ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ: ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΜΗΜΑ:ΝΟΜΙΚΗΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ: ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΜΗΜΑ:ΝΟΜΙΚΗΣ"

Transcript

1 ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ: ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΜΗΜΑ:ΝΟΜΙΚΗΣ ΠΟΡΦΥΡΙΟΥ ΕΛΙΣΣΑΒΕΤ Α.Μ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΙΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ Ι ΑΣΚΩΝ: ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ Γ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΘΕΜΑ: «ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑ» Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Β. ΚΥΡΙΩΣ ΘΕΜΑ ΜΕΡΟΣ Α ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ 1)Το περιεχόµενο της οικονοµικής ελευθερίας α) Υπό τα προισχύσαντα Συντάγµατα β) Υπό το ισχύον Σύνταγµα 2) Ειδικότερες εκδηλώσεις της οικονοµικής ελευθερίας 3) Άρθρο 106Σ 4) Οικονοµική και πολιτική ουδετερότητα του Συντάγµατος 5) Περιορισµοί της οικονοµικής ελευθερίας ΜΕΡΟΣ Β ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ 1) Ιστορική ανασκόπηση 2) ίκαιο ανταγωνισµού α) ίκαιο αθέµιτου ανταγωνισµού β) ίκαιο ελεύθερου ανταγωνισµού 3) Η ελευθερία ανταγωνισµού και οι περιορισµοί της 4) Ο ν. 703/1977 5) Καταχρηστική εκµετάλλευση δεσπόζουσας θέσης 6) Ανταγωνισµός και κοινοτικό δίκαιο Γ. ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Ε. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΣΤ. ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ Ζ. ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1

2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ελεύθερος ανταγωνισµός και Σύνταγµα Η παρούσα εργασία έχει ως θέµα τον ελεύθερο ανταγωνισµό και την συνταγµατική κατοχύρωσή του στην ελληνική έννοµη τάξη. Στόχος της είναι να αναδείξει την εξαιρετική σηµασία του ελεύθερου ανταγωνισµού για την οικονοµική πρόοδο και κοινωνική ευηµερία. Μια τόσο σηµαντική εκδήλωση της οικονοµικής ζωής δεν θα µπορούσε να µην κατοχυρώνεται από τον υπέρτατο νόµο του Κράτους. Κρίνεται σκόπιµη η διάρθρωση σε δυο µεγάλες θεµατικές ενότητες. Στην πρώτη αναλύεται η οικονοµική ελευθερία, ειδικότερη εκδήλωση της οποίας αποτελεί η ελευθερία του ανταγωνισµού. Ειδικότερα αναφέρονται και αναλύονται όλες οι σχετικές συνταγµατικές διατάξεις και θίγονται ζητήµατα που αφορούν το «Οικονοµικό Σύνταγµα» και έχουν απασχολήσει θεωρία και νοµολογία. Στη δεύτερη ενότητα επιχειρείται µια παρουσίαση του νοµοθετικού καθεστώτος του ανταγωνισµού όπως έχει διαµορφωθεί µέχρι σήµερα. Ξεκινώντας από τις απαρχές του φαινοµένου τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό φτάνουµε στη σύγχρονη εποχή και εξετάζουµε τις ισχύουσες νοµοθετικές ρυθµίσεις που αποτελούν εξειδίκευση των αντίστοιχων συνταγµατικών διατάξεων καθώς και το συσχετισµό τους µε εκείνες του κοινοτικού δικαίου. ΜΕΡΟΣ Α ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ 1) Το περιεχόµενο της οικονοµικής ελευθερίας α) Υπό τα προισχύσαντα Συντάγµατα Πριν από το Σύνταγµα του 1975 η οικονοµική ελευθερία δεν προστατευόταν ρητά από κάποια συνταγµατική διάταξη. Τα προισχύσαντα Συντάγµατα 1864/1911/1952 εµφανίζονται 2

3 να αγνοούν τις οικονοµικές σχέσεις. Παρ όλα αυτά ουδέποτε αµφισβητήθηκε η συνταγµατική κατοχύρωση της οικονοµική ελευθερίας. Η θεωρία και η νοµολογία δέχτηκαν ότι η προστασία της οικονοµικής ελευθερίας θεµελιώνεται στη διάταξη του άρθρου 4 Σ 1864/1911/1952 ( άρθρο 5 παρ. 3 του ισχύοντος) για την προσωπική ελευθερία, ειδικότερη εκδήλωση της οποίας και θεωρήθηκε. Η νοµολογία ερµήνευσε τη συγκεκριµένη διάταξη µε ιδιαίτερη ευρύτητα (αφού καθίσταται σαφές ότι η εν λόγω διάταξη αναφέρεται µόνο στην προσωπική ελευθερία), ώστε να συµπεριληφθεί σε αυτήν και η προστασία της ελεύθερης οικονοµικής δραστηριότητας του ατόµου. β) Υπό το ισχύον Σύνταγµα του 1975 Στο Σύνταγµα του 1975 περιέχεται για πρώτη φορά ρητή αναφορά στη γενική οικονοµική ελευθερία στο άρθρο 5 παρ. 1( Καθένας έχει δικαίωµα να αναπτύσσει ελεύθερα την προσωπικότητα του και να συµµετέχει στην κοινωνική, οικονοµική και πολιτική ζωή της χώρας, εφόσον δεν προσβάλλει τα δικαιώµατα των άλλων και δεν παραβιάζει το Σύνταγµα και τα χρηστά ήθη), στην οποία υπάγονται όλες οι δραστηριότητες που δεν ρυθµίζονται και δεν προστατεύονται ρητά. Η διάταξη αυτή έχει ληφθεί από το άρθρο 2 παρ. 1 του θεµελιώδους Νόµου της Βόννης, αλλά το περιεχόµενο της ελληνικής διάταξης είναι σαφώς ευρύτερο. Πρόκειται για ένα γενικό δικαίωµα (γενική οικονοµική ελευθερία), το οποίο καλύπτει οικονοµικές εκδηλώσεις που δεν προστατεύονται από άλλες ειδικές διατάξεις τους Συντάγµατος (όπως συµβαίνει π.χ. µε την ελευθερία εργασίας άρθρο 22Σ, ιδιοκτησία άρθρο 17Σ), έχει επικουρικό χαρακτήρα και εφαρµόζεται για να κατοχυρώσει όχι µόνο εκδηλώσεις της οικονοµικής ελευθερίας, αλλά κάθε θεµελιώδες δικαίωµα που δεν προστατεύεται ειδικά από το Σύνταγµα. Θεµελιώνει καταρχήν αξίωση για αποχή του κράτους από την ιδιωτική οικονοµική δραστηριότητα, αξίωση που στρέφεται τόσο κατά του νοµοθέτη, όσο και κατά της διοίκησης. Το Σύνταγµα του 1975 εκτός από τη θέσπιση του άρθρου 5 παρ.1 επαναλαµβάνει στο άρθρο 5 παρ. 3 τις διατάξεις των προγενέστερων Συνταγµάτων για την προσωπική ελευθερία. Ζήτηµα γεννάται σε ποια διάταξη κατοχυρώνεται τελικά η οικονοµική ελευθερία. Υποστηρίχθηκε η άποψη, κυρίως από τον Αριστόβουλο Μάνεση 1, ότι η οικονοµική ελευθερία εξακολουθεί να προκύπτει από το άρθρο 5 παρ.3. Συγκεκριµένα ότι «η διάταξη που προστατεύει την ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητας είναι διατυπωµένη κατά τρόπο 1 Μάνεσης Α.,Συνταγµατικά ικαιώµατα, Ατοµικές Ελευθερίες 1982 σελ

4 γενικό και αόριστο και χρησιµεύει µάλλον σαν ερµηνευτικός γενικός κανόνας για όλα τα ατοµικά δικαιώµατα, η δε διατύπωση της είναι τέτοια, ώστε να επιδέχεται ποικίλες και αντιφατικές ίσως ερµηνείες». Προβαίνει επιπλέον και στη διατύπωση µιας θεωρητικής παρατήρησης σύµφωνα µε την οποία «η οικονοµική ελευθερία είναι περισσότερο συνέπεια της γενικότερης δράσης του ατόµου και της ελευθερίας διακίνησής του και λιγότερο εκδήλωση της προσωπικότητάς του». Την παρατήρηση του αυτή στηρίζει στο γεγονός ότι κατ εξοχήν υποκείµενα του ατοµικού δικαιώµατος της οικονοµικής ελευθερίας είναι τα νοµικά πρόσωπα και όχι τα φυσικά πρόσωπα. Από την άλλη µεριά ένα µεγάλο µέρος της θεωρίας δέχεται την κατοχύρωση της οικονοµικής ελευθερίας στο άρθρο 5 παρ.1 2 λόγω της ρητής αναφοράς στη συµµετοχή στην οικονοµική ζωή της χώρας, ή την σωρευτική εφαρµογή των δυο διατάξεων 3 ( άρθρο 5 παρ.1 και 5 παρ.3 Σ). Τέλος η νοµολογία του Σ.τ.Ε. δεν δίνει άµεση λύση, αφού έχει να επιδείξει αποφάσεις που στηρίζουν καθεµιά από τις προεκτεθείσες απόψεις, ωστόσο τείνει να στηρίζει την οικονοµική ελευθερία στην παρ.1. 2) Ειδικότερες εκδηλώσεις της οικονοµικής ελευθερίας α) Η ελευθερία εργασίας και επαγγέλµατος Ο κάθε άνθρωπος έχει το δικαίωµα να επιλέγει την επαγγελµατική του δραστηριότητα και όσα σχετίζονται µε αυτήν, δηλ. το είδος, τον τρόπο, τον τόπο και τα µέσα της άσκησης της. Η ελευθερία της εργασίας διασφαλίζει επίσης την ελεύθερη εκλογή επαγγέλµατος και την ελεύθερη σταδιοδροµία καθενός σύµφωνα µε την προσωπική του αξία. 2 Έτσι ο αγτόγλου Π.., Ατοµικά ικαιώµατα τ. Β 2005 σελ , Γέροντας Α. ηµόσιο Οικονοµικό ίκαιο 2002 σελ. 303 επ., Ρόκας Ν. Η επίδρασις του νέου Συντάγµατος επί του ιδιωτικού και επί του ηµοσίου δικαίου σελ. 37 επ., Ράικος Α. Συνταγµατικό δίκαιο τ. Β 2 η εκδ.2002 σελ Τάχος Α. ιοικητικό οικονοµικό δίκαιο 6 η εκδ σελ. 200 επ., Κοτσίρης Λ. ίκαιο ανταγωνισµού 1986 σελ , Λιακόπουλος Α. Η οικονοµική ελευθερία αντικείµενο προστασίας στο δίκαιο του ανταγωνισµού 1981 σελ

