ιερεύνηση νοητικών µοντέλων για την ανάπτυξη - θρέψη των φυτών µε εννοιολογική χαρτογράφηση και εκπαιδευτικό λογισµικό

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ιερεύνηση νοητικών µοντέλων για την ανάπτυξη - θρέψη των φυτών µε εννοιολογική χαρτογράφηση και εκπαιδευτικό λογισµικό"

Transcript

1 ιερεύνηση νοητικών µοντέλων για την ανάπτυξη - θρέψη των φυτών µε εννοιολογική χαρτογράφηση και εκπαιδευτικό λογισµικό Εργαζάκη Μαρίντα (*), Κόµης Βασίλης, Ζόγκζα Βάσω Πανεπιστήµιο Πατρών, Θεµατική Ενότητα: Αναπαραστάσεις και νοητικά µοντέλα µαθητών για τις Φυσικές Επιστήµες Επίπεδο Εκπαίδευσης: Γυµνάσιο Κατηγορία Εργασίας: Μελέτη περίπτωσης Περίληψη: Η επινόηση και δηµιουργία µοντέλων που περιγράφουν, εξηγούν ή προβλέπουν τη συµπεριφορά δυναµικών συστηµάτων αποτελεί σηµαντικό µέρος της επιστηµονικής πρακτικής και προϋποθέτει τη διαµεσολάβηση απλών ή εξελιγµένων εργαλείων. Είναι, επίσης, εγγενές στοιχείο της µαθησιακής δραστηριότητας και κατά συνέπεια απασχολεί τους ερευνητές στη ιδακτική των Επιστηµών. Η µελέτη περίπτωσης που παρουσιάζεται στο άρθρο αυτό εντάσσεται στο πλαίσιο µιας ευρύτερης πιλοτικής έρευνας και εξετάζει την πορεία µοντελοποίησης ενός ανοικτού προβλήµατος Βιολογίας από µαθητές Γυµνασίου µε δύο διαφορετικά εργαλεία: ανάπτυξη εννοιολογικού χάρτη µε χαρτί-µολύβι και δηµιουργία µοντέλου µε ανοικτό εκπαιδευτικό λογισµικό ( ηµιουργός_μοντέλων). Η προσέγγισή µας εστιάζει κυρίως στην αλληλουχία των επιµέρους βηµάτων της πορείας οικοδόµησης του µοντέλου, η οποία µας δίνει στοιχεία για το επίπεδο µάκρο ή µίκρο - στο οποίο συλλογίζονται τα παιδιά, καθώς και για την ικανότητά τους να µετακινούνται µεταξύ των δύο επιπέδων, κατά την οικοδόµηση του µοντέλου τους στα δύο διαφορετικά περιβάλλοντα. (*) πρόσωπο επικοινωνίας Λέξεις Κλειδιά: νοητικό µοντέλο, µοντελοποίηση, εννοιολογική χαρτογράφηση, εκπαιδευτικό λογισµικό, ανάπτυξη θρέψη φυτού, φωτοσύνθεση. Exploring students mental models about plant growth with concept mapping and educational software Ergazaki Marida (*), University of Patras, Komis Vassilis, University of Patras, Zogza Vasso, University of Patras, Conference Theme: Learner representations and conceptual models in Science Educational Level: Lower Secondary Paper Classification: Case Study Abstract: The construction of models which describe, explain or predict the behavior of dynamic systems is considered to be a significant part of the scientific enterprise, and is mediated by simple or evolved tools. It is also a component inherent in the learning procedure and hence it concerns the researchers of Science Education. The case study presented here is a part of a larger pilot research and it focuses on the modeling procedure of an open biological problem solved by high-school students using two different tools: creation of a concept map by paper & pencil and creation of a model using an open educational software ( Models Creator ). Our approach focuses on the sequence of the steps followed by the students. This gives us some evidence about the level makro or mikro on which they function and their capability to shift from a concrete level to an abstract one and vice versa, while constructing their model in two different environments. (*) contact person Keywords: mental model, modeling, concept mapping, educational software, plant growth, fotosynthesis. Θεωρητική προβληµατική Ένας από τους χώρους όπου οι σύγχρονες έρευνες στη ιδακτική των Επιστηµών εστιάζουν το ενδιαφέρον τους είναι η διερεύνηση των νοητικών µοντέλων των µαθητών, στην προοπτική της κατανόησής τους ως επιστηµολογικά εµπόδια και ως επεξηγηµατικά συστήµατα του πραγµατικού κόσµου (Astolfi & Develay, 1989, Ραβάνης, 1999). Κάτω από το πρίσµα αυτό αναζητούν τόσο την προέλευση των νοητικών µοντέλων και τον τρόπο µε τον οποίο οργανώνονται, όσο και τις µεθόδους και τις τεχνικές οι οποίες µπορούν να οδηγήσουν στο µετασχηµατισµό τους. Η διερεύνηση των νοητικών µοντέλων των µαθητών αποτελεί συνεπώς πρωταρχικό βήµα στο πλαίσιο µιας οικοδοµηστικής προσέγγισης της διδασκαλίας και της µάθησης. Έρευνες σχετικά µε τα νοητικά µοντέλα για την ανάπτυξη - θρέψη των φυτών έχουν αναδείξει σηµαντικά γνωστικά εµπόδια µέσα σε ένα πλαίσιο προβολής του µοντέλου του ζώου (µοντέλο της ετερότροφης θρέψης) στο φυτό. Τα εµπόδια αυτά αφορούν στην έννοια της τροφής και τη σύνδεσή της µε το περιβάλλον (κατά κύριο λόγο το έδαφος), την έννοια της ενέργειας και τη µετατροπή της από µία µορφή σε µία άλλη µέσα σε ένα βιολογικό σύστηµα όπως το φυτό, την έννοια της χηµικής µεταβολής, τη µη υλική θεώρηση των αερίων (Ζόγκζα, 1998, Ζόγκζα & Οικονοµοπούλου, 1999, Χατζηνικήτα, Κουλαϊδής & Ζόγκζα, 1999). 331

2 Στο πλαίσιο των ερευνών για τη διδακτική αξιοποίηση των νοητικών µοντέλων των µαθητών µε στόχο τελικά την αναδόµησή τους ώστε να προσεγγίσουν τα εννοιολογικά µοντέλα των επιστηµόνων έχουν αναπτυχθεί πολλές παιδαγωγικές τεχνικές που ανατρέχουν στη χρήση απλών ή / και σύνθετων εργαλείων. Μια τέτοια τεχνική είναι η εννοιολογική χαρτογράφηση (µε χαρτί µολύβι ή υπολογιστή) και ένα σύνθετο εργαλείο είναι το ανοικτό εκπαιδευτικό λογισµικό (εκφραστικού ή διερευνητικού τύπου). Η έννοια της εννοιολογικής χαρτογράφησης αναπτύχθηκε από τον Novak (Novak, 1977, Novak, 1998) µε βάση τις ψυχολογικές απόψεις του (Ausubel, 1978) και συνιστά έναν γνωστό τρόπο αναπαράστασης της γνώσης και της έκφρασης των νοητικών µοντέλων των µαθητών. Βασικά συστατικά της είναι οι κόµβοι που αναπαριστούν έννοιες και οι σύνδεσµοι που αναπαριστούν σχέσεις ανάµεσα στις έννοιες. Κόµβοι που συνδέονται µε συνδέσµους σχηµατίζουν έναν εννοιολογικό χάρτη (concept map) που µπορεί να έχει τη µορφή ενός σηµασιολογικού δικτύου (semantic network). Η τεχνική της εννοιολογικής χαρτογράφησης υλοποιείται είτε µε απλά µέσα (π.χ. χαρτί - µολύβι) είτε µε κατάλληλο εκπαιδευτικό λογισµικό που επιτρέπει την ανάπτυξη και τη δυναµική τροποποίηση των εννοιολογικών χαρτών. Τα τελευταία χρόνια έχουν αναπτυχθεί υπολογιστικά περιβάλλοντα µάθησης που βασίζονται σε οικοδοµηστικές και κοινωνιογνωστικές προσεγγίσεις και προσφέρουν ένα ποιοτικά διαφορετικό πλαίσιο υποστήριξης της διδασκαλίας και της µάθησης, το οποίο µπορεί να εφαρµοστεί σε ποικίλες διδακτικές καταστάσεις. Τέτοια περιβάλλοντα επεκτείνουν και την έννοια της υπολογιστικής εννοιολογικής χαρτογράφησης επιτρέποντας στους χρήστες όχι µόνο να εκφράζουν τα νοητικά τους µοντέλα αλλά και να τα ελέγχουν (στην προοπτική της αναδόµησής τους) χρησιµοποιώντας κατάλληλα σχεδιασµένα εργαλεία προσοµοίωσης. Ένα τέτοιο περιβάλλον µάθησης συνιστά το λογισµικό ηµιουργός_μοντέλων που επιτρέπει στους χρήστες του τη δηµιουργία µοντέλων που αναπαριστούν πτυχές του φυσικού κόσµου και τους προσφέρει εργαλεία ελέγχου των µοντέλων τους, όπως η δοκιµή της συµπεριφοράς τους µε άµεσο χειρισµό και πολλαπλές αναπαραστάσεις (προσοµοίωση, ραβδογράµµατα, γραφικές παραστάσεις, πίνακες τιµών, κτλ.) (Dimitracopoulou et al, 1999, Komis et al., 2001). Ο ηµιουργός_μοντέλων συνιστά ένα περιβάλλον εργασίας εµπλουτισµένο µε αντικείµενα (οντότητες) που παίζουν ένα διαµεσολαβητικό ρόλο βοηθώντας στο νοητικό χειρισµό εκ µέρους των µαθητών αφηρηµένων αντικειµένων ή εννοιών (ιδιότητες των οντοτήτων). Οι επιµέρους ιδιότητες της ίδιας οντότητας ή διαφορετικών οντοτήτων µπορούν να συνδεθούν µε σχέσεις ποιοτικού, ηµιποσοτικού ή ποσοτικού χαρακτήρα. Η προσέγγιση της έννοιας της αλληλεξάρτησης µεταξύ µεγεθών γίνεται καταρχήν µε ποιοτικό τρόπο ενώ στη συνέχεια το λογισµικό επιτρέπει το πέρασµα στον ποσοτικό συλλογισµό τόσο µε τη χρήση πινάκων αντίστοιχων τιµών όσο και µε τη χρήση αλγεβρικής µοντελοποίησης και γραφικών παραστάσεων Στόχος της έρευνας Η εργασία αυτή έχει ως στόχο τη µελέτη της πορείας µοντελοποίησης ενός ανοικτού προβλήµατος Βιολογίας από µία δυάδα µαθητριών Γ Γυµνασίου µε δύο διαφορετικά εργαλεία: ανάπτυξη εννοιολογικού χάρτη µε χαρτί-µολύβι και δηµιουργία µοντέλου µε ανοικτό εκπαιδευτικό λογισµικό µοντελοποίησης ( ηµιουργός_μοντέλων). Η πορεία µοντελοποίησης του προβλήµατος, µε άλλα λόγια η αλληλουχία των επιµέρους βηµάτων της οικοδόµησης του µοντέλου µε κάθε ένα εργαλείο, µελετάται ως προς: - το επίπεδο στο οποίο συλλογίζονται τα παιδιά (το µάκρο - επίπεδο του φαινοµένου της ανάπτυξης ή το µίκρο - επίπεδο της λειτουργίας της φωτοσύνθεσης) καθώς και - την ικανότητά τους να µετακινούνται µεταξύ των δύο αυτών επιπέδων, οικοδοµώντας, για παράδειγµα, κλιµακωτούς συλλογισµούς από το ένα επίπεδο στο άλλο ή βρόχους αναγωγής µάκρο-συσχετίσεων στο µίκρο επίπεδο. Η χρήση των δύο διαφορετικών - αλλά παρόµοιας τεχνικής ως προς την επίλυση του προβλήµατος- εργαλείων µας δίνει τη δυνατότητα να µελετήσουµε πιθανές διαφοροποιήσεις ως προς τα επίπεδα συλλογισµού και τις µετακινήσεις µεταξύ αυτών κατά την πορεία µοντελοποίησης του προβλήµατος, οι οποίες ενδεχοµένως σχετίζονται µε το ίδιο το περιβάλλον µάθησης. Μεθοδολογία της ερευνητικής διαδικασίας Η µελέτη περίπτωσης που παρουσιάζεται στην εργασία αυτή πραγµατοποιήθηκε στο εργαστήριο µε µία δυάδα µαθητών της Γ γυµνασίου. Τα παιδιά συνεργάστηκαν σε ένα ανοικτό πρόβληµα Βιολογίας µε στόχο να δηµιουργήσουν ένα µοντέλο, που να περιγράφει τους παράγοντες που επηρεάζουν την ανάπτυξη των φυτών και να εξηγεί µε ποιο τρόπο. Το πρόβληµα αυτό το αντιµετώπισαν µε δύο διαφορετικά εργαλεία: ανάπτυξη εννοιολογικού χάρτη µε χαρτί µολύβι και δηµιουργία µοντέλου µε ανοικτό εκπαιδευτικό λογισµικό ( ηµιουργός _ Μοντέλων). Στην πρώτη περίπτωση, οι µαθητές είχαν στη διάθεσή τους 14 µικρές κάρτες κάθε µία από τις οποίες αντιστοιχούσε σε µία συγκεκριµένη ιδιότητα ενός αντικειµένου (π.χ. ΦΥΤΟ / ανάπτυξη, ΦΥΤΟ / τροφή, ΗΛΙΟΣ / φως, Ε ΑΦΟΣ / νερό, ΑΕΡΑΣ / οξυγόνο, ΦΥΛΛΟ / φωτοσύνθεση, ΦΥΛΛΟ / γλυκόζη κ.τ.λ.). Το ζητούµενο ήταν να δηµιουργήσουν ένα µοντέλο που να δίνει απάντηση στο πρόβληµα, τοποθετώντας τις κατάλληλες κάρτες πάνω σε µία κόλλα χαρτί και συνδέοντάς τις ανά δύο µε ποιοτικές σχέσεις που οι ίδιοι δηµιουργούσαν. Πρόκειται συνεπώς για µία διαδικασία εννοιολογικής χαρτογράφησης, µε όρους ποιοτικού συλλογισµού. 332

3 Στη δεύτερη περίπτωση, τα παιδιά κλήθηκαν να µοντελοποιήσουν το ίδιο ακριβώς πρόβληµα, αφού παρακολούθησαν πρώτα µία 10λεπτη επίδειξη του λογισµικού ηµιουργός _ Μοντέλων. Μέσα στο περιβάλλον του ηµιουργού _ Μοντέλων, οι µαθητές είχαν στη διάθεσή τους δοµικά στοιχεία αντίστοιχα µε εκείνα της προηγούµενης πειραµατικής διαδικασίας. Πιο συγκεκριµένα, για την κατασκευή του µοντέλου τους ήταν διαθέσιµα 5 αντικείµενα µε µία σειρά από ιδιότητες το καθένα και οι ιδιότητες αυτές ήταν συνολικά όσες και οι κάρτες στο χαρτί µολύβι. Αντίθετα, όσον αφορά στις συνδέσεις των δοµικών στοιχείων, οι µαθητές είχαν τη δυνατότητα να ανατρέχουν σε µία λίστα µε έτοιµες ηµιποσοτικές σχέσεις (π.χ. αυξάνει αυξάνει, αυξάνει µειώνεται, αυξάνει αυξάνει µε µικρότερο ρυθµό κτλ.) και να επιλέγουν εκείνη που θεωρούσαν κατάλληλη κάθε φορά (Σχήµα 1). Πρόκειται, δηλαδή, για µία διαδικασία µοντελοποίησης µε όρους ηµιποσοτικού συλλογισµού σε ένα δυναµικό περιβάλλον, το οποίο προσφέρει στα παιδιά επιπλέον δυνατότητες, όπως η δοκιµή της συµπεριφοράς του µοντέλου τους, µέσα από την οπτική αναπαράστασή του ή µέσα από πιο αφαιρετικές αναπαραστάσεις του, όπως π.χ. το ραβδόγραµµα. Και στις δύο φάσεις του πειράµατος, τα παιδιά εργάστηκαν παρουσία διευκολυντή, ο ρόλος του οποίου ήταν επικουρικός κυρίως ως προς τα δύο εργαλεία που είχαν στη διάθεσή τους τα παιδιά και τη διαδικασία που έπρεπε να ακολουθήσουν αντίστοιχα. Και οι δύο πορείες βιντεοσκοπήθηκαν και τα δεδοµένα που συλλέχθηκαν από τα βίντεο αφορούν στις συζητήσεις των µαθητών και τις αντίστοιχες δράσεις τους, που συνιστούν τα επιµέρους βήµατα της µοντελοποίησης στα δύο περιβάλλοντα, και ασφαλώς στα τελικά µοντέλα. Σχήµα 1: Το περιβάλλον του ηµιουργού µοντέλων Αποτελέσµατα Στην ενότητα αυτή παρουσιάζονται οι δύο πορείες σχηµατισµού του µοντέλου «ανάπτυξη θρέψη των φυτών» καταρχήν µε τη χρήση χαρτί-µολύβι και στη συνέχεια µε το εκπαιδευτικό λογισµικό Η πορεία οικοδόµησης του µοντέλου µε χαρτί-µολύβι Το πρώτο βήµα της δυάδας στην πορεία κατασκευής του εννοιολογικού τους χάρτη είναι µία συσχέτιση στο µάκρο επίπεδο που αφορά στη συµβολή του νερού του εδάφους στην ανάπτυξη του φυτού: έδαφος / νερό φυτό / ανάπτυξη. Η ανάγκη διερεύνησης του τρόπου µε τον οποίο συµβαίνει αυτό, οδηγεί τα παιδιά σε µία ανακατασκευή της αρχικής µάκρο συσχέτισης, στο µίκρο επίπεδο της λειτουργίας της φωτοσύνθεσης: έδαφος / νερό φύλλο / φωτοσύνθεση φυτό / ανάπτυξη. Λειτουργώντας και πάλι στο µίκρο επίπεδο για να εξηγήσουν το πώς η φωτοσύνθεση συµβάλλει στην ανάπτυξη, χρησιµοποιούν την έννοια της τροφής του φυτού και την αναγνωρίζουν ως προϊόν της φωτοσύνθεσης: φύλλο/ φωτοσύνθεση φυτό / τροφή φυτό / ανάπτυξη (η σχέση µεταξύ τροφής και ανάπτυξης δεν υπάρχει ως αυτόνοµη σχέση στον εννοιολογικό χάρτη, αλλά περιγράφεται ρητά στο πλαίσιο της σχέσης φύλλο / φωτοσύνθεση φυτό / τροφή). Στη συνέχεια, τους απασχολεί το πώς η τροφή παράγεται µε τη φωτοσύνθεση και απαντούν στο ερώτηµά τους ορίζοντας την τροφή του φυτού στο µίκρο επίπεδο: φυτό / 333

4 τροφή φύλλο / γλυκόζη. Επίσης, συσχετίζουν την έννοια της τροφής µε την έννοια της ενέργειας: φυτό / τροφή φυτό / ενέργεια. Τα επόµενα βήµατα έχουν να κάνουν µε τη µοντελοποίηση της διαδικασίας της φωτοσύνθεσης και έτσι προσθέτουν στον εννοιολογικό χάρτη στοιχεία που αφορούν κατ ευθείαν στο µίκρο επίπεδο της αντίδρασης, χωρίς να λαµβάνουν καθόλου υπ όψη το µάκρο επίπεδο της ανάπτυξης: - φύλλο / φωτοσύνθεση φύλλο / οξυγόνο αέρας / οξυγόνο - ήλιος / φως φύλλο / φωτοσύνθεση - αέρας / διοξείδιο του άνθρακα φύλλο / φωτοσύνθεση - φύλλο / διοξείδιο του άνθρακα αέρας / διοξείδιο του άνθρακα - φύλλο / διοξείδιο του άνθρακα φύλλο / φωτοσύνθεση - φύλλο / νερό φύλλο / φωτοσύνθεση Στο σηµείο αυτό παρατηρούµε ότι η θερµότητα του ήλιου και τα άλατα του εδάφους µένουν εκτός µοντέλου, γιατί τα παιδιά δεν µπορούν να προσδιορίσουν τη σχέση τους µε την ανάπτυξη ή µε τη φωτοσύνθεση. Οι σχέσεις που χρησιµοποιούνται είναι ποιοτικές σχέσεις και προσδιορίζονται από τους ίδιους τους µαθητές µε λεκτική περιγραφή. Πρόκειται για µικρές φράσεις του τύπου: συµβάλλει, είναι απαραίτητο, χρειάζεται, παράγεται, παράγει, το παίρνει από., το πηγαίνει σε.. Οι µαθητές λειτουργώντας µε όρους ποιοτικού συλλογισµού καθορίζουν αυθόρµητα τη φορά των σχέσεων χωρίς ιδιαίτερη συζήτηση. Σχήµα 2: Το µοντέλο της ανάπτυξης µε «χαρτί µολύβι» Η πορεία οικοδόµησης του µοντέλου µε το ηµιουργό Μοντέλων Το πρώτο βήµα των παιδιών στην πορεία κατασκευής του ηµιποσοτικού τους µοντέλου είναι µία συσχέτιση στο µάκρο επίπεδο που αφορά στη συµβολή του φωτός του ήλιου στην ανάπτυξη του φυτού: ήλιος / φως φυτό / ανάπτυξη. Η συσχέτιση αυτή είναι και η µοναδική που πραγµατοποιείται στο µάκρο επίπεδο της ανάπτυξης. Τα παιδιά στην προσπάθειά τους να διερευνήσουν τον τρόπο µε τον οποίο το φως επιδρά στην ανάπτυξη, µετακινούνται από το µάκρο στο µίκρο επίπεδο της λειτουργίας της φωτοσύνθεσης: ήλιος / φως φύλλο / φωτοσύνθεση. Ωστόσο, δεν ανακατασκευάζουν πλήρως τη µάκρο συσχέτιση στο µίκρο επίπεδο, αφού δεν πραγµατοποιούν και την αντίστροφη µετακίνηση από το µίκρο στο µάκρο επίπεδο (φύλλο / φωτοσύνθεση φυτό / ανάπτυξη). Τα επόµενα βήµατα έχουν ως αντικείµενο την αντίδραση της φωτοσύνθεσης: - φύλλο / φωτοσύνθεση φύλλο / γλυκόζη φυτό τροφή (η έννοια της τροφής ορίζεται στο µίκρο επίπεδο) - έδαφος / νερό φύλλο / φωτοσύνθεση 334

5 - φύλλο / φωτοσύνθεση αέρας / οξυγόνο - αέρας / διοξείδιο του άνθρακα φύλλο / φωτοσύνθεση Στη συνέχεια, τα παιδιά συσχετίζουν την έννοια της τροφής µε την παραγωγή ενέργειας, χωρίς όµως να προβάλουν ούτε τη νέα αυτή σχέση στο µάκρο επίπεδο της ανάπτυξης: φυτό / τροφή φυτό / ενέργεια. Τέλος, ολοκληρώνουν τη µοντελοποίηση της αντίδρασης της φωτοσύνθεσης µε τις συσχετίσεις: έδαφος / νερό φύλλο / νερό και φύλλο / διοξείδιο του άνθρακα φύλλο / φωτοσύνθεση. Η θερµότητα του ήλιου και τα άλατα του εδάφους µένουν και πάλι εκτός µοντέλου. Όσον αφορά στις ηµιποσοτικές σχέσεις που τα παιδιά ενσωµατώνουν στο µοντέλο αυτό, η κυρίαρχη είναι η σχέση αυξάνει αυξάνει. Η χρήση της σχέσης αυτής συνοδεύεται από αναγνώριση ορισµένων παραδοχών σχετικών µε την έµφαση στην ποιοτική της διάσταση µέσα στο γνωστικό πλαίσιο του προβλήµατος, όπου χάνει σαφώς τα χαρακτηριστικά της τυπικής αναλογίας. Η φορά των σχέσεων καθορίζεται και εδώ χωρίς ιδιαίτερα προβλήµατα. Σχήµα 3: Το µοντέλο της ανάπτυξης µε το λογισµικό Συζήτηση συµπεράσµατα Το πρόβληµα που τέθηκε προς µοντελοποίηση αφορά στο φαινόµενο της ανάπτυξης του φυτού και έτσι θα περίµενε ίσως κανείς περισσότερους συλλογισµούς σε αυτό το επίπεδο. Ωστόσο, από τα αποτελέσµατά µας φαίνεται ότι τα παιδιά της συγκεκριµένης δυάδας, ανεξάρτητα από το εργαλείο που χρησιµοποιούν, λειτουργούν περισσότερο στο µίκρο-επίπεδο της φωτοσύνθεσης προκειµένου να µοντελοποιήσουν το µάκρο-φαινόµενο της ανάπτυξης. Πράγµατι, τόσο στον εννοιολογικό τους χάρτη όσο και στο ηµιποσοτικό τους µοντέλο υπάρχουν µερικές µόνο συνδέσεις µε την ανάπτυξη του φυτού και πολύ περισσότερες µε τη φωτοσύνθεση. Συγκεκριµένα, στην πρώτη περίπτωση η ανάπτυξη συνδέεται µε το νερό του εδάφους, µε τη φωτοσύνθεση και µε την τροφή (τρεις συνδέσεις έναντι οκτώ στο επίπεδο της φωτοσύνθεσης), ενώ στη δεύτερη περίπτωση µόνο µε το φως του ήλιου (µία σύνδεση έναντι έξι στο επίπεδο της φωτοσύνθεσης). Σχετικά µε τις µετακινήσεις µεταξύ των επιπέδων της ανάπτυξης και της φωτοσύνθεσης, φαίνεται ότι οι συλλογισµοί στο µίκρο επίπεδο της φωτοσύνθεσης είναι συνήθως αυτόνοµοι και δεν προκύπτουν ως ανάγκη για την ερµηνεία του µάκρο φαινοµένου της ανάπτυξης. Μ άλλα λόγια, τα παιδιά δεν κατεβαίνουν συχνά στο επίπεδο της φωτοσύνθεσης για να εξηγήσουν πώς διάφοροι παράγοντες επηρεάζουν την ανάπτυξη του φυτού, αλλά για να µοντελοποιήσουν την ίδια τη διαδικασία της φωτοσύνθεσης ανεξάρτητα από την ανάπτυξη. Εξαίρεση αποτελούν τα πρώτα βήµατα της εννοιολογικής χαρτογράφησης όπου οικοδοµείται ένας βρόχος ανακατασκευής της µάκρο συσχέτισης έδαφος / νερό φυτό / ανάπτυξη στο επίπεδο της φωτοσύνθεσης 335

6 έδαφος / νερό φύλλο / φωτοσύνθεση φυτό / ανάπτυξη. Πρόκειται για ένα βρόχο ενδεικτικό της µετακίνησης του τύπου µάκρο µίκρο µάκρο, όπου η φωτοσύνθεση χρησιµοποιείται για να εξηγήσει τη σχέση ενός περιβαλλοντικού παράγοντα µε την ανάπτυξη του φυτού. Συνοπτικά λοιπόν, από αυτή τη µελέτη περίπτωσης φαίνεται ότι στο πλαίσιο της µοντελοποίησης της ανάπτυξης του φυτού µε τα δύο εργαλεία, τα παιδιά της δυάδας µας λειτουργούν περισσότερο στο µίκρο επίπεδο της λειτουργίας φωτοσύνθεσης χωρίς να επιχειρούν προβολές της σκέψης τους στο µάκρο επίπεδο του φαινοµένου της ανάπτυξης. Η απουσία µετακινήσεων µεταξύ των δύο επιπέδων µε τη µορφή κλιµακωτών συλλογισµών ή βρόχων µάκρο µίκρο µάκρο αντανακλά πιθανώς µία στρατηγική αρχάριου (Kahney, 1993) στην επίλυση του προβλήµατος, µε την έννοια ότι τα παιδιά τείνουν να ξεχνούν το στόχο τους, δηλ. τη µοντελοποίηση της ανάπτυξης, ενώ προσθέτουν ανεξάρτητα επιµέρους στοιχεία στο µοντέλο τους οικοδοµώντας αυτόνοµες σχέσεις γύρω από την έννοια της φωτοσύνθεσης. Μέσα από το πρίσµα της ιδακτικής της Βιολογίας, η απουσία µετακινήσεων µεταξύ των δύο επιπέδων είναι δυνατόν να ερµηνευτεί ως απουσία ουσιαστικής οικοδόµησης της σχέσης φωτοσύνθεσης ανάπτυξης στο αντίστοιχο νοητικό µοντέλο των παιδιών. Η οικοδόµηση της σχέσης αυτής δεν µπορεί παρά να συγκαταλέγεται στους βασικούς µαθησιακούς στόχους για το εν λόγω γνωστικό αντικείµενο και συνεπώς µία τέτοια διαπίστωση από τη µελέτη ενός ικανού δείγµατος θα ήταν ιδιαίτερα σηµαντική για το σχεδιασµό διδακτικών προσεγγίσεων του αντικειµένου αυτού. Ευχαριστίες Η εργασία αυτή ενισχύθηκε µερικώς από το έργο ΠΗΝΕΛΟΠΗ µε χρηµατοδότη το ΥΠΕΠΘ και ενδιάµεσο φορέα το Ερευνητικό Ακαδηµαϊκό Ινστιτούτο Τεχνολογίας Υπολογιστών και από το έργο ModellinsSpace, µε χρηµατοδότηση από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Βιβλιογραφία Astolfi J.-P. & Develay M., La didactique des Sciences, P.U.F., Paris, Ausubel D.P., Educational psychology: A cognitive view, Holt, Rinehart & Wilson, Dimitracopoulou (A.), Komis (V.), Apostolopoulos (P.), Politis (P.), Design principles of a new modelling environment for young students, supporting various types of reasoning and interdisciplinary approaches ; in S. Lajoie & M. Vivet (edited by), Artificial Intelligence In Education, Open Learning Environments: New Computational Technologies to Support Learning Exploration and Collaboration, Proceedings 9 th International Conference on Artificial Intelligence in Education, Le Mans, France, IOS Press, pp Kahney H., Problem Solving, Current Issues, Open University Press, Komis V., Dimitracopoulou A., Politis (P.), Avouris N., Expérimentations sur l utilisation d un logiciel de modélisation par petits groupes d élèves, Sciences et techniques éducatives, Hermes, Vol. 8, No 1-2, Avril 2001, pp Novak J., A theory of education, Cornell University Press, Novak, Learning, Creating and using knowledge: Concept maps as facilitative tools in schools and corporations, Lawrence Erlbaum, Ζόγκζα, Β. (1998). Η διαδικασία της φωτοσύνθεσης και η θρέψη των φυτών: βιωµατικές νοητικές παραστάσεις µαθητών Γυµνασίου. Επιθεώρηση Φυσικής, Περίοδος Γ, Τόµος Η, Τεύχος 26, Ζόγκζα, Β., Οικονοµοπούλου, Π. (1999). Οι νοητικές παραστάσεις παιδιών ηλικίας ετών για τη θρέψη των φυτών και τη φωτοσύνθεση Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 29/99, σελ Ραβάνης Κ., Οι Φυσικές Επιστήµες στην Προσχολική Εκπαίδευση, ιδακτική και γνωστική προσέγγιση, ΤΥΠΩΘΗΤΩ Γ. ΑΡ ΑΝΟΣ, Αθήνα, Χατζηνικήτα, Β., Κουλαϊδής, Β., Ζόγζα, Β. (1999). Αντιλήψεις µαθητών 5-7 χρονών για τη θρέψη και την ανάπτυξη των φυτών Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 29/99, σελ

Παιδαγωγικές δραστηριότητες μοντελοποίησης με χρήση ανοικτών υπολογιστικών περιβαλλόντων

Παιδαγωγικές δραστηριότητες μοντελοποίησης με χρήση ανοικτών υπολογιστικών περιβαλλόντων Παιδαγωγικές δραστηριότητες μοντελοποίησης με χρήση ανοικτών υπολογιστικών περιβαλλόντων Βασίλης Κόμης, Επίκουρος Καθηγητής Ερευνητική Ομάδα «ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Χημείας

Διδακτική της Χημείας Διδακτική της Χημείας Ενότητα 4: Διδασκαλία της Χημείας Ζαχαρούλα Σμυρναίου Σχολή Φιλοσοφίας Τμήμα Φιλοσοφίας, Παιδαγωγικής και Ψυχολογίας Περιεχόμενα ενότητας A. Προγράμματα σπουδών Χημείας. B. Διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Εννοιολογική χαρτογράφηση. Τ. Α. Μικρόπουλος

Εννοιολογική χαρτογράφηση. Τ. Α. Μικρόπουλος Εννοιολογική χαρτογράφηση Τ. Α. Μικρόπουλος Οργάνωση γνώσης Η οργάνωση και η αναπαράσταση της γνώσης αποτελούν σημαντικούς παράγοντες για την οικοδόμηση νέας γνώσης. Η οργάνωση των εννοιών που αναφέρονται

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγική ή Εκπαίδευση ΙΙ

Παιδαγωγική ή Εκπαίδευση ΙΙ Παιδαγωγική ή Εκπαίδευση ΙΙ Ενότητα 4 Φύση των επιστημονικών εννοιών, επιστημονική μέθοδος, μοντελοποίηση και πειραματική προσέγγιση Ζαχαρούλα Σμυρναίου Σχολή: Φιλοσοφική Τμήμα: Φιλοσοφίας Παιδαγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΕΝΝΟΙΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Μ. Εργαζάκη Μ ά θ η μ α 1: «Ε ι σ α γ ω γ ή»

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΕΝΝΟΙΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Μ. Εργαζάκη Μ ά θ η μ α 1: «Ε ι σ α γ ω γ ή» ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΕΝΝΟΙΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ Μ. Εργαζάκη Μ ά θ η μ α 1: «Ε ι σ α γ ω γ ή» Τα σημερινά μας θέματα Το περίγραμμα του μαθήματος η ερευνητική περιοχή της «Διδακτικής της Βιολογίας»

Διαβάστε περισσότερα

8.2 Εννοιολογική χαρτογράφηση

8.2 Εννοιολογική χαρτογράφηση 8.2 Εννοιολογική χαρτογράφηση Η εννοιολογική χαρτογράφηση (concept mapping) αποτελεί ένα μέσο για την αναπαράσταση των γνώσεων, των ιδεών, των εννοιών προς οικοδόμηση (Jonassen et al. 1998), των νοητικών

Διαβάστε περισσότερα

Εννοιολογική χαρτογράφηση: Διδακτική αξιοποίηση- Αποτελέσματα για το μαθητή

Εννοιολογική χαρτογράφηση: Διδακτική αξιοποίηση- Αποτελέσματα για το μαθητή Το λογισμικό της εννοιολογικής χαρτογράυησης Inspiration Η τεχνική της εννοιολογικής χαρτογράφησης αναπτύχθηκε από τον καθηγητή Joseph D. Novak, στο πανεπιστήμιο του Cornell. Βασίστηκε στις θεωρίες του

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή Εννοιολογική χαρτογράφηση Διδάσκων: Καθηγητής Αναστάσιος Α. Μικρόπουλος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Ο Εννοιολογικός Χάρτης ως Εργαλείο ιδασκαλίας

Ο Εννοιολογικός Χάρτης ως Εργαλείο ιδασκαλίας ιδακτική της Πληροφορικής Νοέµβριος 2005 Ο Εννοιολογικός Χάρτης ως Εργαλείο ιδασκαλίας Ο Εννοιολογικός Χάρτης ως Εργαλείο ιδασκαλίας Γρηγοριάδου, Μ., Γουλή, Ε., Γόγουλου Α. 1 Εισαγωγή Ο εννοιολογικός χάρτης

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 1: Παρουσίαση μαθήματος. Διδάσκων: Βασίλης Κόμης, Καθηγητής

Ενότητα 1: Παρουσίαση μαθήματος. Διδάσκων: Βασίλης Κόμης, Καθηγητής Διδακτική της Πληροφορικής: Ερευνητικές προσεγγίσεις στη μάθηση και τη διδασκαλία Μάθημα επιλογής B εξάμηνο, Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες με την υποστήριξη των ΤΠΕ. Καθηγητής T. A. Μικρόπουλος Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες με την υποστήριξη των ΤΠΕ. Καθηγητής T. A. Μικρόπουλος Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες με την υποστήριξη των ΤΠΕ Καθηγητής T. A. Μικρόπουλος Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων 1. Οι ψηφιακές τεχνολογίες ως γνωστικά εργαλεία στην υποστήριξη της διδασκαλίας και της μάθηση

Διαβάστε περισσότερα

Η υπολογιστική µοντελοποίηση στη διδασκαλία και τη µάθηση των θετικών επιστηµών

Η υπολογιστική µοντελοποίηση στη διδασκαλία και τη µάθηση των θετικών επιστηµών Η υπολογιστική µοντελοποίηση στη διδασκαλία και τη µάθηση των θετικών επιστηµών Κόµης Βασίλης, Ράπτης Αριστοτέλης Επίκουρος Καθηγητής, Πανεπιστήµιο Πατρών, komis@upatras.gr Καθηγητής, Πανεπιστήµιο Αθηνών,

Διαβάστε περισσότερα

H ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟΝ Η.Υ. ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ

H ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟΝ Η.Υ. ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ 2 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 495 H ΒΑΣΙΣΜΕΝΗ ΣΤΟΝ Η.Υ. ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΩΣ ΕΡΓΑΛΕΙΟ ΚΑΤΑΝΟΗΣΗΣ ΤΩΝ ΓΡΑΦΙΚΩΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΩΝ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ Τσιπουριάρη Βάσω Ανώτατη Σχολή Παιδαγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού

Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Θέµατα αξιολόγησης εκπαιδευτικού λογισµικού Όνοµα: Τάσος Αναστάσιος Επώνυµο: Μικρόπουλος Τίτλος: Αναπληρωτής Καθηγητής, Εργαστήριο Εφαρµογών Εικονικής Πραγµατικότητας στην Εκπαίδευση, Πανεπιστήµιο Ιωαννίνων

Διαβάστε περισσότερα

Η Μοντελοποίηση στη Διδασκαλία και τη Μάθηση των Επιστημών

Η Μοντελοποίηση στη Διδασκαλία και τη Μάθηση των Επιστημών Η Μοντελοποίηση στη Διδασκαλία και τη Μάθηση των Επιστημών Υπολογιστικά περιβάλλοντα και παιδαγωγικές προσεγγίσεις Βασίλης Κόμης, Επίκουρος Καθηγητής Ερευνητική Ομάδα «ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» Τμήμα Επιστημών

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 3: Η Πληροφορική στην Ελληνική Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση - Γυμνάσιο Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγικές εφαρμογές Η/Υ. Μάθημα 1 ο

Παιδαγωγικές εφαρμογές Η/Υ. Μάθημα 1 ο Παιδαγωγικές εφαρμογές Η/Υ Μάθημα 1 ο 14/3/2011 Περίγραμμα και περιεχόμενο του μαθήματος Μάθηση με την αξιοποίηση του Η/Υ ή τις ΤΠΕ Θεωρίες μάθησης Εφαρμογή των θεωριών μάθησης στον σχεδιασμό εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΈΝΝΟΙΑΣ ΤΗΣ ΑΝΑΛΟΓΙΑΣ

ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΈΝΝΟΙΑΣ ΤΗΣ ΑΝΑΛΟΓΙΑΣ ΜΕΛΕΤΗ ΤΗΣ ΈΝΝΟΙΑΣ ΤΗΣ ΑΝΑΛΟΓΙΑΣ ΕΝΤΥΠΟ Α ΦΥΛΛΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΑΘΗΤΗ Βασίλης Κόµης 274 Θέµα µελέτης 1 : οκιµή µοντέλου «Το νερό στο βαρέλι» Μαθηµατικά Ε ηµοτικού: Αναλογίες «Μια βρύση τροφοδοτεί µε νερό ένα

Διαβάστε περισσότερα

Αξιοποιώντας τον Εννοιολογικό Χάρτη ως Εργαλείο ιδασκαλίας και Αξιολόγησης στο Μάθηµα Πληροφορικής Γυµνασίου

Αξιοποιώντας τον Εννοιολογικό Χάρτη ως Εργαλείο ιδασκαλίας και Αξιολόγησης στο Μάθηµα Πληροφορικής Γυµνασίου Αξιοποιώντας τον Εννοιολογικό Χάρτη ως Εργαλείο ιδασκαλίας και Αξιολόγησης στο Μάθηµα Πληροφορικής Γυµνασίου Ε. Γουλή, Α. Γόγουλου, Κ. Παπανικολάου και Μ. Γρηγοριάδου, Τµήµα Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών,

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής Διδακτική της Πληροφορικής Ενότητα 5: Εννοιολογική Αλλαγή Δημήτριος Τσώλης Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διαχείρισης Πολιτισμικού Περιβάλλοντος και Νέων Τεχνολογιών Η έννοια της εννοιολογικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙ ΦΥΣΗΣ ΚΑΙ ΜΑΘΗΣΗΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΕΝΝΟΙΩΝ. Μαρία Καλδρυμίδου

ΠΕΡΙ ΦΥΣΗΣ ΚΑΙ ΜΑΘΗΣΗΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΕΝΝΟΙΩΝ. Μαρία Καλδρυμίδου ΠΕΡΙ ΦΥΣΗΣ ΚΑΙ ΜΑΘΗΣΗΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΕΝΝΟΙΩΝ Μαρία Καλδρυμίδου μάθηση των μαθηματικών εννοιών από τις επιδόσεις των μαθητών και τον εντοπισμό και την κατηγοριοποίηση των λαθών τους στην αναζήτηση θεωρητικών

Διαβάστε περισσότερα

Από Θεωρίες Μάθησης σε Περιβάλλοντα Μάθησης

Από Θεωρίες Μάθησης σε Περιβάλλοντα Μάθησης Από Θεωρίες Μάθησης σε Περιβάλλοντα Μάθησης Εργαστήριο Εκπαιδευτικής & Γλωσσικής Τεχνολογίας http://hermes.di.uoa.gr/ S.C.A.L.E. Μαρία Γρηγοριάδου A.L.M.A. Οµότιµη Καθηγήτρια SemanDix Τµήµα Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

BELIEFS ABOUT THE NATURE OF MATHEMATICS, MATHEMATICS TEACHING AND LEARNING AMONG TRAINEE TEACHERS

BELIEFS ABOUT THE NATURE OF MATHEMATICS, MATHEMATICS TEACHING AND LEARNING AMONG TRAINEE TEACHERS BELIEFS ABOUT THE NATURE OF MATHEMATICS, MATHEMATICS TEACHING AND LEARNING AMONG TRAINEE TEACHERS Effandi Zakaria and Norulpaziana Musiran The Social Sciences, 2010, Vol. 5, Issue 4: 346-351 Στόχος της

Διαβάστε περισσότερα

Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο. Καθηγητής Τ. Α. Μικρόπουλος

Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο. Καθηγητής Τ. Α. Μικρόπουλος Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο Καθηγητής Τ. Α. Μικρόπουλος Τεχνολογίες Πληροφορίας & Επικοινωνιών ΟιΤΠΕχαρακτηρίζουνόλαταμέσαπουείναιφορείς άυλων μηνυμάτων (χαρακτήρες, εικόνες, ήχοι). Η αξιοποίησή

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή Κατευθυντήριες γραμμές σχεδίασης μαθησιακών δραστηριοτήτων Διδάσκων: Καθηγητής Αναστάσιος Α. Μικρόπουλος Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηµατική. Μοντελοποίηση

Μαθηµατική. Μοντελοποίηση Μαθηµατική Μοντελοποίηση Μοντελοποίηση Απαιτητική οικονοµία και αγορά εργασίας Σύνθετες και περίπλοκες προβληµατικές καταστάσεις Μαθηµατικές και τεχνολογικές δεξιότητες Επίλυση σύνθετων προβληµάτων Μαθηµατικοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες Διαμόρφωσης Κειμένου για το 1ο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ένταξη και Χρήση των ΤΠΕ στην Εκπαιδευτική Διαδικασία

Οδηγίες Διαμόρφωσης Κειμένου για το 1ο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ένταξη και Χρήση των ΤΠΕ στην Εκπαιδευτική Διαδικασία Οδηγίες Διαμόρφωσης Κειμένου για το 1ο Εκπαιδευτικό Συνέδριο Ένταξη και Χρήση των ΤΠΕ στην Εκπαιδευτική Διαδικασία Α. Διαμαντής 1, Δ. Λιόβας 2 1 Εκπαιδευτικός Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Ν. Μαγνησίας adiamantis@sch.gr

Διαβάστε περισσότερα

1ο ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

1ο ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 1ο ΣΕΝΑΡΙΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ 1. Τίτλος διδακτικού σεναρίου: Η ΦΩΤΟΣΥΝΘΕΣΗ 2. Γνωστικό αντικείμενο: Βιολογία 3. Τάξη: Α 4. Μάθημα: Φωτοσύνθεση 5. Γενική ενότητα: ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΟΥΣΙΩΝ ΚΑΙ ΠΕΨΗ 6. Προβλεπόμενος χρόνος:

Διαβάστε περισσότερα

Σενάριο µαθήµατος µε τίτλο: «Μελέτη του 2 ου νόµου του Newton στο περιβάλλον του Interactive Physics»

Σενάριο µαθήµατος µε τίτλο: «Μελέτη του 2 ου νόµου του Newton στο περιβάλλον του Interactive Physics» Σενάριο µαθήµατος µε τίτλο: «Μελέτη του 2 ου νόµου του Newton στο περιβάλλον του Interactive Physics» ΣΧΟΛΕΙΟ Π.Π.Λ.Π.Π. ΤΑΞΗ: Α ΜΑΘΗΜΑ: Β Νόµος του Νεύτωνα ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: Σφαέλος Ιωάννης Συνοπτική Παρουσίαση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04)

ΠΕ60/70, ΠΕ02, ΠΕ03, ΠΕ04) «Επιµόρφωση εκπαιδευτικών στη χρήση και αξιοποίηση των ΤΠΕ στην εκπαιδευτική διδακτική διαδικασία» (Γ ΚΠΣ, ΕΠΕΑΕΚ, Μέτρο 2.1, Ενέργεια 2.1.1, Κατηγορία Πράξεων 2.1.1 θ) Αναλυτικό Πρόγραµµα Σπουδών για

Διαβάστε περισσότερα

1. Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στην εκπαιδευτική διαδικασία

1. Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στην εκπαιδευτική διαδικασία 1. Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στην εκπαιδευτική διαδικασία Ο διδακτικός σχεδιασμός (instructional design) εμφανίσθηκε στην εκπαιδευτική διαδικασία και στην κατάρτιση την περίοδο

Διαβάστε περισσότερα

Επιμόρφωση εκπαιδευτικών ΠΕ70. Όλγα Κασσώτη

Επιμόρφωση εκπαιδευτικών ΠΕ70. Όλγα Κασσώτη Αξιοποίηση λογισμικού εννοιολογικής χαρτογράφησης στα πλαίσια της θεωρίας μάθησης εποικοδομισμού /κοινωνικού κονστρουκτιβισμού (social constructivism) Επιμόρφωση εκπαιδευτικών ΠΕ70 Όλγα Κασσώτη Λογισμικά

Διαβάστε περισσότερα

Εικονική πραγματικότητα και εκπαίδευση: Εκπαιδευτικά εικονικά περιβάλλοντα και κόσμοι

Εικονική πραγματικότητα και εκπαίδευση: Εκπαιδευτικά εικονικά περιβάλλοντα και κόσμοι Εικονική πραγματικότητα και εκπαίδευση: Εκπαιδευτικά εικονικά περιβάλλοντα και κόσμοι Αναστάσιος Μικρόπουλος Εργαστήριο Εφαρμογών Εικονικής Πραγματικότητας στην Εκπαίδευση Πανεπιστήμιο Τεχνολογίες μάθησης

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ -ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΟΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ «ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΣ ΜΟΝΤΕΛΩΝ»

ΦΥΛΛΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ -ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΟΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ «ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΣ ΜΟΝΤΕΛΩΝ» 2 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 555 ΦΥΛΛΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΜΟΝΤΕΛΟΠΟΙΗΣΗΣ ΣΤΗΝ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΗ -ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΟΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ «ΔΗΜΙΟΥΡΓΟΣ ΜΟΝΤΕΛΩΝ» Ορφανός Στέλιος Καθηγητής, Φυσικός

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες)

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες) ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΕΙ ΙΚΟ ΜΕΡΟΣ: ΚΛΑ ΟΣ ΠΕ60/70 (78 ώρες) 1. 9 Εκπαιδευτική χρήση βασικών εργαλείων πληροφορικής, πολυµεσικών εργαλείων και του διαδικτύου

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στη διδασκαλία και τη μάθηση

Εφαρμογές των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στη διδασκαλία και τη μάθηση Εφαρμογές των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στη διδασκαλία και τη μάθηση Μάθημα επιλογής Α εξάμηνο, Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ

ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΥΓΓΡΑΦΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Τίτλος Ονοματεπώνυμο συγγραφέα Πανεπιστήμιο Ονοματεπώνυμο δεύτερου (τρίτου κ.ο.κ.) συγγραφέα Πανεπιστήμιο Η κεφαλίδα (μπαίνει πάνω δεξιά σε κάθε σελίδα): περιγράφει το θέμα

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 7: Παιχνίδι και μάθηση

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 7: Παιχνίδι και μάθηση Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 7: Παιχνίδι και μάθηση Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Σκοποί ενότητας Να προσδιοριστούν

Διαβάστε περισσότερα

Βοηθήστε τη ΕΗ. Ένα µικρό νησί απέχει 4 χιλιόµετρα από την ακτή και πρόκειται να συνδεθεί µε τον υποσταθµό της ΕΗ που βλέπετε στην παρακάτω εικόνα.

Βοηθήστε τη ΕΗ. Ένα µικρό νησί απέχει 4 χιλιόµετρα από την ακτή και πρόκειται να συνδεθεί µε τον υποσταθµό της ΕΗ που βλέπετε στην παρακάτω εικόνα. Γιώργος Μαντζώλας ΠΕ03 Βοηθήστε τη ΕΗ Η προβληµατική της Εκπαιδευτικής ραστηριότητας Η επίλυση προβλήµατος δεν είναι η άµεση απόκριση σε ένα ερέθισµα, αλλά ένας πολύπλοκος µηχανισµός στον οποίο εµπλέκονται

Διαβάστε περισσότερα

Concept Mapping: H Βασισµένη στον Η/Υ ηµιουργία Εννοιολογικών Χαρτών και η ιδακτική Αξιοποίησή τους.

Concept Mapping: H Βασισµένη στον Η/Υ ηµιουργία Εννοιολογικών Χαρτών και η ιδακτική Αξιοποίησή τους. 4ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ - ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ 1 Concept Mapping: H Βασισµένη στον Η/Υ ηµιουργία Εννοιολογικών Χαρτών και η ιδακτική Αξιοποίησή τους. Κωνσταντίνα Στούµπου Ανωτάτη Σχολή Παιδαγωγικής και Τεχνολογικής

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης)

Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης) Πανεπιστήµιο Αιγαίου Παιδαγωγικό Τµήµα ηµοτικής Εκπαίδευσης Μιχάλης Σκουµιός Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Β Φάσης) Παρατήρηση ιδασκαλίας και Μοντέλο Συγγραφής Έκθεσης

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 7: Εισαγωγή στη Διδακτική Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακά αντικείµενα (1/2)

Μαθησιακά αντικείµενα (1/2) Το αποθετήριο µαθησιακών αντικειµένων για το ηµοτικό και το Γυµνάσιο: Προτάσεις διδακτικής αξιοποίησης στην πράξη Π. Τουκίλογλου, Α. Πέτσος, Π. Τσάκωνας, Α. Σαριδάκη, Α. Παλιούρας, Ε. Χριστοπούλου, Α.

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη της αλληλεπίδρασης σε περιβάλλον µάθησης µε χρήση λογισµικού µοντελοποίησης

Μελέτη της αλληλεπίδρασης σε περιβάλλον µάθησης µε χρήση λογισµικού µοντελοποίησης Μελέτη της αλληλεπίδρασης σε περιβάλλον µάθησης µε χρήση λογισµικού µοντελοποίησης Λαβίδας Κωνσταντίνος Υποψήφιος ιδάκτορας, Παιδαγωγικό Τµήµα Νηπιαγωγών, Πανεπιστήµιο Πατρών Πάτρα, Ελλάδα, lavidas@upatras.gr

Διαβάστε περισσότερα

Συστήµατα Τηλεκπαίδευσης: Γενική επισκόπηση Επισηµάνσεις Διάλεξη 9

Συστήµατα Τηλεκπαίδευσης: Γενική επισκόπηση Επισηµάνσεις Διάλεξη 9 1 Συστήµατα Τηλεκπαίδευσης: Γενική επισκόπηση Επισηµάνσεις Διάλεξη 9 Τµήµα Διοίκησης Επιχειρήσεων Τει Δυτικής Ελλάδας Μεσολόγγι Δρ. Α. Στεφανή 2 Τηλεκπαίδευση Χρήση της τηλεµατικής τεχνολογίας (τηλεπικοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

Χρήση και αξιοποίηση των εκπαιδευτικών λογισμικών εννοιολογικής χαρτογράφησης στη διδακτική πράξη. Περίληψη

Χρήση και αξιοποίηση των εκπαιδευτικών λογισμικών εννοιολογικής χαρτογράφησης στη διδακτική πράξη. Περίληψη Χρήση και αξιοποίηση των εκπαιδευτικών λογισμικών εννοιολογικής χαρτογράφησης στη διδακτική πράξη Ευαγγελία Δ. Λεούδη ΜΔΕ Διοικητική Επιστήμη και Πληροφοριακά Συστήματα Εκπαιδευτικός Π.Ε.70 evaleoudi@sch.gr

Διαβάστε περισσότερα

þÿ ÀÌ Ä º± µä À ¹ ¼ ½

þÿ ÀÌ Ä º± µä À ¹ ¼ ½ Neapolis University HEPHAESTUS Repository School of Economic Sciences and Business http://hephaestus.nup.ac.cy Master Degree Thesis 2016 þÿ ÀÌ Ä º± µä À ¹ ¼ ½ þÿµºà±¹ µåä¹ºì ¹ ¹º ĹºÌ ÃÍÃÄ ¼± þÿãä ½ º±Ä±½µ¼

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Πληροφοριακών Συστημάτων

Διαχείριση Πληροφοριακών Συστημάτων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Διαχείριση Πληροφοριακών Συστημάτων Ενότητα #7: UML Χρήστος Δρόσος Τμήμα Μηχανικών Αυτοματισμού Τ.Ε. Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών. Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01

Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών. Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01 Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Πανεπιστημίου Πατρών Αθανασία Μπαλωμένου ΠΕ03 Βασιλική Ρήγα ΠΕ03 Λαμπρινή Βουτσινά ΠΕ04.01 Τα ερωτήματα που προκύπτουν από την εισαγωγή της Φυσικής στην Α γυμνασίου είναι :

Διαβάστε περισσότερα

«Ψηφιακά δομήματα στα μαθηματικά ως εργαλεία μάθησης για το δάσκαλο και το μαθητή»

«Ψηφιακά δομήματα στα μαθηματικά ως εργαλεία μάθησης για το δάσκαλο και το μαθητή» Ψηφιακό σχολείο: Το γνωστικό πεδίο των Μαθηματικών «Ψηφιακά δομήματα στα μαθηματικά ως εργαλεία μάθησης για το δάσκαλο και το μαθητή» ΕΛΕΝΗ ΚΑΛΑΪΤΖΙΔΟΥ Πληροφορικός ΠΕ19 (1 ο Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα κοινωνίας της πληροφορίας/ γνώσης

Θέματα κοινωνίας της πληροφορίας/ γνώσης Θέματα κοινωνίας της πληροφορίας/ γνώσης 2 Ο εξάμηνο Χημικών Μηχανικών Νικόλαος Κουράκος, PhD (C), Scoop.it/wiki-universe, Kourakos@mail.ntua.gr ΓΝΩΣΙΑΚΟΙ ΧΑΡΤΕΣ (CONCEPT MAPS MIND MAPS) Άδεια Χρήσης Το

Διαβάστε περισσότερα

Σχεδιαςμόσ & Εκπόνηςη Εκπαιδευτικήσ Έρευνασ

Σχεδιαςμόσ & Εκπόνηςη Εκπαιδευτικήσ Έρευνασ Σχεδιαςμόσ & Εκπόνηςη Εκπαιδευτικήσ Έρευνασ Μάθημα 7 ο : Ποιοτική & Ποςοτική Έρευνα Νίκη Σιςςαμπέρη-Δημήτρησ Κολιόπουλοσ Σχολή Ανθρωπιςτικών & Κοινωνικών Επιςτημών Τμήμα Επιςτημών τησ Εκπαίδευςησ & τησ

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Π. Καριώτογλου. Παιδαγωγική Σχολή, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας

Π. Καριώτογλου. Παιδαγωγική Σχολή, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΥΠΗΡΕΤΟΥΝΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΙΣ ΦΥΣΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ: ΤΟ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ STED Π. Καριώτογλου Παιδαγωγική Σχολή, Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας Η παρουσίαση γίνεται στο πλαίσιο του προγράμματος

Διαβάστε περισσότερα

Το εκπαιδευτικό λογισμικό μοντελοποίησης στη διδακτική των θετικών επιστημών

Το εκπαιδευτικό λογισμικό μοντελοποίησης στη διδακτική των θετικών επιστημών Το εκπαιδευτικό λογισμικό μοντελοποίησης στη διδακτική των θετικών επιστημών Κόμης Βασίλης komis@upatras.gr, Επίκουρος Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Πατρών Ράπτης Αριστοτέλης araptis@primedu.uoa.gr, Καθηγητής,

Διαβάστε περισσότερα

O μετασχηματισμός μιας «διαθεματικής» δραστηριότητας σε μαθηματική. Δέσποινα Πόταρη Πανεπιστήμιο Πατρών

O μετασχηματισμός μιας «διαθεματικής» δραστηριότητας σε μαθηματική. Δέσποινα Πόταρη Πανεπιστήμιο Πατρών O μετασχηματισμός μιας «διαθεματικής» δραστηριότητας σε μαθηματική Δέσποινα Πόταρη Πανεπιστήμιο Πατρών Η έννοια της δραστηριότητας Δραστηριότητα είναι κάθε ανθρώπινη δράση που έχει ένα κίνητρο και ένα

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στη διδασκαλία και τη μάθηση

Εφαρμογές των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στη διδασκαλία και τη μάθηση Εφαρμογές των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στη διδασκαλία και τη μάθηση Μάθημα επιλογής Α εξάμηνο, Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική Εννοιών τη Φυσικής για την Προσχολική Ηλικία

Διδακτική Εννοιών τη Φυσικής για την Προσχολική Ηλικία Διδακτική Εννοιών τη Φυσικής για την Προσχολική Ηλικία Ενότητα 1η: Η Διδακτική στα πλαίσια της παραδοσιακής Παιδαγωγικής Κώστας Ραβάνης Σχολή Ανθρωπιστικών & Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο

Διδάσκοντας Φυσικές Επιστήμες στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο Η διερευνητική διδακτική προσέγγιση στην ανάπτυξη και την αξιολόγηση της κριτικής σκέψης των μαθητών Σταύρος Τσεχερίδης Εισαγωγή Παρά την ευρεία αποδοχή της άποψης ότι η καλλιέργεια της κριτικής σκέψης

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής. Περιγραφή μαθήματος. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00

Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής. Περιγραφή μαθήματος. Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00 Μάθημα: Διδακτική της Πληροφορικής Διδάσκων: Παλαιγεωργίου Γ. Διαλέξεις: Παρασκευή 17:00-20:00 email: gpalegeo@gmail.com Περιγραφή μαθήματος Με τον όρο "Διδακτική της Πληροφορικής" εννοούμε τη μελέτη,

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής Διδακτική της Πληροφορικής Ενότητα 1: Εισαγωγή Δημήτριος Τσώλης Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Διαχείρισης Πολιτισμικού Περιβάλλοντος και Νέων Τεχνολογιών Προβληματική Την τελευταία εικοσαετία,

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική Εννοιών τη Φυσικής για την Προσχολική Ηλικία

Διδακτική Εννοιών τη Φυσικής για την Προσχολική Ηλικία Διδακτική Εννοιών τη Φυσικής για την Προσχολική Ηλικία Ενότητα 9η: Οι στόχοι - εμπόδια Κώστας Ραβάνης Σχολή Ανθρωπιστικών & Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική

Διαβάστε περισσότερα

, α µα.., asotirakis@aegean.gr, 2241025931 α α α, α µα.., kmath@otenet.gr, 2241065194. α α α α α α α α α «α µα. α α µ «α α µα» α

, α µα.., asotirakis@aegean.gr, 2241025931 α α α, α µα.., kmath@otenet.gr, 2241065194. α α α α α α α α α «α µα. α α µ «α α µα» α , α µα.., asotirakis@aegean.gr, 2241025931 α α α, α µα.., kmath@otenet.gr, 2241065194 ΠΕΡΙΛΗΨΗ α α α α µα α 04. α α α α α α α α α α «α µα µα» µ µ α µα α α α α µ α α µ «α α µα» α µα α α µ α µ α α α α α

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγικό Υπόβαθρο ΤΠΕ. Κυρίαρχες παιδαγωγικές θεωρίες

Παιδαγωγικό Υπόβαθρο ΤΠΕ. Κυρίαρχες παιδαγωγικές θεωρίες Παιδαγωγικό Υπόβαθρο ΤΠΕ Κυρίαρχες παιδαγωγικές θεωρίες Θεωρίες μάθησης για τις ΤΠΕ Συμπεριφορισμός (behaviorism) Γνωστικές Γνωστικής Ψυχολογίας (cognitive psychology) Εποικοδομητισμός (constructivism)

Διαβάστε περισσότερα

Γνώσεις και πρότερες ιδέες ή γνώσεις των μαθητών : Γνωρίζουν τα ονόματα των πλανητών,ότι κινούνται γύρω από τον Ήλιο και ότι φωτίζονται από αυτόν.

Γνώσεις και πρότερες ιδέες ή γνώσεις των μαθητών : Γνωρίζουν τα ονόματα των πλανητών,ότι κινούνται γύρω από τον Ήλιο και ότι φωτίζονται από αυτόν. ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ Τίτλος διδακτικού σεναρίου: Το ηλιακό μας σύστημα Συγγραφέας: Παναγιώτα Παπαγρηγορίου Τάξη: ΣΤ Εμπλεκόμενες γνωστικές περιοχές: Γεωγραφία, Ιστορία, Γλώσσα, Αισθητική Αγωγή Συμβατότητα

Διαβάστε περισσότερα

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή

Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Μαθησιακές δραστηριότητες με υπολογιστή Προτάσεις μαθησιακών δραστηριοτήτων Διδάσκων: Καθηγητής Αναστάσιος Α. Μικρόπουλος Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΣΤΟ ΚΣΕ ΒΟΛΟΥ Α ΜΕΡΟΣ. ΣΧΕΔΙΑΣΗ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΣΤΟ ΚΣΕ ΒΟΛΟΥ Α ΜΕΡΟΣ. ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΣΕΝΑΡΙΟΥ ΣΤΟ ΚΣΕ ΒΟΛΟΥ 1. Τίτλος σεναρίου Α ΜΕΡΟΣ. ΣΧΕΔΙΑΣΗ Παρουσίαση του λογισμικού «Μ.Α.Θ.Η.Μ.Α» και προτάσεις διδακτικής αξιοποίησής του. 2. Εμπλεκόμενες γνωστικές περιοχές

Διαβάστε περισσότερα

Συνδυάζοντας Πειράματα Χημείας και Τεχνολογικά Γνωστικά Εργαλεία Μοντελοποίησης για Μαθητές Δημοτικού

Συνδυάζοντας Πειράματα Χημείας και Τεχνολογικά Γνωστικά Εργαλεία Μοντελοποίησης για Μαθητές Δημοτικού Συνδυάζοντας Πειράματα Χημείας και Τεχνολογικά Γνωστικά Εργαλεία Μοντελοποίησης για Μαθητές Δημοτικού Νίκος Κομματάς*, Τζούλια Φορτούνη*, Μαρία Φραγκάκη,* Νίκος Πασσάλης & Αγγελική Δημητρακοπούλου** *Εκπαιδευτικοί,

Διαβάστε περισσότερα

4. Σηµειώ -στε. 8 Μάθηση ως διαδικασία και όχι µόνον ως περιεχόµενο ή αποτέλεσµα 9 Διαθεµατική ολική προσέγγιση της διδασκαλίας και µάθησης

4. Σηµειώ -στε. 8 Μάθηση ως διαδικασία και όχι µόνον ως περιεχόµενο ή αποτέλεσµα 9 Διαθεµατική ολική προσέγγιση της διδασκαλίας και µάθησης ΑΣΚΗΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΣΧΕΔΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Με βάση τα παρακάτω παιδαγωγικά κριτήρια αξιολογήστε το µαθησιακό περιβάλλον µίας διδακτικής παρέµβασης σηµειώνοντας την ύπαρξή τους είτε µε εισαγωγή σχολίου πάνω στα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΦΑΚΕΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Μάθηµα: Εφαρµοσµένη ιδακτική των Φυσικών Επιστηµών (Πρακτικές Ασκήσεις Γ Φάσης) ΜΙΧΑΗΛ ΣΚΟΥΜΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

λογισμικό Κidspiration Εννοιολογικοί Χάρτες και οι εφαρμογές τους στη διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών

λογισμικό Κidspiration Εννοιολογικοί Χάρτες και οι εφαρμογές τους στη διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών Xαρτογράφηση Εννοιών λογισμικό Κidspiration Εννοιολογικοί Χάρτες και οι εφαρμογές τους στη διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Πρόγραμμα Πληροφορικού Εμπλουτισμού ΑΠ της

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική της Πληροφορικής

Διδακτική της Πληροφορικής ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 8: Εισαγωγή στη Διδακτική - Διδακτικές Τεχνικές Σταύρος Δημητριάδης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Χρηστίνα Φωτοπούλου Ο Εννοιολογικός χάρτης

Χρηστίνα Φωτοπούλου Ο Εννοιολογικός χάρτης 1 Χρηστίνα Φωτοπούλου Ο Εννοιολογικός χάρτης Εισαγωγή Στη σύγχρονη εποχή τα σύμβολα και οι εικόνες χρησιμοποιούνται ως μέσο επικοινωνίας εξίσου με τον γραπτό λόγο. Η εκπαιδευτική μεθοδολογία χρησιμοποιεί

Διαβάστε περισσότερα

Μάθηση σε νέα τεχνολογικά περιβάλλοντα

Μάθηση σε νέα τεχνολογικά περιβάλλοντα ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Μάθηση σε νέα τεχνολογικά περιβάλλοντα Ενότητα 5: Εποικοδομητισμός Βασιλική Μητροπούλου-Μούρκα Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας

Γουλή Ευαγγελία. 1. Εισαγωγή. 2. Παρουσίαση και Σχολιασµός των Εργασιών της Συνεδρίας 1. Εισαγωγή Σχολιασµός των εργασιών της 16 ης παράλληλης συνεδρίας µε θέµα «Σχεδίαση Περιβαλλόντων για ιδασκαλία Προγραµµατισµού» που πραγµατοποιήθηκε στο πλαίσιο του 4 ου Πανελλήνιου Συνεδρίου «ιδακτική

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ»

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΣΤ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ «ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ» Νικόλαος Μπαλκίζας 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκοπός του σχεδίου μαθήματος είναι να μάθουν όλοι οι μαθητές της τάξης τις έννοιες της ισοδυναμίας των κλασμάτων,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ και ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Ενότητα 4: Ερευνώντας τη Φωτοσύνθεση

ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ και ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Ενότητα 4: Ερευνώντας τη Φωτοσύνθεση ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ και ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Ενότητα 4: Ερευνώντας τη Φωτοσύνθεση Ομάδα Αναλυτικών Προγραμμάτων Βιολογίας Σχολική Χρονιά: 2014-2015 ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ A. Οι μαθητές να κατανοήσουν

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές)

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Ενδεικτικές τεχνικές διδασκαλίας: 1. Εισήγηση ή διάλεξη ή Μονολογική Παρουσίαση 2. Συζήτηση ή διάλογος 3. Ερωταποκρίσεις 4. Χιονοστιβάδα 5. Καταιγισμός Ιδεών 6. Επίδειξη

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγική ή Εκπαίδευση ΙΙ

Παιδαγωγική ή Εκπαίδευση ΙΙ Παιδαγωγική ή Εκπαίδευση ΙΙ Ενότητα 4 Φύση των επιστημονικών εννοιών, επιστημονική μέθοδος, μοντελοποίηση και πειραματική προσέγγιση Ζαχαρούλα Σμυρναίου Σχολή: Φιλοσοφική Τμήμα: Φιλοσοφίας Παιδαγωγικής

Διαβάστε περισσότερα

Προσχολική Παιδαγωγική Ενότητα 8: Σχεδιασμός Ημερησίων Προγραμμάτων

Προσχολική Παιδαγωγική Ενότητα 8: Σχεδιασμός Ημερησίων Προγραμμάτων Προσχολική Παιδαγωγική Ενότητα 8: Σχεδιασμός Ημερησίων Προγραμμάτων Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Σκοποί ενότητας Να συζητήσουν και να

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ

ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ ΕΠΕΑΕΚ ΙΙ, Άξονας Προτεραιότητας 2, Μέτρο 2.1 ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΧΡΗΣΗ ΚΑΙ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΙΑ ΙΚΑΣΙΑ Ερωτήσεις Αυτοµατοποιηµένου Μέρους Πιστοποίησης Επιµορφωτών

Διαβάστε περισσότερα

Σωτηρίου Σοφία. Εκπαιδευτικός ΠΕ0401, Πειραματικό Γενικό Λύκειο Μυτιλήνης

Σωτηρίου Σοφία. Εκπαιδευτικός ΠΕ0401, Πειραματικό Γενικό Λύκειο Μυτιλήνης «Αξιοποίηση των Τ.Π.Ε. στη Διδακτική Πράξη» «Ανάκλαση-Διάθλαση, Ηλεκτρομαγνητική επαγωγή, Κίνηση-Ταχύτητα: τρία υποδειγματικά ψηφιακά διδακτικά σενάρια για τη Φυσική Γενικού Λυκείου στην πλατφόρμα "Αίσωπος"»

Διαβάστε περισσότερα

Η Εκπαίδευση στην εποχή των ΤΠΕ

Η Εκπαίδευση στην εποχή των ΤΠΕ Η Εκπαίδευση στην εποχή των ΤΠΕ «Ενσωμάτωση και αξιοποίηση των εννοιολογικών χαρτών στην εκπαιδευτική διαδικασία μέσα από μία δραστηριότητα εποικοδομητικού τύπου» Δέγγλερη Σοφία Μουδατσάκη Ελένη Λιόβας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΙΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΕΣ ΣΤΑ ΜΕΓΕΘΗ Ή ΤΟ ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΟ; ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΗΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ y=ax+b ΜΕ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ

ΑΠΟ ΤΙΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΕΣ ΣΤΑ ΜΕΓΕΘΗ Ή ΤΟ ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΟ; ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΗΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ y=ax+b ΜΕ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ 176 1 ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΑΠΟ ΤΙΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΕΣ ΣΤΑ ΜΕΓΕΘΗ Ή ΤΟ ΑΝΤΙΣΤΡΟΦΟ; ΜΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΗΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗΣ y=ax+b ΜΕ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ Σωτηρόπουλος Παναγιώτης 1 -

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΘΥΓΡΑΜΜΗ ΔΙΑΔΟΣΗ ΦΩΤΟΣ ΣΚΙΑ ΣΚΟΤΕΙΝΟΣ ΘΑΛΑΜΟΣ

ΕΥΘΥΓΡΑΜΜΗ ΔΙΑΔΟΣΗ ΦΩΤΟΣ ΣΚΙΑ ΣΚΟΤΕΙΝΟΣ ΘΑΛΑΜΟΣ 1 ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 225 ΕΥΘΥΓΡΑΜΜΗ ΔΙΑΔΟΣΗ ΦΩΤΟΣ ΣΚΙΑ ΣΚΟΤΕΙΝΟΣ ΘΑΛΑΜΟΣ Σοφία Σωτηρίου Εκπαιδευτικός Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης Διεύθυνση: Θεμιστοκλέους 88, Αθήνα 10681 E-Mail: ssot@otenet.gr

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Μάθηση & διδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση: βασικές αρχές

Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Μάθηση & διδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση: βασικές αρχές Εκπαιδευτική Διαδικασία και Μάθηση στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Μάθηση & διδασκαλία στην προσχολική εκπαίδευση: βασικές αρχές Διδάσκουσα: Μαρία Καμπεζά Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην

Διαβάστε περισσότερα

Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση 555

Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση 555 Οι Τεχνολογίες της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στην Εκπαίδευση 555 ΤΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ-ΚΡΑΤΟΥΣ: ΜΙΑ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΜΕ ΧΡΗΣΗ Η/Υ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΜΑΘΗ- ΤΕΣ ΤΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Γεώργιος Ν. Μαλανδράκης * ΚΠΕ Γιαννιτσών * Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας ΠΤΔΕ (Π.Δ.407/80) Χάρτες εννοιών. http://users.thess.sch.

Γεώργιος Ν. Μαλανδράκης * ΚΠΕ Γιαννιτσών * Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας ΠΤΔΕ (Π.Δ.407/80) Χάρτες εννοιών. http://users.thess.sch. Γεώργιος Ν. Μαλανδράκης * ΚΠΕ Γιαννιτσών * Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας ΠΤΔΕ (Π.Δ.407/80) Χάρτες εννοιών http://users.thess.sch.gr/gmalandr 1 / 36 Δ τάξη Μελέτη Περιβάλλοντος 2 / 36 Τι είναι χάρτης;

Διαβάστε περισσότερα

Keywords: Tutorials, pedagogic principles, print and digital distance learning materials, e-comet Laboratory of Hellenic Open University

Keywords: Tutorials, pedagogic principles, print and digital distance learning materials, e-comet Laboratory of Hellenic Open University Οδηγοί Εκπαιδευτικών Προδιαγραφών Έντυπου και Ψηφιακού Υλικού: Μία αναπτυξιακή δράση του Εργαστηρίου Εκπαδευτικού Υλικού και Εκπαιδευτικής Μεθοδολογίας (ΕΕΥΕΜ) του ΕΑΠ Tutorials about pedagogic principles

Διαβάστε περισσότερα

ανάπτυξη μαθηματικής σκέψης

ανάπτυξη μαθηματικής σκέψης ανάπτυξη μαθηματικής σκέψης (έννοιες, αντιλήψεις, αναπαραστάσεις) οργάνωση περιεχομένου μαθηματικών, εννοιολογικές αντιλήψεις στα μαθηματικά και στους μαθητές Μαρία Καλδρυμίδου θέματα οργάνωση περιεχομένου

Διαβάστε περισσότερα

Δημιουργία εκπαιδευτικού υλικού Ο εκπαιδευτικός ως δημιουργός υλικού και δραστηριοτήτων

Δημιουργία εκπαιδευτικού υλικού Ο εκπαιδευτικός ως δημιουργός υλικού και δραστηριοτήτων Δημιουργία εκπαιδευτικού υλικού Ο εκπαιδευτικός ως δημιουργός υλικού και δραστηριοτήτων Βασίλης Κόμης, Επίκουρος Καθηγητής Ερευνητική Ομάδα «ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών Ακαδημαϊκό Έτος 2013-14. ΠΜΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ 6 η

Τμήμα Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών Ακαδημαϊκό Έτος 2013-14. ΠΜΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ 6 η Τμήμα Πληροφορικής & Τηλεπικοινωνιών Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών Ακαδημαϊκό Έτος 2013-14 ΠΜΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ 6 η Νέες Τεχνολογίες Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Εργασία στο Μαθήμα Σχεδίαση Εκπαιδευτικού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΗ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΘΕΜΑΤΟΣ (µικρές τάξεις ηµοτικού) Σχεδιασµός σεναρίου µε θέµα «Ο καιρός» µε τη χρήση λογισµικών γενικής χρήσης, οπτικοποίησης, διαδικτύου και λογισµικών εννοιολογικής χαρτογράφησης. ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Προσομοιώσεις και οπτικοποιήσεις στη μαθησιακή διαδικασία

Προσομοιώσεις και οπτικοποιήσεις στη μαθησιακή διαδικασία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Προσομοιώσεις και οπτικοποιήσεις στη μαθησιακή διαδικασία Ο υπολογιστής ως γνωστικό εργαλείο Διδάσκων: Καθηγητής Αναστάσιος Α. Μικρόπουλος Άδειες Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Παιδαγωγικά. Ενότητα Β: Γενικοί σκοποί της διδασκαλίας και διδακτικοί στόχοι. Ζαχαρούλα Σμυρναίου Σχολή Φιλοσοφίας Τμήμα Παιδαγωγικής και Ψυχολογίας

Παιδαγωγικά. Ενότητα Β: Γενικοί σκοποί της διδασκαλίας και διδακτικοί στόχοι. Ζαχαρούλα Σμυρναίου Σχολή Φιλοσοφίας Τμήμα Παιδαγωγικής και Ψυχολογίας Παιδαγωγικά Ενότητα Β: Γενικοί σκοποί της διδασκαλίας και διδακτικοί στόχοι Ζαχαρούλα Σμυρναίου Σχολή Φιλοσοφίας Τμήμα Παιδαγωγικής και Ψυχολογίας Σκοποί ενότητας Σύγχρονες προσεγγίσεις των γενικών σκοπών

Διαβάστε περισσότερα

UML. Γενικά χαρακτηριστικά Στοιχεία µοντέλων Συσχετίσεις. Παραδείγματα

UML. Γενικά χαρακτηριστικά Στοιχεία µοντέλων Συσχετίσεις. Παραδείγματα ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ UML UML Γενικά χαρακτηριστικά Στοιχεία µοντέλων Συσχετίσεις ιαγράµµατα Παραδείγματα Ορισμός του μοντέλου Αποτελεί µια αφηρηµένη περιγραφή ενός Φυσικού συστήµατος. Αποτελεί ένα σχέδιο για την

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Γνωστική Ψυχολογία. επ. Κωνσταντίνος Π. Χρήστου

Εισαγωγή στη Γνωστική Ψυχολογία. επ. Κωνσταντίνος Π. Χρήστου Εισαγωγή στη Γνωστική Ψυχολογία Inside the black box για µια επιστήµη του Νου Επιστροφή στο Νου Γνωστική Ψυχολογία / Γνωσιακή Επιστήµη Inside the black box για µια επιστήµη του Νου Επιστροφή στο Νου Γνωστική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ Ατμοσφαιρική ρύπανση: Η όξινη βροχή. Ηλικιακή ομάδα 9-12

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ Ατμοσφαιρική ρύπανση: Η όξινη βροχή. Ηλικιακή ομάδα 9-12 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ Ατμοσφαιρική ρύπανση: Η όξινη βροχή Ηλικιακή ομάδα 9-12 Φυσική καταστροφή, ηλικιακή ομάδα, γνωστικό αντικείμενο Το σενάριο απευθύνεται σε μαθητές δημοτικού ηλικίας 9-12 ετών (Δ, Ε,

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στη διδασκαλία και τη μάθηση

Εφαρμογές των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στη διδασκαλία και τη μάθηση Εφαρμογές των Τεχνολογιών της Πληροφορίας και των Επικοινωνιών στη διδασκαλία και τη μάθηση Μάθημα επιλογής Α εξάμηνο, Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην

Διαβάστε περισσότερα