ΓΕΝΙΚΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΥΡΙΩΝ ΑΛΙΕΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΞΕΝΙΚΑ ΕΙΔΗ ΠΟΥ ΑΛΙΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΚΥΠΡΟ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΓΕΝΙΚΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΥΡΙΩΝ ΑΛΙΕΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΞΕΝΙΚΑ ΕΙΔΗ ΠΟΥ ΑΛΙΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΚΥΠΡΟ"

Transcript

1 ΓΕΝΙΚΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΥΡΙΩΝ ΑΛΙΕΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΞΕΝΙΚΑ ΕΙΔΗ ΠΟΥ ΑΛΙΕΥΟΝΤΑΙ ΣΤΗ ΚΥΠΡΟ Λουϊζίδου Παρασκευή BSc Βιολογία MSc Ωκεανογραφία και Διαχείριση Παράκτιας Ζώνης Marine and Environmental Research Lab Ltd

2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Γενική βιολογία κύριων αλιευμάτων Οστεϊχθύες Χονδριχθύες Κεφαλόποδα Καρκινοειδή Ξενικά είδη που αλιεύονται στην Κύπρο εμπορικής αξίας επικίνδυνα

3 Τί είναι τα αλιεύματα? Αλιεύματα ή αλιευτικοί πόροι: όλοι οι υδρόβιοι οργανισμοί τους οποίους χρησιμοποιεί ο άνθρωπος κυρίως για τη διατροφή του Ποιοι οργανισμοί αποτελούν τα αλιεύματα λοιπόν?

4 ΚΥΡΙΑ ΑΛΙΕΥΜΑΤΑ Ψάρια : Χονδριχθύες - Οστειχθύες Καρκινοειδή (Γαρίδες, Καραβίδες, Αστακοί, Καβούρια) Κεφαλόποδα (Σουπιές, Καλαμάρια, Χταπόδια)

5 ΑΝΑΛΟΓΑ ΜΕ ΤΗ ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗ ΣΤΗΛΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΒΥΘΟΒΙΑ: (μεγαλύτερο μέρος της ζωής τους πάνω ή κοντά στο βυθό) π.χ. μπαρμπούνι, στρίλια, λυθρίνι, σορκός, φαγκρί, συναγρίδα, ορφός, χταπόδι ΠΕΛΑΓΙΚΑ: (ζουν κυρίως κοντά στην επιφάνεια) π.χ. σαρδέλα, σαυρίδι, γαύρος, ξιφίας, τόνος, στρογγυλόρεγγα ΜΕΣΟΠΕΛΑΓΙΚΑ (με ενδιάμεση συμπεριφορά) π.χ. μαρίδα, γόππα, μινέρι, καλαμάρι

6 διατροφικών αναγκών πίεσης αλιευτικών αποθεμάτων ανάγκη για ανάπτυξη σχεδίων διαχείρισης Σκοπός? ΑΕΙΦΟΡΙΑ (Αεί + φέρω) χρήση φυσικών οικοσυστημάτων και πηγών ενέργειας, ώστε να εξασφαλίζεται η μελλοντική ποιότητα και ισορροπία Για να σχεδιαστεί το πλάνο διαχείρισης είναι απαραίτητη η γνώση της βιολογίας των αλιευτικών πόρων συνήθειες αναπαραγωγής (π.χ. αναπαραγωγική περίοδος) χώρος εξάπλωσης και ενδιαίτημα ώστε τα αποθέματα να προστατευτούν και να διατηρηθούν Επιβίωση των προνυμφών και ιχθυδίων των ψαριών Ανάπτυξη των ψαριών Διαχείριση των φυσικών ιχθυαποθεμάτων

7 Ψάρια Χονδριχθύες - Οστειχθύες Τί είναι Ψάρια Εξωτερική Μορφολογία Ανατομία Διαφορές Χονδριχθύων - Οστειχθύων Αναπνευστικό Σύστημα - Βράγχια Αναπαραγωγικό Σύστημα - Κύκλος Ζωής Διατροφή Αισθητήρια Όργανα

8 Ψάρια: Τί είναι? Υδρόβιοι Σπονδυλωτοί οργανισμοί Αναπνέουν με βράγχια Σώμα σκεπασμένο με λέπια Αμφίπλευρη συμμετρία Πτερύγια για μετακίνηση και ισορροπία Δίχωρη καρδιά με φλεβικό αίμα Ιδιαίτερο αισθητήριο όργανο πλευρική γραμμή Μέγεθός: 20m Φαλαινοκαρχαρίας Γωβιοί νάνοι 1 cm. Εξαιρέσεις? χωρίς λέπια (μουδιάστρα) Χωρίς αμφίπλευρη συμμετρία (γλώσσα) Που πετούν! (χελιδονόψαρα) που αναπνέουν με το δέρμα τους (χέλια)

9 Εξωτερική μορφολογία Βραγχιακό επικάλυμμα 1 ο Ραχιαίο Πτερύγιο 2 ο Ραχιαίο Πτερύγιο Ουραίο Πτερύγιο Θωρακικά Πτερύγια Βραγχιακή σχισμή Κοιλιακά Πτερύγια Εδρικό Πτερύγιο

10 Νευρικό Πεπτικό Αναπαραγωγικό Ανατομία Στόμα

11 ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΧΟΝΔΡΙΧΘΥΩΝ- ΟΣΤΕΙΧΘΥΩΝ ΧΟΝΔΡΙΧΘΥΕΣ (Καρχαρίες, σελάχια, ράγιες) Χόνδρινος σκελετός 5-7 ζεύγη βραγχιακών σχισμών ΟΣΤΕΙΧΘΥΕΣ Οστέινος σκελετός 4 ζεύγη βραγχίων 1 ζεύγος βραγχιακών σχισμών βραγχιακό επικάλυμμα Εξελικτικά νεότεροι από τους Χονδριχθύες

12 Λέπια Οστειχθύων Λέπια Χονδριχθύων Πλακοειδή Υπολογισμός ηλικίας

13 ΠΛΕΥΣΤΟΤΗΤΑ ΧΟΝΔΡΙΧΘΥΕΣ(Καρχαρίες, σελάχια) Μεγάλο ήπαρ (συκώτι) γεμάτο λίπος ΟΣΤΕΙΧΘΥΕΣ Νηκτική κύστη (σάκος γεμάτος με αέρα)

14 ΚΙΝΗΣΗ ατρακτοειδές / υδροδυναμικό σχήμα αύξηση ταχύτητας ΑΜΥΝΑ, ΚΑΜΟΥΦΛΑΖ Σχήμα/χρώμα : αόρατο στους θηρευτές Βιοφωσφορισμός

15 Η έκτη αίσθηση των ψαριών - Πλευρική γραμμή Μία γραμμή κατά μήκος του σώματος Αποτελείται από έναν αγωγό, αισθητήρια κύτταρα (νευρομαστούς) και ένα πλευρικό νεύρο ευαίσθητο στη θερμότητα, τους κραδασμούς του νερού, το φως, τις μεταβολές της πίεσης Συμπληρώνει την ακουστική ευαισθησία «Αφή από απόσταση» Σημαντική για τη συνοχή του σμήνους, αυξάνοντας τις πιθανότητες επιβίωσης

16 Εξωτερικά ερεθίσματα (κινήσεις του νερού) διεγείρουν τα τριχίδια των νευρομαστών, οι οποίοι μετατρέπουν την μηχανική ενέργεια σε ηλεκτρικό σήμα και μεταφέρουν τη πληροφορία στον εγκέφαλο μέσω του νεύρου της πλευρικής γραμμής.

17 Χονδριχθύες Φύσιγγες του Lorenzini Οι φύσιγγες είναι η προέκταση της πλευρικής γραμμής στο ρύγχος, συνδέονται με το νευρικό σύστημα και είναι ευαίσθητοι στις αλλαγές θερμοκρασίας και στα μαγνητικά πεδία εντοπισμός της λείας, μετανάστευση, προσανατολισμός

18 ΠΡΟΣΛΗΨΗ ΟΞΥΓΟΝΟΥ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΡΟ - ΑΝΑΠΝΟΗ Ατμοσφαιρικός αέρας : 21% Ο 2 Θαλασσινό νερό: 1% Ο 2 Βράγχια οστείνα ή χόνδρινα τόξα συγκρατούν βραγχιακά φύλλα σε κάθε βρ. φύλλο βραγχιακά ελάσματα Η κυκλοφορία του νερού και η επαφή του με τα βράγχια εξασφαλίζεται με τις αναπνευστικές κινήσεις.

19 ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Συνήθως Γονοχωριστικά ΧΟΝΔΡΙΧΘΥΕΣ ΟΣΤΕΙΧΘΥΕΣ γονοπόδια

20 Ερμαφροδιτισμός: Η συνύπαρξη στο ίδιο άτομο αρσενικών και θηλυκών αναπαραγωγικών οργάνων και αυτογονιμοποίηση Σύγχρονος (πχ ψάρια μαγκρόβιων δασών) Ασύγχρονος Πρώτανδρα Rivulus marmoratus Πρωτόγυνα τσιπούρα φαγκρί

21 ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΟΣΤΕΙΧΘΥΩΝ Γονιμοποιημένα Αυγά Ώριμα άτομα Εξωτερική γονιμοποίηση Προνύμφη Νεαρό άτομο

22 ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΧΟΝΔΡΙΧΘΥΩΝ Γονιμοποιημένα Αυγά - Ωοτοκία Ή νεαρά που μοιάζουν με τα ενήλικα - ζωοτοκία Ή αυγά που εκκολάπτονται μέσα στο σώμα της μητέρας σε πλήρως λειτουργικά άτομα που μοιάζουν με τα ενήλικα - Ωοζωοτοκία Ώριμα άτομα Εσωτερική γονιμοποίηση Νεαρό άτομο

23 ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΕΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ 1) Αδιάφοροι: Διασκορπίζουν τα αυγά τους στο περιβάλλον (πχ μπακαλιάρος παράγει πολλά εκατομμύρια αυγά με θνησιμότητα %) 2) Προστάτες: δημιουργούν φωλιές, επιλέγουν το υπόστρωμα απόθεσης 3) Επωαστές: εσωτερική ή εξωτερική μεταφορά γόνων Στα πρώτα προνυμφικά στάδια πολύ μικρή επιβίωση Γρήγορη ανάπτυξη η θνησιμότητα εξαρτάται από τη διαθέσιμη τροφή και τους θηρευτές

24 Σαρκοφάγα ΔΙΑΤΡΟΦΗ Φυτοφάγα Παμφάγα Κέφαλος Mullet sp.