5 β) Η ελευθερία των συµβάσεων Η ελευθερία των συµβάσεων αναφέρεται στη δυνατότητα κάθε προσώπου να δικαιοπρακτήσει σε χρόνο και τόπο που επιθυµεί, επιλέγοντας ο ίδιος τον αντισυµβαλλόµενό του και καθορίζοντας το αντικείµενο και τους όρους της σύµβασης του. γ) Η ελευθερία του εµπορίου και της βιοµηχανίας Η ελευθερία του εµπορίου και της βιοµηχανίας συνίσταται στο δικαίωµα του καθενός να εκµεταλλεύεται, χωρίς εµπόδια διοικητικής ή συντεχνιακής µορφής, επιχειρήσεις ιδιωτικές εµπορικού ή βιοµηχανικού χαρακτήρα. δ) Η ελευθερία ανταγωνισµού Η ελευθερία ανταγωνισµού αποτελεί εξειδίκευση της ελευθερίας εµπορίου και βιοµηχανίας. Πρόκειται για την κινητήρια δύναµη της αγοράς. Συµβάλλει στη βελτίωση των προσφερόµενων αγαθών και υπηρεσιών, στη διαµόρφωση ευνοϊκών όρων για τον καταναλωτή ή άλλον ασθενή συµβαλλόµενο και αποτελεί αναγκαία προϋπόθεση για την ανάπτυξη της εθνικής οικονοµίας ( Η έννοια του ανταγωνισµού και η θέση του στο ελληνικό και ευρωπαϊκό κοινοτικό δίκαιο αναπτύσσεται κατωτέρω διεξοδικά). 3) Άρθρο 106 Σ Α) Ιδιωτική οικονοµική πρωτοβουλία Το άρθρο 5 παρ.1 κατοχυρώνει για πρώτη φορά την ιδιωτική οικονοµική πρωτοβουλία και την ειδικότερη εκδήλωση της επιχειρηµατικής ελευθερίας. Το άρθρο 106 παρ.2 αναφέρει ρητά την ιδιωτική οικονοµική πρωτοβουλία θέτοντας περιορισµούς σε αυτήν (Η ιδιωτική οικονοµική πρωτοβουλία δεν επιτρέπεται να αναπτύσσεται σε βάρος της ελευθερίας και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας ή προς βλάβη της 5

6 εθνικής οικονοµίας). Ασφαλώς απαραίτητη προϋπόθεση για τον περιορισµό της αποτελεί η προηγούµενη αναγνώριση της. Η εν λόγω διάταξη θέτει όρια στην ανάπτυξη της ιδιωτικής οικονοµικής πρωτοβουλίας, διαφορετικά θα µπορούσαµε να οδηγηθούµε σε εφαρµογή µιας ακραίας µορφής οικονοµικού συστήµατος, είτε πρόκειται για άκρατο οικονοµικό φιλελευθερισµό είτε στην περίπτωση υπέρµετρης δέσµευσης της οικονοµικής πρωτοβουλίας, για καθεστώς απόλυτα διευθυνόµενης οικονοµίας. Από τη διατύπωση του άρθρου 106 παρ. 2 προκύπτει ότι το κράτος έχει απλά υποχρέωση αποχής και δεν επιβάλλει τη βούλησή του µε θετικά µέτρα στους φορείς της συγκεκριµένης ελευθερίας. Με τη διάταξη αυτή η ελευθερία του πολίτη τίθεται υπό κηδεµονία και η άσκησή της εξαρτάται από κριτήρια τα οποία αποκλειστικά θεσπίζει το κράτος 4. Το άρθρο 5 παρ.1 καθιερώνει ατοµικό δικαίωµα οικονοµικής ελευθερίας, ενώ το άρθρο 106 παρ.2 θεσµική εγγύηση της ελεύθερης ιδιωτικής οικονοµικής πρωτοβουλίας. Στην τελευταία περίπτωση περιλαµβάνεται η προστατευόµενη εγγύηση του ελεύθερου ανταγωνισµού. β) Κρατικός παρεµβατισµός Το Σύνταγµα του 1975 θεσµοποιεί για πρώτη φορά στο άρθρο 106 παρ.1 τον κρατικό παρεµβατισµό κατοχυρώνοντας συνταγµατικά αυτό που αποτελούσε διαµορφωµένη πρακτική στις οικονοµικές σχέσεις. Το άρθρο 106 παρ.1 «αναγνωρίζει την εξουσία του κράτους να προγραµµατίζει να συντονίζει την οικονοµική δραστηριότητα στη χώρα». Ο προγραµµατισµός αυτός δεν περιορίζεται µόνο στην δηµόσια οικονοµία, αλλά αναφέρεται στην οικονοµική δραστηριότητα στο σύνολο της. Όσον αφορά το συντονισµό, το κράτος δεν επιτρέπει το σύστηµα του οικονοµικού συγκεντρωτισµού αποσκοπώντας στην εναρµόνιση των δραστηριοτήτων και συµφερόντων περισσότερων φορέων 5. Η θεµελίωση του κρατικού παρεµβατισµού αποσκοπεί στην εδραίωση της κοινωνικής ειρήνης και την προστασία του γενικού συµφέροντος. Εκτός από τους προαναφερθέντες γενικούς σκοπούς υπάρχει και ο οικονοµικός σκοπός της εξασφάλισης της οικονοµικής 4 Γέροντας Α. οπ.παρ. σελ. 80 επ. 5 ηµητρόπουλος Α. Συνταγµατικά ικαιώµατα, Παραδόσεις Συνταγµατικού ικαίου τ.ιιι 2005 σελ. 326, αγτόγλου Π.. οπ. παρ. σελ επ., Λιακόπουλος Α. οπ. παρ. σελ. 82 επ. 6

7 ανάπτυξης όλων των τοµέων της εθνικής οικονοµίας. Η διάταξη αυτή τελεί σε εξάρτηση µε την εγγύηση της οικονοµικής ελευθερίας. Οι διατάξεις του Συντάγµατος αποτελούν ένα ενιαίο σύστηµα προστασίας. ιαφορετικά οι συνταγµατικά κατοχυρωµένες ελευθερίες θα ήταν κενές περιεχοµένου, αφού το κράτος θα νοµιµοποιούνταν στην άσκηση οποιασδήποτε πολιτικής, ακόµα κι αν αυτή κατέληγε σε αναίρεση των ελευθεριών. Ο κρατικός παρεµβατισµός µπορεί να φτάσει σύµφωνα µε το άρθρο 106 παρ.3 6 µέχρι και την εξαγορά επιχειρήσεων ή την αναγκαστική σε αυτές συµµετοχή του κράτους υπό προϋποθέσεις, όταν οι επιχειρήσεις : α) έχουν µονοπωλιακό χαρακτήρα β) έχουν ζωτική σηµασία για την αξιοποίηση πηγών του εθνικού πλούτου γ) έχουν ως κύριο σκοπό την παροχή υπηρεσιών στο κοινωνικό σύνολο. Σε κάθε περίπτωση τα µέτρα που λαµβάνει το κράτος στα πλαίσια της παρεµβατικής πολιτικής του πρέπει να συνάδουν µε τις επιταγές της αρχής της αναλογικότητας. 4) Οικονοµική και πολιτική ουδετερότητα του Συντάγµατος Την επιστήµη απασχολεί το ζήτηµα της οικονοµικοπολιτικής ουδετερότητας του Συντάγµατος. Συγκεκριµένα το ερώτηµα που τίθεται είναι αν το Σύνταγµα καθιερώνει ένα συγκεκριµένο οικονοµικό σύστηµα το οποίο πρέπει να ακολουθεί το κράτος, χωρία δυνατότητα µεταβολών, ή αν αφήνει το ζήτηµα ανοιχτό. Η άποψη της ουδετερότητας θεµελιώθηκε για πρώτη φορά στη υτική Γερµανία και επικράτησε υποστηριζόµενη από τον W. Abendroth. Ο αντίλογος που διατυπώθηκε από τον Th. Nipperdey και τη θεωρία του για την Soziale Marktwirtschaft δεν στέφτηκε µε επιτυχία 7. Όσον αφορά το Σύνταγµα του 1975 οι απόψεις ποικίλλουν. Οι περισσότερες όµως τείνουν προς την αποδοχή της οικονοµικοπολιτικής ουδετερότητας του Συντάγµατος ή προκρίνουν συµβιβαστικές λύσεις 8. Το Σύνταγµα δεν επιτάσσει ορισµένο οικονοµικό σύστηµα. Από καµία διάταξη δεν προκύπτει επιβολή είτε του συστήµατος της ελεύθερης οικονοµίας της αγοράς είτε της 6 Γέροντας Α. οπ. παρ. σελ. 80 επ., Μπέσιλα- Βήκα Ε. Ο ελεύθερος ανταγωνισµός και οι περιορισµοί του 1998 σελ. 84 επ. 7 ηµητρόπουλος Α. οπ. παρ. σελ Έτσι ο Λεβέντης Γ. Τα κοινωνικά δικαιώµατα του πολίτη 1976 τοσ, αγτόγλου οπ. παρ. σελ επ. Αντίθετα ο Μάνεσης Α. οπ. παρ. σελ. 162 και Μάνεσης/ Μανιτάκης Κρατικός παρεµβατισµός και Σύνταγµα (Γνωµοδότηση) ΝοΒ

8 διευθυνόµενης οικονοµίας. Ο κοινός νοµοθέτης έχει τη δυνατότητα που του παρέχει το ίδιο το Σύνταγµα να κινηθεί σε ένα ευρύ πλαίσιο έτσι ώστε η κυβέρνηση είναι εκείνη που ουσιαστικά διαµορφώνει το καθιερούµενο σύστηµα. Ωστόσο η ουδετερότητα αυτή δεν είναι πλήρης και ενέχει µια υπερβολή. Ο κοινός νοµοθέτης οφείλει να κινείται µέσα στα όρια που θέτει το ίδιο το Σύνταγµα. εν µπορεί να υιοθετήσει κανένα σύστηµα στην ακραία µορφή του 9. Η ατοµιστική αρχή και το κοινωνικό στοιχείο συνυπάρχουν ισότιµα 10 κατά τρόπο ώστε να αποκλείεται από το Σύνταγµα η υιοθέτηση τόσο της ολοκληρωτικής διεύθυνσης της οικονοµίας από το κράτος όσο και η εφαρµογή ενός απόλυτου οικονοµικού φιλελευθερισµού. Στα πλαίσια αυτά θα πρέπει να ερµηνευτεί και η άποψη που δέχεται ότι το Σύνταγµα καθιερώνει το σύστηµα της οικονοµίας της αγοράς, υπέρβαση του οποίου θα έθιγε τον πηρύνα της συνταγµατικά κατοχυρωµένης ιδιωτικής οικονοµικής πρωτοβουλίας. (άρθρο 106 παρ.2 Σ). Ωστόσο δεν πρέπει να παραγνωριστεί ο βασικός οικονοµικός ρόλος του κράτους και ο επίσης συνταγµατικά κατοχυρωµένος κρατικός παρεµβατισµός. Συµπερασµατικά, µπορούµε να δεχτούµε ότι το Σύνταγµα είναι οικονοµικοπολιτικά ουδέτερο υπό την έννοια ότι δεν προσδιορίζει το ακολουθητέο οικονοµικό σύστηµα, είναι ανοιχτό και δεν επιτάσσει ορισµένη οικονοµική πολιτική. 5) Περιορισµοί της οικονοµικής ελευθερίας Το δικαίωµα του άρθρου 5 παρ.1 τελεί υπό έναν τριπλό περιορισµό. Εποµένως η συµµετοχή στην οικονοµική ζωή της χώρας δεν πρέπει να θίγει α) τα δικαιώµατα των άλλων β) το Σύνταγµα γ) τα χρηστά ήθη 11 9 Έτσι ο ηµητρόπουλος Α. οπ. παρ. σελ. 325, Σταθόπουλος Μ. Οικονοµική ελευθερία, Οικονοµικό σύστηµα και Οικονοµικό Σύνταγµα τοσ Κοτσίρης Λ. οπ. παρ. σελ Μπέσιλα- Βήκα οπ. παρ. σελ. 57 επ., Λιακόπουλος οπ. παρ. σελ. 73 επ. 8

9 α) Τα δικαιώµατα των άλλων Εδώ υπάγεται το δικαίωµα των άλλων προσώπων να µετέχουν στην οικονοµικής ζωή της χώρας. εν επιτρέπεται εποµένως η άσκηση της οικονοµικής ελευθερίας από ένα άτοµο να παρεµποδίζει την ίδια ελευθερία των άλλων. Για παράδειγµα η καταχρηστική εκµετάλλευση δεσπόζουσας θέσης ή ο αθέµιτος ανταγωνισµός συνιστούν προσβολή των δικαιωµάτων των άλλων. Στα δικαιώµατα των άλλων περιλαµβάνονται όλα τα δηµόσια και ιδιωτικά δικαιώµατα. Όσον αφορά τα τελευταία είτε αυτά προκύπτουν από το νόµο είτε από σύµβαση θα πρέπει να µη θεσπίζονται προκειµένου να καταστρατηγήσουν την οικονοµική ελευθερία του ατόµου. β) Το Σύνταγµα Η άσκηση οικονοµικής ελευθερίας οφείλει να µην παραβιάζει το Σύνταγµα. Η υποχρέωση αυτή θα υπήρχε ακόµη κι αν δεν αναφερόταν ρητά στο άρθρο 5 παρ.1, δεδοµένου ότι προκύπτει από τη γενική υποχρέωση σεβασµού του Συντάγµατος στο άρθρο 120 παρ.2. («Ο σεβασµός στο Σύνταγµα και τους νόµους που συµφωνούν µε αυτό και η αφοσίωση στην πατρίδα και τη δηµοκρατία αποτελούν θεµελιώδη υποχρέωση όλων των Ελλήνων»). γ) Τα χρηστά ήθη Ο τελευταίος περιορισµός που θέτει το 5 παρ.1 αφορά τα χρηστά ήθη, δηλ. τους κάθε φορά γενικά αποδεκτούς ή κρατούντες ηθικούς κανόνες. Πρόκειται για επιφύλαξη νόµου, αφού τα χρηστά ήθη εξειδικεύονται κάθε φορά στους ισχύοντες νόµους. Ειδικότεροι περιορισµοί στην οικονοµική ελευθερία είναι αυτοί που τάσσονται στο άρθρο 106Σ. Συγκεκριµένα: 9

10 α) 106 παρ.2 Η ιδιωτική οικονοµική πρωτοβουλία δεν επιτρέπεται να αναπτύσσεται εις βάρος της ελευθερίας και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας ή επί βλάβη της εθνικής οικονοµίας. Τα αγαθά της ελευθερίας και της ανθρώπινης αξιοπρέπειας περιέχονται ήδη στον περιορισµό των δικαιωµάτων των άλλων και του Συντάγµατος που ορίζει το άρθρο 5 παρ.1. Ανήκουν µάλιστα στο λεγόµενο «σκληρό» µη αναθεωρήσιµο πηρύνα του Συντάγµατος. Ο περιορισµός της βλάβης της εθνικής οικονοµίας είναι ο µόνος νέος και αφορά όχι απλά συµφέροντα που µπορεί να παραβλάπτονται, αλλά την εθνική οικονοµία. β) 106 παρ.1 Σ Το Σύνταγµα περιορίζει την οικονοµική ελευθερία όχι µόνο προς αποτροπή βλάβης της εθνικής οικονοµίας, αλλά και προς επιδίωξη της ανάπτυξης της. γ) 106 παρ.3 Σ Με την εξαγορά επιχειρήσεων και την αναγκαστική συµµετοχή του κράτους σε αυτές καταργείται ή περιορίζεται στη δεύτερη περίπτωση η οικονοµική ελευθερία των ιδιοκτητών τους. Όπως έχει αναφερθεί παραπάνω υποστηρίζεται η άποψη ότι η οικονοµική ελευθερία εξακολουθεί να θεµελιώνεται στο άρθρο 5 παρ.3. Υπό αυτήν την εκδοχή θα πρέπει να δεχτούµε ότι είναι δυνατή επιφύλαξη νόµου που ορίζεται ρητά στο εν λόγω άρθρο. Τέλος πρέπει να επισηµανθεί ότι οι οποιοιδήποτε περιορισµοί στην οικονοµική ελευθερία δεν πρέπει να θίγουν την αρχή της αναλογικότητας και τον πηρύνα του δικαιώµατος, αλλά µόνο να περιορίζουν την άσκησή του. 10

11 ΜΕΡΟΣ Β ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ 1) Ιστορική ανασκόπηση Ο ανταγωνισµός αποτέλεσε αρχικά αντικείµενο της οικονοµικής επιστήµης κατά την οποία «ο οικονοµικός ανταγωνισµός στην ουσία του είναι η δυναµική και εξελικτική εκείνη διαδικασία που επιβάλλεται ως αρχή τάξης στην αγορά και που χαρακτηρίζεται από τις παράλληλες προσπάθειες των ανταγωνιζόµενων, µε την προσφορά καλύτερων τιµών και όρων, να συνάψουν πελατειακές σχέσεις». 12 Το δίκαιο του ανταγωνισµού άρχιζε να εµφανίζεται σποραδικά στην εποχή των συντεχνιών. Όµως µε την ανάπτυξη του κεφαλαιοκρατικού συστήµατος και τη συγκέντρωση κεφαλαίων και επιχειρήσεων κατά το 19 ο αιώνα, η νοµοθετική παρέµβαση κατέστη αναγκαία. Η Γαλλία ήταν η πρώτη χώρα στην οποία η ελευθερία ανταγωνισµού έλαβε νοµικό περιεχόµενο το 1791 µε τη θεσπισθείσα αρχή της ελευθέριας εµπορίου και βιοµηχανίας 13. Ωστόσο το δίκαιο του ανταγωνισµού έχει τις ρίζες του στην αντιµονοπωλιακή νοµοθεσία (antitrust) που αναπτύχθηκε στις Η.Π.Α. Ο νόµος Sherman Act του 1980 ορίζει ότι απαγορεύεται : every contract, combination in the form of trust or otherwise or conspiracy in restraint of trade or commerce (sect.1). Στη συνέχεια η Federal Trade Commission Act και η Clayton Act του 1914 συνέβαλαν στην καταπολέµηση των trusts και στην εφαρµογή της αρχής του ανταγωνισµού. Το 1911 διαλύθηκε η Standard Oil του Ροκφέλερ που ήλεγχε πάνω από 30 επιχειρήσεις. Η νοµολογία των Η.Π.Α. διαµόρφωσε την έννοια του unfair competition που περιλαµβάνει τις περιπτώσεις τόσο του αθέµιτου ανταγωνισµού όσο και του ελεύθερου ανταγωνισµού. 2) ίκαιο του ανταγωνισµού 12 Κοτσίρης Λ. οπ. παρ. σελ Ρόκας Ν. Η ελευθερία ανταγωνισµού και οι περιορισµοί αυτής Ε.Εµπ σελ. 46 επ. 11

12 α) Το δίκαιο αθέµιτου ανταγωνισµού Αρχικά η έννοια του ανταγωνισµού στην Ευρώπη περιελάµβανε µόνο κανόνες σχετικούς µε την καταπολέµηση του αθέµιτου ανταγωνισµού. Στην Ελλάδα η πρώτη νοµοθετική αντιµετώπιση έγινε µε το ν. 146/1914 «περί αθέµιτου ανταγωνισµού», ο οποίος εξακολουθεί να παραµένει το βασικό νοµοθέτηµα του δικαίου αυτού. Στην αρχή το δίκαιο αυτό είχε ως στόχο την προστασία των ανταγωνιζοµένων, στην πορεία όµως η προστασία επεκτάθηκε στους καταναλωτές αλλά και στην ολότητα. Επιδίωξη του νόµου αποτελεί η άσκηση της ανταγωνιστικής ελευθερίας απαλλαγµένης από αθέµιτες πράξεις που προσβάλλουν τους συναλλασσοµένους ή παραπλανούν το κοινό. Ο ν.146/1914 αφορά ειδικά εµπορικά αδικήµατα. Πρόκειται για αδικήµατα που ενώ είναι αστικά ή/και ποινικά καθίστανται ταυτόχρονα και εµπορικά, δηλ. τιµωρούνται και οι αθέµιτες ενέργειες. Τέλος, ο νόµος σκόπιµα δεν ορίζει το θεµιτό της ανταγωνιστικής ελευθερίας παρά µόνο αναφέρει ενδεικτικά περιπτώσεις αθέµιτης συµπεριφοράς, για να τονίσει µε αυτόν τον τρόπο ότι η ανταγωνιστική ελευθερία είναι ο ισχύον κανόνας. β) Το δίκαιο του ελεύθερου ανταγωνισµού Ο ελεύθερος ανταγωνισµός αποτελεί µια αντικειµενική κατάσταση που προϋποθέτει την ύπαρξη περισσότερων οικονοµικών φορέων στην αγορά και την ισότητα των όρων µεταξύ αυτών των φορέων. Τα ο εν λόγω δίκαιο συνίσταται σε ένα σύνολο κανόνων δικαίου που αποσκοπούν στη διασφάλιση της λειτουργίας της οικονοµίας ως ανοιχτής αγοράς και απαγορεύουν µέτρα που περιορίζουν αδικαιολόγητα τον ελεύθερο ανταγωνισµό. Το κράτος αναλαµβάνει να εξασφαλίσει συνθήκες υγιούς ανταγωνισµού µε στόχο να αντισταθµίσει τη συχνή οικονοµική ανισότητα των συµβαλλοµένων. Επιδιώκεται η προστασία από ανταγωνιστικές ενέργειες που µπορούν να οδηγήσουν σε αναίρεση του οικονοµικού ανταγωνισµού ως συστήµατος. Βασικό νοµοθέτηµα του ελεύθερου ανταγωνισµού είναι ο ν. 703/1977 «περί ελέγχου µονοπωλίων και ολιγοπωλίων και προστασίας του ελεύθερου ανταγωνισµού». Στο ρυθµιστικό πεδίο του νόµου εµπίπτει κάθε µορφής σύµπραξη επιχειρήσεων που περιορίζει, 12

13 νοθεύει, αλλοιώνει τον ανταγωνισµό, η καταχρηστική εκµετάλλευση δεσπόζουσας θέσης επιχείρησης στην αγορά καθώς και επιχειρήσεις που ελέγχουν ολοκληρωτικά ή σε µεγάλο βαθµό την αγορά χωρίς ουσιώδη ανταγωνισµό, δηµιουργώντας µονοπώλια ή ολιγοπώλια και θέτουν σε κίνδυνο την οικονοµική δραστηριότητα ενδιαφεροµένων, επιχειρήσεων και καταναλωτών. 3) Η ελευθερία ανταγωνισµού και οι περιορισµοί της Η ελευθερία ανταγωνισµού αποτελεί ειδικότερη εκδήλωση της οικονοµικής ελευθερίας, όπως αυτή κατοχυρώνεται στο Σύνταγµα ( στο άρθρο 5, το ζήτηµα της συνταγµατικής κατοχύρωσης της οικονοµικής ελευθερίας αναλύεται ανωτέρω- Μέρος Α 1β). Από την άλλη µεριά προστατεύεται ως ατοµικό δικαίωµα που πηγάζει από την ελεύθερη ανάπτυξη της προσωπικότητας και από την άλλη ως θεσµική εγγύηση στην οποία ανήκουν η ελευθερία πρόσβασης στην αγορά και η ελευθερία ανταγωνισµού εντός της αγοράς. Η ελευθερία ανταγωνισµού αναλύεται ειδικότερα στις επιµέρους συνιστώσες: 1) Ο καθένας έχει δικαίωµα να ανταγωνίζεται. 2) Ο καθένας έχει δικαίωµα να διαµορφώνει την ανταγωνιστική του δράση και τα µέσα της ελευθέρως. 3) Ο καθένας έχει το δικαίωµα της µη συµµετοχής στον οικονοµικό ανταγωνισµό. 4) Η αγορά πρέπει να είναι ελεύθερη, ώστε ο καθένας ελεύθερα να συναλλάσσεται. Χωρίς ανταγωνιστική ελευθερία δεν νοείται συµβατική ελευθερία. Ωστόσο πολλές φορές οι ανταγωνιστικές ενέργειες οδηγούν σε κατάχρηση της ελευθερίας ανταγωνισµού. Γι αυτό στην εν λόγω ελευθερία αντιστοιχεί η απαγόρευση του αθέµιτου ανταγωνισµού, δηλ. ανταγωνιστικών πράξεων που αντίκεινται στα χρηστά ήθη. Στην ουσία δεν πρόκειται για περιορισµό, αλλά για κατοχύρωση της ελευθερίας ανταγωνισµού. ιαδικασίες που περιορίζουν ή νοθεύουν τον ανταγωνισµό οφείλουν να απαγορεύονται είτε προέρχονται από ιδιώτες είτε από το ίδιο το κράτος 14. Η απαγόρευση αυτή προάγει την οικονοµία της αγοράς και την εξυγιαίνει. 14 π.χ. κρατικές παρεµβάσεις που νοθεύουν τον ανταγωνισµό βλ. απόφαση ΕΚ 10/6/93 C-183/91 13

14 Περιορισµοί : Η ελευθερία ανταγωνισµού δεν είναι απεριόριστη. Σε διαφορετική περίπτωση ένας ισχυρός οικονοµικός φορέας θα µπορούσε να επικρατήσει έναντι του ανταγωνιστή του µε κάθε µέσο µέχρι την πλήρη εξόντωση του τελευταίου. Πριν από το Σύνταγµα του 1975 οι περιορισµοί της ελευθερίας ανταγωνισµού ετίθεντο από το ν. 146/1914 περί αθέµιτου ανταγωνισµού και από το άρθρο 281 ΑΚ 15. Το 281 ΑΚ έθετε όρια όχι µόνο στα δικαιώµατα αλλά και στις φυσικές ελευθερίες, όπως είναι η οικονοµικής ελευθερία και η ελευθερία ανταγωνισµού ειδικότερα. Με την θέση σε ισχύ του Συντάγµατος του 1975 οι περιορισµοί της ελευθερίας ανταγωνισµού πηγάζουν από τις διατάξεις για την οικονοµικής ελευθερία και τον κρατικό παρεµβατισµό. Συγκεκριµένα: Ο τριπλός περιορισµός του άρθρου 5 παρ.1 έχει εφαρµογή και εδώ. Στα «δικαιώµατα των άλλων» εντάσσεται η εξασφάλιση της ελευθερίας ανταγωνισµού των άλλων. Ο ανταγωνισµός πρέπει να διατηρείται ελεύθερος από εµπόδια που οδηγούν σε διακινδύνευση του και η οικονοµική ελευθερία να µην αποτελεί προνόµιο ορισµένων. Τα δικαιώµατα των άλλων αποτελούν το «ποσοτικό όριο» φραγµό ασκήσεως του δικαιώµατος του ανταγωνισµού. Τα «χρηστά ήθη» αποτελούν το «ποιοτικό όριο» άσκησης του δικαιώµατος της ανταγωνιστικής ελευθερίας. Ενέργειες που αντίκεινται στα χρηστά ήθη είναι αθέµιτες και παράνοµες. Στα χρηστά ήθη λοιπόν θεµελιώνεται το δίκαιο του αθέµιτου ανταγωνισµού σαν περιορισµός της ελευθερίας ανταγωνισµού. Τέλος το Σύνταγµα αποδίδει περιορισµούς στο ατοµικό δικαίωµα της ελευθερίας ανταγωνισµού, αλλά ταυτόχρονα την θεµελιώνει και ως θεσµική εγγύηση µέσα από τις διατάξεις του άρθρου 106Σ για τον παρεµβατισµό. Εποµένως το κράτος µπορεί α) να απαγορεύσει τελείως ή να αναλάβει να ασκήσει το ίδιο ορισµένο είδος εµπορίου και βιοµηχανίας, να ιδρύσει δηλ. µονοπώλιο β) να υπαγάγει σε ελέγχους και σε κτήση προηγούµενης άδειας την άσκηση ορισµένου είδους εµπορίου και βιοµηχανίας γ) να επιβάλλει περιορισµούς και ελέγχους στις επιχειρήσεις ως προς την χρήση ορισµένων υλικών, ουσιών, κ.λ.π. δ) να θεσπίζει αγορανοµικά µέτρα ε) να εξαγοράζει ή να συµµετέχει αναγκαστικά σε επιχειρήσεις. Ωστόσο οι περιορισµοί δεν πρέπει να χωρούν µέχρι του σηµείου κατά το οποίο θίγεται ο πυρήνας του δικαιώµατος. 15 Ρόκας Ν. οπ. παρ. 14

15 4) Ο ν.703/1977 Ο νόµος 703/1977 αποτελεί µεταφορά των κοινοτικών διατάξεων (άρθρο 85 και 86 Συνθήκη της Ρώµης) στην εθνική έννοµη τάξη. Στα πρώτα άρθρα του νόµου περιλαµβάνεται το αντικείµενο της ρύθµισης. Έτσι σύµφωνα µε το άρθρο 1 «απαγορεύονται πάσαι αι συµφωνίαι µεταξύ επιχειρήσεων, πάσαι αι αποφάσεις ενώσεων επιχειρήσεων και οποιασδήποτε µορφής ενηρµονισµένη πρακτική επιχειρήσεων, αι οποίαι έχουν ως αντικείµενο ή αποτέλεσµα την παρακώλυσιν, τον περιορισµόν ή την νόθευσιν του ανταγωνισµού» 16. Η κύρωση που επιβάλλεται σε περίπτωση παράβασης της απαγόρευσης είναι η ακυρότητα. Με το νόµο αυτό συστάθηκε η Επιτροπή Ανταγωνισµού που λειτουργεί ως Ανεξάρτητη Αρχή και τα µέλη της απολαµβάνουν προσωπικής και λειτουργικής ανεξαρτησίας. Η Αρχή είναι υπεύθυνη για την επίβλεψη τήρησης του νόµου και έχει αρµοδιότητα να ασκεί προληπτικό έλεγχο καθώς και να επιβάλλει πρόστιµα, ποινές και κυρώσεις σε περίπτωση παράβασης. Με τη θέσπιση του νόµου τέθηκε ζήτηµα σχετικά µε τον προστατευτικό σκοπό του, δηλ. αν προστατεύεται ο ανταγωνισµός ως θεµελιώδης θεσµός της οικονοµίας ή αν προστατεύεται το ιδιωτικό συµφέρον. Ορθότερη φαίνεται η λύση που συµβιβάζει και συνδυάζει τις δυο απόψεις. Προστατεύεται τόσο ο ανταγωνισµός ως θεσµός όσο και η ελεύθερη συµµετοχή καθενός σε οικονοµικές δραστηριότητες. Κατά τα άλλα είτε δεχτούµε ότι η ελευθερία ανταγωνισµού ως ειδικότερη εκδήλωση της οικονοµικής ελευθερίας αποτελεί αγαθό δηµόσιας τάξης είτε όχι, δεχόµαστε σίγουρα ότι αντιστοιχεί σε ένα σηµαντικό ιδιωτικό αγαθό, την ελευθερία πρόσβασης στην αγορά. Τα υπόλοιπα είναι ζήτηµα ερµηνείας του νόµου, η οποία δεν είναι κατ ανάγκην στατική Χαρακτηριστικά παραδείγµατα αποτελούν οι υποθέσεις για την αθέµιτη σύµπραξη των ναυτιλιακών εταιριών βλ. αποφάσεις Τα-56/99, Τα-59/99, Τα-61/99, Τα- 65/99, Τα-66/99. Επίσης Τριανταφυλλάκης Γ. Ελεύθερος ανταγωνισµός, Πρακτική- νοµολογία εθνική και ευρωπαϊκή 2005 σελ. 6-7 για την εναρµονισµένη πρακτική και για την δεσπόζουσα θέση 17 Σχινάς Ι. Προστασία του ελεύθερου ανταγωνισµού 1992 σελ

16 5) Καταχρηστική εκµετάλλευση δεσπόζουσας θέσης Καταστρατήγηση της συνταγµατικά κατοχυρωµένης ελευθερίας ανταγωνισµού έχουµε και στις περιπτώσεις καταχρηστικής εκµετάλλευσης δεσπόζουσας θέσης µιας επιχείρησης. Ο ν.703/1977 συµπεριέλαβε στο άρθρο 2 απαγόρευση της καταχρηστικής εκµετάλλευσης, αλλά δεν απαγόρευσε την ύπαρξη δεσπόζουσας θέσης µιας επιχείρησης στην αγορά. εν απαγορεύεται το µονοπώλιο ή το ολιγοπώλιο από ισχυρές επιχειρήσεις, απλά επιβάλλεται νοµικός έλεγχος µε στόχο την προστασία των τρίτων. εσπόζουσα θέση υπάρχει όταν µια επιχείρηση δεν είναι εκτεθειµένη καθόλου σε ανταγωνισµό ή σε ουσιώδη ανταγωνισµό ή όταν βρίσκεται σε πλεονεκτική θέση. Καταχρηστική είναι η εκµετάλλευση της δεσπόζουσας θέσης µιας επιχείρησης όταν µε τη δραστηριότητα της θίγεται ο ελεύθερος ανταγωνισµός. Στην ουσία η επιχείρηση επιβάλλει τους όρους της στις συναλλαγές λόγω της δεσπόζουσας θέσης της 18. Εποµένως, οι τρίτοι βλάπτονται ως προς την οικονοµική τους ελευθερία δεδοµένης της έλλειψης συνθηκών υγιούς ανταγωνισµού 19. 6) Ανταγωνισµός και κοινοτικό δίκαιο Οι διατάξεις του ν.703/1977 δεν είναι πρωτότυπες. Μεταφέρθηκαν σχεδόν πανοµοιότυπα από τις διατάξεις των άρθρων 85 και 86 Συνθ. ΕΟΚ και του Κανονισµού 17/1962. Η σχεδόν αυτούσια µεταφορά των ευρωπαϊκών διατάξεων στο εσωτερικό δίκαιο προκάλεσε ποικίλλες αντιδράσεις. Αρνητικές 20, µε το επιχείρηµα ότι είναι ξένες προς το εθνικό δίκαιο και αγνοούν την ιδιοτυπία και τα προβλήµατα της ελληνικής οικονοµίας και θετικές 21 χρησιµοποιώντας το ακριβώς αντίθετο επιχείρηµα. Από τις διαφορές µεταξύ των διατάξεων των δυο εννόµων τάξεων µπορεί να προκύψει σύγκρουση και ζήτηµα εφαρµοστέου δικαίου. Σύµφωνα µε την κρατούσα θεωρία της υπεροχής του κοινοτικού δικαίου έναντι του εθνικού κοινού νόµου δεν αποκλείεται 18 βλ. αποφάσεις Επιτροπή Ανταγωνισµού απόφαση 226/2002 VIDEO SEVEN Α.Ε. Επιτροπή Ανταγωνισµού απόφαση 144/2002 και 145/2002 ΚΑΠΝΟΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ Κ*. Α.Ε. υπόθεση διακοπής σχέσεων αντιπροσωπείας µε χονδρέµπορους 19 Λιακόπουλος Α. Βιοµηχανική Ιδιοκτησία 2000 σελ. 552 επ. 20. Λιακόπουλος Α. Η οικονοµική ελευθερία αντικείµενο προστασίας στο δίκαιο του ανταγωνισµού 1981 σελ Σχινάς Ι. οπ. παρ. σελ

17 παράλληλη εφαρµογή και των δυο δικαίων στην περίπτωση που η εφαρµογή του εθνικού δικαίου δεν παραβλάπτει την εφαρµογή του κοινοτικού. Ο ελληνικός νόµος εφαρµόζεται σε µια επιµέρους αγορά την ελληνική, που αποτελεί τµήµα της ελληνικής. Γ. ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Από όσα προεκτάθηκαν ανωτέρω προκύπτουν τα εξής βασικά συµπεράσµατα: Κατ αρχήν η προστασία και η ανάπτυξη της οικονοµικής ελευθερίας υπήρξε πάντα ζήτηµα κεφαλαιώδους σηµασίας στην ελληνική έννοµη τάξη, γι αυτό και η κατοχύρωση της στον υπέρτατο νόµο του κράτους ήταν ανέκαθεν αναµφισβήτητη. εύτερον, το ισχύον οικονοµικό καθεστώς διαγράφεται σε ένα ευρύ οργανωτικό πλαίσιο στο οποίο εντάσσεται τόσο η συνταγµατικά προστατευόµενη ιδιωτική οικονοµική πρωτοβουλία και συνακόλουθα και η οικονοµία της αγοράς όσο και η επίσης συνταγµατικά προβλεπόµενη κρατική παρέµβαση. Τρίτον, είναι βέβαιο ότι το δίκαιο προστατεύοντας την οικονοµική ελευθερία προστατεύει και τον ελεύθερο ανταγωνισµό, ο οποίος αποτελεί το θεµέλιο και την ουσία της οικονοµίας της αγοράς και σε τελευταία ανάλυση ένα µηχανισµό αυτόµατου ελέγχου της. Είναι γεγονός ότι το ανταγωνιστικό οικονοµικό σύστηµα δεν µπορεί από µόνο του να οδηγήσει στην επίτευξη των στόχων που επιδιώκει µια σύγχρονη δηµοκρατική πολιτεία. Εποµένως ο κρατικός παρεµβατισµός περιορίζει τη λειτουργία του οικονοµικού ανταγωνισµού επιδιώκοντας να ανταποκριθεί στην κάλυψη σύγχρονων κοινωνικών αναγκών. Έτσι οι σύγχρονες νοµοθεσίες προβλέπουν µηχανισµούς για τον έλεγχο των πρακτικών που περιορίζουν τον ανταγωνισµό. Ο έλληνας νοµοθέτης µεριµνά ώστε το εθνικό νοµοθετικό καθεστώς να εναρµονίζεται µε το κοινοτικό και να προσανατολίζεται προς τις διατάξεις µελλοντικού κοινοτικού οικονοµικού Συντάγµατος. Ο ν αποσκοπεί στη διασφάλιση της ελεύθερης αγοράς χωρίς εµπόδια προερχόµενα από καρτελλικές συµπράξεις ή συγκέντρωση υπερβάλλουσας οικονοµικής ισχύος. 17

18 .ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το Σύνταγµα κατοχυρώνει στο άρθρο 5 την οικονοµική ελευθερία, ειδικότερη εκδήλωση της οποίας αποτελεί η ελευθερία ανταγωνισµού. Προστατεύεται τόσο σαν ατοµικό δικαίωµα όσο και σαν θεσµική εγγύηση στην οποία ανήκουν η ελευθερία πρόσβασης στην αγορά και η ελευθερία ανταγωνισµού εντός της αγοράς. Προκειµένου να λειτουργήσει αποτελεσµατικά ο θεσµός του ανταγωνισµού επιβάλλονται ορισµένοι περιορισµοί του οι οποίοι πηγάζουν από το Σύνταγµα, τα δικαιώµατα των άλλων, τα χρηστά ήθη και τις διατάξεις του Συντάγµατος για την παρεµβατική πολιτική του κράτους. Η εθνική νοµοθεσία αντανακλά τις διατάξεις του κοινοτικού δικαίου και εξειδικεύει τις συνταγµατικές επιταγές. Ο ν.703/1977 καταλαµβάνει τις κυριότερες περιπτώσεις νόθευσης ή περιορισµού του ανταγωνισµού έτσι όπως αυτές αναφέρονται στα άρθρα 85 και 86 Συνθ. ΕΟΚ, ενώ η Επιτροπή Ανταγωνισµού αναλαµβάνει να διασφαλίσει την εφαρµογή του νόµου και την ακώλυτη άσκηση της ελευθερίας ανταγωνισµού. Summary The Constitution secures in article 5 the economic freedom, with free competition being a particular expression of it. It is protected not only as a human right but also as legislated guarantee part of which is the free entrance in the market as well as free competition within the market. In order for the law of competition to work efficiently the imposing of some of its restrictions are inevitable, restrictions which originate from the constitution, other human rights, the moral rights and the provisions of the constitution concerning governmental interventionism. The national legislation reflects the provisions of the European law and specializes the constitutional orderings. The law 703/77 includes the most important cases of forging or controlled competition, in the way they are mentioned in articles 85 and 86 of the European Community treaty, while at the same time the Antagonism Committee undertakes the responsibility of securing the application of the law as well as the unimpeded practicing of free competition. 18

19 Ε. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1) Γέροντας Αποστόλης, ηµόσιο Οικονοµικό ίκαιο, Εκδόσεις Σάκκουλα ) αγτόγλου Π.., Ατοµικά ικαιώµατα τ.β, Εκδόσεις Σάκκουλα ) εληγιάννης Γεώργιος, Οικονοµική ελευθερία και Κρατική Παρέµβαση Νο Β 1992 σελ.1180 επ. 4) ηµητρόπουλος Γ. Ανδρέας, Συνταγµατικά ικαιώµατα, Παραδόσεις Συνταγµατικού ικαίου, Τόµος ΙΙΙ ) ρυλλεράκης Ιωάννης, Η προστασία του ελεύθερου ανταγωνισµού- Κωδικοποιηµένος Νόµος 703/77, Νοµική Βιβλιοθήκη Αθήνα ) Κοτσίρης Λάµπρος, ίκαιο Ανταγωνισµού ) Κουτσούκης ηµήτριος -Τζουγανάτος ηµήτριος, Η εφαρµογή του Ν.703/1977 «Περί προστασίας του Ελεύθερου Ανταγωνισµού» Αθήνα ) Λεβέντης Γεώργιος, Τα κοινωνικά δικαιώµατα του πολίτη, το Σ ) Λιακόπουλος Αθανάσιος, Η οικονοµική ελευθερία αντικείµενο προστασίας στο δίκαιο του ανταγωνισµού ) Λιακόπουλος Αθανάσιος, Βιοµηχανική Ιδιοκτησία, Εκδόσεις Σάκκουλα ) Μάνεσης Αριστόβουλος, Συνταγµατικά ικαιώµατα, Ατοµικές Ελευθερίες ) Μάνεσης Α./Μανιτάκης Α., Κρατικός παρεµβατισµός και Σύνταγµα (Γνωµοδότηση) Νο Β ) Μάνεσης Α./Μανιτάκης Α./Παπαδηµητρίου Γ., Η υπόθεση «Ανδρεάδη» και το Οικονοµικό Σύνταγµα, Αθήνα-Κοµοτηνή ) Μπέσιλα Βήκα Ευρυδίκη, Ο ελεύθερος ανταγωνισµός και οι περιορισµοί του, Εκδόσεις Σάκκουλα Θεσσαλονίκη ) Ράικος Α., Συνταγµατικό ίκαιο, Θεµελιώδη ικαιώµατα 2 η εκδ ) Ρόκας Νικόλαος, Η ελευθερία ανταγωνισµού και οι περιορισµοί της, Ε.Εµπ.. τ.κε 1974 σελ. 46 επ. 17) Ρόκας Νικόλαος, Εµπορικό ίκαιο- Γενικό Μέρος ) Ρόκας Νικόλαος, Η επίδρασις του νέου Συντάγµατος επί του Ιδιωτικού και επί του ηµοσίου ικαίου 19) Σταθόπουλος Μιχάλης, Οικονοµική Ελευθερία, Οικονοµικό σύστηµα και Οικονοµικό Σύνταγµα, τοσ ) Σχοινάς Ι., Προστασία του ελεύθερου ανταγωνισµού ) Τάχος Α., ιοικητικό οικονοµικό ίκαιο ) Τζουγανάτος ηµήτριος, Η κατάχρηση της δεσπόζουσας θέσης του άρθρου 2 ν.703/77, Ε.Εµπ. 1984, σελ. 229 και ) Τριανταφυλλάκης Γεώργιος, Ελεύθερος ανταγωνισµός, πρακτική, νοµολογία εθνική και ευρωπαϊκή, Νοµική Βιβλιοθήκη

20 24) Φινοκαλιώτης Κωνσταντίνος, Σύνταγµα και Οικονοµικός προγραµµατισµός, ηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης, Πέντε χρόνια εφαρµογής του Συντάγµατος του 1975, τοσ 1980 ΣΕΛ. 169επ. ΣΤ. ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ 1) Σύνταγµα 1864/1911/1952 άρθρο 4 2) Σύνταγµα 1975/1986/2001 άρθρα 5,17,22,106,120 3) Αστικός Κώδικας, άρθρο 281 4) Ν.703/1977 «Περί ελέγχου µονοπωλίων και ολιγοπωλίων και προστασίας του ελεύθερου ανταγωνισµού» 5) Ν.146/1914 «Περί αθέµιτου ανταγωνισµού» 6) Συνθήκη ΕΟΚ άρθρα 85,86 7) Κανονισµός 17/1962 Ζ. ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ 1) Απόφαση ΕΚ 10/6/93 C-183/91 υπόθεση κρατικών ενισχύσεων υπό µορφή απαλλαγής από την εισφορά επί των εσόδων από τις εξαγωγές 2) Απόφαση ΠΕΚ 11/12/2003 Τ-56/99 Marlines S.A. Απόφαση ΠΕΚ 11/12/2003 Τ-59/99 Ventouris Group Enterprises S.A. Απόφαση ΠΕΚ 11/12/2003 Τ-61/99 Adriatica di Navigazione Απόφαση ΠΕΚ 11/12/2003 Τ-65/99 Strintzis Lines Shipping S.A. Απόφαση ΠΕΚ 11/12/2003 Τ-66/99 Minoan Lines υποθέσεις για την αθέµιτη σύµπραξη ναυτιλιακών εταιριών και τον καθορισµό τιµών 3) Επιτροπή Ανταγωνισµού απόφαση 226/2002 VIDEO SEVEN Α.Ε. 4) Επιτροπή Ανταγωνισµού απόφαση 144/2002 και 145/2002 ΚΑΠΝΟΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ Κ*. Α.Ε. υπόθεση διακοπής σχέσεων αντιπροσωπείας µε χονδρέµπορους ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1) ΕΚ 10/6/93 C-183/91 κοινοτικό δίκαιο (celex), 2) Απόφαση ΠΕΚ 11/12/2003 Τ-56/99 Marlines S.A. Απόφαση ΠΕΚ 11/12/2003 Τ-59/99 Ventouris Group Enterprises S.A. Απόφαση ΠΕΚ 11/12/2003 Τ-61/99 Adriatica di Navigazione Απόφαση ΠΕΚ 11/12/2003 Τ-65/99 Strintzis Lines Shipping S.A. Απόφαση ΠΕΚ 11/12/2003 Τ-66/99 Minoan Lines κοινοτικό δίκαιο (celex), 3) Επιτροπή Ανταγωνισµού απόφαση 226/2002 VIDEO SEVEN Α.Ε. 20

21 4) Επιτροπή Ανταγωνισµού απόφαση 144/2002 και 145/2002 ΚΑΠΝΟΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ Κ*. Α.Ε. εθνική νοµολογία, θησαυρός νοµικών όρων, ελεύθερος ανταγωνισµός ΛΗΜΜΑΤΑ Ανταγωνισµός Αθέµιτος Ανταγωνισµός Ελεύθερος Απαγορευµένες συµπράξεις ιευθυνόµενη οικονοµία Εναρµονισµένη πρακτική επιχειρήσεων Επιτροπή ανταγωνισµού Επιχείρηση Ιδιοκτησία Ιδιωτική οικονοµική πρωτοβουλία Καταχρηστική εκµετάλλευση δεσπόζουσας θέσης Κοινοτικό ίκαιο Κρατική παρέµβαση Μονοπώλια Οικονοµία της αγοράς Οικονοµική ζωή Οικονοµική ελευθερία Οικονοµικό Σύνταγµα Οικονοµικό σύστηµα Ολιγοπώλια Ουδετερότητα Σύνταγµα 1975/1986/2001 Χρηστά ήθη 21

ΕΡΓΑΣΙΑ 1 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Η ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΑΠΑΡΑΒΙΑΣΤΟΥ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΑΞΙΑΣ» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ

ΕΡΓΑΣΙΑ 1 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Η ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΑΠΑΡΑΒΙΑΣΤΟΥ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΑΞΙΑΣ» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ, ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: «ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ. «Το απαραβίαστο της ανθρώπινης αξίας, ως γενικής συνταγµατικής αρχής της ελληνικής έννοµης τάξης»

ΕΡΓΑΣΙΑ. «Το απαραβίαστο της ανθρώπινης αξίας, ως γενικής συνταγµατικής αρχής της ελληνικής έννοµης τάξης» Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών Σχολή Νοµικών, Οικονοµικών και Πολιτικών Επιστηµών Τµήµα Νοµικής, Τοµέας ηµοσίου ικαίου ----------------------------------------------------- Μεταπτυχιακό ίπλωµα

Διαβάστε περισσότερα

Λίνα Παπαδοπούλου Επ. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου

Λίνα Παπαδοπούλου Επ. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 7 η : Οικονομικήελευθερία Λίνα Παπαδοπούλου Επ. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Η συνταγµατική οριοθέτηση της ιδιωτικής οικονοµικής πρωτοβουλίας ( άρθρο 106 παράγραφος 2 ).

Η συνταγµατική οριοθέτηση της ιδιωτικής οικονοµικής πρωτοβουλίας ( άρθρο 106 παράγραφος 2 ). Η συνταγµατική οριοθέτηση της ιδιωτικής οικονοµικής πρωτοβουλίας ( άρθρο 106 παράγραφος 2 ). Εισαγωγικό σηµείωµα Ι.Συνταγµατική βάση της γενικής οικονοµικής ελευθερίας 1.Περιεχόµενο 1.1 Η οικονοµική ελευθερία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ- ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ- ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ- ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΘΕΜΑ: Η Αρχή της φορολογικής ισότητας

Διαβάστε περισσότερα

Θέµα εργασίας: «Θεσµική εφαρµογή των θεµελιωδών δικαιωµάτων».υπόθεση Κλόντια Σίφερ.

Θέµα εργασίας: «Θεσµική εφαρµογή των θεµελιωδών δικαιωµάτων».υπόθεση Κλόντια Σίφερ. Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών Σχολή Νοµικών, Οικονοµικών και Πολιτικών Επιστηµών Τµήµα Νοµικής, Τοµέας ηµοσίου ικαίου. Μεταπτυχιακό ίπλωµα ηµοσίου ικαίου Μάθηµα «Συνταγµατικό ίκαιο», 2003

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑ 6 η : ΤΟ ΙΚΑΙΩΜΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ Ι ΙΩΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΝΟΜΗ ΣΧΕΣΗ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ άρθρο 20 παρ. 1 του Συντάγµατος ΙΚΑΙΩΜΑ ΠΡΟΣΩΡΙΝΗΣ ΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ άρθρο 20 παρ. 1 του Συντάγµατος ΙΚΑΙΩΜΑ ΠΡΟΣΩΡΙΝΗΣ ΙΚΑΣΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΙΚΑΙΟ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: Α. ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ άρθρο 20 παρ. 1 του

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΘΕΜΑ: ΘΕΣΜΙΚΗ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΤΩΝ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Τα Συνταγµατικά δικαιώµατα στις Συναλλακτικές σχέσεις

Τα Συνταγµατικά δικαιώµατα στις Συναλλακτικές σχέσεις ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Τµήµα ΝΟΜΙΚΗΣ Τοµέας ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ Μάθηµα Εξαµήνου: Ατοµικά και κοινωνικά δικαιώµατα ιδάσκων καθηγητής: Ανδρέας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙ ΙΚΕΥΣΗΣ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΙΚΑΙΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2003-2004 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΘΕΜΑ: Σχολιασµός της υπ αριθµ.

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑ»

«ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑ» ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ (ΝΟΠΕ) ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ «ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑ» ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ. ΕΡΓΑΣΙΑ 4 η :

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ. ΕΡΓΑΣΙΑ 4 η : ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑ 4 η : ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 4 4 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΑΣΗ ΣΤΙΣ ΗΜΟΣΙΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΜΟΛΟΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΓΝΩΜΟΛΟΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΓΝΩΜΟΛΟΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΡΩΤΗΜΑ Ερωτάται αν αν είναι στα πλαίσια ή όχι του Συντάγματος η εφαρμογή της παραγράφου 2 του άρθρου 139 του Κώδικα Δικαστικών Επιμελητών με την έκδοση της προβλεπόμενης Υπουργικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2004-2005 (ΘΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ)

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2004-2005 (ΘΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ) ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2004-2005 (ΘΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ) ΜΑΘΗΜΑ: ΑΤΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: ΔΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΑΝΔΡΕΑΣ ΛΕΚΤΩΡ: ΒΛΑΧΟΠΟΥΛΟΣ ΣΠΥΡΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ενωσιακή (& εθνική) πολιτική. νέων στόχων; Καθηγητής Νοµικής Πανεπιστηµίου Αθηνών, ικηγόρος

Ενωσιακή (& εθνική) πολιτική. νέων στόχων; Καθηγητής Νοµικής Πανεπιστηµίου Αθηνών, ικηγόρος Ενωσιακή (& εθνική) πολιτική ανταγωνισµού: σε αναζήτηση νέων στόχων; ηµήτρης Ν Τζουγανάτος ηµήτρης Ν. Τζουγανάτος Καθηγητής Νοµικής Πανεπιστηµίου Αθηνών, ικηγόρος Α. Ποιός ανταγωνισµός; ιεθνώς ενισχύεται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΟΠΟΙΗΣΕΩΝ

ΟΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΟΠΟΙΗΣΕΩΝ ΟΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΠΕΡΙΟΡΙΣΜΟΙ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΟΠΟΙΗΣΕΩΝ 1. Εισαγωγή Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής (Ν. 3985/2011) & Ταμείο Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου (αρ. 1 επ. Ν. 3986/2011):

Διαβάστε περισσότερα

Δημόσιο συμφέρον και ανταγωνισμός

Δημόσιο συμφέρον και ανταγωνισμός ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΤΟΜΕΑΣ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΤΟΣ Β ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Συνήγορος του Καταναλωτή Νομολογία ΠολΠρωτΑθ 528/2002

Συνήγορος του Καταναλωτή Νομολογία ΠολΠρωτΑθ 528/2002 ΠολΠρωτΑθ 528/2002 Προστασία καταναλωτή. Προστασία προσωπικών δεδομένων. Τράπεζες. Συλλογική αγωγή. Ενώσεις καταναλωτών. Νομιμοποίηση. (..) Ι. Από τις συνδυασμένες διατάξεις των αρ. 4 παρ. 2, 6, 12 παρ.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΙΚΑΙΟ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΙΚΑΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΙΚΑΙΟ «ΤΑ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΑ ΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΣΤΙΣ ΣΥΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΣΧΕΣΕΙΣ»

Διαβάστε περισσότερα

Άρθρο 1 Πεδίο εφαρμογής 4. Άρθρο 2 Αγωγές παραλείψεως 5. Άρθρο 3 Φορείς νομιμοποιούμενοι προς έγερση αγωγής 5. Άρθρο 4 Ενδοκοινοτικές παραβάσεις 6

Άρθρο 1 Πεδίο εφαρμογής 4. Άρθρο 2 Αγωγές παραλείψεως 5. Άρθρο 3 Φορείς νομιμοποιούμενοι προς έγερση αγωγής 5. Άρθρο 4 Ενδοκοινοτικές παραβάσεις 6 Επίσημη Εφημερίδα των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων L 166 της 11.6.1998 ΟΔΗΓΙΑ 98/27/ΕΚ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ ΚΑΙ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 19ΗΣ ΜΑΪΟΥ 1998 ΠΕΡΙ ΤΩΝ ΑΓΩΓΩΝ ΠΑΡΑΛΕΙΨΕΩΣ ΣΤΟΝ ΤΟΜΕΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΜΟΣ 2819/2000(ΦΕΚ 84 Α /15 Mαρτίου 2000)

ΝΟΜΟΣ 2819/2000(ΦΕΚ 84 Α /15 Mαρτίου 2000) ΝΟΜΟΣ 2819/2000(ΦΕΚ 84 Α /15 Mαρτίου 2000) Άρθρο 7 Εναρμόνιση με την Οδηγία 96/9/ΕΟΚτου Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 11ης Μαρτίου 1996 σχετικά με τη νομική προστασία των βάσεων δεδομένων

Διαβάστε περισσότερα

Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους 19 ος Διαγωνισμός ΕΣΔΔ 2 ος Διαγωνισμός ΕΣΤΑ Σάββατο 09 Δεκεμβρίου 2006

Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους 19 ος Διαγωνισμός ΕΣΔΔ 2 ος Διαγωνισμός ΕΣΤΑ Σάββατο 09 Δεκεμβρίου 2006 Οργάνωση και Λειτουργία του Κράτους 19 ος Διαγωνισμός ΕΣΔΔ 2 ος Διαγωνισμός ΕΣΤΑ Σάββατο 09 Δεκεμβρίου 2006 Θέμα 2 ον : Η δικαστική λειτουργία αποτελεί μία από τις τρεις θεμελιώδεις λειτουργίες του κράτους.

Διαβάστε περισσότερα

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs)

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Τελική έκθεση Ιούλιος 2014 ΣΥΝΟΨΗ Σκοπός της μελέτης αυτής είναι να παρουσιάσει ορισμένα από τα κυριότερα ζητήματα που αφορούν τα δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

Ο σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων στην Ένωση

Ο σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων στην Ένωση Ο σεβασμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων στην Ένωση Για μεγάλο χρονικό διάστημα, τη νομική βάση για τα θεμελιώδη δικαιώματα σε επίπεδο ΕΕ αποτελούσε ουσιαστικά η αναφορά που γίνεται από τις Συνθήκες στην

Διαβάστε περισσότερα

Το δικαίωµα της υγείας στις ιδιωτικές σχέσεις Ζήσης Κωνσταντίνου Χατζηµπύρρος, 9-2-2004. Ι. Εισαγωγή

Το δικαίωµα της υγείας στις ιδιωτικές σχέσεις Ζήσης Κωνσταντίνου Χατζηµπύρρος, 9-2-2004. Ι. Εισαγωγή Το δικαίωµα της υγείας στις ιδιωτικές σχέσεις Ζήσης Κωνσταντίνου Χατζηµπύρρος, 9-2-2004 Περιεχόµενα Ι. Εισαγωγή ΙΙ. Η απόφαση ΜονΠρΑθ 24377/1994 (Ασφ.) 1. Τα πραγµατικά περιστατικά 2. Η κρίση του ικαστηρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ

ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ Declaration on freedom of political debate in the media Greek version* ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΥΠΟΥΡΓΩΝ ιακήρυξη για την Ελευθερία του Πολιτικού ιαλόγου στα Μέσα (Υιοθετήθηκε από την Επιτροπή Υπουργών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ 4 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Ένα ερµηνευτικό παράδειγµα από το Σύνταγµα» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ

ΕΡΓΑΣΙΑ 4 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Ένα ερµηνευτικό παράδειγµα από το Σύνταγµα» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ, ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: «ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος VΙΙ Ι. Γενικό Μέρος Α. Βασικές έννοιες... 1 1. Θέματα ορολογίας... 1 1.1. Οι χρησιμοποιούμενοι όροι... 1 1.2. Οι βασικές έννοιες... 2 1.3. «Εγγυήσεις θεσμών» και «εγγυήσεις θεσμικές»...

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑΕΤΑΙΡΙΚΗΣΝΟΜΙΚΗΣΕΥΘΥΝΗΣΚΑΙ Ο ΙΚΗΓΟΡΟΣ IN-HOUSE. Επιστηµονική Συνάντηση Πέµπτη, 25 Ιανουαρίου 2007 Αµφιθέατρο Γενναδίου Βιβλιοθήκης

ΘΕΜΑΤΑΕΤΑΙΡΙΚΗΣΝΟΜΙΚΗΣΕΥΘΥΝΗΣΚΑΙ Ο ΙΚΗΓΟΡΟΣ IN-HOUSE. Επιστηµονική Συνάντηση Πέµπτη, 25 Ιανουαρίου 2007 Αµφιθέατρο Γενναδίου Βιβλιοθήκης ΘΕΜΑΤΑΕΤΑΙΡΙΚΗΣΝΟΜΙΚΗΣΕΥΘΥΝΗΣΚΑΙ Ο ΙΚΗΓΟΡΟΣ IN-HOUSE Επιστηµονική Συνάντηση Πέµπτη, 25 Ιανουαρίου 2007 Αµφιθέατρο Γενναδίου Βιβλιοθήκης Ελαττωµατικότητα /Ασφάλεια Προϊόντων Πεδίο «κρυµµένης» εταιρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΕΝΗ Α. ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΥ ρ.ν Ι Κ Η Γ Ο Ρ Ο Σ ΤΟ ΑΠΟΡΡΗΤΟ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ Η ΤΑΧΥ ΡΟΜΙΚΗ ΕΠΙΤΑΓΗ

ΕΛΕΝΗ Α. ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΥ ρ.ν Ι Κ Η Γ Ο Ρ Ο Σ ΤΟ ΑΠΟΡΡΗΤΟ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ Η ΤΑΧΥ ΡΟΜΙΚΗ ΕΠΙΤΑΓΗ ΕΛΕΝΗ Α. ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΥ ρ.ν Ι Κ Η Γ Ο Ρ Ο Σ ΤΟ ΑΠΟΡΡΗΤΟ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ Η ΤΑΧΥ ΡΟΜΙΚΗ ΕΠΙΤΑΓΗ ΑΘΗΝΑ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2003 1 ΤΟ ΑΠΟΡΡΗΤΟ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ Η ΤΑΧΥ ΡΟΜΙΚΗ ΕΠΙΤΑΓΗ 1. Το Σύνταγµα εκτός από την

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ. Δίκαιο είναι το σύνολο των ετερόνομων κανόνων που ρυθμίζουν με τρόπο υποχρεωτικό την κοινωνική συμβίωση των ανθρώπων.

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ. Δίκαιο είναι το σύνολο των ετερόνομων κανόνων που ρυθμίζουν με τρόπο υποχρεωτικό την κοινωνική συμβίωση των ανθρώπων. ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ 1.ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΟ Δίκαιο είναι το σύνολο των ετερόνομων κανόνων που ρυθμίζουν με τρόπο υποχρεωτικό την κοινωνική συμβίωση των ανθρώπων. 1.1.Χαρακτηριστικά του Δικαίου Ετερόνομοι κανόνες

Διαβάστε περισσότερα

Θέµα εργασίας. Το απαραβίαστο της ανθρώπινης αξίας (Εφετείο Λάρισας408/2002)

Θέµα εργασίας. Το απαραβίαστο της ανθρώπινης αξίας (Εφετείο Λάρισας408/2002) Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών Σχολή Νοµικών, Οικονοµικών και Πολιτικών Επιστηµών Τµήµα Νοµικής, Τοµέας ηµοσίου ικαίου Μεταπτυχιακό ίπλωµα ηµοσίου ικαίου Μάθηµα : Συνταγµατικό ίκαιο Καθηγητής:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ)

ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ) ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ) 1 ΟΜΙΛΟΣ ΓΙΟΥΛΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 2. ΟΡΑΜΑ ΚΑΙ ΑΞΙΕΣ ΟΜΙΛΟΥ 3. ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΜΙΛΟΥ (ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ) 2 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ν.1850 / 1989. Κύρωση του Ευρωπαϊκού Χάρτη της Τοπικής Αυτονοµίας

Ν.1850 / 1989. Κύρωση του Ευρωπαϊκού Χάρτη της Τοπικής Αυτονοµίας Ν.1850 / 1989 Κύρωση του Ευρωπαϊκού Χάρτη της Τοπικής Αυτονοµίας ΑΡΘΡΟ 1 (Πρώτο) Κυρώνεται και έχει την ισχύ που ορίζει το άρθρο 28 παράγραφος 1 του Συντάγµατος ο Ευρωπαϊκός Χάρτης της Τοπικής Αυτονοµίας,

Διαβάστε περισσότερα

«ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ Ο.Σ.Π.Α.»

«ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ Ο.Σ.Π.Α.» Από τη δευτεροβάθμια συνδικαλιστική οργάνωση με την επωνυμία «ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ Ο.Σ.Π.Α.» τέθηκαν υπόψη μου το εξής περιστατικά: Οκτώ (8) από τα είκοσι ένα (21) μέλη του Δ.Σ., το

Διαβάστε περισσότερα

βιβλίου. ββ ικηγόρος-επιστημονική συνεργάτης ΟΠΙ

βιβλίου. ββ ικηγόρος-επιστημονική συνεργάτης ΟΠΙ Τεχνολογική προστασία & ψηφιακή διαχείριση του βιβλίου. ββ Τετάρτη 19 Ιανουαρίου 2011, EKEBI Ευαγγελία Βαγενά, ΔΝ, DEA ικηγόρος-επιστημονική συνεργάτης ΟΠΙ vagena@dsa.gr Από τον Γουτεμβέργιο ως τον Bill

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ Β : TO ΔΙΚΑΙΟ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ Β : TO ΔΙΚΑΙΟ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΝΟΤΗΤΑ Β : TO ΔΙΚΑΙΟ Κεφάλαιο 2: Ατομικά & Κοινωνικά Δικαιώματα Περιεχόμενα 1. Δικαιώματα & υποχρεώσεις 2. Άσκηση & κατάχρηση δικαιώματος 3. Τα ατομικά δικαιώματα 4. Τα πολιτικά δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΠΟΔΟΧΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΠΟΦ. Ε.Κ. 28/606/22.12.2011

ΔΗΜΟΣΙΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΠΟΔΟΧΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΠΟΦ. Ε.Κ. 28/606/22.12.2011 ΔΗΜΟΣΙΟΠΟΙΗΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΠΟΔΟΧΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΠΟΦ. Ε.Κ. 28/606/22.12.2011 Ι. Σκοπός Η Πολιτική Αποδοχών θεσπίζει το πλαίσιο και καθορίζει τις αρχές, σύμφωνα με τις οποίες η Εθνική

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΣΥΝΟΨΗ ΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗΣ Θέµα: υνατότητα διαφήµισης διδασκαλίας κατ οίκον Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Καλλιόπη Σπανού Ειδικός Επιστήµονας: Ευάγγελος Θωµόπουλος Αθήνα, Μάρτιος

Διαβάστε περισσότερα

Άποψη περί εφαρμογής ν 4030/2011.

Άποψη περί εφαρμογής ν 4030/2011. Άποψη περί εφαρμογής ν 4030/2011. Α. Την 25/10/2012 περιήλθε στην Περιφερειακή Συμπαραστάτη του Πολίτη και της Επιχείρησης της Περιφέρειας Αττικής και έλαβε αριθμ. πρωτ. 157658/387 το ανωτέρω σχετικό,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ. Αθήνα, 2 Μαρτίου 2006 ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ. Αθήνα, 2 Μαρτίου 2006 ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Αθήνα, 2 Μαρτίου 2006 ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ Ανακοίνωση της Επιτροπής Ανταγωνισµού σχετικά µε τις συµφωνίες ήσσονος σηµασίας οι οποίες δεν περιορίζουν σηµαντικά τον ανταγωνισµό

Διαβάστε περισσότερα

Αρχή της ισότητας: ειδικές μορφές

Αρχή της ισότητας: ειδικές μορφές ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 9 η : Αρχή της ισότητας: ειδικές μορφές Λίνα Παπαδοπούλου Aν. Καθηγήτρια Συνταγματικού Δικαίου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ Στο Σχέδιο Νόμου «Προσαρμογή της εθνικής νομοθεσίας στις διατάξεις της Οδηγίας 2011/24/ΕΕ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 9 ης Μαρτίου 2011 περί εφαρμογής των δικαιωμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ (ΕΤΟΥΣ 1987)

ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ (ΕΤΟΥΣ 1987) Διάγραμμα Περιεχομένων ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΑΠΟ ΤΗ ΝΟΜΟΛΟΓΙΑ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΤΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΡΑΤΕΙΑΣ (ΕΤΟΥΣ 1987) Εισαγωγικά...23 Ι. Θρησκευτική Ελευθερία...25 Α. Γενικά...25 Β. Ελευθερία της θρησκευτικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 24-10-2006

ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 24-10-2006 ΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 24-10-2006 ΕΠΙΣΤΟΛΗ Γ.Σ.Ε.Ε. ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΕ ΡΟΥ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ Σας κοινοποιούµε την επιστολή που έστειλε η Γ.Σ.Ε.Ε. στην Ένωση ικαστών και Εισαγγελέων και στον ικηγορικό Σύλλογο

Διαβάστε περισσότερα

... ΕΝΣΤΑΣΗ ΚΑΤΑ *****

... ΕΝΣΤΑΣΗ ΚΑΤΑ ***** ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΙΟΙΚΗΤΙΚΟΥ/ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΤΟΥ ΕΝΣΤΑΣΗ Της/του., µονίµου υπαλλήλου µε βαθµό Α κλάδου., υπηρετούσας-ντος στο ως άνω Ίδρυµα, κατοίκου., οδός αριθµός ΚΑΤΑ Των καταρτισθέντων βάσει του άρθρου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL 2012/0011(COD) 8.11.2012. της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων

ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL 2012/0011(COD) 8.11.2012. της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2009-2014 Επιτροπή Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων 8.11.2012 2012/0011(COD) ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων προς την Επιτροπή Πολιτικών

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190

Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ο ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ Αθήνα, 18 Ιουλίου 2006 Αρ. Πρωτ.: Υ190 ΠΡΟΣ: 1. Όλους τους Υπουργούς και Υφυπουργούς 2. Τον Γενικό Γραμματέα της Κυβέρνησης 3. Όλους τους Γενικούς Γραμματείς Υπουργείων

Διαβάστε περισσότερα

αναφορικά με τους ειδικούς συνεργάτες των νέων Περιφερειαρχών, δεν προβλέφθηκε αντίστοιχη αρμοδιότητα εξαίρεσης από την αναστολή.

αναφορικά με τους ειδικούς συνεργάτες των νέων Περιφερειαρχών, δεν προβλέφθηκε αντίστοιχη αρμοδιότητα εξαίρεσης από την αναστολή. ικηγορικό Γραφείο Γιούλης Αποστολοπούλου Στέφανου Ζαφ. Βαzάκα Γ Ν Ω Μ Ο Δ Ο Τ Η Σ Η Μου ετέθη το εξής θέμα: Δημοτική αρχή (δήμαρχος) προτίθεται να προσλάβει ένα νομικό - δικηγόρο σε θέση ειδικού συνεργάτη,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ:Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ:Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ:Η ΑΡΧΗ ΤΗΣ ΝΟΜΙΜΟΤΗΤΑΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: ΠΟΛΙΤΗΣ ΣΠΥΡΟΣ Ι ΑΣΚΩΝ: ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΑΝ ΡΕΑΣ ΕΜΑΙL:s_polites@hotmail.com ΙΑΓΡΑΜΜΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1) Έννοια της αρχής της νοµιµότητας 2) Καθιέρωση της αρχής

Διαβάστε περισσότερα

669/2013 ΜΠΡ ΑΘ ( 597917) (Α ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΝΟΜΟΣ)

669/2013 ΜΠΡ ΑΘ ( 597917) (Α ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΝΟΜΟΣ) 669/2013 ΜΠΡ ΑΘ ( 597917) (Α ΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΝΟΜΟΣ) Δικαίωμα για παροχή έννομης προστασίας κατά το Σύνταγμα και την ΕΣΔΑ. Εννοια και περιεχόμενο. Θέσπιση από τον κοινό νομοθέτη περιορισμών και προϋποθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΩΦΕΛΟΥΜΑΙ ΠