ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ"

Transcript

1 ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΕΠΟ31 ΟΙ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ ΠΡΩΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2005

2 Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή Το χρονικό και το θεσμικό πλαίσιο Η αριστοτέλεια εικόνα του υπερσελήνιου και του υποσελήνιου κόσμου Η στάση της Εκκλησίας προς τον Αριστοτέλη Οι νεοαυγουστινιανές θέσεις Ο χριστιανικός αριστοτελισμός Ο ριζοσπαστικός αριστοτελισμός Επίλογος...8 Βιβλιογραφία...10 Εκφώνηση εργασίας: Περιγράψτε την αριστοτέλεια εικόνα του υπερσελήνιου και υποσελήνιου κόσμου και τις τάσεις στους κόλπους της Δυτικής Εκκλησίας σχετικά με αυτή. 2/11

3 1. Εισαγωγή Αυτό το κείμενο αποτελεί μια προσπάθεια σύντομης περιγραφής του τρόπου που αντιμετώπισε η Δυτική Εκκλησία την εικόνα του Αριστοτέλη για τον κόσμο. Στο πρώτο μέρος περιγράφεται το χρονικό πλαίσιο μέσα στο οποίο ήρθε σε επαφή η δυτική θεολογία με τον αριστοτελισμό, καθώς και οι συνθήκες που επικρατούσαν στη δυτική επιστήμη. Στη συνέχεια δίνεται μια συνοπτική περιγραφή της αριστοτέλειας εικόνας του κόσμου, με έμφαση στα θέματα τα οποία αποτέλεσαν σημεία τριβής με την δυτική θεολογία. Τέλος, εξετάζονται οι τρεις επικρατέστερες τάσεις που διαμορφώθηκαν στους κόλπους της Δυτικής Εκκλησίας απέναντι στον Αριστοτέλη. 2. Το χρονικό και το θεσμικό πλαίσιο Μετά την αναχαίτιση των Μουσουλμάνων στην Ισπανία κατά τον 11 ο αιώνα, ένας μεγάλος όγκος βιβλίων στα αραβικά ήταν πλέον διαθέσιμος στην Δύση. Κατά τον 12 ο και 13 ο αιώνα ολοκληρώθηκε ένας μεγάλος αριθμός μεταφράσεων ελληνικών χειρογράφων στα λατινικά, τόσο από τα αραβικά (μέσω άλλων γλωσσών, όπως τα εβραϊκά και τα ισπανικά), όσο και απ' ευθείας από τα ελληνικά 1. Μέχρι το 1200, τα έργα του Αριστοτέλη ήταν ήδη διαθέσιμα στα πανεπιστήμια της Δύσης 2. Αυτή η είσοδος του Αριστοτελισμού σε συνδυασμό με την καθιέρωση των πανεπιστημίων τα οποία έχουν πλέον συγκεκριμένο πρόγραμμα σπουδών, θεωρείται ότι χαρακτηρίζει τον 13 ο αιώνα 3. Στα μέσα του 13 ου αιώνα τα έργα του Αριστοτέλη αποτελούν τον πυρήνα ενός νέου, εκτεταμένου προγράμματος σπουδών 4. Η θέση των έργων του Αριστοτέλη στη δυτική επιστήμη διατηρήθηκε μέχρι τον 16 ο -17 ο αιώνα. Ο 13 ος αιώνας αποτελεί την πιο ενδιαφέρουσα περίοδο, καθώς η νέα για την δυτική επιστήμη γνώση αντιπαρατέθηκε με την δυτική θεολογία. Αυτή η αντιπαράθεση είχε σαν αποτέλεσμα την διατύπωση θεολογικών προβλημάτων, τα οποία αντιμετωπίστηκαν με διάφορους τρόπους από τους θεολόγους, διαμορφώνοντας έτσι διακριτές τάσεις στους κόλπους της Δυτικής Εκκλησίας. Θα εξετάσουμε λοιπόν αυτές τις τάσεις στο χρονικό πλαίσιο του 13 ου αιώνα και στο θεσμικό πλαίσιο των μεσαιωνικών πανεπιστημίων (με έμφαση στο πανεπιστήμιο του Παρισιού), στα 1 Edward Grant, Οι φυσικές επιστήμες τον Μεσαίωνα, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, Ηράκλειο 2004 (συντομογραφία: Grant), σ David C. Lindberg, Οι απαρχές της δυτικής επιστήμης, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Ε.Μ.Π., 2003 (συντομογραφία: Lindberg), σ Μ. Ασημακόπουλος, Α. Τσιαντούλας, Οι Επιστήμες της Φύσης και του Ανθρώπου στην Ευρώπη, ΕΑΠ, Πάτρα 2001 (συντομογραφία: ΕΑΠ), σ Grant, σ. 32 3/11

4 οποία σύμφωνα με τον Lindberg η ανάμειξη της φιλοσοφίας με την θεολογία εξηγείται από τα χαρακτηριστικά της σταδιοδρομίας των μεσαιωνικών λογίων: σχεδόν όλοι οι θεολόγοι είχαν σπουδάσει φιλοσοφία Η αριστοτέλεια εικόνα του υπερσελήνιου και του υποσελήνιου κόσμου. Μέχρι τον 12 ο αιώνα ένα μείγμα πλατωνικής φιλοσοφίας και χριστιανισμού είχε ήδη δώσει απαντήσεις σε πολλά φιλοσοφικά και θεολογικά θέματα 6. Η έλευση της νέας γνώσης τον 13 ο αιώνα έφερε τους μεσαιωνικούς λόγιους μπροστά σε μιαν εικόνα για τον κόσμο, η οποία ήταν πολύ πειστική και ικανοποιητική για να την αρνηθούν, αλλά ταυτόχρονα περιείχε πολλά σημεία τα οποία δεν ήταν συμβατά με τη χριστιανική θεολογία 7. Εκτός από τα έργα του Αριστοτέλη, σημαντικό ρόλο στην κατανόηση και ερμηνεία της φιλοσοφίας του Αριστοτέλη έπαιξαν και οι σχολιασμοί αυτών των έργων από σχολιαστές της ύστερης αρχαιότητας και του Ισλάμ, με πιο σημαντικούς τον Αβικέννα και τον Αβερρόη 8. Ο Αριστοτέλης αποδέχτηκε τη διάκριση της ύλης σε τέσσερα στοιχεία - γη, νερό, φωτιά, αέρας - και με τη βοήθεια της θεωρίας του περί μορφής και ύλης εξήγησε την πλατωνική άποψη περί μεταστοιχείωσης. Υποστήριξε ότι κάθε στοιχείο αποτελείται από μορφή και ύλη. Οι τέσσερις στοιχειώδεις μορφές - θερμό, ψυχρό, υγρό, ξηρό - συνδυάζονται για να σχηματίσουν τα τέσσερα στοιχεία. Ο συνδυασμός ξηρότητας και ψυχρότητας για παράδειγμα έδινε το στοιχείο της γης 9. Η επέκταση της θεωρίας της μορφής στην έννοια της ψυχής ήταν ένα από τα σημεία τριβής του αριστοτελισμού με την ορθόδοξη θεολογία: η ψυχή για τον Αριστοτέλη είναι η μορφή του σώματος και εφόσον η μορφή δεν μπορεί να υπάρξει ανεξάρτητα από την ύλη, ο θάνατος του ανθρώπου σημαίνει και τον θάνατο της ψυχής, κάτι προφανώς αντίθετο με την χριστιανική άποψη περί αθανασίας της ψυχής. Η προσπάθεια του Αβερρόη να εξηγήσει ορισμένες πλευρές της θεωρίας του Αριστοτέλη, οδήγησε στη θεωρία του μονοψυχισμού, όπου η ψυχή δεν είναι ατομική αλλά ένας μοναδικός νους, θεωρία που αποτέλεσε άλλο ένα σημείο τριβής με τις χριστιανικές αντιλήψεις 10. Ο Αριστοτέλης διέκρινε τέσσερα είδη κίνησης (με την έννοια της μεταβολής) στον φυσικό κόσμο: γένεση και φθορά, αλλοίωση, αύξηση και μείωση και τοπική κίνηση 11. Διέκρινε την τοπική κίνηση σε φυσική και βίαιη: φυσική ήταν η κίνηση ενός σώματος προς την φυσική του 5 Lindberg, σ Lindberg, σ Lindberg, σ Lindberg, σ Lindberg, σ Lindberg, σ Lindberg, σ /11

5 θέση, η οποία καθοριζόταν από το στοιχείο που επικρατούσε στη σύνθεση του σώματος. Μια πέτρα κυριαρχείται από το στοιχείο της γης, συνεπώς η κίνηση προς την φυσική της θέση (το κέντρο της γης), η πτώση δηλαδή μιας πέτρας, ήταν μια φυσική κίνηση. Αντίθετα, μια πέτρα που κινείται προς τα πάνω εκτελεί βίαιη κίνηση 12. Αυτές οι μεταβολές δεν συνέβαιναν στην περιοχή του κόσμου που βρισκόταν πάνω από την Σελήνη και μέχρι την εξώτατη σφαίρα που ήταν το όριο του κόσμου. Ο Αριστοτέλης, σε αντίθεση με την εικόνα ενός ομοιογενούς κόσμου που επικρατούσε μέχρι τον 12 ο αιώνα 13. διαχώριζε ποιοτικά την υπερσελήνια και την υποσελήνια περιοχή: η υπερσελήνια περιοχή δεν περιείχε τα τέσσερα γνωστά στοιχεία, αλλά ένα πέμπτο, τον αιθέρα. Ο αιθέρας ήταν στοιχείο θεϊκό και άφθαρτο, υποκείμενο μόνο σε ένα είδος μεταβολής, αυτό της τοπικής κίνησης. Μια τοπική κίνηση μάλιστα πολύ ιδιαίτερη, φυσική (και όχι βίαιη), σε ομαλές κυκλικές τροχιές 14. Για τον Αριστοτέλη λοιπόν, ο κόσμος ήταν μια τεράστια (αν και πεπερασμένη) σφαίρα, στο κέντρο της οποίας βρισκόταν η γη 15. Πάνω και γύρω από τη γη γυρνούσαν οι ουράνιες σφαίρες, φορείς των πλανητών και πάνω από αυτές η σφαίρα των απλανών αστέρων αποτελούσε το εξώτατο όριο του κόσμου. Η ευθεία άρνηση του Αριστοτέλη να δεχθεί την ύπαρξη κενού έξω από τον κόσμο ήταν η αιτία άλλων δύο αντιθέσεων με τη χριστιανική θεολογία: η ανυπαρξία χώρου ή κενού έξω από τον κόσμο δεν επέτρεπε την ύπαρξη πολλαπλών κόσμων ή την κίνηση του κόσμου σε ευθεία γραμμή, θέτοντας έτσι όρια στην παντοδυναμία του Θεού 16. Ένα επιπλέον στοιχείο που ερχόταν σε αντίθεση με την χριστιανική θεολογία ήταν ο ισχυρισμός του Αριστοτέλη ότι ο κόσμος ήταν αιώνιος, χωρίς αρχή και τέλος, κάτι που ερχόταν σε ευθεία αντίθεση με τη δημιουργία του κόσμου από τον Θεό. Σε συνδυασμό με τις αιτιοκρατικές τάσεις που επικρατούσαν στην φυσική φιλοσοφία του Αριστοτέλη, προέκυπταν συμπεράσματα ασύμβατα με τη χριστιανική θεολογία. Η αιωνίως αμετάβλητη φύση του Πρώτου Κινούντος σε συνδυασμό με τις αιτιακές αλυσίδες που καθόριζαν τη λειτουργία της υποσελήνιας περιοχής, αμφισβητούσαν τόσο τη θεϊκή παντοδυναμία όσο και την ελεύθερη βούληση του ανθρώπου. Η θεότητα κατά τον Αριστοτέλη δεν μπορεί να ανατρέψει ή να παρακάμψει τη λειτουργία του φυσικού μηχανισμού, συνεπώς δεν είναι δυνατή η ύπαρξη θαυμάτων. Όσο για την ελεύθερη βούληση του ανθρώπου, βασική προϋπόθεση στη χριστιανική διδασκαλία περί αμαρτίας και σωτηρίας, αμφισβητείται εφόσον τα ουράνια σώματα ασκούν οποιαδήποτε επίδραση στην ανθρώπινη βούληση Grant, σ Lindberg, σ Grant, σ Lindberg, σ Lindberg, σ Lindberg, σ /11

6 Όπως παρατηρεί ο Lindberg, η αριστοτελική φιλοσοφία αποδείχθηκε ιδιαίτερα ελκυστική για να αγνοηθεί ή να απαγορευθεί μόνιμα 18. Διαμορφώθηκαν λοιπόν διάφορες τάσεις σχετικά με την πρόσληψή της από την Δυτική Εκκλησία, τις οποίες θα εξετάσουμε παρακάτω. 4. Η στάση της Εκκλησίας προς τον Αριστοτέλη Οι λόγιοι του 13 ου αιώνα αντιμετώπισαν την πρόκληση της ενσωμάτωσης της νέας γνώσης που προερχόταν από τις μεταφράσεις των αρχαίων κειμένων. Παρ' όλα τα σημεία τριβής που είδαμε παραπάνω, η εικόνα του Αριστοτέλη για τον κόσμο ήταν πειστική, αρμονική και εύκολα κατανοητή, η δε μεθοδολογία του αποτελούσε ένα ισχυρό εργαλείο. Όπως μάλιστα σημειώνει ο Grant, πέρα από κάποιες αξιοσημείωτες εξαιρέσεις η κοσμολογία του Αριστοτέλη ήταν συμβατή με τη χριστιανική θεολογία 19. Παρ' όλα αυτά, οι θεολόγοι ήταν καχύποπτοι προς τον Αριστοτέλη κατά το μεγαλύτερο μέρος του 13 ου αιώνα. Η στάση της επίσημης Εκκλησίας όπως διαμορφώνεται από τις απαγορεύσεις που επέβαλε, αντικατοπτρίζει αυτήν την καχυποψία. Ήδη, το 1210 η επαρχιακή σύνοδος της Σανς απαγόρευσε τη μελέτη των βιβλίων φυσικής φιλοσοφίας του Αριστοτέλη στην περιοχή του Παρισιού και το 1215 η απαγόρευση αυτή επαναλήφθηκε ειδικά για το πανεπιστήμιο του Παρισιού. Το 1231 ο πάπας Γρηγόριος ο Ένατος επαναλαμβάνει την απαγόρευση. Παράλληλα όμως διατάζει να «καθαρθούν από την πλάνη» τα έργα του Αριστοτέλη, κάτι που για διάφορους λόγους δεν έγινε ποτέ 20. Κατά την δεκαετία του 1240 οι απαγορεύσεις άρχισαν να χάνουν την ισχύ τους και το 1255 οι διαλέξεις πάνω στα έργα του Αριστοτέλη έγιναν υποχρεωτικές στη σχολή των τεχνών 21. Η κατάσταση άλλαξε πάλι τη δεκαετία του Ο επίσκοπος του Παρισιού καταδίκασε το 1270 δεκατρείς αριστοτελικές προτάσεις που διδάσκονταν στη σχολή των τεχνών και το 1277 εκδόθηκε ένας κατάλογος 219 προτάσεων, η διδασκαλία των οποίων αποτελούσε λόγο αφορισμού 22. Πίσω από αυτήν την πορεία όμως υπήρξαν τρεις διακριτές τάσεις, τις οποίες θα περιγράψουμε παρακάτω. 4.1 Οι νεοαυγουστινιανές θέσεις Ο Αυγουστίνος θεωρούσε ότι «υπάρχει ρόλος για το λογικό στη γνωστική διαδικασία, στο πλαίσιο όμως της κυριαρχίας της θεϊκής δράσης 23». Σε αυτό το πλαίσιο κινήθηκαν και οι θεολόγοι που υποστήριζαν τη θέση της επιστήμης ως θεραπαινίδα της πίστης. Ο Grossetest, λόγιος της Οξφόρδης, έκανε σύμφωνα με τον Lindberg μια πρώτη προσπάθεια εξομάλυνσης 18 Lindberg, σ Grant, σ Grant, σ Lindberg, σ Lindberg, σ ΕΑΠ, σ. 38 6/11

7 των σημείων τριβής, ώστε η αριστοτελική φιλοσοφία να χρησιμοποιηθεί από τον χριστιανισμό 24. Ο Bacon συνέχισε την προσπάθεια του Grossetest, προσπαθώντας να προσαρμόσει την άποψη του Αυγουστίνου περί της επιστήμης ως θεραπαινίδας στα νέα δεδομένα. Ο Bacon προσπάθησε να υπερασπιστεί τη νέα παιδεία. Θεωρούσε ότι αν η φιλοσοφία είναι σταλμένη από τον Θεό, δεν μπορεί να υπάρξει σύγκρουση μεταξύ φιλοσοφίας και πίστης. Οι συγκρούσεις κατά τον Bacon οφείλονταν σε λανθασμένες μεταφράσεις ή αδαείς ερμηνείες, ήταν δηλαδή μια παρεξήγηση 25. Μια λιγότερο αισιόδοξη και περισσότερο καχύποπτη στάση όμως κράτησε ο Φραγκισκανός Bonaventura. Ο Bonaventura συμφωνούσε με τον Bacon σχετικά με τον υπηρετικό ρόλο της επιστήμης αλλά ήταν πολύ πιο προσεκτικός σχετικά με την ωφέλεια της επιστήμης. Η έλλειψη εμπιστοσύνης στη δυνατότητα του ανθρώπου να συλλάβει την αλήθεια χωρίς τη βοήθεια της Θείας Φώτισης, τον έκανε να κρατήσει μια πολύ πιο συντηρητική στάση 26. Έπαιξε έτσι σημαντικό ρόλο στην ένταση που οδήγησε στις καταδίκες του 1277, καταγγέλλοντας το 1267 τους δασκάλους ελευθερίων τεχνών για τις αντιλήψεις τους σχετικά με την αιωνιότητα του κόσμου, τον μονοψυχισμό και την αθανασία της ψυχής 27. Αυτοί οι τρεις λόγιοι χαρακτηρίζουν σύμφωνα με τον Lindberg τις τάσεις που επικράτησαν στο πρώτο μισό του 13 ου αιώνα: ανάμεικτος θαυμασμός και καχυποψία καθώς αυξανόταν η γνώση της αριστοτελικής φιλοσοφίας και προσπάθεια ερμηνείας του Αριστοτέλη βάσει του Αυγουστίνου και της πλατωνικής παράδοσης Ο χριστιανικός αριστοτελισμός Οι δομινικανοί Αλβέρτος ο Μέγας και Θωμάς ο Ακινάτης συνέβαλλαν στη διαμόρφωση μιας λιγότερο καχύποπτης στάσης απέναντι στη φιλοσοφία του Αριστοτέλη. Χωρίς να έχει αμιγώς αριστοτελικές θέσεις, ο Αλβέρτος συνειδητοποίησε την εξηγητική ισχύ της αριστοτελικής φιλοσοφίας και προσπάθησε να την εκθέσει και να την κάνει πιο προσιτή. Το εξ' αποκαλύψεως δόγμα ήταν και για τον Αλβέρτο η τελική απάντηση εκεί όπου η φιλοσοφία ερχόταν σε αντίθεση με την πίστη. Όμως, ο Αλβέρτος διατύπωσε την πολύ σημαντική άποψη ότι ο Θεός ενεργεί μέσω της φυσικής αιτιότητας. Συνεπώς, καθήκον του φιλοσόφου είναι να διερευνήσει όχι την θεϊκή βούληση (η οποία αποτελεί αντικείμενο της θεολογίας), αλλά τα φυσικά αίτια μέσω των οποίων αυτή ενεργεί 29. Ο Θωμάς ο Ακινάτης πίστευε και εκείνος ότι το πρόβλημα της σχέσης πίστης και λόγου 24 Lindberg, σ Lindberg, σ Lindberg, σ Grant, σ Lindberg, σ Lindberg, σ /11

8 μπορούσε να λυθεί με «τον καθορισμό της ορθής σχέσης μεταξύ της εθνικής παιδείας και της χριστιανικής φιλοσοφίας 30». Ο Θωμάς δεν εξίσωσε τη θεολογία με την φιλοσοφία η θεολογία εξακολουθούσε να είναι ανώτερη. Όμως, η φιλοσοφία μπορεί να προσφέρει σημαντικές υπηρεσίες στη θεολογία. Διαχωρίζοντας τις αρμοδιότητες της θεολογίας και της φιλοσοφίας, ο Θωμάς προσπάθησε να ξεπεράσει τη θέση του Αυγουστίνου. Όσο για τις περιπτώσεις όπου η θεολογία και η φιλοσοφία συγκρούονται, ο Θωμάς συμφωνούσε με τον Bacon: εφόσον και η αποκάλυψη και οι λογικές μας ικανότητες προέρχονται από τον Θεό, μια τέτοια σύγκρουση πρέπει να είναι φαινομενική και επιλύσιμη μέσω της επανεξέτασης είτε του φιλοσοφικού είτε του θεολογικού επιχειρήματος Ο ριζοσπαστικός αριστοτελισμός Ενώ ο Αλβέρτος και ο Θωμάς ο Ακινάτης προσπάθησαν να εναρμονίσουν τον λόγο με την πίστη, μια ομάδα καθηγητών της σχολής των τεχνών αντιμετώπισε την φιλοσοφία ως ανεξάρτητη από τις επιρροές της θεολογίας. Ο Σίζερ, ηγέτης αυτής της ομάδας, θεωρούσε ότι τα φιλοσοφικά συμπεράσματα στα οποία έφτανε ήταν αληθινά ανεξάρτητα από τα συμπεράσματα της πίστης, εφόσον εξαχθούν με τον σωστό τρόπο 32. Ο Βοήθιος της Δακίας, σύγχρονος του Σίζερ, έβαζε τον λόγο πάνω από την Αποκάλυψη. Αποδεχόταν μεν την έσχατη αυθεντία της θεολογίας όπως και ο Σίζερ, αλλά στην αναζήτηση της αλήθειας έβαζε την πίστη στην άκρη χρησιμοποιώντας αυστηρά λογικά επιχειρήματα 33. Αν και σύμφωνα με τον Grant ο Σίζερ και ο Βοήθιος δεν υιοθέτησαν ρητά το δόγμα της διπλής αλήθειας, τη δυνατότητα δηλαδή δύο αντίθετων απόψεων να είναι ταυτόχρονα αληθείς, η μία σύμφωνα με τον λόγο και η άλλη σύμφωνα με την πίστη, η στάση τους δημιούργησε μια αίσθηση απειλής στους θεολόγους 34. Αποτέλεσμα αυτής της κατάστασης ήταν η αντίδραση της επίσημης Εκκλησίας με τις καταδίκες του 1277 που περιγράψαμε παραπάνω. 5. Επίλογος Το έργο του Αριστοτέλη κυριάρχησε στην επιστήμη και την φιλοσοφία του 13ου αιώνα και, λόγω της σχέσης των πανεπιστημίων με την Εκκλησία, κυριάρχησε και στην δυτική θεολογία. Καθώς η δυτική επιστήμη ανακάλυπτε τον Αριστοτέλη, ο θαυμασμός για την μεθοδολογία του αυξανόταν παράλληλα με την καχυποψία εξ' αιτίας των θεολογικών προβλημάτων που αναδεικνύονταν. Την προσπάθεια εφαρμογής της άποψης του Αυγουστίνου για τη θέση της 30 Lindberg, σ Lindberg, σ Lindberg, σ Lindberg, σ Grant, σ. 40 8/11

9 επιστήμης ως θεραπαινίδας της πίστης, διαδέχθηκε η προσπάθεια συμβιβασμού ώστε η θεολογία να μπορέσει να ωφεληθεί από το αριστοτελικό σύστημα, χωρίς η πίστη να θιγεί από τον λόγο. Όταν μέσω των απόψεων των ριζοσπαστών αριστοτελιστών η αριστοτελική φιλοσοφία άρχισε να αποτελεί απειλή για την πίστη στα μάτια των συντηρητικών, οι καταδίκες του 1277 διαμόρφωσαν ουσιαστικά την κατάσταση που θα επικρατούσε μέχρι τον 16 ο -17 ο αιώνα. Οι εμπειριστές και νομιναλιστές φιλόσοφοι του 14 ου αιώνα όπως ο Όκαμ και ο Μπουριντάν αναίρεσαν τους περιορισμούς στην απόλυτη δύναμη του Θεού που προσπάθησαν να θέσουν οι αριστοτελικοί του 13 ου αιώνα 35. Σύμφωνα με τον Grant, η θεολογική, φιλοσοφική και επιστημονική σκέψη του 14 ου αιώνα χαρακτηρίστηκε από την έμφαση στην απόλυτη δύναμη του Θεού 36. Η περίπτωση του Ορέμ είναι χαρακτηριστική: αφού επιχειρηματολογήσει με εντυπωσιακό τρόπο υπέρ της περιστροφής της γης γύρω από τον άξονά της, υιοθετεί την άποψη περί ακινησίας της γης βασιζόμενος στην πίστη, προσπαθώντας έτσι «να προστατέψει την χριστιανική πίστη από αποδείξεις βασισμένες στον Ανθρώπινο Λόγο, την εμπειρία και την επιστήμη 37». 35 Grant, σ Grant, σ Grant, σ /11

10 Βιβλιογραφία Edward Grant, Οι φυσικές επιστήμες τον Μεσαίωνα, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, Ηράκλειο 2004 David C. Lindberg, Οι απαρχές της δυτικής επιστήμης, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Ε.Μ.Π., 2003 Μ. Ασημακόπουλος, Α. Τσιαντούλας, Οι Επιστήμες της Φύσης και του Ανθρώπου στην Ευρώπη, ΕΑΠ, Πάτρα /11

11 You are free: to copy, distribute, display, and perform the work Under the following conditions: Attribution. You must give the original author credit. Noncommercial. You may not use this work for commercial purposes. No Derivative Works. You may not alter, transform, or build upon this work. For any reuse or distribution, you must make clear to others the license terms of this work. Any of these conditions can be waived if you get permission from the copyright holder. Your fair use and other rights are in no way affected by the above. 11/11

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΦΥΛΟ ΕΠΟ42 ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ - ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΜΑΡΤΙΟΣ 2012 2100 ΛΕΞΕΙΣ

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΦΥΛΟ ΕΠΟ42 ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ - ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΜΑΡΤΙΟΣ 2012 2100 ΛΕΞΕΙΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΤΑΞΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΦΥΛΟ ΕΠΟ42 ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ - ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΜΑΡΤΙΟΣ 2012 2100 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Απαντήστε στο εξής ερώτημα: «Ποια από τις δύο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΦΕΜΙΝΙΣΜΟΣ ΣΤΙΣ ΣΥΜΒΑΤΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ

ΑΝΤΙΦΕΜΙΝΙΣΜΟΣ ΣΤΙΣ ΣΥΜΒΑΤΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΑΝΤΙΦΕΜΙΝΙΣΜΟΣ ΣΤΙΣ ΣΥΜΒΑΤΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΕΠΟ43 ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΙΔΕΟΛΟΓΙΕΣ ΤΟΝ 20 Ό ΑΙΩΝΑ ΤΕΤΑΡΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΑΪΟΣ 2014 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 2050 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Ποια πολιτική θεωρία είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΙΔΙΩΤΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΚΑΡΤΕΣΙΑΝΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ

ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΙΔΙΩΤΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΚΑΡΤΕΣΙΑΝΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ ΟΙ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΤΟΥ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΟΣ ΤΗΣ ΙΔΙΩΤΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΟ ΚΑΡΤΕΣΙΑΝΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΟΥ ΕΑΥΤΟΥ ΕΠΟ22 ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ ΤΕΤΑΡΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΜΑΪΟΣ 2007 Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή...3 2. Από το νου

Διαβάστε περισσότερα

Μεσαιωνική Φυσική Φιλοσοφία και Κοσμολογία

Μεσαιωνική Φυσική Φιλοσοφία και Κοσμολογία Μεσαιωνική Φυσική Φιλοσοφία και Κοσμολογία Aριστοτέλης και φυσικός κόσμος Σε αντίθεση με τον Πλάτωνα, ο Αριστοτέλης αναζητά την πραγματικότητα στον αισθητό κόσμο, στα αισθητά σωματοειδή αντικείμενα (και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΕΛΠ22 ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΡΟΤΥΠΗ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΕΛΠ22 ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΡΟΤΥΠΗ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΣ ΕΛΠ22 ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΡΟΤΥΠΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ... 2 Εισαγωγή... 3 Οι αρχές του σύμπαντος κατά τον Αριστοτέλη... 3 Ο υποσελήνιος χώρος... 3 Ο χώρος

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργώντας μια Συστηματική Θεολογία

Δημιουργώντας μια Συστηματική Θεολογία Ερωτήσεις Επανάληψης 1 Οι Θεολογικές Δηλώσεις στην Συστηματική Θεολογία Διάλεξη Τρίτη από την σειρά Δημιουργώντας μια Συστηματική Θεολογία Οδηγός Μελέτης Περιεχόμενα Περίγραμμα Ένα περίγραμμα του μαθήματος,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΣΧΕΣΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΘΡΗΣΚΕΙΑΣ

ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΣΧΕΣΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΘΡΗΣΚΕΙΑΣ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΣΧΕΣΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΘΡΗΣΚΕΙΑΣ του Κυριάκου Καρίπη Αρ. μητρώου 1312000044 Πτυχιακή Εργασία που υποβλήθηκε στο πλαίσιο των απαιτήσεων για το δίπλωμα: Πολιτισμικής Τεχνολογίας και

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΤΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΛΑΤΩΝΑ

ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΤΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΛΑΤΩΝΑ ΟΙ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΤΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ ΚΑΙ ΤΟΥ ΠΛΑΤΩΝΑ ΕΠΟ22 ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ ΠΡΩΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2006 Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή...3 2. Η ιδεατή πολιτεία του Πλάτωνα...3 3. Η τελεολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ ΣΤΟΝ ΔΥΤΙΚΟ ΚΟΣΜΟ ΚΑΙ Η ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ

ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ ΣΤΟΝ ΔΥΤΙΚΟ ΚΟΣΜΟ ΚΑΙ Η ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΤΟΥ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ ΣΤΟΝ ΔΥΤΙΚΟ ΚΟΣΜΟ ΚΑΙ Η ΕΝΤΑΞΗ ΤΩΝ ΙΔΕΩΝ ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΕΠΟ42 ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ - ΠΡΩΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗ: Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥΣ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ FEYERABEND

ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗ: Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥΣ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ FEYERABEND ΤΕΧΝΗ ΚΑΙ ΕΠΙΣΤΗΜΗ: Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥΣ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΟΥ FEYERABEND ΕΠΟ31 ΟΙ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ ΤΕΤΑΡΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΜΑΪΟΣ 2006 Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή...3 2. Η επιστήμη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΟ 31 ΠΡΩΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2014 2015 ΣΧΕ ΙΑΓΡΑΜΜΑ. Σχετικά µε τα βιβλία που χρησιµοποιήθηκαν βλ. τη βιβλιογραφία

ΕΠΟ 31 ΠΡΩΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2014 2015 ΣΧΕ ΙΑΓΡΑΜΜΑ. Σχετικά µε τα βιβλία που χρησιµοποιήθηκαν βλ. τη βιβλιογραφία ΕΠΟ 31 ΠΡΩΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ 2014 2015 ΣΧΕ ΙΑΓΡΑΜΜΑ ΣΚΟΠΟΣ: Απάντηση σε ερωτήµατα που αφορούν την αριστοτελική κοσµολογία, τις µεθοδολογικές αρχές του Γαλιλαίου και το έργο του Νεύτωνα ΕΙΣΑΓΩΓΗ: εν απαιτείται

Διαβάστε περισσότερα

Οικοδομώντας μια Συστηματική Θεολογία

Οικοδομώντας μια Συστηματική Θεολογία Οικοδομώντας μια Συστηματική Θεολογία Διάλεξη Τέταρτη Οι Δογματικές Θέσεις στην Συστηματική Θεολογία Δόγματα στην Συστηματικότητα 1 Οδηγός Μελέτης Περίγραμμα Ένα περίγραμμα του μαθήματος, Σημειώσεις Ένα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΠΟΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΛ ΠΟΛΑΝΥΙ

Η ΑΠΟΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΛ ΠΟΛΑΝΥΙ Η ΑΠΟΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΛ ΠΟΛΑΝΥΙ ΓΙΑ ΤΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΠΟ41 ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΚΑΤΑ ΤΟΝ 20 Ό ΑΙΩΝΑ ΤΕΤΑΡΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΑΪΟΣ 2013 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 2900 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας:

Διαβάστε περισσότερα

Οι φυσικές επιστήμες τον Μεσαίωνα

Οι φυσικές επιστήμες τον Μεσαίωνα Οι φυσικές επιστήμες τον Μεσαίωνα 14 Μεσαίωνας- περιοδολόγηση Γενική Ιστορία 5 ος - 10 ος αι.: Πρώιμος Μεσαίωνας. [ενοποίηση από τον Καρλομάγνο των πρώτων γερμανικών κρατών, διαμόρφωση του χριστιανικού

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΞ ΚΑΙ ΒΕΜΠΕΡ ΚΑΙ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΣ ΕΚΤΟΣ ΤΗΣ ΔΥΣΗΣ

ΜΑΡΞ ΚΑΙ ΒΕΜΠΕΡ ΚΑΙ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΣ ΕΚΤΟΣ ΤΗΣ ΔΥΣΗΣ ΜΑΡΞ ΚΑΙ ΒΕΜΠΕΡ ΚΑΙ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΣ ΕΚΤΟΣ ΤΗΣ ΔΥΣΗΣ ΕΠΟ42 ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ - ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2012 2400 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Να συγκρίνετε τις απόψεις

Διαβάστε περισσότερα

BACON ΚΑΙ NEWTON ΤΟ ΝΕΟ ΙΔΕΩΔΕΣ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΟΥ 17 ΟΥ ΑΙΩΝΑ

BACON ΚΑΙ NEWTON ΤΟ ΝΕΟ ΙΔΕΩΔΕΣ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΟΥ 17 ΟΥ ΑΙΩΝΑ BACON ΚΑΙ NEWTON ΤΟ ΝΕΟ ΙΔΕΩΔΕΣ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΟΥ 17 ΟΥ ΑΙΩΝΑ ΕΠΟ31 ΟΙ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΜΑΡΤΙΟΣ 2006 Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή...3 2. Η σχέση

Διαβάστε περισσότερα

Κατακόρυφη πτώση σωμάτων

Κατακόρυφη πτώση σωμάτων Κατακόρυφη πτώση σωμάτων Τα ερωτήματα Δύο σώματα έχουν το ίδιο σχήμα και τις ίδιες διαστάσεις με το ένα να είναι βαρύτερο του άλλου. Την ίδια στιγμή τα δύο σώματα αφήνονται ελεύθερα να πέσουν μέσα στον

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ HOBBES ΚΑΙ RAWLS ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ

ΟΙ HOBBES ΚΑΙ RAWLS ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΟΙ HOBBES ΚΑΙ RAWLS ΓΙΑ ΤΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟ ΣΥΜΒΟΛΑΙΟ ΕΠΟ43 ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΙΔΕΟΛΟΓΙΕΣ ΤΟΝ 20 Ό ΑΙΩΝΑ ΠΡΩΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2013 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 2200 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Το κοινωνικό συμβόλαιο αποτελεί

Διαβάστε περισσότερα

Η θεολογική διδασκαλία της προς Εβραίους. Οι βασικές θέσεις και οι ιδιαιτερότητες της επιστολής σε σχέση με τα υπόλοιπα βιβλία της Κ.Δ.

Η θεολογική διδασκαλία της προς Εβραίους. Οι βασικές θέσεις και οι ιδιαιτερότητες της επιστολής σε σχέση με τα υπόλοιπα βιβλία της Κ.Δ. Η θεολογική διδασκαλία της προς Εβραίους Οι βασικές θέσεις και οι ιδιαιτερότητες της επιστολής σε σχέση με τα υπόλοιπα βιβλία της Κ.Δ. Διαπιστώσεις Α. Δεν εντοπίζονται άμεσοι φιλολογικοί δεσμοί με τους

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΠΟΥ ΕΥΝΟΗΣΑΝ ΤΙΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ

ΟΙ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΠΟΥ ΕΥΝΟΗΣΑΝ ΤΙΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΟΙ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΠΟΥ ΕΥΝΟΗΣΑΝ ΤΙΣ ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΑΝΑΚΑΛΥΨΕΙΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΕΞΑΠΛΩΣΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΔΥΝΑΜΕΩΝ ΑΠΟ ΤΑ ΤΈΛΗ ΤΟΥ 15 ΟΥ ΑΙΩΝΑ ΕΩΣ ΤΑ ΜΕΣΑ ΤΟΥ 18 ΟΥ ΑΙΩΝΑ. ΟΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΥΡΥΤΕΡΕΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΤΟΥ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ

Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΤΟΥ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ Η ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΚΡΙΤΙΚΗΣ ΤΟΥ ΣΟΣΙΑΛΙΣΜΟΥ ΚΑΤΑ ΤΟΥ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟΥ ΕΠΟ43 ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΙΔΕΟΛΟΓΙΕΣ ΤΟΝ 20 Ό ΑΙΩΝΑ ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΑΡΤΙΟΣ 2014 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 2185 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Ποια είναι κατά

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία Φυσικών Επιστημών

Ιστορία Φυσικών Επιστημών Ιστορία Φυσικών Επιστημών Εαρινό εξάμηνο 2014 Φαίδρα Παπανελοπούλου h;p://eclass.uoa.gr/courses/phs222/ Μεσαιωνική Φυσική Φιλοσοφία και Κοσμολογία Μεσαίωνας- περιοδολόγηση 5 ος - 10 ος αι.: Πρώιμος Μεσαίωνας.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ (4 ΟΣ 11 ΟΣ ΑΙΩΝΑΣ)

ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ (4 ΟΣ 11 ΟΣ ΑΙΩΝΑΣ) ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ (4 ΟΣ 11 ΟΣ ΑΙΩΝΑΣ) ΕΠΟ30 ΒΥΖΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΟΣ ΚΟΣΜΟΣ ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2015 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 2400 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Σχολεία και σχολές

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία Φυσικών Επιστημών

Ιστορία Φυσικών Επιστημών Ιστορία Φυσικών Επιστημών Εαρινό εξάμηνο 2014 Φαίδρα Παπανελοπούλου h;p://eclass.uoa.gr/courses/phs222/ Αρχαιότητα Αριστοτελική κοσμολογία και θεωρία της κίνησης Πρώιμη ελληνική αστρονομία Ελληνιστική

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΣΜΟΣ, ΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟΣ

ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΣΜΟΣ, ΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟΣ ΣΥΝΤΗΡΗΤΙΣΜΟΣ, ΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΚΡΑΤΟΣ ΠΡΟΝΟΙΑΣ ΕΠΟ43 ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΙΔΕΟΛΟΓΙΕΣ ΤΟΝ 20 Ό ΑΙΩΝΑ ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2014 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 2140 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Τι αντιρρήσεις θα μπορούσαν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΑΘΗΤΩΝ. ΤΟΥ 46 ου ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Β ΤΑΞΗΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΧΕΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΘΕΜΑ: «ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΓΝΩΣΗ»

ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΑΘΗΤΩΝ. ΤΟΥ 46 ου ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Β ΤΑΞΗΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΧΕΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΘΕΜΑ: «ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΓΝΩΣΗ» ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΑΘΗΤΩΝ Β ΤΑΞΗΣ ΤΟΥ 46 ου ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΧΕΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΘΕΜΑ: «ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΓΝΩΣΗ» Αριστοτέλης (384-322 π.χ.) Ο Αριστοτέλης γεννήθηκε το 384 π.χ. Ήταν γιος ενός θεραπευτή.

Διαβάστε περισσότερα

Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, και 3 επιλέγοντας τη σωστή

Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, και 3 επιλέγοντας τη σωστή ΜΑΘΗΜΑ 6 Ο ΠΟΙΗΣΩΜΕΝ ΑΝΘΡΩΠΟΝ... Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, και 3 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, κατά τη διδασκαλία του Χριστιανισμού, από τις αντίστοιχες φράσεις α, β, γ. Στη συνέχεια,

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ

ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ Ενότητα 1: ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Α.Ε.Α.Θ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΕΡΑΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Κατακόρυφη πτώση σωμάτων. Βαρβιτσιώτης Ιωάννης Πρότυπο Πειραματικό Γενικό Λύκειο Αγίων Αναργύρων Μάιος 2015

Κατακόρυφη πτώση σωμάτων. Βαρβιτσιώτης Ιωάννης Πρότυπο Πειραματικό Γενικό Λύκειο Αγίων Αναργύρων Μάιος 2015 Κατακόρυφη πτώση σωμάτων Βαρβιτσιώτης Ιωάννης Πρότυπο Πειραματικό Γενικό Λύκειο Αγίων Αναργύρων Μάιος 2015 Α. Εισαγωγή Ερώτηση 1. Η τιμή της μάζας ενός σώματος πιστεύετε ότι συνοδεύει το σώμα εκ κατασκευής

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΠΟΛΙΤΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΠΟΛΙΤΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΠΟΛΙΤΕΥΣΗΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΕΠΟ42 ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ - ΤΕΤΑΡΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ ΜΑΪΟΣ 2012 2450 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Χρησιμοποιώντας ως

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα»

Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα» Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα» Α] Ασκήσεις κλειστού τύπου (Σωστό Λάθος) Για τον Πλάτωνα οι καθολικές έννοιες, τα «καθόλου», δεν είναι πράγματα ξεχωριστά

Διαβάστε περισσότερα

Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ»

Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» Πρώτη ενότητα: «Η ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ» Επιχειρηματίας είναι ο άνθρωπος που κινητοποιεί τους απαραίτητους πόρους και τους εκμεταλλεύεται παραγωγικά για την υλοποίηση μιας επιχειρηματικής ευκαιρίας με σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

β. εκφράζουν αλήθειες για τον Χριστό, τη Θεοτόκο, την Αγία Τριάδα, τους αγίους

β. εκφράζουν αλήθειες για τον Χριστό, τη Θεοτόκο, την Αγία Τριάδα, τους αγίους ΜΑΘΗΜΑ 30 Ο 31 Ο ΥΜΝΟΓΡΑΦΙΑ ΣΤΗ ΛΑΤΡΕΙΑ Να συμπληρώσετε την πρόταση επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας, από τις φράσεις α, β, γ, δ. Να τεκμηριώσετε με συντομία την επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

Φάκελος Ερευνητικής Εργασίας Σχολείο:Γενικό Λύκειο Ζεφυρίου Τμήμα:Α 1-Α 2

Φάκελος Ερευνητικής Εργασίας Σχολείο:Γενικό Λύκειο Ζεφυρίου Τμήμα:Α 1-Α 2 Φάκελος Ερευνητικής Εργασίας Σχολείο:Γενικό Λύκειο Ζεφυρίου Τμήμα:Α 1-Α 2 Θέμα: Θρησκευτικές και επιστημονικές αντιλήψεις για την δημιουργία του σύμπαντος Ονοματεπώνυμα μαθητών: Αλέξανδρος Λάσκος, Γαρυφαλένια

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Ενότητα: Το Παραπρόγραμμα ή κρυφό Αναλυτικό Πρόγραμμα Διδάσκων: Κατσαρού Ελένη ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΔΕΥΤΕΡΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΠΟ31 ΘΕΜΑ

ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΔΕΥΤΕΡΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΠΟ31 ΘΕΜΑ ΣΧΕΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΔΕΥΤΕΡΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΠΟ31 ΘΕΜΑ «Προτάξτε τρεις βασικές προϋποθέσεις της Επιστημονικής Επανάστασης. Αναλύστε και τεκμηριώστε τις επιλογές σας» Επαναδιατύπωση του θέματος- Στόχοι της εργασίας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ / ΜΥΤΙΛΗΝΗ Ετήσιο Πρόγραμμα Παιδαγωγικής Κατάρτισης / Ε.Π.ΠΑΙ.Κ.

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ / ΜΥΤΙΛΗΝΗ Ετήσιο Πρόγραμμα Παιδαγωγικής Κατάρτισης / Ε.Π.ΠΑΙ.Κ. ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΒΟΡΕΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ / ΜΥΤΙΛΗΝΗ Ετήσιο Πρόγραμμα Παιδαγωγικής Κατάρτισης / Ε.Π.ΠΑΙ.Κ. ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ Ι. ΚΑΛΑΜΑΤΑΣ Διδάσκων στην ΑΣΠΑΙΤΕ / Παράρτημα Β. Αιγαίου Θεολόγος Καθηγητής στο Πειραματικό ΓΕ. Λ.

Διαβάστε περισσότερα

Το Ιδεολογικό Υπόβαθρο της προς Εβραίους

Το Ιδεολογικό Υπόβαθρο της προς Εβραίους Το Ιδεολογικό Υπόβαθρο της προς Εβραίους 1. Εξωχριστιανικό 2. Χριστιανικό 1. Εξωχριστιανικό Το φιλωνικό υπόβαθρο To γνωστικό υπόβαθρο Το κουμρανικό υπόβαθρο To σαμαρειτικό υπόβαθρο Tο ιουδαϊκό μυστικιστικό

Διαβάστε περισσότερα

Πατέρες και Οικουµενικοί Διδάσκαλοι. Πατρολογία Ι (Υ102) Διδάσκων: Συμεών Πασχαλίδης

Πατέρες και Οικουµενικοί Διδάσκαλοι. Πατρολογία Ι (Υ102) Διδάσκων: Συμεών Πασχαλίδης Πατέρες και Οικουµενικοί Διδάσκαλοι ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΣΥΜΕΩΝ ΠΑΣΧΑΛΙΔΗ Πατρολογία Ι (Υ102) Διδάσκων: Συμεών Πασχαλίδης 1 ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΚΑΘΗΓΗΤΗ ΣΥΜΕΩΝ ΠΑΣΧΑΛΙΔΗ Οι Πατέρες των πρώτων αιώνων Ποιοι ονοµάζονταν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ. Ψυχολογία Κινήτρων

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ. Ψυχολογία Κινήτρων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ψυχολογία Κινήτρων ΕΙΣΑΓΩΓΗ: ΟΙ ΑΙΤΙΕΣ ΤΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΚΑΙ ΤΑ ΚΙΝΗΤΡΑ Διδάσκουσα: Επίκ. Καθ. Γεωργία Α. Παπαντωνίου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Το καλύτερο Χριστουγεννιάτικο δώρο

Το καλύτερο Χριστουγεννιάτικο δώρο Το καλύτερο Χριστουγεννιάτικο δώρο This ebook is distributed under Creative Common License 3.0 http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/ You are free to copy, distribute and transmit this work

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική ΜΙΘΕ ΔΥΝΑΜΙΚΗ - 1. Νίκος Κανδεράκης

Φυσική ΜΙΘΕ ΔΥΝΑΜΙΚΗ - 1. Νίκος Κανδεράκης Φυσική ΜΙΘΕ ΔΥΝΑΜΙΚΗ - 1 Νίκος Κανδεράκης Αριστοτελική Φυσική Γιατί πέφτουν τα (βαριά) σώματα; Πηγαίνουν στη φυσική τους θέση. Βάρος: η τάση του βαρέως σώματος να κινηθεί προς το κέντρο της Γης. Μέτρο

Διαβάστε περισσότερα

The Nottingham eprints service makes this work by researchers of the University of Nottingham available open access under the following conditions.

The Nottingham eprints service makes this work by researchers of the University of Nottingham available open access under the following conditions. Luevorasirikul, Kanokrat (2007) Body image and weight management: young people, internet advertisements and pharmacists. PhD thesis, University of Nottingham. Access from the University of Nottingham repository:

Διαβάστε περισσότερα

Η Παύλεια Θεολογία. Πνευματολογία. Αικατερίνη Τσαλαμπούνη Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήμα Ποιμαντικής και Κοινωνικής Θεολογία

Η Παύλεια Θεολογία. Πνευματολογία. Αικατερίνη Τσαλαμπούνη Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήμα Ποιμαντικής και Κοινωνικής Θεολογία ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Η Πνευματολογία Αικατερίνη Τσαλαμπούνη Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήμα Ποιμαντικής και Κοινωνικής Θεολογία Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Οι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι είναι μια φιλοσοφική, θρησκευτική και πολιτική σχολή που ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.χ από τον Πυθαγόρα τον Σάμιο στον Κρότωνα

Οι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι είναι μια φιλοσοφική, θρησκευτική και πολιτική σχολή που ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.χ από τον Πυθαγόρα τον Σάμιο στον Κρότωνα Κ. Σ. Δ. Μ. Ο. Μ. Οι Πυθαγόρειοι φιλόσοφοι είναι μια φιλοσοφική, θρησκευτική και πολιτική σχολή που ιδρύθηκε τον 6ο αιώνα π.χ από τον Πυθαγόρα τον Σάμιο στον Κρότωνα της Κάτω Ιταλίας. Η κοινότητα στεγαζόταν

Διαβάστε περισσότερα

Α. ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

Α. ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Α. ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΠΡΟΔΙΑΘΕΣΗ / ΙΣΤΟΡΙΚΟ 7 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΡΩΤΟ Η φιλοσοφία. Έννοια και περιεχόμενο 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ Η εξέλιξη της φιλοσοφίας και η οντολογία Ι. Εισαγωγή... 25 ΙΙ. Η προσωκρατική φιλοσοφία...

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ. Ενότητα 3: Η ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ. ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Τμήμα Ιερατικών Σπουδών

ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ. Ενότητα 3: Η ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ. ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Τμήμα Ιερατικών Σπουδών ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ Ενότητα 3: Η ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Τμήμα Ιερατικών Σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια. Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2

Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια. Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2 Η φιλοσοφία και οι επιστήμες στα Αρχαϊκά χρόνια Μαριάννα Μπιτσάνη Α 2 Τι είναι η φιλοσοφία; Φιλοσοφία είναι η επιστήμη που ασχολείται με: ερωτήματα προβλήματα ή απορίες που μπορούμε να αποκαλέσουμε οριακά,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΥΜΒΟΛΟ ΠΙΣΤΗΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ

ΤΟ ΣΥΜΒΟΛΟ ΠΙΣΤΗΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ ΤΟ ΣΥΜΒΟΛΟ ΠΙΣΤΗΣ ΤΩΝ ΑΠΟΣΤΟΛΩΝ ΔΙΑΛΕΞΗ 1 Η : ΤΑ ΑΡΘΡΑ ΤΗΣ ΠΙΣΤΗΣ Περιεχόμενα Διάγραμμα Ένα διάγραμμα του μαθήματος Σημειώσεις Ένα πρότυπο που παρέχει: το διάγραμμα το μαθήματος, σημειώσεις κλειδιά, αποσπάσματα

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου

Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου Ομιλία στην Σχολική Εορτή των Τριών Ιεραρχών Γυμνάσιο Ξυλοφάγου Ήταν γύρω στον 11 ου αι. στα χρόνια του Αλέξιου Κομνηνού όταν στην Κωνσταντινούπολη ξέσπασε με νέα διαμάχη. Άνθρωποι των γραμμάτων και μη,

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000

Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000 Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Θέµα Α1 Α.1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας τα ονόµατα των φιλοσόφων (στήλη Α) και δίπλα την έννοια (στήλη Β) που συνδέεται µε τον

Διαβάστε περισσότερα

1. ΧΗΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΗΜΙΚΕΣ ΕΝΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΟΜΗ ΤΗΣ ΜΑΖΑΣ

1. ΧΗΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΗΜΙΚΕΣ ΕΝΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΟΜΗ ΤΗΣ ΜΑΖΑΣ 1. ΧΗΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΗΜΙΚΕΣ ΕΝΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΟΜΗ ΤΗΣ ΜΑΖΑΣ Από τα αρχαιότατα χρόνια, έχουν καταβληθεί σηµαντικές προσπάθειες οι απειράριθµες ουσίες που υπάρχουν στη φύση να αναχθούν σε ενώσεις λίγων

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΘΕΟΛΟΓΟΥΣ

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΘΕΟΛΟΓΟΥΣ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΘΕΟΛΟΓΟΥΣ Οι ερωτήσεις προέρχονται από την τράπεζα των χιλιάδων θεμάτων του γνωστικού αντικειμένου των θεολόγων που επιμελήθηκε η εξειδικευμένη ομάδα εισηγητών των Πανεπιστημιακών Φροντιστηρίων

Διαβάστε περισσότερα

Εξέλιξη των ιδεών στις Φυσικές Επιστήμες

Εξέλιξη των ιδεών στις Φυσικές Επιστήμες Εξέλιξη των ιδεών στις Φυσικές Επιστήμες Ενότητα 2: Γιατί το ερώτημα "τι είναι επιστήμη" δεν έχει νόημα χωρίς κάποιο χρονικό προσδιορισμό. Βασίλης Τσελφές Εθνικὸ και Καποδιστριακὸ Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια

ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια 18 ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΓΝΩΣΗ; ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΗΣ; Το ερώτημα για το τι είναι η γνώση (τι εννοούμε όταν λέμε ότι κάποιος γνωρίζει κάτι ή ποια χαρακτηριστικά αποδίδουμε σε ένα πρόσωπο το οποίο λέμε

Διαβάστε περισσότερα

ºÈÏÔÛÔÊ ÛÙËÓ E ÚÒappleË

ºÈÏÔÛÔÊ ÛÙËÓ E ÚÒappleË ºÈÏÔÛÔÊ ÛÙËÓ E ÚÒappleË Δ ª Ú.. ı Ó ÛfiappleÔ ÏÔ H ÊÈÏÔÛÔÊ ÛÙËÓ E ÚÒappleË applefi ÙÔÓ 6Ô ˆ ÙÔÓ 16Ô AÈÒÓ Το έργο συγχρηµατοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση και το Ελληνικό ηµόσιο ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ

Διαβάστε περισσότερα

Αρχή και Πορεία του Κόσμου (Χριστιανική Κοσμολογία) Διδ. Εν. 9

Αρχή και Πορεία του Κόσμου (Χριστιανική Κοσμολογία) Διδ. Εν. 9 Αρχή και Πορεία του Κόσμου (Χριστιανική Κοσμολογία) Διδ. Εν. 9 Κόσμος Κόσμημα δηλ. στολίδι, που χαρακτηρίζεται από την ποικιλία, την τάξη και την αρμονία Φυσικός κόσμος μακρόκοσμος μικρόκοσμος Πως έγινε

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΥΘΕΝΤΙΑ ΣΤΗ ΘΕΟΛΟΓΙΑ. (Οι βάσεις της θεολογίας: H αυθεντία της Βίβλου & Η εξουσία της Εκκλησίας

Η ΑΥΘΕΝΤΙΑ ΣΤΗ ΘΕΟΛΟΓΙΑ. (Οι βάσεις της θεολογίας: H αυθεντία της Βίβλου & Η εξουσία της Εκκλησίας 1 Η ΑΥΘΕΝΤΙΑ ΣΤΗ ΘΕΟΛΟΓΙΑ (Οι βάσεις της θεολογίας: H αυθεντία της Βίβλου & Η εξουσία της Εκκλησίας 4 η Διάλεξη από τη σειρά μαθημάτων: «Διαμορφώνοντας τη θεολογία σου» Οδηγός Μελέτης Περιεχόμενα Σχεδιάγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΠΥΡΓΟΣ. Εμμανουήλ Φαϊτός. Published by Emmanuel Phaetos at Smashwords. Copyright 2013 Emmanuel Phaetos. Smashwords Edition

Ο ΠΥΡΓΟΣ. Εμμανουήλ Φαϊτός. Published by Emmanuel Phaetos at Smashwords. Copyright 2013 Emmanuel Phaetos. Smashwords Edition Ο ΠΥΡΓΟΣ Εμμανουήλ Φαϊτός Published by Emmanuel Phaetos at Smashwords Copyright 2013 Emmanuel Phaetos Smashwords Edition Smashwords Edition, License Notes Thank you for downloading this free e-book. Although

Διαβάστε περισσότερα

Η χρονική εξέλιξη της δοµής του ατόµου.

Η χρονική εξέλιξη της δοµής του ατόµου. Ατοµικά πρότυπα Η χρονική εξέλιξη της δοµής του ατόµου. ατοµική θεωρία ηµόκριτου ατοµική θεωρία Dalton πρότυπο Rutherford πρότυπο Schrodinger ~450 π.χ ~1800 µ.χ 1904 µ.χ 1911 µ.χ 1913 µ.χ 1926 µ.χ Σε διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

GEORGE BERKELEY ( )

GEORGE BERKELEY ( ) 42 GEORGE BERKELEY (1685-1753) «Ο βασικός σκοπός του Berkeley δεν ήταν να αμφισβητήσει την ύπαρξη των εξωτερικών αντικειμένων, αλλά να υποστηρίξει την άποψη ότι τα πνεύματα ήταν τα μόνα ανεξάρτητα όντα,

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί ο Ιησούς Χριστός ήταν και είναι «σημείον αντιλεγόμενον» Διδ. Εν. 6

Γιατί ο Ιησούς Χριστός ήταν και είναι «σημείον αντιλεγόμενον» Διδ. Εν. 6 Γιατί ο Ιησούς Χριστός ήταν και είναι «σημείον αντιλεγόμενον» Διδ. Εν. 6 Υπαπαντή του Κυρίου «θα είναι σημείο αντιλεγόμενο, για να φανερωθούν οι πραγματικές διαθέσεις πολλών» (Λουκ. 2, 34-35) Διχογνωμία

Διαβάστε περισσότερα

Γιώργος Πολίτης: «Τα καταφέραμε σε πιο δύσκολες εποχές, θα τα καταφέρουμε και τώρα»

Γιώργος Πολίτης: «Τα καταφέραμε σε πιο δύσκολες εποχές, θα τα καταφέρουμε και τώρα» Ο συγγραφέας στο νέο του βιβλίο παρουσιάζει μια ορθολογική θέαση της κρίσης Γιώργος Πολίτης: «Τα καταφέραμε σε πιο δύσκολες εποχές, θα τα καταφέρουμε και τώρα» 23 Jan 201611.00 ΜΕΓΕΝΘΥΝΣΗ Συνέντευξη στη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ. Νίκος Κανδεράκης

ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ. Νίκος Κανδεράκης ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ Νίκος Κανδεράκης Η ΚΙΝΗΣΗ ΣΤΗΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ Φυσική κίνηση: τα σώματα πηγαίνουν προς στη φυσική τους θέση Βαριά σώματα (γη, νερό) προς τα κάτω Ελαφριά σώματα (αέρας, φωτιά) προς τα πάνω

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΗΜΕΡΙ Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ

ΕΦΗΜΕΡΙ Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ E ΕΦΗΜΕΡΙ Α ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ 717 7 Φεβρουαρίου 2017 ΤΕΥΧΟΣ ΤΡΙΤΟ Αρ. Φύλλου 99 ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ - ΛΟΙΠΟΙ ΦΟΡΕΙΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Αριθμ. 1617010200/29-11-2016

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΑΤΟΜΟΥ ΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟΝ ΦΡΟΫΝΤ

Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΑΤΟΜΟΥ ΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟΝ ΦΡΟΫΝΤ Η ΣΧΕΣΗ ΤΟΥ ΑΤΟΜΟΥ ΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟΝ ΦΡΟΫΝΤ ΕΠΟ41 ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ ΣΤΟΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ ΚΑΤΑ ΤΟΝ 20 Ό ΑΙΩΝΑ ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΡΓΑΣΙΑ - ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2012 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 3000 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας:

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000

Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000 Θέµα Α1 Θέµατα Αρχών Φιλοσοφίας Θεωρητικής Κατεύθυνσης Γ Λυκείου 2000 Α.1.1. Να γράψετε στο τετράδιό σας τα ονόµατα των φιλοσόφων (στήλη Α) και δίπλα την έννοια (στήλη Β) που συνδέεται µε τον καθένα: Α

Διαβάστε περισσότερα

ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ : Εθνικόν και Καποδιαστριακόν Πανεπιστήμιον Αθηνών ΑΡ. ΠΙΣΤΩΤΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ECTS ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ Α/Α

ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ : Εθνικόν και Καποδιαστριακόν Πανεπιστήμιον Αθηνών ΑΡ. ΠΙΣΤΩΤΙΚΩΝ ΜΟΝΑΔΩΝ ECTS ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ Α/Α ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ : Εθνικόν και Καποδιαστριακόν Πανεπιστήμιον Αθηνών ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2012-2013 _ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΤΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ Α/Α ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΞΑΜΗΝΟ ΚΩΔΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

A film by 8o dimotiko Agiou dimitriou

A film by 8o dimotiko Agiou dimitriou A film by 8o dimotiko Agiou dimitriou Kostas and Sofia pictures present... TA ΠΑΙΔΙΚΑ ΤΟΥ ΧΡΟΝΙΑ Γεννήθηκε στην Πίζα της Ιταλίας και από νωρίς έδειξε σημεία μιας αξιοσημείωτης ιδιοφυΐας. Ο πατέρας του

Διαβάστε περισσότερα

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών

Περί της Ταξινόμησης των Ειδών Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Σχολή Θετικών Επιστημών Τμήμα Φυσικής 541 24 Θεσσαλονίκη Καθηγητής Γεώργιος Θεοδώρου Tel.: +30 2310998051, Ιστοσελίδα: http://users.auth.gr/theodoru Περί της Ταξινόμησης

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Παιδαγωγική

Εισαγωγή στην Παιδαγωγική Εισαγωγή στην Παιδαγωγική ΤΜΗΜΑ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Χειμερινό εξάμηνο 2016-2017 Διδάσκουσα: Μαρία Δασκολιά Επίκουρη καθηγήτρια Τμήμα Φ.Π.Ψ. Θεματική του μαθήματος Έννοια και εξέλιξη της Παιδαγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι η Συστηματική Θεολογία; Διάλεξη πρώτη από την σειρά Οικοδομώντας μια Συστηματική Θεολογία Οδηγός Μελέτης Περίληψη

Τι είναι η Συστηματική Θεολογία; Διάλεξη πρώτη από την σειρά Οικοδομώντας μια Συστηματική Θεολογία Οδηγός Μελέτης Περίληψη Τι είναι η Συστηματική Θεολογία; Διάλεξη πρώτη από την σειρά Οικοδομώντας μια Συστηματική Θεολογία Οδηγός Μελέτης Περίληψη Περιεχόμενα Περίγραμμα Ένα περίγραμμα του μαθήματος, Σημειώσεις Ένα πρότυπο που

Διαβάστε περισσότερα

Καθορισμός ημερομηνίας εορτασμού του Πάσχα

Καθορισμός ημερομηνίας εορτασμού του Πάσχα ΠΡΟΤΥΠΟ ΠΕΙΡΑΜΑΤΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ Σχολικό έτος 2013-14 Καθορισμός ημερομηνίας εορτασμού του Πάσχα ΚΑΡΑΜΠΕΛΑΣ ΜΑΡΙΟΣ-ΔΗΜΗΤΡΗΣ Τάξη : Α1 ΤΟ ΑΓΙΟ ΠΑΣΧΑ: Η γιορτή και ο υπολογισμός της ημερομηνίας

Διαβάστε περισσότερα

3 ο Δημοτικό Σχολείο Βροντάδου Χίου Οι Τρεις Ιεράρχες, η ζωή και το έργο τους. Χίος, 29 Ιανουαρίου 2016 Εκπαιδευτικός: Κωσταρή Αντωνία

3 ο Δημοτικό Σχολείο Βροντάδου Χίου Οι Τρεις Ιεράρχες, η ζωή και το έργο τους. Χίος, 29 Ιανουαρίου 2016 Εκπαιδευτικός: Κωσταρή Αντωνία 3 ο Δημοτικό Σχολείο Βροντάδου Χίου Οι Τρεις Ιεράρχες, η ζωή και το έργο τους Χίος, 29 Ιανουαρίου 2016 Εκπαιδευτικός: Κωσταρή Αντωνία Εισαγωγή Και οι τρεις γεννήθηκαν τον 4ο αιώνα μ.χ., στα Βυζαντινά Χρόνια.

Διαβάστε περισσότερα

< > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ

< > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ Κ. Γ. ΝΙΚΟΛΟΥΔΑΚΗΣ 1 < > Ο ΚΕΝΟΣ ΧΩΡΟΣ ΕΙΝΑΙ ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ, ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ Η ΕΞΗΓΗΣΗ ΑΠΟΔΕΙΚΝΥΕΙ ΕΝΑ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟ ΠΝΕΥΜΑ Επαναλαμβάνουμε την έκπληξή μας για τα τεράστια συμπλέγματα γαλαξιών, τις πιο μακρινές

Διαβάστε περισσότερα

Ο Μιχαήλ Ψελλός ήταν επικεφαλής της σχολής φιλοσοφίας επί Κωνσταντίνου Θ Μονομάχου (1042-1055) Ύπατος των φιλοσόφων με πολλαπλά ενδιαφέροντα.

Ο Μιχαήλ Ψελλός ήταν επικεφαλής της σχολής φιλοσοφίας επί Κωνσταντίνου Θ Μονομάχου (1042-1055) Ύπατος των φιλοσόφων με πολλαπλά ενδιαφέροντα. Βυζαντινή φυσική φιλοσοφία και μετασχηματισμός της ύλης: η περίπτωση του Μιχαήλ Ψελλού, Δημήτρης Γουσόπουλος και Γιάννα Κατσιαμπούρα, 7 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Η ιστορία και Φιλοσοφία των Επιστημών στη Διδασκαλία

Διαβάστε περισσότερα

"Λάθος αντιλήψεις που δημιουργούνται από την ελλιπή διδασκαλία των γεωεπιστημών" Αντώνης Δ.Στάης

Λάθος αντιλήψεις που δημιουργούνται από την ελλιπή διδασκαλία των γεωεπιστημών Αντώνης Δ.Στάης "Λάθος αντιλήψεις που δημιουργούνται από την ελλιπή διδασκαλία των γεωεπιστημών" Αντώνης Δ.Στάης Η Γεωλογική Γνώση στην Ελλάδα σήμερα Στα ελληνικά σχολεία, εδώ και αρκετά χρόνια, σε αντίθεση με τα σχολεία

Διαβάστε περισσότερα

Ελευθερία και Θεότητα στην αρχαιοελληνική σκέψη και στους Πατέρες

Ελευθερία και Θεότητα στην αρχαιοελληνική σκέψη και στους Πατέρες Ορθόδοξη Ομάδα Δογματικής Έρευνας Δογματικά θέματα Γνώση εν προσώπω και Ελευθερία // Γνώση εν προσώπω και Αγάπη Ελευθερία και Θεότητα στην αρχαιοελληνική σκέψη και στους Πατέρες Β. Μπακούρος Η Χριστιανική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΝ ΑΓΑΠΑΣ ΓΙΑ ΠΑΝΤΑ ΑΥΤΗ ΤΗ ΦΟΡΑ;

ΠΟΙΟΝ ΑΓΑΠΑΣ ΓΙΑ ΠΑΝΤΑ ΑΥΤΗ ΤΗ ΦΟΡΑ; π. ΠΑΥΛΟΣ ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ ΠΟΙΟΝ ΑΓΑΠΑΣ ΓΙΑ ΠΑΝΤΑ ΑΥΤΗ ΤΗ ΦΟΡΑ; Ποιητική Συλλογή ΑΚΑΚΙΑ 2011 Copyright Fr Pavlos Grigoriou 2011 Published in England by Akakia Publications, 2011 AKAKIA Publications St Peters

Διαβάστε περισσότερα

Πανήγυρη Αγίου Γεωργίου 2016

Πανήγυρη Αγίου Γεωργίου 2016 1 Πανήγυρη Αγίου Γεωργίου 2016 Αγαπητοί μου Αδελφοί, λίγες ημέρες μετά από τη λαμπρή πανήγυρη της Ανάστασης του Κυρίου, πλημμυρισμένοι από πνευματική χαρά εορτάζουμε σήμερα τον Μεγαλομάρτυρα Άγιο Γεώργιο,

Διαβάστε περισσότερα

Θρησκευτικά Α Λυκείου GI_A_THI_0_10296 Απαντήσεις των θεμάτων ΘΕΜΑ Α1

Θρησκευτικά Α Λυκείου GI_A_THI_0_10296 Απαντήσεις των θεμάτων ΘΕΜΑ Α1 Θρησκευτικά Α Λυκείου GI_A_THI_0_10296 Απαντήσεις των θεμάτων ΘΕΜΑ Α1 α) Να συμπληρώσετε κάθε μια από τις προτάσεις 1, 2, 3, 4 και 5 επιλέγοντας τη σωστή απάντηση, σύμφωνα με τη διδασκαλία της Εκκλησίας,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ Μαθηματικά (Άλγεβρα - Γεωμετρία) Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α, Β ΤΑΞΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α ΤΑΞΗ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ ΚΕΝΤΡΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΕ ΘΕΣΕΙΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ

ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΕ ΘΕΣΕΙΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΕ ΘΕΣΕΙΣ ΕΥΘΥΝΗΣ ΚΑΙ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ: 1ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΩΡΑΙΟΚΑΣΤΡΟΥ ΤΑΞΗ: Β ΑΡΙΘΜΟΣ ΜΑΘΗΤΩΝ: 23 ΑΓΟΡΙΑ: 13 ΚΟΡΙΤΣΙΑ: 10 ΕΚΠΟΝΗΣΗ: ΛΙΑΠΗ ΠΕΡΣΕΦΟΝΗ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ

ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΠΡΩΙΜΗ ΚΑΙ ΜΕΣΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΠΕΡΙΟΔΟ ΕΠΟ30 ΒΥΖΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΟΣ ΚΟΣΜΟΣ ΠΡΩΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2014 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 2300 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Από τους

Διαβάστε περισσότερα

ΔΥΝΑΜΙΚΗ 3. Νίκος Κανδεράκης

ΔΥΝΑΜΙΚΗ 3. Νίκος Κανδεράκης ΔΥΝΑΜΙΚΗ 3 Νίκος Κανδεράκης Νόμος της βαρύτητας ή της παγκόσμιας έλξης Δύο σώματα αλληλεπιδρούν με βαρυτικές δυνάμεις Η δύναμη στο καθένα από αυτά: Είναι ανάλογη με τη μάζα του m Είναι ανάλογη με τη μάζα

Διαβάστε περισσότερα

Ιστορία και Επιστημολογία στις Φυσικές Επιστήμες

Ιστορία και Επιστημολογία στις Φυσικές Επιστήμες ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ιστορία και Επιστημολογία στις Φυσικές Επιστήμες Ενότητα # 1: Εισαγωγή Περικλής Ακρίβος Τμήμα Χημείας Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικοί Όροι στην Θεολογία

Τεχνικοί Όροι στην Θεολογία Τεχνικοί Όροι στην Θεολογία Μάθημα Δεύτερο από την σειρά Οικοδομώντας μία Συστηματική Θεολογία Οδηγός Μελέτης Περιεχόμενα Περίγραμμα Ένα περίγραμμα του μαθήματος, Σημειώσεις Ένα πρότυπο που παρέχει: το

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1

ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 ΕΙΝΑΙ Η ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΑ ΜΙΑ ΜΕΘΟΔΟΣ ΑΥΤΟΓΝΩΣΙΑΣ; 1 Στο σημείο αυτό του οδοιπορικού γνωριμίας με τις διάφορες μεθόδους αυτογνωσίας θα συναντήσουμε την Αστρολογία και θα μιλήσουμε για αυτή. Θα ερευνήσουμε δηλαδή

Διαβάστε περισσότερα

Α ΕΞΑΜΗΝΟ. Επιλέγονται τρία (3) από τα παραπάνω προσφερόμενα μαθήματα. ΣΥΝΟΛΟ (επί των επιλεγομένων μαθημάτων) 30 Β ΕΞΑΜΗΝΟ

Α ΕΞΑΜΗΝΟ. Επιλέγονται τρία (3) από τα παραπάνω προσφερόμενα μαθήματα. ΣΥΝΟΛΟ (επί των επιλεγομένων μαθημάτων) 30 Β ΕΞΑΜΗΝΟ Το σύνολο των Πιστωτικών Μονάδων (), που απαιτούνται για την απόκτηση του Μ.Δ.Ε., ανέρχονται σε 120. Αναλυτικότερα το πρόγραμμα των μαθημάτων διαμορφώνεται ανά κατεύθυνση ως εξής: 1. ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΒΙΒΛΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

WWW.Greek Trading. Club

WWW.Greek Trading. Club Trading Level (TL) Σημαντικές πληροφορίες για το Trading Το Trading εμπεριέχει μεγάλο κίνδυνο και δεν είναι για όλους. Ο συγγραφέας και ο εκδότης δεν αναλαμβάνουν καμία ευθύνη για τις ενέργειες του αναγνώστη.

Διαβάστε περισσότερα

Οι τρεις Ιεράρχες. 30 Ιανουαρίου

Οι τρεις Ιεράρχες. 30 Ιανουαρίου Οι τρεις Ιεράρχες 30 Ιανουαρίου Οι τρεις Ιεράρχες Ποίοι ήταν οι τρεις Ιεράρχες και γιατί τους τιμούμε; Με τον όρο Τρεις Ιεράρχες, αναφερόμαστε συνοπτικά στους τρεις επιφανείς Αγίους και θεολόγους, Βασίλειο

Διαβάστε περισσότερα

Μέγιστον τόπος. Ἅπαντα γάρ χωρεῖ. (Θαλής)

Μέγιστον τόπος. Ἅπαντα γάρ χωρεῖ. (Θαλής) Μέγιστον τόπος. Ἅπαντα γάρ χωρεῖ. (Θαλής) Από την εποχή που οι άνθρωποι σήκωσαν τα μάτια τους προς τον ουρανό και παρατήρησαν τον Ήλιο (τον θεό τους) και τα αστέρια, είχαν την πεποίθηση ότι η Γη είναι

Διαβάστε περισσότερα

Προσωπική Aνάπτυξη. Ενότητα 4: Συνεργασία. Juan Carlos Martínez Director of Projects Development Department

Προσωπική Aνάπτυξη. Ενότητα 4: Συνεργασία. Juan Carlos Martínez Director of Projects Development Department Προσωπική Aνάπτυξη Ενότητα 4: Συνεργασία Juan Carlos Martínez Director of Projects Development Department Σκοπός 1. Πώς να χτίσετε και να διατηρήσετε μια αποτελεσματική ομάδα Σε αυτό πρόγραμμα, εντός

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Κ.Δ. και ιστορία εποχής της Καινής Διαθήκης

Εισαγωγή στην Κ.Δ. και ιστορία εποχής της Καινής Διαθήκης Εισαγωγή στην Κ.Δ. και ιστορία εποχής της Καινής Διαθήκης Μάθημα 6 : Σωτήριος Σ. Δεσπότης Θεολογική Σχολή Τμήμα Κοινωνικής Θεολογίας ΤΑ ΣΥΝΟΠΤΙΚΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΙΙ (Λουκάς-Πράξεις) 2 Ευαγγέλιο = χαρμόσυνη αγγελία

Διαβάστε περισσότερα

κάντε κλικ στη Τρίτη επιλογή : Οι Θεσσαλονικείς αδελφοί ισαπόστολοι Κύριλλος και Μεθόδιος

κάντε κλικ στη Τρίτη επιλογή : Οι Θεσσαλονικείς αδελφοί ισαπόστολοι Κύριλλος και Μεθόδιος ΤΑΞΗ Δ ΜΑΘΗΜΑ : ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΣΤ ΤΙΤΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: Κύριλλος και Μεθόδιος : Ιεραπόστολοι στους σλαβικούς λαούς. ΔΙΔΑΚΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ 1. Να αντιληφθούν οι μαθητές ότι μέσα από την ιεραποστολή του Κυρίλλου

Διαβάστε περισσότερα

(Εξήγηση του τίτλου και της εικόνας που επέλεξα για το ιστολόγιό μου)

(Εξήγηση του τίτλου και της εικόνας που επέλεξα για το ιστολόγιό μου) Εν αρχή ην ο Λόγος. (Εξήγηση του τίτλου και της εικόνας που επέλεξα για το ιστολόγιό μου) Στις νωπογραφίες της οροφής της Καπέλα Σιξτίνα φαίνεται να απεικονίζονται μέρη του ανθρώπινου σώματος, όπως ο εγκέφαλος,

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Προλογικό Σημείωμα... 17

Περιεχόμενα. Προλογικό Σημείωμα... 17 11 Προλογικό Σημείωμα... 17 Ενότητα Ι: Δημιουργική Αναζήτηση... 19 Δ01 Ο Ιωνικός Διαφωτισμός και η Ανάδυση της Επιστημονικής Σκέψης...21 Δ1.1 Ο Ιωνικός Διαφωτισμός... 21 Δ1.2 Η Επιστημονική Σκέψη... 22

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφιακή ανάπτυξη. Course Unit #1 : Κατανοώντας τις βασικές σύγχρονες ψηφιακές αρχές Thematic Unit #1 : Τεχνολογίες Web και CMS

Ψηφιακή ανάπτυξη. Course Unit #1 : Κατανοώντας τις βασικές σύγχρονες ψηφιακές αρχές Thematic Unit #1 : Τεχνολογίες Web και CMS Ψηφιακή ανάπτυξη Course Unit #1 : Κατανοώντας τις βασικές σύγχρονες ψηφιακές αρχές Thematic Unit #1 : Τεχνολογίες Web και CMS Learning Objective : SEO και Analytics Fabio Calefato Department of Computer

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΣΤΟΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΟ

Η ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΣΤΟΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΟ Η ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΣΤΟΝ ΒΥΖΑΝΤΙΝΟ ΚΑΙ ΤΟΝ ΔΥΤΙΚΟ ΚΟΣΜΟ ΣΥΓΚΛΙΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΠΟΚΛΙΣΕΙΣ ΕΠΟ30 ΒΥΖΑΝΤΙΝΟΣ ΚΑΙ ΔΥΤΙΚΟΣ ΚΟΣΜΟΣ ΤΡΙΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΑΡΤΙΟΣ 2015 ΘΟΔΩΡΗΣ ΣΟΛΔΑΤΟΣ 2250 ΛΕΞΕΙΣ Εκφώνηση εργασίας: Η Αναγέννηση στον

Διαβάστε περισσότερα