25 Φύλο Καρκινοειδή Κλάση:Μαλακόστρακα Τάξη: Δεκάποδα Ομάδες οικονομικής σημασίας (Αστακοί, Γαρίδες, Καραβίδες,Καβούρια) Εξωτερική Μορφολογία Ανατομία Αναπαραγωγικό Σύστημα - Κύκλος Ζωής Πεπτικό Διατροφή Έκδυση Ανάπτυξη

26 Parapenaeus longirostris Επιβενθικό σε λασπώδεις πυθμένες μέτρα Aristeus antennatus Βαθύβιες γαρίδες μέτρα Aristaeomorpha foliacea Κοσμοπολίτικη μέτρα Nephrops norvegicus (καραβίδα) Σε στοές σε λασπώδη ιζήματα Μακρόβιο με μειωμένη αύξηση μέτρα Γαρίδες: πλευρικά πεπιεσμένο σώμα, προσαρμογή για κολύμβηση Αστακοί, Καραβίδες: Νωτοκοιλιακά πεπιεσμένο σώμα, προσαρμογή για βάδιση

27 Δισχιδή εξαρτήματα ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ ΔΕΚΑΠΟΔΩΝ

28 Ανατομία Δεκαπόδου Πεπτικό - Απεκκριτικό Κυκλοφορικό Αναπαραγωγικό

29 ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ Σύζευξη τη νύχτα, λίγες ώρες μετά την έκδυση του θηλυκού Παράλληλη κολύμβηση για αρκετή ώρα «Συζευκτικός εναγκαλισμός» Γονιμοποίηση Διάρκεια: 0,5 3 h Εμβρυϊκή ανάπτυξη ώρες ανάλογα με το είδος

30 Αυγό Βιολογικός κύκλος Καρκινοειδών Μύσις

31 Προνύμφες Δεκαπόδων Αστακός Καβούρι Γαρίδα

32 ΕΚΔΥΣΗ Αποβολή του εξωσκελετού Ενεργοποίηση της εκδυτικής ορμόνης (Εκδυσόνη) από τον υποθάλαμο για να ξεκινήσει η έκδυση Το ζώο είναι πολύ ευάλωτο αμέσως μετά την έκδυση γιατί δε προστατεύεται από το σκληρό εξωτερικό περίβλημα

33 Φυτοφάγα ΔΙΑΤΡΟΦΗ Παμφάγα Θρυμματοφάγα ή νεκροφάγα τρώνε ότι έχει απομείνει από τους άλλους θηρευτές ή ότι κατακάθεται στον πυθμένα

34 Φύλο: Μαλάκια Ομοταξία: Κεφαλόποδα Διάφορες ομάδες (Σουπιές, Χταπόδια, Καλαμάρια, Θράψαλα) Μορφολογία Ανατομία Αναπαραγωγικό Σύστημα - Κύκλος Ζωής Διατροφή Κίνηση Καμουφλάζ

35 Μαλάκια δηλαδή μαλακό σώμα Κεφαλόποδα - (πλοκάμια στο κεφάλι) Οκτοβραχιονωτά (8 ΒΡΑΧΙΟΝΕΣ) : χταπόδια, μοσκιοί Δεκαβραχιονωτά (10 ΒΡΑΧΙΟΝΕΣ/ΠΛΟΚΑΜΙΑ) : σουπιές, καλαμάρια, θράψαλα

36 ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ Πλευρικά πτερύγια Σίφωνας Στοματικοί βραχίονες Συλληπτήριοι βραχίονες Κοτυληδόνες

37 Βράγχια Μανδυακή κοιλότητα Μελανηφόρος; σάκος ίφωνας Γνάθος Ράμφος Καρδιά Οφθαλμοί Γονάδες Στομάχι ΑΝΑΤΟΜΙΑ Κόκκαλο πλευστότητας Πολύ καλά ανεπτυγμένοι οφθαλμοί και νευρικό σύστημα Στοματικοί βραχίονες Συλληπτήριοι βραχίονες

38 ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΡΣΕΝΙΚΩΝ παρόμοιο στις διαφορετικές τάξεις Όρχις: κωνικός (Καλαμάρια, Σουπιές) σφαιρικός (Χταπόδια) Το σύμπλεγμα του σπερματοφόρου, (σπερματοκύστη, σπερματοθήκες), σπερματαγωγό και σπερματοφόρο σάκκο)

39 ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΘΗΛΥΚΩΝ Ωοθήκη κωνική (Καλαμάρια) ή σφαιρική (σουπιές, χταπόδια) Οι λευκωματογόνοι αδένες βρίσκονται στο άκρο ή το μέσο των ωαγωγών

40 Λευκωματογόνοι αδένες στο μέσο των ωαγωγών και τους περιβάλουν σαν δαχτυλίδι Octopus vulgaris, F3 Eledone moschata, ML: 100 mm, F2α

41 ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΚΕΦΑΛΟΠΟΔΩΝ Αυγά προσκολλημένα στο υπόστρωμα Ζευγάρωμα εσωτερική γονιμοποίηση Προνύμφη Ενήλικο άτομο Περίπου 1 χρόνος

42 ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΕΦΑΛΟΠΟΔΩΝ Σαρκοφάγα (μικρά ψάρια, καβούρια, γαρίδες, καλαμάρια, δίθυρα) Συνήθως παραμονεύουν τη λεία τους και τη συλλαμβάνουν με τους βραχίονες τους Χρησιμοποιούν το ράμφος τους για να τεμαχίσουν τη τροφή και έπειτα τη σπρώχνουν προς τον οισοφάγο

43 ΚΙΝΗΣΗ ΚΕΦΑΛΟΠΟΔΩΝ Χταπόδια (βενθικά, θηρευτές): χρήση πλοκαμιών Καλαμάρια, Σουπιές (πελαγικά) : εκτόξευση νερού και μελανιού

44 ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΚΕΦΑΛΟΠΟΔΩΝ 1) Εκτόξευση μελανιού για αποφυγή θηρευτών 2) η ικανότητά αλλαγής χρώματος, λόγω συστολής/διαστολής των μυών των χρωματοφόρων κυττάρων του Τα χρωματοφόρα ελέγχονται από το νευρικό σύστημα και αντιδρούν σε οπτικά ερεθίσματα Τεράστια υπολογιστική ισχύς:20 εκατομμύρια δερματικά pixel επιλέγουν χρώμα από μια παλέτα χιλιάδων χρωμάτων σε t <1 sec

45 Ξενικά είδη που αλιεύονται στην Κύπρο εμπορικής αξίας επικίνδυνα

46 Ξενικά είδη ή αλλόχθονα, μη γηγενή: οργανισμοί που μετακινούνται πέραν του φυσικού ορίου εξάπλωσής τους και εγκαθίστανται σε άλλο χώρο, ως αποτέλεσμα της άμεσης ή έμμεσης επέμβασης του ανθρώπου «Βιολογικοί εισβολείς»: τα επιτυχώς εγκατεστημένα ξενικά είδη με ταχεία εξάπλωση στο χώρο και χρόνο (χωροκατακτητικά) δυσμενείς επιπτώσεις στην βιοποικιλότητα, την ανθρώπινη υγεία, την οικονομία ή τον τουρισμό Η εισαγωγή ξενικών ειδών σε ένα οικοσύστημα φαίνεται να αποτελεί ένα από τα κύρια προβλήματα του 21ου αιώνα για το θαλάσσιο περιβάλλον

47 Ο μεγαλύτερος κίνδυνος των εισβολικών ειδών είναι η μη προβλεψιμότητα, δεδομένου ότι μπορεί να : περιέχουν τοξίνες ή δηλητήρια είναι φορείς ασθενειών δημιουργούν συνθήκες για την εξάπλωση κάποιας ασθένειας ή να είναι ανταγωνιστικά ως προς τα ενδημικά και να τα εκτοπίζουν

48 Τρόποι Εισαγωγής Ξενικών ειδών στη Μεσόγειο Άνοιγμα της Διώρυγας του Σουέζ, 1869 «Λεσσεψιανή μετανάστευση» 52% Ναυτιλία και έρματα πλοίων 20% source: Streftaris et al., 2005

49 Εισαγωγή με δύο τρόπους Cerithium scabridum (V. Garilli & T.Caruso, 2004)

50 Τάσεις ανά περιοχή Aριθμός νέων ειδών σε Ευρωπαϊκές θάλασσες. αθροιστικα Ξενικά είδη στη Μεσόγειο Μεσόγειος ΒΑ Ατλαντικός Μαύρη Θάλασσα Βαλτική : 1 εισαγωγή κάθε 9 μέρες!

51 Στη Μεσόγειο Zenetos et al., 2012 Αύξηση βιοποικιλότητας???

52 Ξενικά είδη στη Κύπρο 2010 : 133 είδη

53 Ξενικά είδη στην Κύπρο Strombus persicus Symplegma brakenhielmi Synaptula reciprocans Cassiopea Andromeda Fistularia commersonii Lagocephalus sceleratus

54 Lagocephalus sceleratus λαγοκέφαλος, κουνέλι, κουνελόψαρο Μεσόγειος 2003, Κύπρος 2006 Ταχεία Εξάπλωση (αναπαραγωγή Ιούνιος-Αύγουστος) Μήκος 77cm, βάρος 5.600kg Απορριπτόμενο αλίευμα επικίνδυνη τετραδοτοξίνη τρώγεται στην Ιαπωνία (fugu) Αρνητικές επιπτώσεις: Αλιεία (καταστροφή αλιευτικών εργαλείων, κατανάλωση εμπορικών αλιευμάτων) Θαλάσσιο περιβάλλον (κατανάλωση θαλάσσιων οργανισμών, κανιβαλισμός, μείωση βιοποικιλότητας)

55 Δεκάποδα: Percnon gibbesi Πρώτη αναφορά: Δυτική Μεσόγειος, 1999 Κύπρος: 2006 Θεωρείται εισβολικό, εκτοπίζοντας άλλα Καρκινοειδή και παρουσιάζει έντονη φυτοφαγία

56 Ζημία? Εξ ορισμού αρνητικές επιπτώσεις στη λειτουργία των οικοσυστημάτων και βιοποικιλότητα Ή μήπως Όφελος??

