ΤΕΙ Αθήνας, ΣΑΕΤ 2 H ΓΕΩΜΕΤΡΙΑ ΤΩΝ ΜΟΡΙΩΝ ΣΤΑ ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΥΛΙΚΑ. 1.1 Εισαγωγή. 1.2 Γενικά

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΤΕΙ Αθήνας, ΣΑΕΤ 2 H ΓΕΩΜΕΤΡΙΑ ΤΩΝ ΜΟΡΙΩΝ ΣΤΑ ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΥΛΙΚΑ. 1.1 Εισαγωγή. 1.2 Γενικά"

Transcript

1 2 ΓΕΩΜΕΤΡΙΑ ΤΩΝ ΜΟΡΙΩΝ ΣΤΑ ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΥΛΙΚΑ 1.1 Εισαγωγή Τα μόρια μπορεί κάποιος να τα αντιληφθεί σαν κατασκευές από άτομα τα οποία συνδέονται μεταξύ τους με δεσμούς. Οι κατασκευές αυτές μπορεί να έχουν ποικίλα μεγέθη, ανάλογα με τον αριθμό των ατόμων που τα απαρτίζουν και αποκτούν ένα συγκεκριμένο σχήμα (μορφή). Το σχήμα τους εξαρτάται από το είδος των ατόμων, τον αριθμό των ατόμων, τα είδη των δεσμών ανάμεσά τους και τέλος, τα φορτία και την κατανομή τους επάνω στην «κατασκευή» αυτή. Πόσο διαφορετικά είναι τα οργανικά μόρια από τα ανόργανα; Τα πρώτα, επειδή συνήθως είναι περισσότερα σε πλήθος, αλλά φτωχότερα σε ποικιλία ατόμων σε σύγκριση με τα ανόργανα, χρειάζονται διαφορετική προσοχή στη αντιμετώπισή τους. Το οργανικά μόρια, επειδή έχουν πάντα τον άνθρακα σαν κοινό στοιχείο, μπορούν να συστηματοποιηθούν σε σχέση με τη δομή τους και τις ιδιότητές τους. Η συστηματοποίηση αυτή περιλαμβάνει κυρίως την κατηγοριοποίησή τους σε ομόλογες σειρές οι οποίες παίρνουν την ταυτότητά τους από την παρουσία χαρακτηριστικών ομάδων. Γιατί μας ενδιαφέρει το σχήμα των μορίων; Είναι μεγάλη η σημασία αυτού του παράγοντα στην συμπεριφορά των διαφόρων μορίων και των υλικών στα οποία ανήκουν. Σε γενικές γραμμές μπορούμε να πούμε ότι η γεωμετρία τους καθορίζει την γειτνίαση των ατόμων μεταξύ τους και την ύπαρξη ηλεκτρικών φορτίων επάνω στα μόρια με άμεση επίδραση στις διαμοριακές δυνάμεις (δηλ. δυνάμεις διασποράς και δυνάμεις μεταξύ μονίμων διπόλων, στις οποίες ανήκουν και οι πολύ σημαντικοί δεσμοί υδρογόνου). Με άλλα λόγια, το σχήμα καθορίζει τις αλληλεπιδράσεις μεταξύ ομοίων αλλά και διαφορετικών μορίων και άρα όλες σχεδόν τις φυσικές και χημικές ιδιότητες των υλικών. Ακόμα και αν δεν έχουμε πλήρη γνώση της χημείας (δηλ. της δραστικότητας των χημικών αντιδράσεων κλπ.) των διαφόρων χημικών ενώσεων, γνωρίζοντας το σχήμα των μορίων μπορούμε να έχουμε μια ικανοποιητική αντίληψη για τη γενικότερη συμπεριφορά τους. Για παράδειγμα, το σχήμα του μορίου του νερού ευθύνεται για το γεγονός ότι αυτό είναι υγρό στις συνήθεις θερμοκρασίες που επικρατούν σε όλα τα μήκη και πλάτη της γης στο μεγαλύτερο μέρος του έτους, και κατ επέκταση σε αυτό οφείλεται η ύπαρξη της ζωής όπως τη γνωρίζουμε μέχρι σήμερα. Επίσης, λόγω του σχήματος του μορίου του διοξειδίου του άνθρακα (ευθύγραμμο) δεν θα μπορούσε παρά να ήταν αέριο. 1.2 Γενικά Όλα τα οργανικά μόρια έχουν σαν κοινό στοιχείο τους τον άνθρακα, και σχεδόν όλα περιέχουν επίσης υδρογόνο. Από αυτά τα δύο είδη ατόμων, είναι δυνατό να κατασκευαστεί (και η φύση πράγματι τα κατασκευάζει) τεράστιος αριθμός διαφορετικών μορίων τα οποία καλούνται υδρογονάνθρακες. Στην περίπτωση αυτή, όπου σε ένα μόριο υπάρχουν μόνο άτομα άνθρακα και υδρογόνου, το σχήμα του καθορίζεται κατά βάση από τους άνθρακες. Εάν όμως συμμετέχουν και ετεροάτομα, όπως οξυγόνο, άζωτο, φώσφορος, αλογόνα, κλπ., τα οποία έχουν σημαντική συνεισφορά στο σχήμα των μορίων. Ανάλογα με το είδος των ανθράκων που συμμετέχουν στα μόρια των οργανικών ενώσεων, αυτές διακρίνονται σε κορεσμένες (όπου όλοι οι άνθρακες είναι τετραεδρικοί, ή sp 3 ) και ακόρεστες με διπλό δεσμό (όπου τουλάχιστον δύο άνθρακες είναι επίπεδοι, ή sp 2 ), ή με τριπλό δεσμό (όπου τουλάχιστον δύο άνθρακες είναι γραμμικοί, ή sp). Στις επόμενες σελίδες επιχειρείται μια επισκόπηση και ομαδοποίηση των κυρίων γεωμετρικών παραγόντων στα οργανικά μόρια., ΣΑΕΤ επιμέλεια άσκησης: Στ. Μπογιατζής, επικ. καθηγητής

2 1.3 Υδρογονάνθρακες Όταν πρόκειται για ενώσεις που περιλαμβάνουν μόνο άτομα άνθρακα και υδρογόνου, η συνολική γεωμετρία του μορίου εξαρτάται από τη γεωμετρική «προδιάθεση» του κάθε ατόμου άνθρακα, δηλαδή το πλήθος και η κατεύθυνση των δεσμών που αυτό θα αποκτήσει. Στους Πίνακες Ι και ΙΙ φαίνονται μερικά παραδείγματα μορίων, στα οποία όλοι οι άνθρακες είναι τετραεδρικής συμμετρίας (sp 3 ). Σε αυτές τις περιπτώσεις προκύπτει μια κορεσμένη χημική ένωση (ή πιο συγκεκριμένα, κορεσμένος υδρογονάνθρακας). Η πιο απλή είναι το μεθάνιο ( 4) που έχει μια αυστηρά συμμετρική τετραεδρική συμμετρία. Σε ένα τετραεδρικό άνθρακα οι γωνίες μεταξύ των δεσμών είναι Η τιμή των γωνιών είναι ακριβώς αυτή στο μεθάνιο και τον τετραχλωράνθρακα τα οποία έχουν αυστηρή τετραεδρική συμμετρία. Παρατηρείται ελαφρά απόκλιση από την τιμή αυτή όταν η γεωμετρία διαταράσσεται από το αυστηρό τετράεδρο. Για παράδειγμα, η γεωμετρία στο αμέσως πιο σύνθετο μόριο, εκείνο του αιθανίου θα βασίζεται επίσης στην τετραεδρική συμμετρία. Όμως συνολικά δεν είναι ένα τετράεδρο, αντίθετα, μπορεί να το δει κάποιος σαν δυο τετράεδρα που εισέρχεται το ένα μέσα στο άλλο (βλ. Πίνακα Ιβ). Ένα ακόμα σημαντικό ζήτημα αποτελούν οι αλκυλομάδες, δηλαδή τα ακόρεστα συγκροτήματα ατόμων που προκύπτουν με την αφαίρεση ενός ατόμου υδρογόνου από ένα μόριο υδρογονάνθρακα. Για παράδειγμα από το μεθάνιο, αν αφαιρεθεί ένα άτομο υδρογόνου, προκύπτει μια μεθυλική ομάδα (ή μεθυλομάδα, 3-). Επί πλέον, αν αφαιρεθούν δυο άτομα υδρογόνου από το μόριο του μεθανίου, προκύπτει μια ομάδα μεθυλενίου (- 2-). Μπορούμε να θεωρήσουμε ότι οι ανθρακικοί σκελετοί των οργανικών ενώσεων προκύπτουν από σύνδεση ενός αριθμού μεθυλενικών ομάδων μεταξύ τους, ενώ στο άκρο του μορίου συχνά παίρνει θέση μια μεθυλομάδα (βλ. εικόνα 1). Μεθυλομάδα στο αριστερό άκρο του μορίου Μεθυλενομάδες στις ενδιάμεσες θέσεις του μορίου Μεθυλομάδα στο δεξί άκρο του μορίου Εικόνα 1: η συγκρότηση του μορίου ενός υδρογονάνθρακα (n-οκτάνιο) με αλυσίδα οκτώ ανθράκων sp 3. Από τους οκτώ άνθρακες, οι δύο παίρνουν θέσεις στα δυο άκρα ως μεθυλομάδες και οι υπόλοιποι έξη ως ενδιάμεσες μεθυλενομάδες. 2

3 Πίνακας Ι: η συγκρότηση της τετραεδρικής συμμετρίας σε ορισμένα χαρακτηριστικά μόρια (α) μεθάνιο (ένας άνθρακας sp3) (γ) νερό (ένα οξυγόνο sp3) (β) αιθάνιο (δύο άνθρακες sp3) (δ) μεθανόλη (ένα οξυγόνο και ένας άνθρακας sp3) Πίνακας ΙΙΑ: η γεωμετρία μερικών επιλεγμένων κορεσμένων οργανικών ενώσεων (α) Μεθάνιο [ένας τετραεδρικός άνθρακας (sp3), πολύ υψηλή συμμετρία] (γ) Αιθάνιο ή l l l l (β) Τετραχλωράνθρακας ή τετραχλωρομεθάνιο [ένας τετραεδρικός άνθρακας (sp3), πολύ υψηλή συμμετρία] l l l 3 (δ) 1,1,1-τριχλωροαιθάνιο ή (ε) n-εικοσάνιο 1.4 Οξυγονούχες οργανικές ενώσεις 3

4 Υπάρχει ένας μεγάλος αριθμός οργανικών χημικών ενώσεων που περιλαμβάνουν οξυγόνο ως ετεροάτομο. Σε αυτές, το άτομο του οξυγόνου συμμετέχει είτε με τετραεδρική (sp3), είτε με επίπεδη τριγωνική (sp2) συμμετρία. Στην πρώτη κατηγορία ανήκουν οι αλκοόλες και οι αιθέρες ενώ στη δεύτερη, οι αλδεϋδες, κετόνες, καρβοξυλικά οξέα, οι εστέρες και τα αμινοξέα Νερό, αλκοόλες και αιθέρες: Μπορούμε να αντιμετωπίσουμε τις αλκοόλες και τους αιθέρες ως παράγωγα του νερού στο οποίο, το ένα ή και τα δύο άτομα υδρογόνου μπορούν να αντικατασταθούν με μια αλκυλομάδα. Για να γίνει αυτό πλήρως κατανοητό, πρέπει πρώτα να κατανοήσουμε ότι το μόριο του νερού έχει τετραεδρική συμμετρία, αν και ελαφρά παραμορφωμένη, βλ. Πίνακα Ιγ). Με άλλα λόγια, σε αυτό το άτομο του οξυγόνου είναι sp 3. Αυτό σημαίνει ότι τα δυο από τα τέσσερα τροχιακά συγκρατούν δύο άτομα υδρογόνου, ενώ τα άλλα δυο δεν συγκρατούν άτομα. Παρόλα αυτά, επειδή «φιλοξενούν» από δυο μη δεσμικά ηλεκτρόνια έχουν καθοριστική συμβολή στη γεωμετρία του μορίου, σαν να ήταν πραγματικοί δεσμοί σε ένα μόριο τετραεδρικής συμμετρίας, το οποίο όμως είναι ελαφρά παραμορφωμένο, επειδή τα φορτία των τεσσάρων ηλεκτρονίων στα δύο αυτά τροχιακά είναι πιο αποτελεσματικά στο να απωθούν τους δυο δεσμούς Ο-Η, με συνέπεια να ελαττώνεται ελαφρά το άνοιγμα του δεσμού. Γιαυτό η γωνία Η-Ο-Η στο νερό είναι έναντι του μεθανίου. Εάν το ένα υδρογόνο του νερού αντικατασταθεί από μια μεθυλική ομάδα, προκύπτει η μεθανόλη (Πίνακας Ιδ), η οποία είναι η πιο απλή αλκοόλη. Αν αντικατασταθούν και τα δυο υδρογόνα από αντίστοιχες μεθυλομάδες, τότε προκύπτει ο διμεθυλαιθέρας, ο πιο απλός αιθέρας. Η γωνία των στο μόριο του νερού Στη μεθανόλη ( 3--), η μεθυλομάδα έχει καταλάβει τη θέση του ενός εκ των 2 υδρογόνων. Συνεπώς το οξυγόνο και στις αλκοόλες είναι sp 3 και έχει κεκαμμένη γεωμετρία (δηλαδή γωνία παρόμοια με εκείνη του νερού). Η γλυκερόλη (ή γλυκερίνη, 2-- 2) είναι μια ιδιαίτερη περίπτωση αλκοόλης με τρεις άνθρακες. Είναι μια τριδύναμη αλκοόλη (ή αλλιώς, τριόλη), δηλαδή στο μόριό της περιέχει τρεις ομάδες υδροξυλίου. Το μόριό της μπορεί να σχεδιαστεί αν τη δούμε ως παράγωγο του προπανίου, στο οποίο ένα υδρογόνο σε κάθε άνθρακα αντικαθίσταται από μια ομάδα υδροξυλίου. Για να πετύχουμε την πιο ευνοϊκή διαμόρφωση στο χώρο, πρέπει να ληφθεί υπ όψη ότι οι υδροξυλομάδες τείνουν να βρίσκονται στη μεγαλύτερη δυνατή απόσταση μεταξύ τους λόγω άπωσης των φορτίων στο κάθε άτομο οξυγόνου (πίνακας ΙΙζ ). 4

5 Πίνακας ΙΙΒ: η γεωμετρία μερικών επιλεγμένων αλκοολών (στ) Μεθανόλη [ένας άνθρακας και ένα οξυγόνο τετραεδρικά (sp3)] (ζ) Αιθανόλη [δυο άνθρακες και ένα οξυγόνο, όλα τετραεδρικά (sp3)] Στην εικόνα 3 φαίνεται η γεωμετρία του μορίου του οξικού οξέος (βλ. εικόνα 3α). Επειδή οι δύο ομάδες δεξιά και αριστερά του καρβονυλίου είναι εξ υποθέσεως διαφορετικές, πρόκειται για ασύμμετρη καρβονυλική ένωση. Το καρβονύλιο μαζί με το υδροξύλιο συνήθως αντιμετωπίζονται ως ενιαία ομάδα, το καρβοξύλιο στο οποίο απαντώνται δύο άτομα οξυγόνου, το ένα τύπου sp 3 (στο ) και το άλλο τύπου sp 2 (στο =). 5 (η) γλυκερόλη Καρβονυλικές ενώσεις: σε ενώσεις όπως οι αλδεΰδες, οι κετόνες, τα καρβοξυλικά οξέα, οι εστέρες και τα αμινοξέα, κοινή ομάδα αποτελεί το καρβονύλιο (=), στο οποίο υπάρχει ένας άνθρακας sp 2 και ένα οξυγόνο, επίσης sp 2. Οι οργανικές αυτές ενώσεις απαντώνται με εξαιρετικά μεγάλη συχνότητα στο οργανικό τμήμα των υλικών στα καλλιτεχνικά και αρχαιολογικά αντικείμενα). Στην εικόνα 2 φαίνεται η γεωμετρία του μορίου της ακετόνης. Βλέπουμε ότι επειδή και στα δύο άκρα υπάρχει η ίδια αλκυλική ομάδα (μεθυλομάδα), πρόκειται για μια συμμετρική κετόνη. Κατ αντιστοιχία με αυτή, μπορούν να συγκροτηθούν και άλλα μέλη της ομόλογης σειρά των ακετονών αλλάζοντας τις μεθυλομάδες με άλλες αλκυλικές ομάδες (π.χ. αιθυλομάδες, προπυλομάδες, κλπ.). Εάν οι αλκυλομάδες στις δυο πλευρές είναι διαφορετικές, τότε σχηματίζονται ασύμμετρες κετόνες. 3 3 Εικόνα 2: Η συγκρότηση του μορίου της ακετόνης: ο μεσαίος άνθρακας (sp 2 ) συγκρατεί ένα ομοίως sp 2 άτομο οξυγόνου. Αυτά τα δύο άτομα αποτελούν το καρβονύλιο (=), το οποίο έχει επίπεδη γεωμετρία και είναι επί πλέον, διαθέσιμο να συγκρατήσει δύο άτομα ή ομάδες (εδώ δύο μεθυλομάδες).

6 3 Εικόνα 3α: Η συγκρότηση του μορίου του οξικού οξέος: στη μέση βρίσκεται και εδώ το καρβονύλιο (=), το οποίο είναι επί πλέον διαθέσιμο να συγκρατήσει δύο άτομα ή ομάδες: στο ένα άκρο μια ομάδα υδροξυλίου και στο άλλο άκρο μια μεθυλομάδα). Η κατάσταση αλλάζει σημαντικά όταν το οξύ εξουδετερωθεί (δηλ. αντιδράσει με μια βάση) και σχηματίζει το άλας ή αλλιώς, το καρβοξυλικό ανιόν (βλ. εικόνα 3β). Σε αυτό έχει φυσικά αποχωρήσει ένα πρωτόνιο (δηλαδή ιόν υδρογόνου, + ), οπότε το ανιόν που απομένει έχει δυο δομές συντονισμού, δηλαδή το αρνητικό φορτίο μπορεί να βρίσκεται εξ ίσου και στα δυο άτομα οξυγόνου του (πρώην) καρβοξυλίου. Συνεπώς είναι ισοδύναμο να διατυπώσουμε ότι το αρνητικό φορτίο είναι διαμοιρασμένο εξ ίσου στα δυο οξυγόνα (απεντοπισμός φορτίου ή delocalization). - 3 (α) 3-3 (β) Εικόνα 3β: Η συγκρότηση του οξικού ανιόντος: (α) Το καρβοξυλικό ανιόν διαφέρει σημαντικότατα από την αντίστοιχη όξινη καρβοξυλομάδα επειδή έχει χάσει το ιόν υδρογόνου ( + ), και συνεπώς φέρει αρνητικό φορτίο, το οποίο μοιράζεται στις 2 δομές συντονισμού που φαίνονται με το διπλό βέλος. (β) Εναλλακτικά, μπορούμε να απεικονίσουμε αυτή τη σύνθετη κατάσταση με απεντοπισμένο αρνητικό φορτίο (σημειώνεται με την εστιγμένη γραμμή στο μέσον). (γ) Παρατηρούμε ότι το ιόν αυτό διαθέτει υψηλότερη συμμετρία σε σχέση με το αντίστοιχο οξύ γιατί τα δυο οξυγόνα είναι ισοδύναμα. Μια ενδιαφέρουσα κατηγορία καρβοξυλικών οξέων αποτελούν τα λιπαρά οξέα, στα οποία η αλκυλική ομάδα έχει πολλούς άνθρακες. Ένα παράδειγμα είναι το δεκαοκτανοϊκό οξύ (βλ. εικόνα 4), στο οποίο από τους δεκαοκτώ συνολικά άνθρακες, οι δεκαεπτά συγκροτούν την μακριά ανθρακική αλυσίδα (δεκαεπτυλ- ομάδα, όλοι sp 3 ), ενώ ο τελευταίος εντοπίζεται στην καρβοξυλική ομάδα (sp 2 ). Εικόνα 4: Το μόριο του στεατικού οξέος (ή δεκαοκτανοϊκού οξέος): η ομάδα του καρβοξυλίου εδώ συνδέεται με μια μακριά αλκυλική ομάδα δεκαεπτά ανθράκων (ή δεκαεπτυλική ομάδα). - (γ) 6

7 Οι εστέρες (βλ. εικόνα 5) είναι μια από τις πιο διαδεδομένες ομόλογες σειρές μεταξύ των μορίων στα υλικά των έργων τέχνης και αρχαιοτήτων. Για παράδειγμα, μπορούμε να δούμε τους μεθυλεστέρες ως παράγωγο ενός καρβοξυλικού οξέος στα οποία η ομάδα υδροξυλίου αντικαθίσταται από μια μεθοξυ-ομάδα (- 3). Το καρβονύλιο μαζί με το οξυγόνο της μεθοξυ-ομάδας συνήθως αντιμετωπίζονται ως ενιαία ομάδα (εστερομάδα, ---) στην οποία επίσης απαντώνται δύο άτομα οξυγόνου, το ένα τύπου sp 3 (στο -) και το άλλο τύπου sp 2 (στο, ή =) Εικόνα 5: Η συγκρότηση του μορίου του οξικού μεθυλεστέρα: στη μέση βρίσκεται και εδώ το καρβονύλιο (=), το οποίο είναι επί πλέον διαθέσιμο να συγκρατήσει δύο άτομα ή ομάδες: στο ένα άκρο μια ομάδα υδροξυλίου και στο άλλο άκρο μια μεθυλομάδα). Με την ίδια λογική, μπορούμε κατ επέκταση να σχηματίσουμε τους εστέρες των λιπαρών οξέων (βλ. εικόνα 6), αντικαθιστώντας την ομάδα υδροξυλίου από μια μεθοξυ-ομάδα ( 3). 7 3 Εικόνα 6: Η συγκρότηση του μορίου του δεκαοκτανοϊκού μεθυλεστέρα (ή μεθυλεστέρα του δεκαοκτανοϊκού οξέος Ακόρεστες ενώσεις με διπλούς δεσμούς μεταξύ ανθράκων: Εάν σε μια ανθρακική ομάδα, εντοπίσουμε δυο γειτονικούς άνθρακες και αφαιρέσουμε από δυο άτομα υδρογόνου και τα απομένονται μονήρη ηλεκτρόνια (ένα σε κάθε άνθρακα) ενωθούν μεταξύ τους ώστε να σχηματίσουν ένα ομοιοπολικό δεσμό μεταξύ των δύο ανθράκων, τότε αυτοί θα βρεθούν με ένα διπλό δεσμό μεταξύ τους. Η πιο απλή περίπτωση είναι εκείνη του αιθυλενίου (βλ. Πίνακα ΙΙΙγ). Εάν κάποια από τα άτομα υδρογόνου αντικατασταθούν με ανθρακούχες ομάδες (αλκυλομάδες) προκύπτει ένα πλήθος από ακόρεστους υδρογονάνθρακες. Για παράδειγμα εάν αντικατασταθούν δυο υδρογόνα (ένα σε κάθε άκρο) από δυο μεθυλομάδες αντίστοιχα, τότε προκύπτει το βουτένιο-2 (βλ. εικόνα 7). Όπως μπορούμε να διαπιστώσουμε, το μόριο του βουτενίου μπορεί να αποκτήσει δυο διαμορφώσεις, που αντιστοιχούν στα δύο γεωμετρικά ισομερή του, το cis- και το trans-βουτένιο-2. Μια ιδιαίτερη περίπτωση ακόρεστων οργανικών ενώσεων είναι οι αρωματικές ενώσεις. Η πιο απλή αρωματική ένωση είναι το βενζόλιο (βλ. Πίνακα 3δ), στο οποίο υπάρχουν έξη άνθρακες sp2. Επειδή ο κάθε ένας από αυτούς έχει επίπεδη συμμετρία και όλοι μαζί συνδέονται μεταξύ τους εφόσον ανήκουν στο ίδιο μόριο, τότε θα βρίσκονται και οι έξη άνθρακες στο ίδιο επίπεδο. Επί πλέον, ο κάθε ένας από αυτούς θα συγκρατεί από ένα άτομο

8 υδρογόνου, το οποίο θα βρίσκεται ομοίως στο ίδιο επίπεδο. Με άλλα λόγια, και τα δώδεκα άτομα (6 + 6) στο μόριο του βενζολίου θα βρίσκονται στο ίδιο επίπεδο. Μεταξύ των ατόμων άνθρακα στο βενζόλιο βρίσκονται τρεις διπλοί δεσμοί εναλλάξ με τρεις απλούς δεσμούς. Έχει διαπιστωθεί ότι αυτό το χαρακτηριστικό, όταν απαντάται σε κυκλικά μόρια όπως το βενζόλιο προσδίδει στο μόριο ξεχωριστές ιδιότητες, που όλες συνοψίζονται στον όρο «αρωματικός χαρακτήρας», και οι ενώσεις που τον διαθέτουν ονομάζονται αρωματικές. Πίνακας ΙΙΙ: μόρια με επίπεδους τριγωνικούς άνθρακες (α) Αιθυλένιο (δύο άνθρακες sp 2 ). Όλα τα άτομα του μορίου βρίσκονται επάνω στο ίδιο επίπεδο. 3 3 (β) Φορμαλδεΰδη [ένας άνθρακας sp 2 και ένα οξυγόνο sp 2 ], όλο το μόριο σε ένα επίπεδο. (γ) Ακετόνη [δύο άνθρακες sp 3, ένας άνθρακας sp 2 και ένα οξυγόνο sp 2 ], οι τρεις άνθρακες και το οξυγόνο σε ένα επίπεδο, τα υδρογόνα διατάσσονται στο χώρο σε θέσεις κορυφών τετραέδρου. (δ) Βενζόλιο [έξη άνθρακες sp 2 ], όλο το μόριο σε ένα επίπεδο. 8

9 cis-βουτένιο trans-βουτένιο-2 Εικόνα 7: Η συγκρότηση του μορίου του βουτενίου-2 (ενός υποκατεστημένου αιθυλενίου). Βλέπουμε ότι μπορεί να αποκτήσει δυο μορφές: τη cis- (επάνω) και την trans- (κάτω). 1.5 Αζωτούχες οργανικές ενώσεις Μια μεγάλη και πολύ σημαντική κατηγορία οργανικών ενώσεων είναι οι αζωτούχες, δηλαδή όσες περιέχουν άζωτο ως ετεροάτομο. Σε αυτές το άζωτο μπορεί να είναι είτε το μοναδικό ετεροάτομο (π.χ. στις αμίνες), είτε να συνυπάρχει με άλλο ετεροάτομο όπως το οξυγόνο (π.χ. στα αμίδια, τα αμινοξέα και τις πρωτεΐνες). Οι αμίνες οι οποίες έχουν μάλλον μικρή σημασία για όσους ασχολούνται με τα έργα τέχνης και τις αρχαιότητες, συμπεριφέρονται σαν βάσεις και συνεπώς αντιδρούν εύκολα με τα καρβοξυλικά και τα ανόργανα οξέα σχηματίζοντας αμμωνιακά άλατα. Η πιο απλή αμίνη είναι η μεθυλαμίνη (βλ. Πίνακα IVα) στην οποία υπάρχει ένας άνθρακας sp 3 και ένα άζωτο sp 3. Μια ιδιαίτερη κατηγορία είναι οι αρωματικές αμίνες (ανιλίνες) οι οποίες χρησιμοποιήθηκαν και χρησιμοποιούνται ακόμα στη βιομηχανία συνθετικών χρωμάτων. Η πιο απλή ανιλίνη είναι η φαινυλαμίνη (ή απλά ανιλίνη) στην οποία η αμινομάδα (η οποία και εδώ περιέχει ένα άτομο αζώτου sp 3 ) συνδέεται με ένα δακτύλιο βενζολίου στον οποίο έχει αντικατασταθεί ένα άτομο υδρογόνου. Άλλη κατηγορία αζωτούχων ενώσεων είναι τα αμινοξέα, που όπως υποδηλώνει το όνομά τους, στο ίδιο μόριο συνυπάρχουν μια αμίνη και ένα καρβοξυλικό οξύ. Το πιο απλό αμινοξύ είναι η γλυκίνη. Στο εργαστήριο θα περάσουμε κατευθείαν στην αλανίνη που είναι το αμέσως επόμενο αμινοξύ. Στον πίνακα IVγ φαίνεται η γεωμετρία του μορίου της αλανίνης. Σε αυτό όλα τα τα άτομα είναι τετραεδρικά (sp 3 ) πλην των δύο ατόμων (άνθρακα και οξυγόνου) που συμμετέχουν στο καρβονύλιο τα οποία είναι επίπεδα (sp 2 ). 9

10 Πίνακας ΙΙΙ: μόρια αζωτούχων ενώσεων 3 N N 2 Βιβλιογραφία: N 2 N (α) Η συγκρότηση του μορίου της αιθυλαμίνης. N 2 (β) Η συγκρότηση του μορίου της ανιλίνης (της πιο απλής αρωματικής αμίνης). N (γ) Η συγκρότηση του μορίου του αμινοξέος αλανίνη. Σπηλιόπουλος Ιωακείμ, Βασική οργανική χημεία, 2008, Εκδ. Σταμούλη ΑΕ, Βάρβογλης Αναστάσιος, Επίτομη οργανική χημεία, 2005, Ζήτη Πελαγία & Σια Ο.Ε. McMurry John, Οργανική Χημεία, Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, 2012 (ενιαίος τόμος) Πανεπιστημιακές εκδόσεις Κρήτης Klein David, rganic hemistry, 2012, Wiley, oboken, NJ 10

11 1.6 ΦYΛΛΟ ΠΑΡΟΥΣIΑΣΗΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜAΤΩΝ. Άσκηση 1η: ΓΕΩΜΕΤΡΙΑ ΤΩΝ ΜΟΡΙΩΝ ΣΤΑ ΟΡΓΑΝΙΚΑ ΥΛΙΚΑ Ονοματεπώνυμο: Αρ. μητρώου: Ονομασία 1. μεθάνιο 2. αιθάνιο 3. νερό 4. αιθανόλη 5. γλυκερόλη 6. διαιθυλαιθέρας Συντακτικός τύπος ημερομηνία Εξάμηνο: Στερεοχημική αποτύπωση με μοντέλα σφαίρας και ράβδου (ball-and-stick). Να σημειώσετε τους τετραεδρικούς άνθρακες (sp 3 ) και τους επίπεδους τριγωνικούς (sp 2 ). 7.οξικό οξύ 8. οξικό ανιόν 9. οξικός αιθυλεστέρας 10. αλανίνη 11

12 11. τολουόλιο 12. ανιλίνη Ερωτήσεις: 1. Ανάλογα με όσα διαπιστώσατε για το μόριο του νερού και του μεθανίου, τι μπορείτε να πείτε για τη γεωμετρία του μορίου της αμμωνίας; 2. Τα καρβοξυλικά οξέα, τα καρβοξυλικά ανιόντα και οι εστέρες είναι όλα καρβονυλικές ενώσεις. Ποιο είναι το κοινό τους γνώρισμα; Σε ποια από αυτά τα άτομα οξυγόνου είναι ισοδύναμα και σε ποια όχι; 3. Το ελαϊκό οξύ είναι συστατικό του ελαιόλαδου, του λινέλαιου του καρυδέλαιου, και άλλων φυτικών ελαίων. Αποτελείται από 18 άνθρακες εκ των οποίων οι δεκαεπτά ανήκουν σε ανθρακική αλυσίδα με ένα διπλό δεσμό στη θέση 9. Ο διπλός δεσμός μπορεί να έχει γεωμετρία cis- ή trans-. Σχηματίστε το μόριο του cis-ελαϊκού οξέος και να δείξετε ποιοι άνθρακες είναι τετραεδρικοί (sp 3 ) και ποιοι επίπεδοι τριγωνικοί (sp 2 ). 4. Τριεστέρες της γλυκερίνης: κατ αναλογία με το μόριο του οξικού αιθυλεστέρα που είδατε προηγουμένως, σχεδιάστε το μόριο του αντίστοιχου τρι-εστέρα της γλυκερίνης με οξικό οξύ (δηλαδή του οξικού τριεστέρα της γλυκερίνης). 12

Α Ε Τ. ΤΕΙ Αθήνας. Στ. Μπογιατζής, επίκουρος καθηγητής ΤΕΙ Αθήνας. ΤΕΙ Αθήνας / ΣΑΕΤ / Στ. Μπογιατζής

Α Ε Τ. ΤΕΙ Αθήνας. Στ. Μπογιατζής, επίκουρος καθηγητής ΤΕΙ Αθήνας. ΤΕΙ Αθήνας / ΣΑΕΤ / Στ. Μπογιατζής Στ. Μπογιατζής, επίκουρος καθηγητής Ομοιοπολικές χημικές ενώσεις Ενώσεις του άνθρακα Χαρακτηριστικές ομάδες Τετραεδρική μοριακή δομή Επίπεδη τριγωνική μοριακή δομή Ευθύγραμμη μοριακή δομή Τα οργανικά μόρια

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή γενική οργανική χημεία για συντηρητές) Ενότητα 2 - Ο σχηματισμός των δεσμών στις οργανικές χημικές ενώσεις

Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή γενική οργανική χημεία για συντηρητές) Ενότητα 2 - Ο σχηματισμός των δεσμών στις οργανικές χημικές ενώσεις Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή γενική οργανική χημεία για συντηρητές) Ενότητα 2 - Ο σχηματισμός των δεσμών στις οργανικές χημικές ενώσεις Βιβλίο McMurry: σελ. 3-22 Διδάσκων: Στ. Μπογιατζής Επίκουρος

Διαβάστε περισσότερα

R 1 R 2 R 3 ΕΞΕΤΑΣΗ ΛΙΠΑΡΩΝ ΥΛΩΝ: ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΟΞΥΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΛΑΔΙΩΝ. Λινολενικό (C 18:3 ) Ελαϊκό (C 18:1 ) Λινελαϊκό (C 18:2 )

R 1 R 2 R 3 ΕΞΕΤΑΣΗ ΛΙΠΑΡΩΝ ΥΛΩΝ: ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΟΞΥΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΛΑΔΙΩΝ. Λινολενικό (C 18:3 ) Ελαϊκό (C 18:1 ) Λινελαϊκό (C 18:2 ) ΕΞΕΤΑΣΗ ΛΙΠΑΡΩΝ ΥΛΩΝ: ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΟΞΥΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΛΑΔΙΩΝ Ελαϊκό οξύ διάρκεια 2 ώρες Στόχοι της άσκησης: Η εξοικείωση με τη χημική σύσταση των λιπαρών υλών. Η κατανόηση της όξινης υδρόλυσης ως παράγοντα

Διαβάστε περισσότερα

Α Ε Τ. ΤΕΙ Αθήνας. Ενότητα 3 Κορεσμένες και ακόρεστες ενώσεις. Κανόνες ονοματολογίας

Α Ε Τ. ΤΕΙ Αθήνας. Ενότητα 3 Κορεσμένες και ακόρεστες ενώσεις. Κανόνες ονοματολογίας Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή γενική οργανική χημεία για συντηρητές) Ενότητα 3 Κορεσμένες και ακόρεστες ενώσεις. Κανόνες ονοματολογίας Διδάσκων: Στ. Μπογιατζής Επίκουρος καθηγητής Το αιθυλένιο: ο πρώτος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ

ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ Τμήμα Τεχνολόγων Περιβάλλοντος Κατεύθυνσης Συντήρησης Πολιτισμικής Κληρονομιάς ΑΝΑΛΥΤΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ 1 η Ενότητα Ανασκόπηση βασικών εννοιών της χημείας. Δημήτριος Λαμπάκης Περιοδικός πίνακας Περιοδικός

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1ο: Πολλαπλής Επιλογής

ΘΕΜΑ 1ο: Πολλαπλής Επιλογής ΘΕΜΑ 1ο: Πολλαπλής Επιλογής (i) Ποιός απλός δεσμός C-C από αυτούς που δείχνονται με βέλος έχει το μικρότερο μήκος? (α) 3C (β) 3C C C (γ) 3C C C 2 (δ) C C C C(ε) 2 C C C C Το (δ) καθώς οι C είναι σε sp-sp

Διαβάστε περισσότερα

Δείτε πώς δυο άνθρακες δίνουν με υδρογόνο τρείς διαφορετικές χημικές ενώσεις:

Δείτε πώς δυο άνθρακες δίνουν με υδρογόνο τρείς διαφορετικές χημικές ενώσεις: Τι μελετά η Οργανική χημεία; Ποιες οι εξαιρέσεις; Τι υποστηρίζει η βιταλιστική θεωρία; Η 1 η σύνθεση οργανικής ουσίας στο εργαστήριο! Η βιταλιστική θεωρία καταρρίπτεται Πόσες οι οργανικές ενώσεις ; Περισσότερες

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. 24-4. Που οφείλεται η ικανότητα του άνθρακα να σχηματίζει τόσες πολλές ενώσεις; Ο άνθρακας έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά :

Οργανική Χημεία. 24-4. Που οφείλεται η ικανότητα του άνθρακα να σχηματίζει τόσες πολλές ενώσεις; Ο άνθρακας έχει ιδιαίτερα χαρακτηριστικά : Οργανική Χημεία ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ 24-1. Με τι ασχολείται η Οργανική Χημεία; Πεδίο ενασχόλησης του κλάδου της Χημείας που ονομάζεται Οργανική Χημεία είναι οι ενώσεις του άνθρακα (C). 24-2. Ποιες

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ

ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ 1 ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Οργανικές ενώσεις ονομάζονται οι χημικές ενώσεις που περιέχουν άνθρακα, εκτός από τις ενώσεις μονοξείδιο του άνθρακα (C), διοξείδιο του άνθρακα (C 2 ), ανθρακικό οξύ (H

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ. 2 η θεματική ενότητα: Χημικοί δεσμοί και μοριακές ιδιότητες

ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ. 2 η θεματική ενότητα: Χημικοί δεσμοί και μοριακές ιδιότητες ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ 2 η θεματική ενότητα: Χημικοί δεσμοί και μοριακές ιδιότητες Σχολή: Περιβάλλοντος Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Εκπαιδευτής: Χαράλαμπος Καραντώνης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΒΟΞΥΛΙΚΑ ΟΞΕΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΑ

ΚΑΡΒΟΞΥΛΙΚΑ ΟΞΕΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΑ ΚΑΡΒΟΞΥΛΙΚΑ ΟΞΕΑ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΑ Εισαγωγή στα Καρβοξυλικά Οξέα Ονοματολογία των Καρβοξυλικών Οξέων Δομή και Ιδιότητες των Καρβοξυλικών Οξέων Παρασκευή των Καρβοξυλικών Οξέων Αντιδράσεις των Καρβοξυλικών Οξέων

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. Χημεία καρβονυλικών ενώσεων & Κεφάλαιο 19: Αλδεϋδες και κετόνες

Οργανική Χημεία. Χημεία καρβονυλικών ενώσεων & Κεφάλαιο 19: Αλδεϋδες και κετόνες Οργανική Χημεία Χημεία καρβονυλικών ενώσεων & Κεφάλαιο 19: Αλδεϋδες και κετόνες 1. Καρβονυλικές ενώσεις Καρβονυλική ομάδα C=O σημαντικότερη λειτουργική ομάδα οργανικής χημείας Καρβονυλικές ομάδες βρίσκονται

Διαβάστε περισσότερα

Συντακτικός τύπος. Ο Στερεοχημικός τύπος μας δίνει την διάταξη των ατόμων στο χώρο. Ο Συντακτικός τύπος μας δίνει την διάταξη των ατόμων στο επίπεδο.

Συντακτικός τύπος. Ο Στερεοχημικός τύπος μας δίνει την διάταξη των ατόμων στο χώρο. Ο Συντακτικός τύπος μας δίνει την διάταξη των ατόμων στο επίπεδο. Ι σ ο μ έ ρεια 27 Ισομέρεια ονομάζουμε το φαινόμενο κατά το οποίο, δύο ή περισσότερες οργανικές ενώσεις έχουν τον ίδιο Μοριακό Τύπο, αλλά διαφέρουν στον Συντακτικό ή στον Στερεοχημικό Τύπο. π.χ. στο μοριακό

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ ΧΗΜΕΙΑΣ Οργανικές ενώσεις Οργανική Χημεία είναι ο κλάδος της Χημείας που ασχολείται με τις ενώσεις του άνθρακα (C). Οργανικές ενώσεις ονομάζονται οι χημικές ενώσεις που

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία Βοηθοί Φαρμακείου Β Εξάμηνο ΙΕΚ Ευόσμου

Οργανική Χημεία Βοηθοί Φαρμακείου Β Εξάμηνο ΙΕΚ Ευόσμου ΟΝΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΟΡΓΑΝΙΚΩΝ ΕΝΩΣΕΩΝ Κανόνες ονοματολογίας οργανικών ενώσεων 1) Εντοπίζουμε την κύρια ανθρακική αλυσίδα. Ως κύρια ανθρακική αλυσίδα θεωρείται η μεγαλύτερου μήκους συνεχής ανθρακική αλυσίδα, η

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 12 Γενική Θεώρηση Οργανικών Ενώσεων

Κεφάλαιο 12 Γενική Θεώρηση Οργανικών Ενώσεων Κεφάλαιο 12 Γενική Θεώρηση Οργανικών Ενώσεων Σύνοψη Στο κεφάλαιο αυτό περιγράφεται ο χημικός δεσμός του άνθρακα στις οργανικές ενώσεις. Κάθε άτομο άνθρακα συνδέεται με άλλα άτομα άνθρακα με απλό, διπλό

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 6 Οργανικά οξέα και βάσεις (Β μέρος) McMurry σελ , , , , ,

Ενότητα 6 Οργανικά οξέα και βάσεις (Β μέρος) McMurry σελ , , , , , Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή γενική οργανική χημεία για συντηρητές) Ενότητα 6 Οργανικά οξέα και βάσεις (Β μέρος) McMurry σελ. 62-73, 943-957, 1139-1144, 1148-1153, 1190-1195, 1207-1210 Διδάσκων: Στ.

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 1: Δομή και δεσμοί

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 1: Δομή και δεσμοί Οργανική Χημεία Κεφάλαιο 1: Δομή και δεσμοί 1. Οργανική χημεία Οργανικές ενώσεις μέχριτομισότου1800 αναφέρονταν σε ενώσεις από ζωντανούς οργανισμούς Wöhler το 1828 έδειξε ότι η ουρία, μία οργανική ένωση,

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χηµεία. Κεφάλαιο 17 & 18: Αλκοόλες, θειόλες, αιθέρες και εποξείδια

Οργανική Χηµεία. Κεφάλαιο 17 & 18: Αλκοόλες, θειόλες, αιθέρες και εποξείδια Οργανική Χηµεία Κεφάλαιο 17 & 18: Αλκοόλες, θειόλες, αιθέρες και εποξείδια 1. Αλκοόλες Ενώσεις που περιέχουν οµάδες υδροξυλίου συνδεδεµένες µε κορεσµένα άτοµα άνθρακα υβριδισµού sp 3 Βάσει παραπάνω ορισµού,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 10 / 11 /2013

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 10 / 11 /2013 ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 10 / 11 /2013 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α1 έως και Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΟΝΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ Δεύτερο συνθετικό (κορεσμένη ή ακόρεστη;) (απλοί, διπλοί, τριπλοί δεσμοί;)

ΠΙΝΑΚΑΣ ΟΝΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ Δεύτερο συνθετικό (κορεσμένη ή ακόρεστη;) (απλοί, διπλοί, τριπλοί δεσμοί;) Θ. Καπίας 1 ο ΓΕΛ ΕΛΕΥΘΕΡΙΟΥ ΚΟΡΔΕΛΙΟΥ, Β ΛΥΚΕΙΟΥ, ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 - ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΒΑΣΙΚΟΙ ΚΑΝΟΝΕΣ ΟΝΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ Πρώτο συνθετικό (αριθμός ατόμων C κύριας ανθρακικής αλυσίδας) 1 C μεθ- 2 C

Διαβάστε περισσότερα

Ονοματολογία Οργανικών Ενώσεων

Ονοματολογία Οργανικών Ενώσεων Όταν κάποια εποχή το πλήθος των οργανικών ενώσεων ήταν λιγοστό τότε η χρήση εμπειρικών ονομάτων για τον προσδιορισμό τους δεν δημιουργούσε κανένα πρόβλημα. Με την πρόοδο της χημικής έρευνας το πλήθος τους

Διαβάστε περισσότερα

Περίληψη Κεφαλαίου 2

Περίληψη Κεφαλαίου 2 Περίληψη Κεφαλαίου 2 Οργανικά µόρια: πολικούς οµοιοπολικούς δεσµούς λόγω ασύµµετρης κατανοµής e - (διαφορετική ηλεκτροαρνητικότητας ατόµων) Κάποιες ενώσεις υποδηλώνονται µε δοµές συντονισµού οι οποίες

Διαβάστε περισσότερα

Ακόρεστες λέγονται οι ενώσεις στις οποίες δύο τουλάχιστον άτοµα άνθρακα συνδέονται µεταξύ τους µε διπλό ή τριπλό δεσµό.

Ακόρεστες λέγονται οι ενώσεις στις οποίες δύο τουλάχιστον άτοµα άνθρακα συνδέονται µεταξύ τους µε διπλό ή τριπλό δεσµό. 2η Μεβάση το είδος των δεσµών που αναπτύσσονται µεταξύ των ατόµων άνθρακα, οι οργανικές ενώσεις διακρίνονται σε κορεσµένες και ακόρεστες. Κορεσµένεςλέγονται οι ενώσεις στις οποίες όλα τα άτοµα του άνθρακασυνδέονται

Διαβάστε περισσότερα

Αντιδράσεις υποκατάστασης

Αντιδράσεις υποκατάστασης Αντιδράσεις υποκατάστασης Στις αντιδράσεις υποκατάστασης δύο αντιδρώντα ανταλλάσσουν κάποιο τμήμα τους για να σχηματίσουν δύο νέα προϊόντα. Α δ+ - Β δ- + Γ δ+ - Δ δ- Α δ+ - Δ δ- + Γ δ+ - Β δ- Στις αντιδράσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΟΜΕΡΕΙΑ. Χημεία Α Λυκείου Χημεία ΓΠ Β Λυκείου (Επανάληψη) Ιωάννης Σ. Κάτσενος (Φυσικός MSc)

ΙΣΟΜΕΡΕΙΑ. Χημεία Α Λυκείου Χημεία ΓΠ Β Λυκείου (Επανάληψη) Ιωάννης Σ. Κάτσενος (Φυσικός MSc) ΙΣΟΜΕΡΕΙΑ Χημεία Α Λυκείου Χημεία ΓΠ Β Λυκείου (Επανάληψη) Ιωάννης Σ. Κάτσενος (Φυσικός MSc) Εισαγωγή Είναι το φαινόμενο κατά το οποίο 2 ή περισσότερες ενώσεις έχουν τον ίδιο μοριακό τύπο αλλά διαφορετικές

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική χηµεία Ονοµατολογία οργανικών ενώσεων (καλύπτει και την Γ Λυκείου) Ονοµατολογία

Οργανική χηµεία Ονοµατολογία οργανικών ενώσεων (καλύπτει και την Γ Λυκείου) Ονοµατολογία Ονοµατολογία Το όνοµα µιας οργανικής ένωσης εκφράζει µε µοναδικό τρόπο την ένωση, δείχνει τα στοιχεία από τα οποία αποτελείται το µόριό της και τον τρόπο που συντάσσονται τα άτοµα µεταξύ τους. Το όνοµα

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή γενική οργανική χημεία για συντηρητές)

Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή γενική οργανική χημεία για συντηρητές) Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή γενική οργανική χημεία για συντηρητές) Ενότητα 4 Κανόνες ονοματολογίας ανθρακικών ομάδων. Ισομέρεια McMurry σελ. 47-54, 73-121 145-156, 47-54 Διδάσκων: Στ. Μπογιατζής

Διαβάστε περισσότερα

Περίληψη 1 ου Κεφαλαίου

Περίληψη 1 ου Κεφαλαίου Περίληψη 1 ου Κεφαλαίου Άτοµο: θετικά φορτισµένος πυρήνας περικυκλωµένος από αρνητικά φορτισµένα ηλεκτρόνια Ηλεκτρονική δοµή ατόµου περιγράφεται από κυµατοσυνάρτηση Ηλεκτρόνια καταλαµβάνουν τροχιακά γύρω

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 17 & 18: Αλκοόλες, θειόλες, αιθέρες και εποξείδια

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 17 & 18: Αλκοόλες, θειόλες, αιθέρες και εποξείδια Οργανική Χημεία Κεφάλαιο 17 & 18: Αλκοόλες, θειόλες, αιθέρες και εποξείδια 1. Αλκοόλες Ενώσεις που περιέχουν ομάδες υδροξυλίου συνδεδεμένες με κορεσμένα άτομα άνθρακα υβριδισμού sp 3 Βάσει παραπάνω ορισμού,

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή γενική οργανική χημεία για συντηρητές)

Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή γενική οργανική χημεία για συντηρητές) Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή γενική οργανική χημεία για συντηρητές) Ενότητα 5 Δομές συντονισμού Οργανικά οξέα και βάσεις (Α μέρος) McMurry σελ. 57-73 Διδάσκων: Στ. Μπογιατζής Επίκουρος καθηγητής Το

Διαβάστε περισσότερα

Αντιδράσεις οργανικών οξέων οργανικών βάσεων.

Αντιδράσεις οργανικών οξέων οργανικών βάσεων. Αντιδράσεις οργανικών οξέων οργανικών βάσεων. Σύμφωνα με τους Brönsted Lowry: α) Οξύ είναι η ουσία η οποία μπορεί να δώσει ένα ή περισσότερα πρωτόνια. β) Βάση είναι η ουσία που μπορεί να δεχτεί ένα ή περισσότερα

Διαβάστε περισσότερα

Καρβονυλοενώσεις 1α) 1α 1β, Σχήμα χχχ)) Σχήμα χχχχ)

Καρβονυλοενώσεις 1α) 1α 1β, Σχήμα χχχ)) Σχήμα χχχχ) Καρβονυλοενώσεις Καρβονυλοενώσεις (1α) είναι η σημαντικότερη κατηγορία χημικών ενώσεων και χαρακτηρίζεται από ένα διπλό δεσμό μεταξύ ενός ατόμου άνθρακα και ενός οξυγόνου (το καρβονύλιο). Περιλαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικά Φαινόμενα

Ηλεκτρονικά Φαινόμενα Ηλεκτρονικά Φαινόμενα Το επαγωγικό όμως φαινόμενο οδηγεί στη διάχυση της πόλωσης και στο υπόλοιπο μόριο. Έτσι πολώνονται, με φθίνουσα όμως ένταση, και οι επόμενοι άνθρακες που είναι συνδεδεμένοι μέσω σ

Διαβάστε περισσότερα

Για τις ερωτήσεις Α1 έως και Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Για τις ερωτήσεις Α1 έως και Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ / Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 09/12/2012 ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α1 έως και Α4 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της ερώτησης και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

Σάββατο, 18 Μαρτίου 2017

Σάββατο, 18 Μαρτίου 2017 ΕΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΩΝ ΧΗΜΙΚΩΝ ASSCIATIN F GREEK CHEMISTS Ν. Π. Δ. Δ. Ν. 1804/1988 Κάνιγγος 27 106 82 Αθήνα Τηλ.: 210 38 21 524 210 38 29 266 Fax: 210 38 33 597 http://www.eex.gr E-mail: info@eex.gr 27 Kaningos

Διαβάστε περισσότερα

Χημεία Β Λυκείου Γενικής Παιδείας. Ασκήσεις τράπεζας θεμάτων στο 1 ο Κεφάλαιο

Χημεία Β Λυκείου Γενικής Παιδείας. Ασκήσεις τράπεζας θεμάτων στο 1 ο Κεφάλαιο Χημεία Β Λυκείου Γενικής Παιδείας Ασκήσεις τράπεζας θεμάτων στο 1 ο Κεφάλαιο 1) Θέμα 16503 (Ερώτημα 2.1. Α) Να γράψετε τους συντακτικούς τύπους και τα ονόµατα: α) ενός αλκενίου µε τρία άτοµα άνθρακα, β)

Διαβάστε περισσότερα

άνθρακα εκτός από CO, CO 2, H 2 CO 3, και τα ανθρακικά άλατα ( CO 2- Οργανική Χημεία : Η χημεία των ενώσεων του άνθρακα

άνθρακα εκτός από CO, CO 2, H 2 CO 3, και τα ανθρακικά άλατα ( CO 2- Οργανική Χημεία : Η χημεία των ενώσεων του άνθρακα Οργανικές ενώσεις : Όλες οι ενώσεις του άνθρακα εκτός από CO, CO 2, H 2 CO 3, και τα ανθρακικά άλατα ( CO 2-3 ) Οργανική Χημεία : Η χημεία των ενώσεων του άνθρακα Προέλευση οργανικών ενώσεων : κυρίως από

Διαβάστε περισσότερα

Μεθοδολογία Προβλημάτων

Μεθοδολογία Προβλημάτων Μεθοδολογία Προβλημάτων 39 Α. Προβλήματα εύρεσης του Μοριακού Τύπου χημικής ένωσης Ο Μοριακός τύπος μιας ένωσης μας δίνει το είδος των ατόμων που περιέχονται στο μόριο της ένωσης, αλλά και τον ακριβή τους

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. Κεφάλαια 20 & 21: Καρβοξυλικά οξέα, παράγωγα τους και αντιδράσεις ακυλο υποκατάστασης

Οργανική Χημεία. Κεφάλαια 20 & 21: Καρβοξυλικά οξέα, παράγωγα τους και αντιδράσεις ακυλο υποκατάστασης Οργανική Χημεία Κεφάλαια 20 & 21: Καρβοξυλικά οξέα, παράγωγα τους και αντιδράσεις ακυλο υποκατάστασης 1. Καρβοξυλικά οξέα Σημαντικά ακυλο (-COR) παράγωγα Πλήθος καρβοξυλικών ενώσεων στη φύση, π.χ. οξικό

Διαβάστε περισσότερα

1.Συμβολιςμοί Ονοματολογία Ιςομέρεια

1.Συμβολιςμοί Ονοματολογία Ιςομέρεια Χημεία Β Λτκείξτ Τπάοεζα θεμάσωμ 1 1.Συμβολιςμοί Ονοματολογία Ιςομέρεια 1.1 Να χαρακτηρίςετε τισ προτάςεισ που ακολουθούν ωσ ςωςτέσ ή ωσ λανθαςμένεσ και να αιτιολογήςετε τισ απαντήςεισ ςασ: 1. Κάθε χημική

Διαβάστε περισσότερα

7 ο Κεφάλαιο Οργανική Χημεία. Δ. Παπαδόπουλος, χημικός

7 ο Κεφάλαιο Οργανική Χημεία. Δ. Παπαδόπουλος, χημικός 7 ο Κεφάλαιο Οργανική Χημεία Δ. Παπαδόπουλος, χημικός Βύρωνας, 2015 Θεωρίες ερμηνείας του ομοιοπολικού δεσμού με βάση την κβαντική θεωρία. Θεωρία δεσμού σθένους. Θεωρία των μοριακών τροχιακών. Κάθε θεωρία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ

ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΦΟΙΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΧΗΜΕΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Δρ. ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΣ ΚΟΚΟΤΟΣ Email: ckokotos@chem.uoa.gr ΠΥΡΗΝΟΦΙΛΗ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΣΕ ΚΑΡΒΟΝΥΛΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑΤΑ 1. Ποιο άτομο έχει το ακόλουθο διάγραμμα ηλεκτρονικής δομής; 3d 4s 4p Ar 2. Σε καθεμιά από τις ακόλουθες σφαίρες αντιστοιχείστε τα άτομα των στοιχείων K, Rb, Ca και Br.

Διαβάστε περισσότερα

Μεσομερείς Δομές ή Δομές Συντονισμού

Μεσομερείς Δομές ή Δομές Συντονισμού Μεσομερείς Δομές ή Δομές Συντονισμού Σε περίπτωση ενώσεων που περιέχουν πολλαπλούς δεσμούς όπως το αιθυλένιο (αιθένιο), ο διπλός δεσμός δημιουργείται με συνεισφορά ενός ηλεκτρονίου από κάθε άτομο άνθρακα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ / Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ:

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ / Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ / Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 19-11-2017 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: ΟΛΙΒΙΑ ΠΕΤΡΑΚΗ, ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΓΕΡΟΝΤΟΠΟΥΛΟΣ, ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ ΓΚΙΤΑΚΟΥ, ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΤΣΙΠΟΣ, ΜΑΡΙΝΟΣ ΙΩΑΝΝΟΥ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Για τις

Διαβάστε περισσότερα

4. KAPB O Ξ ΥΛΙΚΑ ΟΞΕΑ

4. KAPB O Ξ ΥΛΙΚΑ ΟΞΕΑ > -Ί., ' 4. KAPB O Ξ ΥΛΙΚΑ ΟΞΕΑ ' V Iipl 87 ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΩΡΑ: 19 ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ: Καρβοξυλικά οξέα. 4. Ταξινόμηση των οξέων. 4.1 Κορεσμένα μονοκαρβοξυλικά οξέα - Αιθανικό οξύ. ΣΤΟΧΟΙ Στο τέλος αυτής της

Διαβάστε περισσότερα

Α Ε Τ. ΤΕΙ Αθήνας. Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή Γενική Οργανική Χημεία Για Συντηρητές) Ενότητα 1 Εισαγωγή. Διδάσκων: Στ.

Α Ε Τ. ΤΕΙ Αθήνας. Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή Γενική Οργανική Χημεία Για Συντηρητές) Ενότητα 1 Εισαγωγή. Διδάσκων: Στ. Οργανική Χημεία της συντήρησης (ή Γενική Οργανική Χημεία Για Συντηρητές) Ενότητα 1 Εισαγωγή Διδάσκων: Στ. Μπογιατζής Επίκουρος καθηγητής Προτεινόμενα βιβλία Α. Βάρβογλη. ΕΠΙΤΟΜΗ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ Εκδόσεις

Διαβάστε περισσότερα

Μοριακά Πρότυπα και Ομοιοπολικός Δεσμός

Μοριακά Πρότυπα και Ομοιοπολικός Δεσμός Μοριακά Πρότυπα και Ομοιοπολικός Δεσμός ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός αυτής της άσκησης είναι να κατανοήσουμε πληρέστερα τις θεωρίες που αναφέρονται στη δημιουργία του ομοιοπολικού δεσμού και στη γεωμετρία των μορίων,

Διαβάστε περισσότερα

2

2 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Η μικρότερη σταθερότητα της βινυλικής ρίζας (για παράδειγμα σε σχέση με τη μεθυλική) θα μπορούσε να εξηγηθεί στη βάση του πόσο ισχυρά έλκονται τα ηλεκτρόνια από το κάθε άτομο άνθρακα.

Διαβάστε περισσότερα

1.15 Ο δεσμός στο μεθάνιο και ο υβριδισμός τροχιακού

1.15 Ο δεσμός στο μεθάνιο και ο υβριδισμός τροχιακού 1.15 Ο δεσμός στο μεθάνιο και ο υβριδισμός τροχιακού Η δομή του Μεθανίου τετραεδρική γωνίες δεσμού = 109.5 Μήκη δεσμού = 110 pm αλλά η δομή εμφανίζεται ασυνεπής με την ηλεκτρονική διάταξη του άνθρακα Η

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ Ι Ενότητα 11: Ονοματολογία Οργανικών Ενώσεων

ΧΗΜΕΙΑ Ι Ενότητα 11: Ονοματολογία Οργανικών Ενώσεων ΧΗΜΕΙΑ Ι Ενότητα 11: Ονοματολογία Οργανικών Ενώσεων Χρυσή Κ. Καραπαναγιώτη Τμήμα Χημείας Ποια στοιχεία εμφανίζονται στις οργανικές ενώσεις; C, H, O, N, S Αλογόνα: F, Cl, Br, I P, As, ορισμένα μέταλλα C

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Μαρία Ηλιοπούλου, Βαγγέλης Στεφαδούρος, Μαρίνος Ιωάννου ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ:

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Μαρία Ηλιοπούλου, Βαγγέλης Στεφαδούρος, Μαρίνος Ιωάννου ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΧΗΜΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: 1 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 11 12 2016 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: Μαρία Ηλιοπούλου, Βαγγέλης Στεφαδούρος, Μαρίνος Ιωάννου ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α1 έως και Α4 να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ Η ΧΗΜΕΙΑ ΤΩΝ ΠΡΟΪΝΤΩΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗΣ ΧΡΗΣΗΣ

ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ Η ΧΗΜΕΙΑ ΤΩΝ ΠΡΟΪΝΤΩΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗΣ ΧΡΗΣΗΣ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ Η ΧΗΜΕΙΑ ΤΩΝ ΠΡΟΪΝΤΩΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗΣ ΧΡΗΣΗΣ Ισομέρεια, Β! Τάξη,1 ο ΕΠΑΛ 1 Ο Μαγευτικός αόρατος μικρόκοσμος της Οργανικής Χημείας Ασπιρίνη 2 Ο Άνθρακας, ο μοναδικός! Ο Άνθρακας είναι μοναδικός

Διαβάστε περισσότερα

5.3 Κατηγορίες οργανικών αντιδράσεων και μερικοί μηχανισμοί οργανικών αντιδράσεων

5.3 Κατηγορίες οργανικών αντιδράσεων και μερικοί μηχανισμοί οργανικών αντιδράσεων 5. Κατηγορίες οργανικών αντιδράσεων και μερικοί μηχανισμοί οργανικών αντιδράσεων Κατηγορίες οργανικών αντιδράσεων Η ταξινόμηση των οργανικών αντιδράσεων μπορεί να γίνει με δύο διαφορετικούς τρόπους : α.

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί ο σχηματισμός του CΗ 4 δεν μπορεί να ερμηνευθεί βάσει της διεγερμένης κατάστασης του ατόμου C;

Γιατί ο σχηματισμός του CΗ 4 δεν μπορεί να ερμηνευθεί βάσει της διεγερμένης κατάστασης του ατόμου C; Γιατί ο σχηματισμός του CΗ 4 δεν μπορεί να ερμηνευθεί βάσει της διεγερμένης κατάστασης του ατόμου C; 1. Οι 4 ομοιοπολικοί δεσμοί στο μεθάνιο θα ήταν δύο τύπων: ένας δεσμός από την επικάλυψη του τροχιακού

Διαβάστε περισσότερα

7. Μοριακή Γεωμετρία και Θεωρία του Χημικού Δεσμού

7. Μοριακή Γεωμετρία και Θεωρία του Χημικού Δεσμού 7. Μοριακή Γεωμετρία και Θεωρία του Χημικού Δεσμού ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Το μοντέλο VSEPR Διπολική ροπή και μοριακή γεωμετρία Θεωρία του δεσμού σθένους Περιγραφή πολλαπλών δεσμών Αρχές της θεωρίας των μοριακών τροχιακών

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. Βιολογικές Επιστήμες Βιολογία Γεωπονία Ιατρική κ.α. Βιοχημεία. Οργανική Χημεία. Φυσικές Επιστήμες Φυσική Μαθηματικά

Οργανική Χημεία. Βιολογικές Επιστήμες Βιολογία Γεωπονία Ιατρική κ.α. Βιοχημεία. Οργανική Χημεία. Φυσικές Επιστήμες Φυσική Μαθηματικά Πέτρος Ταραντίλης Αναπληρωτής Καθηγητής Εργαστήριο Χημείας, Τμήμα Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής του Ανθρώπου Ιερά Οδός 75, 118 55 Αθήνα, e-mail: ptara@aua.gr, Τηλ.: 210 529 4262, Fax: 210 529 4265 Βιοχημεία

Διαβάστε περισσότερα

CH 3 CH 2 CH 2 CH 3 CH OH CH 3 CH 2 COOH. 1. Ονοµασία οργανικών ενώσεων µε ανοικτή και συνεχή ανθρακική αλυσίδα χωρίς διακλαδώσεις.

CH 3 CH 2 CH 2 CH 3 CH OH CH 3 CH 2 COOH. 1. Ονοµασία οργανικών ενώσεων µε ανοικτή και συνεχή ανθρακική αλυσίδα χωρίς διακλαδώσεις. ΟΝΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΟΡΓΑΝΙΚΩΝ ΕΝΩΣΕΩΝ. Ονοµασία οργανικών ενώσεων µε ανοικτή και συνεχή ανθρακική αλυσίδα χωρίς διακλαδώσεις. Η ονοµασία των ενώσεων αυτών προκύπτει από συνδυασµό συνθετικών (τριών «συλλαβών»

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 26: Βιομόρια: υδατάνθρακες

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 26: Βιομόρια: υδατάνθρακες Οργανική Χημεία Κεφάλαιο 26: Βιομόρια: υδατάνθρακες 1. Γενικά Ενώσεις που απαντούν σε κάθε ζωντανό οργανισμό Άμυλο και ζάχαρη στις τροφές και κυτταρίνη στο ξύλο, χαρτί και βαμβάκι είναι καθαροί υδατάνθρακες

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 28: Βιομόρια-λιπίδια

Οργανική Χημεία. Κεφάλαιο 28: Βιομόρια-λιπίδια Οργανική Χημεία Κεφάλαιο 28: Βιομόρια-λιπίδια 1. Γενικά Λιπίδια: οργανικά μόρια που απαντούν στη φύση και απομονώνονται κατά την εκχύληση κυττάρων ή ιστών με άπολους οργανικούς διαλύτες Δύο γενικές κατηγορίες

Διαβάστε περισσότερα

O 3,44 S 2,58 N 3,04 P 2,19

O 3,44 S 2,58 N 3,04 P 2,19 Περιοδικός Πίνακας (Σύστημα) των Ατόμων Περιοδικό σύστημα είναι ο πίνακας στον οποίο κατατάσσονται όλα τα άτομα με βάση τον αριθμό των πρωτονίων (θετικά φορτισμένα σωματίδια) που ευρίσκονται στον πυρήνα

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα από την Τράπεζα Θεμάτων σχετιζόμενα με το 1 ο Κεφ. Χημείας Β Λυκείου. 7. Α) Να γράψετε τους συντακτικούς τύπους και τα ονόµατα:

Θέματα από την Τράπεζα Θεμάτων σχετιζόμενα με το 1 ο Κεφ. Χημείας Β Λυκείου. 7. Α) Να γράψετε τους συντακτικούς τύπους και τα ονόµατα: Θέματα από την Τράπεζα Θεμάτων σχετιζόμενα με το 1 ο Κεφ. Χημείας Β Λυκείου 1. Α) Να γράψετε τους συντακτικούς τύπους και τα ονόµατα: α) ενός αλκενίου µε τρία άτοµα άνθρακα β) µιας κορεσµένης µονοσθενούς

Διαβάστε περισσότερα

ΥΒΡΙ ΙΣΜΟΣ υβριδισµός

ΥΒΡΙ ΙΣΜΟΣ υβριδισµός ΥΒΡΙ ΙΣΜΟΣ Οσχηµατισµός δεσµών µε απλή επικάλυψη ατοµικών τροχιακών, σε πολλές περιπτώσεις, αδυνατεί να ερµηνεύσει τη δοµή των µορίων, όπως π.χ. των οργανικών ενώσεων. Μια προωθηµένη αντίληψη για την ερµηνεία

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 20 ο. Το σχήμα των μορίων

Μάθημα 20 ο. Το σχήμα των μορίων Μάθημα 20 ο Το σχήμα των μορίων Tα μόρια Μπορεί να είναι μη πολικά έστω και άν οι δεσμοί μεταξύ των ατόμων τους είναι πολωμένοι Δεν είναι επίπεδα (έχουν τρισδιάστατη διάταξη στο χώρο) Γενική και Ανόργανη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΗΡΟΙ- ΛΙΠΗ- ΕΛΑΙΑ- ΣΑΠΩΝΕΣ ΑΠΟΡΡΥΠΑΝΤΙΚΑ- ΦΩΣΦΟΛΙΠΙΔΙΑ. ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Γενικό Τμήμα Εργαστήριο Χημείας, Καθηγητής Μόσχος Πολυσίου

ΚΗΡΟΙ- ΛΙΠΗ- ΕΛΑΙΑ- ΣΑΠΩΝΕΣ ΑΠΟΡΡΥΠΑΝΤΙΚΑ- ΦΩΣΦΟΛΙΠΙΔΙΑ. ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Γενικό Τμήμα Εργαστήριο Χημείας, Καθηγητής Μόσχος Πολυσίου ΚΗΡΟΙ- ΛΙΠΗ- ΕΛΑΙΑ- ΣΑΠΩΝΕΣ ΑΠΟΡΡΥΠΑΝΤΙΚΑ- ΦΩΣΦΟΛΙΠΙΔΙΑ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Γενικό Τμήμα Εργαστήριο Χημείας, Καθηγητής Μόσχος Πολυσίου ΚΗΡΟΙ Κηροί είναι μίγματα εστέρων καρβοξυλικών οξέων και

Διαβάστε περισσότερα

ΠΩΣ ΙΑΤΑΣΣΟΝΤΑΙ ΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΣΤΙΒΑ Α

ΠΩΣ ΙΑΤΑΣΣΟΝΤΑΙ ΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΣΤΙΒΑ Α 1 ΠΩΣ ΙΑΤΑΣΣΟΝΤΑΙ ΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΣΤΙΒΑ Α Πριν προχωρήσουµε στον τρόπο που συνδέονται τα άτοµα σκέψου τα παρακάτω και επιστράτευσε τη φαντασία σου για να µπορέσεις να καταλάβεις καλύτερα πως

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΟΝΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΟΝΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΟΝΟΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ 1. Να γράψετε τους συντακτικούς τύπους των ενώσεων: 1. 3-πεντινάλη 2. 1,2-πενταδιένιο 3. τετραχλωρομεθάνιο 4. βουτανικός μεθυλεστέρας 5. φθορο-προπανόνη 6. τριχλωρο-αιθανικό οξύ

Διαβάστε περισσότερα

5.1 Ονοματολογία Αλκενίων. ρ. Χάρης Ε. Σεμιδαλάς Επίκουρος Καθηγητής ΑΤΕΙ Αθήνας

5.1 Ονοματολογία Αλκενίων. ρ. Χάρης Ε. Σεμιδαλάς Επίκουρος Καθηγητής ΑΤΕΙ Αθήνας 5.1 Ονοματολογία Αλκενίων ρ. Χάρης Ε. Σεμιδαλάς Επίκουρος Καθηγητής ΑΤΕΙ Αθήνας Αλκένια Τα αλκένια είναι υδρογονάνθρακες που περιέχουν ένα διπλό δεσμό άνθρακα-άνθρακα λέγονται επίσης "ολεφίνες" χαρακτηρίζονται

Διαβάστε περισσότερα

7 ο Κεφάλαιο Οργανική Χημεία. Δ. Παπαδόπουλος, χημικός

7 ο Κεφάλαιο Οργανική Χημεία. Δ. Παπαδόπουλος, χημικός 7 ο Κεφάλαιο Οργανική Χημεία Δ. Παπαδόπουλος, χημικός ΓΕΛ Καρέα, 2018 Θεωρίες ερμηνείας του ομοιοπολικού δεσμού με βάση την κβαντική θεωρία. Θεωρία δεσμού σθένους. Θεωρία των μοριακών τροχιακών. Κάθε θεωρία

Διαβάστε περισσότερα

Οργανική Χηµεία. Κεφάλαιο 26: Βιοµόρια: υδατάνθρακες

Οργανική Χηµεία. Κεφάλαιο 26: Βιοµόρια: υδατάνθρακες Οργανική Χηµεία Κεφάλαιο 26: Βιοµόρια: υδατάνθρακες 1. Γενικά Ενώσεις που απαντούν σε κάθε ζωντανό οργανισµό Άµυλο και ζάχαρη στις τροφές και κυτταρίνη στο ξύλο, χαρτί και βαµβάκι είναι καθαροί υδατάνθρακες

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ 1 ο 1. Πόσα ηλεκτρόνια στη θεµελιώδη κατάσταση του στοιχείου 18 Ar έχουν. 2. Ο µέγιστος αριθµός των ηλεκτρονίων που είναι δυνατόν να υπάρχουν

ΘΕΜΑ 1 ο 1. Πόσα ηλεκτρόνια στη θεµελιώδη κατάσταση του στοιχείου 18 Ar έχουν. 2. Ο µέγιστος αριθµός των ηλεκτρονίων που είναι δυνατόν να υπάρχουν ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο Απαντήσεις των ερωτήσεων από πανελλήνιες 2001 2014 ΘΕΜΑ 1 ο 1. Πόσα ηλεκτρόνια στη θεµελιώδη κατάσταση του στοιχείου 18 Ar έχουν µαγνητικό κβαντικό αριθµό m l = 1 ; α. 6. β. 8. γ. 4. δ. 2.

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΒΟΞΥΛΙΚΑ ΟΞΕΑ Ονοματολογία κατά IUPAC

ΚΑΡΒΟΞΥΛΙΚΑ ΟΞΕΑ Ονοματολογία κατά IUPAC ΚΑΡΒΟΞΥΛΙΚΑ ΟΞΕΑ Καρβοξυλικά Οξέα ΚΑΡΒΟΞΥΛΙΚΑ ΟΞΕΑ Ονοματολογία κατά IUPA Ονομασία μητρικής ένωσης : 1. Η μακρύτερη ανθρακική αλυσίδα που περιέχει την καρβοξυλομάδα. λαμβάνεται ως η βασική δομή (η καρβοξυλομάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΧΗΜΙΚΗ ΜΕΤΑΤΟΠΙΣΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΧΗΜΙΚΗ ΜΕΤΑΤΟΠΙΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΧΗΜΙΚΗ ΜΕΤΑΤΟΠΙΣΗ Το πρώτο φάσµα σε παλµογράφο οργανικής χηµικής ένωσης στο οποίο παριστάνεται η χηµική µετατόπιση των πρωτονίων που την απαρτίζουν. Συγκεκριµένα το φάσµα αναφέρεται στην αιθανόλη

Διαβάστε περισσότερα

R X + NaOH R- OH + NaX

R X + NaOH R- OH + NaX 3. Αντιδράσεις υποκατάστασης (αντικατάστασης) Στις αντιδράσεις αντικατάστασης μετέχουν πάντα δύο αντιδρώντα που ανταλλάσουν κάποιο τμήμα τους για να σχηματιστούν δύο νέα προϊόντα, σύμφωνα με το σχήμα:

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΑΛΚΟΟΛΕΣ. Print to PDF without this message by purchasing novapdf (http://www.novapdf.com/)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΑΛΚΟΟΛΕΣ. Print to PDF without this message by purchasing novapdf (http://www.novapdf.com/) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΑΛΚΟΟΛΕΣ Λυμένες ασκήσεις 1 11,2 L αιθενίου, μετρημένα σε συνθήκες STP, αντιδρούν με περίσσεια υδρατμών παρουσία καταλύτη. Η οργανική ένωση που προκύπτει καίγεται πλήρως με οξυγόνο. Να υπολογίσετε

Διαβάστε περισσότερα

20/3/2017. βουταναμίνη ή βούτυλ-αμίνη. 2-μέθυλ-προπαναμίνη ή ισό-βούτυλ-αμίνη. 1-μέθυλ-προπαναμίνη ή δευτεροταγής βούτυλ-αμίνη

20/3/2017. βουταναμίνη ή βούτυλ-αμίνη. 2-μέθυλ-προπαναμίνη ή ισό-βούτυλ-αμίνη. 1-μέθυλ-προπαναμίνη ή δευτεροταγής βούτυλ-αμίνη 3 η ΣΕΙΡΑ ΑΣΚΗΣΕΩΝ 20/3/2017 1. Να γράψετε τη σκελετική δομή και να δώσετε το όνομα σε όλες τις πρωτοταγείς και δευτεροταγείς αμίνες με μοριακό τύπο 411 (1.5 μονάδα) Πρωτοταγείς αμίνες Η 2 βουταναμίνη

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΕΤΩΝ ΜΕ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΘΕΜΑΤΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΕΤΩΝ ΜΕ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΩΝ ΕΤΩΝ ΜΕ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1 ο 1. Η ένωση µε µοριακό τύπο C 6 H 6 ανήκει: 2. Η ένωση µε µοριακό τύπο C 11 H 20 ανήκει: 3. Η ένωση µε µοριακό τύπο C 10 H 20 ανήκει: 4. Η ένωση

Διαβάστε περισσότερα

Εύρεση Συντακτικού τύπου από ονομασία

Εύρεση Συντακτικού τύπου από ονομασία Εύρεση Συντακτικού τύπου από ονομασία ΑΛΚΑΝΙΑ μεθάνιο βουτάνιο 2-μεθυλοπροπάνιο 1 2-μεθυλοβουτάνιο 2 διμεθυλοπροπάνιο 2,3-διμεθυλοβουτάνιο 2,2-διμεθυλοβουτάνιο 2,3-διμεθυλοπεντάνιο 4,4-διμεθυλοπεντάνιο

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6

ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΧΗΜΕΙΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Οργανικές ονομάζονται οι ενώσεις που στο μόριο τους περιέχουν τουλάχιστον ένα ατομο άνθρακα. Εξαίρεση αποτελούν CΟ 2, CΟ, ανθρακικό οξύ (Η

Διαβάστε περισσότερα

Χημεία Β Λυκείου ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ - ΣΤΟΙΧΕΙΟΜΕΤΡΙΑ CH CH CH CH \ / CH O

Χημεία Β Λυκείου ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ - ΣΤΟΙΧΕΙΟΜΕΤΡΙΑ CH CH CH CH \ / CH O Χημεία Β Λυκείου ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΟΡΓΑΝΙΚΗΣ - ΣΤΟΙΧΕΙΟΜΕΤΡΙΑ Θέμα 1 ο.... 1.1. Ποια από τις παρακάτω ουσίες δεν είναι οργανική; α) C H 5 Cl, β) C 5 H 11 H, γ) CH 3 CH MgCl, δ) NaHCΟ 3. 1.. Ποια από

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Β ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 21/04/ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6)

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Β ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 21/04/ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6) ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Β ΤΑΞΗ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 21/04/2017 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6) ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Για τις ερωτήσεις Α1 έως και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της ερώτησης

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΡΕΣΜΕΝΕΣ ΜΟΝΟΣΘΕΝΕΙΣ ΑΛΚΟΟΛΕΣ

ΚΟΡΕΣΜΕΝΕΣ ΜΟΝΟΣΘΕΝΕΙΣ ΑΛΚΟΟΛΕΣ ΚΟΡΕΣΜΕΝΕΣ ΜΟΝΟΣΘΕΝΕΙΣ ΑΛΚΟΟΛΕΣ Πρόκειται για αλκοόλες που διαθέτουν µόνο ένα υδροξύλιο και η ανθρακική τους αλυσίδα είναι κορεσµένη (µόνο απλοί δεσµοί). Ο γενικός τους τύπος είναι C ν ν+1 H ή R-H (όπου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2016 Β ΦΑΣΗ ΧΗΜΕΙΑ. Ηµεροµηνία: Τετάρτη 4 Μαΐου 2016 ιάρκεια Εξέτασης: 2 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2016 Β ΦΑΣΗ ΧΗΜΕΙΑ. Ηµεροµηνία: Τετάρτη 4 Μαΐου 2016 ιάρκεια Εξέτασης: 2 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΤΑΞΗ: Β ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ: ΘΕΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑ Α Ηµεροµηνία: Τετάρτη 4 Μαΐου 2016 ιάρκεια Εξέτασης: 2 ώρες ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθµό κάθε µίας από

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Β Λυκείου

ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Β Λυκείου ΧΗΜΕΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Β Λυκείου Κάθε αντίτυπο φέρει την υπογραφή ενός εκ των συγγραφέων Σειρά: Γενικό Λύκειο Θετικές Επιστήμες Κάκια αγιόγλου Μαρίνος Ιωάννου Σπύρος Πάγκαλος, Χημεία Β Λυκείου Γενικής

Διαβάστε περισσότερα

Η Συντακτική Ισομέρεια (Σ.Τ.) εμφανίζει τρία είδη

Η Συντακτική Ισομέρεια (Σ.Τ.) εμφανίζει τρία είδη Ίδιος Μοριακός Τύπος (Μ.Τ.) αλλά διαφορετικός Συντακτικός Τύπος (Σ.Τ.) Η Συντακτική Ισομέρεια (Σ.Τ.) εμφανίζει τρία είδη α) Ισομέρεια αλυσίδας (αφορά ενώσεις με διαφορετική ανθρακική αλυσίδα) Με 4 άτομα

Διαβάστε περισσότερα

Οι δομές, οι οποίες δεν περιέχουν τυπικά φορτία υψηλά (δηλαδή είναι 2) είναι:

Οι δομές, οι οποίες δεν περιέχουν τυπικά φορτία υψηλά (δηλαδή είναι 2) είναι: Answers to Homework Set 3 12162016 1. Πριν από μερικά χρόνια δημοσιεύθηκε η σύνθεση του ιόντος 5 +. Ποια είναι η πλέον πιθανή α) γεωμετρία ηλεκτρονικών ζευγών, και β) μοριακή γεωμετρική δομή του ιόντος

Διαβάστε περισσότερα

Τα χημικά στοιχεία που είναι επικρατέστερα στους οργανισμούς είναι: i..

Τα χημικά στοιχεία που είναι επικρατέστερα στους οργανισμούς είναι: i.. ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ «XHMIKH ΣΥΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΚΥΤΤΑΡΟΥ» ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΑΙ Η ΧΗΜΕΙΑ ΤΗΣ ΖΩΗΣ Α. ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ ΜΕΣΑ ΣΤΗΝ ΤΑΞΗ 1. Όταν αναφερόμαστε στον όρο «Χημική Σύσταση του Κυττάρου», τί νομίζετε ότι

Διαβάστε περισσότερα

Επιφανειακή οξεοβασική κατάλυση

Επιφανειακή οξεοβασική κατάλυση Επιφανειακή οξεοβασική κατάλυση Μια μεγάλη κατηγορία στερεών καταλυτών εκδηλώνουν επιφανειακή οξεοβασική συμπεριφορά γ-αl 2 O 3, SiO 2, TiO 2, MgO, SiO 2 -Al 2 O 3, ζεόλιθοι Στην επιφάνεια τέτοιων οξειδίων

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1 Χημικός δεσμός

Κεφάλαιο 1 Χημικός δεσμός Κεφάλαιο 1 Χημικός δεσμός 1.1 Άτομα, Ηλεκτρόνια, και Τροχιακά Τα άτομα αποτελούνται από + Πρωτόνια φορτισμένα θετικά μάζα = 1.6726 X 10-27 kg Νετρόνια ουδέτερα μάζα = 1.6750 X 10-27 kg Ηλεκτρόνια φορτισμένα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ. Καθηγητής Μόσχος Πολυσίου / Εργαστήριο Γενικής Χημείας Γ.Π.Α.

ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ. Καθηγητής Μόσχος Πολυσίου / Εργαστήριο Γενικής Χημείας Γ.Π.Α. ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ Καθηγητής Μόσχος Πολυσίου / Εργαστήριο Γενικής Χημείας Γ.Π.Α. ΟΡΓΑΝΙΚΕΣ ΕΝΩΣΕΙΣ Η Οργανική Χημεία μελετά τις ενώσεις του άνθρακα. Ο Wohler το828 πρώτος παρασκεύασε οργανική ένωση από ανόργανο

Διαβάστε περισσότερα

Μάθημα 21 ο. Το σχήμα των μορίων. Θεωρία VSEPR. Θεωρία Δεσμού Σθένους- Υβριδισμός

Μάθημα 21 ο. Το σχήμα των μορίων. Θεωρία VSEPR. Θεωρία Δεσμού Σθένους- Υβριδισμός Μάθημα 21 ο Το σχήμα των μορίων Θεωρία VSEPR Θεωρία Δεσμού Σθένους- Υβριδισμός Συμβολισμός A = Κεντρικό άτομο X = Συναρμοτής E = Μονήρες ζεύγος SN: Στερεοχημικός αριθμός Γενική και Ανόργανη Χημεία 2016-17

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ

ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΘΕΜΑΤΑ 1. Στην ετικέτα φιάλης νερού Λουτρακίου (atural Mineral Water) αναγράφεται η τιμή ολικής σκληρότητας 89 αμερικανικοί βαθμοί σκληρότητας. Πόσα ml προτύπου διαλύματος EDTA

Διαβάστε περισσότερα

πρωτεϊνες νουκλεϊκά οξέα Βιολογικά Μακρομόρια υδατάνθρακες λιπίδια

πρωτεϊνες νουκλεϊκά οξέα Βιολογικά Μακρομόρια υδατάνθρακες λιπίδια πρωτεϊνες νουκλεϊκά οξέα Βιολογικά Μακρομόρια υδατάνθρακες λιπίδια Περιγραφή μαθήματος Επανάληψη σημαντικών εννοιών από την Οργανική Χημεία Χημική σύσταση των κυττάρων Μονοσακχαρίτες Αμινοξέα Νουκλεοτίδια

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΉ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ

ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΉ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΉ ΣΤΗΝ ΟΡΓΑΝΙΚΗ ΧΗΜΕΙΑ Οργανικές ενώσεις είναι οι ενώσεις που περιέχουν άνθρακα, εκτός από κάποιες οι οποίες εξετάζονται από την Ανόργανη Χημεία παρόλο που περιέχουν άνθρακα. Στις

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Χ Η Μ Ε Ι Α Σ - Β ΛΥΚΕΙΟΥ 1 Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΑΙ 2 Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ. Θέμα 1 ο

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Χ Η Μ Ε Ι Α Σ - Β ΛΥΚΕΙΟΥ 1 Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΑΙ 2 Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ. Θέμα 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Χ Η Μ Ε Ι Α Σ - Β ΛΥΚΕΙΟΥ 1 Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΚΑΙ 2 Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ Θέμα 1 ο Α. Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση σε καθεμία από τις επόμενες ερωτήσεις (σε καποιες περιπτώσεις υπάρχουν παραπάνω από ένα σωστό)

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Α. Εισαγωγικές έννοιες ΜΕΣΑ ΣΤΑ ΚΥΤΤΑΡΑ Μπορούμε να διακρίνουμε δύο περιβάλλοντα ΥΔΡΟΦΙΛΟ υδατικό κυτταρόπλασμα ΥΔΡΟΦΟΒΟ λιπιδικο-μεμβρανικό Δηλαδή τα μόρια χαρακτηρίζονται έτσι λόγω της υδρόφοβης φύσης

Διαβάστε περισσότερα

Διαμόρφωση-διαμορφωμερή

Διαμόρφωση-διαμορφωμερή Οργανική Χημεία Πέτρος Ταραντίλης Αναπληρωτής Καθηγητής Εργαστήριο Χημείας, Τμήμα Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής του Ανθρώπου Ιερά Οδός 75, 118 55 Αθήνα, e-mail: ptara@aua.gr, Τηλ.: 210 529 4262, Fax:

Διαβάστε περισσότερα

καρβοξυλικά οξέα μεθυλοπροπανικό οξύ

καρβοξυλικά οξέα μεθυλοπροπανικό οξύ 112 4.1. Κορεσμένα μονο - Αιθανικό οξύ Γενικά Τα κορεσμένα μονο προκύπτουν θεωρητικά από τα αλκάνια, αν αντικαταστήσουμε ένα άτομο υδρογόνου με τη ρίζα καρβοξύλιο -COOH. Έχουν το γενικό τύπο: C ν H 2ν+1

Διαβάστε περισσότερα

Αντιδράσεις προσθήκης στο καρβονύλιο των αλδεϋδών και κετονών.

Αντιδράσεις προσθήκης στο καρβονύλιο των αλδεϋδών και κετονών. Στις αλδεΰδες και κετόνες, ο διπλός άνθρακα με οξυγόνο (>C=O) είναι ισχυρά πολωμένος. Εξαιτίας αυτού οι καρβονυλικές ενώσεις δίνουν εύκολα αντιδράσεις προσθήκης με ενώσεις του τύπου ΗΑ. δ C δ Ο δ δ Η Α

Διαβάστε περισσότερα