Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Π ΑΤ Ρ Ω Ν

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Π ΑΤ Ρ Ω Ν"

Transcript

1 Π Α Ν Ε Π Ι Σ Τ Η Μ Ι Ο Π ΑΤ Ρ Ω Ν ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Εργασία Εξαμήνου ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΔΙΚΤΥΑ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΧΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΣΥΝΔΕΣΗ ΔΙΚΤΥΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΩΝ Ζαχαριά Αθανασία A.M 5295 Διδάσκων: Χρήστος Μπούρας Πάτρα 2015

2

3

4 Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ... 4 ΚΕΦΆΛΑΙΟ 1: ΕΙΣΑΓΩΓΉ ΣΤΑ ΠΡΩΤΌΚΟΛΛΑ ΟΡΙΣΜΌΣ ΠΡΩΤΟΚΌΛΛΟΥ ΚΑΙ ΠΡΩΤΟΚΌΛΛΟΥ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΊΑΣ ΠΑΡΑΔΟΧΈΣ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΌ ΠΡΩΤΟΚΌΛΛΩΝ... 6 ΚΕΦΆΛΑΙΟ 2: ΒΑΣΙΚΟΊ ΚΑΝΌΝΕΣ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΎ ΑΠΛΌΤΗΤΑ (SIMPLICITY) ΤΜΗΜΑΤΟΠΟΊΗΣΗ (MODULARITY) ΚΑΛΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΕΝΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ (WELL-FORMED PROTOCOLS) ΕΠΙΛΥΣΗ ΠΟΛΛΩΝ ΚΑΙ ΟΧΙ ΜΕΜΟΝΩΜΕΝΩΝ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΩΝ ΒΕΛΤΙΣΤΟΠΟΊΗΣΗ ΑΝΕΚΤΙΚΌΤΗΤΑ ΑΠΌ ΛΆΘΗ (ROBUST) ΣΥΝΈΠΕΙΑ (CONSISTENCY) ΚΕΦΆΛΑΙΟ 3: ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΊΑ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΎ ΠΡΩΤΟΚΌΛΛΩΝ ΚΕΦΆΛΑΙΟ 4: ΈΛΕΓΧΟΣ ΡΟΉΣ ~ 4 ~

5 ΚΕΦΆΛΑΙΟ 5: ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΆ ΠΑΡΑΔΕΊΓΜΑΤΑ ΠΡΩΤΟΚΌΛΛΩΝ ΠΡΩΤΌΚΟΛΛΟ ΧΩΡΊΣ ΈΛΕΓΧΟ ΡΟΉΣ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΤΥΠΟΥ X ON / X OFF ΠΡΩΤΌΚΟΛΛΑ ΜΕ ΠΑΡΆΘΥΡΟ ΠΡΩΤΌΚΟΛΛΟ ΕΝΑΛΛΑΣΣΌΜΕΝΟΥ BIT ΜΕ TIMEOUT ΠΡΟΒΛΉΜΑΤΑ ΠΡΩΤΟΚΌΛΛΩΝ ΜΕ ΠΑΡΆΘΥΡΟ ΔΙΑΔΙΚΑΣΊΕΣ ΠΡΩΤΟΚΌΛΛΩΝ ΜΕ ΠΑΡΆΘΥΡΟ ΠΡΩΤΌΚΟΛΛΑ ΜΕ ΑΡΝΗΤΙΚΈΣ ΕΠΙΒΕΒΑΙΏΣΕΙΣ ΚΕΦΆΛΑΙΟ 6: ΔΟΜΉ ΚΑΙ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΈΣ ΠΡΩΤΟΚΌΛΛΩΝ ΥΠΗΡΕΣΊΑ ΠΡΟΣ ΥΛΟΠΟΊΗΣΗ (SERVICE) ΥΠΟΘΈΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟ ΠΕΡΙΒΆΛΛΟΝ ΛΕΙΤΟΥΡΓΊΑΣ ΛΕΞΙΛΌΓΙΟ ΜΗΝΥΜΆΤΩΝ ΜΟΡΦΟΠΟΊΗΣΗ ΜΗΝΥΜΆΤΩΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΤΙΚΟΊ ΚΑΝΌΝΕΣ DEFINED. ΚΕΦΆΛΑΙΟ 7: ΥΠΗΡΕΣΊΕΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΆΛΛΟΝ... ERROR! BOOKMARK NOT ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΊΑ... 40

6 Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο 1 : Ε Ι Σ Α Γ Ω Γ Η Σ Τ Α Π Ρ Ω Τ Ο Κ Ο Λ Λ Α 1.1 Ορισμός πρωτοκόλλου και πρωτοκόλλου επικοινωνίας Πρωτόκολλο ονομάζεται ένα σύνολο κανόνων το οποίο καθορίζει το πώς θα εκτελεστεί μια διεργασία. Ένα πρωτόκολλο επικοινωνίας ορίζει την ακριβή μορφοποίηση των μηνυμάτων που ανταλλάσσονται (συντακτικό). Επίσης ορίζει τους διαδικαστικούς κανόνες για την ανταλλαγή των δεδομένων (Γραμματική). Τέλος ορίζει το λεξιλόγιο των μηνυμάτων που μπορούν να ανταλλάσσονται (σημασιολογικά). 1.2 Παραδοχές για το σχεδιασμό πρωτοκόλλων Ένα πρωτόκολλο περιλαμβάνει παραδοχές και συμφωνίες για τις μεθόδους που θα χρησιμοποιούν για Αρχικοποίηση και τερματισμό των ανταλλαγών δεδομένων Συγχρονισμό αποστολέων και παραληπτών Αναγνώριση και διόρθωση σφαλμάτων μετάδοσης Μορφοποίηση και κωδικοποίηση των δεδομένων Οι προδιαγραφές ενός πρωτοκόλλου περιλαμβάνουν τα ακόλουθα σημεία: Την υπηρεσία την οποία θα παρέχεται από το πρωτόκολλο. Για παράδειγμα ο σκοπός του πρωτοκόλλου είναι η μεταφορά αρχείων κειμένου ως ακολουθίες χαρακτήρων κατά μήκος μιας τηλεφωνικής γραμμής προσπαθώντας ταυτόχρονα να αντιμετωπίσουμε σφάλματα μετάδοσης. Το πρωτόκολλο ορίζεται για μετάδοση αρχείων σε full-duplex γραμμή δηλαδή επιτρέπει μεταδόσεις ταυτόχρονα και προς τις δυο κατευθύνσεις. Τις υποθέσεις σχετικά με το περιβάλλον στο οποίο εκτελείται το πρωτόκολλο. Συνήθως το περιβάλλον αυτό αποτελείται τουλάχιστον από δυο χρήστες που ~ 6 ~

7 ανταλλάζουν τα δεδομένα και ένα κανάλι επικοινωνίας. Οι χρήστες μπορεί να υποτεθεί ότι απλά υποβάλλουν μια αίτηση για την μεταφορά του αρχείου και περιμένουν την υλοποίηση της. Για το κανάλι μετάδοσης μπορούμε να υποθέσουμε ότι προκαλεί τυχαίες παραμορφώσεις στα μηνύματα αλλά δεν χάνει μηνύματα. Το λεξιλόγιο των μηνυμάτων που χρησιμοποιούνται για την υλοποίηση του πρωτοκόλλου Κωδικοποίηση κάθε μηνύματος στο λεξιλόγιο Οι κανόνες που επιβλέπουν την συνέπεια των μηνυμάτων που ανταλλάσσονται

8 Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο 2 : Β Α Σ Ι Κ Ο Ι Κ Α Ν Ο Ν Ε Σ Σ Χ Ε Δ Ι Α Σ Μ Ο Υ Για την σωστή σχεδίαση ενός πρωτοκόλλου εφαρμόζουμε τους ακόλουθους βασικούς κανόνες: 2.1 Απλότητα (simplicity) Ένα καλά δομημένο πρωτόκολλο μπορεί να κατασκευαστεί από ένα μικρό αριθμό καλά σχεδιασμένων τμημάτων. Για την κατανόηση της λειτουργιάς πρωτοκόλλων θα ήταν αρκετό να κατανοήσουμε την λειτουργία αυτών των τμημάτων καθώς και τον τρόπο με τον οποίο αυτά αλληλεπιδρούν μεταξύ τους. Σύνθετα πρωτόκολλα δεν είναι εύκολο να υλοποιηθούν ούτε να υλοποιηθούν ενώ δεν εγγυώνται την αποτελεσματικότητα. Η σωστή σχεδίαση μπορεί να βοηθήσει στην αναγνώριση προβλημάτων, στον επιμερισμό και στην επίλυση τους. 2.2 Τμηματοποίηση (Modularity) Πρέπει να γίνει προσδιορισμός της υπηρεσίας που θα προσφέρεται προτού αποφασιστεί ποιες δομές θα χρησιμοποιηθούν για την υλοποίηση αυτής της υπηρεσίας. Ένα πρωτόκολλο το οποίο εκτελεί μια σύνθετη λειτουργία μπορεί να κατασκευαστεί από απλούστερα τμήματα τα οποία αλληλεπιδρούν μεταξύ τους με έναν καλά ορισμένο και καλό τρόπο. Το κάθε μικρότερο κομμάτι είναι ένα ελαφρύ το οποίο μπορεί να αναπτυχθεί, να επιβεβαιωθεί, να υλοποιηθεί και να συντηρηθεί ξεχωριστά από τα υπόλοιπα. Ορθογώνιες λειτουργίες δεν αναμιγνύονται και σχεδιάζονται ως ανεξάρτητες οντότητες. Ο έλεγχος λαθών και η ροή ελέγχου για παράδειγμα είναι ορθογώνιες λειτουργίες. 2.3 Καλά σχεδιασμένα πρωτόκολλα (well-formed protocols) Ένα καλά σχεδιασμένο πρωτόκολλο δεν πρέπει να περιέχει μη εκτελέσιμο κώδικα. Επίσης δεν πρέπει να είναι ελλιπές ούτε μη ολοκληρωμένο. Ακόμη πρέπει να περιορίζεται (bounded) δηλαδή να μην υπερβαίνει τα όρια του συστήματος όπως για ~ 8 ~

9 παράδειγμα την περιορισμένη χωρητικότητα μιας ουράς μηνυμάτων. Ένα επιπλέον χαρακτηριστικό του είναι ότι πρέπει να είναι αυτό-σταθεροποιούμενο (selfstabilizing). Εάν ένα προσωρινό λάθος αλλάξει τυχαία την κατάσταση του πρωτοκόλλου, τότε ένα αυτο-σταθεροποιούμενο πρωτόκολλο πρέπει πάντα να επιστρέφει σε μια επιθυμητή κατάσταση εντός ενός πεπερασμένου αριθμού μεταβάσεων και να επανακτά την κανονική λειτουργία του. Ένα καλά σχεδιασμένο πρωτόκολλο πρέπει να είναι αυτο-προσαρμοζόμενο (self-adapting). Αυτό σημαίνει ότι πρέπει να προσαρμόζει για παράδειγμα το ρυθμό που στέλνει τα δεδομένα στο ρυθμό που μπορεί να μεταδώσει το κανάλι και στο ρυθμό που μπορεί να τα καταναλώσει ο δέκτης. Επίσης θα πρέπει να γίνει σχεδιασμός της εξωτερικής λειτουργικότητας πριν την εσωτερική λειτουργικότητα. Η πρώτη θεώρηση της λύσης θα γίνει ως ένα «μαύρο κουτί» (black box) και μετά θα ληφθεί η απόφαση για το πώς θα αλληλεπιδρά με το περιβάλλον. Κατόπιν θα ληφθεί απόφαση για την εσωτερική οργάνωση του μαύρου κουτιού και τον καταμερισμό του σε μικρότερα ανάλογα δομικά στοιχεία. Τέλος θα πρέπει να αποφεύγεται η χρήση επουσιωδών τμημάτων. 2.4 Επίλυση πολλών και όχι μεμονωμένων προβλημάτων Ένας καλός σχεδιασμός είναι εύκολα επεκτάσιμος και πρέπει να επιλύει μια κατηγορία προβλημάτων και όχι κάποιο μεμονωμένο πρόβλημα. Πριν την υλοποίηση του πρωτοκόλλου θα πρέπει να γίνεται σχεδιασμός του σε υψηλό επίπεδο και να επαληθεύεται ότι εκπληρώνει όλα τα κριτήρια σχεδιασμού. 2.5 Βελτιστοποίηση Αφού γίνουν πολλές δοκιμές του πρωτοκόλλου, θα πρέπει να γίνεται μέτρηση των επιδόσεων του και στο βαθμό που είναι εφικτό, βελτιστοποίηση αυτών. Επίσης θα πρέπει να γίνεται έλεγχος αναφορικά με το ότι η τελική βελτιστοποιημένη υλοποίηση είναι ισοδύναμη με τον σχεδιασμό υψηλού επιπέδου που έτυχε της επαλήθευσης. 2.6 Ανεκτικότητα Από Λάθη (Robust) Δεν είναι δύσκολο να σχεδιάσουμε πρωτόκολλα τα οποία λειτουργούν κάτω από κανονικές συνθήκες. Όμως η πρόκληση είναι να σχεδιάσουμε πρωτόκολλα που αντιμετωπίζουν το μη αναμενόμενο. Αυτό σημαίνει ότι το πρωτόκολλο πρέπει να

