ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΕΜΠΤΟ Η ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ ΤΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΙ ΤΙΜΕΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΕΜΠΤΟ Η ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ ΤΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΙ ΤΙΜΕΣ"

Transcript

1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΕΜΠΤΟ Η ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ ΤΩΝ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΙ ΤΙΜΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΜΠΤΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 5.1 Η Ανταλλαγή και η Ανταλλακτική Αξία 5.2 Είδη Ανταλλαγών 5.3 Χρήµα και Τιµές 5.4 Η ιαµόρφωση της Τιµής 5.5 Μορφές Αγοράς και ιαµόρφωση Τιµών ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σ αυτό το κεφάλαιο θα ασχοληθούµε µε την ανταλλαγή εµπορευµάτων µεταξύ επιχειρήσεων και καταναλωτών καθώς και µεταξύ των επιχειρήσεων. Θα προσπαθήσουµε να κατανοήσουµε τον µηχανισµό προσδιορισµού των τιµών. Επίσης θα µελετήσουµε τις διάφορες βασικές µορφές οργάνωσης της αγοράς. Χρήσιµο είναι να θυµηθούµε από προηγούµενα κεφάλαια την έννοια της ανταλλακτικής αξίας των εµπορευµάτων και τα διάφορα είδη ανταλλαγών. 72

2 5.1 ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ ΚΑΙ ΑΝΤΑΛΛΑΚΤΙΚΗ ΑΞΙΑ Είδαµε στα προηγούµενα κεφάλαια ότι τα εµπορεύµατα έχουν ανταλλακτική αξία ή αξία ανταλλαγής. Μπορούµε να αποκτήσουµε τη συγκεκριµένη ποσότητα ενός εµπορεύµατος που χρειαζόµαστε (έστω Χ µονάδες του εµπορεύµατος Α) µόνο παραχωρώντας µια άλλη ποσότητα ενός εµπορεύµατος που έχουµε (Ψ µονάδες του εµπορεύµατος Β). Η σχέση µε την οποία ανταλλάσσουµε Ψ µονάδες του εµπορεύµατος Β για Χ µονάδες του εµπορεύµατος Α αποτελεί την αξία του εµπορεύµατος Α. Αν το εµπόρευµα που έχουµε είναι ψωµί και το εµπόρευµα που επιθυµούµε να αποκτήσουµε είναι πουκάµισα µπορούµε να διατυπώσουµε τη σχέση ανταλλαγής ως εξής: Είκοσι κιλά ψωµί = ένα πουκάµισο Η σχέση αυτή µας δείχνει ότι η ανταλλακτική αξία ενός πουκάµισου είναι είκοσι κιλά ψωµί. Αν αντιστρέψουµε αυτή τη σχέση θα δούµε ότι η ανταλλακτική αξία ενός κιλού ψωµιού ισούται µε το ένα εικοστό (1/20) ενός πουκάµισου. Είναι προφανές ότι κάθε εµπόρευµα έχει τόσες αξίες ανταλλαγής όσος είναι ο αριθµός των υπόλοιπων εµπορευµάτων µε τα οποία είναι δυνατόν να ανταλλαγεί. Σε παλαιότερες εποχές, όταν οι άνθρωποι ζούσαν οργανωµένοι σε κοινωνίες αυτάρκειας και ικανοποιούσαν τις ανάγκες τους µε τη δική τους παραγωγική προσπάθεια, οι ανταλλαγές ήταν περιορισµένες και γίνονταν συνήθως σε είδος. Αντάλλαζαν, δηλαδή, το ένα πράγµα µε το άλλο. Το είδος αυτό της ανταλλαγής ονοµάζεται αντιπραγµατισµός. Με τον αντιπραγµατισµό οι ανταλλαγές ήταν τυχαίες και ευκαιριακές, θα έπρεπε να υπάρχει σύµπτωση επιθυµιών καθώς και σύµπτωση ανταλλασσόµενων ποσοτήτων. Η σχέση ανταλλαγής (η ανταλλακτική αξία) µεταξύ των δύο προϊόντων, τα οποία ήταν τα αντικείµενα της ανταλλαγής, δεν ήταν καθόλου σταθερή, αλλά συχνά καθοριζόταν από το ποιοι ήταν οι συναλλασσόµενοι, από την κοινωνική τους θέση, τον πλούτο τους, τις διαπροσωπικές τους σχέσεις. Πολλές ανταλλαγές, άλλωστε, δεν είχαν τον χαρακτήρα της οικονοµικής πράξης. Γίνονταν µε τη µορφή ανταλλαγής δώρων, δηλαδή αντικειµένων που την αξία την προσδιόριζε περισσότερο ποιος χάριζε, παρά το τι χάριζε. Στα Οµηρικά Έπη υπάρχει πληθώρα περιγραφών τέτοιων ανταλλαγών δώρων,οι οποίες συνήθως, ελάµβαναν τελετουργικό χαρακτήρα. Η αµοιβαία ανταλλαγή δώρων σήµαινε την αµοιβαία αναγνώριση της προσωπικής αξίας των δωρητών, την αναγνώριση της ανδρείας και της κοινωνικής τους θέσης µε αίτηµα την ανάπτυξη σχέσεων φιλίας, συµµαχίας ή προστασίας. Όµοιες µορφές ανταλλαγών έχουν επισηµανθεί να γίνονται ακόµη και στον 20ο αιώνα σε φυλές αποµονωµένες και αυτάρκεις. Τα δώρα ανταλλάσσονται είτε µεταξύ του αρχηγού της φυλής και των υπόλοιπων µελών, ως ένδειξη αναγνώρισης της ισχύος του αρχηγού, είτε µεταξύ φυλών, ως ένδειξη σχέσεων αµοιβαίας εµπιστοσύνης. Στις περιπτώσεις αυτές τα αντικείµενα που ανταλλάσσονται δεν έχουν ανταλλακτική αξία που να εµπίπτει στο ενδιαφέρον της Οικονοµικής Επιστήµης, εφ όσον στερούνται οικονοµικής σηµασίας. Η έννοια της ανταλλακτικής αξίας που ενδιαφέρει την Οικονοµική Επιστήµη είναι αυτή που προσδιορίζεται σε µια κοινωνία που παράγει εµπορεύµατα, µε στόχο την ανταλλαγή και όχι την αυτοκατανάλωση. Τότε, από το σύνολο αυτών των τακτικών και επαναλαµβανόµενων ανταλλαγών, αναπτύσσονται αγορές για τα διάφορα εµπορεύµατα. Οι αγορές αυτές, καθώς 73

3 και οι σχέσεις ανταλλαγής των προϊόντων, είναι απρόσωπες, δεν καθορίζονται από τα προσωπικά χαρακτηριστικά των συναλλασσοµένων, από την ηλικία, το φύλο, το χρώµα του δέρµατος, την εθνικότητα, το θρήσκευµα ή την κοινωνική τους θέση. Το µόνο κριτήριο για να γίνει η ανταλλαγή είναι η δυνατότητα του αγοραστή να προσφέρει, σε αντάλλαγµα της ποσότητας εµπορεύµατος Α που αποκτά, ποσότητα άλλου εµπορεύµατος ίση µε την αξία του Α, όπως αυτή καθορίζεται από την αγορά. Όπως έχουµε δει, οι σηµερινές κοινωνίες παράγουν εµπορεύµατα. Η επιβίωση των ανθρώπων και η ευηµερία τους εξαρτάται σε πολύ µεγάλο βαθµό από τις ανταλλαγές εµπορευµάτων. Εδώ και πολλά χρονιά οι ανταλλαγές δε γίνονται δια του αντιπραγµατισµού ούτε ως αµοιβαία αναγνώριση της προσωπικής αξίας των συναλλασσοµένων. Στο γενικευµένο σύστηµα ανταλλαγών, οι ανταλλαγές γίνονται µε τη µεσολάβηση του χρήµατος και η αξία κάθε εµπορεύµατος εκφράζεται σε µονάδες χρήµατος. εν λέµε είκοσι κιλά ψωµί αξίζουν ένα πουκάµισο, αλλά ότι ένα πουκάµισο αξίζει 50 ευρώ, ένα κιλό ψωµί αξίζει 1ευρώ κλπ. Η αξία µιας µονάδας ενός συγκεκριµένου εµπορεύµατος εκφρασµένη σε χρήµα αποτελεί την τιµή του εµπορεύµατος, ή, µε άλλα λόγια, η τιµή του εµπορεύµατος είναι ο αριθµός των χρηµατικών µονάδων που πρέπει να δώσουµε για να αποκτήσουµε µια µονάδα εµπορεύµατος. 74

4 5.2 ΕΙ Η ΑΝΤΑΛΛΑΓΩΝ Έχουµε ήδη δει στα προηγούµενα κεφάλαια διάφορα είδη ανταλλαγών (συναλλαγών). Πρώτον, τις ανταλλαγές µεταξύ επιχειρήσεων και καταναλωτών. Αντικείµενο των ανταλλαγών αυτών είναι, εµπορεύµατα τελικής χρήσης, διαρκή ή µιας χρήσης, και υπηρεσίες, που ικανοποιούν ανθρώπινες ανάγκες. εύτερον, τις ανταλλαγές µεταξύ των επιχειρήσεων. Αντικείµενο και αυτών των ανταλλαγών είναι προϊόντα και υπηρεσίες. Είναι κυρίως ανταλλαγές διαρκών κεφαλαιουχικών αγαθών (οικοδοµήµατα, µηχανήµατα, εργαλεία, µεταφορικά µέσα) που χρησιµοποιούνται για την εκτέλεση ή υποβοήθηση της παραγωγικής διαδικασίας. Τα προϊόντα που αποκτά η επιχείρηση µέσω αυτών των ανταλλαγών αυξάνουν ή διατηρούν την παραγωγική της δυναµικότητα και αποτελούν επένδυση. Μια άλλη κατηγορία ανταλλαγών µεταξύ επιχειρήσεων είναι οι συναλλαγές µε αντικείµενο τις πρώτες ύλες και τα ηµικατεργασµένα προϊόντα ή υπηρεσίες που αγοράζει µια επιχείρηση από µια άλλη µε σκοπό να διευκολύνει την παραγωγική της προσπάθεια. Τέτοιες είναι οι υπηρεσίες που προσφέρει σε µια επιχείρηση ένα γραφείο διαφηµίσεων, οι νοµικές συµβουλές ενός δικηγόρου ή οι υπηρεσίες φύλαξης από ιδιωτικά γραφεία προστασίας. Τέλος, µια άλλη κατηγορία ανταλλαγών µεταξύ επιχειρήσεων αφορά την αγορά προϊόντων µε στόχο την µεταπώληση. Η επιχείρηση που αγοράζει τα προϊόντα µπορεί να τα µεταπωλεί είτε σε άλλες επιχειρήσεις (χονδρικό εµπόριο) είτε στους τελικούς καταναλωτές (λιανικό εµπόριο). Μέχρι τώρα είδαµε είδη ανταλλαγής µε κριτήριο αν οι συναλλασσόµενοι είναι µόνο επιχειρήσεις ή αν είναι επιχειρήσεις και καταναλωτές. Μπορούµε, όµως, να προσδιορίσουµε τις συναλλαγές και µε κριτήριο το γεωγραφικό εύρος της αγοράς µέσα στην οποία γίνονται. Έτσι έχουµε τοπικές συναλλαγές, δηλαδή συναλλαγές που περιορίζονται στα όρια µιας συνοικίας ή µιας πόλης, διατοπικές συναλλαγές, που συνδέουν συναλλασσόµενους σε διαφορετικές πόλεις ή περιοχές και διεθνείς συναλλαγές, όταν οι συναλλασσόµενοι έχουν µόνιµη εγκατάσταση σε διαφορετικές χώρες. 5.3 ΧΡΗΜΑ ΚΑΙ ΤΙΜΕΣ Είδαµε προηγουµένως ότι στις σύγχρονες κοινωνίες οι συναλλαγές µεταξύ επιχειρήσεων και µεταξύ επιχειρήσεων και καταναλωτών γίνονται µε τη µεσολάβηση του χρήµατος και όχι µε την άµεση ανταλλαγή πραγµάτων ή υπηρεσιών. Η αξία κάθε εµπορεύµατος µετράται σε χρηµατικές µονάδες και εκφράζεται στην τιµή του εµπορεύµατος. Αυτό σηµαίνει ότι το χρήµα αντικαθιστά κάθε άλλο εµπόρευµα στη σχέση ανταλλαγής. Αντί να έχουµε µια σχέση ανταλλαγής της µορφής: χ µονάδες του εµπορεύµατος Α = ψ µονάδες του Β = ω µονάδες του Γ = κλπ. έχουµε τις µερικότερες σχέσεις: Μία µονάδα του αγαθού Α = Τα χρηµατικές µονάδες Μία µονάδα του αγαθού Β = Τβ χρηµατικές µονάδες Μία µονάδα του αγαθού Γ = Τγ χρηµατικές µονάδες Μία µονάδα του αγαθού = Τδ χρηµατικές µονάδες όπου Τα, Τβ κλπ οι τιµές των αντίστοιχων εµπορευµάτων, δηλαδή οι µονάδες χρήµατος που 75

5 πρέπει να δώσουµε για να αποκτήσουµε µια µονάδα του εµπορεύµατος. Η σχέση ανταλλαγής δύο εµπορευµάτων διαµορφώνεται έτσι ως σχέση µεταξύ των τιµών των δύο εµπορευµάτων. Αν η τιµή µιας εφηµερίδας είναι 1 ευρώ και η τιµή ενός εισιτηρίου στον κινηµατογράφο είναι 8 ευρώ, τότε η σχέση ανταλλαγής του εισιτηρίου µε την εφηµερίδα είναι 8:1.Η ύπαρξη του χρήµατος δεν ακυρώνει τη σχέση ανταλλαγής µεταξύ των εµπορευµάτων, αν και την καθιστά λιγότερο ευδιάκριτη από ότι θα ήταν αν οι ανταλλαγές ήταν άµεσες. Η σχέση ανταλλαγής δύο εµπορευµάτων (8:1 στην περίπτωση του παραδείγµατος εισιτηρίου και εφηµερίδας) µας δίνει τη σχετική τιµή του ενός εµπορεύµατος σε σχέση µε το άλλο. Η σχέση ανταλλαγής του εµπορεύµατος εισιτήριο κινηµατογράφου µε χρήµα (δηλαδή 8 ευρώ κάθε εισιτήριο) µας δίνει την απόλυτη ή χρηµατική τιµή του εµπορεύµατος. Από την άλλη πλευρά, η ποσότητα εµπορευµάτων που µπορεί να αγοράσει µια µονάδα χρήµατος, προσδιορίζει την αγοραστική δύναµη του χρήµατος. 5.4 Η ΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΗΣ ΤΙΜΗΣ Όλοι γνωρίζουµε ότι οι τιµές των εµπορευµάτων διαφέρουν πολύ µεταξύ τους. Η τιµή ενός αυτοκινήτου φτάνει τα 9 ή 11 ή περισσότερα ακόµη χιλιάδες ευρώ, ενώ η τιµή ενός εισιτηρίου των αστικών συγκοινωνιών στην Αθήνα είναι µόλις 1 ευρώ. Αν προσέξουµε στη προθήκη ενός κρεοπωλείου, θα δούµε ότι διάφορα είδη κρέατος (αρνί, µοσχάρι, χοιρινό) έχουν τιµές που διαφέρουν σηµαντικά µεταξύ τους. Αν παρατηρήσουµε την εξέλιξη της τιµής ενός εµπορεύµατος σε µια σχετικά µεγάλη χρονική περίοδο, θα διαπιστώσουµε ότι η τιµή αυτή µεταβάλλεται συνεχώς, άλλοτε αυξάνεται, άλλοτε µειώνεται και άλλοτε µένει, για λίγο, αµετάβλητη. Αν συγκρίνουµε, για την ίδια χρονική περίοδο, τις τιµές διαφορετικών εµπορευµάτων, θα διαπιστώσουµε ότι οι τιµές τους εξελίσσονται διαφορετικά: οι τιµές κάποιων εµπορευµάτων πέφτουν, ενώ οι τιµές άλλων εµπορευµάτων αυξάνονται. Μερικές τιµές αυξάνονται περισσότερο γρήγορα από τις άλλες. ιαπιστώνουµε, δηλαδή, ότι η αξία των εµπορευµάτων µεταβάλλεται συνεχώς και ότι η αγοραστική δύναµη ή αξία του χρήµατος µεταβάλλεται επίσης. Ποιοι παράγοντες προσδιορίζουν τις σχετικές τιµές των εµπορευµάτων και ποιοι είναι υπεύθυνοι για τη διαχρονική µεταβολή των σχετικών και των απόλυτων τιµών; Ένας βασικός παράγοντας είναι το κόστος παραγωγής. Πόσο κοστίζει, δηλαδή, για να παραχθεί µία µονάδα του εµπορεύµατος. Εφ όσον οι επιχειρήσεις αποσκοπούν στην πραγµατοποίηση κέρδους, είναι προφανές ότι δεν θα παράγουν εµπορεύµατα των οποίων η τιµή δεν θα καλύπτει το κόστος παραγωγής. Οι παράγοντες που επηρεάζουν το κόστος παραγωγής επιδρούν στην προσφορά των εµπορευµάτων, δηλαδή στις ποσότητες των εµπορευµάτων που είναι διατεθειµένες οι επιχειρήσεις να προσφέρουν σε κάθε επίπεδο τιµής. Από την στιγµή που η τιµή καλύπτει το κόστος παραγωγής για κάθε µονάδα εµπορεύµατος που παράγεται, οι επιχειρήσεις έχουν κίνητρο να αυξάνουν την προσφορά εµπορευµάτων, όταν ανεβαίνουν οι τιµές και να µειώνουν την προσφορά όταν πέφτουν οι τιµές. Αυτό γίνεται γιατί µε δεδοµένο το κόστος παραγωγής, υψηλότερες τιµές σηµαίνουν µεγαλύτερα κέρδη για τις επιχειρήσεις. Εκτός αυτού, οι καταναλωτές δεν είναι διατεθειµένοι να πληρώσουν οποιαδήποτε τιµή για να αποκτήσουν µια ποσότητα ενός εµπορεύµατος. Τα χρήµατα που διαθέτουν είναι περιορισµένα σε σχέση µε τις ανάγκες και τις επιθυµίες τους. Γι αυτό προσπαθούν να αποκτήσουν τα εµπορεύµατα σε χαµηλές τιµές. Όταν η τιµή ενός εµπορεύµατος αυξάνεται, οι 76

6 καταναλωτές-αγοραστές των εµπορευµάτων µειώνουν την ποσότητα που ζητούν είτε γιατί τα χρήµατα που διαθέτουν δεν τους επιτρέπουν να αγοράζουν τις ποσότητες που αγόραζαν προηγουµένως είτε γιατί στρέφονται σε άλλα εµπορεύµατα που ικανοποιούν την ίδια ανάγκη και είναι πιο φθηνά. Λόγου χάρη, αν αυξηθεί η τιµή του κρέατος, οι καταναλωτές θα µειώσουν την κατανάλωση του και θα αυξήσουν την κατανάλωση άλλων τροφίµων όπως τα κοτόπουλα. Το συµφέρον των καταναλωτών να αγοράζουν σε χαµηλές τιµές συγκρούεται µε το συµφέρον των επιχειρήσεων να πωλούν σε υψηλές τιµές. Η επίλυση αυτής της σύγκρουσης των συµφερόντων στην αγορά είναι που διαµορφώνει το επίπεδο των τιµών. Για να κατανοήσουµε αυτόν το µηχανισµό που επιλύει τη σύγκρουση των συµφερόντων, ας εξετάσουµε το παράδειγµα του κυλικείου του σχολείου. Ας υποθέσουµε ότι το κυλικείο του σχολείου φέρνει καθηµερινώς τυρόπιτες που τις πουλάει στους µαθητές στο διάλειµµα. Κάθε τυρόπιτα κοστίζει στον ιδιοκτήτη του κυλικείου 50 λεπτά και κάθε µέρα αγοράζει και πουλάει 200 τυρόπιτες. Η τιµή πώλησης είναι 80 λεπτά η τυρόπιτα. Ο ιδιοκτήτης του κυλικείου σκέφτεται ότι µπορεί να αυξήσει την τιµή που πουλάει και να κερδίζει περισσότερα. Αυξάνει, λοιπόν, την τιµή της τυρόπιτας σε 90 λεπτά. Αντιλαµβάνεται, όµως, γρήγορα ότι οι µαθητές αγοράζουν λιγότερες τυρόπιτες από τις 200 που φέρνει. Κάποιοι µαθητές δεν αγοράζουν πια τυρόπιτα και αγοράζουν κουλούρι, κάποιοι άλλοι που έπαιρναν δύο τυρόπιτες κάθε µέρα, αγοράζουν µόνο µία. Οι τυρόπιτες που µένουν απούλητες του κοστίζουν, χωρίς να του φέρνουν κανένα έσοδο. Αν οι πωλήσεις µειωθούν πολύ, τότε ο ιδιοκτήτης του κυλικείου µπορεί να αναθεωρήσει την απόφασή που είχε πάρει σχετικά µε την αύξηση και να µειώσει τώρα την τιµή της τυρόπιτας. (Ερώτηση: Πόσο πρέπει να µειωθούν οι πωλήσεις, ώστε να αναθεωρήσει την απόφαση για αύξηση της τιµής ο ιδιοκτήτης του κυλικείου;) Αυτός είναι ο µηχανισµός που οι καταναλωτές - χωρίς συνεννόηση µεταξύ τους και χωρίς συντονισµό - επιβάλλουν όρια στο επίπεδο τιµών των εµπορευµάτων. Λαµβάνουν αποφάσεις για τις αγορές που θα κάνουν και κατανέµουν τα χρήµατα που διαθέτουν στα διάφορα εµπορεύµατα που αγοράζουν έχοντας υπ όψη το επίπεδο της τιµής. Οι αποφάσεις αυτές επηρεάζουν τη ζήτηση για τα εµπορεύµατα. Οι οικονοµολόγοι έχουν κωδικοποιήσει αυτόν το µηχανισµό προσδιορισµού των τιµών στην έκφραση: «οι τιµές προσδιορίζονται από την αλληλεπίδραση της προσφοράς και της ζήτησης». 5.5 ΜΟΡΦΕΣ ΑΓΟΡΑΣ ΚΑΙ ΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΙΜΩΝ Οι επιχειρήσεις προσπαθούν να πωλήσουν τα εµπορεύµατά τους στις υψηλότερες δυνατές τιµές µε στόχο να πετύχουν το µεγαλύτερο δυνατόν κέρδος. Είδαµε στην προηγούµενη παράγραφο ότι η επιδίωξή τους αυτή περιορίζεται από την περιορισµένη αγοραστική δύναµη των καταναλωτών,αλλά και από τη δυνατότητα που έχουν οι καταναλωτές να ικανοποιούν µια ανάγκη τους προσφεύγοντας στην αγορά φθηνότερων προϊόντων. Η δύναµη των επιχειρήσεων να επιβάλλουν τις τιµές που επιθυµούν εξαρτάται πολύ από τη µορφή της αγοράς στην οποία διαθέτουν το εµπόρευµά τους. Η µορφή της αγοράς καθορίζεται από µια σειρά παραγόντων. Οι σπουδαιότεροι από τους παράγοντες αυτούς 77

7 είναι οι εξής: Πρώτον, ο αριθµός των επιχειρήσεων που παράγουν το ίδιο ή παρόµοιο εµπόρευµα και το µερίδιο που έχει κάθε επιχείρηση στις συνολικές πωλήσεις. εύτερον, ο αριθµός των αγοραστών του εµπορεύµατος και το µερίδιο των αγορών κάθε αγοραστή στις συνολικές πωλήσεις. Τρίτον, ο βαθµός οµοιογένειας του εµπορεύµατος, δηλαδή σε τι βαθµό οι αγοραστές αποδίδουν στο εµπόρευµα χαρακτηριστικά που το κάνουν να διαφέρει σηµαντικά ή καθόλου από ανάλογα εµπορεύµατα που παράγουν άλλες επιχειρήσεις. Πρέπει να σηµειωθεί ότι δύο εµπορεύµατα π.χ., δύο είδη οδοντόπαστας, µπορεί να διαφέρουν σε ουσιώδη χαρακτηριστικά (στο βαθµό προστασίας από την τερηδόνα), αλλά οι αγοραστέςκαταναλωτές να τα θεωρούν όµοια. Αντιθέτως, δύο άλλα εµπορεύµατα π.χ., δύο απορρυπαντικά για τα πιάτα, µπορεί να έχουν ακριβώς την ίδια χηµική σύνθεση και να πλένουν εξίσου καλά, αλλά οι καταναλωτές να τα θεωρούν διαφοροποιηµένα εµπορεύµατα. Ο συνδυασµός αυτών των παραγόντων µας δίνει τη µορφή της αγοράς, µέσα στην οποία η επιχείρηση προσπαθεί να πωλήσει το εµπόρευµά της. ιακρίνουµε τις εξής βασικές µορφές αγοράς: Τέλειος ή πλήρης ανταγωνισµός. Σε αυτή τη µορφή αγοράς έχουµε έναν µεγάλο αριθµό επιχειρήσεων, καθεµιά από τις οποίες ελέγχει ένα πολύ µικρό ποσοστό των συνολικών πωλήσεων, µεγάλο αριθµό αγοραστών, καθένας από τους οποίους αγοράζει ένα πολύ µικρό ποσοστό των συνολικών πωλήσεων, ενώ το εµπόρευµα θεωρείται οµοιογενές. Οι επιχειρήσεις µπορούν εύκολα να µπουν στην παραγωγή και στη διάθεση του προϊόντος, αλλά και εξίσου εύκολα µπορούν να εγκαταλείψουν την αγορά. Στον τέλειο ανταγωνισµό καµιά επιχείρηση µόνη της δεν µπορεί να επηρεάσει την τιµή του προϊόντος. Η µορφή αυτή αγοράς πολύ σπάνια υπάρχει στην πραγµατικότητα και η ανάλυσή της έχει για τους οικονοµολόγους το χαρακτήρα ιδεατού παραδείγµατος. Πλησιέστερο παράδειγµα µιας τέτοιας αγοράς είναι το Χρηµατιστήριο Αξιών. Μονοπώλιο. Σε αυτή τη µορφή αγοράς έχουµε µόνο µία επιχείρηση που διαθέτει το συγκεκριµένο εµπόρευµα, ενώ υπάρχει µεγάλος αριθµός αγοραστών. Για διάφορους λόγους, που έχουν να κάνουν µε το υψηλό κόστος που συνεπάγεται η δηµιουργία µιας νέας επιχείρησης, υπάρχουν εµπόδια στην είσοδο άλλων επιχειρήσεων στην αγορά. Χαρακτηριστικό παράδειγµα µονοπωλίου στη χώρα µας είναι ο Οργανισµός Σιδηροδρόµων Ελλάδος (Ο.Σ.Ε.). Μονοπωλιακός Ανταγωνισµός. Σε αυτή τη µορφή αγοράς έχουµε πολλές επιχειρήσεις που διαθέτουν το εµπόρευµα και πολλούς αγοραστές, αλλά οι αγοραστές θεωρούν το εµπόρευµα διαφοροποιηµένο. Οι επιχειρήσεις ανταγωνίζονται µεταξύ τους, για να αυξήσουν τα κέρδη τους και το ποσοστό τους στις συνολικές πωλήσεις είτε µε πολέµους τιµών, είτε µε τη διαφήµιση, η οποία στοχεύει στο να πεισθούν οι αγοραστές ότι το εµπόρευµα της µιας επιχείρησης είναι πολύ διαφορετικό από το εµπόρευµα της άλλης. Εδώ ανήκουν πολλοί κλάδοι παραγωγής ευρέων καταναλωτικών προϊόντων. Μερικά από αυτά είναι οδοντόκρεµες, σαπούνια, αυτοκίνητα κ.λ.π. Ολιγοπώλιο. Στο ολιγοπώλιο έχουµε λίγες επιχειρήσεις ή ενδεχοµένως µερικές µικρές και µια πολύ µεγάλη ( ηγέτιδα επιχείρηση), η οποία κυριαρχεί και καθορίζει και την τιµή πώλησης. Μέχρι πριν από λίγα χρόνια η αγορά των ηλεκτρονικών υπολογιστών αποτελούσε ουσιαστικό µονοπώλιο της Ι ΒΜ, για να εξελιχθεί, στη συνέχεια σε ολιγοπωλιακή και προσφάτως σε µονοπωλιακά ανταγωνιστική. Αντιθέτως, η αγορά λογισµικού φαίνεται να παραµένει ολιγοπωλιακά οργανωµένη. Μερικές ακόµη ολιγοπωλιακές επιχειρήσεις είναι οι τσιµεντοβιοµηχανίες και οι βιοµηχανίες γάλακτος. Αν στην αγορά υπάρχει µόνο ένας αγοραστής ή µια οργανωµένη οµάδα αγοραστών (π.χ., οι έµποροι των αγροτικών προϊόντων όταν διαµορφώνουν κοινή στάση έναντι των 78

8 παραγωγών ή ο καταναλωτικός συνεταιρισµός ενός χωριού), τότε λέµε ότι έχουµε µονοψώνιο. Αν έχουµε έναν πωλητή (µονοπώλιο) και έναν αγοραστή (µονοψώνιο) αυτή η µορφή αγοράς ονοµάζεται διµερές µονοπώλιο. Τέλος, αν έχουµε λίγους αγοραστές, καθένας από τους οποίους διαθέτει δύναµη στην αγορά, λέµε ότι έχουµε ολιγοψώνιο. Στον Πίνακα που ακολουθεί γίνεται µια προσπάθεια συστηµατικής παρουσίασης των µορφών αγοράς και των χαρακτηριστικών τους. ΜΟΡΦΗ ΑΓΟΡΑΣ ΤΕΛΕΙΟΣ ΑΡΙΘΜΟΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΑΓΟΡΑΣΤΩΝ ΙΑΦΟΡΟΠΟΙΗΣΗ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΒΑΘΜΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ ΕΠΙ ΤΗΣ ΤΙΜΗΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΜΕΓΑΛΟΣ ΜΕΓΑΛΟΣ ΚΑΜΙΑ ΚΑΝΕΝΑΣ ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ ΜΙΑ ΜΕΓΑΛΟΣ ΚΑΜΙΑ ΜΕΓΑΛΟΣ ΜΟΝΟΠΩΛΙΑΚΟΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΜΕΓΑΛΟΣ ΜΕΓΑΛΟΣ ΜΕΓΑΛΗ ΟΧΙ ΜΕΓΑΛΟΣ ΟΛΙΓΟΠΩΛΙΟ ΛΙΓΕΣ ΜΕΓΑΛΟΣ ΠΙΘΑΝΗ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΣ ΜΟΝΟΨΩΝΙΟ ΜΕΓΑΛΟΣ ΕΝΑΣ Α ΙΑΦΟΡΟ ΙΜΕΡΕΣ ΜΟΝΟΨΩΝΙΟ ΜΙΑ ΕΝΑΣ Α ΙΑΦΟΡΟ ΜΕΓΑΛΟΣ (από τον αγοραστή) ΙΑΠΡΑΓΜΑ- ΤΕΥΣΗ ΟΛΙΓΟΨΩΝΙΟ ΜΕΓΑΛΟΣ ΛΙΓΟΙ Α ΙΑΦΟΡΟ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΣ από τον αγοραστή) 79

9 ΑΝΑΚΕΦΑΛΑΙΩΣΗ ΠΕΜΠΤΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ Έχοντας ως δεδοµένο από προηγούµενα κεφάλαια ότι τα εµπορεύµατα έχουν ανταλλακτική αξία, σε αυτό το κεφάλαιο επεξεργαστήκαµε τα είδη των ανταλλαγών, τη σύνδεσή τους µε το χρήµα και τις τιµές, τις µορφές αγοράς και τη διαµόρφωση των τιµών. Η αξία ενός εµπορεύµατος, εκφρασµένη σε άλλο εµπόρευµα, είναι η σχέση µε την οποία ανταλλάσσουµε µονάδες άλλου εµπορεύµατος µε µια µονάδα αυτού που έχουµε. Ως κριτήριο ανταλλαγής θεωρούµε τη δυνατότητα του αγοραστή να προσφέρει σε αντάλλαγµα της ποσότητα εµπορεύµατος που αποκτά, µια ποσότητα άλλου εµπορεύµατος. Η αξία µιας µονάδας ενός εµπορεύµατος εκφρασµένη σε χρήµα, αποτελεί την τιµή του εµπορεύµατος, αυτή δε καθορίζεται από την αγορά. Ανταλλαγές γίνονται µεταξύ των επιχειρήσεων και των καταναλωτών καθώς και µεταξύ των επιχειρήσεων µε άλλες επιχειρήσεις. Όλες οι συναλλαγές µεταξύ των επιχειρήσεων και των καταναλωτών γίνονται µε τη µεσολάβηση χρήµατος. Το χρήµα αντικαθιστά κάθε άλλο εµπόρευµα στη σχέση συναλλαγής. Αγοραστική δύναµη είναι η ποσότητα εµπορευµάτων που µπορεί να αγοράσει µια µονάδα χρήµατος. Η διαµόρφωση των τιµών είναι αποτέλεσµα της σύγκρουσης των συµφερόντων των καταναλωτών, που προσπαθούν να αγοράζουν σε χαµηλές τιµές, και των παραγωγών, που προσπαθούν να πωλούν σε υψηλές τιµές. Οι τιµές προσδιορίζονται από την αλληλεπίδραση της προσφοράς και της ζήτησης. Θα πρέπει να υπενθυµίσουµε ότι η επιδίωξη της µεγιστοποίησης του κέρδους περιορίζεται από την περιορισµένη αγοραστική δύναµη των καταναλωτών και από τη δυνατότητα ικανοποίησης µιας ανάγκης µε αγορά φθηνότερων αγαθών. Οι παράγοντες που καθορίζουν τη µορφή µιας αγοράς είναι ο αριθµός των επιχειρήσεων, ο αριθµός των αγοραστών και ο βαθµός οµοιογένειας των εµπορευµάτων. Οι µορφές αγοράς είναι: Ο τέλειος ή πλήρης ανταγωνισµός, το µονοπώλιο, ο µονοπωλιακός ανταγωνισµός, το ολιγοπώλιο, το µονοψώνιο, το διµερές µονοπώλιο και το ολιγοψώνιο. 80

Ερώτηση:Ποιοι παράγοντες καθορίζουν τη μορφή της αγοράς ;

Ερώτηση:Ποιοι παράγοντες καθορίζουν τη μορφή της αγοράς ; Ερώτηση:Ποιοι παράγοντες καθορίζουν τη μορφή της αγοράς ; Απάντηση: Η μορφή της αγοράς καθορίζεται από μια σειρά παραγόντων. Οι σπουδαιότεροι από τους παράγοντες αυτούς είναι οι εξής: Πρώτον, ο αριθμός

Διαβάστε περισσότερα

Τέλειος ανταγωνισμός είναι μια ακραία συμπεριφορά της αγοράς, όπου πολλές εταιρίες ανταγωνίζονται με τις παρακάτω προϋποθέσεις :

Τέλειος ανταγωνισμός είναι μια ακραία συμπεριφορά της αγοράς, όπου πολλές εταιρίες ανταγωνίζονται με τις παρακάτω προϋποθέσεις : Κεφάλαιο 1. ΤΕΛΕΙΟΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ Εισαγωγή Τέλειος ανταγωνισμός είναι μια ακραία συμπεριφορά της αγοράς, όπου πολλές εταιρίες ανταγωνίζονται με τις παρακάτω προϋποθέσεις : α) Υπάρχουν πολλές εταιρίες οι

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΕΣ, ΠΑΡΑΓΩΓΟΙ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΑΓΟΡΩΝ Κεφάλαιο 7 Οικονοµικά της ευηµερίας! Τα οικονοµικά της ευηµερίας εξετάζουν τους τρόπους µε τους οποίους η κατανοµή των πόρων επηρεάζει την ευηµερία

Διαβάστε περισσότερα

www.arnos.gr κλικ στη γνώση Τιμολόγηση

www.arnos.gr κλικ στη γνώση Τιμολόγηση ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 Τιμολόγηση Παράγοντες επηρεασμού της τιμής Στόχος της τιμολογιακής πολιτικής πρέπει να είναι ο καθορισμός μιας ιδανικής τιμής η οποία θα ικανοποιεί τόσο τους πωλητές όσο και τους αγοραστές.

Διαβάστε περισσότερα

Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά

Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά - Ορισμός: Η αγορά ενός αγαθού είναι η διαδικασία (θεσμικό πλαίσιο) μέσω της οποίας έρχονται σε επικοινωνία οι αγοραστές και οι πωλητές του συγκεκριμένου

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 6. Μονοπωλιακή Συμπεριφορά VA 25

Διάλεξη 6. Μονοπωλιακή Συμπεριφορά VA 25 Διάλεξη 6 Μονοπωλιακή Συμπεριφορά VA 25 1 Πώς πρέπει να τιμολογεί ένα μονοπώλιο; Μέχρι στιγμής το μονοπώλιο έχει θεωρηθεί σαν μια επιχείρηση η οποία πωλεί το προϊόν της σε κάθε πελάτη στην ίδια τιμή. Δηλαδή

Διαβάστε περισσότερα

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ 1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ Το διάγραμμα κυκλικής ροής της οικονομίας (κεφ. 3, σελ. 100 Mankiw) Εισόδημα Υ Ιδιωτική αποταμίευση S Αγορά συντελεστών Αγορά χρήματος Πληρωμές συντελεστών

Διαβάστε περισσότερα

ρ. ιονύσης Σκαρµέας ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ & ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΡΕΥΝΑ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΑΓΟΡΑΣΤΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΟΝ ΙΑΝΟΜΗ ΠΡΟΒΟΛΗ

ρ. ιονύσης Σκαρµέας ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ & ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΡΕΥΝΑ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΑΓΟΡΑΣΤΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΟΝ ΙΑΝΟΜΗ ΠΡΟΒΟΛΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ & ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΡΕΥΝΑ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ ΑΓΟΡΑΣΤΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΠΡΟΙΟΝ ΙΑΝΟΜΗ ΠΡΟΒΟΛΗ ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗ Τι είναι Μάρκετινγκ; Ηδιαδικασία σχεδιασµού

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ. Κεφάλαιο 12. Τα χαρακτηριστικά των µονοπωλιακών αγορών

ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ. Κεφάλαιο 12. Τα χαρακτηριστικά των µονοπωλιακών αγορών ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ Κεφάλαιο 12 Τα χαρακτηριστικά των µονοπωλιακών αγορών! Μονοπώλιο είναι η κατάσταση στην οποία µια µόνο επιχείρηση εξυπηρετεί ολόκληρη την αγορά! Ο µονοπωλητής σε αντίθεση µε την ανταγωνιστική

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά για Νομικούς Μέρος 1ο Οι δυνάμεις της προσφοράς και της ζήτησης

Οικονομικά για Νομικούς Μέρος 1ο Οι δυνάμεις της προσφοράς και της ζήτησης Πανεπιστήμιο Πειραιώς, Τμήμα Τραπεζικής και Χρηματοοικονομικής Διοικητικής Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα «Χρηματοοικονομική Ανάλυση για Στελέχη» Οικονομικά για Νομικούς Μέρος 1ο Οι δυνάμεις της προσφοράς και

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πολιτική Οικονομία

Εισαγωγή στην Πολιτική Οικονομία Εισαγωγή στην Πολιτική Οικονομία Εργασιακή Θεωρία της Αξίας του Μαρξ Σημειώσεις του Λευτέρη Τσουλφίδη Καθηγητή Τμήματος Οικονομικών Επιστημών Ο Νόμος της Αξίας του Μαρξ Ο καπιταλισμός ορίζεται ως το σύστημα

Διαβάστε περισσότερα

η αποδοτική κατανοµή των πόρων αποδοτική κατανοµή των πόρων Οικονοµική αποδοτικότητα Οικονοµία των µεταφορών Η ανεπάρκεια των πόρων &

η αποδοτική κατανοµή των πόρων αποδοτική κατανοµή των πόρων Οικονοµική αποδοτικότητα Οικονοµία των µεταφορών Η ανεπάρκεια των πόρων & 5 η αποδοτική κατανοµή των πόρων Οικονοµική αποδοτικότητα: Η αποτελεί θεµελιώδες πρόβληµα σε κάθε σύγχρονη οικονοµία. Το πρόβληµα της αποδοτικής κατανοµής των πόρων µπορεί να εκφρασθεί µε 4 βασικά ερωτήµατα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ. Κεφάλαιο 19.1 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ

ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ. Κεφάλαιο 19.1 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Κεφάλαιο 19 ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ 19.1 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ 19.1.1 Οικονοµικά αγαθά Οικονοµικά αγαθά είναι τα µέσα µε τα οποία ικανοποιούνται οι ανάγκες των ανθρώπων. Τα αγαθά µπορεί να είναι υλικά αντικείµενα

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης

Γενικές αρχές διοίκησης. μιας μικρής επιχείρησης Γενικές αρχές διοίκησης μιας μικρής επιχείρησης Η επιχείρηση αποτελεί μια παραγωγική - οικονομική μονάδα, με την έννοια ότι συνδυάζει και αξιοποιεί τους συντελεστές παραγωγής (εργασία, κεφάλαιο, γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Εισαγωγικά Στοιχεία Τιμολόγησης Προσφορά & Ζήτηση Τιμολόγηση & Αγορές Βασικές Πολιτικές Τιμολόγησης

Περιεχόμενα. Εισαγωγικά Στοιχεία Τιμολόγησης Προσφορά & Ζήτηση Τιμολόγηση & Αγορές Βασικές Πολιτικές Τιμολόγησης Περιεχόμενα Εισαγωγικά Στοιχεία Τιμολόγησης Βασικές Τιμολόγησης 2 Τιμή & Τιμολογιακή Πολιτική Ανταγωνισμός Οικονομική Αξία Customer Company Competition Collaborators Πελάτης Εταιρεία Ανταγωνισμός Συνεργάτες

Διαβάστε περισσότερα

d) 20 a) 0,5 b) 2 c) 0,2 d) 30

d) 20 a) 0,5 b) 2 c) 0,2 d) 30 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 : ΒΑΣΙΚΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Να σηµειώσετε Σ αν είναι σωστό ή Λ αν είναι λάθος στο τέλος των προτάσεων: 1. Το µαγνητόφωνο ενός παιδιού είναι καταναλωτό αγαθό. 2. Το οικόπεδο πάνω στο οποίο

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld Paul Krugman Maurice Obsfeld Διεθνής Οικονομική Κεφάλαιο 21 Η Διεθνής Αγορά Κεφαλαίου και τα κέρδη από το Εμπόριο Διεθνής Τραπεζική Λειτουργία και Διεθνής Κεφαλαιαγορά Φιλίππου Ευαγγελία Α.Μ. 1207 Μ069

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΦΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΣ Οι κυριότερες μορφές χρήματος σήμερα είναι: Τα χαρτονομίσματα Τα κέρματα Οι επιταγές

ΜΟΡΦΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΣ Οι κυριότερες μορφές χρήματος σήμερα είναι: Τα χαρτονομίσματα Τα κέρματα Οι επιταγές ΚΕΦ. 5 ΧΡΗΜΑ Τα πολύ παλιά χρόνια η ανταλλαγή των αγαθών γινόταν απευθείας χωρίς τη μεσολάβηση του χρήματος. Γινόταν δηλαδή Αντιπραγματισμός ή φυσική ανταλλαγή (έδινε προϊόντα και έπαιρνε προϊόντα, έκανε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ ΠΑΙΓΝΙΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ ΠΑΙΓΝΙΩΝ ΠΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΚΕ ΟΝΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜ ΕΦΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙ ΠΙΓΝΙΩΝ Εξετάσεις 13 Φεβρουαρίου 2004 ιάρκεια εξέτασης: 2 ώρες (13:00-15:00) ΘΕΜ 1 ο (2.5) α) Για δύο στρατηγικές

Διαβάστε περισσότερα

Επεξηγήσεις - Αναλύσεις - Ειδικά ζητήματα- Παραδείγματα

Επεξηγήσεις - Αναλύσεις - Ειδικά ζητήματα- Παραδείγματα νόμου αυτού, ότι υπεισέρχεται ως διάδοχος στα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του προσώπου που μεταβιβάζει. Η διάταξη αυτή δεν έχει εφαρμογή, αν το πρόσωπο που μεταβιβάζει ή το πρόσωπο που αποκτά τα αγαθά

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Μικροοικονομική. Ενότητα 2:Οικονομική σκέψη Καραμάνης Κωνσταντίνος

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Μικροοικονομική. Ενότητα 2:Οικονομική σκέψη Καραμάνης Κωνσταντίνος Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου Μικροοικονομική Ενότητα 2:Οικονομική σκέψη Καραμάνης Κωνσταντίνος 1 Ανοιχτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ηπείρου Λογιστικής και χρηματοοικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Στις προτάσεις, από Α.1. µέχρι και Α.6, να γράψετε τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό την ένδειξη Σωστό, αν η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΕΟΝΑΣΜΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΟΥ. Το πλεόνασµα του καταναλωτή είναι ωφέλεια που προκύπτει από το γεγονός

ΠΛΕΟΝΑΣΜΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΟΥ. Το πλεόνασµα του καταναλωτή είναι ωφέλεια που προκύπτει από το γεγονός ΠΛΕΟΝΑΣΜΑ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΗ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΟΥ Β.1. Το Πλεόνασµα του Καταναλωτή Το πλεόνασµα του καταναλωτή είναι ωφέλεια που προκύπτει από το γεγονός ότι κάποιοι καταναλωτές πληρώνουν για ένα αγαθό λιγότερο από αυτό

Διαβάστε περισσότερα

15 ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ Ενώ µια ανταγωνιστική επιχείρηση παίρνει ως δεδοµένες τις τιµές,δηλαδή είναι λήπτης τιµών, το µονοπώλιο αντίθετα είναι διαµορφωτής τιµών. ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ Μια επιχείρηση θεωρείται µονοπώλιο

Διαβάστε περισσότερα

Πλεόνασμα του Καταναλωτή, Πλεόνασμα του Παραγωγού και η Αποτελεσματικότητα της Ανταγωνιστικής Αγοράς - Η αλληλεπίδραση της συνολικής ζήτησης και της

Πλεόνασμα του Καταναλωτή, Πλεόνασμα του Παραγωγού και η Αποτελεσματικότητα της Ανταγωνιστικής Αγοράς - Η αλληλεπίδραση της συνολικής ζήτησης και της Πλεόνασμα του Καταναλωτή, Πλεόνασμα του Παραγωγού και η Αποτελεσματικότητα της Ανταγωνιστικής Αγοράς - Η αλληλεπίδραση της συνολικής ζήτησης και της προσφοράς προσδιορίζει την τιμή και την ποσότητα ισορροπίας

Διαβάστε περισσότερα

1 ου πακέτου. Βαθµός πακέτου

1 ου πακέτου. Βαθµός πακέτου ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Ακαδηµαϊκό έτος 2011-2012 Τµήµα Οικονοµικών Επιστηµών Χειµώνας-Άνοιξη Μάθηµα: ηµόσια Οικονοµική ιδασκαλία: Βασίλης Θ. Ράπανος Γεωργία Καπλάνογλου Μετά και το 4 ο πακέτο, πρέπει να στείλετε

Διαβάστε περισσότερα

(1 ) (1 ) S ) 1,0816 ΘΕΜΑ 1 Ο

(1 ) (1 ) S ) 1,0816 ΘΕΜΑ 1 Ο ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Α ΤΟΜΟΥ ΘΕΜΑ 1 Ο Α. Για τον υπολογισμό της τρέχουσας συναλλαγματικής ισοτιμίας του ( /$ ) θα πρέπει να χρησιμοποιήσουμε τη σχέση ισοδυναμίας των επιτοκίων. Οπότε: Για

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΙΟΝ. 1. Τι πρέπει να κατανοήσει o μαθητής

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΙΟΝ. 1. Τι πρέπει να κατανοήσει o μαθητής ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΙΟΝ 1. Τι πρέπει να κατανοήσει o μαθητής Είναι το πρώτο κεφάλαιο που εξετάζει τα οικονομικά φαινόμενα από μια διαφορετική οπτική, τη μακροοικονομική, και προσεγγίζει

Διαβάστε περισσότερα

Πάντειο Πανεπιστήμιο. Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης Msc. In Applied Economics. Lecture 1: Trading in a Ricardian Model

Πάντειο Πανεπιστήμιο. Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης Msc. In Applied Economics. Lecture 1: Trading in a Ricardian Model Πάντειο Πανεπιστήμιο Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης Msc. In Applied Economics Lecture 1: Trading in a Ricardian Model Το Ρικαρδιανό υπόδειγμα με ένα συντελεστή (συνέχεια) 1. Ο μόνος σημαντικός

Διαβάστε περισσότερα

Μεταξύ του µονοπωλίου και του τέλειου ανταγωνισµού

Μεταξύ του µονοπωλίου και του τέλειου ανταγωνισµού Ολιγοπώλιο Μεταξύ του µονοπωλίου και του τέλειου ανταγωνισµού Ο ατελής ανταγωνισµός αναφέρεται σε εκείνες τις δοµές µ της αγοράς που κυµαίνονται µεταξύ του τέλειου ανταγωνισµού και του µονοπωλίου. Μεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ & Γ ΤΑΞΗΣ ΕΠΑ.Λ (ΟΜΑ Α Β ) 2 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΟΜΑ Α ΕΥΤΕΡΗ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ & Γ ΤΑΞΗΣ ΕΠΑ.Λ (ΟΜΑ Α Β ) 2 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ ΟΜΑ Α ΕΥΤΕΡΗ ΘΕΜΑ Α ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ & Γ ΤΑΞΗΣ ΕΠΑ.Λ (ΟΜΑ Α Β ) 2 ΙΟΥΝΙΟΥ 2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΗ Α.1. α. Σωστό β. Λάθος γ. Σωστό δ. Λάθος ε. Λάθος Α.2. β Α.3. δ ΘΕΜΑ Β ΟΜΑ Α

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΩΛΗΣΕΩΝ

Μάθημα: ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΩΛΗΣΕΩΝ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2007 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΙΙ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΩΛΗΣΕΩΝ Παρασκευή

Διαβάστε περισσότερα

Ο Ρόλος της ιεύθυνσης Marketing σε Έναν Οργανισμό

Ο Ρόλος της ιεύθυνσης Marketing σε Έναν Οργανισμό Ο Ρόλος της ιεύθυνσης σε Έναν Οργανισμό Νικόλαος Α. Παναγιώτου Τομέας Βιομηχανικής ιοίκησης & Επιχειρησιακής Έρευνας Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών 1 @ Ιούνιος 2003 Περιεχόμενα 1.Βασικές αρχές - Πώς επηρεάζεται

Διαβάστε περισσότερα

Μεταφορές Μεταφορές Καταναλωτής Ε

Μεταφορές Μεταφορές Καταναλωτής Ε ΚΕΦ. 1 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκοπός του μαθήματος των Οικονομικών είναι να προσφέρει τις αναγκαίες οικονομικές γνώσεις, ώστε να αντιλαμβανόμαστε σωστά τον τρόπο λειτουργίας της Οικονομίας,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΘΕΩΡΙΑ ΖΗΤΗΣΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΘΕΩΡΙΑ ΖΗΤΗΣΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΘΕΩΡΙΑ ΖΗΤΗΣΗΣ Οι τιµές Στην οικονοµία οι τιµές παίζουν βασικό ρόλο. Κατανέµουν τους παραγωγικούς πόρους στις τοµείς όπου υπάρχει µεγαλύτερη ζήτηση µε το πιο αποτελεσµατικό τρόπο. Αυτό το οποίο

Διαβάστε περισσότερα

Προκλήσεις στην Αγορά Ηλεκτρισµού της Κύπρου Ενεργειακό Συµπόσιο ΙΕΝΕ 26 Ιανουαρίου 2012 Εισαγωγή Προτού προχωρήσω να αναλύσω το ρόλο της Αρχής Ηλεκτρισµού στο νέο περιβάλλον της απελευθερωµένης Αγοράς

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο Μάρκετινγκ

Εισαγωγή στο Μάρκετινγκ Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών Τομέας Βιομηχανικής Διοίκησης & Επιχειρησιακής Έρευνας Εισαγωγή στο Μάρκετινγκ Νικόλαος Α. Παναγιώτου Επίκουρος Καθηγητής ΕΜΠ 11 Ιανουαρίου 2013

Διαβάστε περισσότερα

Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1 Ομάδα Α Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1. Η συνολική παραγωγή µιας χώρας µελετάται από τη µικροοικονοµία.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Μελιού και Μελισσοκομικών Προϊόντων. Θωμάς Σιούτης Γεωπόνος Αγροτικής Οικονομίας, ΜΒΑ, MSc. Επιστημονικός Συνεργάτης Ελληνικής Γεωργίας

ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Μελιού και Μελισσοκομικών Προϊόντων. Θωμάς Σιούτης Γεωπόνος Αγροτικής Οικονομίας, ΜΒΑ, MSc. Επιστημονικός Συνεργάτης Ελληνικής Γεωργίας ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Μελιού και Μελισσοκομικών Προϊόντων Θωμάς Σιούτης Γεωπόνος Αγροτικής Οικονομίας, ΜΒΑ, MSc. Επιστημονικός Συνεργάτης Ελληνικής Γεωργίας ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ; Ένας προσανατολισμός μία επιχειρηματική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ. 2. Τι περιλαμβάνει ο στενός και τι ο ευρύτερος δημόσιος τομέας και με βάση ποια λογική γίνεται ο διαχωρισμός μεταξύ τους;

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ. 2. Τι περιλαμβάνει ο στενός και τι ο ευρύτερος δημόσιος τομέας και με βάση ποια λογική γίνεται ο διαχωρισμός μεταξύ τους; Μάθημα: Εισαγωγή στα δημόσια οικονομικά Διδάσκουσα: Καθηγήτρια Μαρία Καραμεσίνη Οι παρακάτω ερωτήσεις είναι οργανωτικές του διαβάσματος. Τα θέματα των εξετάσεων δεν εξαντλούνται σε αυτές, αλλά περιλαμβάνουν

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 7 Βασικά Θεωρήµατα του ιαφορικού Λογισµού

Κεφάλαιο 7 Βασικά Θεωρήµατα του ιαφορικού Λογισµού Σελίδα 1 από Κεφάλαιο 7 Βασικά Θεωρήµατα του ιαφορικού Λογισµού Στο κεφάλαιο αυτό θα ασχοληθούµε µε τα βασικά θεωρήµατα του διαφορικού λογισµού καθώς και µε προβλήµατα που µπορούν να επιλυθούν χρησιµοποιώντας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ ΖΗΤΗΣΗΣ ΑΣΚΗΣΗ 1 Δίνεται ο παρακάτω πίνακας : Α. Να σχεδιάσετε την καμπύλη ζήτησης Β. Να βρεθεί η εξίσωση ζήτησης Γ.

ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ ΖΗΤΗΣΗΣ ΑΣΚΗΣΗ 1 Δίνεται ο παρακάτω πίνακας : Α. Να σχεδιάσετε την καμπύλη ζήτησης Β. Να βρεθεί η εξίσωση ζήτησης Γ. ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ ΖΗΤΗΣΗΣ ΑΣΚΗΣΗ 1 Δίνεται ο παρακάτω πίνακας : ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΙ P Α 24 80 Β 35 64 Γ 45 50 Δ 55 36 Ε 60 29 Ζ 70 14 90 80 70 60 50 40 30 20 10 0 0 10 20 30 40 50 60 70 80 Α. Να σχεδιάσετε την καμπύλη

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ

Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Αρχές Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων και Υπηρεσιών ΕΠΙΜΕΕΙΑ: ΝΙΚΟΑΟ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑ ΟΙΚΟΝΟΜΟΟΓΟ ΠΡΟΟΜΟΙΩΗ ΔΙΑΓΩΝΙΜΑΤΩΝ 1 Κεφάλαιο 1 ο Επιχειρήσεις και Οργανισμοί Ομάδα Α Ερωτήσεις ωστού άθους Α1) Η έρευνα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Ακαδημαϊκό έτος 2012-2013 Τμήμα Οικονομικών Επιστημών

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Ακαδημαϊκό έτος 2012-2013 Τμήμα Οικονομικών Επιστημών ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Ακαδημαϊκό έτος 2012-2013 Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Χειμώνας-Άνοιξη Μάθημα: Δημόσια Οικονομική Διδασκαλία: Βασίλης Θ. Ράπανος Γεωργία Καπλάνογλου Ημερομηνία παράδοσης: Ερωτήσεις πολλαπλών

Διαβάστε περισσότερα

ΖΗΤΗΣΗ, ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΚΑΙ ΙΣΣΟΡΟΠΙΑ ΑΓΟΡΑΣ

ΖΗΤΗΣΗ, ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΚΑΙ ΙΣΣΟΡΟΠΙΑ ΑΓΟΡΑΣ 1 ΚΦΑΛΑΙΟ 6 ΖΗΤΗΣΗ, ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΚΑΙ ΙΣΣΟΡΟΠΙΑ ΑΓΟΡΑΣ Οι καµπύλες ζήτησης και προσφοράς είναι αναγκαίες για να προσδιορίσουν την τιµή στην αγορά. Η εξοµοίωσή τους καθορίζει την τιµή και τη ποσότητα ισορροπίας,

Διαβάστε περισσότερα

Η αλήθεια για το γάλα

Η αλήθεια για το γάλα Η αλήθεια για το γάλα Υφιστάµενο πλαίσιο Σύµφωνα µε το υφιστάµενο πλαίσιο στην Ελλάδα υπάρχει γάλα χαµηλής παστερίωσης διάρκειας µέχρι 5 ηµερών, που µπορεί να ονοµάζεται και «φρέσκο» και γάλα υψηλής παστερίωσης-

Διαβάστε περισσότερα

Η οικονοµία στη Βραχυχρόνια Περίοδο

Η οικονοµία στη Βραχυχρόνια Περίοδο Η οικονοµία στη Βραχυχρόνια Περίοδο Οι βραχυχρόνιες διακυµάνσεις στο προϊόν και στην απασχόληση καλούνται επιχειρηµατικός κύκλος (business cycle). Μέχρι τώρα αναπτύξαµε θεωρίες για να µελετήσουµε πως η

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΠΟΣΟΣΤΑ. 1. Ποσοστό επί τοις εκατό ή απλούστερα ποσοστό λέγεται το σύµβολο ν %, όπου ν ένας Φυσικός αριθµός. Είναι η λογιστική γραφή του κλάσµατος

ΤΑ ΠΟΣΟΣΤΑ. 1. Ποσοστό επί τοις εκατό ή απλούστερα ποσοστό λέγεται το σύµβολο ν %, όπου ν ένας Φυσικός αριθµός. Είναι η λογιστική γραφή του κλάσµατος ΤΑ ΠΟΣΟΣΤΑ 1. Ποσοστό επί τοις εκατό ή απλούστερα ποσοστό λέγεται το σύµβολο ν %, όπου ν ένας Φυσικός αριθµός. Είναι η λογιστική γραφή του κλάσµατος ν 100 80 Από συνήθεια λέµε «80 τοις εκατό» και γράφουµε

Διαβάστε περισσότερα

Μα τι είναι ποια αυτή. Επιχειρηµατικότητα; Η έννοια της Επιχειρηµατικότητας - Εισαγωγή. Επιχειρηµ ατικότητα & Περιβάλλον

Μα τι είναι ποια αυτή. Επιχειρηµατικότητα; Η έννοια της Επιχειρηµατικότητας - Εισαγωγή. Επιχειρηµ ατικότητα & Περιβάλλον Μα τι είναι ποια αυτή η Επιχειρηµατικότητα; Η έννοια της Επιχειρηµατικότητας - Εισαγωγή Η έννοια της επιχειρηµατικότητας είναι πολυδιάστατη και µπορεί να εµφανίζεται σε διάφορα πλαίσια (οικονοµικά ή µη)

Διαβάστε περισσότερα

ΑΟΔΕ Γ ΕΠΑ.Λ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ

ΑΟΔΕ Γ ΕΠΑ.Λ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ ΑΟ Ε-ΕΠΑΛ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΩΝ ΟΜΑ Α Α Στις παρακάτω προτάσεις, από Α.1. µέχρι και Α.10, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα του την ένδειξη Σωστό, αν η πρόταση είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΦΟΡΙΣΜΟΣ ΤΙΜΩΝ. Κεφάλαιο 8. Οικονομικά των Επιχειρήσεων. Ε. Σαρτζετάκης 1

ΔΙΑΦΟΡΙΣΜΟΣ ΤΙΜΩΝ. Κεφάλαιο 8. Οικονομικά των Επιχειρήσεων. Ε. Σαρτζετάκης 1 ΔΙΑΦΟΡΙΣΜΟΣ ΤΙΜΩΝ Κεφάλαιο 8 Ε. Σαρτζετάκης Διαφορισμός τιμών Τιμολόγησηότανηεπιχείρησηέχειισχυρήθέσηστηναγορά: διαφορισμός τιμών Οι επιχειρήσεις οι οποίες έχουν σε κάποιο βαθμό δύναμη σε κάποια αγορά

Διαβάστε περισσότερα

Αποτροπή Εισόδου και Οριακή Τιμολόγηση

Αποτροπή Εισόδου και Οριακή Τιμολόγηση Αποτροπή Εισόδου και Οριακή Τιμολόγηση - Στη βραχυχρόνια περίοδο, υποθέτουμε ότι το πλήθος των επιχειρήσεων που συμμετέχουν στην αγορά ενός αγαθού παραμένει σταθερό. - Αντίθετα, στη μακροχρόνια περίοδο

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομία. 1 ο εξάμηνο

Μικροοικονομία. 1 ο εξάμηνο Μικροοικονομία 1 ο εξάμηνο ΘΕΩΡΙΑ ΚΟΣΤΟΥΣ Συνολικό Κόστος (TC): Το χρηματικό ποσό που απαιτείται για την απόκτηση όλων των εισροών. Συνολικό Σταθερό Κόστος (TFC ή πάγια έξοδα): Το χρηματικό ποσό που δαπανά

Διαβάστε περισσότερα

θέση: 1. Να γνωρίζει τις λειτουργίες που αναδεικνύουν τα ασκήσεων, ερωτήσεων βασισμένες στο Keybook. πλεονεκτήματα του που περιέχει το

θέση: 1. Να γνωρίζει τις λειτουργίες που αναδεικνύουν τα ασκήσεων, ερωτήσεων βασισμένες στο Keybook. πλεονεκτήματα του που περιέχει το ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΜΙΝΑΡΙΟΥ ΤΟΥ ΤΟΜΕΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΙΟΙΚΗΗ. ιδασκαλία Αρχών Οικονομικής Θεωρίας (Μικροοικονομία Μακροοικονομία) με τη χρήση Ηλεκτρονικού Υπολογιστή υνολική ιάρκεια 48 ώρες ΚΩ ΙΚΟ 1 2 Εισαγωγή-

Διαβάστε περισσότερα

Μεγάλες καθυστερήσεις πληρωμών από ασφαλιστικά ταμεία

Μεγάλες καθυστερήσεις πληρωμών από ασφαλιστικά ταμεία ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΠΙΒΙΩΣΗΣ ΣΕ ΠΕΡΙΟΔΟ ΥΦΕΣΗΣ Ο Δεκάλογος των Προβλημάτων που αντιμετωπίζει το Φαρμακείο 1. Μεγάλος αριθμός φαρμακείων 3. Μεγάλες καθυστερήσεις πληρωμών από ασφαλιστικά ταμεία 2. 4. 5. 6. 7. 8.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Η ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ Οι συντελεστές παραγωγής (κεφαλαιουχικά αγαθά, εργασία, γη, επιχειρηµατικότητα, κλπ), µετά από µια διαδικασία, µετασχηµατίζονται σε αγαθά και υπηρεσίες. Η συνολική

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΟ 34 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΤΟΜΟΣ 1 ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΔΕΟ 34 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΤΟΜΟΣ 1 ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΕΑΠ ΔΕΟ 34 Ν. ΠΑΝΤΕΛΗ ΔΕΟ 34 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΤΟΜΟΣ 1 ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΥΠΟΛΟΓΙΟ & ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΑΘΗΝΑ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 1 ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΕΑΠ ΔΕΟ 34 ΚΟΣΤΗ Ν.

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά Υποδείγματα: Εισαγωγικές Έννοιες - Τα οικονομικά υποδείγματα περιγράφουν τη συμπεριφορά επιχειρήσεων-καταναλωτών και την αλληλεπίδρασή

Οικονομικά Υποδείγματα: Εισαγωγικές Έννοιες - Τα οικονομικά υποδείγματα περιγράφουν τη συμπεριφορά επιχειρήσεων-καταναλωτών και την αλληλεπίδρασή Οικονομικά Υποδείγματα: Εισαγωγικές Έννοιες - Τα οικονομικά υποδείγματα περιγράφουν τη συμπεριφορά επιχειρήσεων-καταναλωτών και την αλληλεπίδρασή τους στις διάφορες αγορές. - Τα οικονομικά υποδείγματα:

Διαβάστε περισσότερα

Νέος φορολογικός νόμος - Τι αλλάζει στις διατάξεις του Κ.Β.Σ.

Νέος φορολογικός νόμος - Τι αλλάζει στις διατάξεις του Κ.Β.Σ. Νέος φορολογικός νόμος - Τι αλλάζει στις διατάξεις του Κ.Β.Σ. Ο πρόσφατος φορολογικός Νόμο 3522/22-12-2006 φέρνει μια πληθώρα αλλαγών όσον αφορά την τήρηση των βιβλίων των επιτηδευματιών, οι οποίες συνοψίζονται

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικές Επιπτώσεις

Οικονομικές Επιπτώσεις Οι εξελίξεις στον τομέα της επικοινωνίας (σταθερή και κινητή τηλεφωνία, δίκτυα υπολογιστών) λειτουργούν ως υπόβαθρο για την επέκταση και σύνδεση των εθνικών οικονομιών σε παγκόσμιο επίπεδο Η παγκόσμια

Διαβάστε περισσότερα

Απόθεµα περιουσιακών στοιχείων. Χρήσιµο για τις συναλλαγές. Μία µορφή πλούτου. Επάρκεια. Χωρίς Χρήµα. Ανταλλακτική Οικονοµία (Barter economy)

Απόθεµα περιουσιακών στοιχείων. Χρήσιµο για τις συναλλαγές. Μία µορφή πλούτου. Επάρκεια. Χωρίς Χρήµα. Ανταλλακτική Οικονοµία (Barter economy) Απόθεµα περιουσιακών στοιχείων Χρήµα Χρήσιµο για τις συναλλαγές Μία µορφή πλούτου Χωρίς Χρήµα Επάρκεια Ανταλλακτική Οικονοµία (Barter economy) 1 Λειτουργίες του Χρήµατος Μέσο διατήρησης της αξίας Μονάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 5 ο : Ο Προσδιορισμός των Τιμών ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Ασκήσεις 1. Οι συναρτήσεις ζήτησης και προσφοράς ενός αγαθού είναι: =20-2P και S =5+3P αντίστοιχα.

Διαβάστε περισσότερα

Εάν το ποσοστό υποχρεωτικών καταθέσεων είναι 25% και υπάρξει μια αρχική κατάθεση όψεως 2.000 σε μια εμπορική Τράπεζα, τότε η μέγιστη ρευστότητα που μπορεί να δημιουργηθεί από αυτή την κατάθεση είναι: Α.

Διαβάστε περισσότερα

Σηµειώσεις στις σειρές

Σηµειώσεις στις σειρές . ΟΡΙΣΜΟΙ - ΓΕΝΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Σηµειώσεις στις σειρές Στην Ενότητα αυτή παρουσιάζουµε τις βασικές-απαραίτητες έννοιες για την µελέτη των σειρών πραγµατικών αριθµών και των εφαρµογών τους. Έτσι, δίνονται συστηµατικά

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμοσμένη Μίκρο 3. Market Failures. Καθηγητής Μιχαήλ Ζουμπουλάκης. Εφαρμοσμένη Μικρο 3 - Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας- Μ. Ζουμπουλάκης

Εφαρμοσμένη Μίκρο 3. Market Failures. Καθηγητής Μιχαήλ Ζουμπουλάκης. Εφαρμοσμένη Μικρο 3 - Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας- Μ. Ζουμπουλάκης Εφαρμοσμένη Μίκρο 3 Market Failures Καθηγητής Μιχαήλ Ζουμπουλάκης 1 Εφαρμοσμένη Μικρο 3 - Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας- Μ. Ζουμπουλάκης Προβλήματα με το αόρατο χέρι (αποτυχίες της αγοράς) Οδηγούν οι ατομικές

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Χρηματοοικονομικές έννοιες

Βασικές Χρηματοοικονομικές έννοιες Βασικές Χρηματοοικονομικές έννοιες 1 Περιεχόμενα Χρηματοπιστωτικό σύστημα Αγορές Χρήματος Χρηματοοικονομική Διοίκηση Μακροπρόθεσμο χρέος 2 Το χρηματοπιστωτικό σύστημα Οι μονάδες οι οποίες έχουν τρέχουσες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΩΛΗΣΕΩΝ. Μάρκετινγκ και Πωλήσεις. Μ. Σουρέλη - Τμήμα Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών - 2009

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΩΛΗΣΕΩΝ. Μάρκετινγκ και Πωλήσεις. Μ. Σουρέλη - Τμήμα Οινολογίας & Τεχνολογίας Ποτών - 2009 ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΩΛΗΣΕΩΝ ΟΙΝΩΝ ΚΑΙ ΠΟΤΩΝ Μάθημα 1: Εισαγωγή Μάρκετινγκ και Πωλήσεις ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ; ουάου ΙΑΦΗΜΙΣΗ; ΠΩΛΗΣΕΙΣ; ΕΡΕΥΝΑ ΑΓΟΡΑΣ; ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ; Αναγνωρίζει και αναλύει τις επιθυμίες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ. 9.1 Εισαγωγή ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ 9.1 Εισαγωγή Η βιώσιµη ανάπτυξη είναι µία πολυδιάστατη έννοια, η οποία αποτελεί µία εναλλακτική αντίληψη της ανάπτυξης, µε κύριο γνώµονα το καθαρότερο περιβάλλον και επιδρά στην

Διαβάστε περισσότερα

Συμπαράγωγα προϊόντα ή υποπροϊόντα είναι τα προϊόντα που παράγονται από την ίδια παραγωγική διαδικασία.

Συμπαράγωγα προϊόντα ή υποπροϊόντα είναι τα προϊόντα που παράγονται από την ίδια παραγωγική διαδικασία. Διοικητική Λογιστική Κοστολόγηση ων προϊόντων και υπο-προϊόντων προϊόντων Ορισμοί Συμπαράγωγα προϊόντα ή υποπροϊόντα είναι τα προϊόντα που παράγονται από την ίδια παραγωγική διαδικασία. Εάν τα προϊόντα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ «ΦΙΛΑΔΕΛΦΟΣ»

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ «ΦΙΛΑΔΕΛΦΟΣ» ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ «ΦΙΛΑΔΕΛΦΟΣ» ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΚΤΙΒΙΣΜΟ ΣΤΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ Ο νόμος 4019/11 Μας δίνει τη δυνατότητα να δημιουργήσουμε πολλές δομές, μέσα στην ΚΟΙΝΣΕΠ με σκοπό την παροχή

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονοµική Θεωρία

Μικροοικονοµική Θεωρία Μικροοικονοµική Θεωρία Ειδικά Θέµατα της Θεωρίας της Συµπεριφοράς του Καταναλωτή Το Συνολικό Αποτέλεσµα. Το Αποτέλεσµα Υποκατάστασης. Το Εισοδηµατικό Αποτέλεσµα. Κανονικά Αγαθά. Κατώτερα Αγαθά. Παράδοξο

Διαβάστε περισσότερα

Οι καταναλωτικές συνήθειες των πολιτών του Δ. Χανίων ως προς την αγορά κρέατος. Sentiment Analysis/Cretan Polls

Οι καταναλωτικές συνήθειες των πολιτών του Δ. Χανίων ως προς την αγορά κρέατος. Sentiment Analysis/Cretan Polls Οι καταναλωτικές συνήθειες των πολιτών του Δ. Χανίων ως προς την αγορά κρέατος Είδος έρευνας Ποσοτική έρευνα με τη χρήση δομημένου ερωτηματολογίου Χρονική διάρκεια Σάββατο 27 Απριλίου- Πέμπτη 2 Μαΐου 2013

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι

Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Κεφάλαιο και κράτος: Από τα Grundrisse στο Κεφάλαιο και πίσω πάλι Γιώργος Οικονομάκης geconom@central.ntua.gr Μάνια Μαρκάκη maniam@central.ntua.gr Συνεργασία: Φίλιππος Μπούρας Κομβικό-συστατικό στοιχείο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (2009) ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (2009) ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ (009) ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΟΜΑΔΑ Α Α.1. Σωστό. Α.. Λάθος. Ο πληθωρισμός πλήττει όλα τα άτομα που το χρηματικό τους εισόδημα είναι σταθερό ή αυξάνεται

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενο. «ιοικώ σηµαίνει διαχειρίζοµαι πληροφορίες για να πάρω αποφάσεις» Βασικότερες πηγές πληροφοριών. Τι είναι η Έρευνα Μάρκετινγκ

Περιεχόµενο. «ιοικώ σηµαίνει διαχειρίζοµαι πληροφορίες για να πάρω αποφάσεις» Βασικότερες πηγές πληροφοριών. Τι είναι η Έρευνα Μάρκετινγκ ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΕ 0111 «Σύγχρονα Θέµατα ιοίκησης Αθλητισµού»

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΕΜΠΟΡΙΑ - ΜΑRKETING ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΕΜΠΟΡΙΑ - ΜΑRKETING ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΙΟΙΚΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΕΜΠΟΡΙΑ - ΜΑRKETING ιδάσκων:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Η Ελλάδα μετά από 4 χρόνια απομόνωσης, βγαίνει ξανά στις αγορές.

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ. Η Ελλάδα μετά από 4 χρόνια απομόνωσης, βγαίνει ξανά στις αγορές. Πέμπτη, 10 Απριλίου 2014 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Ομιλία του Υπουργού Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας, κ. Κωστή Χατζηδάκη στο συνέδριο για την Ευρωπαϊκή Ημέρα Ανταγωνισμού στο πλαίσιο της Ελληνικής Προεδρίας «Κυρίες

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή Εργασία. Η στάση των Ελλήνων καταναλωτών έναντι των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας και των σούπερ μάρκετ

Πτυχιακή Εργασία. Η στάση των Ελλήνων καταναλωτών έναντι των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας και των σούπερ μάρκετ Πτυχιακή Εργασία Η στάση των Ελλήνων καταναλωτών έναντι των προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας και των σούπερ μάρκετ Σπουδαστής: Καραλάγας Γεώργιος Εισηγητής: Ντάνος Αναστάσιος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων Τ.Ε.Ι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α ΟΜΑ Α Β

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α ΟΜΑ Α Β ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Α.1: Σωστό, Α.: Λάθος, Α.: Σωστό, Α.: Λάθος, Α.5: Σωστό Α.6: β, Α.7: γ ΟΜΑ Α Β Υπάρχουν αγαθά στα οποία η τιµή του ενός αγαθού επηρεάζει τη ζήτηση ενός άλλου αγαθού. Τα αγαθά αυτά τα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ EIΣΑΓΩΓΙΚΟΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2013 ΘΕΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ 2013 ΜΑΘΗΜΑ: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ & ΔΗΜΟΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Θέμα: Πολ. Οικονομίας Α. Σε ποιες περιπτώσεις, σύμφωνα με τη νεοκλασική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Α.1. Κάθε οικονομία παράγει πάντοτε τους συνδυασμούς των προϊόντων που βρίσκονται πάνω στην καμπύλη των παραγωγικών της δυνατοτήτων.

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. Α.1. Κάθε οικονομία παράγει πάντοτε τους συνδυασμούς των προϊόντων που βρίσκονται πάνω στην καμπύλη των παραγωγικών της δυνατοτήτων. ΟΜΑΔΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Στις παρακάτω προτάσεις, από Α.1 μέχρι και Α.5 να γράψετε τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα του την ένδειξη: Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή ή Λάθος, αν η πρόταση είναι λανθασμένη. Α.1.

Διαβάστε περισσότερα

1 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ

1 ο Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο Α. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ 1 ο Κ Ε Φ Α Α Ι Ο ΕΠΙΧΕΙΡΗΕΙ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΜΟΙ Α. ΕΡΩΤΗΕΙ ΚΕΙΤΟΥ ΤΥΠΟΥ Ερωτήσεις της µορφής «σωστό λάθος» Να χαρακτηρίσετε µε (σωστό) ή µε (λάθος) καθεµιά από τις παρακάτω προτάσεις. 1. Κάθε σύνολο ανθρώπων

Διαβάστε περισσότερα

Άριστες κατά Pareto Κατανομές

Άριστες κατά Pareto Κατανομές Άριστες κατά Pareto Κατανομές - Ορισμός. Μια κατανομή x = (x, x ) = (( 1, )( 1, )) ονομάζεται άριστη κατά Pareto αν δεν υπάρχει άλλη κατανομή x = ( x, x ) τέτοια ώστε: U j( x j) U j( xj) για κάθε καταναλωτή

Διαβάστε περισσότερα

παράθυρα ιδακτικό υλικό µαθητή Πλήκτρα για να το παράθυρο Λωρίδα τίτλου Πλαίσιο παραθύρου

παράθυρα ιδακτικό υλικό µαθητή Πλήκτρα για να το παράθυρο Λωρίδα τίτλου Πλαίσιο παραθύρου ιδακτικό υλικό µαθητή παράθυρα Κατά τη διάρκεια της µελέτης µας γράφουµε και διαβάζουµε, απλώνοντας πάνω στο γραφείο τετράδια και βιβλία. Ξεκινώντας ανοίγουµε αυτά που µας ενδιαφέρουν πρώτα και συνεχίζουµε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Ακαδημαϊκό έτος 20013-2014 Τμήμα Οικονομικών Επιστημών

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Ακαδημαϊκό έτος 20013-2014 Τμήμα Οικονομικών Επιστημών ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Ακαδημαϊκό έτος 20013-2014 Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Χειμώνας-Άνοιξη Μάθημα: Δημόσια Οικονομική Διδασκαλία: Γεωργία Καπλάνογλου 2 ο Πακέτο Ασκήσεων Ημερομηνία παράδοσης: Πέμπτη 12

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗΣ ΣΥΓΚΥΡΙΑΣ

ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗΣ ΣΥΓΚΥΡΙΑΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗΣ ΣΥΓΚΥΡΙΑΣ ΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2008 Εξαµηνιαία Έρευνα Συγκυρίας στις Ξενοδοχειακές Επιχειρήσεις 2 1. Εισαγωγή Το ΙΤΕΠ άρχισε να διεξάγει δύο φορές το χρόνο Έρευνα Συγκυρίας µεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην οικονοµία των µεταφορών

Εισαγωγή στην οικονοµία των µεταφορών 1 Εισαγωγή στην οικονοµία των µεταφορών Βασικές συνιστώσες της οικονοµικής ανάλυσης στις µεταφορές Ζήτηση, Προσφορά και αλληλεπίδραση προσφοράς και ζήτησης Εξωτερικές αλληλεπιδράσεις, κοινωνικό κόστος

Διαβάστε περισσότερα

5.2 ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΜΕ ΠΟΣΟΣΤΑ

5.2 ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΜΕ ΠΟΣΟΣΤΑ 1 5. ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΜΕ ΠΟΣΟΣΤΑ ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1. ύο υπάλληλοι έχουν µηνιαίο µισθό 1500. Στον έναν από τους δύο έγινε αύξηση % και στον άλλο µείωση 5% πάνω στις αποδοχές του πρώτου υπαλλήλου όπως αυτές διαµορφώθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

Ανήλικος καταναλωτής: Ευκαιρίες, κίνδυνοι και μέσα προστασίας. Ομιλία Συνηγόρου του Καταναλωτή, κου Ευάγγελου Ζερβέα, στο Κολέγιο Αθηνών

Ανήλικος καταναλωτής: Ευκαιρίες, κίνδυνοι και μέσα προστασίας. Ομιλία Συνηγόρου του Καταναλωτή, κου Ευάγγελου Ζερβέα, στο Κολέγιο Αθηνών Ανήλικος καταναλωτής: Ευκαιρίες, κίνδυνοι και μέσα προστασίας Ομιλία Συνηγόρου του Καταναλωτή, κου Ευάγγελου Ζερβέα, στο Κολέγιο Αθηνών 30 Νοεμβρίου 2011 Εισαγωγή Καταναλωτής είναι κάθε άτομο, για το οποίο

Διαβάστε περισσότερα

7 Καταναλωτές, παραγωγοί και αποτελεσµατικότητα των αγορών Επανεξετάζοντας την Ισορροπία Η τιµή ισορροπίας και η ποσότητα ισορροπίας µεγιστοποιούν την συνολική ευηµερία των αγοραστών και πωλητών; Η ισορροπία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ. ΕΡΩΤΗΣΗ 1 : Επιχείρηση προσανατολισμένη στη παραγωγή vs. Επιχείρηση προσανατολισμένη στο marketing.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ. ΕΡΩΤΗΣΗ 1 : Επιχείρηση προσανατολισμένη στη παραγωγή vs. Επιχείρηση προσανατολισμένη στο marketing. ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ : ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ ΕΡΩΤΗΣΗ 1 : Επιχείρηση προσανατολισμένη στη παραγωγή vs. Επιχείρηση προσανατολισμένη στο marketing. Η λειτουργία της βιομηχανοποίησης αποφασίζει με βάση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Δευτέρα, 3 Ιουνίου 2013

Διαβάστε περισσότερα

Ο Αντιπραγματισμός προϋποθέτει διπλή σύμπτωση επιθυμιών Σπατάλη Πόρων (Χρόνος, προσπάθεια)

Ο Αντιπραγματισμός προϋποθέτει διπλή σύμπτωση επιθυμιών Σπατάλη Πόρων (Χρόνος, προσπάθεια) Χρήμα, Τράπεζες και Ισορροπία στις Χρηματοπιστωτικές Αγορές - Χρήμα: Συνολικό Απόθεμα περιουσιακών στοιχείων που χρησιμοποιούν άμεσα οι άνθρωποι σε μια οικονομία για την αγορά αγαθών και υπηρεσιών. - Χρησιμότητα

Διαβάστε περισσότερα

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΛΙΤΟΤΗΤΑΣ Μελέτη του ΔΝΤ για 17 χώρες του ΟΑΣΑ επισημαίνει ότι για κάθε ποσοστιαία μονάδα αύξησης του πρωτογενούς πλεονάσματος, το ΑΕΠ μειώνεται κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες και

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο Μάρκετινγκ

Εισαγωγή στο Μάρκετινγκ Εισαγωγή στο Μάρκετινγκ 1. Ορισμός- Marketing Concept 2. Προσανατολισμοί της επιχείρησης 3. Βασικές έννοιες του Μάρκετινγκ 4. Ο ρόλος της Έρευνας Αγοράς 1 Ορισμός- Marketing Concept Διάφοροι ορισμοί «η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΙΙ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΠΡΑΚΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα: ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΩΛΗΣΕΩΝ Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ ΈΓΓΡΑΦΟ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Α: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ 1. Εισαγωγή Το Συγκρότημα Τράπεζας Κύπρου (που περιλαμβάνει την Τράπεζα Κύπρου Δημόσια Εταιρεία Λτδ, τις θυγατρικές της εταιρείες καθώς

Διαβάστε περισσότερα

Βαρόμετρο ΕΒΕΘ. Μάρτιος 2015

Βαρόμετρο ΕΒΕΘ. Μάρτιος 2015 Βαρόμετρο ΕΒΕΘ Η καθιέρωση ενός αξιόπιστου εργαλείου καταγραφής του οικονομικού, επιχειρηματικού και κοινωνικού γίγνεσθαι του Νομού Θεσσαλονίκης Διεξαγωγή ανά εξάμηνο (Μάρτιος, 2 ο 15ήμερο) Διερεύνηση

Διαβάστε περισσότερα

Διάκριση Τιμών 2 ου Βαθμού: Μη Γραμμική Τιμολόγηση (Nonlinear Pricing) - Η διάκριση τιμών 3 ου βαθμού προϋποθέτει ότι η μονοπωλιακή

Διάκριση Τιμών 2 ου Βαθμού: Μη Γραμμική Τιμολόγηση (Nonlinear Pricing) - Η διάκριση τιμών 3 ου βαθμού προϋποθέτει ότι η μονοπωλιακή Διάκριση Τιμών ου Βαθμού: Μη Γραμμική Τιμολόγηση (Nonlinear Pricing) -H διάκριση τιμών 1 ου βαθμού προϋποθέτει ότι η μονοπωλιακή επιχείρηση γνωρίζει τις ατομικές συναρτήσεις ζήτησης όλων των καταναλωτών.

Διαβάστε περισσότερα

Satisfaction, Quality and Value

Satisfaction, Quality and Value Το marketing στη σύγχρονη εποχή ικανοποίηση, ποιότητα και αξία Satisfaction, Quality and Value Οικονομία, κοινωνία και Marketing Τι θα παραχθεί Πως θα παραχθεί Ποιός θα το παράγει Που θα παραχθεί Πότε

Διαβάστε περισσότερα