ΚΕΡΑΜΙΚΑ ΥΛΙΚΑ (CERAMICS) (Μέρος 1 ο )

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΚΕΡΑΜΙΚΑ ΥΛΙΚΑ (CERAMICS) (Μέρος 1 ο )"

Transcript

1 ΚΕΡΑΜΙΚΑ ΥΛΙΚΑ (CERAMICS) (Μέρος 1 ο ) ΓΕΝΙΚΑ ΟΡΙΣΜΟΣ (European Ceramic Society, American Ceramic Society) Κεραµικό υλικό είναι κάθε ανόργανο µη µεταλλικό υλικό, το οποίο έχει υποστεί θερµική κατεργασία σε υψηλές θερµοκρασίες (>1000 ο C) είτε κατά το στάδιο της επεξεργασίας του είτε κατά το στάδιο της εφαρµογής του. ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΜΕ ΜΕΤΑΛΛΙΚΑ ΥΛΙΚΑ (Πίν. 1). ΠΙΝΑΚΑΣ 1: Πλεονεκτήµατα και µειονεκτήµατα κεραµικών υλικών ΠΛΕΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ Σχετικά χαµηλή πυκνότητα (πιο ελαφριά). Υψηλό σηµείο τήξης (µεγαλύτερο εύρος εφαρµογών υψηλής θερµοκρασίας). Υψηλό µέτρο ελαστικότητας (πιο στιβαρά). Χαµηλή θερµική και ηλεκτρική αγωγιµότητα (µονωτές). Καλή αντίσταση σε θλίψη (πιο ανθεκτικά). Πολύ υψηλή σκληρότητα (πιο ανθεκτικά σε φθορά). Ανώτερη πυρίµαχη, αντιδιαβρωτική και αντιτριβική συµπεριφορά ως συνδυασµός των ανωτέρω ιδιοτήτων. ΜΕΙΟΝΕΚΤΗΜΑΤΑ Μικρή αντίσταση σε εφελκυσµό (ψαθυρή συµπεριφορά). Ευθραυστότητα. Εύκολη διάδοση ρωγµών. Μικρή αντοχή σε κόπωση, λυγισµό και κρούση. Μεγάλη επίδραση µικροδοµής και πορώδους στις µηχανικές και φυσικές τους ιδιότητες. Συνήθως υψηλό κόστος παραγωγής. ΟΜΗ ΚΕΡΑΜΙΚΩΝ ΥΛΙΚΩΝ Α. ΑΤΟΜΙΚΗ ΙΕΥΘΕΤΗΣΗ Τα κεραµικά υλικά περιλαµβάνουν δύο ή περισσότερα στοιχεία (π.χ. Al 2 O 3, MgAl 2 O 4 ), τα οποία συνδέονται µεταξύ τους µε ισχυρούς δεσµούς, δηλ. ιοντικούς, οµοιοπολικούς ή συνδυασµό αυτών (µικτούς δεσµούς) και ακολουθούν είτε περιοδική διάταξη (κρυσταλλικά κεραµικά) είτε τυχαία διάταξη (άµορφα γυαλιά). Ο χαρακτήρας που επικρατεί προσδιορίζεται από τη διαφορά ηλεκτραρνητικότητας µεταξύ των συνδεοµένων ατόµων. Με αυτό το κριτήριο υπάρχουν οι εξής δυνατότητες: Μεγάλη διαφορά ηλεκτραρνητικότητας: Ιοντικός χαρακτήρας. Μηδενική διαφορά ηλεκτραρνητικότητας: Οµοιοπολικός χαρακτήρας. Ενδιάµεσες τιµές διαφοράς ηλεκτραρνητικότητας: Μικτός χαρακτήρας. Στο Σχ. 1 παρέχεται ο χαρακτήρας σηµαντικών κεραµικών υλικών συναρτήσει της διαφοράς ηλεκτραρνητικότητας των στοιχείων που τα αποτελούν. Από το είδος δεσµού που επικρατεί επηρεάζονται η κρυσταλλική δοµή και οι ιδιότητες του κεραµικού. 1

2 Σχήµα 1: Χαρακτήρας βασικών κεραµικών υλικών ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΙΟΝΤΙΚΩΝ ΚΕΡΑΜΙΚΩΝ (IONIC CERAMICS) Είναι ενώσεις µετάλλου-αµετάλλου µε τη µορφή ιόντων που συνδέονται µεταξύ τους µε δυνάµεις ηλεκτροστατικής φύσεως. Τα κατιόντα είναι µικρότερα σε µέγεθος από τα ανιόντα, κάθε κατιόν πρέπει να εφάπτεται σε όλα τα ανιόντα που το περιβάλλουν, ενώ τα ανιόντα δεν πρέπει να εφάπτονται µεταξύ τους βλ. Σχ. 2. Σχήµα 2: Ιοντικός δεσµός Τα κεραµικά µε πυκνότερη διάταξη ιόντων επιδεικνύουν σταθερότερη δοµή (οι ηλεκτροστατικές ελκτικές δυνάµεις δηµιουργούν σταθερές κρυσταλλικές δοµές). Οι συνηθέστερες κρυσταλλικές δοµές των ιοντικών κεραµικών βλ. Σχ. 3 είναι : (α) Η κυβική εδροκεντρωµένη (FCC), π.χ. η µαγνησία (MgO) και η κυβική ζιρκονία (ZrO 2 ). (β) Η µέγιστης πυκνότητας εξαγωνική (ΗCP), π.χ. η αλουµίνα (Al 2 O 3 ). Μαγνησία Ζιρκονία Αλουµίνα Σχήµα 3: Κρυσταλλικές δοµές ιοντικών κεραµικών 2

3 ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΟΜΟΙΟΠΟΛΙΚΩΝ ΚΕΡΑΜΙΚΩΝ (COVALENT CERAMICS) Είναι ενώσεις δύο αµετάλλων ή καθαρά στοιχεία, π.χ. η πυριτία (SiO 2 ), το διαµάντι (C), το πυρίτιο (Si). Τα άτοµα συνδέονται µε κοινά ζεύγη ηλεκτρονίων της εξωτερικής τους στιβάδας, βλ. Σχ. 4. Σχήµα 4: Οµοιοπολικός δεσµός Συνηθέστερη δοµή είναι η κυβική βλ. Σχ. 5 είτε κρυσταλλική (µε δηµιουργία αλυσίδων, επίπεδων ή τρισδιάστατων πλεγµάτων), π.χ. το ανθρακοπυρίτιο (β-sic), είτε άµορφη, π.χ. όλα τα εµπορικά γυαλιά, τα οποία έχουν βασική µονάδα τετράεδρα SiO 4 που ενώνονται µεταξύ τους µε διάφορους τρόπους δίνοντας κεραµικά διαφορετικών µικροδοµών βλ. λεπτοµέρειες στο Σχ. 6. Β. ΜΙΚΡΟ ΟΜΗ ΑΤΕΛΕΙΕΣ ιαµάντι Καρβίδιο του πυριτίου Σχήµα 5: Κρυσταλλικές δοµές οµοιοπολικών κεραµικών Οι δοµές των κεραµικών παρουσιάζουν ατέλειες σηµειακές, γραµµικές (διαταραχές, όρια κόκκων) και ατέλειες τριών διαστάσεων (µικρορωγµές, πορώδες). Τα κεραµικά είναι ισχυρά και σκληρά υλικά και ανθίστανται στην παραµόρφωση του κρυσταλλικού τους πλέγµατος. Η υψηλή αντοχή και σκληρότητα οφείλονται ακριβώς στην περιορισµένη δυνατότητα κίνησης των διαταραχών µέσα στη µάζα τους. Όπως φαίνεται στο Σχ. 7, ενώ στα καθαρά µέταλλα η κίνηση των διαταραχών είναι σχετικά εύκολη, στα οµοιοπολικά κεραµικά η κίνηση της διαταραχής ανακόπτεται από τους ισχυρούς ενδοατοµικούς δεσµούς, ενώ στα ιοντικά κεραµικά µειώνεται ο αριθµός των επιπέδων ολίσθησης λόγω των απωστικών ηλεκτροστατικών δυνάµεων που δρουν προς διάφορες κατευθύνσεις. Τα κεραµικά χαρακτηρίζονται από υψηλά ποσοστά πορώδους (µέση συνήθης τιµή: ~20%), που επηρεάζει την αντοχή τους σε µηχανική καταπόνηση. Χαρακτηριστική µικρογραφία πορώδους κεραµικού παρουσιάζεται στο Σχ. 8. 3

4 (α) Κρυσταλική δοµή SiO 2 (β) οµική µονάδα SiO 2 Αν τα τετράεδρα είναι µεµονωµένα, το κεραµικό χαρακτηρίζεται ως σωροπυριτική ένωση. Παράδειγµα: ZrSiO 4. Αν τα τετράεδρα σχηµατίζουν µονές αλυσίδες, το κεραµικό χαρακτηρίζεται ως αλυσοπυριτική ένωση. Παράδειγµα: MgSiO 3. Αν ενωθούν δύο παράλληλες αλυσίδες, δίνουν τη δοµή του αµιάντου. ΙΑΓΡΑΜΜΑΤΑ ΦΑΣΕΩΝ Αν τα τετράεδρα ενωθούν σχηµατίζοντας επίπεδο δίκτυο, τότε οι ενώσεις χαρακτηρίζονται ως φυλλοπυριτικές. Παράδειγµα: Άργιλοι, καολίνης. Η τρισδιάστατη δοµή δίνει τα τεκτοπυριτικά κεραµικά. Παράδειγµα: Χριστοβαλτίτης. Σχήµα 6: Πυριτικά κεραµικά Έχουν αρκετά χαρακτηριστικά ίδια µε τα αντίστοιχα διαγράµµατα των µεταλλικών υλικών, δηλ.: Ευθείες διαχωρισµού των φάσεων (γραµµές liquidus, solidus, κλπ.) Συστάσεις των φάσεων που βρίσκονται σε ισορροπία. Ισχύς του κανόνα µοχλού. Η έννοια στερεό διάλυµα αναφέρεται σε απλή φάση (µονοφασική κατάσταση) µε δύο ή περισσότερα διαφορετικά κατιόντα στο "διάλυµα", τα οποία πληρούν τα κενά του πλέγµατος, η δε βασική κρυσταλλική δοµή συµπίπτει µε εκείνη του ενός συστατικού. Παράδειγµα: Στερεό διάλυµα Al 2 O 3 -Cr 2 O 3 οµή: Ίδια µε του Al 2 O 3 ή του Cr 2 O 3, δεδοµένου ότι έχουν και τα δύο συστατικά την ίδια δοµή (δοµή κορουνδίου). Τα ιόντα O 2- ευνοούν το σχηµατισµό HCP κρυσταλλικής δοµής. 4

5 Τα ιόντα Al 3+ και Cr 3+ πληρούν τα 2/3 των οκταεδρικών κενών (τα ιόντα Al 3+ και Cr 3+ είναι παρόµοια σε ακτίνα και φορτίο και σχηµατίζουν στερεό διάλυµα πλήρους διαλυτότητας). Στο Σχ. 9 παρουσιάζονται χαρακτηριστικά διαγράµµατα φάσεων διαφόρων κεραµικών συστηµάτων, µε αρκετές επεξηγήσεις πάνω στην κατασκευή τους και τις πληροφορίες που αντλούνται από αυτά. Στα καθαρά µέταλλα η κίνηση των διαταραχών είναι σχετικά εύκολη. Στα οµοιοπολικά κεραµικά, η κίνηση των διαταραχών δυσχεραίνεται, δεδοµένου ότι πρέπει να σπάσουν και να ανασχηµατιστούν οι ισχυροί οµοιοπολικοί δεσµοί. Στα ιοντικά κεραµικά, η δυσκολία στην κίνηση των διαταραχών σχετίζεται µε την κατανοµή των ηλεκτροστατικών φορτίων στο κρυσταλλικό πλέγµα, π.χ. ενώ η ολίσθηση είναι εύκολη κατά τη διεύθυνση 45 o, δεν συµβαίνει το ίδιο κατά την οριζόντια διεύθυνση. Σχήµα 7: Κίνηση των διαταραχών στα κεραµικά υλικά Σχήµα 8: Μικρογραφία πορώδους 5

6 (α) ιάγραµµα φάσεων του συστήµατος Αl 2 O 3 -Cr 2 O 3 (β) ιάγραµµα φάσεων του συστήµατος SiO 2 -Al 2 O 3 Σχήµα 9 (Συνεχίζεται) 6

7 (γ) ιάγραµµα φάσεων του συστήµατος ΜgO-Al 2 O 3 Σχήµα 9: Χαρακτηριστικά διαγράµµατα φάσεων βασικών κεραµικών συστηµάτων ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΕΡΑΜΙΚΩΝ ΥΛΙΚΩΝ Υφίστανται οι ακόλουθες κατηγορίες κεραµικών υλικών: Παραδοσιακά κεραµικά Προηγµένα κεραµικά Γυαλιά Ορυκτά κεραµικά Τσιµέντο. Α. ΠΑΡΑ ΟΣΙΑΚΑ KΕΡΑΜΙΚΑ (TRADITIONAL CERAMICS) O όρος «παραδοσιακό» δηλώνει κάτι σχετικά συµβατικό, το οποίο συναντάται σε αφθονία στη φύση, κατεργάζεται εύκολα και φθηνά και είναι ευρείας χρήσης στην καθηµερινή ζωή για πολλά χρόνια. Υπάρχουν δύο κλάδοι της βιοµηχανίας παραδοσιακών κεραµικών: Ο πρώτος κλάδος χρησιµοποιεί αργιλικά ορυκτά χωρίς άλλες προσθήκες για την παραγωγή δοµικών υλικών (τούβλα, πλακίδια, σωλήνες, κλπ.) σε µεγάλη έκταση παραγωγής. Ο δεύτερος κλάδος αφορά σε κεραµικά αργιλοπυριτικής βάσης, τα οποία παράγονται από πρώτες ύλες που περιέχουν 20% αργιλικά ορυκτά (china clay, ball clay, calcined flind, fendspar). To µίγµα που προκύπτει περιέχει 50-60% άργιλο, υπόκειται σε έψηση σε υψηλή θερµοκρασία (της τάξης των ο C) και προκύπτει υλικό µικροπορώδες φάση µε µικτή δοµή, όπου διακρίνεται κρυσταλλική και υαλώδης φάση. Για τον έλεγχο του πορώδους προστίθεται συνήθως ευτηκτικό υλικό (άστριοι-feldspar) µέχρι ποσοστού ~50%. Το τελικό προϊόν είναι διάφορα είδη πορσελάνης. Συνοψίζοντας τις διάφορες κατηγορίες εφαρµογών και ειδικές χρήσεις των παραδοσιακών κεραµικών, προκύπτει ο συνοπτικός Πίν. 2. 7

8 ΠΙΝΑΚΑΣ 2: Κατηγορίες εφαρµογών και ειδικών χρήσεων παραδοσιακών κεραµικών Κατηγορία Χρήσεις Λειαντικά προϊόντα Τροχοί λείανσης, γυαλόχαρτα, σµυριδόπανα, ακροφύσια αµµοβολής, κλπ. Πήλινα αντικείµενα Τούβλα, αγγεία, αγωγοί αποχέτευσης, κλπ. Οικοδοµική Οικοδοµικά τούβλα, κεραµίδια, σκυρόδεµα, πλακάκια, γύψος, κλπ. Υαλουργία Φιάλες, σκεύη εργαστηρίου, τζάµια, κλπ. Πυρίµαχα προϊόντα Πυρίµαχα τούβλα, χωνευτήρια, καλούπια, τσιµέντο, κλπ. Πορσελάνες Πιατικά, πλακάκια, αγωγοί ύδρευσης, επισµαλτώσεις, κλπ. Αξίζει να σηµειωθεί ότι από ενεργειακής απόψεως το κόστος των πήλινων προϊόντων είναι περίπου 4πλάσιο σε σύγκριση µε αυτό των γυάλινων προϊόντων. ΜΕΛΕΤΗ ΒΑΣΙΚΩΝ ΣΥΣΤΑΤΙΚΩΝ ΑΡΓΙΛΟΠΥΡΙΚΟΥ ΜΙΓΜΑΤΟΣ 1. Άργιλος (Clay) Προστίθεται στο µίγµα µε τη µορφή λεπτών κόκκων, διαµέτρου ~1µm. Είναι ένυδρο πυριτικό αργίλιο (τριµερές σύστηµα): Al 2 O 3, SiO 2 και Η 2 Ο. Μίγµα της µε νερό δίνει εύπλαστη µάζα που διαµορφώνεται εύκολα και διατηρεί το σχήµα της µετά από ξήρανση ή έψηση. Το χρώµα του τελικού προϊόντος εξαρτάται από την περιεκτικότητα της αργίλου σε ακαθαρσίες (οξείδια). Μορφές αργίλου: (α) Καολινίτης (Al 2 O 3 2SiO 2 2Η 2 Ο): Έχει δοµή φυλλιδίων και χρησιµοποιείται στην κατασκευή πορσελάνης, (β) Montmorrilonite (Al 5 (Na,Mg)(Si 2 O 5 ) 6 (OH) 4 ). 2. Πυριτική άµµος (Quartz sand / Flint ) Αποτελείται από µικροσκοπικούς κόκκους άνυδρου SiO 2 (flint). Προστίθεται στην άργιλο, προκειµένου να της αυξήσει τη δυστηκτότητα και να διατηρήσει την πλαστικότητα του τελικού προϊόντος. 3. Προστιθέµενα ευτηκτικά οξείδια (Feldspar) Είναι ενώσεις χαµηλού σηµείου τήξης. Συνήθως χρησιµοποιούνται Κ 2 Ο Αl 2 O 3 6SiO 2 ή Na 2 O Al 2 O 3 6H 2 O. Στο αρχικό µίγµα (υγρή κατάσταση) διαβρέχουν τα σωµατίδια αργίλου και άµµου και ελαττώνουν το πορώδες. Στο τελικό προϊόν αποτελούν την υαλώδη φάση. Στην παρασκευή πορσελάνης χρησιµοποιούνται άστριοι (βλ. και ανωτέρω), οι οποίοι είναι άνυδρα αργιλοπυριτικά ορυκτά που περιέχουν ιόντα K, Na ή Ca. Ανάλογα µε τα σχετικά ποσοστά καολινίτη / χαλαζία / αστρίων προκύπτουν οι διάφοροι τύποι πορσελάνης, βλ. Πίν. 3 και Σχ. 10. ΠΙΝΑΚΑΣ 3: Τύποι πορσελάνης Τύπος πορσελάνης Καολινίτης Χαλαζίας Feldspar Σκληρή Ηλεκτροτεχνικών εφαρµογών Οικιακών σκευών Μαλακή Οδοντιατρική

9 Σχήµα 10: Το τριγωνικό διάγραµµα της τριαδικής πορσελάνης (triaxial porcelain) ( ιακρίνονται οι συστασιακές περιοχές για διάφορες εφαρµογές) Β. ΠΡΟΗΓΜΕΝΑ KΕΡΑΜΙΚΑ (ADVANCED CERAMICS) Τα προηγµένα κεραµικά υλικά είναι υλικά αυξηµένων απαιτήσεων, µε ειδικές προδιαγραφές που δηµιουργήθηκαν µε την ανάπτυξη των νέων τεχνολογιών. Eίναι κυρίως οξείδια, καρβίδια, νιτρίδια και βορίδια που συνδυάζουν µοναδικές ιδιότητες όπως εξαιρετική µηχανική αντοχή, µεγάλη σκληρότητα, µοναδικές µαγνητικές, οπτικές και ηλεκτρικές ιδιότητες, πολύ καλές θερµοµηχανικές ιδιότητες που διατηρούνται σε υψηλή θερµοκρασία, θερµοµονωτικές ιδιότητες, αντοχή σε θερµικούς αιφνιδιασµούς, κ.λ.π. Μολονότι δεν υπάρχει ένας συνολικός ορισµός για τα προηγµένα κεραµικά, µπορούµε να τα ταξινοµήσουµε σε τέσσερις µεγάλες κατηγορίες: Προηγµένα δοµικά κεραµικά. Ηλεκτρονικά κεραµικά Κεραµικές επικαλύψεις Σύνθετα κεραµικά υλικά. Με προηγµένα δοµικά κεραµικά κατασκευάζονται: εξαρτήµατα µηχανών, βαλβίδες, κοπτικά εργαλεία, αντιτριβικά εξαρτήµατα, βιοϊατρικά εξαρτήµατα, εναλλάκτες θερµότητας, κλπ. Τα υλικά που χρησιµοποιούνται σε τέτοιες εφαρµογές συνήθως υφίστανται έντονη µηχανική καταπόνηση υπό ταυτόχρονη θερµική φόρτιση. Ο συνδυασµός αυτός, ιδίως υπό συνθήκες κυκλικής λειτουργίας, οδηγεί σε εντονότατες µηχανικές και θερµικές τάσεις, ενώ ταυτόχρονα οι ιδιότητες του υλικού αλλάζουν µε την µεταβολή της θερµοκρασίας και την πάροδο του χρόνου. Πρέπει, λοιπόν, να χαρακτηρίζονται από υψηλή αντοχή, δυσθραυστότητα, αντοχή σε θερµικούς αιφνιδιασµούς και διατήρηση όλων αυτών των µηχανικών ιδιοτήτων σε υψηλές θερµοκρασίες. Αρκετές από αυτές τις προϋποθέσεις πληρούνται από τις ακόλουθες τέσσερις οικογένειες κεραµικών υλικών: Κεραµικά µε βάση την αλουµίνα (Al 2 Ο 3 ). Κεραµικά µε βάση την ζιρκονία (ZrΟ 2 ). Κεραµικά µε βάση το καρβίδιο του πυριτίου (SiC). Κεραµικά µε βάση το νιτρίδιο του πυριτίου (Si 3 Ν 4 ) και τα SiAlΟΝs (ενώσεις Si-Al-O-N). Τα υλικά που χρησιµοποιούνται σε ηλεκτρονικές και ηλεκτροµηχανικές εφαρµογές αντιπροσωπεύουν σήµερα το µεγαλύτερο τµήµα της αγοράς των προηγµένων κεραµικών, 9

10 καταλαµβάνοντας περίπου το 60% της συνολικής παραγωγής τους. Τα υλικά αυτά αποτελούν µια ευρεία κατηγορία ενώσεων (από απλά οξείδια και νιτρίδια µέχρι πιο σύνθετες ενώσεις). Στις εφαρµογές τους περιλαµβάνονται: µονωτές, υλικά υποστρωµάτων, στοιχεία για ολοκληρωµένα κυκλώµατα, πιεζοηλεκτρικά κεραµικά, υπεραγώγιµα κεραµικά, κ.ο.κ.. Τα σύνθετα κεραµικά υλικά, που αποτελούν τον πιο πρόσφατα αναπτυγµένο τύπο κεραµικών, αποβλέπουν στην παραγωγή σύνθετων δοµών κατάλληλων για υψηλής θερµοκρασίας βιοµηχανικές και στρατιωτικές εφαρµογές. Οι κεραµικές επικαλύψεις έχουν θεωρηθεί ως η λύση εκεί που τα δοµικά κεραµικά αποτυγχάνουν και περιλαµβάνουν θερµικές επικαλύψεις και εναποθέσεις µε χηµικές ή φυσικές µεθόδους και δέσµες ιόντων. Στον Πίν. 4 παρουσιάζεται µία γενική ταξινόµηση των εφαρµογών των προηγµένων κεραµικών. ΠΙΝΑΚΑΣ 4: Κατηγορίες εφαρµογών των προηγµένων κεραµικών ΧΡΗΣΕΙΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ Θερµικές Πυριµαχικότητα, αντοχή σε θερµικούς αιφνιδιασµούς, κατάλληλη θερµική αγωγιµότητα (υψηλή ή χαµηλή) τηγµένων µετάλλων. Μηχανικές Χηµικές / Βιολογικές Ηλεκτρικές / Μαγνητικές Μακρόχρονη αντοχή σε κόπωση, θερµικό αιφνιδιασµό, αντοχή σε τριβή υπό υψηλές θερµοκρασίες Αντοχή σε διάβρωση, βιοσυµβατότητα Κατάλληλη ηλεκτρική αγωγιµότητα (υψηλή ή χαµηλή), διηλεκτρικές, πιεζοηλεκτρικές, ηµιαγώγιµες ιδιότητες, κλπ. 10 Στοιχεία υψηλών θερµοκρασιών, στόµια καυστήρων, θερµαντικά στοιχεία εναλλακτών θερµότητας, θερµοµονωτές, υποδοχείς Αντιτριβικά µέρη, κοπτικά εργαλεία, µέρη µηχανών κινητήρων και τουρµπίνων. Αντιδιαβρωτικά µέρη, καταλυτικοί φορείς, περιβαλλοντική προστασία, αισθητήρες, ιατρικά εµφυτεύµατα. Θερµαντικά στοιχεία, µονωτές, µαγνήτες, υποστρώµατα, ηλεκτρονικά πακέτα, στερεοί ηλεκτρολύτες, υπεραγωγοί. Οπτικές Χαµηλή απορροφητικότητα Λάµπες, οπτικές ίνες, οπτικά παράθυρα. Από απόψεως χηµικής σύστασης και µε κριτήριο το βασικό µη µεταλλικό στοιχείο των ενώσεων τους (O, C, N, Β, Si, F), τα προηγµένα κεραµικά κατατάσσονται στις ακόλουθες κύριες κατηγορίες: Οξείδια (Al 2 O 3, ZrO 2, UO 2, πυριτικά γυαλιά). Καρβίδια (SiC, B 4 C, WC, TiC). Νιτρίδια (Si 3 N 4, TiN, AlN, GaN, BN). Βορίδια (ZrB 2, TiB 2 ). Πυριτίδια (MoSi 2, TiSi 2 ). Φθορίδια (CaF 2, LiF). Θερµοδυναµικά, είναι ενώσεις σταθερότερες των µετάλλων, η δε σταθερότητά τους εξαρτάται από τον τύπο οξειδίου που παρέχουν κατά την οξείδωσή τους. Οι πιο χαρακτηριστικές αντιδράσεις οξείδωσης που ακολουθούν είναι οι εξής: WC + O 2 CO x + WO 3 (Καταστροφική οξείδωση) TiN + O 2 NO x + TiO 2 (Πορώδες, µη προστατευτικό επιφανειακό στρώµα οξειδίου). AlN + O 2 NO x + Al 2 O 3 (Συµπαγές, προστατευτικό επιφανειακό στρώµα οξειδίου). Γενικά χαρακτηριστικά Πολύ λεπτή και καλά ελεγχόµενη µικροδοµή. Μεγάλη χηµική καθαρότητα και µικρός αριθµός φάσεων.

11 Υψηλή σκληρότητα. Αντοχή σε υψηλές θερµοκρασίες. Υψηλή αντοχή σε φθορά και διάβρωση. Καλές µηχανικές, ηλεκτροµαγνητικές και οπτικές ιδιότητες, σχετικά µικρή πυκνότητα. Ψαθυρή συµπεριφορά έναντι καταπόνησης και αστοχίας. 1. Αλουµίνα (Al 2 O 3 ) Αντιπροσωπεύει το 25% περίπου του στερεού φλοιού της γης, αλλά δεν απαντάται συνήθως µε την ελεύθερη µορφή της. Συνηθέστερες πηγές απ όπου λαµβάνεται η αλουµίνα είναι: ο υδραργιλίτης ή γυψίτης (Al(OH) 3 ), o βωξίτης (Al 2 O(OH) 4 ή Al 2 O 3 2H 2 O) και ο διάσπορος (Al 2 O(OH) ή Al 2 O 3 H 2 O). Μέθοδοι παρασκευής αλουµίνας (α) ΙΕΡΓΑΣΙΑ BAYER Εφαρµόζεται στην παραγωγή φθηνής αλουµίνας από βωξίτη. Περιλαµβάνει 5 στάδια: προετοιµασία πρώτης ύλης, πέψη, καθαρισµός, καταβύθιση και πύρωση. Λαµβάνει χώρα η ακόλουθη συνολική αντίδραση: Al O(OH) + NaOH + H O 4 atm o C ιάλυµα αργιλικού νατρίου + Απόβλητα Το διάλυµα αργιλικού νατρίου αποχωρίζεται, συµπυκνώνεται µέχρι κορεσµού, υφίσταται γήρανση (σχηµατισµός λεπτόκοκκου γυψίτη) και µε υδρόλυση µετατρέπεται σε παχύρρευστο ίζηµα Al(OH) 3. Ακολουθεί πύρωση σε θερµοκρασία 1200 ο C. Σηµείωση: Στη φάση της πέψης αποµακρύνονται οι κύριες προσµίξεις (Fe, Si, Ti). (β) ΠΥΡΟΓΕΝΕΤΙΚΗ ΙΕΡΓΑΣΙΑ Ο βωξίτης αντιδρά µε Na 2 CO 3 (στους 1200 ο C) και µετατρέπεται σε µία σειρά αλάτων του Na µε έκλυση CO 2. Ακολουθεί κατεργασία µε νερό και αποµακρύνονται το αργιλικό και το πυριτικό νάτριο, ενώ από την υδρόλυση του σιδηρικού νατρίου προκύπτει ίζηµα (ερυθρά ιλύς), το οποίο υφίσταται κατεργασία ανάλογη της διαδικασίας Bayer για την παραγωγή αλουµίνας. Πρόκειται για µεγάλου κόστους διεργασία. (γ) ΜΕΘΟ ΟΣ PENIAKOFF Κατεργασία του βωξίτη, ανάµιξη του µε Na 2 SO 4 και κωκ και θέρµανση στους ο C. Εξώθερµη αντίδραση µε έκλυση SO 2 και CO και ταυτόχρονη παραγωγή αλάτων νατρίου, που υπόκεινται σε ανάλογη διεργασία µε τις προηγούµενες µεθόδους. Παράγεται αλουµίνα µικρότερης καθαρότητας αλλά µε µικρότερο κόστος. (δ) ΜΕΘΟ ΟΣ ΑΡΓΙΛΩΝ Θέρµανση καολινίτη στους 500 ο C προς µετασχηµατισµό του σε µετακαολινίτη. Ακολουθεί κατεργασία µε HCl ή H 2 SO 4 και λαµβάνεται αλουµίνα στο διάλυµα, που υποβάλλεται σε συµπύκνωση και κατεργασία ανάλογη των προηγουµένων µεθόδων, σύµφωνα µε την αντίδραση ο 500 C Al Si O (OH) Μετακαολινίτης + H SO + Al (SO ) (διάλ.) (ε) ΧΗΜΙΚΗ ΙΕΡΓΑΣΙΑ Αντίδραση καολινίτη µε όξινο θεεικό αµµώνιο και σχηµατισµός αργιλο-αµµωνιακού άλατος. Επανακρυστάλλωση του αργιλικού άλατος τόσες φορές µέχρις ότου επιτευχθεί η επιθυµητή καθαρότητα. Κατεργασία αργιλικού διαλύµατος µε αµµωνία προς σχηµατισµό γυψίτη. Έκπλυση του Αl(OH) 3 και πύρωση του προς σχηµατισµό αλουµίνας. Ανάλογα µε τη θερµοκρασία πύρωσης προκύπτει και διαφορετικός τύπος αλουµίνας. 11

12 Τύποι αλουµίνας α-αl 2 O 3 : Καθαρή αλουµίνα, µε εξαγωνική δοµή. Προκύπτει µε πύρωση του γυψίτη στους o C για µία ώρα. β-αl 2 O 3 : Τριαδικό οξείδιο που προκύπτει από την επίδραση των προσµίξεων κατιόντων στη βασική εξαγωνική δοµή της αλουµίνας. Παράγεται από την αντίδραση του Al 2 O 3 µε το Na 2 CO 3 στους 1100 ο C. γ-αl 2 O 3 : Προηγείται της α-αl 2 O 3 κατά την πύρωση του γυψίτη. Ιδιότητες και χρήσεις Η αλουµίνα έχει πολύ καλές µηχανικές ιδιότητες, υψηλή δυστηκτότητα και µονωτικές ιδιότητες. Τυπικές τιµές βασικών ιδιοτήτων της αλουµίνας παρουσιάζονται στον Πίν. 5. ΠΙΝΑΚΑΣ 5: Ιδιότητες αλουµίνας Ιδιότητα Τιµή Χαρακτηρισµός Μέτρο ελαστικότητας (GPa) Υψηλό Σκληρότητα (GPa) Υψηλή υσθραυστότητα (ΜΡam 1/2 ) Χαµηλή Αντοχή σε κάµψη (ΜΡa) Ικανοποιητική Μέγεθος κόκκου (µm) Από θερµή συµπίεση Από πυροσυσσωµάτωση Συντελεστής θερµικής διαστολής (Κ -1 ) Υψηλός Συντελεστής θερµικής αγωγιµότητας (Wm -1 K -1 ) 8 Χαµηλός Χρησιµοποιείται για ηλεκτρική και θερµική µόνωση, για κοπτικά εργαλεία, για κατασκευή laser YAG, στην οδοντιατρική και προσθετική ιατρική, στην κατασκευή πυρίµαχων (σε µίγµα µε άλλα οξείδια, κλπ., βλ. Σχ. 11. Σχήµα 11: Προϊόντα αλουµίνας 12

13 2. Ζιρκονία (ΖrO 2 ) Κρυσταλλώνεται σε 3 διαφορετικά κρυσταλλογραφικά συστήµατα ως εξής, βλ. Σχ. 12: Σε θερµοκρασία Τ > 2680 ο C: Κυβική δοµή (c-phase). Σε θερµοκρασία µεταξύ ο C: Τετραγωνική δοµή (t-phase). Σε θερµοκρασία Τ < 1150 ο C: οµή στο µονοκλινές σύστηµα (m-phase). Σχήµα 12: Κρυσταλικές δοµές ζιρκονίας Σηµείωση: 1. Κατά το µαρτενσιτικό µετασχηµατισµό από την τετραγωνική στη µονοκλινή ζιρκονία σηµειώνεται αύξηση του όγκου της (~3%) που οδηγεί σε ρωγµάτωση του υλικού. 2. Για τη σταθεροποίηση του πλέγµατος και την αποτροπή ρωγµάτωσης προστίθενται τα οξείδια MgO, CaO, Y 2 O 3 και CeO 2 (stabilizing oxides). Ανάλογα µε το ποσοστό του προστιθέµενου οξειδίου σταθεροποίησης, λαµβάνονται διάφορα είδη ζιρκονίας, βλ. Σχ 13. Για παράδειγµα, στην περίπτωση προσθήκης υττρίας (Y 2 O 3 ): Προσθήκη υττρίας σε ποσοστό mol µεγαλύτερο από 9% δίνει ζιρκονία κυβικής δοµής, γνωστή ως πλήρως σταθεροποιηµένη ζιρκονία (fully stabilized zirconia, FSZ). H FSZ χρησιµοποιείται σε ηλεκτρικές εφαρµογές. Προσθήκη υττρίας σε ποσοστό mol µεταξύ 3-9% δίνει τη µερικώς σταθεροποιηµένη ζιρκονία (partially stabilized zirconia, ΡSZ), στην οποία συνυπάρχουν και οι 3 κρυσταλλικές δοµές. Η PSZ έχει χαµηλή θερµική αγωγιµότητα που παραµένει σταθερή µε µεταβολή της θερµοκρασίας και υψηλό συντελεστή θερµικής διαστολής. Χαρακτηριστικές ιδιότητες της PSZ-ζιρκονίας για διάφορα συστήµατα οξειδίων σταθεροποίησης παρουσιάζονται στον Πιν. 6. Προσθήκη υττρίας σε ποσοστό mol µικρότερο από 3% δίνει λεπτόκοκκη τετραγωνική πολυκρυσταλλική ζιρκονία (tetragonal zirconia polycrystals, TZP), µε πολύ καλή µηχανική αντοχή. Χαρακτηριστικές ιδιότητες της TZP-ζιρκονίας για διάφορα συστήµατα οξειδίων σταθεροποίησης παρουσιάζονται στον Πιν. 7. ΠΙΝΑΚΑΣ 6: Ιδιότητες της PSZ-ζιρκονίας Ιδιότητα Y - PSZ Ca - PSZ Mg - PSZ Προσθήκη σταθεροποιητή (% κ.β.) Σκληρότητα (GPa) Μέτρο ελαστικότητας (GPa) Αντοχή σε κάµψη (ΜΡa) υσθραυστότητα (ΜΡam 1/2 )

14 ΠΙΝΑΚΑΣ 7: Ιδιότητες της TZP-ζιρκονίας Ιδιότητα Y - TZP Ce - TZP Προσθήκη σταθεροποιητή (% κ.β.) Σκληρότητα (GPa) Μέτρο ελαστικότητας (GPa) Αντοχή σε κάµψη (ΜΡa) υσθραυστότητα (ΜΡam 1/2 ) Σχήµα 13: Είδη ζιρκονίας κατά την προσθήκη υττρίας Στο Σχ. 14 δίνονται παραδείγµατα διαφόρων εξαρτηµάτων κατασκευασµένων από ζιρκονία. Σχήµα 14: Παραδείγµατα εφαρµογών ζιρκονίας 14

ΚΕΡΑΜΙΚΑ ΥΛΙΚΑ. Δρ.-Μηχ. Άγγελος Μαρκόπουλος Λέκτορας ΕΜΠ Τομέας Τεχνολογίας των Κατεργασιών

ΚΕΡΑΜΙΚΑ ΥΛΙΚΑ. Δρ.-Μηχ. Άγγελος Μαρκόπουλος Λέκτορας ΕΜΠ Τομέας Τεχνολογίας των Κατεργασιών ΚΕΡΑΜΙΚΑ ΥΛΙΚΑ Δρ.-Μηχ. Άγγελος Μαρκόπουλος Λέκτορας ΕΜΠ Τομέας Τεχνολογίας των Κατεργασιών ΚΕΡΑΜΙΚΑ - CERAMICS Ο όρος κεραμικό υποδηλώνει το υλικό που έχει αποκτήσει τις ιδιότητές του με έψηση (επεξεργασία

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία Θερµικών/Μηχανικών Επεξεργασιών και δοµής των Κεραµικών, Γυαλιών

Στοιχεία Θερµικών/Μηχανικών Επεξεργασιών και δοµής των Κεραµικών, Γυαλιών Στοιχεία Θερµικών/Μηχανικών Επεξεργασιών και δοµής των Κεραµικών, Γυαλιών Βασισµένοστο Norman E. Dowling, Mechanical Behavior of Materials, Third Edition, Pearson Education, 2007 1 Κεραµικάκαιγυαλιά Τα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΗΓΜΕΝΑ ΚΕΡΑΜΙΚΑ ΥΨΗΛΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ

ΠΡΟΗΓΜΕΝΑ ΚΕΡΑΜΙΚΑ ΥΨΗΛΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΚΕΦΕ «ΗΜΟΚΡΙΤΟΣ» ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΥΛΙΚΩΝ Εργαστήριο προηγµένων Κεραµικών Υλικών ΠΡΟΗΓΜΕΝΑ ΚΕΡΑΜΙΚΑ ΥΨΗΛΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ρ Γεώργιος Βεκίνης ΕΞΕΛΙΞΗ ΥΛΙΚΩΝ ΣΤΟΝ ΧΡΟΝΟ ΚΙΝΗΤΡΑ ΕΞΕΛΙΞΗΣ ΥΛΙΚΩΝ 1. Ανταπόκριση

Διαβάστε περισσότερα

ΥΛΙΚΑ ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ

ΥΛΙΚΑ ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ ΥΛΙΚΑ ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ Ι 2 Κατηγορίες Υλικών ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΥΛΙΚΩΝ Παραδείγματα Το πεντάγωνο των υλικών Κατηγορίες υλικών 1 Ορυκτά Μέταλλα Φυσικές πηγές Υλικάπουβγαίνουναπότηγημεεξόρυξηήσκάψιμοή

Διαβάστε περισσότερα

5. ΤΟ ΠΥΡΙΤΙΟ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός

5. ΤΟ ΠΥΡΙΤΙΟ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός 5. ΤΟ ΠΥΡΙΤΙΟ Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός Σκοπός του μαθήματος: Να εντοπίζουμε τη θέση του πυριτίου στον περιοδικό πίνακα Να αναφέρουμε τη χρήση του πυριτίου σε υλικά όπως

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχεία Επιστήµης Κεραµικών

Στοιχεία Επιστήµης Κεραµικών Στοιχεία Επιστήµης Κεραµικών ιδάσκων : ρ Ειρήνη Θεοφανίδου Email: eirini@iesl.forth.gr eirini_th@yahoo.com Τηλ: : 2810 391133 Ώρες διδασκαλίας: Τρίτη 11:00-14:00 14:00, Αίθουσα Β2 Χηµικού Εισαγωγή 2 ιαλέξεις

Διαβάστε περισσότερα

7.14 Προβλήματα για εξάσκηση

7.14 Προβλήματα για εξάσκηση 7.14 Προβλήματα για εξάσκηση 7.1 Το ορυκτό οξείδιο του αλουμινίου (Corundum, Al 2 O 3 ) έχει κρυσταλλική δομή η οποία μπορεί να περιγραφεί ως HCP πλέγμα ιόντων οξυγόνου με τα ιόντα αλουμινίου να καταλαμβάνουν

Διαβάστε περισσότερα

Na 2. +CO 2 + 2HCl 2NaCl + SiO 2

Na 2. +CO 2 + 2HCl 2NaCl + SiO 2 Το διοξείδιο του πυριτίου εμφανίζεται ως άμορφο και ως κρυσταλλικό. Ο χαλαζίας είναι η πιο σημαντική κρυσταλλική μορφή του διοξειδίου του πυριτίου. Παρασκευάζεται σύμφωνα με την αντίδραση: SiO 2 +Na 2

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΒΡΩΣΗΑΝΑΣΚΑΦΙΚΩΝ ΓΥΑΛΙΝΩΝΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΩΝ

ΙΑΒΡΩΣΗΑΝΑΣΚΑΦΙΚΩΝ ΓΥΑΛΙΝΩΝΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΩΝ ΙΑΒΡΩΣΗΑΝΑΣΚΑΦΙΚΩΝ ΓΥΑΛΙΝΩΝΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΦΘΟΡΑΣ ΤΟΥ ΓΥΑΛΙΟΥ Eνδογενείς και εξωγενείς. Eνδογενείς: Η σύσταση του γυαλιού. Υλικά που σχηµατίζουν το δίκτυο του γυάλινου υλικού. ιοξείδιο του πυριτίου

Διαβάστε περισσότερα

6. ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΜΕΡΩΝ

6. ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΜΕΡΩΝ 6-1 6. ΘΕΡΜΙΚΕΣ Ι ΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΠΟΛΥΜΕΡΩΝ 6.1. ΙΑ ΟΣΗ ΤΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ Πολλές βιοµηχανικές εφαρµογές των πολυµερών αφορούν τη διάδοση της θερµότητας µέσα από αυτά ή γύρω από αυτά. Πολλά πολυµερή χρησιµοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

1.2. Ο ΣΙΔΗΡΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΑΜΑΤΑ ΤΟΥ.

1.2. Ο ΣΙΔΗΡΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΑΜΑΤΑ ΤΟΥ. 1.2. Ο ΣΙΔΗΡΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΡΑΜΑΤΑ ΤΟΥ. Ο σίδηρος πολύ σπάνια χρησιμοποιείται στη χημικά καθαρή του μορφή. Συνήθως είναι αναμεμειγμένος με άλλα στοιχεία, όπως άνθρακα μαγγάνιο, νικέλιο, χρώμιο, πυρίτιο, κ.α.

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Συνθέτων Υλικών

Εργαστήριο Συνθέτων Υλικών Εργαστήριο Συνθέτων Υλικών Εργαστηριακή Άσκηση 04 ΥΛΙΚΑ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ Διδάσκων Δρ Κατσιρόπουλος Χρήστος Τμήμα Μηχανολογίας ΑΤΕΙ Πατρών 2014-15 1 Ταξινόμηση ΣΥ 2 Διάφοροι Τύποι ινών 3 Ίνες Άνθρακα -υψηλές ειδικές

Διαβάστε περισσότερα

Kαρβίδιο πυριτίου, ευγενές κορούνδιο και κανονικό κορούνδιο

Kαρβίδιο πυριτίου, ευγενές κορούνδιο και κανονικό κορούνδιο Kαρβίδιο πυριτίου, ευγενές κορούνδιο και κανονικό κορούνδιο c/o Cerablast GmbH & Co.KG Gerhard-Rummler-Str.2 D-74343 Sachsenheim / Γερμανία Tηλέφωνο: 0049 7147 220824 Τελεφαξ: 0049 7147 220840 E-Mail:

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΙΚΗ ΑΠΟΣΑΘΡΩΣΗ Σ' όλα τα επίπεδα και σ' όλα τα περιβάλλοντα, η χηµική αποσάθρωση εξαρτάται οπό την παρουσία νερού καθώς και των στερεών και αερίων

ΧΗΜΙΚΗ ΑΠΟΣΑΘΡΩΣΗ Σ' όλα τα επίπεδα και σ' όλα τα περιβάλλοντα, η χηµική αποσάθρωση εξαρτάται οπό την παρουσία νερού καθώς και των στερεών και αερίων ΑΠΟΣΑΘΡΩΣΗ Η αποσάθρωση ορίζεται σαν η διάσπαση και η εξαλλοίωση των υλικών κοντά στην επιφάνεια της Γης, µε τοσχηµατισµό προιόντων που είναι σχεδόν σε ισορροπία µε τηνατµόσφαιρα, την υδρόσφαιρα και τη

Διαβάστε περισσότερα

ΥΛΙΚΑ ΚΟΠΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ

ΥΛΙΚΑ ΚΟΠΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ ΥΛΙΚΑ ΚΟΠΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΛΕΙΩΝ 1. ΥΛΙΚΑ ΚΑΤΑΣΚΕΥΗΣ ΚΕ (α) Ανθρακούχοι και κραματωμένοι χάλυβες (β) Χυτοκράματα (γ) Ταχυχάλυβες (δ) Σκληρομέταλλα (ε) Κεραμικά υλικά (στ) Βιομηχανικός αδάμας (ζ) Συνθετικά υπέρσκληρα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΡΥΣΤΑΛΛΟΓΡΑΦΙΑΣ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΡΥΣΤΑΛΛΟΓΡΑΦΙΑΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΡΥΣΤΑΛΛΟΓΡΑΦΙΑΣ 1. ΓΕΝΙΚΑ Από τις καταστάσεις της ύλης τα αέρια και τα υγρά δεν παρουσιάζουν κάποια τυπική διάταξη ατόμων, ενώ από τα στερεά ορισμένα παρουσιάζουν συγκεκριμένη διάταξη ατόμων

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΚΡΑΜΑΤΑ ΜΕΡΟΣ Α : ΣΙ ΗΡΟΥΧΑ ΚΡΑΜΑΤΑ

ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΚΡΑΜΑΤΑ ΜΕΡΟΣ Α : ΣΙ ΗΡΟΥΧΑ ΚΡΑΜΑΤΑ ΓΕΝΙΚΑ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΑ ΚΡΑΜΑΤΑ ΜΕΡΟΣ Α : ΣΙ ΗΡΟΥΧΑ ΚΡΑΜΑΤΑ B. ΧYΤΟΣΙ ΗΡΟΙ Είναι κράµατα Fe-C-Si. Η µικροδοµή και οι ιδιότητές τους καθορίζονται από τις π(c), π(si) και τους ρυθµούς απόψυξης. Οι χυτοσίδηροι

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΕΔΑΦΩΝ

ΧΗΜΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΕΔΑΦΩΝ Εδαφικά κολλοειδή Ανόργανα ορυκτά (άργιλος) ή οργανική ουσία (χούμος) με διάμετρο μικρότερη από 0,001 mm ή 1μ ανήκουν στα κολλοειδή. Ηάργιλος(

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΚΑΙ ΧΗΜΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ

ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΚΑΙ ΧΗΜΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΒΩΞΙΤΕΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΚΑΙ ΧΗΜΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΒΩΞΙΤΩΝ Το 1844 ο Γάλλος επιστήμονας Dufrenoy χαρακτήρισε το ορυκτό που μελετήθηκε το 1821 απο το Γάλλο χημικός Berthier στο χωριό Les Baux, της Ν. Γαλλίας ως

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ÓÕÍÅÉÑÌÏÓ

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ÓÕÍÅÉÑÌÏÓ ΤΑΞΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑ Α Α ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΧΗΜΕΙΑ Ηµεροµηνία: Τετάρτη 23 Απριλίου 2014 ιάρκεια Εξέτασης: 2 ώρες ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. δ Α2. γ Α3. α Α4. δ Α5. β Α6. α) ιαλυτότητα ορίζεται η µέγιστη ποσότητα µιας ουσίας

Διαβάστε περισσότερα

Χημεία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος:

Χημεία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ. Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: Χημεία Β Γυμνασίου ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΣΚΗΣΕΩΝ Τ μαθητ : Σχολικό Έτος: 1 1.2 Καταστάσεις των υλικών 1. Συμπληρώστε το παρακάτω σχεδιάγραμμα 2 2. Πώς ονομάζονται οι παρακάτω μετατροπές της φυσικής κατάστασης; 3 1.3

Διαβάστε περισσότερα

8. ΜΗ ΜΕΤΑΛΛΙΚΑ ΥΛΙΚΑ

8. ΜΗ ΜΕΤΑΛΛΙΚΑ ΥΛΙΚΑ 72 8. ΜΗ ΜΕΤΑΛΛΙΚΑ ΥΛΙΚΑ 8.1 Πολυμερή 8.1.1 Πολυμερή και πολυμερισμός Τα πολυμερή είναι γνωστά ευρέως και ως πλαστικά, επειδή πολλά από αυτά είναι εύπλαστα, δηλαδή παραμορφώνονται εύκολα. Οι χρήσεις είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΙΚΕΣ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ ΧΑΛΥΒΩΝ

ΘΕΡΜΙΚΕΣ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ ΧΑΛΥΒΩΝ ΘΕΡΜΙΚΕΣ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ ΧΑΛΥΒΩΝ ΑΝΟΠΤΗΣΗ - ΒΑΦΗ - ΕΠΑΝΑΦΟΡΑ ΓΕΝΙΚΑ Στο Σχ. 1 παρουσιάζεται µια συνολική εικόνα των θερµικών κατεργασιών που επιδέχονται οι χάλυβες και οι περιοχές θερµοκρασιών στο διάγραµµα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΙΑΚO ΚOΣΚΙΝΟ ΖΕOΛΙΘΟΣ NaX

ΜΟΡΙΑΚO ΚOΣΚΙΝΟ ΖΕOΛΙΘΟΣ NaX Πανεπιστήμιο Κρήτης Τμήμα Επιστήμης & Τεχνολογίας Υλικών Εργαστήριο Χημείας Υλικών Γεράσιμος Αρματάς ΜΟΡΙΑΚO ΚOΣΚΙΝΟ ΖΕOΛΙΘΟΣ NaX ΖΕΟΛΙΘΟΙ Οι ζεόλιθοι (από το ζέω και λίθος) είναι μικροπορώδη, κρυσταλλικά

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΙΚΗ ΑΠΟΣΑΘΡΩΣΗ ΚΑΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ

ΧΗΜΙΚΗ ΑΠΟΣΑΘΡΩΣΗ ΚΑΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ ΧΗΜΙΚΗ ΑΠΟΣΑΘΡΩΣΗ ΚΑΙ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Χημική αποσάθρωση Διάσπαση και εξαλλοίωση υλικών κοντά στην επιφάνεια της γης Σχηματισμός προϊόντων κοντά σε κατάσταση χημικής ισορροπίας με την ατμόσφαιρα,

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ιωάννης Καλαμαράς, Διδάκτωρ Χημικός. Όλα τα Σωστό-Λάθος της τράπεζας θεμάτων για τη Χημεία Α Λυκείου

Δρ. Ιωάννης Καλαμαράς, Διδάκτωρ Χημικός. Όλα τα Σωστό-Λάθος της τράπεζας θεμάτων για τη Χημεία Α Λυκείου Όλα τα Σωστό-Λάθος της τράπεζας θεμάτων για τη Χημεία Α Λυκείου 1. Το ιόν του νατρίου, 11Νa +, προκύπτει όταν το άτομο του Na προσλαμβάνει ένα ηλεκτρόνιο. Λ, όταν αποβάλλει ένα ηλεκτρόνιο 2. Σε 2 mol NH3

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΙΚΕΣ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΘΕΡΜΙΚΕΣ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ ΘΕΡΜΙΚΕΣ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ ΓENIKA Θερµική κατεργασία είναι σύνολο διεργασιών που περιλαµβάνει τη θέρµανση και ψύξη µεταλλικού προϊόντος σε στερεά κατάσταση και σε καθορισµένες θερµοκρασιακές και χρονικές συνθήκες.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟ ΟΙ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗΣ ΜΕΤΑΛΛΙΚΩΝ ΥΛΙΚΩΝ

ΜΕΘΟ ΟΙ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗΣ ΜΕΤΑΛΛΙΚΩΝ ΥΛΙΚΩΝ ΜΕΘΟ ΟΙ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗΣ ΜΕΤΑΛΛΙΚΩΝ ΥΛΙΚΩΝ ΓΕΝΙΚΑ ΟΡΙΣΜΟΣ Σκλήρυνση µεταλλικού υλικού είναι η ισχυροποίησή του έναντι πλαστικής παραµόρφωσης και χαρακτηρίζεται από αύξηση της σκληρότητας, του ορίου διαρροής

Διαβάστε περισσότερα

Ηλίας Χατζηθεοδωρίδης, Απρίλιος 2007 ΠΥΡΙΤΙΚΆ ΟΡΥΚΤΆ

Ηλίας Χατζηθεοδωρίδης, Απρίλιος 2007 ΠΥΡΙΤΙΚΆ ΟΡΥΚΤΆ Ηλίας Χατζηθεοδωρίδης, Απρίλιος 2007 ΠΥΡΙΤΙΚΆ ΟΡΥΚΤΆ 92% των ορυκτών του φλοιού της γης είναι πυριτικά 39% 12% 12% 11% 5% 5% 5% 3% 8% Πλαγιόκλαστα Αλκαλικοί άστριοι Χαλαζίας Πυρόξενοι Αμφίβολοι Μαρμαρυγίες

Διαβάστε περισσότερα

«γεωλογικοί σχηματισμοί» - «γεωϋλικά» όρια εδάφους και βράχου

«γεωλογικοί σχηματισμοί» - «γεωϋλικά» όρια εδάφους και βράχου «γεωλογικοί σχηματισμοί» - «γεωϋλικά» έδαφος (soil) είναι ένα φυσικό σύνολο ορυκτών κόκκων που μπορούν να διαχωριστούν με απλές μηχανικές μεθόδους (π.χ. ανακίνηση μέσα στο νερό) όλα τα υπόλοιπα φυσικά

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρική Αγωγιμότητα των μεταλλικών Υλικών

Ηλεκτρική Αγωγιμότητα των μεταλλικών Υλικών Τα αγώγιμα υλικά Ηλεκτρική Αγωγιμότητα των μεταλλικών Υλικών Mακροσκοπικά η ηλεκτρική συμπεριφορά των υλικών είναι: Τα ηλεκτρόνια μπορούν να κινηθούν ελεύθερα στο κρυσταλλικό πλέγμα I=V/R {R=ρL/S, σ=1/ρ

Διαβάστε περισσότερα

Α ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

Α ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΑΡΧΗ 1 ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Α ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 23/04/2014 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6) ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α1 έως Α4 να γράψετε στο τετράδιο σας το γράµµα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. 1.1 Ο κόσμος των υλικών

Εισαγωγή. 1.1 Ο κόσμος των υλικών Εισαγωγή 1 1 Εισαγωγή Βατάλης Αργύρης 1.1 Ο κόσμος των υλικών Tα υλικά αποτελούν μέρος της βάσης όλων των τεχνολογικών εξελίξεων. Όλες οι ανθρώπινες δραστηριότητες και το επίπεδο ζωής επηρεάζονται σε μεγάλο

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνολογία Υάλου (Glass Technology)

Τεχνολογία Υάλου (Glass Technology) Τεχνολογία Υάλου (Glass Technology) Η παραγωγή υάλου ξεκινά με την ανάμειξη των αρχικών υλικών που αποτελούνται στο μεγαλύτερο μέρος τους από φυσικά ορυκτά ( άμμος ασβεστόλιθος) και σε μικρότερες ποσότητες

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΚΕΙΟ ΚΥΚΚΟΥ ΠΑΦΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2010 2011 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2011 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ : Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΑΘΜΟΣ:.

ΛΥΚΕΙΟ ΚΥΚΚΟΥ ΠΑΦΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2010 2011 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2011 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ : Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΑΘΜΟΣ:. ΛΥΚΕΙΟ ΚΥΚΚΟΥ ΠΑΦΟΥ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2010 2011 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2011 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ ΤΑΞΗ : Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΑΘΜΟΣ:. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ : 24.05.2011 ΧΡΟΝΟΣ : 10.30 12.30 ( Χημεία - Φυσιογνωστικά)

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΚΕΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ, ΛΕΜΕΣΟΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2004 2005 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2005 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ

ΛΥΚΕΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ, ΛΕΜΕΣΟΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2004 2005 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2005 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ ΛΥΚΕΙΟ ΑΓΙΑΣ ΦΥΛΑΞΕΩΣ, ΛΕΜΕΣΟΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2004 2005 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2005 ΜΑΘΗΜΑ : ΧΗΜΕΙΑ Τάξη : Β Λυκείου Ηµεροµηνία : 8/06/2005 ιάρκεια : 2,5 ώρες Αριθµός σελίδων: 5 Χρήσιµα

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Συνθέτων Υλικών

Εργαστήριο Συνθέτων Υλικών Εργαστήριο Συνθέτων Υλικών Εργαστηριακή Άσκηση 03 ΔΟΚΙΜΕΣ(TEST) ΤΩΝ ΠΟΛΥΜΕΡΩΝ Διδάσκων Δρ Κατσιρόπουλος Χρήστος Τμήμα Μηχανολογίας ΑΤΕΙ Πατρών 2014-15 1 Καταστροφικές μέθοδοι 1. Τεχνική διάλυσης της μήτρας

Διαβάστε περισσότερα

Μg + 2 HCL MgCl 2 +H 2

Μg + 2 HCL MgCl 2 +H 2 Εργαστηριακή άσκηση 3: Επεξήγηση πειραμάτων: αντίδραση/παρατήρηση: Μέταλλο + νερό Υδροξείδιο του μετάλλου + υδρογόνο Νa + H 2 0 NaOH + ½ H 2 To Na (Νάτριο) είναι αργυρόχρωμο μέταλλο, μαλακό, κόβεται με

Διαβάστε περισσότερα

Χηµεία Α Γενικού Λυκείου

Χηµεία Α Γενικού Λυκείου Χηµεία Α Γενικού Λυκείου Απαντήσεις στα θέματα της Τράπεζας Θεμάτων Συγγραφή απαντήσεων: 'Αρης Ασλανίδης Χρησιμοποιήστε τους σελιδοδείκτες (bookmarks) στο αριστερό μέρος της οθόνης για την πλοήγηση μέσα

Διαβάστε περισσότερα

2. ΜΕΤΑΛΛΑ - ΚΡΑΜΑΤΑ. 2.2 Κύριοι χημικοί δεσμοί

2. ΜΕΤΑΛΛΑ - ΚΡΑΜΑΤΑ. 2.2 Κύριοι χημικοί δεσμοί 1 2. ΜΕΤΑΛΛΑ - ΚΡΑΜΑΤΑ 2.1 Γενικά Τα μικρότερα σωματίδια της ύλης, που μπορούν να βρεθούν ελεύθερα και να διατηρούν τις ιδιότητες του σώματος στο οποίο ανήκουν, λέγονται μόρια. Τα ελάχιστα σωματίδια της

Διαβάστε περισσότερα

2.3 Είδη χημικών δεσμών: Ιοντικός ομοιοπολικός δοτικός ομοιοπολικός δεσμός.

2.3 Είδη χημικών δεσμών: Ιοντικός ομοιοπολικός δοτικός ομοιοπολικός δεσμός. 2.3 Είδη χημικών δεσμών: Ιοντικός ομοιοπολικός δοτικός ομοιοπολικός δεσμός. 11.1. Ποια είδη χημικών δεσμών γνωρίζετε; Υπάρχουν δύο βασικά είδη χημικών δεσμών: ο ιοντικός ή ετεροπολικός δεσμός και ο ομοιοπολικός

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΙΚΟΙ ΔΕΣΜΟΙ. Να δίδουν τον ορισμό του χημικού δεσμού. Να γνωρίζουν τα είδη των δεσμών. Να εξηγούν το σχηματισμό του ιοντικού ομοιοπολικού δεσμού.

ΧΗΜΙΚΟΙ ΔΕΣΜΟΙ. Να δίδουν τον ορισμό του χημικού δεσμού. Να γνωρίζουν τα είδη των δεσμών. Να εξηγούν το σχηματισμό του ιοντικού ομοιοπολικού δεσμού. ΧΗΜΙΚΟΙ ΔΕΣΜΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Στο τέλος αυτής της διδακτικής ενότητας οι μαθητές θα πρέπει να μπορούν: Να δίδουν τον ορισμό του χημικού δεσμού. Να γνωρίζουν τα είδη των δεσμών Να εξηγούν το σχηματισμό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΡΥΣΤΑΛΛΟΧΗΜΕΙΑΣ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΡΥΣΤΑΛΛΟΧΗΜΕΙΑΣ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΚΡΥΣΤΑΛΛΟΧΗΜΕΙΑΣ Κατάσταση της ύλης. Η Γεωχημεία κατά ένα μεγάλο μέρος ασχολείται με τη μετατροπή της ύλης από τη μια μορφή στην άλλη όπως γίνεται φανερό στην κρυστάλλωση των μαγμάτων, στη διάβρωση

Διαβάστε περισσότερα

2.3 ΜΕΡΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΜΕΤΑΛΛΩΝ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός

2.3 ΜΕΡΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΜΕΤΑΛΛΩΝ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός 2.3 ΜΕΡΙΚΕΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΩΝ ΜΕΤΑΛΛΩΝ Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός Σκοπός του μαθήματος: Να επισημαίνουμε τη θέση των μετάλλων στον περιοδικό πίνακα των στοιχείων. Να αναφέρουμε

Διαβάστε περισσότερα

Χαλκός Ε.Β=8,9g/cm 3 (χάλυβας=7,8g/cm 3 ) (αλουμίνιο 2,7g/cm 3 ) Σημείο τήξης 1084,6 C. Πολύ καλός αγωγός του ηλεκτρισμού

Χαλκός Ε.Β=8,9g/cm 3 (χάλυβας=7,8g/cm 3 ) (αλουμίνιο 2,7g/cm 3 ) Σημείο τήξης 1084,6 C. Πολύ καλός αγωγός του ηλεκτρισμού Εισαγωγή - Φυσ. Μετ. με Si με Sn με Pb με P με Zn με Cd με Cr Ε.Β=8,9g/cm 3 (χάλυβας=7,8g/cm 3 ) (αλουμίνιο 2,7g/cm 3 ) Σημείο τήξης 1084,6 C Πίνακας ηλεκτρικής και θερμικής αγωγιμότητας Πολύ καλός αγωγός

Διαβάστε περισσότερα

5. Να βρείτε τον ατομικό αριθμό του 2ου μέλους της ομάδας των αλογόνων και να γράψετε την ηλεκτρονιακή δομή του.

5. Να βρείτε τον ατομικό αριθμό του 2ου μέλους της ομάδας των αλογόνων και να γράψετε την ηλεκτρονιακή δομή του. Ερωτήσεις στο 2o κεφάλαιο από τράπεζα θεμάτων 1. α) Ποιος είναι ο μέγιστος αριθμός ηλεκτρονίων που μπορεί να πάρει κάθε μία από τις στιβάδες: K, L, M, N. β) Ποιος είναι ο μέγιστος αριθμός ηλεκτρονίων που

Διαβάστε περισσότερα

XHMEIA Α ΛΥΚΕΙΟΥ GI_A_CHIM_0_2530 ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ

XHMEIA Α ΛΥΚΕΙΟΥ GI_A_CHIM_0_2530 ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑΤΑ: XHMEIA Α ΛΥΚΕΙΟΥ GI_A_CHIM_0_2530 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 26/05/2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΗΛΙΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ 2.1 Δίνονται: υδρογόνο, 1H, άζωτο, 7N α) Να γράψετε την κατανοµή των ηλεκτρονίων σε στιβάδες

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ 1 Ο ( 1 Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ)

ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ 1 Ο ( 1 Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ) ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ 1 Ο ( 1 Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ) ΘΕΜΑ 1 Ο Να εξηγήσετε ποιες από τις παρακάτω προτάσεις είναι σωστές και να διορθώσετε τις λανθασµένες: 1. Τα άτοµα όλων των στοιχείων είναι διατοµικά.. Το 16 S έχει ατοµικότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΑ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ ΣΤΙΣ ΣΥΓΚΟΛΛΗΣΕΙΣ

ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΑ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ ΣΤΙΣ ΣΥΓΚΟΛΛΗΣΕΙΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΑ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ ΣΤΙΣ ΣΥΓΚΟΛΛΗΣΕΙΣ Τρεις κύριες ζώνες: Ζώνη μετάλλου συγκόλλησης (ζώνη τήξης) Θερμικά επηρεασμένη ζώνη (ζώνη μετασχηματισμών σε στερεή κατάσταση) Μέταλλο βάσης (ανεπηρέαστο υλικό)

Διαβάστε περισσότερα

4. ΑΝΘΡΑΚΑΣ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός

4. ΑΝΘΡΑΚΑΣ. Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός 4. ΑΝΘΡΑΚΑΣ Επιμέλεια παρουσίασης Παναγιώτης Αθανασόπουλος Δρ - Χημικός Σκοπός του μαθήματος: Να εντοπίζουμε τη θέση του άνθρακα στον περιοδικό πίνακα. Να ταξινομούμε τα διάφορα είδη άνθρακα σε φυσικούς

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΟΧΗΜΕΙΑ. Είδη ενέργειας ΘΕΡΜΟΔΥΝΑΜΙΚΟΙ ΟΡΙΣΜΟΙ

ΘΕΡΜΟΧΗΜΕΙΑ. Είδη ενέργειας ΘΕΡΜΟΔΥΝΑΜΙΚΟΙ ΟΡΙΣΜΟΙ ΘΕΡΜΟΧΗΜΕΙΑ Όλες οι χημικές αντιδράσεις περιλαμβάνουν έκλυση ή απορρόφηση ενέργειας υπό μορφή θερμότητας. Η γνώση του ποσού θερμότητας που συνδέεται με μια χημική αντίδραση έχει και πρακτική και θεωρητική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΤΣΙΜΕΝΤΟΥ ΚΑΙ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΣΥΝΘΕΣΗΣ ΤΟΥ ΜΕΙΓΜΑΤΟΣ ΤΩΝ ΠΡΩΤΩΝ ΥΛΩΝ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΟΥ ΚΛΙΝΚΕΡ ΤΣΙΜΕΝΤΟΥ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΤΣΙΜΕΝΤΟΥ ΚΑΙ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΣΥΝΘΕΣΗΣ ΤΟΥ ΜΕΙΓΜΑΤΟΣ ΤΩΝ ΠΡΩΤΩΝ ΥΛΩΝ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΟΥ ΚΛΙΝΚΕΡ ΤΣΙΜΕΝΤΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΤΣΙΜΕΝΤΟΥ ΚΑΙ ΣΚΥΡΟΔΕΜΑΤΟΣ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΣΥΝΘΕΣΗΣ ΤΟΥ ΜΕΙΓΜΑΤΟΣ ΤΩΝ ΠΡΩΤΩΝ ΥΛΩΝ ΣΤΗΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΟΥ ΚΛΙΝΚΕΡ ΤΣΙΜΕΝΤΟΥ Ε.Μ.Π., 2010 1 Μεθοδολογία προσδιορισμού της αναλογίας των πρώτων

Διαβάστε περισσότερα

Βουκλής Χ. Αλέξανδρος Αριθμός οξείδωσης, χημικοί τύποι, γραφή - ονοματολογία χημικών ενώσεων Παρουσίαση σε μορφή ερωτωαπαντήσεων

Βουκλής Χ. Αλέξανδρος Αριθμός οξείδωσης, χημικοί τύποι, γραφή - ονοματολογία χημικών ενώσεων Παρουσίαση σε μορφή ερωτωαπαντήσεων Βουκλής Χ. Αλέξανδρος Αριθμός οξείδωσης, χημικοί τύποι, γραφή ονοματολογία χημικών ενώσεων Παρουσίαση σε μορφή ερωτωαπαντήσεων 1. Τι εννοούμε όταν λέμε «η γλώσσα της Χημείας»; Η χημεία είναι μια συμβολική

Διαβάστε περισσότερα

7.a. Οι δεσμοί στα στερεά

7.a. Οι δεσμοί στα στερεά ΤΕΤΥ Σύγχρονη Φυσική Κεφ. 7-1 Κεφάλαιο 7. Στερεά Εδάφια: 7.a. Οι δεσμοί στα στερεά 7.b. Η θεωρία των ενεργειακών ζωνών 7.c. Νόθευση ημιαγωγών και εφαρμογές 7.d. Υπεραγωγοί 7.a. Οι δεσμοί στα στερεά Με

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 : ΠΕΡΙΟ ΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ - ΕΣΜΟΙ 2.1

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 : ΠΕΡΙΟ ΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ - ΕΣΜΟΙ 2.1 Χηµεία Α Λυκείου Φωτεινή Ζαχαριάδου 1 από 6 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 : ΠΕΡΙΟ ΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ - ΕΣΜΟΙ 2.1 Ατοµικό πρότυπο του Τα ηλεκτρόνια κινούνται σε Στιβάδα ή φλοιός ή Bhr καθορισµένες (επιτρεπτές) τροχιές ενεργειακή

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ 4η. Προσδιορίζεται ως η ικανότητα εξουδετέρωσης βάσεων

ΑΣΚΗΣΗ 4η. Προσδιορίζεται ως η ικανότητα εξουδετέρωσης βάσεων ΑΣΚΗΣΗ 4η Οξύτητα (Acidity) Θεωρητικό υπόβαθρο Προσδιορίζεται ως η ικανότητα εξουδετέρωσης βάσεων Εκφράζει την ποσοτική ικανότητα του νερού στην εξουδετέρωση ισχυρής βάσεως µέχρι επιθυµητής τιµής ph Οφείλεται

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγορίες Χημικών Αντιδράσεων

Κατηγορίες Χημικών Αντιδράσεων Κατηγορίες Χημικών Αντιδράσεων Β. ΜΕΤΑΘΕΤΙΚΕΣ ΑΝΤΙΔΡΑΣΕΙΣ Στις αντιδράσεις αυτές οι αριθμοί οξείδωσης όλων των στοιχείων που μετέχουν στην αντίδραση παραμένουν σταθεροί. Τέτοιες αντιδράσεις είναι οι: 1.

Διαβάστε περισσότερα

Μηχανικές ιδιότητες υάλων. Διάγραμμα τάσης-παραμόρφωσης (stress-stain)

Μηχανικές ιδιότητες υάλων. Διάγραμμα τάσης-παραμόρφωσης (stress-stain) Μηχανικές ιδιότητες υάλων Η ψαθυρότητα των υάλων είναι μια ιδιότητα καλά γνωστή που εύκολα διαπιστώνεται σε σύγκριση με ένα μεταλλικό υλικό. Διάγραμμα τάσης-παραμόρφωσης (stress-stain) E (Young s modulus)=

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγορίες και Βασικές Ιδιότητες Θερμοστοιχείων.

Κατηγορίες και Βασικές Ιδιότητες Θερμοστοιχείων. Κεφάλαιο 3 Κατηγορίες και Βασικές Ιδιότητες Θερμοστοιχείων. Υπάρχουν διάφοροι τύποι μετατροπέων για τη μέτρηση θερμοκρασίας. Οι βασικότεροι από αυτούς είναι τα θερμόμετρα διαστολής, τα θερμοζεύγη, οι μετατροπείς

Διαβάστε περισσότερα

6. To στοιχείο νάτριο, 11Na, βρίσκεται στην 1η (IA) ομάδα και την 2η περίοδο του Περιοδικού Πίνακα.

6. To στοιχείο νάτριο, 11Na, βρίσκεται στην 1η (IA) ομάδα και την 2η περίοδο του Περιοδικού Πίνακα. Όλα τα Σωστό-Λάθος της τράπεζας θεμάτων για τη Χημεία Α Λυκείου 1. Το ιόν του νατρίου, 11 Νa +, προκύπτει όταν το άτομο του Na προσλαμβάνει ένα ηλεκτρόνιο. 2. Σε 2 mol NH 3 περιέχεται ίσος αριθμός μορίων

Διαβάστε περισσότερα

10. Υλικά κοπτικών εργαλείων

10. Υλικά κοπτικών εργαλείων 10. Υλικά κοπτικών εργαλείων Διακρίνονται σε έξι κατηγορίες : ανθρακούχοι χάλυβες με μικρές προσμίξεις που δεν χρησιμοποιούνται πλέον σοβαρά, ταχυχάλυβες, σκληρομέταλλα, κεραμικά, CBN και διαμάντι. Ταχυχάλυβες

Διαβάστε περισσότερα

Τυποποιημένη δοκιμή διεισδύσεως λιπαντικών λίπων (γράσσων)

Τυποποιημένη δοκιμή διεισδύσεως λιπαντικών λίπων (γράσσων) 6 η Εργαστηριακή Άσκηση Τυποποιημένη δοκιμή διεισδύσεως λιπαντικών λίπων (γράσσων) Εργαστήριο Τριβολογίας Μάιος 2011 Αθανάσιος Μουρλάς Λιπαντικό λίπος (γράσσο) Το λιπαντικό λίπος ή γράσσο είναι ένα στερεό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑΤΑ 1. Στην ετικέτα φιάλης νερού Λουτρακίου (atural Mineral Water) αναγράφεται η τιμή ολικής σκληρότητας 89 αμερικανικοί βαθμοί σκληρότητας. Πόσα ml προτύπου διαλύματος EDTA

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ÊÏÑÕÖÁÉÏ ÅÕÏÓÌÏÓ

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2014 ÊÏÑÕÖÁÉÏ ÅÕÏÓÌÏÓ ΤΑΞΗ: ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΜΑΘΗΜΑ: ΘΕΜΑ Α Β ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ Ηµεροµηνία: Τετάρτη 3 Απριλίου 014 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ερωτήσεις Α1 έως και Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΕΛΚΥΣΜΟΣ ΚΡΑΜΑΤΩΝ ΜΕ ΜΝΗΜΗΣ ΣΧΗΜΑΤΟΣ

ΕΦΕΛΚΥΣΜΟΣ ΚΡΑΜΑΤΩΝ ΜΕ ΜΝΗΜΗΣ ΣΧΗΜΑΤΟΣ ΕΦΕΛΚΥΣΜΟΣ ΚΡΑΜΑΤΩΝ ΜΕ ΜΝΗΜΗΣ ΣΧΗΜΑΤΟΣ Το φαινόµενο της µνήµης σχήµατος συνδέεται µε τη δυνατότητα συγκεκριµένων υλικών να «θυµούνται» το αρχικό τους σχήµα ακόµα και µετά από εκτεταµένες παραµορφώσεις

Διαβάστε περισσότερα

Ζαχαριάδου Φωτεινή Σελίδα 1 από 21. Γ Λυκείου Κατεύθυνσης Κεφάλαιο 1: Ηλεκτρονιακή δοµή του ατόµου

Ζαχαριάδου Φωτεινή Σελίδα 1 από 21. Γ Λυκείου Κατεύθυνσης Κεφάλαιο 1: Ηλεκτρονιακή δοµή του ατόµου Ζαχαριάδου Φωτεινή Σελίδα 1 από 21 Γ Λυκείου Κατεύθυνσης Κεφάλαιο 1: Ηλεκτρονιακή δοµή του ατόµου Θέµατα Σωστού/Λάθους και Πολλαπλής επιλογής Πανελληνίων, ΟΕΦΕ, ΠΜ Χ Το 17Cl σχηµατίζει ενώσεις µε ένα µόνο

Διαβάστε περισσότερα

ηλεκτρονιακές Κατανοµή

ηλεκτρονιακές Κατανοµή ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΧΗΜΙΚΟΙ ΕΣΜΟΙ 1. ίνεται ο πίκας: Σύµβολο Στοιχείου Να Ηλεκτρονιακή Κατανοµή X K (2) L(4) Ψ K (2) L(8) M(7) Ζ K (2) L(7) αντιγράψετε τον πίκα Οµάδα Π.Π. στη κόλλα Περίοδος Π.Π. σας τον

Διαβάστε περισσότερα

dq dt μεταβολή θερμοκρασίας C = C m ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ J mole Θερμικές ιδιότητες Θερμοχωρητικότητα

dq dt μεταβολή θερμοκρασίας C = C m ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ J mole Θερμικές ιδιότητες Θερμοχωρητικότητα ΥΛΙΚΑ Ι ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ 7 κές Ιδιότητες ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΥΛΙΚΩΝ κές ιδιότητες Θερμοχωρητικότητα κή διαστολή κή αγωγιμότητα γμ κή τάση Θερμοχωρητικότητα Η θερμοχωρητικότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ Χημεία Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α, Β ΤΑΞΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α ΤΑΞΗ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΡΑΠΕΖΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αιωρήματα & Γαλακτώματα

Αιωρήματα & Γαλακτώματα Αιωρήματα & Γαλακτώματα Εαρινό εξάμηνο Ακ. Έτους 2014-15 Μάθημα 2ο 25 February 2015 Αιωρήματα Γαλακτώματα 1 Παρασκευή αιωρημάτων Οι μέθοδοι παρασκευής αιωρημάτων κατατάσσονται σε δύο μεγάλες κατηγορίες

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική Χημεία ΙΙ. Ηλεκτροχημικά στοιχεία. Κεφ.1 Ηλεκτροδιαλυτική τάση. Σημειώσεις για το μάθημα. Ευκλείδου Τ. Παναγιώτου Σ. Γιαννακουδάκης Π.

Φυσική Χημεία ΙΙ. Ηλεκτροχημικά στοιχεία. Κεφ.1 Ηλεκτροδιαλυτική τάση. Σημειώσεις για το μάθημα. Ευκλείδου Τ. Παναγιώτου Σ. Γιαννακουδάκης Π. Σημειώσεις για το μάθημα Φυσική Χημεία ΙΙ Ηλεκτροχημικά στοιχεία Κεφ.1 Ηλεκτροδιαλυτική τάση Ευκλείδου Τ. Παναγιώτου Σ. Γιαννακουδάκης Π. Τμήμα Χημείας ΑΠΘ 1. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΗΛΕΚΤΡΟΔΙΑΛΥΤΙΚΗ ΤΑΣΗ 1.1 των µετάλλων

Διαβάστε περισσότερα

Το γυαλί παρασκευάζεται με σύντηξη χαλαζιακής άμμου, η οποία αποτελεί το βασικό συστατικό του (διαμορφωτή), ενός ή περισσότερων συλλιπασμάτων και

Το γυαλί παρασκευάζεται με σύντηξη χαλαζιακής άμμου, η οποία αποτελεί το βασικό συστατικό του (διαμορφωτή), ενός ή περισσότερων συλλιπασμάτων και Το γυαλί παρασκευάζεται με σύντηξη χαλαζιακής άμμου, η οποία αποτελεί το βασικό συστατικό του (διαμορφωτή), ενός ή περισσότερων συλλιπασμάτων και ενός (ή περισσότερων) σταθεροποιητών. Αν δεν χρησιμοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΜΕΝΟΥΣΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΜΟΡΦΩΣΕΙΣ ΣΕ ΣΥΓΚΟΛΛΗΣΕΙΣ ΤΗΞΕΩΣ

ΠΑΡΑΜΕΝΟΥΣΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΜΟΡΦΩΣΕΙΣ ΣΕ ΣΥΓΚΟΛΛΗΣΕΙΣ ΤΗΞΕΩΣ ΠΑΡΑΜΕΝΟΥΣΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΜΟΡΦΩΣΕΙΣ ΣΕ ΣΥΓΚΟΛΛΗΣΕΙΣ ΤΗΞΕΩΣ Τοπική θέρμανση συγκολλούμενων τεμαχίων Ανομοιόμορφη κατανομή θερμοκρασιών, πουμεαβάλλεταιμετοχρόνο Θερμικές παραμορφώσεις στο μέταλλο προσθήκης

Διαβάστε περισσότερα

Τήξη Στερεών Πρώτων Υλών. Εξαγωγική Μεταλλουργία

Τήξη Στερεών Πρώτων Υλών. Εξαγωγική Μεταλλουργία Τήξη Στερεών Πρώτων Υλών Εξαγωγική Μεταλλουργία Τήξη Πρώτων Υλών και Μεταλλευμάτων Σκοπός της Τήξης (smelting) είναι η παραγωγή ρευστού μετάλλου, κράματος, χλωριούχου ένωσης ή matte. Η τήξη είναι μια διεργασία

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6.1 ΕΠΙΜΕΤΑΛΛΩΣΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6.1 ΕΠΙΜΕΤΑΛΛΩΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Ι 98 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6.1 ΕΠΙΜΕΤΑΛΛΩΣΗ Με τον όρο επιμετάλλωση εννοούμε τη δημιουργία ενός στρώματος μετάλλου πάνω στο μέταλλο βάσης για την προσθήκη ορισμένων επιθυμητών ιδιοτήτων. Οι ιδιότητες

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗ ΒΔΟΜΑΔΑ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΟΧΟΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΩΤΗ ΕΝΟΤΗΤΑ

ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗ ΒΔΟΜΑΔΑ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΟΧΟΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΩΤΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΓΡΑΦΕΙΑ ΕΠΙΘΕΩΡΗΤΩΝ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2007-2008 ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΤΗ ΒΔΟΜΑΔΑ ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΟΧΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα 2ο 2.1. Α) Β) α) 2.2. Α) Θέμα 4ο

Θέμα 2ο 2.1. Α) Β) α) 2.2. Α) Θέμα 4ο 2.1. Α) Το στοιχείο X έχει 17 ηλεκτρόνια. Αν στον πυρήνα του περιέχει 3 νετρόνια περισσότερα από τα πρωτόνια, να υπολογισθούν ο ατομικός και ο μαζικός αριθμός του στοιχείου Χ. (μονάδες 6) Β) α) Να γίνει

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: Τεχνολογία Μετρήσεων ΙΙ

ΜΑΘΗΜΑ: Τεχνολογία Μετρήσεων ΙΙ ΜΑΘΗΜΑ: Τεχνολογία Μετρήσεων ΙΙ ΔΙΔΑΣΚΩΝ: Αν. Καθ. Δρ Μαρία Α. Γούλα ΤΜΗΜΑ: Μηχανικών Περιβάλλοντος & Μηχανικών Αντιρρύπανσης 1 Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΑ ΑΛΟΥΜΙΝΙΟΥ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΑΛΟΥΜΙΝΙΟΥ

ΙΣΤΟΡΙΑ ΑΛΟΥΜΙΝΙΟΥ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΑΛΟΥΜΙΝΙΟΥ ΙΣΤΟΡΙΑ ΑΛΟΥΜΙΝΙΟΥ Το 1825 απομονώθηκε πρώτη φορά ως μέταλλο σε εργαστήριο (Hans Christian Orsted) Ταυτόχρονα ο αμερικάνος Charles Martin Hall και ο Γάλλος Paul Heroult έκαναν την πρώτη ηλεκτρόλυση αλούμινας

Διαβάστε περισσότερα

Εργαλειομηχανές και μηχανήματα Λείανσης Λείανση

Εργαλειομηχανές και μηχανήματα Λείανσης Λείανση Εργαλειομηχανές και μηχανήματα Λείανσης Λείανση 1 Λείανση Είναι η κατεργασία διαμόρφωσης ακριβείας των μεταλλικών υλικών με μηχανική κοπή που επιτυγχάνεται σε εργαλειομηχανές λείανσης, με τη βοήθεια κοπτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΣΚΟΙ ΚΟΠΗΣ MADE IN GERMANY

ΔΙΣΚΟΙ ΚΟΠΗΣ MADE IN GERMANY MADE IN GERMANY ΔΙΣΚΟΙ ΚΟΠΗΣ H πολυετής εμπειρία και τεχνογνωσία σε συνδυασμό με το πάθος για καινοτομία έχουν καταστήσει την εταιρία Sonneflex ως ένα από τα μεγαλύτερα ονόματα σε παγκόσμιο επίπεδο στον

Διαβάστε περισσότερα

2η Εργαστηριακή Άσκηση Εξάρτηση της ηλεκτρικής αντίστασης από τη θερμοκρασία Θεωρητικό μέρος

2η Εργαστηριακή Άσκηση Εξάρτηση της ηλεκτρικής αντίστασης από τη θερμοκρασία Θεωρητικό μέρος 2η Εργαστηριακή Άσκηση Εξάρτηση της ηλεκτρικής αντίστασης από τη θερμοκρασία Θεωρητικό μέρος Όπως είναι γνωστό από την καθημερινή εμπειρία τα περισσότερα σώματα που χρησιμοποιούνται στις ηλεκτρικές ηλεκτρονικές

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολή ορισμένων περιοδικών ιδιοτήτων

Μεταβολή ορισμένων περιοδικών ιδιοτήτων Μεταβολή ορισμένων περιοδικών ιδιοτήτων 1. Ερώτηση: Ποια θεωρούνται θεμελιώδη χαρακτηριστικά του ατόμου και γιατί; Θεμελιώδη χαρακτηριστικά του ατόμου είναι: η ατομική ακτίνα, η ενέργεια ιοντισμού και

Διαβάστε περισσότερα

2.1.Ο παρακάτω πίνακας δίνει μερικές πληροφορίες για τα άτομα των στοιχείων Mg και Cl: Αριθμός ηλεκτρονίων. Αριθμός νετρονίων Mg 12 12 Cl 35 17

2.1.Ο παρακάτω πίνακας δίνει μερικές πληροφορίες για τα άτομα των στοιχείων Mg και Cl: Αριθμός ηλεκτρονίων. Αριθμός νετρονίων Mg 12 12 Cl 35 17 2.1.Ο παρακάτω πίνακας δίνει μερικές πληροφορίες για τα άτομα των στοιχείων Mg και Cl: Στοιχείο Ατομικός αριθμός Μαζικός αριθμός Αριθμός ηλεκτρονίων Αριθμός πρωτονίων Αριθμός νετρονίων Mg 12 12 Cl 35 17

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΤΗΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΥΨΗΛΟΥ ΤΕΧΝΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝΕΡΥΘΡΑΙΛΥ- ΑΠΟΒΛΗΤΟ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ

ΑΝΑΚΤΗΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΥΨΗΛΟΥ ΤΕΧΝΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝΕΡΥΘΡΑΙΛΥ- ΑΠΟΒΛΗΤΟ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΤΟ ΕΜΠ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΟΠΟΡΙΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΣΥΜΠΟΣΙΟ ΓΙΑ ΤΑ 170 ΕΤΗ ΕΜΠ ΑΝΑΚΤΗΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΥΨΗΛΟΥ ΤΕΧΝΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝΕΡΥΘΡΑΙΛΥ- ΑΠΟΒΛΗΤΟ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Cerablast. -Λειαντικά µέσα αµµοβολής από γυαλί, κεραµικό υλικό και κορούνδιο-

Cerablast. -Λειαντικά µέσα αµµοβολής από γυαλί, κεραµικό υλικό και κορούνδιο- Cerablast -Λειαντικά µέσα αµµοβολής από γυαλί, κεραµικό υλικό και κορούνδιο- Rossaecker 9 D-74343 Sachsenheim / Γερµανία Tηλέφωνο: 0049 7147 220814 Τελεφαξ: 0049 7147 220840 E-Mail: info@cerablast.com

Διαβάστε περισσότερα

Αποσάθρωση. Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ

Αποσάθρωση. Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ Αποσάθρωση Ονομάζουμε τις μεταβολές στο μέγεθος, σχήμα και την εσωτερική δομή και χημική σύσταση τις οποίες δέχεται η στερεά φάση του εδάφους με την επίδραση των παραγόντων

Διαβάστε περισσότερα

Μεταλλουργικά προιόντα Μεταλλουργικές πρώτες ύλες Ιδιότητες Μετάλλων

Μεταλλουργικά προιόντα Μεταλλουργικές πρώτες ύλες Ιδιότητες Μετάλλων ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΜΕΤΑΛΛΕΙΩΝ - ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΑΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΥΛΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΙΑΣ 157 80 ΖΩΓΡΑΦΟΥ Παραγωγικές Διεργασίες Eξαγωγική Μεταλλουργία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΜΕΤΑΤΡΟΠΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΜΕΤΑΤΡΟΠΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΜΕΤΑΤΡΟΠΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ Κυψέλες καυσίμου με απευθείας τροφοδοσία φυσικού αερίου για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας:

Διαβάστε περισσότερα

( α πό τράπεζα θεµάτων) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 : ΠΕΡΙΟ ΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ - ΕΣΜΟΙ

( α πό τράπεζα θεµάτων) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 : ΠΕΡΙΟ ΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ - ΕΣΜΟΙ Χηµεία Α Λυκείου Φωτεινή Ζαχαριάδου 1 από 22 ( α πό τράπεζα θεµάτων) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 : ΠΕΡΙΟ ΙΚΟΣ ΠΙΝΑΚΑΣ - ΕΣΜΟΙ 35 1. Για το άτοµο του χλωρίου, δίνεται ότι: 17 Cl α) Να αναφέρετε πόσα πρωτόνια, πόσα νετρόνια

Διαβάστε περισσότερα

ΛΑΘΟΣ. Ζ = 17 & Α = 35. Γνωρίζουµε ότι Α = Ζ + Ν, όπου Ν = αριθµός νετρονίων. Άρα: Ν = Α-Ζ = 35-17 Ν =18 νετρόνια.

ΛΑΘΟΣ. Ζ = 17 & Α = 35. Γνωρίζουµε ότι Α = Ζ + Ν, όπου Ν = αριθµός νετρονίων. Άρα: Ν = Α-Ζ = 35-17 Ν =18 νετρόνια. ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ ΣΩΣΤΟ/ΛΑΘΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο 1. Το άτοµο 35 17 Cl περιέχει 17 νετρόνια. ΛΑΘΟΣ. Ζ = 17 & Α = 35. Γνωρίζουµε ότι Α = Ζ + Ν, όπου Ν = αριθµός νετρονίων. Άρα: Ν = Α-Ζ = 35-17 Ν

Διαβάστε περισσότερα

Για την παραγωγή του γίνεται ανάμειξη τηγμένης πρώτης ύλης με

Για την παραγωγή του γίνεται ανάμειξη τηγμένης πρώτης ύλης με Παρουσίαση ΑΝΔΡΕΑΣ ΑΡΝΑΟΥΤΗΣ ΣΤΕΛΙΟΣ ΘΕΟΦΑΝΟΥΣ Εκπαιδευτής ΚΕ.ΠΑ ΦΑΙΝΟΛΙΚΟΣ ΑΦΡΟΣ Ο φαινολικός αφρός γνωστός και σαν ισοκυανουρίνη είναι σκληροποιημένος αφρός ο οποίος όπως και οι πολυστερίνες ανήκει στα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ. Στις ερωτήσεις 1-4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ. Στις ερωτήσεις 1-4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1 ΘΕΜΑ 1 Ο ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ A ΛΥΚΕΙΟΥ ΧΗΜΕΙΑ Στις ερωτήσεις 1-4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1) Το άτοµο του καλίου (Κ) έχει µαζικό

Διαβάστε περισσότερα

1.3 Φυσικές ιδιότητες των υλικών

1.3 Φυσικές ιδιότητες των υλικών 16 Η θεωρία του μαθήματος με ερωτήσεις. 1.3 Φυσικές ιδιότητες των υλικών 3-1. Τι ονομάζουμε ιδιότητες των υλικών; Είναι χαρακτηριστικά γνωρίσματα του υλικού, που τα προσδιορίζουμε για να το ξεχωρίσουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ 11-11-2012

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ 11-11-2012 ΘΕΜΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ 11-11-2012 Για τις ερωτήσεις Α.1 έως Α.5 να γράψετε το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση δίπλα στον αριθμό της ερώτησης. Α.1 Τα χημικά στοιχεία μιας κύριας ομάδας

Διαβάστε περισσότερα

Υλικά και τρόπος κατασκευής χωμάτινων φραγμάτων

Υλικά και τρόπος κατασκευής χωμάτινων φραγμάτων Τμήμα Δασολογίας & Διαχείρισης Περιβάλλοντος & Φυσικών Πόρων Εργαστήριο Διευθέτησης Ορεινών Υδάτων και Διαχείρισης Κινδύνου Προπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών Υλικά και τρόπος κατασκευής χωμάτινων φραγμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Χαρακτηρισμός των στερεών ιζημάτων ανάκτησης φωσφόρου Μελέτη βιοδιαθεσιμότητας του παραγόμενου προϊόντος

Χαρακτηρισμός των στερεών ιζημάτων ανάκτησης φωσφόρου Μελέτη βιοδιαθεσιμότητας του παραγόμενου προϊόντος ΠΡΑΞΗ ΕΘΝΙΚΗΣ ΕΜΒΕΛΕΙΑΣ «Πρόγραμμα Ανάπτυξης Βιομηχανικής Έρευνας και Τεχνολογίας (ΠΑΒΕΤ) 2013» Δευτέρα 25 Μαΐου, 2015 Ημερίδα - Κ.Ε.Δ.Ε.Α. Θεσσαλονίκη Χαρακτηρισμός των στερεών ιζημάτων ανάκτησης φωσφόρου

Διαβάστε περισσότερα