφής παραµένει ακέραια, η µελωδικότητα χάνεται και οι λέξεις αρθρώνονται αργά. Επίσης, σε πιο ελαφριές καταστάσεις ή κατά την περίοδο της επανόδου, η οµιλία εµφανίζει βραδύτητα και δισταγµό, ποσοτική µείωση, αγραµµατισµό (οµιλία σε τηλεγραφικό στυλ), κακή άρθρωση και δυσπροσωδία. * Το αγραµµατικό προφίλ του ασθενούς µε αφασία Broca συνίσταται στη δηµιουργία προτάσεων που αποτελούνται από δυο µε τρεις λέξεις που ενώ ταιριάζουν µεταξύ τους σηµασιολογικά δεν έχουν καµία συντακτική δοµή. Παράλληλα, οι ασθενείς αυτού του τύπου παράγουν συχνά φωνηµατικές παραφασίες αντικαθιστώντας, προσθέτοντας ή παραλείποντας φθόγγους, ενώ σπανιότερα παρατηρούνται σηµασιολογικές παραφασίες. * Επίσης υπάρχει διαταραχή στην επανάληψη που είναι τόσο χαρακτηριστική, ώστε εάν ο ασθενής δεν την παρουσιάζει δεν τίθεται διάγνωση αφασίας Broca αλλά διαφλοιώδους κινητικής αφασίας. Συνυπάρχει σοβαρή διαταραχή και της γραφής. Η κατανόηση προφορικού και γραπτού λόγου είναι ελάχιστα διαταραγµένη καθώς δεν έχει καταστραφεί η περιοχή Wernicke, ενώ η κατονοµασία είναι εσφαλµένη. Οι ασθενείς έχουν επίγνωση των σφαλµάτων τους. *

22 e9dql149kn8 (5:16 λεπτό)

23 * * Σε αυτόν τον τύπο κινητικής αφασίας υπάρχει πλήρης αδυναµία διαλόγου, µε ικανότητα παραγωγής µόνο ήχων και διατήρηση της κατανόησης του λόγου. * Η διαταραχή εκδηλώνεται µετά από αποκατάσταση αφασίας Βroca ή καταστάσεις αβουλίας και ακινητικής αλαλίας σε καταστροφή του µετωπιαίου λοβού. Figure CT and MRI of the brainarrows indicate a massive hyperostosis frontalis interna American Academy of Neurology Brodoehl S et al. Neurology 2013;80:

24 *Σε αυτό τον τύπο αφασίας η βλάβη βρίσκεται σε µεγάλο τµήµα της γλωσσικής περιοχής (περιοχή Broca & Wernicke). *Οι αιτίες περιλαµβάνουν απόφραξη αριστερής έσω καρωτίδας ή µέσης εγκεφαλικής αρτηρίας, αιµορραγία, όγκος στην περιοχή ή εµφανίζεται παροδικά µετά από επιληπτική κρίση. *Η αφασία είναι σοβαρή καθώς όλες οι παράµετροι του λόγου επηρεάζονται: οι ασθενείς αρθρώνουν µόνο µερικές λέξεις ή συλλαβές (δεν παρουσιάζουν αλαλία), δεν µπορούν να διαβάσουν, να γράψουν ή να επαναλάβουν. Συνυπάρχουν δεξιά ηµιπάρεση, ηµιϋπαισθησία και οµώνυµη ηµιανοψία.

25

26 Αυτός ο τύπος αφασίας χαρακτηρίζεται κυρίως από σηµαντική ελάττωση της κατανόησης. Η βλάβη βρίσκεται στην περιοχή Wernicke και επεκτείνεται και στην άνω περιοχή του κροταφικού λοβού (πεδία 39 και 40) καθώς και προς τα κάτω, στο πεδίο 37 (συµµετοχή ακουστικών συνειρµικών περιοχών ή αποσύνδεσή τους από τον πρωτογενή ακουστικό φλοιό -έλικες Heschl-) * Οι αιτίες περιλαµβάνουν απόφραξη του κατώτερου κλάδου της αριστερής µέσης εγκεφαλικής αρτηρίας, κατάληψη της περιοχής από όγκο ή απόστηµα, αιµορραγία στην περιοχή κ.α. Ασθενείς µε αφασία Wernicke εµφανίζουν οµιλία, φυσιολογική ως προς τον ρυθµό και τη µουσικότητα. * Οι ασθενείς µπορεί να δυσκολεύονται να βρουν την κατάλληλη λέξη ή να χρησιµοποιούν εσφαλµένη λέξη ή εσφαλµένους συνδυασµούς λέξεων ή να δηµιουργούν νέες λέξεις. Εµφανίζονται δηλαδή παραφασίες και νεολογισµοί. Έτσι, παρά την ευφράδεια και την φυσιολογική προσωδία, η οµιλία στερείται νοήµατος. Η λογόρροια, δηλ. η υπεραφθονία λέξεων µε λίγα νοήµατα, και ο κενός λόγος συµπληρώνουν τη διαταραχή της οµιλίας. ιαταραχές σηµειώνονται και στην ανάγνωση, στη γραφή, στην κατονοµασία και στην επανάληψη. Οι ασθενείς δεν µπορούν να διαβάσουν, να γράψουν αυθόρµητα, να αντιληφθούν το νόηµα, να γράψουν καθ υπαγόρευση, ενώ µπορούν να αντιγράψουν αργά, και τέλος δεν µπορούν να κατονοµάσουν. Οι ασθενείς αυτοί δεν καταλαβαίνουν τι τους λένε οι άλλοι ενώ δεν αντιλαµβάνονται την ανικανότητα αυτή. * Στη γραφή και στην ανάγνωση παρουσιάζουν διπλασιασµό των συλλαβών, των λέξεων ή ακόµη και των προτάσεων. *

27 =avhyn7ntiku

28 * Η βλάβη βρίσκεται στην τοξοειδή δεσµίδα. * Μοιάζει µε την αφασία Wernicke ως προς την ευφράδεια, την παραφασία, την διαταραχή επανάληψης και την µεγαλόφωνη ανάγνωση και τη γραφή, ενώ η ευχέρεια στην παραγωγή γλώσσας είναι µειωµένη σε σχέση µε τους ασθενείς µε αφασία Wernicke. * Η ικανότητα κατανόησης του λόγου παραµένει ανέπαφη, ενώ ο αυθόρµητος λόγος παρουσιάζει κανονική ροή και καλή άρθρωση αλλά περιορίζεται σε σύντοµες και απλές προτάσεις. Η διχοτόµηση αυτή είναι το κυρίαρχο χαρακτηριστικό αυτής της µορφής αφασίας. * Στους ασθενείς µε αφασία αγωγής υπάρχει επίγνωση της διαταραχής και για αυτό προσπαθούν να µειώνουν τα πολλά φωνηµικού τύπου παραφασικά λάθη

29 Diffusion tensor imaging image of the brain showing the right and left arcuate fasciculus(raf & Laf). Also shown are the right and left superior longitudinal fasciculus (Rslf & Lslf), and tapetum of corpus callosum (Ta). Damage to the Laf is known to cause anomic aphasia * Η βλάβη βρίσκεται στον οπίσθιο κροταφικό λοβό ή στη µέση κροταφική έλικα, εκεί που διακόπτονται οι συνδέσεις ανάµεσα στις αισθητηριακές γλωσσικές περιοχές και τις ιπποκάµπιες, που ενέχονται στη µνήµη και µάθηση, συνήθως λίγο πιο πίσω από την περιοχή Wernicke και σχετικά βαθιά µεταξύ της οπίσθιας µοίρας της άνω και κάτω κροταφικής έλικας και της γωνιώδους έλικας. * Οι κύριες αιτίες είναι όγκοι της περιοχής, ερπητική εγκεφαλίτιδα, αποστήµατα. * Ο ασθενής έχει δυσκολία µόνο στο να βρει τις σωστές λέξεις. Όταν του παρουσιαστεί ένα αντικείµενο προς κατονοµασία δεν βρίσκει τη λέξη, αλλά µπορεί να το περιγράψει ή να δείξει τη χρήση του. Όταν του ζητηθεί εκλογή της λέξης που ταιριάζει µε ένα αντικείµενο, αναγνωρίζει συνήθως ορθά µεταξύ των εναλλακτικών λέξεων τη σωστή για το αντικείµενο. * Παρόµοια δυσκολία µπορεί να υπάρχει και στον γραπτό λόγο. Η σύνταξη και η γραµµατική δεν εµφανίζουν ιδιαίτερα λάθη αν και παρατηρούνται παραφασίες φωνηµατικές και συχνότερα σηµασιολογικές που όµως δεν επηρεάζουν την καλή µορφή που έχει ο λόγος. * Η αφασία αυτή µπορεί να εµφανισθεί από την αρχή ή να ακολουθήσει, στο στάδιο βελτίωσης, την αφασία Wernicke. Οι ασθενείς είναι διστακτικοί και βραδείς όταν µιλούν µε πλήρη επίγνωση της δυσκολίας τους. Συχνά χρησιµοποιούν µακριές φρασεολογίες για να πουν αυτά που θέλουν. Μια ειδική µορφή αυτής της διαταραχής είναι η απτική αφασία. Σε αυτήν οι ασθενείς δεν µπορούν να κατονοµάσουν αντικείµενα που γίνονται αισθητά µε τα χέρια, αλλά µπορούν να προβούν σε κατονοµασία οπτικά παρουσιαζόµενων αντικειµένων.

30 *Στη διαφλοιώδη αισθητική αφασία υπάρχει έλλειµµα ακουστικής και λεκτικής αντίληψης. Η γραφή και η ανάγνωση καθίστανται αδύνατες. Η οµιλία είναι ευχερής µε παραφασίες, κατονοµαστική αφασία, και κενό λόγο. *Η βλάβη εντοπίζεται στην βρεγµατο-ινιακή περιοχή µε διατήρηση της τοξοειδούς δεσµίδας. Λόγω αυτής της βλάβης η αισθητηριακή πληροφορία δεν φτάνει στα κέντρα ολοκλήρωσης. *Συνυπάρχει οπτική αγνωσία και ηµιανοψία.

31

32 *Η γλώσσα εκτός από γνωστικά στοιχεία έχει και συναισθηµατικά στοιχεία: µελωδία, τονισµός, κυµατισµός φωνής. Η διακύµανση αυτών των στοιχείων ονοµάζεται προσωδία. Ορισµένα από αυτά βασίζονται σε εξειδικευµένες λειτουργίες του δεξιού ηµισφαιρίου. Βλάβες του δεξιού ηµισφαιρίου (στον κάτω κλάδο της δεξιάς µέσης εγκεφαλικής αρτηρίας) προκαλούν διαταραχές των στοιχείων αυτών, τις απροσωδίες δηλ. διαταραχή της αντίληψης και της αναπαραγωγής του συναισθηµατικού περιεχοµένου της οµιλίας.

33 *Ασθενείς µε βλάβη στο δεξιό µετωπιαίο φλοιό εµφανίζουν αδιαφοροποίητο τόνο φωνής, ανεξάρτητα από το αν είναι χαρούµενοι ή λυπηµένοι, ενώ ασθενείς µε οπίσθιες βλάβες δεν αντιλαµβάνονται την προσωδία στην οµιλία των άλλων ανθρώπων (αυτή η µορφή αγνωσίας ονοµάζεται «τονική αγνωσία» ή απροσωδία). *Προσωδία καταργείται και σε ασθενείς µε ΑΕΕ δεξιού ηµισφαιρίου, στη νόσο Parkinson και στην αφασία Broca.

34 *Νευροψυχολογικές µελέτες δείχνουν ότι ασθενείς µε βλάβες στο δεξί ηµισφαίριο εκτός από τις διαταραχές προσωδίας, εµφανίζουν * ελλείµµατα στη λεξική κατανόηση και την ανάκληση, (αντιστοίχιση εικόνας-λέξης, κατονοµασία εικόνων, έργα σηµασιολογικής απόφασης και λεκτικής ροής), καθώς και στην κατανόηση µη-λεκτικών µηνυµάτων * χαµηλότερες επιδόσεις σε δοκιµασίες αξιολόγησης σηµασιολογικού περιεχοµένου, µεταφορικού και συναισθηµατικού, * έχουν δυσκολία * στην επεξεργασία της σηµασίας συγκεκριµένων λέξεων, * στην εύρεση νοήµατος ενός αστείου, * στην αναγνώριση της ειρωνείας, * στην ερµηνεία ιδιωµατικών εκφράσεων και την επεξεργασία εµµέσων ερωτήσεων, * στην αναστολή ακατάλληλων ως προς τα συµφραζόµενα εναλλακτικών σηµασιών των αµφίσηµων λέξεων.

35 *http://www.youtube.com/watch?v=m2sfr3qf7pk&lis t=plx_pzwbeqwbkdx5t0xeknw-rqfbqhcrep

36

37 Υπολογίζεται ότι το µεσολόβιο απαρτίζεται από >200 εκατοµ. συνδεσµικές ίνες, που µπορεί να είναι είτε οµότοπες είτε ετερότοπες. Επίσης, το µεσολόβιο παρουσιάζει τοπογραφική οργάνωση, δηλαδή οι ίνες που συνδέουν αντίστοιχες περιοχές των δύο ηµισφαιρίων κατά κανόνα γειτνιάζουν * 1950: µελέτες για τον ρόλο του µεσολοβίου * Υποθέσεις: µεταφέρει πληροφορίες από το ένα ηµισφαίριο στο άλλο και όταν αποκοπεί το κάθε ηµισφαίριο λειτουργεί ξεχωριστά

38 *Μέχρι το 1950 πειράµατα µε διατοµή του µεσολοβίου σε πειραµατόζωα δεν ανεδείκνυαν ελλείµµατα *Άτοµα µε αγενεσία του µεσολοβίου φαίνονταν φυσιολογικά

39 *Μελέτες σε γάτες µε διατοµή του µεσολοβίου και του οπτικού χιάσµατος ώστε η οπτική πληροφορία να µην περνά στο αντίπλευρο ηµισφαίριο *4 οµάδες πειραµατοζώων: *Ζώα µε διατοµή µεσολοβίου *Ζώα µε διατοµή οπτικού χιάσµατος *Ζώα µε διατοµή µεσολοβίου+οπτικού χιάσµατος *Controls

40 *«Everything we have seen indicates that the surgery has left these people with two separate minds, that is, two separate spheres of consciousness. What is experienced in the right hemisphere seems to lie entirely outside the realm of awareness of the left hemisphere. This mental division has been demonstrated in regard to perception, cognition, volition, learning and memory» *Roger Sperry (1966, p. 299 *http://www.youtube.com/watch?v=emfsu0ipm_g

41

42

43 * Αριστερό Ηµισφαίριο είναι υπεύθυνο για τη * Λογική, * Ορθολογική, * Χρονική, * ιανοητική, * Αναλυτική, * Ψηφιακή, * Γραµµική και * Λεκτική Αντίληψη του εαυτού µας και του κόσµου. * εξί Ηµισφαίριο είναι υπεύθυνο για τη * Μη Λεκτική, * Μη Ορθολογική, * Άχρονη, * Συνθετική, * Αναλογική, * Χωροταξική και * Ολιστική Αντίληψη του εαυτού και του κόσµου.

44

45 Η γνώση που έχουµε µιλώντας ή ακούγοντας τους άλλους, διαβάζοντας ή γράφοντας, επιχειρηµατολογώντας, αναλύοντας λογικά ή χρησιµοποιώντας αριθµούς και γεγονότα, είναι λειτουργίες του Αριστερού Ηµισφαιρίου. *Από την άλλη πάλι, όταν εκφραζόµαστε δηµιουργικά µέσω της τέχνης, της µουσικής, των αισθήσεων και συναισθηµάτων µας, όταν χορεύουµε, εκφραζόµαστε µε το σώµα µας, κάνουµε έρωτα, όταν διαισθανόµαστε, οραµατιζόµαστε, κάνουµε διαλογισµό ή βλέπουµε όνειρα, αυτές είναι λειτουργίες του εξιού Ηµισφαιρίου.

46 *Οι διαταραχές της δοµής του µεσολοβίου θα µπορούσαν να ταξινοµηθούν στις ακόλουθες κατηγορίες: * πλήρης απουσία (αγενεσία) του µεσολοβίου (1:4000 γεννήσεις) *αποτυχία σχηµατισµού ορισµένων τµηµάτων του µεσολοβίου. * Η απουσία των τµηµάτων θα πρέπει να είναι συγγενής και όχι να σχετίζεται µε άλλες εκφυλιστικές παθήσεις (π.χ. πολλαπλή σκλήρυνση) *υποπλασία, που σηµαίνει ότι το µεσολόβιο είναι πλήρως σχηµατισµένο αλλά µικρότερο του φυσιολογικού για την ηλικία και το φύλο *δυσγενεσία, δηλαδή µη φυσιολογικό σχήµα είτε όλου είτε τµήµατος του µεσολοβίου * Οι παραπάνω διαταραχές συνυπάρχουν συχνά και µε άλλες διαµαρτίες του Κ.Ν.Σ., όπως σύνδροµο Arnold-Chiari, δυσπλασία της παρεγκεφαλίδας και του προµήκους µυελού, σχιζεγκεφαλία, εγκεφαλοκήλη, µηνιγγοµυελοκήλη, καθώς και µε διαταραχές της αρχιτεκτονικής του εγκεφαλικού φλοιού (π.χ. πολυµικρογυρία, ετεροτοπία φαιάς ουσίας, ελάττωση του αριθµού των νευρώνων Van Economo)

47 *Το 30-45% των διαταραχών της δοµής του µεσολοβίου οφείλονται σε γνωστά αίτια, στα οποία συµπεριλαµβάνονται χρωµοσωµικές ανωµαλίες (π.χ. τρισωµία 13, 15, 18), γενετικά σύνδροµα οφειλόµενα σε µεταλλάξεις γονιδίων και περιβαλλοντικοί παράγοντες. *Σε µεµονωµένη αγενεσία του µεσολοβίου το ποσοστό των περιπτώσεων άγνωστης αιτιολογίας εγγίζει το 75% και το ποσοστό των περιπτώσεων που οφείλονται σε αναγνωρισµένα γενετικά αίτια πέφτει στο 10-15%.

48 Όσον αφορά τους περιβαλλοντολογικούς παράγοντες, η παρατεταµένη περίοδος ανάπτυξης του µεσολοβίου το καθιστά θεωρητικά ευάλωτο στη δράση πολλών εξωγενών παραγόντων. Σε πρακτικό, όµως, επίπεδο η µόνη επιβεβαιωµένη συσχέτιση αφορά το σύνδροµο εµβρυικής αλκοόλης, στο οποίο παρατηρείται αγενεσία του µεσολοβίου σε ποσοστό 7%. * Η επίδραση του αλκοόλ στο µεσολόβιο είναι βλαπτική ακόµη και στην ενήλικη ζωή, καθώς έχει παρατηρηθεί σηµαντική ατροφία του µεσολοβίου σε χρόνιους χρήστες αλκοόλ (π.χ. σε εκείνους µε εγκεφαλοπάθεια Wernicke και σύνδροµο των Marchiafava-Bignami)

Ανάγνωση. Ικανότητα γρήγορης και αυτόματης αναγνώρισης λέξεων. Γνώση γραμμάτων και αντιστοιχίας γραμμάτων φθόγγων. Κατανόηση κειμένου

Ανάγνωση. Ικανότητα γρήγορης και αυτόματης αναγνώρισης λέξεων. Γνώση γραμμάτων και αντιστοιχίας γραμμάτων φθόγγων. Κατανόηση κειμένου Ανάγνωση Ικανότητα γρήγορης και αυτόματης αναγνώρισης λέξεων Γνώση γραμμάτων και αντιστοιχίας γραμμάτων φθόγγων Γνώση σημασίας λέξεων (λεξιλόγιο πρόσληψης) Κατανόηση κειμένου Οικειότητα με γραπτέςλέξειςκαι

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκων : Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Διδάσκων : Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Διδάσκων : Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας 1 επίκτητη και ειδική ή εξελικτική δυσλεξία Η δυσλεξία ως πρόβλημα της ανάγνωσης, διακρίνεται σε δύο μεγάλες

Διαβάστε περισσότερα

Επίκτητες Διαταραχές του Ακουστικού Συστήματος:

Επίκτητες Διαταραχές του Ακουστικού Συστήματος: Επίκτητες Διαταραχές του Ακουστικού Συστήματος: Βλάβες του ακουστικού φλοιού Ετερόπλευρη βλάβη προκαλεί μικρή ακουστική έκπτωση (εμφανέστερη με σύντομα ή αλλοιωμένα ερεθίσματα ή σε θορυβώδες περιβάλλον)

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΕ ΑΦΑΣΙΚΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΟΥ ΥΠΕΣΤΗΣΑΝ Α.Ε.Ε Η Κ.Ε

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΕ ΑΦΑΣΙΚΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΟΥ ΥΠΕΣΤΗΣΑΝ Α.Ε.Ε Η Κ.Ε ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΙΛΟΤΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΣΕ ΑΦΑΣΙΚΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΟΥ ΥΠΕΣΤΗΣΑΝ Α.Ε.Ε Η Κ.Ε.Κ ΜΕ ΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΟΥ COMPREHENSIVE APHASIA TEST (CAT) ΠΡΟΣΑΡΜΟΣΜΕΝΟ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΕΣ: ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ ΟΛΓΑ

Διαβάστε περισσότερα

Μία μορφή επικοινωνίας η οποία χαρακτηρίζει τον άνθρωπο, ένα μέσο μεταβίβασης σύνθετων πληροφοριών από ένα άτομο σε ένα άλλο.

Μία μορφή επικοινωνίας η οποία χαρακτηρίζει τον άνθρωπο, ένα μέσο μεταβίβασης σύνθετων πληροφοριών από ένα άτομο σε ένα άλλο. Γλώσσα - Λόγος Μία μορφή επικοινωνίας η οποία χαρακτηρίζει τον άνθρωπο, ένα μέσο μεταβίβασης σύνθετων πληροφοριών από ένα άτομο σε ένα άλλο. Ανατομία των λειτουργιών του λόγου Κέντρα του λόγου Βρεγματικός

Διαβάστε περισσότερα

«Δυσλεξία» (Ειδική Αναγνωστική Διαταραχή)

«Δυσλεξία» (Ειδική Αναγνωστική Διαταραχή) «Δυσλεξία» (Ειδική Αναγνωστική Διαταραχή) Τι είναι, τι δεν είναι, τι μπορούμε να κάνουμε για το παιδί Παναγιώτης Σίμος, Ph.D. Επίκτητη vs. Αναπτυξιακή δυσκολία ανάγνωσης Δυσλεξία vs. «φτωχή» αναγνωστική

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκων: Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Διδάσκων: Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Διδάσκων: Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας 1 1 Υποφλοιώδεις αφασίες (θαλαμικές και ραβδωτοκαψικές). Η κλινική τους εικόνα μοιάζει με τις αφασίες Βroca

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΕΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΗΠΕΙΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ. Μιχάλη Ευθαλία-Μαρίνα.

ΣΧΟΛΕΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΗΠΕΙΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ. Μιχάλη Ευθαλία-Μαρίνα. ΣΧΟΛΕΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΗΠΕΙΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ Μιχάλη Ευθαλία-Μαρίνα Παυλίδου Χρυσούλα Τίτλος πτυχιακής εργασίας: ΣΥΜΦΩΝΙΑ ΥΠΟΚΕΙΜΕΝΟΥ-ΡΗΜΑΤΟΣ, ΧΡΟΝΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Ειδική Φυσική Αγωγή Ενότητα 10η: Αυτισμός Κοκαρίδας Δημήτρης Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκων : Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Διδάσκων : Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Διδάσκων : Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΔΥΣΛΕΞΙΑ ΚΑΙ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΤΙ ΜΑΣ ΔΕΙΧΝΟΥΝ ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ? 3 Η αναπτυξιακή δυσλεξία και η σχέση

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών

Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών Θέμα πτυχιακής Μαθησιακές δυσκολίες και Κακοποίηση παιδιών Ορισμός μαθησιακών διαταραχών Η αδυναμία των μαθητών να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις ενός κανονικού σχολείου. Τα μαθησιακά προβλήματα ΔΕΝ οφείλονται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙΤΛΟΣ: ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΥΛΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΗΣ ΑΦΑΣΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΤΙΤΛΟΣ: ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΥΛΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΗΣ ΑΦΑΣΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΤΕΙ ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΙΤΛΟΣ: ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΥΛΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΗΣ ΑΦΑΣΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΠΟΥΔΑΣΤΡΙΑ: ΚΟΥΤΙΔΟΥ ΣΟΦΙΑ, ΑΜ: 12277 ΕΠΙΒΛΕΠΟΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Σύναψη µεταξύ της απόληξης του νευράξονα ενός νευρώνα και του δενδρίτη ενός άλλου νευρώνα.

Σύναψη µεταξύ της απόληξης του νευράξονα ενός νευρώνα και του δενδρίτη ενός άλλου νευρώνα. ΟΙ ΝΕΥΡΩΝΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΟΥΝ ΜΕΣΩ ΤΗΣ ΣΥΝΑΨΗΣ Άντα Μητσάκου Αναπληρώτρια Καθηγήτρια, Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήµιο Πατρών Γνωρίζουµε ότι είµαστε ικανοί να εκτελούµε σύνθετες νοητικές διεργασίες εξαιτίας της

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΜΠΕΡΟΦΟΡΑ ΟΙ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΟΥΣ ΣΤΙΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΣΩΚΡΑΤΗΣ Γ. ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ

ΝΟΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΜΠΕΡΟΦΟΡΑ ΟΙ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΟΥΣ ΣΤΙΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΣΩΚΡΑΤΗΣ Γ. ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ ΝΟΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΚΑΙ ΣΥΜΠΕΡΟΦΟΡΑ ΟΙ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΤΟΥΣ ΣΤΙΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΣΩΚΡΑΤΗΣ Γ. ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ 1. Εισαγωγή - Ορισμοί Νοητκές Λειτουργίες Ορισμός: Οι νοητικές λειτουργίες (συνώνυμο: ανώτερες

Διαβάστε περισσότερα

ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΥΣΛΕΞΙΑ

ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΥΣΛΕΞΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ 7 η ΦΩΝΟΛΟΓΙΚΗ ΕΝΗΜΕΡΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΥΣΛΕΞΙΑ Η δυσλεξία ορίζεται συνοπτικά ως σοβαρή καθυστέρηση στην κατάκτηση του γραπτού λόγου ενώ δεν υπάρχει νοητικό ή αισθητηριακό έλλειµµα ή ψυχιατρική διαταραχή

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΤΕΣΤ ΑΝΙΧΝΕΥΣΗΣ ΤΗΣ ΔΥΣΛΕΞΙΑΣ ΣΤΟΥΣ ΕΝΗΛΙΚΕΣ(DAST) Δριδάκη Αργυρώ Α.Μ.: 10909 Κόλλια Δήμητρα Α.Μ.: 11283

ΤΟ ΤΕΣΤ ΑΝΙΧΝΕΥΣΗΣ ΤΗΣ ΔΥΣΛΕΞΙΑΣ ΣΤΟΥΣ ΕΝΗΛΙΚΕΣ(DAST) Δριδάκη Αργυρώ Α.Μ.: 10909 Κόλλια Δήμητρα Α.Μ.: 11283 ΤΟ ΤΕΣΤ ΑΝΙΧΝΕΥΣΗΣ ΤΗΣ ΔΥΣΛΕΞΙΑΣ ΣΤΟΥΣ ΕΝΗΛΙΚΕΣ(DAST) Δριδάκη Αργυρώ Α.Μ.: 10909 Κόλλια Δήμητρα Α.Μ.: 11283 Αναπτυξιακή Δυσλεξία Παγκόσμια Ομοσπονδία Νευρολογίας το 1968 «μια διαταραχή στα παιδιά τα οποία,

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ «ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΑΝΟΪΚΑ ΣΥΝΔΡΟΜΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ WESTERN APHASIA BATTERY REVISED»

ΘΕΜΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ «ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΑΝΟΪΚΑ ΣΥΝΔΡΟΜΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ WESTERN APHASIA BATTERY REVISED» α ΘΕΜΑ ΠΤΥΧΙΑΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ «ΜΕΛΕΤΗ ΤΩΝ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΤΟΥ ΛΟΓΟΥ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΑΝΟΪΚΑ ΣΥΝΔΡΟΜΑ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΟΥ WESTERN APHASIA BATTERY REVISED» ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ : Κος ΝΑΣΙΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ ΦΟΙΤΗΤΡΙΑ: ΠΙΤΟΠΟΥΛΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟ Α ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ 1. Γαστροοισοφαγική παλινδρόµηση (ΓΟΠ) Η συχνότητα της ΓΟΠ σε παιδιά µε ΕΠ αναφέρεται από 26% - 75%, ενώ σε φυσιολογικά παιδιά και βρέφη εκτιµάται περίπου στο 7-8% (Cadman και συν. 1978,

Διαβάστε περισσότερα

Νοητική υστέρηση. είναι η κατάσταση που χαρακτηρίζεται από. σημαντικά υποβαθμισμένη νοητική λειτουργία (κάτω από το μέσο όρο), που εμφανίζεται κατά

Νοητική υστέρηση. είναι η κατάσταση που χαρακτηρίζεται από. σημαντικά υποβαθμισμένη νοητική λειτουργία (κάτω από το μέσο όρο), που εμφανίζεται κατά ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ Τμήμα Επιστήμης Φυσικής Αγωγής και Αθλητισμού Β έτος Σοφία Μπάτσιου Μάρτιος 2012 Να κατανοήσετε το πρόβλημα της νοητικής υστέρησης, τα χαρακτηριστικά των μαθητών με νοητική

Διαβάστε περισσότερα

Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Οµιλίας

Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Οµιλίας Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Οµιλίας Το παιδί ξεδιπλώνει τις γλωσσικές ικανότητες του µε το χρόνο. Όλα τα παιδιά είναι διαφορετικά µεταξύ τους και το κάθε ένα έχει το δικό του ρυθµό. Τα στάδια ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

13 ο ΠΑΓΚΥΠΡΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΔΥΣΛΕΞΙΑΣ Σάββατο 6 Οκτωβρίου 2010 Εργαστήριο

13 ο ΠΑΓΚΥΠΡΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΔΥΣΛΕΞΙΑΣ Σάββατο 6 Οκτωβρίου 2010 Εργαστήριο 13 ο ΠΑΓΚΥΠΡΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΔΥΣΛΕΞΙΑΣ Σάββατο 6 Οκτωβρίου 2010 Εργαστήριο «Δυσλεξία: Μια λέξη δύσκολη και μόνο να την πεις φαντάσου το μαρτύριο όμως να τη ζεις» Μαρία Χριστοπούλου, Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ & ΠΡΟΝΟΙΑΣ Α.Τ.Ε.Ι. ΗΠΕΙΡΟΥ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ: 2013 2014 ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ

ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ & ΠΡΟΝΟΙΑΣ Α.Τ.Ε.Ι. ΗΠΕΙΡΟΥ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ: 2013 2014 ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΧΟΛΗ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΩΝ ΥΓΕΙΑΣ & ΠΡΟΝΟΙΑΣ Α.Τ.Ε.Ι. ΗΠΕΙΡΟΥ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ: 2013 2014 ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Πιλοτική Εφαρμογή του Διαγνωστικού Εργαλείου «Λόγος Αφασία» σε

Διαβάστε περισσότερα

Συννοσηρότητα στον Αυτισμό Αυτισμός και Επιληψία. Δρ Πάολα Νικολαίδου Παιδονευρολόγος - Επιληπτιολόγος

Συννοσηρότητα στον Αυτισμό Αυτισμός και Επιληψία. Δρ Πάολα Νικολαίδου Παιδονευρολόγος - Επιληπτιολόγος Συννοσηρότητα στον Αυτισμό Αυτισμός και Επιληψία Δρ Πάολα Νικολαίδου Παιδονευρολόγος - Επιληπτιολόγος Ο αυτισμός είναι μια νευροαναπτυξιακή διαταραχή, στο πλαίσιο της οποίας η γνωσιακή δυσλειτουργία είναι

Διαβάστε περισσότερα

Κίνηση των οφθαλμών και Οφθαλμοπληγία ΔΕΡΜΙΤΖΑΚΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΟΣ

Κίνηση των οφθαλμών και Οφθαλμοπληγία ΔΕΡΜΙΤΖΑΚΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΟΣ Κίνηση των οφθαλμών και Οφθαλμοπληγία ΔΕΡΜΙΤΖΑΚΗΣ ΜΑΝΩΛΗΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΟΣ Γιατί μιλάμε για συζυγείς κινήσεις των οφθαλμών? Αν τα μάτια δεν παρουσίαζαν «συζυγή», δηλ. σύγχρονη κίνηση θα κινούνταν άσκοπα προς

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΣΤΙΣ ΠΡΟ ΓΛΩΣΣΙΚΕΣ ΚΑΙ ΓΛΩΣΣΙΚΕΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ

ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΣΤΙΣ ΠΡΟ ΓΛΩΣΣΙΚΕΣ ΚΑΙ ΓΛΩΣΣΙΚΕΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΣΤΙΣ ΠΡΟ ΓΛΩΣΣΙΚΕΣ ΚΑΙ ΓΛΩΣΣΙΚΕΣ ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ Μαρίτσα Καμπούρογλου, Λογοπεδικός Ίδρυμα για το Παιδί «Η Παμμακάριστος» ΑΝ ΜΠΟΡΟΥΣΕ ΝΑ ΜΙΛΗΣΕΙ... Η γλωσσική παρέμβαση Είναι η διαδικασία μέσω της

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκων : Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Διδάσκων : Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Διδάσκων : Αργύρης Καραπέτσας Καθηγητής Νευροψυχολογίας Νευρογλωσσολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας 1 Η ορθογραφία ως σύνθετη μηχανιστική δεξιότητα. 2 Η εκμάθηση της γραφής αποτελεί ένα από τα πιο σημαντικά

Διαβάστε περισσότερα

Αναπηρία: όροι και ορισμοί. Η έννοια της διαφορετικότητας

Αναπηρία: όροι και ορισμοί. Η έννοια της διαφορετικότητας Αναπηρία: όροι και ορισμοί Η έννοια της διαφορετικότητας Η Αναπηρία στην Αρχαία Ελλάδα Ο Όμηρος στην Οδύσσεια αναφέρει τον τυφλό ποιητή, ο οποίος συχνά ήταν προσκεκλημένος στο παλάτι και είχε την εύνοια

Διαβάστε περισσότερα

1. Ορισµός της ΕΓΔ. 2.1. Χαρακτηριστικά της ΕΓΔ

1. Ορισµός της ΕΓΔ. 2.1. Χαρακτηριστικά της ΕΓΔ Ο λόγος είναι ίσως η σηµαντικότερη µορφή έκφρασης όσο για την επικοινωνία αλλά και για την περαιτέρω ανάπτυξη του ανθρώπου από τον προφορικό στον γραπτό λόγο. Γιατί αν ένα παιδί δεν συνειδητοποιήσει πλήρως

Διαβάστε περισσότερα

Προσοχή. Ηπροσοχήείναιµία κεντρική λειτουργία του γνωστικού συστήµατος.

Προσοχή. Ηπροσοχήείναιµία κεντρική λειτουργία του γνωστικού συστήµατος. Προσοχή Ηπροσοχήείναιµία κεντρική λειτουργία του γνωστικού συστήµατος. Ηπροσοχήεµπλέκεται στην επιλογή των στοιχείων του περιβάλλοντος που επιθυµούµε να επεξεργαστούµε, και παράλληλα στην αγνόηση στοιχείων

Διαβάστε περισσότερα

Διασκεδάζουμε μαθαίνοντας μαζί! Πώς μαθαίνουν τα μικρά παιδιά τα Αγγλικά ως ξένη γλώσσα

Διασκεδάζουμε μαθαίνοντας μαζί! Πώς μαθαίνουν τα μικρά παιδιά τα Αγγλικά ως ξένη γλώσσα Διασκεδάζουμε μαθαίνοντας μαζί! Πώς μαθαίνουν τα μικρά παιδιά τα Αγγλικά ως ξένη γλώσσα Πώς μαθαίνουν τα μικρά παιδιά τα Αγγλικά ως ξένη γλώσσα Τα μικρά παιδιά είναι χρήστες της φυσικής τους γλώσσας.

Διαβάστε περισσότερα

Μετωποκροταφική Άνοια. Δρ. Δερμιτζάκης Μανώλης Νευρολόγος

Μετωποκροταφική Άνοια. Δρ. Δερμιτζάκης Μανώλης Νευρολόγος Μετωποκροταφική Άνοια Δρ. Δερμιτζάκης Μανώλης Νευρολόγος Δομή της παρουσίασης: Α. Pick, Νόσος Pick, Σωμάτια Pick Το πρόβλημα της ταξινόμησης: - μετωποκροταφική άνοια - γνωσιακή σημασιολογική άνοια - προϊούσα

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης και Ανοια. Κωνσταντίνος Σ. Πετσάνης Νευρολόγος

Σακχαρώδης Διαβήτης και Ανοια. Κωνσταντίνος Σ. Πετσάνης Νευρολόγος Σακχαρώδης Διαβήτης και Ανοια Κωνσταντίνος Σ. Πετσάνης Νευρολόγος ΑΝΟΙΑ Η απώλεια, συνήθως προιούσα,των νοητικών λειτουργιών, χωρίςδιαταραχήτηςαντίληψηςκαι του επιπέδου συνείδησης ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΝΟΙΑΣ ΚΑΤA

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογικές βάσεις της συµπεριφοράς. Δοµή και λειτουργία του εγκεφάλου Εξελικτική ψυχολογία

Βιολογικές βάσεις της συµπεριφοράς. Δοµή και λειτουργία του εγκεφάλου Εξελικτική ψυχολογία Βιολογικές βάσεις της συµπεριφοράς Δοµή και λειτουργία του εγκεφάλου Εξελικτική ψυχολογία Το νευρικό σύστηµα Περιφερικό νευρικό σύστημα Σωµατικό Αυτόνοµο Περιφερικό νευρικό σύστηµα Το σωµατικό νευρικό

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακές Δυσκολίες Εκπαιδευτική αξιολόγηση. Πηνελόπη Κονιστή ΠΕ 70 Med Ειδικής Αγωγής pkonisti@gmail.com

Μαθησιακές Δυσκολίες Εκπαιδευτική αξιολόγηση. Πηνελόπη Κονιστή ΠΕ 70 Med Ειδικής Αγωγής pkonisti@gmail.com Μαθησιακές Δυσκολίες Εκπαιδευτική αξιολόγηση Πηνελόπη Κονιστή ΠΕ 70 Med Ειδικής Αγωγής pkonisti@gmail.com Τι είναι Μαθησιακές Δυσκολίες; Καμπύλη Νοημοσύνης Δείκτης Νοημοσύνης ποσοστό % κατηγορία πάνω από

Διαβάστε περισσότερα

Προτάσεις για τις προαγωγικές και απολυτήριες ενδοσχολικές εξετάσεις μαθητών/τριών με ΕΕΑ ή και αναπηρία:

Προτάσεις για τις προαγωγικές και απολυτήριες ενδοσχολικές εξετάσεις μαθητών/τριών με ΕΕΑ ή και αναπηρία: Προτάσεις για τις προαγωγικές και απολυτήριες ενδοσχολικές εξετάσεις μαθητών/τριών με ΕΕΑ ή και αναπηρία: 1. Η διαφοροποιημένη αντιμετώπιση κατά τη διαδικασία εξέτασης των μαθητών/τριών με ΕΕΑ ή και αναπηρία

Διαβάστε περισσότερα

Ντοπαμίνη Εθισμός Σχιζοφρένεια Άγχος Κατάθλιψη Επιληψία Γλώσσα. Παρασκευή, 5 Απριλίου 13

Ντοπαμίνη Εθισμός Σχιζοφρένεια Άγχος Κατάθλιψη Επιληψία Γλώσσα. Παρασκευή, 5 Απριλίου 13 Ντοπαμίνη Εθισμός Σχιζοφρένεια Άγχος Κατάθλιψη Επιληψία Γλώσσα 1 Ντοπαμίνη Νευροδιαβιβαστής της ευφορίας Συμμετέχει και στην κίνηση Νόσος του Πάρκινσον Εθισμός Σχιζοφρένεια Περιοχές που εμπλέκονται στο

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Λογοθεραπείας Τ.Ε.Ι. Ηπείρου-Σ.Ε.Υ.Π. Ιωάννινα

Τμήμα Λογοθεραπείας Τ.Ε.Ι. Ηπείρου-Σ.Ε.Υ.Π. Ιωάννινα Τμήμα Λογοθεραπείας Τ.Ε.Ι. Ηπείρου-Σ.Ε.Υ.Π. Ιωάννινα Πτυχιακή Εργασία Αξιολόγηση και Θεραπεία της Δυσφαγίας στα πλαίσια της Αφασίας Επόπτης: Χριστοδουλίδης Παύλος Σπουδαστές: Γώρου Ουρανία Καπουνάς Δημήτριος

Διαβάστε περισσότερα

Cross sectional Panel Omnibus

Cross sectional Panel Omnibus είδη ερευνών Ποσοτικές έρευνες Η έρευνα µε δοµηµένο ερωτηµατολόγιο Πρόσωπο µε πρόσωπο Τηλεφωνική Ταχυδροµική Μέσω ιαδικτύου 1 Ποσοτικές έρευνες (συνέχεια) Η έρευνα µε δοµηµένο ερωτηµατολόγιο Cross sectional

Διαβάστε περισσότερα

Εγκέφαλος και Έλεγχος της Κίνησης. 4 διακριτά υποσυστήματα που αλληλεπιδρούν

Εγκέφαλος και Έλεγχος της Κίνησης. 4 διακριτά υποσυστήματα που αλληλεπιδρούν Τα Βασικά Γάγγλια Εγκέφαλος και Έλεγχος της Κίνησης 4 διακριτά υποσυστήματα που αλληλεπιδρούν Εγκέφαλος και Έλεγχος της Κίνησης 4 διακριτά υποσυστήματα που αλληλεπιδρούν Εγκέφαλος και Έλεγχος της Κίνησης

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία. Γεώργιος Πετάσης. Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία. Γεώργιος Πετάσης. Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013 ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία Γεώργιος Πετάσης Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013 ΤMHMA MHXANIKΩΝ Η/Υ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ, Πανεπιστήμιο Πατρών, 2012 2013 Τι είναι η γλωσσική τεχνολογία;

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ. Μαρίτσα Καμπούρογλου, Λογοπεδικός. Ίδρυμα για το Παιδί «Η Παμμακάριστος»

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ. Μαρίτσα Καμπούρογλου, Λογοπεδικός. Ίδρυμα για το Παιδί «Η Παμμακάριστος» ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ Μαρίτσα Καμπούρογλου, Λογοπεδικός Ίδρυμα για το Παιδί «Η Παμμακάριστος» ΑΝ ΜΠΟΡΟΥΣΕ ΝΑ ΜΙΛΗΣΕΙ... Στόχοι της γλωσσικής παρέμβασης Νηπιακή ηλικία : Η ανάπτυξη να παραλληλιστεί με την

Διαβάστε περισσότερα

Οπτική οδός. Έξω γονατώδες σώµα. Οπτική ακτινοβολία

Οπτική οδός. Έξω γονατώδες σώµα. Οπτική ακτινοβολία Όραση Γ Όραση Οπτική οδός Έξω γονατώδες σώµα Οπτική ακτινοβολία Οπτικό χίασµα: Οι ίνες από το ρινικό ηµιµόριο περνούν στην αντίπλευρη οπτική οδό ενώ τα κροταφικά ηµιµόρια δεν χιάζονται. Εποµένως κάθε οπτική

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Ψυχολογία

Εισαγωγή στην Ψυχολογία 1 Εισαγωγή στην Ψυχολογία ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ 2 Θέµατα Ορισµού Η ψυχολογία είναι η επιστήµη που σκοπό έχει να περιγράψει και να εξηγήσει την συµπεριφορά και της νοητικές διεργασίες κυρίως των ανθρώπων αλλά και των

Διαβάστε περισσότερα

χρόνιου πόνου κι των συναισθημάτων. Μάλιστα, μεγάλο μέρος αυτού

χρόνιου πόνου κι των συναισθημάτων. Μάλιστα, μεγάλο μέρος αυτού Το μαιτεχμιακό σύστημα συνδέεται με τμήματα του μετωπιαίου κι κροταφικού λοβού ( τμήματα των εγκεφαλικών ημισφαιρίων,ονομασμένα σύμφωνα με το κρανιακό οστό που τα καλύπτει). Το ίδιο σχετίζεται με τον έλεγχο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ. Δυσλεξία και εκπαιδευτική πράξη

ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ. Δυσλεξία και εκπαιδευτική πράξη ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ Δυσλεξία και εκπαιδευτική πράξη του Κωνσταντίνου Θώδη * Η εικόνα που προβάλλεται και έχει επικρατήσει για το παιδί με «μαθησιακές δυσκολίες» είναι η εικόνα ενός έξυπνου παιδιού, το

Διαβάστε περισσότερα

Ο όρος διάχυτες αναπτυξιακές διαταραχές (αυτισμός) αναφέρεται σε μια αναπτυξιακή διαταραχή κατά την οποία το άτομο παρουσιάζει μειωμένες ικανότητες

Ο όρος διάχυτες αναπτυξιακές διαταραχές (αυτισμός) αναφέρεται σε μια αναπτυξιακή διαταραχή κατά την οποία το άτομο παρουσιάζει μειωμένες ικανότητες Ο όρος διάχυτες αναπτυξιακές διαταραχές (αυτισμός) αναφέρεται σε μια αναπτυξιακή διαταραχή κατά την οποία το άτομο παρουσιάζει μειωμένες ικανότητες στην επικοινωνία, κοινωνικότητα και συμπεριφορά, καθώς

Διαβάστε περισσότερα

Αίτια - Διάγνωση Μαθησιακές Δυσκολίες

Αίτια - Διάγνωση Μαθησιακές Δυσκολίες Βασίλειος Κωτούλας Σχολικός Σύμβουλος 2ης Εκπ. Περ. ΠΕ Καρδίτσας vaskotoulas@sch.gr http://dipe.kar.sch.gr/grss Αίτια - Διάγνωση Μαθησιακές Δυσκολίες Δομή Εισήγησης Ορισμός - Χαρακτηριστικά Βασικές παραδοχές

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνές Συνέδριο για τη Διδασκαλία & την Πιστοποίηση της Ελληνικής ως Ξένης/Δεύτερης Γλώσσας Θεσσαλονίκη, 25 Οκτωβρίου 2014

Διεθνές Συνέδριο για τη Διδασκαλία & την Πιστοποίηση της Ελληνικής ως Ξένης/Δεύτερης Γλώσσας Θεσσαλονίκη, 25 Οκτωβρίου 2014 Διεθνές Συνέδριο για τη Διδασκαλία & την Πιστοποίηση της Ελληνικής ως Ξένης/Δεύτερης Γλώσσας Θεσσαλονίκη, 25 Οκτωβρίου 2014 Στο υποέργο Π2γ: Προσαρμογή υλικού για τη διδασκαλία / εκμάθηση και πιστοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Ύπνος. Στάδια συνείδησης

Ύπνος. Στάδια συνείδησης Ύπνος Εγρήγορση Στάδια συνείδησης Ύπνος Τι συµβαίνει όταν κοιµόµαστε; (νευρώνες που αυξάνουν 5 µε 10 φορές τη συχνότητα δηµιουργίας δυναµικών ενεργείας κατά τη διάρκεια του ύπνου) Γιατί κοιµόµαστε; Ποιοι

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΙΣΜΟΣ Η Νόσος Alzheimerή γεροντική άνοια είναι µια χρόνια νευροεκφυλιστικήασθένεια του Κεντρικού Νευρικού Συστήµατος, που χαρακτηρίζεται στην ήπια µορφή της από σταδιακή απώλεια της µνήµης και περιορισµό

Διαβάστε περισσότερα

Καθηγητής. Αργύρης Β. Καραπετσας Θεραπεία και Τεχνικές Αποκατάστασης στη Νευροψυχολογία

Καθηγητής. Αργύρης Β. Καραπετσας Θεραπεία και Τεχνικές Αποκατάστασης στη Νευροψυχολογία ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΕΥΡΟΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ Καθηγητής. Αργύρης Β. Καραπετσας Θεραπεία και Τεχνικές Αποκατάστασης στη Νευροψυχολογία Νευροψυχολογική θεραπεία του αναπτυσσόμενου ανθρώπου Με ποιο τρόπο θα μπορέσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Σύλλογος γονέων & κηδεµόνων παιδικών σταθµών Αγίας Παρασκευής. Δυσλεξία Ανάπτυξη Λόγου & Κίνησης Παιδοψυχολόγος: Νότα Ζέρβα

Σύλλογος γονέων & κηδεµόνων παιδικών σταθµών Αγίας Παρασκευής. Δυσλεξία Ανάπτυξη Λόγου & Κίνησης Παιδοψυχολόγος: Νότα Ζέρβα Σύλλογος γονέων & κηδεµόνων παιδικών σταθµών Αγίας Παρασκευής Δυσλεξία Ανάπτυξη Λόγου & Κίνησης Παιδοψυχολόγος: Νότα Ζέρβα Το παιδί µου δεν µιλάει καθαρά... Έως 2 ετών πρέπει να... Καταλαβαίνει σύνθετες

Διαβάστε περισσότερα

Κρανίο - Εγκέφαλος ανατομία

Κρανίο - Εγκέφαλος ανατομία Κρανίο - Εγκέφαλος ανατομία Οστά κρανίου από το πλάϊ Μετωπιαίο οστό Βρεγματικό οστό Σφηνοειδές οστό Κροταφικό οστό Ηθμοειδές οστό Άνω γνάθος Ινιακό οστό Κάτω γνάθος Οστά από εμπρός Μετωπιαίο οστό Βρεγματικό

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός

Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Δραστηριότητες γραμματισμού: Σχεδιασμός Αφροδίτη Οικονόμου Νηπιαγωγός afoikon@uth.gr Μαρία Παπαδοπούλου Αν. Καθηγήτρια, Π.Τ.Π.Ε., Π.Θ. mariapap@uth.gr Η παρουσίαση αναπτύχθηκε για την πλατφόρμα Ταξίδι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 5 η. Ειδική Γλωσσική ιαταραχή. Κλινικές Μορφές υσφασιών

ΕΝΟΤΗΤΑ 5 η. Ειδική Γλωσσική ιαταραχή. Κλινικές Μορφές υσφασιών ΕΝΟΤΗΤΑ 5 η Ειδική Γλωσσική ιαταραχή Όπως αναφέρθηκε στην προηγούµενη ενότητα ένας µεγάλος αριθµός παιδιών µε µαθησιακή διαταραχή παρουσιάζουν διαταραχές του λόγου. Είναι επίσης γνωστό ότι παιδιά µε σοβαρά

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες για το νέο HSK

Πληροφορίες για το νέο HSK Πληροφορίες για το νέο HSK Μετάφραση από την ιστοσελίδα http://www.chinesetesting.cn/gosign.do?id=1&lid=0# Το νέο HSK δημιουργήθηκε από το Χανπάν σε μια προσπάθεια καλύτερης εξυπηρέτησης των σπουδαστών

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδίαση γνωστικών ασκήσεων για την υποστήριξη ατόμων με άνοια

Σχεδίαση γνωστικών ασκήσεων για την υποστήριξη ατόμων με άνοια Σχεδίαση γνωστικών ασκήσεων για την υποστήριξη ατόμων με άνοια Αναστάσιος Καρακώστας Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Περιεχόμενα Οι γνωστικές ασκήσεις στην υπηρεσία ασθενών με άνοια Προτεινόμενη

Διαβάστε περισσότερα

«Λογοθεραπευτική παρέμβαση σε

«Λογοθεραπευτική παρέμβαση σε «Λογοθεραπευτική παρέμβαση σε παιδιά με βαρηκοΐα-κώφωση» Σπουδαστής: Σιώμος Χρήστος Α.Μ. : 12728 ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΤΟΥ AYTIOY Το αυτί περιλαμβάνει το αισθητήριο όργανο της ακοής και της ισορροπίας του σώματος και

Διαβάστε περισσότερα

Εγκεφαλικοί μηχανισμοί που υποστηρίζουν τη λειτουργία της ανάγνωσης Η ανάγνωση κειμένου ενέχει αλλεπάλληλες σακκαδικές κινήσεις με αρκετά μεγάλα

Εγκεφαλικοί μηχανισμοί που υποστηρίζουν τη λειτουργία της ανάγνωσης Η ανάγνωση κειμένου ενέχει αλλεπάλληλες σακκαδικές κινήσεις με αρκετά μεγάλα Εγκεφαλικοί μηχανισμοί που υποστηρίζουν τη λειτουργία της ανάγνωσης Η ανάγνωση κειμένου ενέχει αλλεπάλληλες σακκαδικές κινήσεις με αρκετά μεγάλα διαλείμματα στα οποία οι οφθαλμοί προσηλώνονται σε ένα μικρό

Διαβάστε περισσότερα

Το σύνδρομο Asperger περιέγραψε πρώτος ένας Γερμανός γιατρός, ο Hans Asperger, το 1944 (έναν χρόνο μετά την πρώτη αναφορά του Leo Kanner στον

Το σύνδρομο Asperger περιέγραψε πρώτος ένας Γερμανός γιατρός, ο Hans Asperger, το 1944 (έναν χρόνο μετά την πρώτη αναφορά του Leo Kanner στον Το σύνδρομο Asperger περιέγραψε πρώτος ένας Γερμανός γιατρός, ο Hans Asperger, το 1944 (έναν χρόνο μετά την πρώτη αναφορά του Leo Kanner στον αυτισμό). Στην έκθεσή του, ο Δρ. Asperger, ανέφερε άτομα τα

Διαβάστε περισσότερα

Στόχος 5 ος ιαβάζει και γράφει λέξεις που περιέχουν δίψηφα φωνήεντα και συνδυασµούς ει, ευ, ου, ια, αυ) π.χ. ευτυχία, ουρανός, αυτός κλπ.

Στόχος 5 ος ιαβάζει και γράφει λέξεις που περιέχουν δίψηφα φωνήεντα και συνδυασµούς ει, ευ, ου, ια, αυ) π.χ. ευτυχία, ουρανός, αυτός κλπ. ΕΝΟΤΗΤΑ 8 η Ι ΑΧΗ ΑΝΑΓΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΓΡΑΦΗΣ Κατά την Φλωράτου (2002) για τη διδαχή της πρώτης ανάγνωσης βάζουµε τους εξής στόχους : Στόχος 1 ος Αναγνωρίζει και γράφει κάθε γράµµα της αλφαβήτας χωρίς δισταγµούς.

Διαβάστε περισσότερα

Συγγενές Εξάρθρηµα του Ισχίου. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός

Συγγενές Εξάρθρηµα του Ισχίου. Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός Συγγενές Εξάρθρηµα του Ισχίου Χρήστος Κ. Γιαννακόπουλος Ορθοπαιδικός Χειρουργός ΣΥΓΓΕΝΕΣ ΕΞΑΡΘΡΗΜΑ ΙΣΧΙΟΥ ΟΡΙΣΜΟΣ Συγγενής διαταραχή του ισχίου που προκαλείται από την ανώµαλη ανάπτυξη ενός ή όλων των

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2008 ( ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ 3Π /2008) ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Μνήμη και Μάθηση Νόσος του Alzheimer

ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Μνήμη και Μάθηση Νόσος του Alzheimer ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Μνήμη και Μάθηση Νόσος του Alzheimer Περιγραφή της περίπτωσης (Ι) Γυναίκα 43 ετών διακομίσθηκε στο τμήμα επειγόντων περιστατικών από την οικογένειά της λόγω διαταραχών μνήμης. Η ασθενής

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ: ΠΡΩΙΜΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ, ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΚΑΙ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ

ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ: ΠΡΩΙΜΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ, ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΚΑΙ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ Company LOGO ΜΑΘΗΣΙΑΚΕΣ ΔΥΣΚΟΛΙΕΣ: ΠΡΩΙΜΑ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ, ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΚΑΙ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ 2 Παρελθόν της Νευροψυχολογίας των Μαθησιακών Δυσκολιών Για πολλούς αιώνες η λειτουργία της περιοχής του εγκεφάλου αποτελούσε

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακη διάγνωση Νευροεκφυλιστικων νοσημάτων. Χρυσούλα Νικολάου

Εργαστηριακη διάγνωση Νευροεκφυλιστικων νοσημάτων. Χρυσούλα Νικολάου Εργαστηριακη διάγνωση Νευροεκφυλιστικων νοσημάτων Χρυσούλα Νικολάου Νευροεκφυλιστικά Νοσήματα Νοσολογικές οντότητες, συχνά κληρονομικής αρχής, με προσβολή συγκεκριμένων ανατομικών δομών του Ν.Σ, (επηρεάζουν

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Βιολογίας Α' Λυκείου με θέμα: Μάριος Μ., Α'2. Νόσος του Πάρκινσον

Εργασία Βιολογίας Α' Λυκείου με θέμα: Μάριος Μ., Α'2. Νόσος του Πάρκινσον Εργασία Βιολογίας Α' Λυκείου με θέμα: Μάριος Μ., Α'2 Νόσος του Πάρκινσον Τρόπος αντιμετώπισης νόσου Πάρκινσον. Η νόσος του Πάρκινσον (Parkinson) είναι νευροεκφυλιστική ασθένεια της μέλαινας ουσίας με συχνότητα

Διαβάστε περισσότερα

Π Ρ Ο Σ Ο Χ Η & Π Ρ Ο Σ Α Ν Α Τ Ο Λ Ι Σ Μ Ο Σ Μ Ν Η Μ Η

Π Ρ Ο Σ Ο Χ Η & Π Ρ Ο Σ Α Ν Α Τ Ο Λ Ι Σ Μ Ο Σ Μ Ν Η Μ Η Γνωστική Εξέταση του Addenbrooke ACE-R Τελική Αναθεωρημένη Έκδοση C (2005) ΟΝΟΜΑ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΓΕΝΝΗΣΗΣ: ΚΩΔΙΚΟΣ: ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΕΞΕΤΑΣΗΣ:.../.../.. ΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ:.. ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ:. ΕΞΕΤΑΣΤΗΣ/ΤΡΙΑ:

Διαβάστε περισσότερα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα 2013-2014 Θέματα πολλαπλής επιλογής Κύτταρα όμοια μορφολογικά και λειτουργικά αποτελούν α. ένα όργανο. β. ένα ιστό. γ. ένα οργανισμό. δ. ένα σύστημα οργάνων.

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΓΚΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ. Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας Νευροχειρουργικής Π.Γ.Ν.Π.

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΓΚΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ. Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας Νευροχειρουργικής Π.Γ.Ν.Π. ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΟΓΚΩΝ ΤΟΥ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ Β. ΠΑΝΑΓΙΩΤΟΠΟΥΛΟΣ Λέκτορας Νευροχειρουργικής Π.Γ.Ν.Π. ΓΛΟΙΩΜΑΤΑ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΓΛΟΙΩΜΑΤΑ ΕΓΚΕΦΑΛΟΥ ΠΙΛΟΚΥΤΤΑΡΙΚΟ ΑΣΤΡΟΚΥΤΩΜΑ (WHO I) ΑΣΤΡΟΚΥΤΩΜΑ (WHO II) ΑΝΑΠΛΑΣΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Αυτισμός - Νοητική υστέρηση

Αυτισμός - Νοητική υστέρηση Αυτισμός - Νοητική υστέρηση Τζένη Σουμάκη Παιδοψυχίατρος Ψυχαναλύτρια Επιστημονικά Υπεύθυνη Κέντρου Διατροφικών Διαταραχών ΑΝΑΣΑ Γρ. Ελληνικής Εταιρίας Ψυχαναλυτικής Ψυχοθεραπείας Μέλος Δ.Σ. Ελληνικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΑΙ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ Έννοιες και κατηγορίες τα βασικά δοµικά υλικά του γνωστικού συστήµατος Έννοιες νοητικές αναπαραστάσεις κατηγοριοποιούν οµοειδείς ιδιότητες συναφών αντικειµένων ή άλλων ερεθισµάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ DOWN ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΊΔΑ ΤΗΣ ΙΕΡΗΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ. Μαλτέζος Ιωάννης

ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ DOWN ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΊΔΑ ΤΗΣ ΙΕΡΗΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ. Μαλτέζος Ιωάννης ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ DOWN ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΊΔΑ ΤΗΣ ΙΕΡΗΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΗΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΥΠΟΛΗΣ Μαλτέζος Ιωάννης Κληρονομικότητα Το σώμα μας αποτελείται από εκατομμύρια κύτταρα εκ των οποίων τα περισσότερα εξ αυτών

Διαβάστε περισσότερα

TEACCH: ΘΕΡΑΠΕΙΑ & ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΜΕ ΑΥΤΙΣΜΟ & ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ. Β. Α. Παπαγεωργίου Παιδοψυχίατρος

TEACCH: ΘΕΡΑΠΕΙΑ & ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΜΕ ΑΥΤΙΣΜΟ & ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ. Β. Α. Παπαγεωργίου Παιδοψυχίατρος TEACCH: ΘΕΡΑΠΕΙΑ & ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΑΙΔΙΩΝ ΜΕ ΑΥΤΙΣΜΟ & ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ Β. Α. Παπαγεωργίου Παιδοψυχίατρος Τι Είναι ο Αυτισμός; 1. Διαταραχή Επικοινωνίας: Επηρεάζει την κατανόηση και τη χρήση όλων των

Διαβάστε περισσότερα

Καθορίζει η νευρολογική κατάσταση μετά την ΚΑΡΠΑ την έκβαση του θύματος της ανακοπής;

Καθορίζει η νευρολογική κατάσταση μετά την ΚΑΡΠΑ την έκβαση του θύματος της ανακοπής; Καθορίζει η νευρολογική κατάσταση μετά την ΚΑΡΠΑ την έκβαση του θύματος της ανακοπής; Δήμητρα Κοντογιάννη Καρδιολόγος-Εντατικολόγος Επιμελήτρια Α Γενικό Νοσοκομείο Δυτικής Αττικής Εισαγωγή 80% ανακοπών

Διαβάστε περισσότερα

1. Κεντρικό Νευρικό Σύστημα

1. Κεντρικό Νευρικό Σύστημα 1. Κεντρικό Νευρικό Σύστημα 1.1. Νευρικό Σύστημα 1.1.1. Ανατομία του Νευρικού Συστήματος: Το νευρικό σύστημα αποτελείται από ένα κεντρικό και ένα περιφερικό τμήμα (πίνακας 1, σχήμα 1). (α) Το κεντρικό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ - ΜΟΡΦΕΣ ΤΗΣ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΗΣ ΠΑΡΑΛΥΣΗΣ. Ηµιπληγία, ιπληγία, Τετραπληγία, Αθετωσική Ε.Π. (έξω πυραµιδική) και Αταξική Ε.Π. 1.

ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ - ΜΟΡΦΕΣ ΤΗΣ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΗΣ ΠΑΡΑΛΥΣΗΣ. Ηµιπληγία, ιπληγία, Τετραπληγία, Αθετωσική Ε.Π. (έξω πυραµιδική) και Αταξική Ε.Π. 1. ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ - ΜΟΡΦΕΣ ΤΗΣ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΗΣ ΠΑΡΑΛΥΣΗΣ Μια γενικώς αποδεκτή ταξινόµηση είναι σήµερα του HAGBERG που στηρίζεται στην κλινική εικόνα και την τοπογραφική κατανοµή των κινητικών αναπηριών όπου διακρίνονται

Διαβάστε περισσότερα

Γλαύκωμα. www.ophthalmica.gr IΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ

Γλαύκωμα. www.ophthalmica.gr IΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ Γλαύκωμα www.ophthalmica.gr IΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΟΦΘΑΛΜΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΜΙΚΡΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ Τι ακριβώς είναι το γλαύκωμα; Ο όρος γλαύκωμα ορίζει μια ομάδα παθήσεων που τις χαρακτηρίζει μια σταδιακή καταστροφή του οπτικού

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΜΙΑ ΒΡΑΔΙΑ ΣΤΑ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ... «Ήταν μια χαρά μέχρι πριν από 1 ώρα» σας λέει με αγωνία η κόρη του 68χρονου που έχει έρθει στα επείγοντα όπου εργάζεστε.

Διαβάστε περισσότερα

Διαφορική διάγνωση: Νόσος Parkinson Νόσος Alzheimer

Διαφορική διάγνωση: Νόσος Parkinson Νόσος Alzheimer Το Κινητικό Σύστημα και οι Διαταραχές του (1) Παράδειγμα 15: Προοδευτική Υπερπυρηνική Παράλυση Ένας άνδρας 55 ετών εμφάνισε ξαφνικά δυσκολία στην άρθρωση και στην κατάποση. Το βάδισμά του γίνεται ασταθές

Διαβάστε περισσότερα

Η ΝΟΣΟΣ ALZHEIMER σήμερα

Η ΝΟΣΟΣ ALZHEIMER σήμερα ΤΗΛΕΦΩΝΟ: 210 317160-3 Το παρόν τεύχος επιμελήθηκε η επιστημονική ομάδα της ΚΛΙΜΑΚΑ Σύνταξη Αρχειοθέτηση Αφρ. Στελούδη ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Η νοσος 1 Alzheimer σήμερα Αρχικά στάδια 2 της νόσου Οφέλη από την 3 έγκαιρη

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικές Ανάγκες στον Αυτισμό. Μαρίτσα Καμπούρογλου Λογοπεδικός Ίδρυμα για το Παιδί «Η Παμμακάριστος»

Εκπαιδευτικές Ανάγκες στον Αυτισμό. Μαρίτσα Καμπούρογλου Λογοπεδικός Ίδρυμα για το Παιδί «Η Παμμακάριστος» Εκπαιδευτικές Ανάγκες στον Αυτισμό Μαρίτσα Καμπούρογλου Λογοπεδικός Ίδρυμα για το Παιδί «Η Παμμακάριστος» Παράγοντες που επιδρούν στη μάθηση Η σοβαρότητα του αυτισμού Το επίπεδο της νοητικής τους ικανότητας

Διαβάστε περισσότερα

Τι συµβαίνει σε ένα Εργαστήριο Γενετικής?

Τι συµβαίνει σε ένα Εργαστήριο Γενετικής? 12 εργαστήριο ίσως ελέγξει τα αποθηκευµένα δείγµατα (ιδιαίτερα εάν ο αρχικός έλεγχος δεν έδωσε αποτέλεσµα), αλλά µόνο εάν έχετε δώσει τη γραπτή σας συγκατάθεση για κάτι τέτοιο. Με αυτό τον τρόπο οι ασθενείς

Διαβάστε περισσότερα

Άννα Εµµανουήλ, Νευροψυχολόγος

Άννα Εµµανουήλ, Νευροψυχολόγος Άννα Εµµανουήλ, Νευροψυχολόγος Μαθησιακές δυσκολίες στην ανάγνωση + στην ορθογραφηµένη γραφή Εµφανείς από την ηλικία των 6,5 7 ετών, κυρίως από τη Β τάξη του δηµοτικού σχολείου αφού το παιδί έχει προηγουµένως

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΑΥΤΟΝΟΜΟ ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ (ΑΝΣ) ΑΝΣ ΚΙΝΗΤΙΚΑ ΝΕΥΡΑ (λείοι μύες, καρδιακός μυς, αδένες) (Σπλαχνικά Νεύρα)

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΡΓΟΝΟΜΙΑ. Παρουσιάσεις από το βιβλίο Σύγχρονη

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΡΓΟΝΟΜΙΑ. Παρουσιάσεις από το βιβλίο Σύγχρονη ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΡΓΟΝΟΜΙΑ Παρουσιάσεις από το βιβλίο Σύγχρονη Εργονοµία ρ. Λάµπρου Λάϊου ρ. Μαρία Γιαννακοπούλου Σιουτάρη Εισηγητής: ρ. Γεώργιος Σκρουµπέλος (info@rms.gr) 1 ΚΕΦ.3.3-ΝΕΥΡΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ, ΚΙΝΗΣΕΙΣ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση )

Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Οσφυαλγία-Ισχιαλγία ( Πόνος στη µέση ) Συντηρητική ή Χειρουργική Αντιµετώπιση Γ. Στράντζαλης Νευροχειρουργική Κλινική, Πανεπιστήµιο Αθηνών, Θεραπευτήριο Ευαγγελισµός ΓΕΝΙΚΑ Η οσφυo-ισχιαλγία ή ο «πόνος

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΑΥΛΙΣΜΟΣ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΚΑΙ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

ΤΡΑΥΛΙΣΜΟΣ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΚΑΙ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΤΡΑΥΛΙΣΜΟΣ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΚΑΙ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΟΡΙΣΜΟΣ Σύμφωνα με το DSM-IV ο τραυλισμός ορίζεται ως διαταραχή της φυσιολογικής ροής και της ρυθμικής διαμόρφωσης της ομιλίας, η οποία είναι δυσανάλογη

Διαβάστε περισσότερα

Πιστοποίηση επάρκειας της ελληνομάθειας. Οδηγίες για την ανάπτυξη εξεταστικών ερωτημάτων

Πιστοποίηση επάρκειας της ελληνομάθειας. Οδηγίες για την ανάπτυξη εξεταστικών ερωτημάτων Πιστοποίηση επάρκειας της ελληνομάθειας. Οδηγίες για την ανάπτυξη εξεταστικών ερωτημάτων Εισαγωγή Από το Μάιο του 2011 έγιναν ουσιαστικές και ριζικές αλλαγές στο πιστοποιητικό ελληνομάθειας, που αφορούν

Διαβάστε περισσότερα

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές...

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές... ΠΕΔΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ Εκφυλιστικές αλλοιώσεις Αγγειακές παθήσεις Παθολογίες των πνευμόνων Ουρο-γυναικολογικές διαταραχές Καρδιακές παθήσεις Παθολογίες σπονδυλικής στήλης Παθολογίες αρθρώσεων Παθολογίες συνδέσμων

Διαβάστε περισσότερα

Νικολέττα Χαραλαμπάκη Ιατρός Βιοπαθολόγος

Νικολέττα Χαραλαμπάκη Ιατρός Βιοπαθολόγος Νικολέττα Χαραλαμπάκη Ιατρός Βιοπαθολόγος ΚΝΣ ΕΓΚΕΦΑΛΟΣ ΝΩΤΙΑΙΟΣ ΜΥΕΛΟΣ Περιβάλλονται και στηρίζονται με τις εγκεφαλικές και νωτιαίες μήνιγγες μεταξύ των οποίων περικλείεται ο υπαραχνοειδής χώρος γεμάτος

Διαβάστε περισσότερα

1. ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ

1. ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΜΕ ΔΥΣΛΕΞΙΑ Το έντυπο «Φοιτητές με Δυσλεξία» απευθύνεται στην ακαδημαϊκή κοινότητα του Πανεπιστημίου Κρήτης και σχεδιάστηκε στο πλαίσιο της προσπάθειας του Συμβουλευτικού Κέντρου Φοιτητών να ενημερώσει

Διαβάστε περισσότερα

Charles-Bonnet σύνδρομο σε άτομα με αυξημένη ινσουλινοαντίσταση και παθολογική υπεργλυκαιμία

Charles-Bonnet σύνδρομο σε άτομα με αυξημένη ινσουλινοαντίσταση και παθολογική υπεργλυκαιμία Charles-Bonnet σύνδρομο σε άτομα με αυξημένη ινσουλινοαντίσταση και παθολογική υπεργλυκαιμία Σπύρος Καραμαγκιώλης, Ελένη Παπαγεωργίου, Ελένη Γεωργιάδη, Γεωργία Λιμπανοβνού, Έρβιν Κωστάκης, Κωνσταντίνος

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. Χρυσάνθη Στυλιανού Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Κλινική Οπτική και Διαταραχές της Διάθλασης. Σοφία Ανδρούδη Επίκουρη Καθηγήτρια Οφθαλμολογίας

Κλινική Οπτική και Διαταραχές της Διάθλασης. Σοφία Ανδρούδη Επίκουρη Καθηγήτρια Οφθαλμολογίας Κλινική Οπτική και Διαταραχές της Διάθλασης Σοφία Ανδρούδη Επίκουρη Καθηγήτρια Οφθαλμολογίας ΟΡΑΣΗ Η όραση είναι ένας συνδυασμός: Ανατομικών Οπτικών Νευρικών μηχανισμών ΑΝΑΤΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Κερατοειδής Πρόσθιος

Διαβάστε περισσότερα

Ο ηλεκτρονικός σύντροφος μελέτης μου!

Ο ηλεκτρονικός σύντροφος μελέτης μου! Ο ηλεκτρονικός σύντροφος μελέτης μου! Τι είναι το iebook; Το iebook είναι το ηλεκτρονικό βιβλίο των αγγλικών μου, το οποίο με βοηθάει να κάνω μόνος μου το μεγαλύτερο μέρος της δουλειάς που μου ανατίθεται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΌ ΤΗ «ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ»ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΆΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΏΝ ΣΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΉ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΤΆΞΗ Ε.ΚΟΛΈΖΑ

ΑΠΌ ΤΗ «ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ»ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΆΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΏΝ ΣΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΉ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΤΆΞΗ Ε.ΚΟΛΈΖΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΩ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ 1 ΑΠΌ ΤΗ «ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ»ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΆΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΏΝ ΣΤΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΉ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΤΆΞΗ Ε.ΚΟΛΈΖΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΙΣΗΓΗΣΗΣ 1. Τι αλλαγές επιχειρούν τα νέα ΠΣ; 2 2. Γιατί το πέρασμα στην πράξη (θα)

Διαβάστε περισσότερα

Τα παιδιά με αυτισμό μέχρι πού μπορούν να φτάσουν στην επικοινωνία τους;

Τα παιδιά με αυτισμό μέχρι πού μπορούν να φτάσουν στην επικοινωνία τους; ΙΩΑΝΝΗΣ ΒΟΓΙΝΔΡΟΥΚΑΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ «Τα παιδιά με αυτισμό μέχρι πού μπορούν να φτάσουν στην επικοινωνία τους;» Ανάλογα με το επίπεδο της κοινωνικής τους ανάπτυξης είναι και το επίπεδο της λειτουργικής τους

Διαβάστε περισσότερα

AΙΣΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ 1. ΑΙΣΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ-ΑΙΣΘΗΤΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ-ΑΙΣΘΗΤΙΚΟΙ ΥΠΟΔΟΧΕΙΣ- ΑΙΣΘΗΣΗ

AΙΣΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ 1. ΑΙΣΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ-ΑΙΣΘΗΤΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ-ΑΙΣΘΗΤΙΚΟΙ ΥΠΟΔΟΧΕΙΣ- ΑΙΣΘΗΣΗ AΙΣΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ 1. ΑΙΣΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ-ΑΙΣΘΗΤΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ-ΑΙΣΘΗΤΙΚΟΙ ΥΠΟΔΟΧΕΙΣ- ΑΙΣΘΗΣΗ Αισθητικότητα ονομάζεται η ικανότητα να αντιλαμβανόμαστε αφενός το εξωτερικό μας περιβάλλον και το ίδιο μας το σώμα,

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΝΑΛΥΣΗ, ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΣΕ 15 ΠΑΙΔΙΑ ΗΛΙΚΙΑΣ 3 ΕΩΣ 8 ΕΤΩΝ» ΜΙΚΡΟΒΑ ΕΙΡΗΝΗ-ΒΑΡΒΑΡΑ Α.Μ.9133

«ΑΝΑΛΥΣΗ, ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΣΕ 15 ΠΑΙΔΙΑ ΗΛΙΚΙΑΣ 3 ΕΩΣ 8 ΕΤΩΝ» ΜΙΚΡΟΒΑ ΕΙΡΗΝΗ-ΒΑΡΒΑΡΑ Α.Μ.9133 ΤΕΙ ΗΠΕΙΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΟΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΙΩΑΝΝΙΝΑ «ΑΝΑΛΥΣΗ, ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΓΛΩΣΣΙΚΩΝ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΣΕ 15 ΠΑΙΔΙΑ ΗΛΙΚΙΑΣ 3 ΕΩΣ 8 ΕΤΩΝ» ΜΙΚΡΟΒΑ ΕΙΡΗΝΗ-ΒΑΡΒΑΡΑ Α.Μ.9133 ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2009 ΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα