Περιλήψεις Ομιλιών Abstracts

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Περιλήψεις Ομιλιών Abstracts"

Transcript

1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ ΕΦΙΕ Δοσιμετρία και Ακτινοπροστασία σε νεώτερες Ραδιοϊσοτοπικές Θεραπευτικές Εφαρμογές. Περιλήψεις Ομιλιών Abstracts Στόχος της ημερίδας η ανταλλαγή απόψεων και ενημέρωση στην εφαρμογή νεώτερων τεχνικών θεραπείας με ραδιοϊσότοπα. Παρασκευή24 Ιουνίου 2011 Μικρό Αμφιθέατρο, Αρεταίειο νοσοκομείο. Επιμέλεια: Ειρήνη Μπάκα Σοφία Κορδολαίμη Αγάπη Πλουσή

2 Θεραπεία με Ραδιοφάρμακα Η Αξία της Δοσιμετρίας. Μ.Λύρα Γεωργοσοπούλου Στη σύγχρονη διαγνωστική μελέτη της λειτουργίας οργάνου με ραδιοϊσότοπα, η ραδιενέργεια οδηγείται στο όργανο στόχο με τη βοήθεια ενός φορέα π.χ. ορμόνης, αντισώματος, σωματιδίου. Αυτοί οι φορείς εκμεταλλεύονται τους φυσικά υπάρχοντες υποδοχείς και έτσι εγκαθίστανται στο στόχο με δυνατότητα πολύ υψηλής επιλεκτικότητας. Η εισόρμηση των πολύ εκλεκτικών φορέων οδήγησε στην ανανέωση του ενδιαφέροντος για την θεραπεία με ανοικτές ραδιενεργές πηγές. Το ιδανικό θεραπευτικό ραδιοφάρμακο αποτελείται από προσεκτικά ταιριασμένα φορέα και ραδιοϊσότοπο. Αυτή η απαίτηση για στενή αλληλεξάρτηση μπορεί να εξηγηθεί από το γεγονός ότι μετά την έγχυση, σεσημασμένων σε διάφορες θέσεις, ειδικών αντισωμάτων όγκων, βρίσκονται διάφορες κατανομές συγκέντρωσης. π.χ. : 1. Εκτός από τον όγκο, ραδιενέργεια βρίσκεται στο θυρεοειδή μετά χορήγηση Ι 123 αντισώματος 2. Το In 111 αντίσωμα, εκτός του όγκου, δίδει συγκέντρωση και στο ήπαρ. Για να επιτύχει κανείς τον υψηλότερο δείκτη καθήλωσης στον όγκο προς την καθήλωση σε περιβάλλοντες ιστούς ή όργανα (tumor to non tumor ratio) θα πρέπει να επιλέξει τους πλέον εξειδικευμένους φορείς αφού γνωρίσει καλά την ακριβή θέση τους στον όγκο αυτό (πυρήνας κυττάρου, κυτταρόπλασμα, επιφάνεια του κυττάρου, τριχοειδή) καθώς και την εμβέλεια της ακτινοβολίας του συνδεδεμένου με τον φορέα ραδιοϊσοτόπου. Ακτινοβολία υψηλής γραμμικής μεταφοράς ενέργειας (LET), χρήσιμη για τη θεραπεία, δίδει εμβέλειες που ποικίλουν από μερικές εκατοντάδες μικρά (σε β εκπομπή) σε μερικές δεκάδες μικρά (α σωματίδια), ή σε μικρότερο από 1 μ (σε ροή e Auger). Οι δόσεις που χρειάζονται για επιτυχή επίθεση (καταστροφή) στον όγκο κυμαίνονται από 50 Gy έως 100 Gy και εξαρτώνται από το χρόνο ημιζωής των ραδιοϊσοτόπων που χρησιμοποιούνται. Οι ρυθμοί δόσης πρέπει να είναι μεγαλύτεροι από 0,4 Gy/h. Αυτό το επίπεδο ακτινοβόλησης πρέπει να διαρκεί για τουλάχιστον μια ή δυο ημέρες για να είναι βέβαιο ότι όλα τα κύτταρα προσβάλλονται από την ακτινοβολία κατά την πιο ευαίσθητη στην ακτινοβολία φάση του αναπαραγωγικού κύκλου. 8

3 Κριτήρια επιλογής ραδιοϊσοτόπου Οι προϋποθέσεις που απαιτούνται, ώστε ένα ραδιοϊσότοπο να επιλεγεί για θεραπεία, είναι: 1. Χρόνος ημιζωής: Ένα κατώτερο όριο 12 ωρών έχει επιλεγεί για να υπάρχει: α) αρκετά μεγάλος χρόνος ακτινοβόλησης β) ο χρόνος ο απαιτούμενος για την καθήλωση στο όργανο στόχο και ακόμη γ) χρόνος για την προετοιμασία και μεταφορά του σεσημασμένου υλικού (λόγοι καθαρά πρακτικοί). Χρόνος ημιζωής μεγαλύτερος από 10 ημέρες δεν επιλέγεται, κυρίως λόγω των χαμηλών ρυθμών δόσεων που τότε θα απαιτούνται και των προβλημάτων που αναδύονται από τη διάθεση των ραδιενεργών καταλοίπων. 2. Χημική αντίδραση: Η ενσωμάτωση σε βιολογικούς φορείς απαιτεί χημική δράση του ραδιοϊσοτόπου, έτσι ευγενή αέρια δεν μπορούν να χρησιμοποιηθούν. 3. Χαμηλό ποσοστό γ ακτινοβολίας: Η γ ακτινοβολία είναι μειωμένης θεραπευτικής αξίας ενώ προσθέτει σημαντικά στην ακτινοβόληση ιστών που δεν αποτελούν στόχο καθώς και στο περιβάλλον. Χαμηλό ποσοστό γ ακτινοβολίας αποτελεί επομένως αυστηρό κριτήριο επιλογής. Ιδανικά, εντούτοις, το ραδιοϊσότοπο θα έπρεπε να εκπέμπει γ ακτινοβολία (σε ποσοστό μικρότερο από 10%) στο διαγνωστικό χρήσιμα εύρος, επιτρέποντας έτσι τον ακριβή καθορισμό των φάρμακο κινητικών παραμέτρων. Ραδιοϊσότοπα που παράγονται στο κυκλοτρόνιο με έλλειμμα στον αριθμό νετρονίων θα διασπώνται με εκπομπή e Auger. Έτσι είναι περισσότερο πιθανό να απαιτούνται χαμηλότερες δόσεις απ' ότι αυτές με ισότοπα β εκπομπής. Αυτές οι χαμηλές δόσεις επιτρέπουν τη χρήση ραδιοϊσοτόπων με υψηλότερο ποσοστό εκπομπής γ ακτινοβολίας (μέχρι 100%). 4. Σταθερά ή μακρού χρόνου θυγατρικά: Αποτέλεσμα της αρχικής διάσπασης είναι ότι το ραδιενεργό ισότοπο μπορεί να ελευθερωθεί από τη μοριακή ένωση του φορέα. Μπορεί τότε να συγκεντρωθεί σε τελείως διαφορετικά σημεία του οργανισμού απ ότι ο αρχικός ραδιοχημικός θεραπευτικός φορέας. Αν το θυγατρικό ισότοπο είναι ασταθές, μπορεί να προκαλέσει ανεπιθύμητες και ανεξέλεγκτες ακτινοβολήσεις ιστών άλλων από τον όγκο. Μόνο ισότοπα με θυγατρικά σταθερά ή μακρού χρόνου ημιζωής μπορούν να επιλεγούν. 5. Δυνατότητα να παραχθούν ελεύθερα φορέα: Οι βιολογικοί φορείς εκμεταλλεύονται τους φυσικά υπάρχοντες υποδοχείς των κυττάρων του στόχου. Τέτοιες αναγνωρίσιμες θέσεις είναι περιορισμένες σε αριθμό και ως εκ τούτου μπορούν να δώσουν μόνον μικρές συγκεντρώσεις του ραδιοϊσοτόπου στην περιοχή του στόχου. Ραδιοϊσότοπα με θεραπευτικές δυνατότητες Σύμφωνα με την εμβέλειά τους, τα ραδιοϊσότοπα που χρησιμοποιούνται στη θεραπεία χωρίζονται σε τρεις κατηγορίες. 9

4 1. Ισότοπα εκπομπής β Χωρίζονται σε δύο ομάδες: η μία περιλαμβάνει αυτά που είναι ελεύθερα φορέα και η δεύτερη αυτά με φορέα. Υπάρχει, σήμερα, η τάση, μερικά από τα ήδη γνωστά ισότοπα (β εκπομπής) να μην επιλέγονται λόγω του σχετικά υψηλού ποσοστού γ ακτινοβολίας που έχουν, με αποτέλεσμα τη σημαντική συνεισφορά στην ολόσωμη δόση. 2. Ισότοπα εκπομπής α Λόγω των πολύπλοκων σχημάτων διάσπασης τους, τα περισσότερα ραδιοϊσότοπα εκπομπής α εκ των ήδη γνωστών σήμερα, δεν προτείνονται από τους σύγχρονους μελετητές. Αυτό που φαίνεται να είναι κατάλληλο για ακτινοθεραπεία είναι το Astatine (At 211). Αλλά ακόμη κι αυτό έχει αρκετά μειονεκτήματα: ο χρόνος ημιζωής του είναι μάλλον βραχύς 7.2 ώρες έχει ασταθές θυγατρικό (ο δεσμός άνθρακα Astatine είναι χημικά πολύ ασταθής και γι αυτό η συγκέντρωση αδέσμευτου Astatine, π.χ. στο θυρεοειδή, προκαλεί σημαντική βλάβη. 3. Ισότοπα πρόσληψης e. Ισότοπα ροής e Auger μπορεί να φανούν χρήσιμα στη θεραπεία. Όλα μπορούν να παραχθούν, με ακτινοβόληση με φορτισμένα σωμάτια, ελεύθερα φορέα. Οι διαδικασίες παραγωγής και καθαρότητας μερικών εξ αυτών έχουν βελτιωθεί λόγω της χρήσης τους σήμερα στη διαγνωστική. Θεραπεία με ραδιοσημασμένα αντισώματα ή υποκατάστατα Μοριακή απεικόνιση και θεραπεία είναι ο στόχος της σύγχρονης ιατρικής. Αντικαρκινικά αντισώματα χρησιμοποιούνται για να μεταφέρουν ραδιοϊσότοπα στους όγκους για in vivo διαγνωστικούς σκοπούς και για θεραπεία καρκίνου. Με την ανάπτυξη των τεχνικών υβριδοποίησης (hybridization) μονοκλωνικού αντισώματος, μεγάλες ποσότητες ραδιοσημασμένων αντισωμάτων είναι διαθέσιμες τα οποία έχουν μια μοναδική αντιγονική (επιτοπική) αντίδραση και μπορούν να παραχθούν αξιόπιστα, καλής ποιότητας και σε σημαντικές ποσότητες. Κατάλληλα σεσημασμένα τα μονοκλωνικά αντισώματα παρέχουν τη δυνατότητα θεραπείας του καρκίνου με ανοικτές πηγές. Η βελτιστοποίηση της ραδιο ανοσο θεραπείας εξαρτάται από: 1. την επιλογή του κατάλληλου ραδιοϊσοτόπου 2. την επιλογή του συστήματος αντίσωμα αντιγόνο 3. τις συνθήκες χορήγησης του αντισώματος 4. ο παράγων χρόνος είναι μια άλλη σημαντική θεώρηση που πρέπει να ληφθεί υπ όψιν, δηλαδή: α) η ταχύτητα πρόσληψης στον όγκο β) ο χρόνος ημιζωής του αντισώματος στον όγκο σε σχέση με αυτόν στους άλλους ιστούς γ) η ταχύτητα κάθαρσης από τους φυσιολογικούς ιστούς (ιδιαίτερα από ευαίσθητα όργανα όπως ο μυελός των οστών). 10

5 Επιπλέον η επιτυχία της θεραπείας με ραδιοϊσότοπα εξαρτάται από την εκ των προτέρων γνώση της φαρμακοκινητικής του ραδιοσημασμένου αντισώματος και από τις κατανομές της απορροφουμένης δόσης ακτινοβολίας. Τα καρκινικά αντιγόνα βρίσκονται στην κυτταρική μεμβράνη και υπάρχει ανομοιόμορφη κατανομή αυτών στα κύτταρα. Ραδιοϊσότοπα με σχετικά μεγάλη εμβέλεια προτιμώνται για θεραπεία συμπαγών όγκων, ενώ ισότοπα με εκπομπές μικρής εμβέλειας προτιμώνται για θεραπεία καρκινικών κυττάρων στην κυκλοφορία ή αυτών που είναι διασπαρμένα στο μυελό των οστών. Το «ιδανικό» ραδιοσημασμένο αντίσωμα ή κλάσμα για θεραπεία (και ανίχνευση) όγκων στον άνθρωπο απαιτεί τις παρακάτω προϋποθέσεις: α) Να υπάρχουν άφθονα ειδικά αντιγόνα του όγκου στόχου >10 6 θέσεις/κύτταρο (αυτό σήμερα είναι κατορθωτό μόνο για λίγους όγκους) β) Να γίνεται 100% ανοσοαντίδραση με υψηλή συγγένεια γ) Να είναι άμεσα διαθέσιμο σε ποσότητες γραμμαρίων (gr) δ) Να συνδέεται με ραδιοϊσότοπα που θα έχουν βέλτιστες ιδιότητες διάσπασης. Πρέπει, επίσης, να λαμβάνονται ακόμη υπ όψιν οι βιολογικοί παράγοντες που καθορίζουν την πρόσληψη του ραδιοσημασμένου αντισώματος. Σημαντικός βιολογικός παράγων στην in vivo εντόπιση ραδιοσημασμένου αντισώματος είναι το ποσόν μάζας του χορηγούμενου αντισώματος να είναι σημαντικό, δηλαδή να υπάρχουν πολλαπλά αντισώματα έναντι μερικών αντιγόνων. Δοσιμετρία στην θεραπεία με ραδιοφάρμακα Η εκ των προτέρων γνώση της φαρμακοκινητικής του ραδιοσημασμένου αντισώματος μπορεί να αποκτηθεί με ποσοτικές υπολογιστικές τεχνικές στη σπινθηρογραφική εικόνα. Η SPECT, SPECT/CT, PET/CT τομογραφία έχουν καλύτερη διάκριση αντίθεσης από την προβολική απεικόνιση και αποτελούν πλέον την μέθοδο επιλογής για τον σχεδιασμό θεραπείας με ραδιοϊσότοπα. Η απόλυτη προσληφθείσα ενεργότητα μπορεί να υπολογισθεί με περίπου 10% απόκλιση από την αληθή τιμή. Η ακριβής εκτίμηση του όγκου είναι εύκολη αλλά ποσοτικές μετρήσεις πολύ μικρού όγκου είναι σχετικά ανακριβείς και έτσι τίθεται περιορισμός στην ακρίβεια της υπολογιζόμενης δοσιμετρίας. Ένα ελκυστικό χαρακτηριστικό της θεραπείας με ραδιοφάρμακα είναι η δυνατότητα να εναποτίθενται κατ αυτήν, απορροφούμενες δόσεις ακτινοβολίας στην βλάβη, υψηλές, σε σχέση με αυτές στους υγιείς ιστούς. π.χ. είναι πιθανό ο χρόνος ημιζωής στα κύτταρα του όγκου να φθάνει τις 4 ημέρες ενώ αντίστοιχα στη δεξαμενή αίματος τη μια ημέρα. Σεσημασμένα μονοκλωνικά αντισώματα εφαρμόζονται σε μεγάλες δόσεις μέχρι ~8 GBq (~215 mci), χωρίς σοβαρές παρενέργειες, ενώ μπορούν να επιτευχθούν παρηγορητικά αποτελέσματα. 11

6 Η απορροφουμένη δόση στον όγκο είναι υψηλή. Όμως σε περίπτωση αργής κινητικής ή ολόσωμη δόση γίνεται κι αυτή υψηλή όταν η χορηγούμενη ραδιενέργεια είναι υψηλή. Η θεραπεία με σεσημασμένα αντισώματα είναι χρήσιμη ιδιαίτερα σε επιλεγμένες περιπτώσεις όπου άλλες μέθοδοι απέτυχαν, η πρόσληψη του αντισώματος από τον όγκο είναι υψηλή και η τοπική εφαρμογή του ραδιοσημασμένου αντισώματος στον όγκο είναι προτιμότερη. Από τα παραπάνω φαίνεται η ανάγκη εύρεσης αντισωμάτων για ταχύτερη δέσμευση τους στον όγκο ή καλύτερα λειτουργούντα συστήματα αντιγόνουαντισώματος. Κατανομή του Ραδιοφαρμάκου στους ιστούς Συγκέντρωση της Ενεργότητος ως συνάρτηση του Χρόνου. Η συγκέντρωση του χορηγημένου ραδιοϊσοτόπου στα διάφορα όργανα, ιστούς ή διαμερίσματα του σώματος πρέπει να καθορισθεί σαν συνάρτηση του χρόνου. Αυτό συνήθως επιτυγχάνεται με τη λήψη δειγμάτων αίματος, ούρων ή άλλων υγρών του σώματος ή με σπινθηρογραφική απεικόνιση μέτρηση σε διάφορα χρονικά διαστήματα μετά την χορήγηση της θεραπευτικής ποσότητος του ραδιοφαρμάκου. Βιολογικός, Φυσικός και Ενεργός Χρόνος Ημιζωής Η ποσότητα του ραδιοϊσοτόπου που παραμένει σ ένα όργανο συχνά αντιπροσωπεύεται από μια εκθετική συνάρτηση του χρόνου ή από άθροισμα μερικών ανεξάρτητων εκθετικών συναρτήσεων που και πάλι είναι μια εκθετική συνάρτηση. Ο συνδυασμός της βιολογικής και της φυσικής διεργασίας μπορεί επίσης να περιγραφεί από μια εκθετική συνάρτηση. Παράμετροι του χορηγηθέντος Ραδιοφαρμάκου Πρέπει να είναι γνωστά, για τον υπολογισμό της απορροφουμένης δόσης: Η ταυτότητα, η Ενεργότης και ο Μεταβολισμός του Ραδιοφαρμάκου. Ραδιοϊσοτοπική Καθαρότης Η ραδιοϊσοτοπική καθαρότης, ορίζεται ως το κλάσμα της ολικής ενεργότητος που είναι παρούσα. Αν υπάρχουν ραδιοϊσοτοπικές προσμίξεις, πρέπει να ληφθούν υπόψη στον υπολογισμό της απορροφουμένης δόσης. Συνήθως, θυγατρικά ραδιοϊσότοπα δεν περιλαμβάνονται στα στοιχεία της ραδιοϊσοτοπικής καθαρότητος και η ραδιενέργειά τους πρέπει να υπολογισθεί από το χρήστη. Η συνεισφορά από τα θυγατρικά ραδιοϊσότοπα πρέπει να συμπεριλαμβάνεται στους υπολογισμούς απορροφουμένης δόσης. Ραδιοϊσοτοπικές προσμίξεις είναι συχνά ισότοπα του ιδίου ραδιοϊσοτόπου που χορηγείται. Ραδιοχημική καθαρότης Είναι το κλάσμα (το ποσοστό) του παρόντος ραδιοϊσοτόπου στη συγκεκριμένη χημική μορφή. Υπολογισμοί απορροφουμένης δόσης βασισμένοι στον μεταβολισμό μιας συγκεκριμένης χημικής μορφής θα είναι λανθασμένοι εάν υπάρχουν ραδιοχημικές προσμίξεις που μεταβολίζονται διαφορετικά. Ραδιοχημικές προσμίξεις πιθανόν να 12

7 σχηματισθούν κατά τη φύλαξη και αποθήκευση του ραδιοφαρμάκου, συνήθως λόγω αυτό ακτινοβόλησης (αυτοαπορρόφηση). Η δράση των ραδιοχημικών και ραδιοϊσοτοπικών προσμίξεων εξαρτάται από τον τρόπο μείωσης που κυριαρχεί. Αν η βιολογική εξασθένηση είναι αυτή που μειώνει τη δόση, κάθε πρόσμιξη με μεγαλύτερο χρόνο ημιζωής αυξάνει την απορροφουμένη δόση. (Και ραδιοχημικές και ραδιοϊσοτοπικές προσμίξεις προκαλούν αυτό το φαινόμενο). Όταν κυριαρχεί η φυσική εξασθένηση, μόνο η ραδιοϊσοτοπική πρόσμιξη μπορεί σοβαρά να επιμηκύνει την έκθεση. Η ραδιοχημική πρόσμιξη εναποθέτει ενέργεια σε απροσδόκητο όργανο στόχο. Απορροφουμένη Δόση Τα χαρακτηριστικά του ραδιοφαρμάκου, που επηρεάζουν την απορροφουμένη δόση είναι: 1) Η ενεργότης του χορηγουμένου ραδιοφαρμάκου 2) Η φυσικοχημική του κατάσταση 3) Η οδός χορήγησης αυτού 4) Η ενέργεια που εκλύεται ανά διάσπαση. Η μεταβολική δραστηριότητα των ραδιοφαρμάκων ποικίλει και μερικές φορές πρέπει να αξιολογηθεί μόνο από περιορισμένο αριθμό δεδομένων από ζώα και ασθενείς. Επίσης α) η θέση, β) η μάζα, γ) το σχήμα του οργάνου επηρεάζουν τη δράση της ακτινοβολίας προς ή από αυτό το όργανο. Η μέση απορροφουμένη δόση σ ολόκληρο το όργανο μπορεί να μετρηθεί (υπολογισθεί), επί πλέον όμως αφού η συγκέντρωση του ραδιοϊσοτόπου πρέπει να είναι πολύ υψηλή στην περιοχή της βλάβης απαιτείται ο επί μέρους υπολογισμός της εναποτιθεμένης ενέργειας στην βλάβη και το υπόλοιπο υγιές όργανο.. Ιδιαίτερα, η απορροφουμένη δόση πρέπει να υπολογισθεί για την ομάδα των κρισίμων οργάνων που ακτινοβολείται για μεγαλύτερη χρονική περίοδο ή έχει την υψηλότερη συγκέντρωση του ραδιοφαρμάκου. Η δόση γονάδων πρέπει πάντα να συνεκτιμάται. Οι υπολογισμοί απορροφουμένης δόσης δεν είναι δυνατόν να είναι απόλυτα ακριβείς αφού είναι πολύ μεγάλος ο αριθμός των παραμέτρων που πρέπει να ληφθούν υπ όψιν. Φαρμακολογική Μείωση Απορροφούμενης Δόσης Η μείωση της συγκέντρωσης του ραδιοφαρμάκου σε ιστό που δεν είναι επιθυμητός στόχος μπορεί να επιτευχθεί δίνοντας μεγάλη ποσότητα μη ραδιενεργού ισοτόπου του ραδιενεργού φαρμάκου που ο ιστός προσλαμβάνει φυσιολογικά. Επίσης μπορεί να χρησιμοποιηθεί ουσία που δεν είναι χημικά ταυτόσημη με το ραδιοφάρμακο, που όμως βιολογικά χρησιμοποιείται από τον ιστό καθ όμοιο τρόπο όπως και η ραδιενεργός ουσία. 13

8 Μάζα και Σχήμα Οργάνου Η μάζα του οργάνου που συγκέντρωσε το ραδιοϊσότοπο και ακτινοβολεί καθώς και η μάζα του οργάνου που δέχεται ακτινοβολία πρέπει να είναι γνωστή για τους υπολογισμούς της συγκέντρωσης και της απορροφουμένης δόσης. Η μάζα εκτιμάται με βάση το σπινθηρογράφημα, SPECT/CT, PET/CT, υπερηχογράφημα, φυσική εξέταση και βιβλιογραφικά δεδομένα. Οι τιμές της μάζας οργάνων του 70 kg «μέσου πρότυπου άνδρα» έχουν καταχωρηθεί σε πίνακες από Διεθνείς Οργανισμούς όπως ο Διεθνής Οργανισμός Ακτινοπροστασίας ICRP. Στους υπολογισμούς απορροφουμένης δόσης, συχνά θεωρείτο ότι τα όργανα είναι σφαιρικά σε σχήμα και ομοιογενή με πυκνότητα ίση με τη μονάδα (Μέσα ανθρωπομορφικά πρότυπα της MIRD). Το MIRD ομοίωμα αναπτύχθηκε την δεκαετία του 1960 με 22 εσωτερικά όργανα και 100 υποπεριοχές. Πρότυπα βιοκινητικής έδιναν περιορισμένη πληροφορία για το συγκεκριμένο άτομο. Αυτές οι υποθέσεις συνήθως οδηγούσαν σε υπερεκτίμηση της απορροφουμένης δόσης αφού η σφαίρα είναι το σχήμα που δίδει τη μέγιστη αυτό απορρόφηση ακτινοβολίας. Τα περισσότερα όργανα δεν είναι σφαιρικά και επομένως απορροφούν λιγότερη ακτινοβολία από σφαίρα ισοδύναμης μάζας. Το σφάλμα είναι μεγάλο στον υπολογισμό της ολόσωμης απορροφουμένης δόσης και ένα πιο ρεαλιστικό γεωμετρικό μοντέλο, όπως ένα ελλειψοειδές ή ένας κύλινδρος χρησιμοποιείτο για να δώσει ακριβέστερο αποτέλεσμα. Το μέγεθος, η μάζα και η μεταβολική δραστηριότητα αλλάζει από το νεογέννητο μέχρι την ενηλικίωση του ατόμου. Αυτοί οι παράγοντες έχουν σημαντικό αποτέλεσμα στην απορροφουμένη δόση. Βασισμένα στο MIRD ομοίωμα, πολλές παραλλαγές ομοιωμάτων ανεπτύχθησαν τις επόμενες δεκαετίες. Αυτά περιλαμβάνουν, ενδεικτικά, τα ομοιώματ της σειράς Family την δεκαετία του 1980, τα ομοιώματα ADAM, EVA από το GSF της Γερμανίας. Η παρουσίαση των εσωτερικών οργάνων σε αυτά τα μαθηματικά ομοιώματα ήταν αδρή περιγράφοντας κυρίως την θέση και την γεωμετρία κάθε οργάνου. Με την ανάπτυξη των ηλεκτρονικών υπολογιστών και της τεχνολογίας των τομογραφικών απεικονίσεων, η δοσιμετρία οδηγήθηκε στην νέα εποχή των VOXEL (volumetric pixel) ομοιωμάτων. Διαγνωστικά δεδομένα μετατρέπονται σε μορφή εικονιδίων όγκου, ανακατασκευάζοντας το ανθρώπινο σώμα σε τρισδιάστατη ψηφιακή μορφή. Σήμερα υπάρχουν 38 ανθρώπινα VOXEL ομοιώματα και συνεχώς δημιουργούνται νέα από Αμερική, Γερμανία, Ιαπωνία, Αυστραλία, Ηνωμένο Βασίλειο, Κίνα, Κορέα, κυρίως για την βελτίωση ύψους και βάρους στις παραλλαγές των πληθυσμών. Η εφαρμογή αυτών των υπολογιστικών ομοιωμάτων στην θεραπεία με ραδιοφάρμακα αναπτύσσεται με μαθηματικές εξομοιώσεις Monte Carlo και χρήση απεικονιστικών τεχνικών. Οι πλέον πρόσφατες εξελίξεις στον τομέα είναι τα Boundary Representation (BREP) ομοιώματα. Είναι υπολογιστικά πρότυπα που περιέχουν εξωτερικά και εσωτερικά χαρακτηριστικά του ανθρωπίνου σώματος. 14

9 Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν, σήμερα, τα ομοιώματα των οποίων η γεωμετρία μπορεί εύκολα να προσαρμοσθεί σε εξειδικευμένα φυσικά όργανα, σχήματα, μεγέθη και στάση του σώματος. Η ανάπτυξη και εφαρμογή των ομοιωμάτων αυτών αναμφίβολα θα δώσει ακριβέστερες δοσιμετρικές εκτιμήσεις που εξασφαλίζουν καλύτερη γνώση του βιολογικού αποτελέσματος. Ανομοιογενής κατανομή Ραδιενέργειας Ο υπολογισμός της απορροφουμένης δόσης μη διεισδυτικής ακτινοβολίας βασίζεται σε δυο υποθέσεις: 1)Το ραδιοϊσότοπο κατανέμεται ομοιόμορφα σε ιστό ομοιογενούς σύστασης και 2) η εμβέλεια των β σωματιδίων είναι μικρή συγκρινόμενη με τις διαστάσεις του ιστού όπου κατανέμεται το Ραδιοϊσότοπο. Αν αυτές οι προϋποθέσεις δεν είναι ακριβείς, η ακτινοβολία θεωρήθηκε εσφαλμένα ως μη διεισδυτική. Ο υπολογισμός της απορροφουμένης δόσης στο κυτταρικό επίπεδο μπορεί να είναι αμφισβητήσιμης αξίας εκτός αν ληφθεί υπόψη: 1. η θέση του σεσημασμένου (ραδιενεργού) συμπλέγματος στο κύτταρο, 2. η βιοχημεία του σεσημασμένου συμπλέγματος, 3. η θέση του ραδιοϊσοτόπου στο σύμπλεγμα και 4. τα χαρακτηριστικά του ραδιοϊσοτόπου. Φαινόμενα όπως ρήξη του δεσμού σαν αποτέλεσμα της πυρηνικής επιβράδυνσης λόγω της β εκπομπής, ή η χημική δράση του πυρηνικού μετασχηματισμού στην ολική λειτουργικότητα του μορίου και η χωρική κατανομή της απορροφουμένης δόσης δεν μπορούν να εκτιμηθούν αν λάβουμε υπόψη την ολοκληρωμένη, ΜΟΝΟ, απορροφουμένη δόση. Η απορροφουμένη δόση μπορεί να υπολογισθεί, μέχρι τάξης μεγέθους βιολογικής ύλης gr και μικρότερο, και τότε σωματικά αποτελέσματα μπορούν να προβλεφθούν σ αυτή τη βάση. Επίδραση της εξατομικευμένης βιολογικής κατανομής, στην Απορροφουμένη Δόση Η παθολογική κατάσταση ενός ασθενούς μπορεί να αλλάξει δραστικά την αναμενόμενη βιολογική κατανομή του ραδιοφαρμάκου και επομένως και την απορροφουμένη δόση. Η βιολογική κατανομή του ραδιοφαρμάκου καθώς και ο ενεργός χρόνος ημιζωής μπορεί να είναι σημαντικά διαφορετικός για διαγνωστικές ή θεραπευτικές ποσότητες ενεργότητος του ίδιου ραδιοφαρμάκου. Ακόμη, Η ειδική ραδιενέργεια του ραδιοφαρμάκου μπορεί να αλλάξει σημαντικά τη βιολογική κατανομή του. Η εξατομικευμένη δοσιμετρία σε θεραπεία με ραδιοφάρμακα αναπτύχθηκε μετά την δυνατότητα ποσοτικής τριών διαστάσεων απεικόνισης στην πυρηνική ιατρική. Η ποσοτικοποίηση της ενεργότητος σε εικόνες SPECT είναι περισσότερο ακριβής με την προϋπόθεση ότι οι παράγοντες (εξασθένηση, σκέδαση, κ.α) που επιδρούν αρνητικά στην ποσοτικοποίηση του περιεχομένου των εικόνων έχουν εξισορροπηθεί. Επί πλέον, ανομοιογενής συγκέντρωση του ραδιονουκλεϊδίου στο 15

10 όργανο ανιχνεύεται και πρέπει να λαμβάνεται υπόψιν, ιδιαίτερα σε δοσιμετρικές εκτιμήσεις σε κρίσιμα όργανα και στον ιστό της βλάβης. Η επιθυμία να επιτύχουμε τον εντοπισμό του ραδιοϊσοτόπου στα κύτταρα της βλάβης και προτιμότερον στους πυρήνες των κυττάρων οδηγεί στην θεώρηση του αυξημένου βιολογικού αποτελέσματος μέσω του ιστογράμματος απορροφουμένης δόσης όγκου της βλάβης (Dose Volume Histogram, DVH). Θα μπορούσαμε να πούμε ότι κοιτάζοντας μπροστά κανείς στην δοσιμετρική πορεία της θεραπείας με ραδιοφάρμακα, ότι ο δρόμος προς τις ακριβείς εκτιμήσεις είναι ακόμη μακρύς. Αλλά κοιτάζοντας πίσω είναι αδύνατο να αρνηθεί την συνεισφορά της ΔΟΣΙΜΕΤΡΙΑΣ στο θεραπευτικό αποτέλεσμα. 16

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΡΑΔΙΟΦΑΡΜΑΚΑ - Η ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΔΟΣΙΜΕΤΡΙΑΣ-

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΡΑΔΙΟΦΑΡΜΑΚΑ - Η ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΔΟΣΙΜΕΤΡΙΑΣ- ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΡΑΔΙΟΦΑΡΜΑΚΑ - Η ΑΞΙΑ ΤΗΣ ΔΟΣΙΜΕΤΡΙΑΣ- Μαρία Λύρα Γεωργοσοπούλου, Αν. Καθ. Ακτινοφυσικός Μονάδα Ακτινοφυσικής, Α Εργαστήριο Ακτινολογίας, Πανεπιστήμιο Αθηνών 1896 Henri Becquerel ανακαλύπτει

Διαβάστε περισσότερα

Επιβάρυνση από την ακτινοβολία Δοσιμετρία στην Πυρηνική Ιατρική

Επιβάρυνση από την ακτινοβολία Δοσιμετρία στην Πυρηνική Ιατρική Επιβάρυνση από την ακτινοβολία Δοσιμετρία στην Πυρηνική Ιατρική Λίγα λόγια για τις συνέπειες από τις σπινθηρογραφικές διαγνωστικές εξετάσεις Καρδιάς- Νεφρών- Σκελετού- Θυρεοειδούς- Μαρία Λύρα Γεωργοσοπούλου

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΑΚΤΙΝΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΕ ΤΜΗΜΑ. ΠΟΖΙΤΡΟΝΙΩΝ PET ή PET/CT

ΘΕΜΑΤΑ ΑΚΤΙΝΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΕ ΤΜΗΜΑ. ΠΟΖΙΤΡΟΝΙΩΝ PET ή PET/CT ΘΕΜΑΤΑ ΑΚΤΙΝΟΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΣΕ ΤΜΗΜΑ ΙΑΓΝΩΣΗΣ ΜΕ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑ ΕΚΠΟΜΠΗΣ ΠΟΖΙΤΡΟΝΙΩΝ PET ή PET/CT Λύρα Μ, Γώγος Κ Φιλιππόπουλος Κ, Ιορδάνου Ι, Βλάχος Λ. Α Εργαστήριο Ακτινολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών, Αρεταίειο

Διαβάστε περισσότερα

μιας χημικής ουσίας. Θα πρέπει όμως η ουσία να μπορεί να χρησιμοποιηθεί κλινικά. Το 99m Tc ένας από τους πιο διαδεδομένους ιχνηθέτες

μιας χημικής ουσίας. Θα πρέπει όμως η ουσία να μπορεί να χρησιμοποιηθεί κλινικά. Το 99m Tc ένας από τους πιο διαδεδομένους ιχνηθέτες Ιδιότητες ραδιοφαρμάκου Ασφαλής χορήγηση ραδιοφαρμάκου Ασφάλεια για τον ασθενή και μη τοξικότητα για τον οργανισμό. Η ποσότητα της χημικής ουσίας που χορηγείται για να έχουμε την επιθυμητήδόσηναείναιμικρήώστεναμηνέχουμεπρόβληματοξικής

Διαβάστε περισσότερα

HY 673 - Ιατρική Απεικόνιση. Στέλιος Ορφανουδάκης Κώστας Μαριάς. Σημειώσεις II: Πυρηνική Ιατρική

HY 673 - Ιατρική Απεικόνιση. Στέλιος Ορφανουδάκης Κώστας Μαριάς. Σημειώσεις II: Πυρηνική Ιατρική HY 673 - Ιατρική Απεικόνιση Στέλιος Ορφανουδάκης Κώστας Μαριάς Σημειώσεις II: Πυρηνική Ιατρική Σεπτέμβριος 2003-Φεβρουάριος 2004 Πυρηνική Ιατρική Εισαγωγή Η Πυρηνική Ιατρική είναι κλάδος της ιατρικής που

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΤΩΝ ΟΓΚΩΝ

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΤΩΝ ΟΓΚΩΝ 2. ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΤΩΝ ΟΓΚΩΝ Οι όγκοι χαρακτηρίζονται από πολλαπλές αλλαγές του μεταβολισμού. Η χαρακτηριστική μεταβολική λειτουργία μπορεί να μετρηθεί in vivo με τη βοήθεια ενός ραδιοσημασμένου

Διαβάστε περισσότερα

Ραδιενεργές διασπάσεις. Ραδιονουκλίδια στην ιατρική

Ραδιενεργές διασπάσεις. Ραδιονουκλίδια στην ιατρική Ραδιενεργές διασπάσεις Ραδιονουκλίδια στην ιατρική Νουκλίδια Οι πυρήνες µε διαφορετικό αριθµό πρωτονίων ή/και νετρονίων ονοµάζονται νουκλίδια. Υπάρχουν 1500 περίπου νουκλίδια (φυσικά +τεχνητά). Η ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΔΙΟΧΗΜΕΙΑ 4. ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3. ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

ΡΑΔΙΟΧΗΜΕΙΑ 4. ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3. ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΡΑΔΙΟΧΗΜΕΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΟΞΙΚΟΤΗΤΑ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΙΣΟΤΟΠΩΝ Τμήμα Χημικών Μηχανικών ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3. ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ 4. ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ Ιωάννα Δ. Αναστασοπούλου Βασιλική

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνητές πηγές ακτινοβολιών και η χρήση τους από τον άνθρωπο

Τεχνητές πηγές ακτινοβολιών και η χρήση τους από τον άνθρωπο Ιοντίζουσες ακτινοβολίες είναι οι ακτινοβολίες που μεταφέρουν ενέργεια ικανή να εισχωρήσει στην ύλη, να προκαλέσει ιοντισμό των ατόμων της, να διασπάσει βίαια χημικούς δεσμούς και να προκαλέσει βιολογικές

Διαβάστε περισσότερα

Ιοντίζουσες ακτινοβολίες. Τι είναι, σε τι χρησιμεύουν; Σταυρούλα Βογιατζή Τμήμα Αδειών & Ελέγχων. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ www.

Ιοντίζουσες ακτινοβολίες. Τι είναι, σε τι χρησιμεύουν; Σταυρούλα Βογιατζή Τμήμα Αδειών & Ελέγχων. ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ www. Ιοντίζουσες ακτινοβολίες Τι είναι, σε τι χρησιμεύουν; Σταυρούλα Βογιατζή Τμήμα Αδειών & Ελέγχων Η ακτινοβολία ΔΕΝ «φαίνεται» ΔΕΝ «μυρίζει» ΔΕΝ προκαλεί - με την πρώτη επαφή - άμεσα συμπτώματα (πχ τσούξιμο,

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΔΙΟΧΗΜΕΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. ΤΟΞΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΟΞΙΚΟΤΗΤΑ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΙΣΟΤΟΠΩΝ. Τμήμα Χημικών Μηχανικών

ΡΑΔΙΟΧΗΜΕΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. ΤΟΞΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΟΞΙΚΟΤΗΤΑ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΙΣΟΤΟΠΩΝ. Τμήμα Χημικών Μηχανικών ΡΑΔΙΟΧΗΜΕΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΟΞΙΚΟΤΗΤΑ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΙΣΟΤΟΠΩΝ Τμήμα Χημικών Μηχανικών Ιωάννα Δ. Αναστασοπούλου Βασιλική Δρίτσα ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. ΤΟΞΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ 2. ΤΡΙΤΙΟ,

Διαβάστε περισσότερα

Ραδιενέργεια Ένα τρομακτικό όπλο ή ένα μέσον για την έρευνα και για καλλίτερη ποιότητα ζωής; Για πόσο μεγάλες ενέργειες μιλάμε; Κ.-Α. Θ.

Ραδιενέργεια Ένα τρομακτικό όπλο ή ένα μέσον για την έρευνα και για καλλίτερη ποιότητα ζωής; Για πόσο μεγάλες ενέργειες μιλάμε; Κ.-Α. Θ. Ραδιενέργεια Ένα τρομακτικό όπλο ή ένα μέσον για την έρευνα και για καλλίτερη ποιότητα ζωής; Για πόσο μεγάλες ενέργειες μιλάμε; Ραδιενέργεια 1896: Ανακάλυψη από τον Henry Becquerel (βραβείο Nobel 1903)

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΟΥΝ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΗΣΗ ΓΙΑ ΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΓΙΑ ΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΟΥΝ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΗΣΗ ΓΙΑ ΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΓΙΑ ΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΟΥΝ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΗΣΗ ΓΙΑ ΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑ ΓΙΑ ΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ 1 Η απεικόνιση βοηθά τους γιατρούς στη διάγνωση και στην

Διαβάστε περισσότερα

Εγκυμοσύνη και Ιοντίζουσες Ακτινοβολίες

Εγκυμοσύνη και Ιοντίζουσες Ακτινοβολίες Εγκυμοσύνη και Ιοντίζουσες Ακτινοβολίες Υπάρχουν περιπτώσεις που μια μέλλουσα μητέρα χρειάζεται να υποβληθεί σε κάποια ιατρική διαγνωστική εξέταση ή θεραπεία με ιοντίζουσες ακτινοβολίες. Επίσης, δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ (ΕΚΠΑ) ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΚ.ΕΤΟΥΣ 2015-2016 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ

ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ (ΕΚΠΑ) ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΚ.ΕΤΟΥΣ 2015-2016 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ (ΕΚΠΑ) ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΚ.ΕΤΟΥΣ 2015-2016 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΜΑ 1ο Τυπική καμπύλη δόσης επιβίωσης για καρκινικά και υγιή κύτταρα μετά από ακτινοβόληση:

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΔΙΟΧΗΜΕΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. ΤΟΞΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ 3. ΙΩΔΙΟ, ΡΑΔΙΟ, ΕΞΑΣΘΕΝΗΜΕΝΟ ΟΥΡΑΝΙΟ, ΠΟΣΕΙΔΩΝΙΟ

ΡΑΔΙΟΧΗΜΕΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. ΤΟΞΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ 3. ΙΩΔΙΟ, ΡΑΔΙΟ, ΕΞΑΣΘΕΝΗΜΕΝΟ ΟΥΡΑΝΙΟ, ΠΟΣΕΙΔΩΝΙΟ ΡΑΔΙΟΧΗΜΕΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΤΟΞΙΚΟΤΗΤΑ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΙΣΟΤΟΠΩΝ Τμήμα Χημικών Μηχανικών Ιωάννα Δ. Αναστασοπούλου Βασιλική Δρίτσα ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5. ΤΟΞΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ 3. ΙΩΔΙΟ,

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα Παρουσίασης 2.11

Περιεχόµενα Παρουσίασης 2.11 Κεφάλαιο2ο Πυρηνική Τεχνολογία - ΣΕΜΦΕ Παρουσίαση2.11 1 Περιεχόµενα Παρουσίασης 2.11 1. Αρχή Λειτουργίας των ΠΑΙ : Η Σχάση 2. Πυρηνική Ηλεκτροπαραγωγή ΠΗΣ 3. Πυρηνικά Υλικά και Τύποι ΠΑΙ 4. Σύγχρονοι ΠΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές αρχών φαρμακολογίας

Εφαρμογές αρχών φαρμακολογίας Εφαρμογές αρχών φαρμακολογίας Χριστίνα Δάλλα Λέκτορας Φαρμακολογίας Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήμιο Αθηνών cdalla@med.uoa.gr www.med.uoa.gr/pharmacology Ισχύς (potency) ενός φαρμάκου (συνήθως εκφράζεται σε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΟΝΙΚΗ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑ. Ευάγγελος Παντελής Επ. Καθ. Ιατρικής Φυσικής Εργαστήριο Ιατρικής Φυσικής Ιατρική Σχολή Αθηνών

ΑΞΟΝΙΚΗ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑ. Ευάγγελος Παντελής Επ. Καθ. Ιατρικής Φυσικής Εργαστήριο Ιατρικής Φυσικής Ιατρική Σχολή Αθηνών ΑΞΟΝΙΚΗ ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΑ Ευάγγελος Παντελής Επ. Καθ. Ιατρικής Φυσικής Εργαστήριο Ιατρικής Φυσικής Ιατρική Σχολή Αθηνών ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ Διαγνωστικές και θεραπευτικές εφαρμογές ακτινοβολιών : Κεφάλαιο 11 ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικές Αρχές συστημάτων PET/CT Ποζιτρονιακή τομογραφία / Αξονική τομογραφία

Φυσικές Αρχές συστημάτων PET/CT Ποζιτρονιακή τομογραφία / Αξονική τομογραφία Φυσικές Αρχές συστημάτων PET/CT Ποζιτρονιακή τομογραφία / Αξονική τομογραφία Για την καλύτερη διερεύνηση του εσωτερικού του σώματος Μαρία Λύρα Γεωργοσοπούλου Πανεπιστήμιο Αθηνών Το ποζιτρόνιο ψάχνει για

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας

Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας Ημερίδα Η Συμβολή των Ερευνητικών Κέντρων στην Έρευνα, την Τεχνολογική Ανάπτυξη και την Καινοτομία Τετάρτη,, 1 Απριλίου 2009 Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας Η συμβολή της αναπτυχθείσας τεχνογνωσίας

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικοί Νόμοι διέπουν Το Περιβάλλον

Φυσικοί Νόμοι διέπουν Το Περιβάλλον Φυσικοί Νόμοι διέπουν Το Περιβάλλον Απαρχές Σύμπαντος Ύλη - Ενέργεια E = mc 2 Θεμελιώδεις καταστάσεις ύλης Στερεά Υγρή Αέριος Χημικές μορφές ύλης Χημικά στοιχεία Χημικές ενώσεις Χημικά στοιχεία 92 στη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο H XHΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Χημεία της ζωής 1

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο H XHΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ. Χημεία της ζωής 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο H XHΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ Χημεία της ζωής 1 2.1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΧΗΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Η Βιολογία μπορεί να μελετηθεί μέσα από πολλά και διαφορετικά επίπεδα. Οι βιοχημικοί, για παράδειγμα, ενδιαφέρονται περισσότερο

Διαβάστε περισσότερα

Δοσιμέτρηση προσωπικού στην Πυρηνική Ιατρική Ε.Καρίνου Τμήμα Δοσιμετρίας, ΕΕΑΕ

Δοσιμέτρηση προσωπικού στην Πυρηνική Ιατρική Ε.Καρίνου Τμήμα Δοσιμετρίας, ΕΕΑΕ Δοσιμέτρηση προσωπικού στην Πυρηνική Ιατρική Ε.Καρίνου Τμήμα Δοσιμετρίας, ΕΕΑΕ www.eeae.gr Πηγές έκθεσης σε εργαζόμενους στον τομέα της πυρηνικής ιατρικής Η Πυρηνική Ιατρική σχετίζεται με το χειρισμό ανοικτών

Διαβάστε περισσότερα

Ραδιοεπισηµασµένα βιοµόρια στη διάγνωση και στη θεραπευτική αντιµετώπιση του καρκίνου Μ. Φάνη, Π. Μπουζιώτη

Ραδιοεπισηµασµένα βιοµόρια στη διάγνωση και στη θεραπευτική αντιµετώπιση του καρκίνου Μ. Φάνη, Π. Μπουζιώτη Ραδιοεπισηµασµένα βιοµόρια στη διάγνωση και στη θεραπευτική αντιµετώπιση του καρκίνου Μ. Φάνη, Π. Μπουζιώτη Εργαστήριο Ραδιοφαρµακολογικών Μελετών Ινστιτούτο Ραδιοϊσοτόπων-Ραδιοδιαγνωστικών Προϊόντων Ε.Κ.Ε.Φ.Ε

Διαβάστε περισσότερα

Σπινθηρομαστογραφία (Scintimammography)

Σπινθηρομαστογραφία (Scintimammography) Mαρία Λύρα Γεωργοσοπούλου,Αν Καθηγήτρια Α Εργαστήριο Ακτινολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών 2003 Σπινθηρομαστογραφία (Scintimammography) ιαγνωστική συνεισφορά 2003 Maria Lyra Georgosopoulou Σπινθηρομαστογραφία

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλήνιο Συνέδριο Ακτινολογίας-Αθήνα 2000

Πανελλήνιο Συνέδριο Ακτινολογίας-Αθήνα 2000 ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΣΥΝΕΙΣΦΟΡΑ ΤΗΣ ΣΠΙΝΘΗΡΟΜΑΣΤΟΓΡΑΦΙΑΣ ΜΕ ΤC99m-TETROFOSMIN Γεωργοσοπούλου Μ, Λύρα Σ, Χατζηλύρα Π Γεωργούντζος Β, Παππάς, Μανδάλου Α, Τσουρούλας Μ, Στριγγάρης Κ, Βλάχος Λ Εργ. Ακτινολογίας Παν/μίου

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ. για τις ακτινοβολίες ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ. για τις ακτινοβολίες ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΡΕΥΝΑΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ MAΘΑΙΝ ΥΜΕ για τις ακτινοβολίες ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Περί ακτινοβολίας Τι είναι η ακτινοβολία; Η ακτινοβολία είναι ενέργεια σε

Διαβάστε περισσότερα

Αναλυτικές µεθοδολογίες στη Ραδιοφαρµακευτική. Ραδιοϊσοτοπική-Ραδιοχηµική Ανάλυση. ρ. Σπ. Χ. Αρχιµανδρίτης 11 Ιουλίου 2005

Αναλυτικές µεθοδολογίες στη Ραδιοφαρµακευτική. Ραδιοϊσοτοπική-Ραδιοχηµική Ανάλυση. ρ. Σπ. Χ. Αρχιµανδρίτης 11 Ιουλίου 2005 Αναλυτικές µεθοδολογίες στη Ραδιοφαρµακευτική. Ραδιοϊσοτοπική-Ραδιοχηµική Ανάλυση ρ. Σπ. Χ. Αρχιµανδρίτης 11 Ιουλίου 2005 Ραδιενέργεια Είναι η ενέργεια η οποία ελευθερώνεται όταν ασταθείς πυρήνες ατόµων

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΔΙΟΙΣΟΤΟΠΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΝΤΟΠΙΣΗΣ ΤΟΥ ΦΡΟΥΡΟΥ ΛΕΜΦΑΔΕΝΑ

ΡΑΔΙΟΙΣΟΤΟΠΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΝΤΟΠΙΣΗΣ ΤΟΥ ΦΡΟΥΡΟΥ ΛΕΜΦΑΔΕΝΑ ΡΑΔΙΟΙΣΟΤΟΠΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΝΤΟΠΙΣΗΣ ΤΟΥ ΦΡΟΥΡΟΥ ΛΕΜΦΑΔΕΝΑ Η βιοψία του λεμφαδένα φρουρού αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα επιτεύγματα των τελευταίων ετών στην Πυρηνική Ιατρική και την Χειρουργική Ογκολογία.

Διαβάστε περισσότερα

Ασκήσεις Ακ. Έτους 2014 15 (επιλύθηκαν συζητήθηκαν κατά τη διδασκαλία) Όπου χρειάζεται ο Αριθμός Avogadro λαμβάνεται 0.6023 1024

Ασκήσεις Ακ. Έτους 2014 15 (επιλύθηκαν συζητήθηκαν κατά τη διδασκαλία) Όπου χρειάζεται ο Αριθμός Avogadro λαμβάνεται 0.6023 1024 Ασκήσεις Ακ. Έτους 014 15 (επιλύθηκαν συζητήθηκαν κατά τη διδασκαλία) Όπου χρειάζεται ο Αριθμός Avoadro λαμβάνεται 0.603 10 4 και τα ατομικά βάρη θεωρείται ότι ταυτίζονται με τον μαζικό αριθμό σε 1. Το

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ ΣΤΗΝ ΥΛΗ

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ ΣΤΗΝ ΥΛΗ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ ΣΤΗΝ ΥΛΗ Φορτισμένα σωμάτια: Σωμάτια α, β και πρωτόνια Προκαλούν ιοντισμό των ατόμων και διέγερση, ιοντισμό ή και διάσπαση των μορίων. Ενέργεια σωματίου α ή β 1MeV Ενέργεια ιοντισμού

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΠΥΡΗΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ Β.Πρασόπουλος /ντής Πυρηνικής Ιατρικής PET/CT.Θ.Κ.Α. Υγεία ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΕ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΘΥΡΕΟΕΙ ΟΥΣ -Ραδιοφάρµακο εκλογής I 131 -Εφαρµογή σε καλοήθεις και κακοήθεις

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΣΤΟΙΧΕΙΩΣΗ ΠΥΡΗΝΩΝ

ΜΕΤΑΣΤΟΙΧΕΙΩΣΗ ΠΥΡΗΝΩΝ Ραδιενέργεια ΜΕΤΑΣΤΟΙΧΕΙΩΣΗ ΠΥΡΗΝΩΝ Πυρήνες με μεγάλο ατομικό αριθμό διασπώνται (αυθόρμητα ή εξαιτίας εξωτερικής διέγερσης) σε άλλους με διαφορετικό, υπό ταυτόχρονη έκλυση ακτινοβολίας Το φαινόμενο ονομάζεται

Διαβάστε περισσότερα

Δοσιμέτρηση προσωπικού στην Πυρηνική Ιατρική

Δοσιμέτρηση προσωπικού στην Πυρηνική Ιατρική Δοσιμέτρηση προσωπικού στην Πυρηνική Ιατρική Ε.Καρίνου Τμήμα Δοσιμετρίας, ΕΕΑΕ www.eeae.gr THERANOSIS: Ο ρόλος της Πυρηνικής Ιατρικής στις εξατομικευμένες θεραπείες του καρκίνου, 18 Μαΐου 2013 Ακτινοπροστασία

Διαβάστε περισσότερα

Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου του Προστάτη

Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου του Προστάτη Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου του Προστάτη Τηλεφωνικό Κέντρο 210 69 66 000 Prolaris : Ο Νέος Εξατομικευμένος Υπολογισμός της Επιθετικότητας του Καρκίνου

Διαβάστε περισσότερα

A L A R A. Μαρία Λύρα

A L A R A. Μαρία Λύρα A L A R A Μαρία Λύρα 1ο Εργαστήριο Ακτινολογίας Πανεπιστήμιο Αθηνών Σήμερα το ετήσιο επίπεδο της δόσης από την έκθεση στην ακτινοβολία από ιατρικές εφαρμογές είναι το ίδιο με το μέσο ετήσιο υπόστρωμα ακτινοβολίας

Διαβάστε περισσότερα

Generated by Foxit PDF Creator Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only.

Generated by Foxit PDF Creator Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. Ισότοπα: Χαρακτηρίζονται τα άτομα του ίδιου χημικού στοιχείου που έχουν διαφορετικό αριθμό νετρονίων στον πυρήνα τους. Χρόνος ημιζωής: Είναι ο χρόνος που χρειάζεται ένα ισότοπο για να αποβάλει την μισή

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. Η κατάταξη γίνεται με εξετάσεις στα παρακάτω μαθήματα: Οι επιτυχόντες κατατάσσονται στα παρακάτω εξάμηνα ανά Κατηγορία πτυχιούχων

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. Η κατάταξη γίνεται με εξετάσεις στα παρακάτω μαθήματα: Οι επιτυχόντες κατατάσσονται στα παρακάτω εξάμηνα ανά Κατηγορία πτυχιούχων ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ Από το Τμήμα Ιατρικής ανακοινώνεται ότι για το ακαδημαϊκό έτος 2014-2015 στο Τμήμα Ιατρικής κατατάσσονται : Οι πτυχιούχου Πανεπιστημίου, Τ.Ε.Ι. ή ισοτίμων προς αυτά, Α.ΣΠΑΙ.Τ.Ε., της Ελλάδος

Διαβάστε περισσότερα

Ραδιοφάρµακα του Τεχνητίου και του Ρηνίου. Εργαστήριο Ραδιοφαρµακευτικής Χηµείας, Ινστιτούτο Ραδιοϊσοτόπων και Ραδιοδιαγνωστικών Προϊόντων

Ραδιοφάρµακα του Τεχνητίου και του Ρηνίου. Εργαστήριο Ραδιοφαρµακευτικής Χηµείας, Ινστιτούτο Ραδιοϊσοτόπων και Ραδιοδιαγνωστικών Προϊόντων Ραδιοφάρµακα του Τεχνητίου και του Ρηνίου Μηνάς Παπαδόπουλος, Ιωάννης Πιρµεττής Εργαστήριο Ραδιοφαρµακευτικής Χηµείας, Ινστιτούτο Ραδιοϊσοτόπων και Ραδιοδιαγνωστικών Προϊόντων Ραδιοφάρµακα Είναι οργανικές

Διαβάστε περισσότερα

Εξωτερικός Έλεγχος Ποιότητας (External Quality Audit) στην Ακτινοθεραπεία στην Ελλάδα. Κώστας Ι. Χουρδάκης Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας

Εξωτερικός Έλεγχος Ποιότητας (External Quality Audit) στην Ακτινοθεραπεία στην Ελλάδα. Κώστας Ι. Χουρδάκης Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας Εξωτερικός Έλεγχος Ποιότητας (External Quality Audit) στην Ακτινοθεραπεία στην Ελλάδα Κώστας Ι. Χουρδάκης Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας Θεσσαλονίκη, 13 Απριλίου 2014 Εργαλεία Ποιότητας Διασφάλιση

Διαβάστε περισσότερα

http://www.physics.ntua.gr/~yorgos/med/index.php

http://www.physics.ntua.gr/~yorgos/med/index.php Εφαρμογές των Ιοντιζουσών Ακτινοβολιών στην Ιατρική & τη Βιολογία http://www.physics.ntua.gr/~yorgos/med/index.php Βιβλιογραφία Ε. Ν. Γαζής, Ιοντίζουσες Ακτινοβολίες Εφαρμογές στη Βιολογία & Ιατρική. Glenn

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΠΥΡΗΝΑ Η ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΕΙΑ Η ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ

Η ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΠΥΡΗΝΑ Η ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΕΙΑ Η ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ Η ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΠΥΡΗΝΑ Η ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΕΙΑ Η ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ ? W. Heisenberg: Όλοι οι πυρήνες αποτελούνται αποκλειστικά από νετρόνια (Ν) και πρωτόνια (Ζ) ο συνολικός αριθμός των

Διαβάστε περισσότερα

δ. εξαρτάται µόνο από το υλικό του οπτικού µέσου. Μονάδες 4

δ. εξαρτάται µόνο από το υλικό του οπτικού µέσου. Μονάδες 4 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΥΤΕΡΑ 7 ΙΟΥΛΙΟΥ 2003 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ 1ο Στις ερωτήσεις 1-5 να

Διαβάστε περισσότερα

Το πιο μικρό και συμπαγές LASER μεγάλης ισχύος για την φυσικοθεραπεία και την φυσική αποκατάσταση

Το πιο μικρό και συμπαγές LASER μεγάλης ισχύος για την φυσικοθεραπεία και την φυσική αποκατάσταση Το πιο μικρό και συμπαγές LASER μεγάλης ισχύος για την φυσικοθεραπεία και την φυσική αποκατάσταση Χημικοί Μηχανισμοί Παραγωγή εξ επαγωγής, φωτο-χημικών φαινομένων φωτο-ευαισθητοποίησης και φωτο-απομάκρυνσης.

Διαβάστε περισσότερα

HY 571 - Ιατρική Απεικόνιση. ιδάσκων: Kώστας Μαριάς

HY 571 - Ιατρική Απεικόνιση. ιδάσκων: Kώστας Μαριάς HY 571 - Ιατρική Απεικόνιση ιδάσκων: Kώστας Μαριάς 3. Πυρηνική Ιατρική Πυρηνική Ιατρική Πυρηνική Ιατρική Οι τεχνικές διαγνωστικής απεικόνισης που χρησιµοποιούνται στην πυρηνική ιατρική βασίζονται στο φαινόµενο

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη των χαρακτηριστικών της β - ραδιενεργού εκποµπής

Μελέτη των χαρακτηριστικών της β - ραδιενεργού εκποµπής ΑΠ2 Μελέτη των χαρακτηριστικών της β - ραδιενεργού εκποµπής 1. Σκοπός Η εργαστηριακή αυτή άσκηση µελετά τα χαρακτηριστικά της β - ακτινοβολίας. Πιο συγκεκριµένα υπολογίζεται πειραµατικά η εµβέλεια των

Διαβάστε περισσότερα

H ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΜΑΓΝΗΤΙΚΗΣ ΦΑΣΜΑΤΟΣΚΟΠΙΑΣ (SPECTROSCOPY-MRS) ΣΕ ΜΑΓΝΗΤΙΚΟ ΤΟΜΟΓΡΑΦΟ 3Τ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ

H ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΜΑΓΝΗΤΙΚΗΣ ΦΑΣΜΑΤΟΣΚΟΠΙΑΣ (SPECTROSCOPY-MRS) ΣΕ ΜΑΓΝΗΤΙΚΟ ΤΟΜΟΓΡΑΦΟ 3Τ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ H ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΜΑΓΝΗΤΙΚΗΣ ΦΑΣΜΑΤΟΣΚΟΠΙΑΣ (SPECTROSCOPY-MRS) ΣΕ ΜΑΓΝΗΤΙΚΟ ΤΟΜΟΓΡΑΦΟ 3Τ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ Γ. Μπουλογιάννη 1, Α. Δρεβελέγκας 1, Ι. Χρυσογονίδης 2 1.Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο

Διαβάστε περισσότερα

IΣTOΛOΓIA. Tα δείγµατα του βιολογικού υλικού λαµβάνονται µε > βελόνες ενδοσκοπικούς σωλήνες εύκαµπτους καθετήρες

IΣTOΛOΓIA. Tα δείγµατα του βιολογικού υλικού λαµβάνονται µε > βελόνες ενδοσκοπικούς σωλήνες εύκαµπτους καθετήρες IΣTOΛOΓIA H ιστολογία κλάδος της ιατρικής που µελετά > υφή βιολογικού υλικού και τους τρόπους που τα επιµέρους συστατικά στοιχεία σχετίζονται µεταξύ τους δοµικά & λειτουργικά Tα δείγµατα του βιολογικού

Διαβάστε περισσότερα

«Αθηνά» ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΟΠΛΩΝ

«Αθηνά» ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΟΠΛΩΝ «Αθηνά» Δ/νση: Θ. Χατζίκου 11, Θεσσαλονίκη 56122, Τηλ/Fax: 2310-904794 / 6944165341, www.armscontrol.info KΑΡΚΙΝΟΓΕΝΕΣΗ ΛΟΓΩ ΔΙΑΡΡΟΗΣ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΩΝ ΟΥΣΙΩΝ ΣΤΑ ΜΕΣΑ ΜΑΖΙΚΗΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ Θεόδωρος Ε. Λιόλιος 1,2

Διαβάστε περισσότερα

Φαρμακευτικές Σπουδές στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Φαρμακευτικές Σπουδές στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Φαρμακευτικές Σπουδές στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Χρήστος Παναγιωτίδης, Ph.D Αναπλ. Καθηγητής Κυτταρικής/Μοριακής Βιολογίας Τμήμα Φαρμακευτικής, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Email:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΠΡΟΛΟΓΟΣ... vii ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ... ix ΓΕΝΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ... xv. Κεφάλαιο 1 ΓΕΝΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΠΡΟΛΟΓΟΣ... vii ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ... ix ΓΕΝΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ... xv. Κεφάλαιο 1 ΓΕΝΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... vii ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ... ix ΓΕΝΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ... xv Κεφάλαιο 1 ΓΕΝΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΑΠΟ ΤΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ 1.1 Πίνακες, κατανομές, ιστογράμματα... 1 1.2 Πυκνότητα πιθανότητας, καμπύλη συχνοτήτων... 5 1.3

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΑ. Λία Ε. Μουλοπούλου Καθηγήτρια Ακτινολογίας Διευθύντρια Α Εργαστηρίου Ακτινολογίας

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΑ. Λία Ε. Μουλοπούλου Καθηγήτρια Ακτινολογίας Διευθύντρια Α Εργαστηρίου Ακτινολογίας ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΑ Λία Ε. Μουλοπούλου Καθηγήτρια Ακτινολογίας Διευθύντρια Α Εργαστηρίου Ακτινολογίας ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΑ Μία ιατρική ειδικότητα που χρησιμοποιεί απεικονιστικές μεθόδους για να

Διαβάστε περισσότερα

University of Cyprus Biomedical Imaging and Applied Optics. HMY 370 Εισαγωγή στη Βιοϊατρική Μηχανική. Πυρηνική Απεικόνιση

University of Cyprus Biomedical Imaging and Applied Optics. HMY 370 Εισαγωγή στη Βιοϊατρική Μηχανική. Πυρηνική Απεικόνιση University of Cyprus Biomedical Imaging and Applied Optics HMY 370 Εισαγωγή στη Βιοϊατρική Μηχανική Πυρηνική Απεικόνιση Πυρηνική Ιατρική Ακόμα ένας τρόπος για να βλέπουμε μέσα στο ανθρώπινο σώμα Χρησιμοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ. Ευάγγελος Παντελής Λέκτορας Ιατρικής Φυσικής Εργαστήριο Ιατρικής Φυσικής Ιατρική Σχολή Αθηνών

ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ. Ευάγγελος Παντελής Λέκτορας Ιατρικής Φυσικής Εργαστήριο Ιατρικής Φυσικής Ιατρική Σχολή Αθηνών ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ Ευάγγελος Παντελής Λέκτορας Ιατρικής Φυσικής Εργαστήριο Ιατρικής Φυσικής Ιατρική Σχολή Αθηνών Κεφάλαιο 15 : Θεραπευτικές εφαρμογές ιοντιζουσών ακτινοβολιών - Ακτινοθεραπεία ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΟΡΙΣΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ο π υ π ρή ρ να ή ς να τ ο τ υ ο ατόµου

Ο Ο π υ π ρή ρ να ή ς να τ ο τ υ ο ατόµου Ο πυρήνας του ατόµου Το 1896 ο Henri Becquerel παρατήρησε ότι ένα ορυκτό που περιείχε ουράνιο εξέπεµπε αόρατη ακτινοβολία. Η ακτινοβολία αυτή ήταν εξαιρετικά διεισδυτική, διαπερνούσε το µαύρο χαρτί - περιτύλιγµα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΡΥΘΜΟΥ ΣΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΔΙΗΘΗΣΗΣ ΣΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2: ΣΥΓΚΡΙΣΗ MDRD ΚΑΙ ΕΞΙΣΩΣΕΩΝ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΚΥΣΤΑΤΙΝΗ C

ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΡΥΘΜΟΥ ΣΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΔΙΗΘΗΣΗΣ ΣΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2: ΣΥΓΚΡΙΣΗ MDRD ΚΑΙ ΕΞΙΣΩΣΕΩΝ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΚΥΣΤΑΤΙΝΗ C ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΡΥΘΜΟΥ ΣΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΔΙΗΘΗΣΗΣ ΣΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2: ΣΥΓΚΡΙΣΗ MDRD ΚΑΙ ΕΞΙΣΩΣΕΩΝ ΜΕ ΒΑΣΗ ΤΗΝ ΚΥΣΤΑΤΙΝΗ C Φ. Ηλιάδης 1, Α. Ντέμκα 1, Τ. Διδάγγελος 1, Α. Μακέδου 2, Ε. Μωραλίδης 3,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ΤΑΞΗ: ΜΑΘΗΜΑ: Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΦΥΣΙΚΗ / ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΘΕΜΑ Α Ηµεροµηνία: Κυριακή 13 Απριλίου 2014 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ 1. ύο µονοχρωµατικές ακτινοβολίες Α και Β µε µήκη κύµατος στο κενό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ 2 ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Ι

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ 2 ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Ι ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ 2 ΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Ι Ιουλία Μαλαμίτση Πυρηνικός Ιατρός Αναπλ. Καθ. Ιατρικής Φυσικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ : 1. Χ.Χ. ΠΡΟΥΚΑΚΗ: Ιατρική Ακτινοφυσική Τόμος

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι η Ακτινοπροστασία

Τι είναι η Ακτινοπροστασία Τι είναι η Ακτινοπροστασία Ίων Ε. Σταµατελάτος Εργαστήριο Ερευνητικού Αντιδραστήρα Ινστιτούτο Πυρηνικής Τεχνολογίας και Ακτινοπροστασίας ΕΚΕΦΕ «ηµόκριτος» ΗΜΟΚΡΙΤΟΣ E-mail: ion@ipta.demokritos.gr Πυρηνικός

Διαβάστε περισσότερα

- Πίεση. V θ Άνοδος. Κάθοδος

- Πίεση. V θ Άνοδος. Κάθοδος - Πίεση + V θ Άνοδος 10-7 atm Κάθοδος Η θερμαινόμενη κάθοδος εκπέμπει ηλεκτρόνια. Όσο πιο θερμή είναι η κάθοδος τόσα περισσότερα ηλεκτρόνια εκπέμπονται Το ηλεκτρικό πεδίο τα επιταχύνει και βομβαρδίζουν

Διαβάστε περισσότερα

Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη. Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη

Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη. Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη Σχεδιασμός Ακτινοθεραπείας Προστάτη Σχεδιασμός Ακτινοθεραπείας Προστάτη (Treatment Planning): σύγκριση απεικόνισης μεταξύ Αξονικής και

Διαβάστε περισσότερα

Β. ΚΑΜΙΝΕΛΛΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ. Είναι η επιστήμη που μελετά τους ζωντανούς οργανισμούς. (Αποτελούνται από ένα ή περισσότερα κύτταρα).

Β. ΚΑΜΙΝΕΛΛΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ. Είναι η επιστήμη που μελετά τους ζωντανούς οργανισμούς. (Αποτελούνται από ένα ή περισσότερα κύτταρα). ΒΙΟΛΟΓΙΑ Είναι η επιστήμη που μελετά τους ζωντανούς οργανισμούς. (Αποτελούνται από ένα ή περισσότερα κύτταρα). Είδη οργανισμών Υπάρχουν δύο είδη οργανισμών: 1. Οι μονοκύτταροι, που ονομάζονται μικροοργανισμοί

Διαβάστε περισσότερα

Η μεταφορά των φαρμάκων γίνεται με παθητική διάχυση ή με ενεργητική μεταφορά.

Η μεταφορά των φαρμάκων γίνεται με παθητική διάχυση ή με ενεργητική μεταφορά. ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΦΑΡΜΑΚΟ. Φάρμακο λέμε οποιαδήποτε ουσία που όταν χορηγηθεί στον άνθρωπο, τα ζώα ή τα φυτά με συγκεκριμένο τρόπο και σε συγκεκριμένη δόση έχει θεραπευτικό αποτέλεσμα.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΚΥΤΤΑΡΙΚΗΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ

ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΚΥΤΤΑΡΙΚΗΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΚΥΤΤΑΡΙΚΗΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ Διάχυση Η διάχυση είναι το κύριο φαινόμενο με το οποίο γίνεται η παθητική μεταφορά διαμέσου ενός διαχωριστικού φράγματος Γενικά στη διάχυση ένα αέριο ή

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: «ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΕΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ»

ΜΑΘΗΜΑ: «ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΕΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ» ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Εθνικό &Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ & ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Μ.Δ.Ε. «Εφαρμογές της Βιολογίας στην Ιατρική» Διευθυντής: Καθηγητής Σταύρος Χαμόδρακας Α ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΘΗΜΑ:

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Ορισµός εξεταζοµένων µαθηµάτων στις κατατακτήριες εξετάσεις 2015-2016

ΘΕΜΑ: Ορισµός εξεταζοµένων µαθηµάτων στις κατατακτήριες εξετάσεις 2015-2016 Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Θ Ρ Α Κ Η Σ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥΠΟΛΗ 6 Ο χλµ AΛΕΞ/ΠΟΛΗΣ-ΜΑΚΡΗΣ 68100 ΑΛΕΞΑΝ ΡΟΥΠΟΛΗ Τ Μ Η ΜΑ Ι Α Τ Ρ Ι Κ Η Σ Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Ε Ι Α H E L L E N I C R E P U B L I

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακή ή Άσκηση η 3

Εργαστηριακή ή Άσκηση η 3 Μιχάλης Καλογεράκης 9 ο Εξάμηνο ΣΕΜΦΕ ΑΜ:09101187 Υπεύθυνος Άσκησης: Μ. Κόκκορης Συνεργάτης: Κώστας Καραϊσκος Ημερομηνία Διεξαγωγής: 9/11/005 Εργαστήριο Πυρηνικής Φυσικής και Στοιχειωδών ν Σωματιδίων Εργαστηριακή

Διαβάστε περισσότερα

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας.

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας. CUMMULATINE SUCCESS SCORE % ΙΣΧΙΟ CUMMULATINE SUCCESS RATE % YΛΙΚΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΑΣΘΕΝΕΙΣ 42 ΑΝΔΡΕΣ 16 ΓΥΝΑΙΚΕΣ 26 ΗΛΙΚΙΑ 63.1 (42-92) ΥΨΟΣ 171 (162-191) Δ.Μ.Σ 36 (22-47) Το ποσοστό των ασθενών που αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: Β4ΘΨΘ-ΛΚΣ. ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Αθήνα, 30/ 8 /2012 Αρ.Πρωτ: Υ4α/48545

ΑΔΑ: Β4ΘΨΘ-ΛΚΣ. ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Αθήνα, 30/ 8 /2012 Αρ.Πρωτ: Υ4α/48545 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΜΟΝ. ΥΓΕΙΑΣ TMHMA A Ταχ. Διεύθυνση : Αριστοτέλους 17 Ταχ. Κώδικας : 101 87 Πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Βιοϊατρική τεχνολογία

Βιοϊατρική τεχνολογία Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Βιοϊατρική τεχνολογία Ενότητα 1: Εισαγωγή στη Βιοϊατρική Τεχνολογία Αν. καθηγητής Αγγελίδης Παντελής e-mail: paggelidis@uowm.gr ΕΕΔΙΠ Μπέλλου Σοφία e-mail:

Διαβάστε περισσότερα

Φασματοσκοπία SIMS (secondary ion mass spectrometry) Φασματοσκοπία μάζης δευτερογενών ιόντων

Φασματοσκοπία SIMS (secondary ion mass spectrometry) Φασματοσκοπία μάζης δευτερογενών ιόντων Φασματοσκοπία SIMS (secondary ion mass spectrometry) Φασματοσκοπία μάζης δευτερογενών ιόντων Ιόντα με υψηλές ενέργειες (συνήθως Ar +, O ή Cs + ) βομβαρδίζουν την επιφάνεια του δείγματος sputtering ουδετέρων

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές και Ακτινοθεραπεία

Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές και Ακτινοθεραπεία Ηλεκτρονικοί Υπολογιστές και Ακτινοθεραπεία Ακτινοθεραπεία είναι η επιστήμη αντικείμενο της οποίας είναι η θεραπεία διαφόρων νόσων με τη χρήση ιοντιζουσών ακτινοβολιών. Η ακτινοθεραπεία εφαρμόζεται, είτε

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 5 - Πυρηνική 1) Ειδη διασπάσεων και Νόμος ραδιενεργών διασπάσεων 2) αλφα, 3) βητα, 4) γαμμα

Μάθημα 5 - Πυρηνική 1) Ειδη διασπάσεων και Νόμος ραδιενεργών διασπάσεων 2) αλφα, 3) βητα, 4) γαμμα ΦΥΕ 40 Κβαντική Φυσική Μάθημα 5 - Πυρηνική 1) Ειδη διασπάσεων και Νόμος ραδιενεργών διασπάσεων 2) αλφα, 3) βητα, 4) γαμμα Μαθημα 5.1 - διασπάσεις Λέκτορας Κώστας Κορδάς Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 10 Ιουνίου 2013 ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Απαντήσεις Θεμάτων Επαναληπτικών Πανελληνίων Εξετάσεων Ημερησίων Γενικών Λυκείων Περιεχόμενα ΘΕΜΑ Α.... 2 Α1.... 2 Α3.... 2 Α5.... 2 ΘΕΜΑ B.... 2 Β1.... 2 Β2....

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη.

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Καρκίνος του προστάτη Επιδημιολογία: Αποτελεί τον συχνότερα διαγνωσμένο καρκίνο στον άνδρα. 186.320

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Πειραματικής. Έρευνας

Αρχές Πειραματικής. Έρευνας ΕΛΑΧΙΣΤΑ ΕΠΕΜΒΑΤΙΚΗ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ, ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΚΑΙ ΤΗΛΕΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ Αρχές Πειραματικής Χειρουργικής και Χειρουργικής Έρευνας ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

1. ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΜΕ ΙΣΟΤΟΠΑ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΙΟΝΤΙΖΟΥΣΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ

1. ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΜΕ ΙΣΟΤΟΠΑ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΙΟΝΤΙΖΟΥΣΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ 1. ΤΟΜΟΓΡΑΦΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΜΕ ΙΣΟΤΟΠΑ 1 x y 1. γ-κάµερα ή Κύκλωµα Πύλης Αναλυτής Ύψους Παλµών z κάµερα Anger (H. Anger, Berkeley, 1958) Λογικό Κύκλωµα Θέσης ιάταξη Φωτοπολλαπλασιαστών Μολύβδινη Θωράκιση

Διαβάστε περισσότερα

ΙΟΝΤΙΖΟΥΣΕΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΕΣ Μονάδες. Ε.Ν. ΓΑΖΗΣ ΣΕΜΦΕ-Τοµέας Φυσικής 04

ΙΟΝΤΙΖΟΥΣΕΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΕΣ Μονάδες. Ε.Ν. ΓΑΖΗΣ ΣΕΜΦΕ-Τοµέας Φυσικής 04 ΙΟΝΤΙΖΟΥΣΕΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΕΣ Μονάδες Ε.Ν. ΓΑΖΗΣ ΣΕΜΦΕ-Τοµέας Φυσικής 2003-04 04 1 Η ενέργεια των ιοντιζουσών ακτινοβολιών µετρείται σε µονάδες του ηλεκτρονιοβόλτ (ev), ορίζετα:ι: η ενέργεια που προσλαµβάνει

Διαβάστε περισσότερα

Ευαιθησιομετρία Sensitometry ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΑ Ι-6

Ευαιθησιομετρία Sensitometry ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΑ Ι-6 Ευαιθησιομετρία Sensitometry ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΙΑ Ι-6 Ακτινοβολία Χ και φιλμ Οι ακτίνες- X προκαλούν στο ακτινολογικό φιλμ κατανομή διαφορετικών ΟΠ επειδή Η ομοιόμορφη δέσμη που πέφτει πάνω στο ΑΘ εξασθενεί σε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΘΗΝΑ 2005 EEAE ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟΣ ΦΟΡΕΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ. www.eeae.

ΑΘΗΝΑ 2005 EEAE ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟΣ ΦΟΡΕΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ. www.eeae. ΑΘΗΝΑ 2005 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΤΟΜΙΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟΣ ΦΟΡΕΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΣΦΑΛΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΩΝ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Το πρόγραμμα ακτινοπροστασίας που εφαρμόζει ένα κράτος βασίζεται στις ακόλουθες τρεις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΜΕΘΟΔΟΥΣ ΧΡΩΜΑΤΟΓΡΑΦΙΑΣ ΧΡΩΜΑΤΟΓΡΑΦΙΑ:

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΜΕΘΟΔΟΥΣ ΧΡΩΜΑΤΟΓΡΑΦΙΑΣ ΧΡΩΜΑΤΟΓΡΑΦΙΑ: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΜΕΘΟΔΟΥΣ ΧΡΩΜΑΤΟΓΡΑΦΙΑΣ ΧΡΩΜΑΤΟΓΡΑΦΙΑ: ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΙΑΧΩΡΙΣΜΟΥ οργανικών, οργανομεταλλικών και ανόργανων ουσιών. Ο ΔΙΑΧΩΡΙΣΜΟΣ ΕΠΙΤΥΓΧΑΝΕΤΑΙ ΕΞΑΙΤΙΑΣ ΤΩΝ ΔΙΑΦΟΡΩΝ ΣΤΗ ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΗ ΣΥΓΓΕΝΕΙΑ ΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η Τεχνολογία στην Ιατρική

Η Τεχνολογία στην Ιατρική Εκπαιδευτήριο TO ΠΑΓΚΡΗΤΙΟΝ Σχολικό Έτος 2007-2008 Συνθετικές εργασίες στο μάθημα Πληροφορική Τεχνολογία της Β Γυμνασίου: Όψεις της Τεχνολογίας Θέμα: Η Τεχνολογία στην Ιατρική Τμήμα: ΗΥ: Ομάδα: Β2 pc27

Διαβάστε περισσότερα

1. Ιδιότητες των πυρήνων

1. Ιδιότητες των πυρήνων . Ιδιότητες των πυρήνων To πρότυπο του Rutherford για το άτομο είναι όμοιο με αυτό του ηλιακού μας συστήματος. Το άτομο είναι σχεδόν άδειο στο εσωτερικό του. Ο πυρήνας ενός ατόμου μπορεί να θεωρηθεί σαν

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΝΟΡΓΑΝΗ ΑΝΑΛΥΣΗ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΝΟΡΓΑΝΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΝΟΡΓΑΝΗ ΑΝΑΛΥΣΗ Αναλυτική Μέθοδος- Αναλυτικό Πρόβλημα. Ανάλυση, Προσδιορισμός και Μέτρηση. Πρωτόκολλο. Ευαισθησία Μεθόδου. Εκλεκτικότητα. Όριο ανίχνευσης (limit of detection, LOD).

Διαβάστε περισσότερα

Εκτός Κλειστού Νοσηλείου. Τιμή ΜΕΧΡΙ 30/4/2011 1/5/2011 ΕΩΣ 29/12/2011 30-12-11 ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ

Εκτός Κλειστού Νοσηλείου. Τιμή ΜΕΧΡΙ 30/4/2011 1/5/2011 ΕΩΣ 29/12/2011 30-12-11 ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ Τιμή ΜΕΧΡΙ 30/4/2011 Εκτός Κλειστού Νοσηλείου 1/5/2011 ΕΩΣ 29/12/2011 30-12-11 ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ Code Name ΑΦΡΟΔΙΣΙΟΛΟΓΙΑ - ΔΕΡΜΑΤΟΛΟΓΙΑ: Δερμοαντίδραση νυγμού για 69999001 κάθε δοκιμασία 0 ΟΧΙ 1,76 2,00 ΑΦΡΟΔΙΣΙΟΛΟΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα 2013-2014 Θέματα πολλαπλής επιλογής Κύτταρα όμοια μορφολογικά και λειτουργικά αποτελούν α. ένα όργανο. β. ένα ιστό. γ. ένα οργανισμό. δ. ένα σύστημα οργάνων.

Διαβάστε περισσότερα

Δ. Επίσης, κατά τη διάρκεια ασθένειας, φλεγμονής, χειρουργίου ή τραύματος οι ανάγκες μας σε ενέργεια αυξάνονται ανάλογα με την περίπτωση.

Δ. Επίσης, κατά τη διάρκεια ασθένειας, φλεγμονής, χειρουργίου ή τραύματος οι ανάγκες μας σε ενέργεια αυξάνονται ανάλογα με την περίπτωση. μεταβολισμός Μεταβολισμός είναι το σύνολο των χημικών και φυσικών αλλαγών που επιτρέπουν τη σωστή λειτουργία και ανάπτυξη του σώματος μας. Ο μεταβολισμός μας καθορίζει τις συνολικές ανάγκες μας σε ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΣΤΗΝ ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΣΤΗΝ ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΣΤΗΝ ΠΥΡΗΝΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ ΜΕ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΟ ΙΩΔΙΟ ΡΑΔΙΟΠΕΠΤΙΔΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΝΕΥΡΟΕΝΔΟΚΡΙΝΩΝ ΟΓΚΩΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΡΑΔΙΕΝΕΡΓΟ 131Ι ΣΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ Το ραδιενεργό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΗ Είναι συχνός ο καρκίνος του προστάτη; Ποιοί παράγοντες κινδύνου σχετίζονται με τον καρκίνο του προστάτη ;

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΗ Είναι συχνός ο καρκίνος του προστάτη; Ποιοί παράγοντες κινδύνου σχετίζονται με τον καρκίνο του προστάτη ; ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΠΡΟΣΤΑΤΗ Είναι συχνός ο καρκίνος του προστάτη; Πρόκειται για το συχνότερο καρκίνο και τη δεύτερη αιτία θανάτου από καρκίνο στους άνδρες. Η συχνότητά του αυξάνει με την αύξηση της ηλικίας και το

Διαβάστε περισσότερα

Tοξικότητα. Αρτεμις Ντονά Επίκουρη Καθηγήτρια Εργ. Ιατροδικαστικής και Τοξικολογίας. 6/3/2008 Αρτεμις Αγησ. Ντονά

Tοξικότητα. Αρτεμις Ντονά Επίκουρη Καθηγήτρια Εργ. Ιατροδικαστικής και Τοξικολογίας. 6/3/2008 Αρτεμις Αγησ. Ντονά Tοξικότητα Αρτεμις Ντονά Επίκουρη Καθηγήτρια Εργ. Ιατροδικαστικής και Τοξικολογίας Αντικείμενα του μαθήματος Να εξοικειωθεί με την έννοια της τοξικότητας, όργανο στόχος Να μπορεί να ξεχωρίσει την οξεία

Διαβάστε περισσότερα

Όλα όσα θέλετε να γνωρίζετε για τις ιατρικές εξετάσεις και θεραπείες με ιοντίζουσες ακτινοβολίες

Όλα όσα θέλετε να γνωρίζετε για τις ιατρικές εξετάσεις και θεραπείες με ιοντίζουσες ακτινοβολίες Όλα όσα θέλετε να γνωρίζετε για τις ιατρικές εξετάσεις και θεραπείες με ιοντίζουσες ακτινοβολίες 01 Η Ελληνική Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας (ΕΕΑΕ), ως αρμόδια αρχή ακτινοπροστασίας στη χώρα, πραγματοποιεί

Διαβάστε περισσότερα

Ακτίνες Χ (Roentgen) Κ.-Α. Θ. Θωμά

Ακτίνες Χ (Roentgen) Κ.-Α. Θ. Θωμά Ακτίνες Χ (Roentgen) Είναι ηλεκτρομαγνητικά κύματα με μήκος κύματος μεταξύ 10 nm και 0.01 nm, δηλαδή περίπου 10 4 φορές μικρότερο από το μήκος κύματος της ορατής ακτινοβολίας. ( Φάσμα ηλεκτρομαγνητικής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΡΗΣΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΕ ΠΥΡΓΟΥΣ ΨΥΞΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΡΗΣΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΕ ΠΥΡΓΟΥΣ ΨΥΞΗΣ ΧΡΗΣΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΕ ΠΥΡΓΟΥΣ ΨΥΞΗΣ Η χρήση του όζοντος για την κατεργασία νερού σε πύργους ψύξης αυξάνει σηµαντικά τα τελευταία χρόνια και αρκετές έρευνες και εφαρµογές που έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία κινητικής ανάλυσης βάδισης και ορθωτικών πελμάτων Λύσεις για επαγγελματίες

Τεχνολογία κινητικής ανάλυσης βάδισης και ορθωτικών πελμάτων Λύσεις για επαγγελματίες Τεχνολογία κινητικής ανάλυσης βάδισης και ορθωτικών πελμάτων Λύσεις για επαγγελματίες Σύστημα κινητικής ανάλυσης βάδισης (πελματογράφος). Μετρήσεις, αξιολόγηση, διάγνωση και ορθωτική θεραπεία στις παθήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΕΛΑΦΡΩΝ ΑΛΥΣΕΩΝ ΣΤΟΝ ΟΡΟ ΚΑΙ ΣΤΑ ΟΥΡΑ. Χρυσούλα Νικολάου

ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΕΛΑΦΡΩΝ ΑΛΥΣΕΩΝ ΣΤΟΝ ΟΡΟ ΚΑΙ ΣΤΑ ΟΥΡΑ. Χρυσούλα Νικολάου ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΕΛΑΦΡΩΝ ΑΛΥΣΕΩΝ ΣΤΟΝ ΟΡΟ ΚΑΙ ΣΤΑ ΟΥΡΑ Χρυσούλα Νικολάου Μονοκλωνικές ελεύθερες ελαφρές αλύσεις Οι μονοκλωνικές ελεύθερες ελαφρές αλύσεις οι οποίες είναι γνωστές ως πρωτεΐνη Bence

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή ιατρικής για το μάθημα του καρκίνου του όρχη βασικές γνώσεις :

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή ιατρικής για το μάθημα του καρκίνου του όρχη βασικές γνώσεις : Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή ιατρικής για το μάθημα του καρκίνου του όρχη βασικές γνώσεις : Οι όρχεις αποτελούν κομμάτι του αναπαραγωγικού συστήματος (παραγωγή σπερματοζωάριων) του άνδρα αλλά

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΟΥ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Μέρος Β Δρ. Ανδρέας Φλουρής Ερευνητής Περιβαλλοντικής Φυσιολογίας Κέντρο Έρευνας, Τεχνολογίας και Ανάπτυξης Θεσσαλίας ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ ΑΕΡΙΩΝ ΣΤΙΣ ΚΥΨΕΛΙΔΕΣ 2 ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

www.cirse.org Επεμβατική Ογκολογία Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική

www.cirse.org Επεμβατική Ογκολογία Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική Επεμβατική Ογκολογία Ενημέρωση Ασθενών Επεμβατική Ακτινολογία: Η εναλλακτική σου στη χειρουργική www.cirse.org Cardiovascular and Interventional Radiological Society of Europe Cardiovascular and Interventional

Διαβάστε περισσότερα

Για εισαγωγή στο Τμήμα Ιατρικής

Για εισαγωγή στο Τμήμα Ιατρικής Τμήμα Ιατρικής Της Σχολής Επιστημών Υγείας Του Α.Π.Θ. Οδηγός Κατατακτηρίων Εξετάσεων Για εισαγωγή στο Τμήμα Ιατρικής Ακαδημαϊκού έτους 2015-2016 1 Γενικές Οδηγίες Σύμφωνα με το Νόμο 4218/2013 και την Υπουργική

Διαβάστε περισσότερα