57 Προσφυγούλα ή Κουρκούνα από τα πιο κοινά και πιο σημαντικά είδη που αλιεύονται στη Κύπρο Θεωρείται εκλεκτό έδεσμα! Siganus rivulatus, Πρώτη αναφορά: 1927 Το τσίμπημα από τα αγκάθια τους προκαλεί πόνο! Siganus luridus, Πρώτη αναφορά: 1955 Ισραήλ Παρουσιάζει έντονη φυτοφαγία και ενδέχεται να προκαλεί ζημιά στα λιβάδια Ποσειδωνίας

58 Τα εξωτικά είδη γαρίδων Marsupenaeus japonicus και Metapenaeus monoceros έχουν εγκατασταθεί στην ΝΑ Μεσόγειο και αποτελούν αλιεύματα.

59 Strombus persicus Πρώτη αναφορά στη Κύπρο: 1985 Θεωρείται μεζές στο Ισραήλ και σε μερικά ελληνικά νησιά ενώ στη Κύπρο απορρίπτεται

60 Sarcocentrium rumbrum - ρώσσος Νέο λεσσεψιανό είδος! (2013) Pterois miles Lion fish αρκετά συχνό στα παράλια της Κύπρου Λεσσεψιανός μετανάστης πολύ μικρή εμπορική αξία χρησιμοποιείται σε ενυδρεία Βρώσιμο Επικίνδυνα αγκάθια

61 Aύξηση της θερμοκρασίας των θαλασσών ως συνέπεια της κλιματικής αλλαγής Oλοένα αυξανόμενη είσοδος ειδών από τροπικές θάλασσες και ωκεανούς (Ινδικός, Ειρηνικός) Αλλαγές στη βιοποικιλότητα «Τροπικοποίηση» της Μεσογείου

62 Συνοψίζοντας Η γνώση της βιολογίας και των συνηθειών αναπαραγωγής ενός είδους είναι ιδιαίτερα σημαντική 1 ον για είδη οικονομικής σημασίας με σκοπό τη προστασία, διατήρηση και αειφορική εκμετάλλευση των αποθεμάτων τους 2 ον για ξενικά είδη των οποίων οι επιπτώσεις στο οικοσύστημα, τα ενδημικά είδη και τις ανθρώπινες κοινωνίες είναι ακόμα άγνωστες Στενή συνεργασία Αρμόδιων Αρχών Επιστημόνων Εμπλεκόμενων Φορέων Ενημέρωση πολιτών αλιέων Ανάπτυξη περιβαλλοντικής συνείδησης Παρακολούθηση εισαγωγών ξενικών ειδών σε ευαίσθητες περιοχές (λιμάνια, υδατοκαλλιέργειες) μέσω ερευνητικών προγραμμάτων και Διεθνών οργανισμών Επικύρωση Συμβάσεων για προστασία της Βιοποικιλότητα (πχ. Σύμβαση Διεθνούς Ναυτικού Οργανισμού για τα θαλασσέρματα Λήψη αποφάσεων, αειφορική διαχείριση αποθεμάτων, αντιμετώπιση ξενικών ειδών

63 Σας ευχαριστώ για τη προσοχή σας!

Επαγγελματική αλιεία στην Κύπρο

Επαγγελματική αλιεία στην Κύπρο Επαγγελματική αλιεία στην Κύπρο Πολίνα Πολυκάρπου BSc: Βιολογία MSc: Υδροβιολογία & Υδατοκαλλιέργειες Marine and Environmental Research Lab Ltd ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Ιστορική αναδρομή 2. Επαγγελματική αλιεία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ. Ζωολογία Ι. -Ανατοµ ή σε χερσαίο γαστερόποδο-

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ. Ζωολογία Ι. -Ανατοµ ή σε χερσαίο γαστερόποδο- ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Ζωολογία Ι -Ανατοµ ή σε χερσαίο γαστερόποδο- Υπεύθυνος µαθήµατος: Καθ. Μυλωνάς Μωυσής Επιµέλεια σηµειώσεων: Παρµακέλης Άρης ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 2000

Διαβάστε περισσότερα

Ηεξάπλωσητου«Λαγοκέφαλου» (Lagocephalus sceleratus) στις Ελληνικές θάλασσες. Π. Περιστεράκη, ΕΛ.ΚΕ.ΘΕ.

Ηεξάπλωσητου«Λαγοκέφαλου» (Lagocephalus sceleratus) στις Ελληνικές θάλασσες. Π. Περιστεράκη, ΕΛ.ΚΕ.ΘΕ. Ηεξάπλωσητου«Λαγοκέφαλου» (Lagocephalus sceleratus) στις Ελληνικές θάλασσες Π. Περιστεράκη, ΕΛ.ΚΕ.ΘΕ. Πολλά είδη ψαριών έχουν εισβάλλει στην Μεσόγειο από το κανάλι του Σουέζ αλλά και το Γιβραλτάρ και έχουν

Διαβάστε περισσότερα

2ο φύλο του ζωικού βασιλείου ( ~100.000 είδη) Μεγαλύτερο ασπόνδυλο

2ο φύλο του ζωικού βασιλείου ( ~100.000 είδη) Μεγαλύτερο ασπόνδυλο 2ο φύλο του ζωικού βασιλείου ( ~100.000 είδη) Μεγαλύτερο ασπόνδυλο Απολιθώματα πολλά και σε όλο το γεωλογικό χρόνο Οικοσυστήματα Μέγεθος Διάρκεια ζωής Θηρευτές χρήσεις από τον άνθρωπο κόσμηματα τέχνη

Διαβάστε περισσότερα

Β) ΜΕΡΟΠΛΑΓΚΤΟ. 1) ΠΡΟΝΥΜΦΕΣ ΚΑΡΚΙΝΟΕΙΔΩΝ : περιλαμβάνει δύο κύριες κατηγορίες :

Β) ΜΕΡΟΠΛΑΓΚΤΟ. 1) ΠΡΟΝΥΜΦΕΣ ΚΑΡΚΙΝΟΕΙΔΩΝ : περιλαμβάνει δύο κύριες κατηγορίες : 50 Β) ΜΕΡΟΠΛΑΓΚΤΟ 1) ΠΡΟΝΥΜΦΕΣ ΚΑΡΚΙΝΟΕΙΔΩΝ : περιλαμβάνει δύο κύριες κατηγορίες : α) Δεκάποδα (αστακοί, γαρίδες, καβούρια) β) Θυσσανόποδα (καρκινοειδή που ζούνε προσκολλημένα σε σκληρές επιφάνειες του

Διαβάστε περισσότερα

Διάκριση φρέσκων και αποψυγμένων κατεψυγμένων αλιευμάτων

Διάκριση φρέσκων και αποψυγμένων κατεψυγμένων αλιευμάτων Διάκριση φρέσκων και αποψυγμένων κατεψυγμένων αλιευμάτων Φωτεινή Γεωργίου Ωκεανογράφος Marine & Environmental Research Lab Επισκόπηση I. Θρεπτική Αξία Κριτήρια Νωπότητας Αλιευμάτων II. Διάκριση Νωπού και

Διαβάστε περισσότερα

πρωτοστόμια δευτεροστόμια Δακτυλιοσκώληκες Μαλάκια Αρθρόποδα Ονυχοφόρα Χαιτόγναθα Εχινόδερμα Ημιχορδωτά Χορδωτά Αμπουλακράρια

πρωτοστόμια δευτεροστόμια Δακτυλιοσκώληκες Μαλάκια Αρθρόποδα Ονυχοφόρα Χαιτόγναθα Εχινόδερμα Ημιχορδωτά Χορδωτά Αμπουλακράρια πρωτοστόμια Δακτυλιοσκώληκες Μαλάκια Αρθρόποδα Ονυχοφόρα δευτεροστόμια Χαιτόγναθα Εχινόδερμα Ημιχορδωτά Χορδωτά Αμπουλακράρια Τα περισσότερα πλαγκτονικοί θαλάσσιοι θηρευτές Πολύ παλιοί οργανισμοί (τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

Ινστιτούτο Αλιευτικής Έρευνας

Ινστιτούτο Αλιευτικής Έρευνας Ινστιτούτο Αλιευτικής Έρευνας monachus monachus & ψαράδες ψαράδες ψαράδες monachus monachus monachus monachus Αντίκτυπο στο είδος Αντίκτυπο στην αλιεία Βελτίωση της κατάστασης του μεγαλύτερου ευρωπαϊκού

Διαβάστε περισσότερα

Σημειώσεις εργαστηρίου

Σημειώσεις εργαστηρίου Σημειώσεις εργαστηρίου Ανατομή του χερσαίου γαστερόποδου Cantareus aspersus Δρ. Κατερίνα Βαρδινογιάννη Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης Πανεπιστήμιο Κρήτης Ηράκλειο 2014 Ανατομή χερσαίου γαστερόποδου Cantareus

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΨΑΡΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΑ 7-00-0088 ΚΟΚΑΛΙΑ ΚΤΨ ~ 20kg kg 7-00-0093 ΚΟΚΚΙΝΟΨΑΡΟ Μ/Κ ΚΤΨ ~ 20kg kg 7-00-0098 ΛΑΥΡΑΚΙΑ ΚΤΨ ~ 20kg kg 7-00-0102 ΛΟΥΤΣΟΙ ΚΤΨ ~ 20kg kg 7-00-0107 ΛΥΘΡΙΝΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ

ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΟΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΚΩΔΙΚΟΣ ΨΑΡΙΑ ΟΛΟΚΛΗΡΑ Β.Κ FAO Μ/Μ 7-00-0088 ΚΟΚΑΛΙΑ ΚΤΨ 20kg KGR 7-00-0093 ΚΟΚΚΙΝΟΨΑΡΟ Μ/Κ ΚΤΨ 20kg KGR 7-00-0098 ΛΑΥΡΑΚΙΑ ΚΤΨ 20kg KGR 7-00-0102 ΛΟΥΤΣΟΙ ΚΤΨ 20kg KGR

Διαβάστε περισσότερα

Τ.Ε.Ι. ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ-ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ Ι

Τ.Ε.Ι. ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ-ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ Ι 1 Τ.Ε.Ι. ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΑΛΙΕΙΑΣ-ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΔΑΤΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΕΣ Ι ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΠΕΡΙ ΛΙΜΝΟΘΑΛΑΣΣΩΝ Δρ. Γεώργιος Χώτος Καθηγητής «Η Ιχθυοπανίδα των λιμνοθαλασσών» Στις λιμνοθάλασσες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΨΥΓΜΕΝΑ. Περιγραφή Μονάδα Μέτρησης Βάρος (gr) / Συσκευασία Συσκευασία ΑΘΕΡΙΝΑ ΣΥΡ/ΣΗ ΤΕΜ 500GR ΣΚΑΦΑΚΙ ΓΑΥΡΟΣ Α/Κ ΣΥΡ/ΣΗ ΤΕΜ 1KGR ΣΚΑΦΑΚΙ

ΚΑΤΕΨΥΓΜΕΝΑ. Περιγραφή Μονάδα Μέτρησης Βάρος (gr) / Συσκευασία Συσκευασία ΑΘΕΡΙΝΑ ΣΥΡ/ΣΗ ΤΕΜ 500GR ΣΚΑΦΑΚΙ ΓΑΥΡΟΣ Α/Κ ΣΥΡ/ΣΗ ΤΕΜ 1KGR ΣΚΑΦΑΚΙ ΚΑΤΕΨΥΓΜΕΝΑ Ψάρια Κατεψυγμένα ΑΘΕΡΙΝΑ ΣΥΡ/ΣΗ ΤΕΜ 500GR ΣΚΑΦΑΚΙ ΓΑΥΡΟΣ Α/Κ ΣΥΡ/ΣΗ ΤΕΜ 1KGR ΣΚΑΦΑΚΙ ΚΟΚΚΙΝΟΨΑΡΑ ΚΙΛ ΣΥΡΡΙΚΝΩΣΗ ΔΙΧΤΥ ΛΥΘΡΙΝΙΑ ΜΙΚΡΑ ΚΙΛ ΣΥΡΡΙΚΝΩΣΗ ΔΙΧΤΥ ΜΠΑΡΜΠΟΥΝΙΑ ΚΙΛ ΣΥΡΡΙΚΝΩΣΗ ΔΙΧΤΥ ΣΑΡΓΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

98 Ο ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΚΠΕ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ

98 Ο ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΚΠΕ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ 98 Ο ΕΠΙΜΟΡΦΩΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΚΠΕ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ «ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΕΙΦΟΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗ ΘΕΩΡΙΑ ΣΤΗΝ ΠΡΑΞΗ» ΤΟ ΝΕΡΟ - Η ΘΑΛΑΣΣΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνα 1. Σχηματική απεικόνιση του τι μπορεί να συμβεί κατά την είσοδο των ψαριών σε δίχτυα

Εικόνα 1. Σχηματική απεικόνιση του τι μπορεί να συμβεί κατά την είσοδο των ψαριών σε δίχτυα ΑΛΙΕΙΑ ΚΑΙ ΑΛΙΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ Η συνολική βιομάζα ενός ή περισσοτέρων ειδών που αφαιρείται από το οικοσύστημα με το ψάρεμα είναι γνωστή ως αλίευμα. Ένα μέρος του αλιεύματος θα διακινηθεί μέσα από τις αγορές

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις θεωρίας. 1ο Κεφάλαιο Από το κύτταρο στον οργανισμό

Ερωτήσεις θεωρίας. 1ο Κεφάλαιο Από το κύτταρο στον οργανισμό Ερωτήσεις θεωρίας 1ο Κεφάλαιο Από το κύτταρο στον οργανισμό 1. Ποια είναι τα βασικά είδη ιστών του ανθρώπινου οργανισμού; Τα βασικά είδη ιστών του ανθρώπινου οργανισμού είναι ο επιθηλιακός, ο μυικός, ο

Διαβάστε περισσότερα

41o Γυμνάσιο Αθήνας Σχ. Έτος 2013-2014 Τμήμα Β1

41o Γυμνάσιο Αθήνας Σχ. Έτος 2013-2014 Τμήμα Β1 41o Γυμνάσιο Αθήνας Σχ. Έτος 2013-2014 Τμήμα Β1 Φώκια Μονάχους- Μονάχους Η μεσογειακή φώκια Monachus monachus πήρε το όνομά της είτε εξαιτίας του σχήματος του πάνω μέρους του κεφαλιού της που μοιάζει σαν

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΥΤΕΡΟ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΩΝ ΜΕΛΙΣΣΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΥΤΕΡΟ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΩΝ ΜΕΛΙΣΣΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΥΤΕΡΟ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΩΝ ΜΕΛΙΣΣΩΝ 1. ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ Η µέλισσα είναι έντοµο ολοµετάβολο και για την ολοκλήρωση του βιολογικού της κύκλου διέρχεται από τα στάδια του αυγού, της

Διαβάστε περισσότερα

Πόσα αβγά γεννούν τα ψάρια;

Πόσα αβγά γεννούν τα ψάρια; Πόσα αβγά γεννούν τα ψάρια; Περιγραφή πειράματος Αποστολούδα Ο. 1,Ιωακειμίδου Α. 1, Κάλλου Σ. 1, Βακουφτσής Δ 2, Βαρελτζής Γ. 2, Γαβρίδης Δ. 2 Γεροντίδης Δ. 2, Δρακάκης Ε. 2, Ζαχαριάδης Σ. 2, Θεοδοσιάδης

Διαβάστε περισσότερα

Οι φίλοι μας τα ΔΕΛΦΙΝΙΑ. Κείμενο και εικονογράφηση: Giovanni Bearzi

Οι φίλοι μας τα ΔΕΛΦΙΝΙΑ. Κείμενο και εικονογράφηση: Giovanni Bearzi Οι φίλοι μας τα ΔΕΛΦΙΝΙΑ Κείμενο και εικονογράφηση: Giovanni Bearzi Αυτό το βιβλίο ανήκει στον / στην Οι φίλοι μας τα ΔΕΛΦΙΝΙΑ Κείμενο και εικονογράφηση: Giovanni Bearzi (1994) Μετάφραση: Βούλα Αλεξιάδου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ. Ζαρφτζιάν Μαριλένα Πρότυπο Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Μακεδονίας

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ. Ζαρφτζιάν Μαριλένα Πρότυπο Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Μακεδονίας ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΟΥ ΕΜΒΡΥΟΥ ΑΥΛΑΚΩΣΗ Αυλάκωση ονομάζεται η διαίρεση του ζυγωτού Η πρώτη μιτωτική διαίρεση σε 2 κύτταρα γίνεται 30 ώρες μετά τη γονιμοποίηση Ακολουθούν πολλές μιτωτικές διαιρέσεις και 5 7 μέρες

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΜΥ ΟΚΑΛΛΙΕΡΓΙΕΣ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΠΙΕΡΙΑΣ

ΟΙ ΜΥ ΟΚΑΛΛΙΕΡΓΙΕΣ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΠΙΕΡΙΑΣ ΑΛΕΞΑΝ ΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΖΩΪΚΗΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΟΙ ΜΥ ΟΚΑΛΛΙΕΡΓΙΕΣ ΣΤΟ ΝΟΜΟ ΠΙΕΡΙΑΣ ΣΠΟΥ ΑΣΤΡΙΑ ΑΓΓΕΛΙ ΟΥ ΑΓΓΕΛΙΚΗ-ΜΑΡΙΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΚΥΡΙΤΣΗ ΣΤΑΥΡΟΥΛΑ

Διαβάστε περισσότερα

6.4 Η αναπαραγωγή στον άνθρωπο ΜΙΚΡΕΣ ΕΡΕΥΝΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΙΕΣ

6.4 Η αναπαραγωγή στον άνθρωπο ΜΙΚΡΕΣ ΕΡΕΥΝΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΜΙΚΡΕΣ ΕΡΕΥΝΕΣ ΚΑΙ ΕΡΓΑΣΙΕΣ 1. Τα νεογνά των φυτοφάγων θηλαστικών, όπως της γίδας, γεννιούνται με τρίχωμα. Τα μάτια τους είναι ανοιχτά και μπορούν αμέσως να περπατήσουν. Αντίθετα, τα νεογνά των σαρκοφάγων

Διαβάστε περισσότερα

(www.fao.org/docrep/009/ac478e/ac478e00.htm) (www.fishbase.org). ιεύθυνση Αλιευτικών Εφαρµογών & Ε.Α.Π Φυλλάδιο τοννοειδών

(www.fao.org/docrep/009/ac478e/ac478e00.htm) (www.fishbase.org). ιεύθυνση Αλιευτικών Εφαρµογών & Ε.Α.Π Φυλλάδιο τοννοειδών ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΛΙΕΙΑΣ Το παρόν φυλλάδιο είναι µία προσπάθεια της ιεύθυνσης Αλιευτικών Εφαρµογών & Ε.Α.Π της Γενικής ιεύθυνσης

Διαβάστε περισσότερα

L 57/10 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 2.3.2011

L 57/10 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 2.3.2011 L 57/10 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 2.3.2011 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 202/2011 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 1ης Μαρτίου 2011 περί τροποποίησης του παραρτήματος I του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1005/2008 του Συμβουλίου

Διαβάστε περισσότερα

Σημασία της Θαλάσσιας Βιοποικιλότητας

Σημασία της Θαλάσσιας Βιοποικιλότητας H Βιοποικιλότητα (ή Βιολογική Ποικιλότητα) μας δίνει το μέτρο της ποικιλίας των φυτικών και ζωικών ειδών και είναι το αποτέλεσμα μιας μακράς εξελικτικής διαδικασίας. Εξέλιξη είναι ο μηχανισμός που επιτρέπει

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΟ ΣΧΕ ΙΟ. του Ελληνικού στόλου που δραστηριοποιείται στα ελληνικά χωρικά ύδατα»

ΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΟ ΣΧΕ ΙΟ. του Ελληνικού στόλου που δραστηριοποιείται στα ελληνικά χωρικά ύδατα» ΙΑΧΕΙΡΙΣΤΙΚΟ ΣΧΕ ΙΟ «Σχέδιο Προσαρµογής της Αλιευτικής Προσπάθειας (ΣΠΑΠ) του Ελληνικού στόλου που δραστηριοποιείται στα ελληνικά χωρικά ύδατα» ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2014 (ενοποιηµένο κείµενο) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Χατζηνικολάκη Ελένη Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης. 250579 Natural Europe CIP-ICT PSP-2009-3

Χατζηνικολάκη Ελένη Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης. 250579 Natural Europe CIP-ICT PSP-2009-3 Χατζηνικολάκη Ελένη Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης 250579 Natural Europe CIP-ICT PSP-2009-3 Πώς προσαρμόζονται οι οργανισμοί στις αλλαγές του περιβάλλοντος (τροφή, κλίμα κ. ά.); Κληρονομώντας ευνοϊκά

Διαβάστε περισσότερα

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας

ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ. ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας ΔΑΣΙΚΑ & ΥΔΑΤΙΝΑ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 13/06/2013 Δήμος Βισαλτίας Τί είναι ένα Οικοσύστημα; Ένα οικοσύστημα είναι μια αυτο-συντηρούμενη και αυτορυθμιζόμενη κοινότητα ζώντων

Διαβάστε περισσότερα

MOYΣΕΙΟ ΨΑΡΙΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΣ

MOYΣΕΙΟ ΨΑΡΙΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΣ MOYΣΕΙΟ ΨΑΡΙΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΜΑΣ Βαγενάς Γ., Επεσλίδης Δ., Καρδαμηλιώτης Κ., Λαπατσάνης M., Μέττας Λ., Μητσόπουλος Δ. Πειραματικό Γενικό Λύκειο Πανεπιστημίου Μακεδονίας, Θεσσαλονίκη georgevgn@hotmail.com,

Διαβάστε περισσότερα

Η διατροφική αξία των ψαριών και άλλων αλιευτικών προϊόντων

Η διατροφική αξία των ψαριών και άλλων αλιευτικών προϊόντων Η διατροφική αξία των ψαριών και άλλων αλιευτικών προϊόντων Χριστίνα Οικονομίδου Πιερίδου Κλινικός Διαιτολόγος Διατροφολόγος M.Sc. Nutritional Medicine Μέλος του Συνδέσμου Διαιτολόγων Κύπρου ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Προστατευόμενεςπεριοχέςως εργαλεία διατήρησης και διαχείρισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος

Προστατευόμενεςπεριοχέςως εργαλεία διατήρησης και διαχείρισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος Προστατευόμενεςπεριοχέςως εργαλεία διατήρησης και διαχείρισης του θαλάσσιου περιβάλλοντος Σωτήρης Ορφανίδης Δρ. Βιολόγος-Αναπληρωτής Ερευνητής Εθνικό Ίδρυμα Αγροτικής Έρευνας (ΕΘΙΑΓΕ) Ινστιτούτο Αλιευτικής

Διαβάστε περισσότερα

Κυνηγημένοι κυνηγοί. Ζωή στη θάλασσα. Περιγραφή FACTSHEET

Κυνηγημένοι κυνηγοί. Ζωή στη θάλασσα. Περιγραφή FACTSHEET FACTSHEET Ζωή στη θάλασσα Κυνηγημένοι κυνηγοί Οι καρχαρίες ζούνε στις θάλασσες της Γης εδώ και 360 εκατομμύρια χρόνια. Σήμερα όμως οι παρεξηγημένοι μεγαλύτεροι κυνηγοί των θαλασσών μας κινδυνεύουν με εξαφάνιση.

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Εισαγωγή... 13

Περιεχόμενα. Εισαγωγή... 13 Περιεχόμενα Εισαγωγή... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. Καλλιέργειες υδρόβιων φυτικών ειδών... 15 1.1. Laminaria japonica... 15 1.1.1 Βιολογικά χαρακτηριστικά... 16 1.1.2 Βιολογία... 16 1.1.3 Μέθοδοι καλλιέργειας... 18

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΣΑΡΩΝΑ.

ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΣΑΡΩΝΑ. 1 ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΣΑΡΩΝΑ. ISBN: 978-960-98111-6-3 Επιμέλεια, σχεδιασμός εκπαιδευτικού υλικού - 2009: Στροφύλας Διονύσιος - Παπαδοπούλου Άννα Νέα ηλεκτρονική έκδοση Φεβρουάριος 2013: Στροφύλας Διονύσιος 2

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΚΤΡΟΦΗΣ ΙΡΙΔΙΖΟΥΣΑΣ ΠΕΣΤΡΟΦΑΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΚΤΡΟΦΗΣ ΙΡΙΔΙΖΟΥΣΑΣ ΠΕΣΤΡΟΦΑΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΚΤΡΟΦΗΣ ΙΡΙΔΙΖΟΥΣΑΣ ΠΕΣΤΡΟΦΑΣ 1. Συστηματική κατάταξη Οικογένεια : Salmonidae Γένος : Oncorhynchus Είδος : Oncorhynchus mykiss (Walbaum 1792) Κοινό όνομα : Ιριδίζουσα πέστροφα,

Διαβάστε περισσότερα

Αλιευτική Διαχείριση Λιμνοθαλασσών στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας &Θράκης

Αλιευτική Διαχείριση Λιμνοθαλασσών στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας &Θράκης Αλιευτική Διαχείριση Λιμνοθαλασσών στην Περιφέρεια Ανατολικής Μακεδονίας &Θράκης Δρ. Μάνος Κουτράκης Πρόεδρος Δ.Σ. Φορέα Διαχείρισης Εθνικού Πάρκου Αν. Μακεδονίας & Θράκης Τακτικός Ερευνητής -ΕΘΙΑΓΕ Ινστιτούτο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ:

ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΓΙΑ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ: «Μελέτη της κατάστασης του Κερκυραϊκού κόλπου με στόχο την ορθολογιστική διαχείριση των αλιευτικών πόρων» Ε.Π.ΑΛ. 2-26 Μέτρο 4.4 «Ενέργειες που τίθενται σε εφαρμογή από

Διαβάστε περισσότερα

Οι οργανισμοί των εσωτερικών υδάτων (συνέχεια.)

Οι οργανισμοί των εσωτερικών υδάτων (συνέχεια.) Οι οργανισμοί των εσωτερικών υδάτων (συνέχεια.) 6) ΤΡΟΧΟΖΩΑ Eίναι οργανισμοί μικρού μεγέθους (από 0.05 έως 0.1 mm) Έχουν βλεφαρίδες τις οποίες κινούν για να φέρουν την τροφή κοντά τους δίνοντας την αίσθηση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΣΑΡΩΝΑ.

ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΣΑΡΩΝΑ. ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΤΟΥ ΣΑΡΩΝΑ. Παιδαγωγική Ομάδα του Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης Δραπετσώνας: Ηλιάδης Νικόλαος, Φυσικός-Ραδιοηλεκτρολόγος, Υπεύθυνος του ΚΠΕ Σαββοπούλου Άννα, Πολιτικών Επιστημών, Αναπλ.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΤΑΞΗΣ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΤΑΞΗΣ 2012 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΤΑΞΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ E-school by Agronomist.gr 2 ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΓΕΩΡΓΙΚΗ, ΚΤΗΝΟΤΡΟΦΙΚΗ ΚΑΙ ΑΛΙΕΥΤΙΚΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗ 3 Μελισσοκομία Ι Η μελισσοκομία αποτελεί κλάδο της

Διαβάστε περισσότερα

Αναλυτικό Πρόγραμμα για το μάθημα «ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ I» της Β και Γ τάξης Ενιαίου Λυκείου

Αναλυτικό Πρόγραμμα για το μάθημα «ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΚΑΙ ΥΓΕΙΑ I» της Β και Γ τάξης Ενιαίου Λυκείου 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1. Τι είναι Βιολογία ορίζουν τι είναι Βιολογία, τι μελετά και τι μεθόδους χρησιμοποιούν οι Βιολόγοι στη μελέτη των οργανισμών. χρησιμοποιούν την επιστημονική μέθοδο χρησιμοποιούν και να ερμηνεύουν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ. Ένας «χάρτης» από λέξεις. αρθρώσεις. σκελετό. είναι γερό όταν. φροντίζουμε. για τη διατροφή μας. προσέχουμε.

ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ. Ένας «χάρτης» από λέξεις. αρθρώσεις. σκελετό. είναι γερό όταν. φροντίζουμε. για τη διατροφή μας. προσέχουμε. 103-112_22ENOTHTA5 4/3/2013 12:35 µµ Page 103 ENOTHTA 5 ENOTHTA 5 ΓΝΩΡΙΖΟΥΜΕ ΚΑΙ ΠΡΟΣΕΧΟΥΜΕ ΤΟ ΣΩΜΑ ΜΑΣ (Άτομο - Άνθρωπος) Ένας «χάρτης» από λέξεις μυς αρθρώσεις σκελετό άλλα όργανα: μάτια, έχει έχει έχει

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ, ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΚΑΙ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΜΕΛΙΣΣΑΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ, ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΚΑΙ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΜΕΛΙΣΣΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΡΙΤΟ ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ, ΑΝΑΤΟΜΙΑ ΚΑΙ ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΜΕΛΙΣΣΑΣ 1. ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ Το σώµα της µέλισσας χωρίζεται σε 3 διακριτά µέρη: την κεφαλή, το θώρακα και την κοιλία. Σε κάθε ένα από αυτά βρίσκονται διάφορα

Διαβάστε περισσότερα

12. ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ - ΑΝΑΠΤΥΞΗ

12. ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ - ΑΝΑΠΤΥΞΗ 12. ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ - ΑΝΑΠΤΥΞΗ Η αναπαραγωγή είναι μία χαρακτηριστική λειτουργία, η μόνη που δεν είναι απαραίτητη για την επιβίωση του ίδιου του οργανισμού αλλά για τη διαιώνιση του είδους. Η αναπαραγωγή στον

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετωπίζοντας τη διροφιλαρίωση των σκύλων

Αντιμετωπίζοντας τη διροφιλαρίωση των σκύλων Αντιμετωπίζοντας τη διροφιλαρίωση των σκύλων Ένα τσίμπημα είναι αρκετό Τι είναι η διροφιλαρίωση? Η διροφιλαρίωση (γνωστή και ως σκουλήκι της καρδιάς) είναι μια νόσος που πλήττει κυρίως τους σκύλους. Μεταδίδεται

Διαβάστε περισσότερα

Λεσσεψιανοί μετανάστες στην Μεσόγειο Θάλασσα

Λεσσεψιανοί μετανάστες στην Μεσόγειο Θάλασσα ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ & ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΛΕΓΧΟΥ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Υ ΑΤΙΚΩΝ & Ε ΑΦΙΚΩΝ ΠΟΡΩΝ Λεσσεψιανοί μετανάστες στην

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Θεματικό τμήμα. Διαρθρωτικών πολιτικών και πολιτική συνοχής Η ΑΛΙΕΙΑ ΣΤΑ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ ΑΛΙΕΙΑ 2008 EL

ΣΗΜΕΙΩΜΑ. Θεματικό τμήμα. Διαρθρωτικών πολιτικών και πολιτική συνοχής Η ΑΛΙΕΙΑ ΣΤΑ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ ΑΛΙΕΙΑ 2008 EL ΣΗΜΕΙΩΜΑ Θεματικό τμήμα Διαρθρωτικών πολιτικών και πολιτική συνοχής Η ΑΛΙΕΙΑ ΣΤΑ ΔΩΔΕΚΑΝΗΣΑ ΑΛΙΕΙΑ 2008 EL Γενική Διεύθυνση Εσωτερικών Πολιτικών της Ένωσης Τμήμα πολιτικής Διαρθρωτική πολιτική και πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ

ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΚΟΙΝΟΤΗΤΩΝ Βρυξέλλες, 09.10.2002 COM(2002) 535 τελικό ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ για τη θέσπιση Κοινοτικού Σχεδίου ράσης για τη διατήρηση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΕΜΑ 1 ο Α. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής 1. γ 2. α 3. β 4. δ 5. δ Β. Ερωτήσεις σωστού - λάθους 1. Σωστό 2. Λάθος 3. Λάθος 4. Λάθος 5. Σωστό ΘΕΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΤΟΜΙΑ Ι. Εισαγωγή στην Ανατομία. 460-377 Π.Χ «Η φύση του σώματος είναι η αρχή της ιατρικής επιστήμης» Ιπποκράτης. Ανά----- τομή

ΑΝΑΤΟΜΙΑ Ι. Εισαγωγή στην Ανατομία. 460-377 Π.Χ «Η φύση του σώματος είναι η αρχή της ιατρικής επιστήμης» Ιπποκράτης. Ανά----- τομή ΑΝΑΤΟΜΙΑ Ι Μάθημα 1ο ΘΩΡΑΚΑΣ ΚΟΙΛΙΑ ΠΥΕΛΟΣ-ΠΕΡΙΝΕΟ ΡΑΧΗ Ροβίθης Μιχαήλ 500 Π.Χ Εισαγωγή στην Ανατομία 460-377 Π.Χ «Η φύση του σώματος είναι η αρχή της ιατρικής επιστήμης» Ιπποκράτης Ανά----- τομή Αριστοτέλης

Διαβάστε περισσότερα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα

Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα Επανάληψη πριν τις εξετάσεις Καλό διάβασμα 2013-2014 Θέματα πολλαπλής επιλογής Κύτταρα όμοια μορφολογικά και λειτουργικά αποτελούν α. ένα όργανο. β. ένα ιστό. γ. ένα οργανισμό. δ. ένα σύστημα οργάνων.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ «ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ» ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑΣ

ΟΙ «ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ» ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑΣ ΟΙ «ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ» ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΒΙΟΠΟΙΚΙΛΟΤΗΤΑΣ Αναστάσιος Λεγάκις Ζωολογικό Μουσείο, ΤΜ. Βιολογίας, Πανεπ. Αθηνών Διημερίδα: Έτος βιοποικιλότητας, η επόμενη μέρα και η ελληνική πραγματικότητα, Δίκτυο

Διαβάστε περισσότερα

Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο. Αιγαίο)

Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο. Αιγαίο) Η οδηγία για τα νερά κολύμβησης και η επίδραση της μυδοκαλλιέργειας στην ποιότητα νερών του Θερμαϊκού κόλπου (Βόρειο Αιγαίο) Δρ. Σοφία Γαληνού-Μητσούδη Αλεξάνδρειο ΤΕΙ Θεσσαλονίκης Τμήμα Τεχνολογίας Αλιείας

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή μοντέλων MERAMOD και ΜΟΜ στις μονάδες ιχθυοκαλλιέργειας της ευρύτερης περιοχής

Εφαρμογή μοντέλων MERAMOD και ΜΟΜ στις μονάδες ιχθυοκαλλιέργειας της ευρύτερης περιοχής ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΟΙΚΑΠΑΒ «Ολική προσέγγιση για την αξιολόγηση της οικολογικής κατάστασης Εφαρμογή μοντέλων MERAMOD και ΜΟΜ στις μονάδες ιχθυοκαλλιέργειας της ευρύτερης περιοχής Το Έργο με Αρ. Πρωτοκόλλου

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Φαρμακευτικής. Γενική Φυσική. Γραφεία: ΦΜΣ, 2ος όροφος, ανατολική πτέρυγα, Τομέας Φυσικής Στερεάς Κατάστασης

Τμήμα Φαρμακευτικής. Γενική Φυσική. Γραφεία: ΦΜΣ, 2ος όροφος, ανατολική πτέρυγα, Τομέας Φυσικής Στερεάς Κατάστασης Τμήμα Φαρμακευτικής Γενική Φυσική Διδάσκουσες Ελένη Κ. Παλούρα, Καθηγήτρια paloura@auth.gr http://users.auth.gr/paloura τηλ: 10 99806 Μαρία Κατσικίνη, Επίκουρη Καθηγήτρια katsiki@auth.gr http://users.auth.gr/katsiki

Διαβάστε περισσότερα

Δευτέρα - Σάββατο: 10:00-18:00 Θαλασσινές γεύσεις ταξιδεύουν στο σπίτι ή στο γραφείο σας!

Δευτέρα - Σάββατο: 10:00-18:00 Θαλασσινές γεύσεις ταξιδεύουν στο σπίτι ή στο γραφείο σας! Δευτέρα - Σάββατο: 10:00-18:00 Θαλασσινές γεύσεις ταξιδεύουν στο σπίτι ή στο γραφείο σας! 1 Καταστήματα Corealis Tα καταστήματα Corealis δημιουργήθηκαν για όλους εσάς που αγαπάτε τις θαλασσινές γεύσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΧΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ

ΡΑΧΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΡΑΧΗ ΠΑΥΛΟΣ Γ. ΚΑΤΩΝΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΚΡΗΤΗΣ ΡΑΧΗ Αποτελεί τον μυοσκελετικό άξονα στήριξης του κορμού με κύριο οστικό στοιχείο τους σπονδύλους και την παράλληλη συμβολή

Διαβάστε περισσότερα

52 Γυμνάσιο. Αθηνών. Περιβαλλοντικό Πρόγραμμα: Αλιεία και οικονομικές δραστηριότητες στην Ελλάδα. Σχολικό Έτος: 2011-2012

52 Γυμνάσιο. Αθηνών. Περιβαλλοντικό Πρόγραμμα: Αλιεία και οικονομικές δραστηριότητες στην Ελλάδα. Σχολικό Έτος: 2011-2012 52 Γυμνάσιο Αθηνών Περιβαλλοντικό Πρόγραμμα: Αλιεία και οικονομικές δραστηριότητες στην Ελλάδα. Σχολικό Έτος: 2011-2012 ΣΤΟΧΟΣ Να μάθουν τα παιδιά τον κόσμο του βυθού και τα είδη που υπάρχουν στη θάλασσα

Διαβάστε περισσότερα

Σπέρματα και Καρποί. Το σπέρμα είναι μία πολυκύτταρη δομή με την οποία διασπείρονται τα ανθόφυτα

Σπέρματα και Καρποί. Το σπέρμα είναι μία πολυκύτταρη δομή με την οποία διασπείρονται τα ανθόφυτα Ο καρπός φέρει και προστατεύει τα σπέρματα: μια βοηθητική δομή του κύκλου ζωής των ανθοφύτων Το σπέρμα είναι μία πολυκύτταρη δομή με την οποία διασπείρονται τα ανθόφυτα Σπέρματα και Καρποί Γονιμοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα MOFI. ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ & ΑΛΙΕΙΑ Αντιμετωπίζοντας τη σχέση αλληλεπίδρασης στις ελληνικές θάλασσες

Πρόγραμμα MOFI. ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ & ΑΛΙΕΙΑ Αντιμετωπίζοντας τη σχέση αλληλεπίδρασης στις ελληνικές θάλασσες Πρόγραμμα MOFI ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ & ΑΛΙΕΙΑ Αντιμετωπίζοντας τη σχέση αλληλεπίδρασης στις ελληνικές θάλασσες Συμμετέχοντες WWF Ελλάς Ινστιτούτο Αλιευτικής Έρευνας Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Μαγνησίας Το αντικείμενο

Διαβάστε περισσότερα

Α Μέρος (από 2) Οστά του Κορμού (Σπονδυλική Στήλης, Θώρακα, Κρανίου)

Α Μέρος (από 2) Οστά του Κορμού (Σπονδυλική Στήλης, Θώρακα, Κρανίου) Α Μέρος (από 2) Οστά του Κορμού (Σπονδυλική Στήλης, Θώρακα, Κρανίου) 01/35 Το Ερειστικό Σύστημα αποτελείται από: 1. Τα Οστά 2. Τις Αρθρώσεις 3. Τους Συνδέσμους 02/35 ΟΣΤΑ ΤΟΥ ΣΚΕΛΕΤΟΥ Σύνολο: 285 οστά

Διαβάστε περισσότερα

Σενάριο 9: Ισορροπία στα Βιολογικά Συστήματα - Σχέσεις μεταξύ των οργανισμών

Σενάριο 9: Ισορροπία στα Βιολογικά Συστήματα - Σχέσεις μεταξύ των οργανισμών Σενάριο 9: Ισορροπία στα Βιολογικά Συστήματα - Σχέσεις μεταξύ των οργανισμών Φύλλο Εργασίας 1 (Εισαγωγικό) Τίτλος: Ισορροπία στα Βιολογικά Συστήματα Σχέσεις μεταξύ των οργανισμών Γνωστικό Αντικείμενο:

Διαβάστε περισσότερα

Innovation Transfer Network for Mediterranean Mariculture - INTRANEMMA Deliverable 1 (b): Greek Survey Template

Innovation Transfer Network for Mediterranean Mariculture - INTRANEMMA Deliverable 1 (b): Greek Survey Template Innovation Transfer Network for Mediterranean Mariculture - INTRANEMMA Deliverable 1 (b): Greek Survey Template Το «INTRANEMMA» είναι Ευρωπαϊκό πρόγραμμα διά βίου μάθησης LDV - Leonardo Da Vinci - Μεταφορά

Διαβάστε περισσότερα

Η τραγωδία των θαλασσών. Γιάννης Α. Φίλης Πολυτεχνείο Κρήτης

Η τραγωδία των θαλασσών. Γιάννης Α. Φίλης Πολυτεχνείο Κρήτης Η τραγωδία των θαλασσών Γιάννης Α. Φίλης Πολυτεχνείο Κρήτης Οι ωκεανοί καλύπτουν το 70% της Γης. Καθ όλες τις ενδείξεις η ζωή πρωτοεμφανίσθηκε εκεί. Η ζωή στους ωκεανούς είναι πολύ πλούσια αλλά και ευάλωτη!

Διαβάστε περισσότερα

Σενάριο 10: Οργάνωση και λειτουργίες του οικοσυστήματος - Ο ρόλος ενέργειας

Σενάριο 10: Οργάνωση και λειτουργίες του οικοσυστήματος - Ο ρόλος ενέργειας Σενάριο 10: Οργάνωση και λειτουργίες του οικοσυστήματος - Ο ρόλος ενέργειας Φύλλο Εργασίας 1 (Εισαγωγικό) Τίτλος: Οργάνωση και λειτουργίες του οικοσυστήματος Ο ρόλος της ενέργειας Γνωστικό Αντικείμενο:

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΥΓΙΕΙΝΗ. Επιμέλεια: Φρίντα Εγγλεζάκη (Χημικός)

ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΥΓΙΕΙΝΗ. Επιμέλεια: Φρίντα Εγγλεζάκη (Χημικός) ΣΤΟΜΑΤΙΚΗ ΥΓΙΕΙΝΗ Επιμέλεια: Φρίντα Εγγλεζάκη (Χημικός) Η φροντίδα της καθαριότητας και υγείας των δοντιών και γενικά της στοματικής κοιλότητας επιβάλλεται για να αποφεύγονται δυσάρεστα συμπτώματα όπως......πόνος,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΙ ΕΚΤΡΟΦΗ ΙΧΘΥΩΝ ΣΩΦΡΟΝΙΟΣ Ε. ΠΑΠΟΥΤΣΟΓΛΟΥ ΟΜΟΤΙΜΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΚΑΙ ΕΚΤΡΟΦΗ ΙΧΘΥΩΝ ΣΩΦΡΟΝΙΟΣ Ε. ΠΑΠΟΥΤΣΟΓΛΟΥ ΟΜΟΤΙΜΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΚΑΙ ΕΚΤΡΟΦΗ ΙΧΘΥΩΝ ΣΩΦΡΟΝΙΟΣ Ε. ΠΑΠΟΥΤΣΟΓΛΟΥ ΟΜΟΤΙΜΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΕΦΗΡΜΟΣΜΕΝΗΣ Υ ΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗ ΑΞΙΑ ΙΧΘΥΩΝ ΚΑΙ ΕΥΕΡΓΕΤΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΣΤΟΝ ΑΝΘΡΩΠΟ ΠΟΣΟΤΗΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΓΟΡΑΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΘΑΛΑΣΣΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΚΥΠΡΟ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΓΟΡΑΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΘΑΛΑΣΣΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΚΥΠΡΟ ΠΡΕΣΒΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ & ΕΜΠΟΡΙΚΩΝ ΥΠΟΘΕΣΕΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΑΓΟΡΑΣ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΘΑΛΑΣΣΟΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑΣ ΣΤΗ ΚΥΠΡΟ ΓΕΝΙΚΑ Oι πρώτες προσπάθειες για την ανάπτυξη του τομέα των θαλασσοκαλλιεργειών

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΚΤΙΑΣ ΖΩΝΗΣ

ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΚΤΙΑΣ ΖΩΝΗΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΑΚΤΙΑΣ ΖΩΝΗΣ Ξένια I. Λοϊζίδου, ΑΚΤΗ Κέντρο Μελετών και έρευνας Γαλάζια Ανάπτυξη (1): Γαλάζια Ανάπτυξη δεν είναι ΜΟΝΟ η ναυτιλία! Ενδεικτικοί άλλοι τομείς: Ενέργεια Θαλάσσια

Διαβάστε περισσότερα

6 CO 2 + 6H 2 O C 6 Η 12 O 6 + 6 O2

6 CO 2 + 6H 2 O C 6 Η 12 O 6 + 6 O2 78 ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΟΤΗΤΑ ΥΔΑΤΙΝΩΝ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΦΥΤΙΚΟΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ (μακροφύκη φυτοπλαγκτόν) ΠΡΩΤΟΓΕΝΕΙΣ ΠAΡΑΓΩΓΟΙ ( μετατρέπουν ανόργανα συστατικά σε οργανικές ενώσεις ) φωτοσύνθεση 6 CO 2 + 6H 2 O C 6 Η 12

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογία Κατεύθυνσης Γ Λυκείου

Βιολογία Κατεύθυνσης Γ Λυκείου Βιολογία Κατεύθυνσης Γ Λυκείου Επιμέλεια: Δημήτρης Κοτρόπουλος ΘΕΜΑ A Να γράψετε τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις A1 έως A5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη φράση, η οποία

Διαβάστε περισσότερα

Ψάρεμα με σκάφος. αφιέρωμα Σκάφος & Ψάρεμα

Ψάρεμα με σκάφος. αφιέρωμα Σκάφος & Ψάρεμα Ψάρεμα με σκάφος Η επαφή με τη φύση, ιδιαίτερα εν όψει διακοπών, συμβάλλει στην ξεκούραση, στην ηρεμία και στη χαλάρωση, που όλοι χρειαζόμαστε. Τι καλύτερο λοιπόν από το ψάρεμα, μια ευχάριστη ασχολία για

Διαβάστε περισσότερα

Αναπνοή και ήχος Ομιλία και τραγούδι

Αναπνοή και ήχος Ομιλία και τραγούδι Αναπνοή και ήχος Ομιλία και τραγούδι Σχέδιο εργασίας της Α τάξης Γελ. Πελοπίου Υπεύθυνος καθηγητής: Παπαδημητρίου Νικόλαος Αναπνοή Μέλη : Αγγελόπουλος Γιάννης Τσιπολίτης Γιώργος Η αναπνοή σε επίπεδο οργανισμού

Διαβάστε περισσότερα

Κ ι λ µα µ τι τ κές έ Α λλ λ α λ γές Επι π πτ π ώ τ σει ε ς στη τ β ιοπο π ικιλό λ τη τ τα τ κ αι τ η τ ν ν ά γρια ζ ωή

Κ ι λ µα µ τι τ κές έ Α λλ λ α λ γές Επι π πτ π ώ τ σει ε ς στη τ β ιοπο π ικιλό λ τη τ τα τ κ αι τ η τ ν ν ά γρια ζ ωή Επιπτώσεις στη βιοποικιλότητα και την άγρια ζωή Η παγκόσµια κλιµατική αλλαγή θεωρείται ως η σηµαντικότερη τρέχουσα απειλή για τη βιοποικιλότητα του πλανήτη. Παραδείγµατα από την Κυπριακή Φύση Μερικές από

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ. (Monachus monachus)

ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ. (Monachus monachus) ΑΠΕΙΛΟΥΜΕΝΑ ΕΙ Η ΜΕΣΟΓΕΙΑΚΗ ΦΩΚΙΑ (Monachus monachus) Η Μεσογειακή Φώκια είναι το µόνο είδος φώκιας που συναντάται στη Μεσόγειο και αποτελεί ένα από τα πλέον απειλούµενα είδη θαλάσσιων θηλαστικών στον

Διαβάστε περισσότερα

Το πρόβλημα: Καταστροφική μηχανότρατα και υπεραλίευση.

Το πρόβλημα: Καταστροφική μηχανότρατα και υπεραλίευση. Μην ψαρώνεις! Το πρόβλημα: Καταστροφική μηχανότρατα και υπεραλίευση. Το ελληνικό ψάρι έγινε είδος πολυτελείας και κινδυνεύει να χαθεί από τις θάλασσες και τη διατροφή μας. Χωρίς ουσιαστικό έλεγχο, οι

Διαβάστε περισσότερα

«ΙΧΘΥΟΚΑΛΛΙEΡΓΗΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ»

«ΙΧΘΥΟΚΑΛΛΙEΡΓΗΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ» ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Πτυχιακή διατριβή «ΙΧΘΥΟΚΑΛΛΙEΡΓΗΤΙΚΕΣ ΜΟΝΑ ΕΣ ΘΑΛΑΣΣΗΣ» Άντρεα Χ. Σταυρινίδη Λεµεσός 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

4. ΛΕΜΦΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ. περιλαμβάνονται ο σπλήνας και ο θύμος αδένας (εικ.4.1). Το λεμφικό σύστημα είναι πολύ σημαντικό γιατί:

4. ΛΕΜΦΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ. περιλαμβάνονται ο σπλήνας και ο θύμος αδένας (εικ.4.1). Το λεμφικό σύστημα είναι πολύ σημαντικό γιατί: ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 4. ΛΕΜΦΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Το λεμφικό σύστημα αποτελείται από τα λεμφαγγεία, τη λέμφο και τους λεμφαδένες. Οι λεμφαδένες είναι δομές που αποτελούνται από εξειδικευμένη μορφή συνδετικού ιστού, το λεμφικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΕΤΑΡΤΗ 20 ΜΑΪΟΥ 2015 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5)

Διαβάστε περισσότερα

4.3 Παραγωγική διαδικασία νέων υποψήφιων για εκτροφή ειδών

4.3 Παραγωγική διαδικασία νέων υποψήφιων για εκτροφή ειδών 294 Καλλιέργειες φυτικών και εκτροφές υδρόβιων ζωικών οργανισμών 4.3 Παραγωγική διαδικασία νέων υποψήφιων για εκτροφή ειδών Η παραγωγική διαδικασία, ως γνωστόν, περιλαμβάνει την ελεγχόμενη αναπαραγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχειώδεις παθολογικές μεταβολές του Γεννητικού Συστήματος

Στοιχειώδεις παθολογικές μεταβολές του Γεννητικού Συστήματος Στοιχειώδεις παθολογικές μεταβολές του Γεννητικού Συστήματος του Θήλεος ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Προσοχή: Οι παρουσιάσεις μαθημάτων αποτελούν βοήθημα παρακολούθησης των παραδόσεων

Διαβάστε περισσότερα

AΙΣΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ 1. ΑΙΣΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ-ΑΙΣΘΗΤΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ-ΑΙΣΘΗΤΙΚΟΙ ΥΠΟΔΟΧΕΙΣ- ΑΙΣΘΗΣΗ

AΙΣΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ 1. ΑΙΣΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ-ΑΙΣΘΗΤΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ-ΑΙΣΘΗΤΙΚΟΙ ΥΠΟΔΟΧΕΙΣ- ΑΙΣΘΗΣΗ AΙΣΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ 1. ΑΙΣΘΗΤΙΚΟΤΗΤΑ-ΑΙΣΘΗΤΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ-ΑΙΣΘΗΤΙΚΟΙ ΥΠΟΔΟΧΕΙΣ- ΑΙΣΘΗΣΗ Αισθητικότητα ονομάζεται η ικανότητα να αντιλαμβανόμαστε αφενός το εξωτερικό μας περιβάλλον και το ίδιο μας το σώμα,

Διαβάστε περισσότερα

ΒΛΑΒΕΡΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΑΠΟ ΥΨΗΛΗ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ. Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος

ΒΛΑΒΕΡΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΑΠΟ ΥΨΗΛΗ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ. Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος ΒΛΑΒΕΡΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΑΠΟ ΥΨΗΛΗ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ Εμμ. Μ. Καραβιτάκης Παιδίατρος Στοιβάδες δέρματος Επιδερμίδα (τέσσερις στοιβάδες κυττάρων) Χόριο (άφθονα αγγεία και νεύρα) Υποδερμάτιο πέταλο (περιέχει

Διαβάστε περισσότερα

Τυριά Φέτα Φέτα ψητή Μπουγιουρντί (με τυριά, ντομάτα και καυτερή πιπεριά) Κεφαλοτύρι σαχανάκι Κεφαλοτύρι σχάρας Χαλούμι ψητό Ταλαγάνι Μανούρι

Τυριά Φέτα Φέτα ψητή Μπουγιουρντί (με τυριά, ντομάτα και καυτερή πιπεριά) Κεφαλοτύρι σαχανάκι Κεφαλοτύρι σχάρας Χαλούμι ψητό Ταλαγάνι Μανούρι Ορεκτικά Τσιροσαλάτα (με λαδόξυδο και άνιθο) Αντζούγιες Αντζούγιες Ισπανίας Λακέρδα (Παλαμίδα) Σκουμπρί καπνιστό Ποικιλία από αλμυρά (για 2 άτομα) Χέλι καπνιστό Παστουρμάς ψαριών ΜΕΝΟΥ Ταραμοσαλάτα λευκή

Διαβάστε περισσότερα

Φωτογραφικός Κατάλογος Θαλάσσιας Χλωρίδας - Πανίδας

Φωτογραφικός Κατάλογος Θαλάσσιας Χλωρίδας - Πανίδας Φωτογραφικός Κατάλογος Θαλάσσιας Χλωρίδας - Πανίδας ΕΘΝΙΚΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΠΑΡΚΟ ΑΛΟΝΝΗΣΟΥ Β ΕΘΝΙΚΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΠΑΡΚΟ ΑΛΟΝΝΗΣΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΘΑΛΑΣΣΙΟ ΒΟΡΕΙΩΝ ΣΠΟΡΑ ΩΝ ΠΑΡΚΟ ΑΛΟΝΝ ΕΘ Σκοπός έκδοσης Η παρούσα έκδοση δημιουργήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Λάμπρου Ειρήνη Μακρίδου Βαρβάρα Στούππα Κάλια

Λάμπρου Ειρήνη Μακρίδου Βαρβάρα Στούππα Κάλια Λάμπρου Ειρήνη Μακρίδου Βαρβάρα Στούππα Κάλια Περιεχόμενο ενότητας Κριτήρια ομαδοποίησης των ζώων Θεωρητικό υπόβαθρο Αξιολόγηση και αναδόμηση υφιστάμενου σχεδίου μαθήματος Βιβλιογραφία Τάξη: Δ Δημοτικού

Διαβάστε περισσότερα

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές...

Συνιστώνται για... Οι δονήσεις είναι αποτελεσματικές... ΠΕΔΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ Εκφυλιστικές αλλοιώσεις Αγγειακές παθήσεις Παθολογίες των πνευμόνων Ουρο-γυναικολογικές διαταραχές Καρδιακές παθήσεις Παθολογίες σπονδυλικής στήλης Παθολογίες αρθρώσεων Παθολογίες συνδέσμων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΙΑΜΕΠ ΕΛ. ΕΤΑΙΡEΙΑ ΕΚΕΠΕΚ. Επικοινωνία RSS

ΕΛΙΑΜΕΠ ΕΛ. ΕΤΑΙΡEΙΑ ΕΚΕΠΕΚ. Επικοινωνία RSS 1 of 7 23/1/2014 4:38 μμ ΕΛΙΑΜΕΠ ΕΛ. ΕΤΑΙΡEΙΑ ΕΚΕΠΕΚ Επικοινωνία RSS Σας ενημερώνουμε ότι η επεξεργασία των 82 κατατεθειμένων προτάσεων βρίσκεται σε εξέλιξη. Αρχική Η Πρωτοβουλία Εταίροι Πλαίσιο Συζήτησης

Διαβάστε περισσότερα

Παθολογία Αναπαραγωγής Βοοειδών

Παθολογία Αναπαραγωγής Βοοειδών Παθολογία Αναπαραγωγής Βοοειδών 1 Ο οιστρικός κύκλος Πρόοιστρος Οίστρος Μέτοιστρος Δίοιστρος 2 Πρόοιστρος Ημέρα 17 με 20 Εκφύλιση του ωχρού σωματίου του προηγούμενου οιστρικού κύκλου και μείωση της συγκέντρωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ

ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ ΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΤΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΦΙΚΗ ΑΛΛΕΡΓΙΑ Τι είναι η τροφική αλλεργία; Τροφική αλλεργία είναι η αναπάντεχη και μη κανονική ανοσολογική αντίδραση του οργανισμού εναντίον ενός τμήματος μιας τροφής (συνήθως

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ-ΜΑΘΗΤΡΙΑΣ:... 1. Το πιο κάτω σχεδιάγραμμα δείχνει ανθρώπινο σπερματοζωάριο.

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ-ΜΑΘΗΤΡΙΑΣ:... 1. Το πιο κάτω σχεδιάγραμμα δείχνει ανθρώπινο σπερματοζωάριο. ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ:... ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΠΑΤΗΡ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΙΣΑΑΚ ΤΜΗΜΑ:... ΑΡ. ΜΑΘΗΤΗ-ΜΑΘΗΤΡΙΑΣ:... ΟΝΟΜΑ ΜΑΘΗΤΗ-ΜΑΘΗΤΡΙΑΣ:... 1. Το πιο κάτω σχεδιάγραμμα δείχνει

Διαβάστε περισσότερα

Οι οργανισμοί προσαρμόζονται στο περιβάλλον τους. Ηθολογικές Μορφολογικές Φυσιολογικές Αποκρίσεις. Προσαρμογές

Οι οργανισμοί προσαρμόζονται στο περιβάλλον τους. Ηθολογικές Μορφολογικές Φυσιολογικές Αποκρίσεις. Προσαρμογές Οι οργανισμοί προσαρμόζονται στο περιβάλλον τους Ηθολογικές Μορφολογικές Φυσιολογικές Αποκρίσεις Προσαρμογές Οι οργανισμοί διαφοροποιούν το περιβάλλον τους Παραδείγματα προσαρμογών Αποκρίσεις των τωνοργανισμών

Διαβάστε περισσότερα

Ασκήσεις για το σπίτι και για σένα! 0.5 5. μελετούμε τους ζωντανούς οργανισμούς; Τρόποι μελέτης των ζωντανών οργανισμών Επιστημονική μέθοδος

Ασκήσεις για το σπίτι και για σένα! 0.5 5. μελετούμε τους ζωντανούς οργανισμούς; Τρόποι μελέτης των ζωντανών οργανισμών Επιστημονική μέθοδος Προγραμματισμός Διδακτέας Ύλης Βιολογίας Α Γυμνασίου 2012-2013 Α ΤΕΤΡΑΜΗΝΟ Ενότητα Δραστηριότητες Βασικές Έννοιες Δ/κές Π/δοι Γνωριμία Εισαγωγικές σελίδες Γνωριμία με το βιβλίο μου 1 1 Ενότητα 1: Η Βιολογία

Διαβάστε περισσότερα

3D N E W T O N. 3D Σύστημα ενδυνάμωσης & μυϊκής αποκατάστασης σπονδυλικής στήλης ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ

3D N E W T O N. 3D Σύστημα ενδυνάμωσης & μυϊκής αποκατάστασης σπονδυλικής στήλης ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ 3D N E W T O N 3D Σύστημα ενδυνάμωσης & μυϊκής αποκατάστασης ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ Σταθεροποίηση Σπονδυλικών Μυών Σταθεροποιεί ταυτόχρονα τους εκ βαθέων και ανταγωνιστές μυς Αυτόχθων Ραχιαίος, Εγκάρσιος Κοιλιακός

Διαβάστε περισσότερα

4.4 Η αναπνοή στον άνθρωπο

4.4 Η αναπνοή στον άνθρωπο 4.4 Η αναπνοή στον άνθρωπο Στον άνθρωπο οι θρεπτικές ουσίες της τροφής απορροφώνται από το λεπτό έντερο. Με την κυκλοφορία του αίματος φτάνουν σε όλα τα κύτταρα του σώματος. Εκεί, ορισμένες από αυτές,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟ του ΠΡΟΣΤΑΤΗ. Πως να προλάβετε τον ΔΙΑΓΝΩΣΗ Η ΕΓΚΑΙΡΗ ΣΩΖΕΙ ΖΩΕΣ. Επιστημονική Επιμέλεια Ελληνική Ουρολογική Εταιρία

ΚΑΡΚΙΝΟ του ΠΡΟΣΤΑΤΗ. Πως να προλάβετε τον ΔΙΑΓΝΩΣΗ Η ΕΓΚΑΙΡΗ ΣΩΖΕΙ ΖΩΕΣ. Επιστημονική Επιμέλεια Ελληνική Ουρολογική Εταιρία Η ΕΓΚΑΙΡΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΣΩΖΕΙ ΖΩΕΣ Πως να προλάβετε τον ΚΑΡΚΙΝΟ του ΠΡΟΣΤΑΤΗ με ΤΗΝ ΕΥΓΕΝΙΚΗ Χορηγία Επιστημονική Επιμέλεια Ελληνική Ουρολογική Εταιρία με ΤΗ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΑ «Αυτές οι πληροφορίες προορίζονται για

Διαβάστε περισσότερα

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν:

Πού οφείλεται η νόσος και ποιοι παράγοντες την πυροδοτούν: 1 Τι είναι η Κίρρωση του Ήπατος: Η κίρρωση του ήπατος είναι μία χρόνια πάθηση του ήπατος κατά την οποία παρατηρείται καταστροφή του ιστού του ήπατος και αλλαγή της αρχιτεκτονικής του, γεγονός που οδηγεί

Διαβάστε περισσότερα

ΑΔΑ: 4Α3Π9-Γ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΑΠΟΦΑΣΗ. Να διατηρηθεί µέχρι... Βαθµός Ασφαλείας...

ΑΔΑ: 4Α3Π9-Γ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΑΠΟΦΑΣΗ. Να διατηρηθεί µέχρι... Βαθµός Ασφαλείας... ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑIΟΣ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & /ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ /ΝΣΗ ΣΠΟΥ ΩΝ /ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Α Να διατηρηθεί µέχρι... Βαθµός Ασφαλείας...

Διαβάστε περισσότερα