10 είναι προετοιμασμένο ώστε να αντιμετωπίζει κατάλληλα κάθε πιθανή κατάσταση κάτω από οποιεσδήποτε συνθήκες. Το πρωτόκολλο πρέπει να κάνει μόνο ελάχιστες υποθέσεις σχετικά με το περιβάλλον του προκειμένου να αποφύγει εξαρτήσεις από συγκεκριμένα χαρακτηριστικά τα οποία θα μπορούσαν δυνητικά να τροποποιηθούν. Ένας αξιόπιστος σχεδιασμός θα μπορεί να προσαρμόζεται σε οποιαδήποτε νέα τεχνολογία χωρίς να απαιτεί σημαντικές αλλαγές. Η καλύτερη ανεκτικότητα από λάθη επιτυγχάνεται όταν δεν απαιτείται να συμπληρώσουμε λειτουργικότητα για την αντιμετώπιση των νέων συνθηκών. 2.7 Συνέπεια (Consistency) Υπάρχουν μερικοί standard τρόποι για τους οποίους ένα πρωτόκολλο θα μπορούσε να αποτύχει. Αναφέρουμε ακολούθως τους πιο σημαντικούς από αυτούς: Αδιέξοδα (deadlock). Αυτά είναι καταστάσεις στις οποίες δεν είναι δυνατή καμία περαιτέρω καμία ενέργεια του πρωτοκόλλου. Για παράδειγμα αυτό εμφανίζεται όταν όλες οι διεργασίες ενός πρωτοκόλλου περιμένουν για κάποιες συνθήκες οι οποίες ποτέ δεν θα εμφανιστούν Λιμοκτονίες (Livelocks). Αυτές είναι ακολουθίες εκτέλεσης οι οποίες μπορούν να επαναλαμβάνονται πάρα πολύ συχνά χωρίς να προκαλούν κάποια εξέλιξη Μη σωστοί τερματισμοί (Improper terminations). Αυτό είναι η ολοκλήρωση της εκτέλεσης ενός πρωτοκόλλου χωρίς να ικανοποιούνται όλες οι απαιτούμενες συνθήκες τερματισμού Ένα πρωτόκολλο μπορεί να περιγραφεί σαν μια μηχανή καταστάσεων. Με τον όρο κατάσταση αναφερόμαστε στις ενέργειες που μπορεί να εκτελέσει μια διεργασία, στα γεγονότα που περιμένει να συμβούν καθώς και το πώς θα αντιδράσει σε αυτά τα γεγονότα. Επίσης πρέπει να γίνει σαφής προσδιορισμός του προβλήματος και απαρίθμηση όλων των κριτηρίων, απαιτήσεων και περιορισμών πριν από την έναρξη του σχεδιασμού. ~ 10 ~

11 Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο 3 : Μ Ε Θ Ο Δ Ο Λ Ο Γ Ι Α Σ Χ Ε Δ Ι Α Σ Μ Ο Υ Π Ρ Ω Τ Ο Κ Ο Λ Λ Ω Ν διάγραμμα: Η μεθοδολογία σχεδίασης πρωτοκόλλων απεικονίζεται στο ακόλουθο Όπως παρατηρούμε η περιγραφή των απαιτήσεων που θα πρέπει να ικανοποιεί το πρωτόκολλο ουσιαστικά ξεκινάει ταυτόχρονα με την περιγραφή του συστήματος. Πρώτα περιγράφονται φορμαλιστικά (τυπικά και με λεπτομέρεια) οι απαιτήσεις του πρωτοκόλλου καθώς και οι απαιτήσεις του συστήματος που το χρησιμοποιεί. Στη συνέχεια γίνεται η υλοποίηση του συστήματος κατασκευάζοντας τον αντίστοιχο κώδικα. Μετά γίνεται η προσομοίωση του συστήματος για να διαπιστώσουμε το πώς λειτουργεί στην πράξη ελέγχοντας ταυτόχρονα αν πληροί τις απαιτήσεις του πρωτοκόλλου καθώς και τις δικές του απαιτήσεις. Με βάση τα αποτελέσματα της προσομοίωσης είναι δυνατόν να επαναπροσδιοριστούν τόσο οι απαιτήσεις του πρωτοκόλλου όσο και οι απαιτήσεις του συστήματος. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε τροποποίηση βελτιστοποίηση του ήδη υπάρχοντος κώδικα. Σε κάθε περίπτωση η προσομοίωση μπορεί να βοηθήσει σε σημαντικές βελτιώσεις στη σχεδίαση του πρωτοκόλλου και των απαιτήσεων.

12 Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο 4 : Έ Λ Ε Γ Χ Ο Σ Ρ Ο Η Σ Η απλούστερη μορφή μιας διάταξης ελέγχου ροής ελέγχει τον ρυθμό βάση του οποίου ένας αποστολέας παράγει δεδομένα σε σχέση με τον ρυθμό που μπορεί να τα δέχεται ένας παραλήπτης. Πρέπει να εξετάζεται η απλούστερη εκδοχή του προβλήματος που χρησιμοποιείται έτσι ώστε να ικανοποιούνται οι ακόλουθοι στόχοι: 1. Να παρέχεται διαβεβαίωση ότι τα δεδομένα δεν αποστέλλονται με γρηγορότερο ρυθμό από αυτόν που μπορούν να επεξεργάζονται 2. Να παρέχεται βελτιστοποίηση της χρήσης του καναλιού 3. Να αποφεύγεται η υπερφόρτωση των ζεύξεων μετάδοσης με δεδομένα Από τους τρεις στόχους που προαναφέραμε ο δεύτερος και ο τρίτος είναι συμπληρωματικοί, δηλαδή η αποστολή δεδομένων με πολύ αργό ρυθμό είναι άσκοπη. Από την άλλη μεριά η πολύ γρήγορη αποστολή δεδομένων μπορεί να προκαλέσει συμφόρηση. Η διαδρομή δεδομένων μεταξύ αποστολέα και παραλήπτη μπορεί να περιέχει σημεία μεταφοράς με μια περιορισμένη χωρητικότητα, συγκριτικά με την αποθήκευση μηνυμάτων μεταξύ ορισμένων ζευγών αποστολέα παραλήπτη. Μια πιο «συνετή» διάταξη ελέγχου ροής παρεμποδίζει ένα τέτοιο ζεύγος από το να καταλαμβάνει όλο το διαθέσιμο εύρος ζώνης. Η αξιόπιστη μετάδοση περιλαμβάνει τη χρήση πακέτων επαλήθευσης (ACK) και χρονομέτρων (timers). Ο δέκτης κάθε φορά που παραλαμβάνει ένα πακέτο χωρίς σφάλματα στέλνει ένα πακέτο επιβεβαίωσης-επαλήθευσης στον αποστολέα. Ο αποστολέας συνεχίζει να στέλνει πλαίσια ενόσω λαμβάνει ACK. Εάν περάσει μια χρονική περίοδος κατά την οποία ο αποστολέας δεν λάβει κανένα ACK ή αν λάβει NACK τότε ξαναστέλνει τα προηγούμενα πακέτα. Το τι ακριβώς μπορεί να πάει λάθος φαίνεται στο ακόλουθο παράδειγμα: ~ 12 ~

13

14 Κ Ε Φ Α Λ Α Ι Ο 5 : Χ Α ΡΑ Κ Τ Η Ρ Ι Σ Τ Ι Κ Α Π Α ΡΑ Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Α Π Ρ Ω Τ Ο Κ Ο Λ Λ Ω Ν 5.1 Πρωτόκολλο χωρίς Έλεγχο Ροής Έστω ότι χρησιμοποιούμε ένα απλό πρωτόκολλο, χωρίς καμία μορφή ελέγχου ροής που χρησιμοποιείται για την μεταφορά δεδομένων μόνο στην μια κατεύθυνση. Το πρωτόκολλο αυτό λειτουργεί αξιόπιστα μόνο αν παρέχονται εγγυήσεις ότι η διεργασία του παραλήπτη είναι ταχύτερη από εκείνη του αποστολέα. Επίσης δεν υπάρχει κανένας έλεγχος ούτε από το δέκτη σχετικά με το αν έχει ήδη λάβει το μήνυμα αυτό ούτε από τον πομπό ο οποίος στέλνει νέο πακέτο χωρίς να έχει λάβει κάποια επιβεβαίωση για το προηγούμενο. Εικόνα 1-Πρωτόκολλο χωρίς Έλεγχο Ροής ~ 14 ~

15 5.2 Πρωτόκολλο Τύπου X on / X off Η παλιότερη τεχνική ελέγχου ροής που μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την αντιμετωπίσει αυτού του προβλήματος συγχρονισμού δεν απαιτεί καμία προηγούμενη διαπραγμάτευση μεταξύ αποστολέα και παραλήπτη σχετικά με τον ρυθμό που μπορούν να εκπέμπονται τα δεδομένα. Η μέθοδος αυτή χρησιμοποιεί δυο μηνύματα ελέγχου: Ένα μήνυμα για αναστολή της λειτουργίας (suspend) και ένα μήνυμα για συνέχιση της πληροφορίας (resume) Τα δυο αυτά μηνύματα είναι γνωστά και ως x off και x on αντίστοιχα Ας υποθέσουμε ότι έχουμε ένα κανάλι το οποίο δεν δημιουργεί σφάλματα κατά την μετάδοση και ένα λεξιλόγιο πρωτοκόλλου με τους ακόλουθους τύπους μηνυμάτων: V = {message, suspend, resume} Τα δυο μηνύματα suspend και resume χρησιμοποιούνται για την υλοποίηση της μεθόδου ελέγχου ροής. Στη συνέχεια μπορούμε να προσθέσουμε τους διαδικαστικούς κανόνες στο πρωτόκολλο. Για την υλοποίηση του πρωτοκόλλου θα προσθέσουμε δύο επιπλέον διαδικασίες, μια στο αποστολέα και μια στο παραλήπτη, όπως φαίνεται στις ακόλουθες εικόνες:

16 Εικόνα 2 Πρωτόκολλο X-on/X-off: Λειτουργία Πομπού Στο αριστερό διάγραμμα ροής του αποστολέα παρατηρούμε ότι η διεργασία του αποστολέα εκτελεί ένα βρόγχο κάθε φορά που έχει μήνυμα προς μετάδοση. Συγκεκριμένα αν η κατάσταση του είναι «ενεργή» (state=go) τότε στέλνει το μήνυμα αυτό και εξετάζει αν έχει νέο μήνυμα προς μετάδοση. Στο δεξιό διάγραμμα ροής του αποστολέα παρατηρούμε ότι η διεργασία του αποστολέα εκτελεί ένα βρόγχο εξετάζοντας αν έχει μήνυμα προς μετάδοση. Κάθε φορά που έχει ένα τέτοιο μήνυμα αρχίζει τη λειτουργία του (resume) που είναι η αποστολή του μηνύματος και η κατάσταση του δηλώνεται ως «ενεργή» (state=go). Αν δεν έχει τέτοιο μήνυμα, τότε μπαίνει σε αναστολή εκτέλεσης (suspend) και η κατάσταση του δηλώνεται ως «αναμένουσα» (state=wait). ~ 16 ~

17 Εικόνα 3 Πρωτόκολλο X-on/X-off: Λειτουργία Δέκτη Στο δεξιό διάγραμμα ροής του παραλήπτη παρατηρούμε ότι η διεργασία του παραλήπτη εκτελεί ένα βρόγχο κάθε φορά που λαμβάνει ένα μήνυμα. Συγκεκριμένα ανοίγει-χρησιμοποιεί το μήνυμα που έχει λάβει και μειώνει το πλήθος των ληφθέντων μηνυμάτων που έχει λάβει στο buffer του κατά ένα. Μετά ελέγχει αν το πλήθος των μηνυμάτων που έχει λάβει στο buffer του είναι μικρότερο από ένα ελάχιστο όριο μηνυμάτων που πρέπει να λάβει και αν ναι τότε συνεχίζει τη λήψη μηνυμάτων. Αν όχι αυτό σημαίνει ότι έχει ήδη λάβει τον ελάχιστο αριθμό μηνυμάτων που πρέπει και ουσιαστικά (χωρίς αυτό να φαίνεται άμεσα στο σχήμα) μπαίνει σε κατάσταση αναστολής (resume). Στο αριστερό διάγραμμα ροής του παραλήπτη παρατηρούμε ότι κάθε φορά που παραλαμβάνει ένα μήνυμα από το κανάλι μετάδοσης χρησιμοποιεί το μήνυμα αυτό και αυξάνει το πλήθος των ληφθέντων μηνυμάτων στο buffer του. Αν ο αριθμός αυτός υπερβαίνει το μέγιστο πλήθος μηνυμάτων που μπορεί να αποθηκεύει ο buffer του, τότε ο παραλήπτης μπαίνει σε κατάσταση αναστολής (suspend), αλλιώς, αν ο buffer του παραλήπτη δεν είναι γεμάτος, τότε αυτός συνεχίζει τη λειτουργία του. Βασικά προβλήματα που πρέπει να επιλυθούν στο πρωτόκολλο αυτό είναι τα εξής:

18 Η ορθή λειτουργία του πρωτοκόλλου εξαρτάται κατά βάση από το κανάλι μετάδοσης (εάν χαθεί ή καθυστερήσει ένα μήνυμα αναστολής) Η λειτουργία πρωτοκόλλου δεν θα πρέπει να εξαρτάται από τον χρόνο που χρειάζεται για να φτάσει στον παραλήπτη ένα μήνυμα ελέγχου Στη χειρότερη περίπτωση αν χαθεί ένα μήνυμα resume το σύστημα επεξεργασίας το οποίο αποτελείται από τέσσερις επιμέρους διεργασίες σταματάει την λειτουργία του Για αυτό θα πρέπει να υπάρχει μια προστασία έναντι προβλημάτων καθυστέρησης κατά την μετάδοση με ένα περισσότερο αξιόπιστο τρόπο. Επίσης θα πρέπει να υπάρχει προστασία έναντι της απώλειας μηνυμάτων. 5.3 Πρωτόκολλα με Παράθυρο Εικόνα 4-Πρωτόκολλο Ping Pong Στο δύο διαγράμματα ροής φαίνεται η λειτουργία ενός κλασσικού πρωτοκόλλου που ονομάζεται Stop-and-Wait στο οποίο ο αποστολέας στέλνει ένα πακέτο και περιμένει να λάβει μήνυμα επιβεβαίωσης από τον παραλήπτη ότι έλαβα το πακέτο του προτού στείλει το επόμενο πακέτο. Αντίστοιχα ο παραλήπτης-δέκτης ~ 18 ~

19 περιμένει να λάβει ένα μήνυμα και αφού το λάβει στέλνει μήνυμα επιβεβαίωσης στον πομπό. Το πρόβλημα που λύνουμε με το πρωτόκολλο αυτό είναι το πρόβλημα συγχρονισμού του αποστολέα με τον παραλήπτη το οποίο επιτυγχάνεται με την αποστολή των επιβεβαιώσεων (ACK) και από τους δύο. Αυτό όμως που παραμένει ως πρόβλημα είναι η απώλεια πακέτων μέσα στο κανάλι καθώς αν ένα πακέτο χαθεί κατά τη μετάδοση του, τότε ο δέκτης δεν θα το λάβει ποτέ και δεν θα στείλει καμία επιβεβαίωση γιαυτό, ενώ ο πομπός θα περιμένει συνεχώς να λάβει επιβεβαίωση για να στείλει το επόμενο πακέτο. Στο πρωτόκολλο με παράθυρο υπάρχει μια φάση αρχικοποίησης στην οποία ο παραλήπτης ενημερώνει τον αποστολέα σχετικά με το μέγεθος του buffer του για τα εισερχόμενα μηνύματα. Στον αποστολέα δίνεται ένα μέγεθος για ένα σταθερό αριθμό μηνυμάτων που μπορεί να αποθηκεύσει. Το μέγεθος αυτό μπορεί να μεταβάλλεται δυναμικά όταν μεταβάλλεται και το μέγεθος της διαθέσιμης μνήμης στον παραλήπτη. Κάθε μήνυμα που λαμβάνεται από τον παραλήπτη επιβεβαιώνεται με ένα μήνυμα επιβεβαίωσης (ACK). Είναι απαραίτητο να λαμβάνονται επιτυχώς όλα τα μηνύματα που βρίσκονται μέσα στο παράθυρο του αποστολέα προτού ο αποστολέας «ολισθήσει» στο παράθυρο του και μεταδώσει νέα μηνύματα. Το παράθυρο εκφράζει το μέγιστο αριθμό μηνυμάτων που μπορεί να μεταδώσει ο αποστολέας χωρίς να περιμένει επιβεβαίωση. Η λειτουργία του πρωτοκόλλου με παράθυρο φαίνεται στην ακόλουθη εικόνα:

20 Εικόνα 5-Πρωτόκολλο Παραθύρου για Ιδανικό Κανάλι Όπως παρατηρούμε στην διεργασία του αποστολέα όταν το πλήθος των μηνυμάτων που έχει στείλει δεν υπερβαίνει το μέγεθος του παραθύρου τότε στέλνει ένα μήνυμα και αυξάνει τον μετρητή των απεσταλμένων μηνυμάτων. Διαφορετικά αν έχει ολοκληρώσει την μετάδοση όλων των πακέτων του παραθύρου του τότε λαμβάνει νέα πακέτα στο παράθυρό του προκειμένου να τα μεταδώσει. Ο αποστολέας καθυστερεί μόνο όταν το μέγεθος του παραθύρου του φτάσει στο μηδέν. Αντίστοιχα ο δέκτης κάθε φορά που λαμβάνει ένα μήνυμα στέλνει ένα μήνυμα επιβεβαίωσης στον πομπό. Το πρόβλημα στην επικοινωνία αποστολέα και παραλήπτη είναι ότι ο αποστολέας δεν γνωρίζει για πόσο χρονικό διάστημα πρέπει να περιμένει μέχρι να λάβει επιβεβαίωση. Για την αντιμετώπιση της πιθανής απώλειας μηνυμάτων ή επιβεβαιώσεων θα πρέπει να τοποθετηθεί ένας χρονιστής (timer) στην μεριά του αποστολέα ο οποίος να καθορίζει το χρονικό διάστημα που πρέπει να περιμένει ο αποστολέας μέχρι να λάβει επιβεβαίωση. Το χρονικό αυτό διάστημα ονομάζεται timeout και αν συμπληρωθεί χωρίς να πάρει επιβεβαίωση τότε επαναμεταδίδει το ~ 20 ~

21 μήνυμα αυτό. Αντίστοιχα μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε και έναν timer στην μεριά του δέκτη ο οποίος θα μετράει το χρονικό διάστημα εντός του οποίου θα περιμένει να λάβει μήνυμα. Αν συμπληρωθεί το διάστημα αυτό χωρίς να πάρει μήνυμα τότε ο παραλήπτης στέλνει ένα δικό του μήνυμα ACK στον πομπό ζητώντας του να στείλει πακέτο. Η επικοινωνία αποστολέα παραλήπτη με χρήση timeout φαίνεται στην ακόλουθη εικόνα. Εικόνα 6 Πρωτόκολλο με χρήση Timeout Ένα επιπλέον χαρακτηριστικό της επικοινωνίας με παράθυρο είναι ότι θα πρέπει οι επιβεβαιώσεις του δέκτη να περιλαμβάνουν και έναν αριθμό ακολουθίας (sequence number) ώστε να γνωρίζει ο πομπός ποιο θα είναι το επόμενο πακέτο που θα πρέπει να στείλει. Το εύρος των διαθέσιμων αριθμών ακολουθίας θα πρέπει να είναι μεγαλύτερο από το εύρος του παραθύρου προκειμένου να αποφεύγονται προβλήματα σύγχυσης με ανακυκλωμένους αριθμούς ακολουθίας.

22 Η επικοινωνία πομπού-δέκτη σε ένα πρωτόκολλο παύσης και αναμονής με αποστολή μηνυμάτων και επιβεβαιώσεων φαίνεται στην ακόλουθη εικόνα: Εικόνα 7- Πρωτόκολλο με χρήση Timeout και Ανταλλαγή Μηνυμάτων Στην εικόνα αυτή παρατηρούμε τα ακόλουθα: 1.Ο πομπός στέλνει αρχικά ένα μήνυμα το οποίο χάνεται κατά τη μετάδοση του στο κανάλι. Ο πομπός αρχικοποιεί ένα χρονιστή (timer) τη στιγμή που αρχίζει να στέλνει το πακέτο και περιμένει ένα συγκεκριμένο χρονικό διάστημα (timeout) να λάβει επιβεβαίωση (ack) από το δέκτη. Αφού παρέλθει το χρονικό διάστημα χωρίς να λάβει κάποια επιβεβαίωση από το δέκτη, επαναμεταδίδει το πακέτο του. 2.Ο δέκτης είναι συντονισμένος με τον πομπό και τη στιγμή που ο πομπός ξεκινά τη μετάδοση, ο δέκτης αρχικοποιεί από τη μεριά του ένα δικό του timer περιμένοντας ένα συγκεκριμένο χρονικό διάστημα να λάβει το πακέτο του πομπού. Όπως φαίνεται και στο σχήμα, το timeout στο δέκτη ολοκληρώνεται χωρίς να λάβει πακέτο, οπότε ο δέκτης στέλνει ένα μήνυμα ack στον πομπό ζητώντας του να του στείλει πακέτο ~ 22 ~

23 3.Το πακέτο που στέλνει ο πομπός λαμβάνεται τώρα από το δέκτη (accept) εντός του timeout, οπότε ο δέκτης απαντά πάλι με ένα μήνυμα ack. 4.Ο πομπός κάθε φορά που λαμβάνει ack από το δέκτη μεταδίδει το επόμενο πακέτο. Βέβαια το βασικό πρόβλημα του πρωτοκόλλου αυτού είναι ότι δεν υπάρχουν αριθμοί (sequence numbers) τόσο στα πακέτα που στέλνονται από τον πομπό όσο και στις επιβεβαιώσεις που λαμβάνονται από το δέκτη με αποτέλεσμα ο πομπός να επαναμεταδίδει τα ίδια πακέτα ή ο δέκτης να επιβεβαιώνει πακέτα τα οποία έχει ήδη λάβει. Με τη χρήση χρονιστή στον πομπό και στο δέκτη αντιμετωπίζουμε την πιθανή απώλεια μηνυμάτων-πακέτων αλλά δεν αντιμετωπίζουμε την αποστολή ίδιων μηνυμάτων και επιβεβαιώσεων, γεγονός που επιβαρύνει το δίκτυο με αποστολή της ίδιας πληροφορίας πολλές φορές, Τα προβλήματα αυτά λύνονται στη συνέχεια με το πρωτόκολλο εναλλασσόμενου bit. 5.4 Πρωτόκολλο Εναλλασσόμενου Bit με Timeout Στο πρωτόκολλο αυτό χρησιμοποιούνται δυο τύποι μηνυμάτων, mesg και ack τα οποία έχουν την ακόλουθη μορφή {mesg, data, sequence number} όπου η λέξη mesg καθορίζει τον τύπο του μηνύματος και συγκεκριμένα ότι είναι πακέτο δεδομένων, η λέξη data περιλαμβάνει το περιεχόμενο του πακέτου και η λέξη sequence number είναι ο αριθμός του πακέτου δεδομένων που στέλνεται {ack, sequence number} όπου η λέξη ack καθορίζει τον τύπο του μηνύματος και συγκεκριμένα ότι είναι μήνυμα επιβεβαίωσης και η λέξη sequence number είναι ο αριθμός του πακέτου επιβεβαίωσης

24 Εικόνα 8-Πρωτόκολλο Εναλλασσόμενου Bit με Timeout Για τη λειτουργία του συγκεκριμένου πρωτοκόλλου χρησιμοποιούνται 4 μεταβλητές του ενός bit: οι a, e, r, s με το εξής νόημα (και οι 4 μεταβλητές αρχικοποιούνται στο μηδέν): s (sender) χρησιμοποιείται από τον αποστολέα για να αποθηκεύει τον τελευταίο αριθμό ακολουθίας πακέτου που στάλθηκε r (received) χρησιμοποιείται από τον αποστολέα για να αποθηκεύει τον τελευταίο αριθμό ακολουθίας πακέτου που παραλήφθηκε e (expected) χρησιμοποιείται από τον παραλήπτη για να συγκρατήσει τον επόμενο αριθμό πακέτου που αναμένεται να αφιχθεί a (last) χρησιμοποιείται από τον παραλήπτη για να αποθηκεύσει τον τελευταίο πραγματικό αριθμό ακολουθίας πακέτου που έχει ληφθεί ~ 24 ~

25 Στην Εικόνα αυτή παρατηρούμε ότι ο πομπός περιμένει όπως και πριν για ένα συγκεκριμένο χρονικό διάστημα (timeout) από τη στιγμή που έστειλε το πακέτο του προκειμένου να λάβει μια επιβεβαίωση. Όταν λάβει μια επιβεβαίωση (ack) χρησιμοποιεί τη μεταβλητή r και τη μεταβλητή s προκειμένου να επαληθεύσει ότι η επιβεβαίωση που έλαβε αφορά το σωστό πακέτο που έστειλε και στην περίπτωση που δεν συμβεί αυτό, τότε επαναμεταδίδει το πακέτο. Αν έλαβε επιβεβαίωση για το σωστό πακέτο τότε ο αριθμός του επόμενου πακέτου που θα στείλει είναι ο s=1-s. Επειδή αρχικά το s=0, τότε το επόμενο πακέτο που θα στείλει είναι το 1, ενώ αν λάβει επιβεβαίωση για το πακέτο με αριθμό 1 τότε το επόμενο πακέτο που θα στείλει θα είναι το s=1-s δηλ. το πακέτο με αριθμό 0. Άρα ο πομπός θα στέλνει είτε το πακέτο με αριθμό ακολουθίας 0 είτε το πακέτο με αριθμό ακολουθίας 1. Συνοψίζοντας ο πομπός κάνει δύο βασικές επιβεβαιώσεις: Πρώτον ότι δεν έχει παρέλθει το timeout εντός του οποίου πρέπει να λάβει επιβεβαίωση και Δεύτερον ότι η επιβεβαίωση που λαμβάνει αφορά το σωστό πακέτο που έστειλε Άρα με το πρωτόκολλο εναλλασσόμενου bit λύνονται τα προβλήματα που αντιμετώπιζε ο πομπός στο πρωτόκολλο παραθύρου. Επίσης στην Εικόνα αυτή παρατηρούμε αντίστοιχα ότι όταν ο δέκτης λάβει ένα πακέτο εξετάζει αν ο αριθμός του πακέτου που έλαβε είναι ίσος με τον αριθμό πακέτου που αναμένει να λάβει και αν όχι τότε απορρίπτει το ληφθέν πακέτο. Αν ο δέκτης έλαβε το σωστό πακέτο τότε ο αριθμός του επόμενου πακέτου που θα λάβει είναι ο e=1-e. Επειδή αρχικά το e=0, τότε το επόμενο πακέτο που θα λάβει είναι το 1, ενώ αν λάβει επιβεβαίωση για το πακέτο με αριθμό 1 τότε το επόμενο πακέτο που θα αναμένει θα είναι το e=1-e δηλ. το πακέτο με αριθμό 0. Άρα ο δέκτης θα λαμβάνει είτε το πακέτο με αριθμό ακολουθίας 0 είτε το πακέτο με αριθμό ακολουθίας 1. Συνοψίζοντας ο δέκτης μια βασική επιβεβαίωση: Ότι το πακέτο που παραλαμβάνει αφορά ακριβώς αυτό που ανέμενε

26 Άρα με το πρωτόκολλο εναλλασσόμενου bit λύνονται τα προβλήματα που αντιμετώπιζε και ο δέκτης στο πρωτόκολλο παραθύρου. 5.5 Προβλήματα Πρωτοκόλλων με Παράθυρο Σε δίκτυα μεταγωγής πακέτων υπάρχουν περιπτώσεις αντιγραφής (duplication) και επαναδιάταξης (reordering) μηνυμάτων. Συγκεκριμένα ο δέκτης μπορεί να λάβει πολλές φορές το ίδιο πακέτο ή μπορεί να λάβει τα πακέτα ενός μηνύματος με λάθος σειρά. Μια προφανής λύση που αντιμετωπίζει τα παραπάνω προβλήματα είναι η χρήση ενός μεγάλου αριθμού ακολουθίας ο οποίος προσαρτάται σε κάθε μήνυμα. Πχ με 16 bit αριθμούς ακολουθίας μπορούμε να αναπαραστήσουμε διαφορετικά πακέτα. Επίσης ο αποστολέας πρέπει να θυμάται κάθε μήνυμα που είναι σε εκκρεμότητα ώστε να το επαναµεταδώσει. Για το σκοπό αυτό χρησιμοποιεί δύο πίνακες: busy[s] true εάν ένα μήνυμα με αριθμό ακολουθίας εστάλη και δεν έχει ακόμα γνωστοποιηθεί store[s] αποθηκεύουμε το μήνυμα με αριθμό ακολουθίας s, που εκπέμφθηκε Επίσης χρησιμοποιούνται δύο σταθερές η Μ η οποία είναι μια περιοχή εύρος των διαθέσιμων πηγών αριθμών ακολουθίας και η W η οποία ορίζει μια αρχική πίστωση μηνυμάτων. Το Μ είναι επαρκώς μεγαλύτερο από το W, για την αποφυγή σύγχυσης με τους ανακυκλωμένους αριθμούς ακολουθίας (recycled sequence numbers). Επιπλέον με τις σταθερές W και Μ χρησιμοποιούνται και οι ακόλουθες μεταβλητές οι οποίες αρχικά τίθενται όλες στο μηδέν: s: είναι ο αριθμός ακολουθίας του επόμενου μηνύματος που πρόκειται να σταλεί window: είναι ο αριθμός των μηνυμάτων που βρίσκονται σε εκκρεμότητα, δηλαδή δεν έχουν ακόμα επιβεβαιωθεί n: είναι ο αριθμός ακολουθίας του παλαιότερου μηνύματος ακολουθίας που δεν έχει επιβεβαιωθεί m: είναι ο αριθμός ακολουθίας του τελευταίου μηνύματος ακολουθίας που έχει επιβεβαιωθεί ~ 26 ~

27 5.6 Διαδικασίες Πρωτοκόλλων με Παράθυρο Οι βασικές διαδικασίες που εκτελούνται σε πρωτόκολλα με παράθυρο περιγράφονται στις επόμενες εικόνες. Εικόνα 9-Διεργασίες Αποστολέα σε πρωτόκολλα παραθύρου Ο πομπός πρώτα εξετάζει πρώτα αν έχει να στείλει πακέτο και αν ναι τότε αυξάνει το πλήθος των πακέτων που έχει στείλει και θέτει στη μεταβλητή busy[s] την τιμή true επειδή έστειλε ένα μήνυμα το οποίο ακόμα δεν έχει γνωστοποιηθεί. Κατόπιν αυξάνει τον αριθμό ακολουθίας των πακέτων που στέλνει και υπολογίζει το υπόλοιπο της διαίρεσης με τη σταθερά Μ ώστε οι αριθμοί ακολουθίας των αποστελλόμενων πακέτων να βρίσκονται στο εύρος 0..Μ-1.

28 Όταν ο πομπός λάβει επιβεβαίωση για το πακέτο με αριθμό m, τότε θέτει στη θέση m του πίνακα busy την τιμή false ως ένδειξη ότι το πακέτο έχει επιβεβαιωθεί. Αν o πομπός δεν λάβει επιβεβαίωση για το πακέτο n που έστειλε, τότε το επαναμεταδίδει εξετάζοντας τη θέση n του πίνακα busy και αν τη βρει true (που σημαίνει ότι το πακέτο με αριθμό ακολουθίας n δεν έχει επιβεβαιωθεί) τότε περιμένει για ένα συγκεκριμένο διάστημα (timeout) και το επαναμεταδίδει αποθηκεύοντας στον πίνακα store το μήνυμα με αριθμό ακολουθίας n που εκπέμφθηκε. μεγέθη: Εικόνα 10- Διεργασίες Δέκτη σε πρωτόκολλα παραθύρου Πριν περιγράψουμε την λειτουργία του δέκτη ας αναφέρουμε μερικά βασικά Recvd[m]: είναι ο αριθμός ακολουθία μηνυμάτων που έχουν ληφθεί αλλά δεν έχουν γίνει ακόμα αποδεκτά ~ 28 ~

29 Buffer[m]: είναι η θέση του πίνακα buffer στην οποία φυλάσσεται το περιεχόμενο του μηνύματος που γίνεται αποδεκτό P: είναι ο αριθμός ακολουθίας του επόμενου μηνύματος που πρέπει να γίνει αποδεκτό Ο δέκτης αρχικά λαμβάνει ένα μήνυμα κα ελέγχει αν το μήνυμα που έλαβε έχει γίνει αποδεκτό ή όχι. Εάν δεν έχει γίνει αποδεκτό τότε το αποδέχεται καταχωρώντας το στον πίνακα buffer στην θέση m. Εάν έχει γίνει ήδη αποδεκτό τότε εξετάζει εάν το μήνυμα που έλαβε είναι έγκυρο και εφόσον είναι στέλνει επιβεβαίωση (ACK) για το μήνυμα αυτό. Αν το μήνυμα δεν είναι έγκυρο, τότε δεν στέλνει καμία επιβεβαίωση στον πομπό. Η διαδικασία αποδοχής από τον δέκτη περιλαμβάνει αποστολή εκ νέου της επιβεβαίωσης μόνο αν το μήνυμα έχει γίνει αποδεκτό και απλά χάθηκε η αρχική επιβεβαίωση. Αν δεν έχει γίνει αποδεκτό τότε δεν στέλνεται καμία επιβεβαίωση. 5.7 Πρωτόκολλα με Αρνητικές Επιβεβαιώσεις Στα πρωτόκολλα Stop-And-Wait και Ολισθαίνοντος Παραθύρου (Go-Back-N και Selective-Repeat) υπάρχει η δυνατότητα αποστολής αρνητικής επιβεβαίωσης (Negative Acknowledgement NAK). Στην επόμενη εικόνα παρατηρούμε τη συμπεριφορά του Αποστολέα στο Πρωτόκολλο Εναλλασσόμενου bit με Timeout.

30 Εικόνα 11-Αποστολέας στο Πρωτόκολλο Εναλλασσόμενου bit με Timeout Παρατηρούμε ότι ο πομπός κάθε φορά που λαμβάνει ένα μήνυμα από το δέκτη εξετάζει 4 περιπτώσεις: Αν το μήνυμα αφορά λήξη του timeout Αν το μήνυμα αφορά λάθος μετάδοση πακέτου Αν το μήνυμα αφορά λήψη αρνητικής επιβεβαίωσης (ΝACK) από το δέκτη Αν το μήνυμα αφορά λήψη θετικής επιβεβαίωσης (ACK) από το δέκτη Στις 3 πρώτες περιπτώσεις ο πομπός ξαναστέλνει το ίδιο πακέτο ενώ στην 4 η περίπτωση που πήρε θετική επιβεβαίωση (ACK) από το δέκτη στέλνει το επόμενο πακέτο εφόσον η επιβεβαίωση αφορά το πακέτο το οποίο στάλθηκε. Στην επόμενη εικόνα παρατηρούμε τη συμπεριφορά του Δέκτη στο Πρωτόκολλο Εναλλασσόμενου bit με Timeout. ~ 30 ~

31 Εικόνα 12- Δέκτης στο Πρωτόκολλο Εναλλασσόμενου bit με Timeout Επίσης στην Εικόνα αυτή παρατηρούμε αντίστοιχα ότι όταν ο δέκτης λάβει ένα πακέτο εξετάζει αν ο αριθμός του πακέτου που έλαβε είναι ίσος με τον αριθμό πακέτου που αναμένει να λάβει και αν όχι τότε απορρίπτει το ληφθέν πακέτο. Αν ο δέκτης έλαβε το σωστό πακέτο τότε ο αριθμός του επόμενου πακέτου που θα λάβει είναι ο e=1-e. Αν δεν λάβει το σωστό πακέτο τότε το απορρίπτει.

ΗΥ335 - Δίκτυα Υπολογιστών Χειμερινό εξάμηνο 2010-2011 Φροντιστήριο Ασκήσεις στο TCP

ΗΥ335 - Δίκτυα Υπολογιστών Χειμερινό εξάμηνο 2010-2011 Φροντιστήριο Ασκήσεις στο TCP ΗΥ335 - Δίκτυα Υπολογιστών Χειμερινό εξάμηνο 2010-2011 Φροντιστήριο Ασκήσεις στο TCP Άσκηση 1 η : Καθυστερήσεις Θεωρείστε μία σύνδεση μεταξύ δύο κόμβων Χ και Υ. Το εύρος ζώνης του συνδέσμου είναι 10Gbits/sec

Διαβάστε περισσότερα

Τρίτη Πρόοδος [110 μονάδες] Απαντήσεις

Τρίτη Πρόοδος [110 μονάδες] Απαντήσεις ΗY335: Δίκτυα Υπολογιστών Χειμερινό Εξάμηνο 2011-20112 Τμήμα Επιστήμης Υπολογιστών Πανεπιστήμιο Κρήτης Διδάσκουσα: Μαρία Παπαδοπούλη 15 Δεκεμβρίου 2011 Τρίτη Πρόοδος [110 μονάδες] Απαντήσεις 1. Θεωρήσετε

Διαβάστε περισσότερα

Αλεξάνδρειο ΤΕΙ Θεσσαλονίκης Τμήμα Πληροφορικής ΔΙΑΔΙΚΤΥΑ ΜΕ TCP / IP. Βίτσας Βασίλειος

Αλεξάνδρειο ΤΕΙ Θεσσαλονίκης Τμήμα Πληροφορικής ΔΙΑΔΙΚΤΥΑ ΜΕ TCP / IP. Βίτσας Βασίλειος ΔΙΑΔΙΚΤΥΑ ΜΕ TCP / IP Βίτσας Βασίλειος Αρχιτεκτονική και φιλοσοφία του Internet Ένα διαδίκτυο TCP/IP παρέχει 3 είδη υπηρεσιών Η διάταξη τους είναι ιεραρχική Ασυνδεσμικό σύστημα παράδοσης ΗυπηρεσίαIP ορίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1 Ε Π Α Ν Α Λ Η Ψ Η

Κεφάλαιο 1 Ε Π Α Ν Α Λ Η Ψ Η Κεφάλαιο 1 Ε Π Α Ν Α Λ Η Ψ Η Αρχές Δικτύων Επικοινωνιών Σελ. 9-50 Γεώργιος Γιαννόπουλος ΠΕ19, ggiannop (at) sch.gr http://diktya-epal-b.ggia.info/ Creative Commons License 3.0 Share-Alike Σύνδεση από σημείο

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Κεφάλαιο 1 Εισαγωγή σε Έννοιες των Δικτύων Υπολογιστών...11. Κεφάλαιο 2 Αξιοπιστία...25. Κεφάλαιο 3 Αλγόριθμοι Πολλαπλής Πρόσβασης...

Περιεχόμενα. Κεφάλαιο 1 Εισαγωγή σε Έννοιες των Δικτύων Υπολογιστών...11. Κεφάλαιο 2 Αξιοπιστία...25. Κεφάλαιο 3 Αλγόριθμοι Πολλαπλής Πρόσβασης... Περιεχόμενα Εισαγωγή...7 Κεφάλαιο 1 Εισαγωγή σε Έννοιες των Δικτύων Υπολογιστών...11 Κεφάλαιο 2 Αξιοπιστία...25 Κεφάλαιο 3 Αλγόριθμοι Πολλαπλής Πρόσβασης...65 Κεφάλαιο 4 Μεταγωγή Δεδομένων και Δρομολόγηση...

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΔΙΚΤΥΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΔΙΚΤΥΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ 7.4 Πρωτόκολλο Μέχρι τώρα περιγράψαμε συνδέσεις, που χρησιμοποιούν το πρωτόκολλο TCP. Θυμηθείτε, ότι το TCP είναι υπεύθυνο για το τεμαχισμό των μηνυμάτων σε τμήματα και την επανασύνδεση τους στον προορισμό.

Διαβάστε περισσότερα

Διάρθρωση. Δίκτυα Υπολογιστών Αξιόπιστη επικοινωνία μέσα από ένα σύνδεσμο. Αναγκαιότητα και ορισμός λογικής σύνδεσης. Διάρθρωση

Διάρθρωση. Δίκτυα Υπολογιστών Αξιόπιστη επικοινωνία μέσα από ένα σύνδεσμο. Αναγκαιότητα και ορισμός λογικής σύνδεσης. Διάρθρωση Δίκτυα Υπολογιστών Αξιόπιστη επικοινωνία μέσα από ένα σύνδεσμο Ευάγγελος Παπαπέτρου Τμ Μηχ Η/Υ & Πληροφορικής, Παν Ιωαννίνων 1 Λογική σύνδεση 2 Πλαισίωση 3 Ανίχνευση και διόρθωση σφαλμάτων 4 5 Έλεγχος

Διαβάστε περισσότερα

7.5 Πρωτόκολλο IP. Τεχνολογία ικτύων Επικοινωνιών ΙΙ

7.5 Πρωτόκολλο IP. Τεχνολογία ικτύων Επικοινωνιών ΙΙ Τεχνολογία ικτύων Επικοινωνιών ΙΙ 7.5 Πρωτόκολλο IP 38. Τι είναι το πρωτόκολλο ιαδικτύου (Internet Protocol, IP); Είναι το βασικό πρωτόκολλο του επιπέδου δικτύου της τεχνολογίας TCP/IP. Βασίζεται στα αυτοδύναµα

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3. Στρώµα Ζεύξης: Αρχές Λειτουργίας & Το Υπόδειγµα του Ethernet

Ενότητα 3. Στρώµα Ζεύξης: Αρχές Λειτουργίας & Το Υπόδειγµα του Ethernet Ενότητα 3 Στρώµα Ζεύξης: Αρχές Λειτουργίας & Το Υπόδειγµα του Ethernet Εισαγωγή στις βασικές έννοιες του στρώµατος Ζεύξης (Data Link Layer) στα δίκτυα ΗΥ Γενικές Αρχές Λειτουργίας ηµιουργία Πλαισίων Έλεγχος

Διαβάστε περισσότερα

Ιόνιο Πανεπιστήµιο Τµήµα Πληροφορικής Συστήµατα Επικοινωνίας. Μοντέλο TCP/IP. Ενότητα E. Πόσοι εµπλέκονται σε ένα Σύστηµα Επικοινωνίας

Ιόνιο Πανεπιστήµιο Τµήµα Πληροφορικής Συστήµατα Επικοινωνίας. Μοντέλο TCP/IP. Ενότητα E. Πόσοι εµπλέκονται σε ένα Σύστηµα Επικοινωνίας Ιόνιο Πανεπιστήµιο Τµήµα Πληροφορικής ίκτυα Η/Υ Συστήµατα Επικοινωνίας (Ε) (PC) (N) Επικοινωνίες: Εφαρµογές Υπολογιστές ίκτυα Μοντέλο TCP/IP πολλές πολλοί N A N B Ενότητα E PC A PC B PC D PC E E A E B

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Οικιακής Οικονομίας και Οικολογίας. Οργάνωση Υπολογιστών

Τμήμα Οικιακής Οικονομίας και Οικολογίας. Οργάνωση Υπολογιστών Οργάνωση Υπολογιστών Υπολογιστικό Σύστημα Λειτουργικό Σύστημα Αποτελεί τη διασύνδεση μεταξύ του υλικού ενός υπολογιστή και του χρήστη (προγραμμάτων ή ανθρώπων). Είναι ένα πρόγραμμα (ή ένα σύνολο προγραμμάτων)

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΔΙΚΤΥΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΔΙΚΤΥΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΔΙΚΤΥΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ - ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1. Έστω ότι θέλετε να συνδέσετε 20 υπολογιστές με συνδέσεις από σημείο σε σημείο (point-to-point), ώστε να είναι δυνατή η επικοινωνία όλων

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτόκολλο TCP Διάλεξη ΙΙI

Πρωτόκολλο TCP Διάλεξη ΙΙI Πρωτόκολλο TCP Διάλεξη ΙΙI Χρόνος επαναμετάδοσης Στην προηγούμενη διάλεξη είδαμε ότι: Η πρόβλεψη του χρόνου επαναμετάδοσης ενός πακέτου βάσει του εκθετικού μέσου παρατηρημένου χρόνου παράδοσης παλιότερων

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ Βελώνης Γεώργιος ΤΟΥ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ. Μάθημα 2ο. Βελώνης Γεώργιος - 1ο Τ.Ε.Ε. Κατερίνης. Καθηγητής Πληροφορικής ΠΕ20 2-1

ΒΑΣΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ Βελώνης Γεώργιος ΤΟΥ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ. Μάθημα 2ο. Βελώνης Γεώργιος - 1ο Τ.Ε.Ε. Κατερίνης. Καθηγητής Πληροφορικής ΠΕ20 2-1 ΒΑΣΙΚΕΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ Βελών ΤΟΥ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟΥ Μάθημα 2ο Βελών - 1ο Τ.Ε.Ε. Κατερίν Καθηγητής Πληροφορικής ΠΕ20 2-1 Τεχνολογίες Μεταγωγής Δεδομένων Δίκτυα Μεταγωγής Βελών Βελών Δίκτυα Μεταγωγής Δίκτυα Μεταγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυα ATM. Τεχνολογία Πολυμέσων και Πολυμεσικές Επικοινωνίες 21-1

Δίκτυα ATM. Τεχνολογία Πολυμέσων και Πολυμεσικές Επικοινωνίες 21-1 Δίκτυα ATM Εισαγωγή Εικονικά κυκλώματα Πακέτα και κελιά Δρομολόγηση και προώθηση Ιεραρχία πρωτοκόλλων Επίπεδα προσαρμογής Ποιότητα υπηρεσίας Υποστήριξη IP Τεχνολογία Πολυμέσων και Πολυμεσικές Επικοινωνίες

Διαβάστε περισσότερα

Εγγυημένη ποιότητα υπηρεσίας

Εγγυημένη ποιότητα υπηρεσίας Εγγυημένη ποιότητα υπηρεσίας Απαιτήσεις ποιότητας υπηρεσίας Μηχανισμοί κατηγοριοποίησης Χρονοπρογραμματισμός Μηχανισμοί αστυνόμευσης Ενοποιημένες υπηρεσίες Διαφοροποιημένες υπηρεσίες Τεχνολογία Πολυμέσων

Διαβάστε περισσότερα

Νέες Επικοινωνιακές Τεχνολογίες

Νέες Επικοινωνιακές Τεχνολογίες Νέες Επικοινωνιακές Τεχνολογίες Λύσεις Θεμάτων http://nop33.wordpress.com Τι ορίζουμε ως Τοπικό Δίκτυο Υπολογιστών; Ποια είναι τα βασικά χαρακτηριστικά των Τοπικών Δικτύων; Ποιες οι βασικές τοπολογίες

Διαβάστε περισσότερα

( εύτερο Κεφάλαιο του Προγράµµατος ALL THREE LAYERS - ΤΑ ΤΡΙΑ ΕΠΙΠΕ Α)

( εύτερο Κεφάλαιο του Προγράµµατος ALL THREE LAYERS - ΤΑ ΤΡΙΑ ΕΠΙΠΕ Α) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ 5 ( εύτερο Κεφάλαιο του Προγράµµατος ALL THREE LAYERS - ΤΑ ΤΡΙΑ ΕΠΙΠΕ Α) Το κεφάλαιο αυτό ασχολείται µε τα τρία επίπεδα που περιλαµβάνει το πρωτόκολλο Χ.25, δηλαδή το φυσικό επίπεδο,

Διαβάστε περισσότερα

Είναι η διαδικασία εύρεσης της διαδρομής που πρέπει να ακολουθήσει ένα πακέτο για να φτάσει στον προορισμό του. Η διαδικασία αυτή δεν είναι πάντα

Είναι η διαδικασία εύρεσης της διαδρομής που πρέπει να ακολουθήσει ένα πακέτο για να φτάσει στον προορισμό του. Η διαδικασία αυτή δεν είναι πάντα 1 Είναι η διαδικασία εύρεσης της διαδρομής που πρέπει να ακολουθήσει ένα πακέτο για να φτάσει στον προορισμό του. Η διαδικασία αυτή δεν είναι πάντα εύκολη, τη στιγμή που γνωρίζουμε ότι ένα σύνθετο δίκτυο

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυα Υπολογιστών. Δίκτυα υπολογιστών και το Διαδίκτυο Εισαγωγή. Κ. Βασιλάκης

Δίκτυα Υπολογιστών. Δίκτυα υπολογιστών και το Διαδίκτυο Εισαγωγή. Κ. Βασιλάκης Δίκτυα Υπολογιστών Δίκτυα υπολογιστών και το Διαδίκτυο Εισαγωγή Κ. Βασιλάκης Περίγραμμα Τι είναι το διαδίκτυο Στοιχεία που το συνθέτουν Τρόποι παροχής υπηρεσιών Τι είναι τα πρωτόκολλα Τα άκρα του δικτύου

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτόκολλα Επικοινωνίας Πρωτόκολλο IP

Πρωτόκολλα Επικοινωνίας Πρωτόκολλο IP Πρωτόκολλα Επικοινωνίας Πρωτόκολλο IP Πρωτόκολλα επικοινωνίας Ορισμός Σύνολα προσυμφωνημένων κανόνων που απαιτούνται για τον καθορισμό του τρόπου με τον οποίο επιτυγχάνεται η ανταλλαγή δεδομένων, και επομένως

Διαβάστε περισσότερα

7.1.1 Επίπεδο δικτύου Γενικές Αρχές

7.1.1 Επίπεδο δικτύου Γενικές Αρχές Κεφάλαιο 7 3 κατώτερα επίπεδα OSI 7.1.1 Επίπεδο δικτύου Γενικές Αρχές Σελ. 220-224 Γεώργιος Γιαννόπουλος ΠΕ19, ggiannop (at) sch.gr ΕΣΠΕΡΙΝΟ ΕΠΑΛ Κομοτηνής http://diktya-epal-g.ggia.info/ Επικοινωνία σταθμών

Διαβάστε περισσότερα

5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ

5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ 5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ 5.1 Εισαγωγή στους αλγορίθμους 5.1.1 Εισαγωγή και ορισμοί Αλγόριθμος (algorithm) είναι ένα πεπερασμένο σύνολο εντολών οι οποίες εκτελούν κάποιο ιδιαίτερο έργο. Κάθε αλγόριθμος

Διαβάστε περισσότερα

Συνεχής ροή πολυµέσων

Συνεχής ροή πολυµέσων Συνεχής ροή πολυµέσων Εισαγωγή ικτυακά πρωτόκολλα Πολυµέσα και δίκτυα Συνεχής ροή Ροή από εξυπηρετητές ιστοσελίδων Ροή από εξυπηρετητές µέσων Πρωτόκολλο RTSP Πρωτόκολλο RTP οµή πακέτων RTP Πρωτόκολλο RTCP

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο Δικτύου: Διαδικτύωση

Επίπεδο Δικτύου: Διαδικτύωση Επίπεδο Δικτύου: Διαδικτύωση Μάθημα «Δίκτυα Υπολογιστών» Τμήμα Πληροφορικής Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εαρινό Εξάμηνο 2013-14 Γεώργιος Ξυλωμένος Γεώργιος Δ. Σταμούλης Βασίλειος Σύρης Εισαγωγή Υπάρχει

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1 Το Πρωτόκολλο TCP (Transmission Control Protocol)

Κεφάλαιο 1 Το Πρωτόκολλο TCP (Transmission Control Protocol) Κεφάλαιο 1 Το Πρωτόκολλο TCP (Transmission Control Protocol) Η υλοποίηση του πρωτοκόλλου µεταφοράς TCP είναι προσανατολισµένη για ενσύρµατα δίκτυα δεδοµένων παρέχοντας µια ασφαλή µεταφορά δεδοµένων µεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Προπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών Πληροφορική - ΠΛΗ 11-2005 - 06 ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΗ ΤΕΛΙΚΗ ΕΞΕΤΑΣΗ 8 ΙΟΥΛΙΟΥ 2006 ΜΕΡΟΣ Α'. ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ [ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: 45 ] Σε κάθε ερώτηση απαντάτε επιλέγοντας

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΛΕΞΗ 6 Η. ίκτυα Υπολογιστών & Επικοινωνία. ιδάσκουσα: : ρ. Παντάνο Ρόκου Φράνκα. ίκτυα Υπολογιστών και Επικοινωνία. ιάλεξη 6: H Πολύπλεξη

ΙΑΛΕΞΗ 6 Η. ίκτυα Υπολογιστών & Επικοινωνία. ιδάσκουσα: : ρ. Παντάνο Ρόκου Φράνκα. ίκτυα Υπολογιστών και Επικοινωνία. ιάλεξη 6: H Πολύπλεξη ίκτυα Υπολογιστών & Επικοινωνία ΙΑΛΕΞΗ 6 Η ιδάσκουσα: : ρ. Παντάνο Ρόκου Φράνκα ρ. Παντάνο Ρόκου Φράνκα 1 Πολύπλεξη ΗΠολύπλεξηείναι η µετάδοση διαφορετικών ρευµάτων πληροφορίας µέσα από την ίδια φυσική

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ. ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΝΧΤ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ BLUETOOTH, I2C και serial communication

ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ. ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΝΧΤ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ BLUETOOTH, I2C και serial communication ΡΟΜΠΟΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΝΧΤ ΚΑΙ ΤΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ BLUETOOTH, I2C και serial communication ΜΠΑΝΤΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ 533 ΤΣΙΚΤΣΙΡΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ 551 ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΤΟΥ ΡΟΜΠΟΤ LEGO NXT Το ρομπότ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Στερεάς Ελλάδας Τμ. Ηλ.γων Μηχ/κων ΤΕ. Δίκτυα Υπολογιστών. Διάλεξη 1: Εισαγωγή στα δίκτυα υπολογιστών και βασικές αρχές

ΤΕΙ Στερεάς Ελλάδας Τμ. Ηλ.γων Μηχ/κων ΤΕ. Δίκτυα Υπολογιστών. Διάλεξη 1: Εισαγωγή στα δίκτυα υπολογιστών και βασικές αρχές ΤΕΙ Στερεάς Ελλάδας Τμ. Ηλ.γων Μηχ/κων ΤΕ Δίκτυα Υπολογιστών Διάλεξη 1: Εισαγωγή στα δίκτυα υπολογιστών και βασικές αρχές Γενικά Τα αρχεία των διαλέξεων του μαθήματος μπορείτε να βρείτε στο: http://eclass.gunet.gr/

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 14 ΙΟΥΝΙΟΥ 2013 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 1. Εισαγωγή στις βασικές έννοιες των ικτύων ΗΥ

Ενότητα 1. Εισαγωγή στις βασικές έννοιες των ικτύων ΗΥ Ενότητα 1 Εισαγωγή στις βασικές έννοιες των ικτύων ΗΥ Εύρος Ζώνης και Ταχύτητα Μετάδοσης Η ταχύτητα µετάδοσης [εύρος ζώνης (banwidth)] των δεδοµένων αποτελεί ένα δείκτη επίδοσης των δικτύων και συνήθως

Διαβάστε περισσότερα

Συνοπτική Μεθοδολογία Ασκήσεων Κεφαλαίου 7. Ασκήσεις στο IP Fragmentation

Συνοπτική Μεθοδολογία Ασκήσεων Κεφαλαίου 7. Ασκήσεις στο IP Fragmentation Συνοπτική Μεθοδολογία Ασκήσεων Κεφαλαίου 7 Οι σημειώσεις που ακολουθούν περιγράφουν τις ασκήσεις που θα συναντήσετε στο κεφάλαιο 7. Η πιο συνηθισμένη και βασική άσκηση αναφέρεται στο IP Fragmentation,

Διαβάστε περισσότερα

Δεύτερη Σειρά Ασκήσεων

Δεύτερη Σειρά Ασκήσεων Δεύτερη Σειρά Ασκήσεων ΑΣΚΗΣΗ 1 Από ένα αθόρυβο κανάλι 4 khz παίρνουμε δείγματα κάθε 1 msec. - Ποιος είναι ο μέγιστος ρυθμός μετάδοσης δεδομένων; - Πώς μεταβάλλεται ο μέγιστος ρυθμός μετάδοσης δεδομένων

Διαβάστε περισσότερα

Υπόστρωμα Ελέγχου Πρόσβασης Μέσου. Medium Access Control Sub-layer.

Υπόστρωμα Ελέγχου Πρόσβασης Μέσου. Medium Access Control Sub-layer. Υπόστρωμα Ελέγχου Πρόσβασης Μέσου Medium Access Control Sub-layer. Πρόβλημα Υπάρχει ένα κανάλι το οποίο «μοιράζονται» πολλοί κόμβοι. Πρόβλημα: Ποίος μεταδίδει και πότε; Περίληψη Κανάλια πολλαπλής πρόσβασης

Διαβάστε περισσότερα

Παράλληλη Επεξεργασία Κεφάλαιο 7 ο Αρχιτεκτονική Συστημάτων Κατανεμημένης Μνήμης

Παράλληλη Επεξεργασία Κεφάλαιο 7 ο Αρχιτεκτονική Συστημάτων Κατανεμημένης Μνήμης Παράλληλη Επεξεργασία Κεφάλαιο 7 ο Αρχιτεκτονική Συστημάτων Κατανεμημένης Μνήμης Κωνσταντίνος Μαργαρίτης Καθηγητής Τμήμα Εφαρμοσμένης Πληροφορικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας kmarg@uom.gr http://eos.uom.gr/~kmarg

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ Κρήτης, Παράρτηµα Χανίων

ΤΕΙ Κρήτης, Παράρτηµα Χανίων ΠΣΕ, Τµήµα Τηλεπικοινωνιών & ικτύων Η/Υ Εργαστήριο ιαδίκτυα & Ενδοδίκτυα Η/Υ ( ηµιουργία συστήµατος µε ροint-tο-ροint σύνδεση) ρ Θεοδώρου Παύλος Χανιά 2003 Περιεχόµενα 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ...2 2 ΤΟ ΚΑΝΑΛΙ PΟINT-TΟ-PΟINT...2

Διαβάστε περισσότερα

Διαδίκτυα και το Διαδίκτυο (Internetworking and the Internet)

Διαδίκτυα και το Διαδίκτυο (Internetworking and the Internet) Διαδίκτυα και το Διαδίκτυο (Internetworking and the Internet) Περίληψη Πως τα διάφορα δίκτυα διαφέρουν μεταξύ τους Πως συνδέονται ανομοιογενή δίκτυα μεταξύ τους Εικονικά κυκλώματα συνδεδεμένα σε σειρά

Διαβάστε περισσότερα

Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή

Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή Γενικά Στοιχεία Ηλεκτρονικού Υπολογιστή 1. Ηλεκτρονικός Υπολογιστής Ο Ηλεκτρονικός Υπολογιστής είναι μια συσκευή, μεγάλη ή μικρή, που επεξεργάζεται δεδομένα και εκτελεί την εργασία του σύμφωνα με τα παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΔΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΙΙ / ΕΠΑΛ(Α & Β ΟΜΑΔΑ) ΣΕΙΡΑ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 11/12/2011 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΔΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΙΙ / ΕΠΑΛ(Α & Β ΟΜΑΔΑ) ΣΕΙΡΑ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 11/12/2011 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΔΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΙΙ / ΕΠΑΛ(Α & Β ΟΜΑΔΑ) ΣΕΙΡΑ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 11/12/2011 ΘΕΜΑ 1 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Να χαρακτηρίσετε κάθε μία από τις παρακάτω προτάσεις με Σωστό (Σ) ή Λάθος (Λ). 1. Στο μοντέλο

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. Επικοινωνίες εδοµένων: Τρόποι Μετάδοσης και Πρωτόκολλα. Εισαγωγή

Περιεχόµενα. Επικοινωνίες εδοµένων: Τρόποι Μετάδοσης και Πρωτόκολλα. Εισαγωγή Επικοινωνίες εδοµένων: Τρόποι Μετάδοσης και Πρωτόκολλα Περιεχόµενα Εισαγωγή Επικοινωνία εδοµένων Αναλογική vs. Ψηφιακή Μετάδοση ιαµόρφωση σήµατος Κανάλια επικοινωνίας Κατεύθυνση και ρυθµοί µετάδοσης Ασύγχρονη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. 2 η Γραπτή Εργασία ΠΛΗ 23 Ακαδημαϊκό Έτος 2012-2013 (Τόμος Α, Κεφάλαια 1-3) Ημερομηνία Παράδοσης 27/01/2013.

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. 2 η Γραπτή Εργασία ΠΛΗ 23 Ακαδημαϊκό Έτος 2012-2013 (Τόμος Α, Κεφάλαια 1-3) Ημερομηνία Παράδοσης 27/01/2013. Στόχος: 2 η Γραπτή Εργασία ΠΛΗ 23 Ακαδημαϊκό Έτος 2012-2013 (Τόμος Α, Κεφάλαια 1-3) Ημερομηνία Παράδοσης 27/01/2013 Άσκηση 4 Η κατανόηση βασικών εννοιών όσον αφορά τη μετάδοση πολυμεσικής πληροφορίας,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΑΠ/ΠΛΗ22/ΑΘΗ.3 5 η ΟΣΣ 10/05/2014. Νίκος Δημητρίου ΣΕΠ/ΘΕ ΠΛΗ22

ΕΑΠ/ΠΛΗ22/ΑΘΗ.3 5 η ΟΣΣ 10/05/2014. Νίκος Δημητρίου ΣΕΠ/ΘΕ ΠΛΗ22 ΕΑΠ/ΠΛΗ22/ΑΘΗ.3 5 η ΟΣΣ 10/05/2014 Νίκος Δημητρίου ΣΕΠ/ΘΕ ΠΛΗ22 Λύσεις ΓΕ4 ΕΑΠ/ΠΛΗ22/ΑΘΗ.3/5η 2 3 A D 4 1 B 2 3 C 1. Μετάδοση A-D 2. Ο Α αποστέλλει ένα πακέτο με τη MAC address του D 3. O πίνακας του switch

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ι JAVA Τμήμα θεωρίας με Α.Μ. σε 8 & 9 11/10/07

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ι JAVA Τμήμα θεωρίας με Α.Μ. σε 8 & 9 11/10/07 ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Ι JAVA Τμήμα θεωρίας με Α.Μ. σε 8 & 9 11/10/07 Τμήμα θεωρίας: Α.Μ. 8, 9 Κάθε Πέμπτη, 11πμ-2μμ, ΑΜΦ23. Διδάσκων: Ντίνος Φερεντίνος Γραφείο 118 email: kpf3@cornell.edu Μάθημα: Θεωρία + προαιρετικό

Διαβάστε περισσότερα

BlackBerry Internet Service. Οδηγός χρήστη

BlackBerry Internet Service. Οδηγός χρήστη BlackBerry Internet Service Οδηγός χρήστη Δημοσίευση: 2014-01-08 SWD-20140108171026083 Περιεχόμενα 1 Γρήγορα αποτελέσματα... 7 Πληροφορίες για τα σχέδια υπηρεσίας ανταλλαγής μηνυμάτων της υπηρεσίας BlackBerry

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ 6 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ 6.1 Τι ονοµάζουµε πρόγραµµα υπολογιστή; Ένα πρόγραµµα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ (Ι) ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΣΧΟΛΩΝ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Μάθημα : Μικροϋπολογιστές

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΚΤΥΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ. Ιωάννης Σταυρακάκης, Καθηγητής ioannis@di.uoa.gr. http://www.di.uoa.gr/~ioannis/courses.html Password: edi

ΔΙΚΤΥΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ. Ιωάννης Σταυρακάκης, Καθηγητής ioannis@di.uoa.gr. http://www.di.uoa.gr/~ioannis/courses.html Password: edi ΔΙΚΤΥΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ Ιωάννης Σταυρακάκης, Καθηγητής ioannis@di.uoa.gr http://www.di.uoa.gr/~ioannis/courses.html Password: edi Δίκτυα Επικ. - Κεφ. 1 ( Καθ. Ι. Σταυρακάκης, Τμήμα Πληροφ. & Τηλεπικ. - Ε.Κ.Π.Α.)

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματισμός Υπολογιστών

Προγραμματισμός Υπολογιστών Προγραμματισμός Υπολογιστών Βασικές γνώσεις Κ. Βασιλάκης, ΣΤΕΦ, ΤΕΙ Κρήτης Η Πληροφορική και τα εργαλεία της Παροχή έγκαιρης και έγκυρης πληροφόρησης. Καταχώριση στοιχείων Αποθήκευση Επεξεργασία ψηφιακών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ

ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΠΛ 003: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Δρ. Κόννης Γιώργος Πανεπιστήμιο Κύπρου - Τμήμα Πληροφορικής Προγραμματισμός Στόχοι 1 Να περιγράψουμε τις έννοιες του Υπολογιστικού Προβλήματος και του Προγράμματος/Αλγορίθμου

Διαβάστε περισσότερα

Προδιαγραφές Απαιτήσεων Γιάννης Σμαραγδάκης

Προδιαγραφές Απαιτήσεων Γιάννης Σμαραγδάκης Προδιαγραφές Απαιτήσεων Γιάννης Σμαραγδάκης Τα κυριότερα παραδοτέα/προϊόντα μιας διεργασίας ανάπτυξης λογισμικού Άρθρωση του προβλήματος, κατανόηση (προδιαγραφές απαιτήσεων) α ) Ποιο πρόβλημα λύνουμε;

Διαβάστε περισσότερα

Περίπτωση Χρήσης Use case

Περίπτωση Χρήσης Use case Πανεπιστήμιο Κρήτης, Τμήμα Επιστήμης Υπολογιστών Φθινόπωρο 2007 HΥ351 Ανάλυση και Σχεδίαση Πληροφοριακών Συστημάτων Information Systems Analysis and Design Use Cases & Use Case Diagrams Περίπτωση Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενο του μαθήματος

Περιεχόμενο του μαθήματος ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Απαιτήσεις Λογισμικού Περιπτώσεις χρήσης Δρ Βαγγελιώ Καβακλή Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας και Επικοινωνίας Πανεπιστήμιο Αιγαίου Εαρινό Εξάμηνο 2012-2013 1 Περιεχόμενο του μαθήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΥ 654: ίκτυα Υπολογιστών Τελική Εξέταση 8 εκεµβρίου 2004 Η εξέταση αποτελείται από δύο µέρη. Απαντήστε όλες τις ερωτήσεις του Μέρους Ι και 3 από

ΗΜΥ 654: ίκτυα Υπολογιστών Τελική Εξέταση 8 εκεµβρίου 2004 Η εξέταση αποτελείται από δύο µέρη. Απαντήστε όλες τις ερωτήσεις του Μέρους Ι και 3 από ΗΜΥ 654: ίκτυα Υπολογιστών Τελική Εξέταση 8 εκεµβρίου 004 Η εξέταση αποτελείται από δύο µέρη. Απαντήστε όλες τις ερωτήσεις του Μέρους Ι και από τις 6 ερωτήσεις του Μέρους ΙΙ Πάντοτε οι απαντήσεις σας θα

Διαβάστε περισσότερα

1. Πότε χρησιμοποιούμε την δομή επανάληψης; Ποιες είναι οι διάφορες εντολές (μορφές) της;

1. Πότε χρησιμοποιούμε την δομή επανάληψης; Ποιες είναι οι διάφορες εντολές (μορφές) της; 1. Πότε χρησιμοποιούμε την δομή επανάληψης; Ποιες είναι οι διάφορες (μορφές) της; Η δομή επανάληψης χρησιμοποιείται όταν μια σειρά εντολών πρέπει να εκτελεστεί σε ένα σύνολο περιπτώσεων, που έχουν κάτι

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυα Υπολογιστών Ενότητα 10: Ethernet και ARP

Δίκτυα Υπολογιστών Ενότητα 10: Ethernet και ARP Δίκτυα Υπολογιστών Ενότητα 10: Ethernet και ARP Μιχάλας Άγγελος Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό,

Διαβάστε περισσότερα

6.1 Επεκτείνοντας το δίκτυο 6.2 Επιλεγόμενες τηλεφωνικές γραμμές modems Πλεονεκτήματα Μειονεκτήματα Βασική χρήση

6.1 Επεκτείνοντας το δίκτυο 6.2 Επιλεγόμενες τηλεφωνικές γραμμές modems Πλεονεκτήματα Μειονεκτήματα Βασική χρήση 6.1 Επεκτείνοντας το δίκτυο Τοπικά δίκτυα (LAN): επικοινωνία με περιορισμένη απόσταση κάλυψης (μικρή εμβέλεια) Δίκτυα Ευρείας Περιοχής (WAN): επικοινωνία σε ευρύτερη γεωγραφική κάλυψη. Από την άποψη του

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 4.7 Θύρες περιφερειακών

Μάθημα 4.7 Θύρες περιφερειακών Μάθημα 4.7 Θύρες περιφερειακών - Εισαγωγή - Η σειριακή θύρα - Η παράλληλη θύρα - Οι θύρες πληκτρολογίου και ποντικιού τύπου PS/2 - Ο διάδρομος USB Όταν ολοκληρώσεις το μάθημα αυτό θα μπορείς: Να αναφέρεις

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΚΤΥΑ Η/Υ ΙΙ. Γέφυρες

ΔΙΚΤΥΑ Η/Υ ΙΙ. Γέφυρες ΔΙΚΤΥΑ Η/Υ ΙΙ Γέφυρες Γενικά Οι γέφυρες (bridges) είναι συσκευές που επιτυγχάνουν τη διασύνδεση ενός απλού τοπικού δικτύου με άλλα παρόμοια τοπικά δίκτυα. Μια γενικότερη συσκευή και για τη διασύνδεση με

Διαβάστε περισσότερα

Αλγοριθμική & Δομές Δεδομένων- Γλώσσα Προγραμματισμού Ι (PASCAL)

Αλγοριθμική & Δομές Δεδομένων- Γλώσσα Προγραμματισμού Ι (PASCAL) Αλγοριθμική & Δομές Δεδομένων- Γλώσσα Προγραμματισμού Ι (PASCAL) Pascal- Εισαγωγή Η έννοια του προγράμματος Η επίλυση ενός προβλήματος με τον υπολογιστή περιλαμβάνει, όπως έχει ήδη αναφερθεί, τρία εξίσου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4. Τεχνική Ανίχνευσης του. Πτυχιακή Εργασία Σελίδα 95

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4. Τεχνική Ανίχνευσης του. Πτυχιακή Εργασία Σελίδα 95 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Τεχνική Ανίχνευσης του ICMP Echo Spoofing Πτυχιακή Εργασία Σελίδα 95 Περιεχόμενα ΕΙΣΑΓΩΓΗ 98 ΜΕΡΟΣ Α: Έλεγχος του Icmp Echo Reply Πακέτου 103 A.1. Ανίχνευση του spoofed Icmp Echo Request Πακέτου.

Διαβάστε περισσότερα

Κρυπτογραφία. Κεφάλαιο 4 Αλγόριθμοι Δημοσίου Κλειδιού (ή ασύμμετροι αλγόριθμοι)

Κρυπτογραφία. Κεφάλαιο 4 Αλγόριθμοι Δημοσίου Κλειδιού (ή ασύμμετροι αλγόριθμοι) Κρυπτογραφία Κεφάλαιο 4 Αλγόριθμοι Δημοσίου Κλειδιού (ή ασύμμετροι αλγόριθμοι) Κρυπτοσυστήματα Δημοσίου κλειδιού Αποστολέας P Encryption C Decryption P Παραλήπτης Προτάθηκαν το 1976 Κάθε συμμετέχων στο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΥΝΔΕΣΗΣ ΜΑC

ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΥΝΔΕΣΗΣ ΜΑC ΕΠΙΠΕΔΟ ΣΥΝΔΕΣΗΣ Το επίπεδο σύνδεσης αποτελείται από δύο υποεπίπεδα: Το υποεπίπεδο ελέγχου προσπέλασης μέσων (Medium Access Control) Το υποεπίπεδο λογικού ελέγχου σύνδεσης (Logical Link Control) To υποεπίπεδο

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβλητές. Για περισσότερες λεπτομέρειες πάνω στις μεταβλητές θα ήταν χρήσιμο να διαβάσεις το

Μεταβλητές. Για περισσότερες λεπτομέρειες πάνω στις μεταβλητές θα ήταν χρήσιμο να διαβάσεις το Τάξη : Α Λυκείου Λογισμικό : Scratch Ενδεικτική Διάρκεια : 45 λεπτά Μεταβλητές Όλα όσα έμαθες στα προηγούμενα φυλλάδια είναι απαραίτητα για να υλοποιήσεις απλές εφαρμογές. Ωστόσο αν θέλεις να δημιουργήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Σημειογραφία των προτύπων BPMN και UML (Activity Diagrams)

Σημειογραφία των προτύπων BPMN και UML (Activity Diagrams) ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΣ Α.Ε. «Ελληνικό Πλαίσιο Παροχής Υπηρεσιών» Πρόσθετο Υλικό (White Paper) Σημειογραφία των προτύπων BPMN και UML (Activity Φεβρουάριος 2008 PLANET ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΑΡΟΧΗΣ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Αρχιτεκτονική Eckert-von Neumann. Πως λειτουργεί η ΚΜΕ; Κεντρική μονάδα επεξεργασίας [3] ΕΠΛ 031: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ

Αρχιτεκτονική Eckert-von Neumann. Πως λειτουργεί η ΚΜΕ; Κεντρική μονάδα επεξεργασίας [3] ΕΠΛ 031: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ Αρχιτεκτονική Eckert-von Neumann εισόδου μεταφορά δεδομένων από έξω προς τον Η/Υ εξόδου μεταφορά δεδομένων από τον Η/Υ προς τα έξω ΕΠΛ 031: ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ Κύκλος Μηχανής κεντρικός έλεγχος/πράξεις

Διαβάστε περισσότερα

Υπάρχουν δύο τύποι μνήμης, η μνήμη τυχαίας προσπέλασης (Random Access Memory RAM) και η μνήμη ανάγνωσης-μόνο (Read-Only Memory ROM).

Υπάρχουν δύο τύποι μνήμης, η μνήμη τυχαίας προσπέλασης (Random Access Memory RAM) και η μνήμη ανάγνωσης-μόνο (Read-Only Memory ROM). Μνήμες Ένα από τα βασικά πλεονεκτήματα των ψηφιακών συστημάτων σε σχέση με τα αναλογικά, είναι η ευκολία αποθήκευσης μεγάλων ποσοτήτων πληροφοριών, είτε προσωρινά είτε μόνιμα Οι πληροφορίες αποθηκεύονται

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΔΙΚΤΥΩΝ ΜΑΡΤΙΟΣ ΜΑΙΟΣ 2010 ΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ ΑΜΠΑΡΙΩΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΓΙΑΜΜΑΚΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΛΕΒΑΝΤΗΣ ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΜΑΡΙΟΣ ΨΙΑΧΟΣ ΧΡΗΣΤΟΣ

ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΔΙΚΤΥΩΝ ΜΑΡΤΙΟΣ ΜΑΙΟΣ 2010 ΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ ΑΜΠΑΡΙΩΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΓΙΑΜΜΑΚΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΛΕΒΑΝΤΗΣ ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΜΑΡΙΟΣ ΨΙΑΧΟΣ ΧΡΗΣΤΟΣ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΔΙΚΤΥΩΝ ΜΑΡΤΙΟΣ ΜΑΙΟΣ 2010 ΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ ΑΜΠΑΡΙΩΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΓΙΑΜΜΑΚΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΛΕΒΑΝΤΗΣ ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ ΜΑΡΙΟΣ ΨΙΑΧΟΣ ΧΡΗΣΤΟΣ Τεχνολογία Δικτύων Επικοινωνιών Πρωτόκολλα και Αρχιτεκτονική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΤΗ. Ηλεκτρονική Υποβολή Α.Π.Δ.

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΤΗ. Ηλεκτρονική Υποβολή Α.Π.Δ. ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΤΗ Ηλεκτρονική Υποβολή Α.Π.Δ. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1) Είσοδος στην εφαρμογή 2) Δημιουργία Περιόδου Υποβολής 2.α) Ακύρωση Περιόδου Υποβολής 3) Μέθοδος Υποβολής: Συμπλήρωση Φόρμας 3.α) Συμπλήρωση

Διαβάστε περισσότερα

Αποµακρυσµένη κλήση διαδικασιών

Αποµακρυσµένη κλήση διαδικασιών Αποµακρυσµένηκλήση διαδικασιών Τοπική κλήση διαδικασιών Αποµακρυσµένη κλήση διαδικασιών Μεταβίβαση παραµέτρων Πρωτόκολλα επικοινωνίας Αντιγραφή µηνυµάτων Προδιαγραφές διαδικασιών RPC στο σύστηµα DCE Κατανεµηµένα

Διαβάστε περισσότερα

K15 Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση 7-8: Ανάλυση και σύνθεση συνδυαστικών λογικών κυκλωμάτων

K15 Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση 7-8: Ανάλυση και σύνθεση συνδυαστικών λογικών κυκλωμάτων K15 Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση 7-8: Ανάλυση και σύνθεση συνδυαστικών λογικών κυκλωμάτων Γιάννης Λιαπέρδος TEI Πελοποννήσου Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Η έννοια του συνδυαστικού

Διαβάστε περισσότερα

2 ΟΥ και 7 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ

2 ΟΥ και 7 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ 2 ΟΥ και 7 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΩΝ και ΔΟΜΗ ΑΚΟΛΟΥΘΙΑΣ 2.1 Να δοθεί ο ορισμός

Διαβάστε περισσότερα

Διάρθρωση. Δίκτυα Υπολογιστών Επικοινωνία από άκρο σε άκρο. Επικοινωνία από άκρο σε άκρο. Διάρθρωση

Διάρθρωση. Δίκτυα Υπολογιστών Επικοινωνία από άκρο σε άκρο. Επικοινωνία από άκρο σε άκρο. Διάρθρωση Δίκτυα Υπολογιστών Επικοινωνία από άκρο σε άκρο Ευάγγελος Παπαπέτρου Τμ Μηχ Η/Υ & Πληροφορικής, Παν Ιωαννίνων 1 Το Επίπεδο Μεταφοράς 2 Το πρωτόκολλο UDP 3 ΕΠαπαπέτρου (ΤμΜηχ Η/Υ & Πληροφορικής) ΠΛΥ606:

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι ένα δίκτυο υπολογιστών; Αρχιτεκτονική επιπέδων πρωτοκόλλων. Δικτυακά πρωτόκολλα

Τι είναι ένα δίκτυο υπολογιστών; Αρχιτεκτονική επιπέδων πρωτοκόλλων. Δικτυακά πρωτόκολλα Ιόνιο Πανεπιστήμιο Τμήμα Πληροφορικής Εισαγωγή στην Επιστήμη των Υπολογιστών 2014-15 Δίκτυα υπολογιστών (και το Διαδίκτυο) http://di.ionio.gr/~mistral/tp/csintro/ Μ.Στεφανιδάκης Τι είναι ένα δίκτυο υπολογιστών;

Διαβάστε περισσότερα

2 ΟΥ και 8 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ

2 ΟΥ και 8 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ 2 ΟΥ και 8 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΔΟΜΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ 1) Πότε χρησιμοποιείται η δομή επανάληψης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ 5 η Η σειριακή επικοινωνία ΙΙ 1.1 ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός της άσκησης αυτής είναι η κατανόηση σε βάθος των λειτουργιών που παρέχονται από το περιβάλλον LabView για τον χειρισµό της σειριακής επικοινωνίας

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών

Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών Εισαγωγή στην επιστήμη των υπολογιστών Υπολογιστές και Δεδομένα Κεφάλαιο 3ο Αναπαράσταση Αριθμών www.di.uoa.gr/~organosi 1 Δεκαδικό και Δυαδικό Δεκαδικό σύστημα 2 3 Δεκαδικό και Δυαδικό Δυαδικό Σύστημα

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυα Υπολογιστών ΙΙ (Ασκήσεις Πράξης)

Δίκτυα Υπολογιστών ΙΙ (Ασκήσεις Πράξης) TEI Σερρών Τμήμα Πληροφορικής και Επικοινωνιών Δίκτυα Υπολογιστών ΙΙ (Ασκήσεις Πράξης) Ανάλυση Πρωτοκόλλων Τομέας Τηλεπικοινωνιών και Δικτύων Δρ. Αναστάσιος Πολίτης Καθηγητής Εφαρμογών anpol@teiser.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α. α. Πριν εμφανιστεί η τεχνολογία ISDN οι υπηρεσίες φωνής, εικόνας και δεδομένων απαιτούσαν διαφορετικά δίκτυα.

ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α. α. Πριν εμφανιστεί η τεχνολογία ISDN οι υπηρεσίες φωνής, εικόνας και δεδομένων απαιτούσαν διαφορετικά δίκτυα. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Α ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΘΕΜΑ Α ΚΥΡΙΑΚΗ 04/05/2014- ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΙΙ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΟΚΤΩ (8) ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Α1. Να χαρακτηρίσετε

Διαβάστε περισσότερα

ιαδίκτυα & Ενδοδίκτυα Η/Υ

ιαδίκτυα & Ενδοδίκτυα Η/Υ ιαδίκτυα & Ενδοδίκτυα Η/Υ ΙΑ ΙΚΤΥΑΚΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ (Kεφ. 16) ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΡΟΜΟΛΟΓΗΣΗΣ Αυτόνοµα Συστήµατα Πρωτόκολλο Συνοριακών Πυλών OSPF ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ (ISA) Κίνηση ιαδικτύου Προσέγγιση

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Πληροφορική Προγραμματισμός-Λειτουργικά

Εισαγωγή στην Πληροφορική Προγραμματισμός-Λειτουργικά Εισαγωγή στην Πληροφορική Προγραμματισμός-Λειτουργικά Ηλ. Γκρίνιας Τ. Ε. Ι. Σερρών Τμήμα Πληροφορικής και Επικοινωνιών Αλγόριθμοι Ορισμός: ο αλγόριθμος είναι μια σειρά από πεπερασμένα βήματα που καθορίζουν

Διαβάστε περισσότερα

Δύο κύριοι τρόποι παρουσίασης δεδομένων. Παράδειγμα

Δύο κύριοι τρόποι παρουσίασης δεδομένων. Παράδειγμα Δύο κύριοι τρόποι παρουσίασης δεδομένων Παράδειγμα Με πίνακες Με διαγράμματα Ονομαστικά δεδομένα Εδώ τα περιγραφικά μέτρα (μέσος, διάμεσος κλπ ) δεν έχουν νόημα Πήραμε ένα δείγμα από 25 άτομα και τα ρωτήσαμε

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά. Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Δυτικής Μακεδονίας Σιώζιος Κων/νος - Πληροφορική Ι

Λειτουργικά. Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Δυτικής Μακεδονίας Σιώζιος Κων/νος - Πληροφορική Ι Λειτουργικά Συστήματα 1 Λογισμικό του Υπολογιστή Για να λειτουργήσει ένας Η/Υ εκτός από το υλικό του, είναι απαραίτητο και το λογισμικό Το σύνολο των προγραμμάτων που συντονίζουν τις λειτουργίες του υλικού

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην επιστήμη της Πληροφορικής και των. Aσφάλεια

Εισαγωγή στην επιστήμη της Πληροφορικής και των. Aσφάλεια Εισαγωγή στην επιστήμη της Πληροφορικής και των Τηλεπικοινωνιών Aσφάλεια Περιεχόμενα Πλευρές Ασφάλειας Ιδιωτικό Απόρρητο Μέθοδος Μυστικού Κλειδιού (Συμμετρική Κρυπτογράφηση) Μέθοδος Δημόσιου Κλειδιού (Ασύμμετρη

Διαβάστε περισσότερα

ΔΟΜΗΜΕΝΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ

ΔΟΜΗΜΕΝΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Τι καλείται ψευδοκώδικας; 2. Τι καλείται λογικό διάγραμμα; 3. Για ποιο λόγο είναι απαραίτητη η τυποποίηση του αλγόριθμου; 4. Ποιες είναι οι βασικές αλγοριθμικές δομές; 5. Να περιγράψετε τις

Διαβάστε περισσότερα

Κατασκευάστε ένα απλό antenna tuner (Μέρος Α )

Κατασκευάστε ένα απλό antenna tuner (Μέρος Α ) Κατασκευάστε ένα απλό antenna tuner (Μέρος Α ) Του Νίκου Παναγιωτίδη (SV6 DBK) φυσικού και ραδιοερασιτέχνη. Ο σκοπός του άρθρου αυτού είναι να κατευθύνει τον αναγνώστη ραδιοερασιτέχνη να κατασκευάσει το

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 6: Εκλογή Προέδρου σε Σύγχρονους Δακτύλιους. ΕΠΛ 432: Κατανεμημένοι Αλγόριθμοι

Διάλεξη 6: Εκλογή Προέδρου σε Σύγχρονους Δακτύλιους. ΕΠΛ 432: Κατανεμημένοι Αλγόριθμοι Διάλεξη 6: Εκλογή Προέδρου σε Σύγχρονους Δακτύλιους ΕΠΛ 432: Κατανεμημένοι Αλγόριθμοι Τι θα δούμε σήμερα Μη Ομοιόμορφος Αλγόριθμος Εκλογής Προέδρου σε Σύγχρονο Δακτύλιο Ομοιόμορφος Αλγόριθμος Εκλογής Προέδρου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΙΙ

ΔΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΙΙ ΔΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΙΙ 1 o ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΘΕΜΑ 1 ο Α) Ποια είναι τα βασικά στοιχεία, τα οποία χαρακτηρίζουν το ISDN; Η ψηφιακή μετάδοση. Όλα τα σήματα μεταδίδονται σε ψηφιακή μορφή απ' άκρη σ' άκρη του δικτύου,

Διαβάστε περισσότερα

Σενάριο 16: Ο κόσμος του Robby

Σενάριο 16: Ο κόσμος του Robby Σενάριο 16: Ο κόσμος του Robby Φύλλο Εργασίας Τίτλος: Ο κόσμος του Robby Γνωστικό Αντικείμενο: Εφαρμογές Πληροφορικής-Υπολογιστών Διδακτική Ενότητα: Διερευνώ - Δημιουργώ Ανακαλύπτω, Συνθετικές εργασίες.

Διαβάστε περισσότερα

Δύο ορισμοί της επικοινωνίας που μπορεί να θεωρηθούν αντιπροσωπευτικοί είναι οι παρακάτω:

Δύο ορισμοί της επικοινωνίας που μπορεί να θεωρηθούν αντιπροσωπευτικοί είναι οι παρακάτω: Χ. ΑΠ. ΛΑΔΙΑΣ Στη βιβλιογραφία υπάρχει ένας μεγάλος αριθμός ορισμών της επικοινωνίας χωρίς όμως να μπορεί κανείς να περιγράψει συνολικά το περιεχόμενο του όρου. Δύο ορισμοί της επικοινωνίας που μπορεί

Διαβάστε περισσότερα

Δίκτυα Υπολογιστών. Το επίπεδο εφαρμογής (application layer) Κ. Βασιλάκης

Δίκτυα Υπολογιστών. Το επίπεδο εφαρμογής (application layer) Κ. Βασιλάκης Δίκτυα Υπολογιστών Το επίπεδο εφαρμογής (application layer) Κ. Βασιλάκης Περίγραμμα ενότητες που εξετάζονται Αρχές δικτυακών εφαρμογών Αρχιτεκτονικές Μοντέλα υπηρεσιών επιπέδου μεταφοράς Μοντέλο πελάτη

Διαβάστε περισσότερα

Παραδείγματα σχεδίασης με μηχανές πεπερασμένων καταστάσεων

Παραδείγματα σχεδίασης με μηχανές πεπερασμένων καταστάσεων Παραδείγματα σχεδίασης με μηχανές πεπερασμένων καταστάσεων Γιώργος Δημητρακόπουλος 1 Αποκωδικοποιητής κώδικα Huffman συμπίεση δεδομένων Ξέρουμε ότι με n bits μπορούμε να κωδικοποιήσουμε 2 n διαφορετικά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΩΝ ΚΑΙ ΑΥΤΟΜΑΤΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΩΝ ΚΑΙ ΑΥΤΟΜΑΤΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΩΝ ΚΑΙ ΑΥΤΟΜΑΤΩΝ Τελικές εξετάσεις 3 Ιανουαρίου 27 Διάρκεια εξέτασης: 3 ώρες (2:-5:) ΘΕΜΑ ο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΙ. Τι είναι αλγόριθμος

ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΙ. Τι είναι αλγόριθμος ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΙ Στο σηµείωµα αυτό αρχικά εξηγείται η έννοια αλγόριθµος και παραθέτονται τα σπουδαιότερα κριτήρια που πρέπει να πληρεί κάθε αλγόριθµος. Στη συνέχεια, η σπουδαιότητα των αλγορίθµων συνδυάζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Θ.Ε. ΠΛΗ6 / ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ # - Λύσεις Ασκήσεων Θέµα Α Έστω T t ο µέσος χρόνος µετάδοσης ενός πλαισίου δεδοµένων και Τ f, αντίστοιχα, ο χρόνος µετάδοσης πλαισίου επιβεβαίωσης αρνητικής, na, ή θετικής ac

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ

ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΠΟΠΤΕΙΑΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΗΣ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΥΠΟΒΟΛΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΡΕΥΣΤΟΤΗΤΑΣ (BSD07) (ΠΔ.Τ.Ε. 2563/19.7.2005 Ε50) Ιανουάριος 2005 ΓΕΝΙΚΑ... 4 1. Προϋποθέσεις

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο ίκτυα Η/Υ ΙΙΙ

Εργαστήριο ίκτυα Η/Υ ΙΙΙ Εργαστήριο ίκτυα Η/Υ ΙΙΙ ρ. Κ. Σ. Χειλάς Στόχος του εργαστηρίου Στόχος του εργαστηρίου είναι : (α) η εµβάθυνση σε θέµατα λειτουργίας δικτύων καθώς και (β) η εξοικείωση των σπουδαστών µε ένα από τα συχνότερα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ της ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ της ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ της ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ Μ. Γρηγοριάδου Ρ. Γόγουλου Ενότητα: Η Διδασκαλία του Προγραμματισμού Περιεχόμενα Παρουσίασης

Διαβάστε περισσότερα

7.2.2 Σχέση OSI και TCP/IP

7.2.2 Σχέση OSI και TCP/IP Κεφάλαιο 7 7.2.2 Σχέση OSI και TCP/IP Σελ. 226-230 Γεώργιος Γιαννόπουλος ΠΕ19, ggiannop (at) sch.gr ΕΣΠΕΡΙΝΟ ΕΠΑΛ Κομοτηνής http://diktya-epal-g.ggia.info/ Γνωστό μοντέλο OSI διασύνδεσης ανοικτών συστημάτων.

Διαβάστε περισσότερα

Επιµέλεια Θοδωρής Πιερράτος

Επιµέλεια Θοδωρής Πιερράτος Εισαγωγή στον προγραµµατισµό Η έννοια του προγράµµατος Ο προγραµµατισµός ασχολείται µε τη δηµιουργία του προγράµµατος, δηλαδή του συνόλου εντολών που πρέπει να δοθούν στον υπολογιστή ώστε να υλοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα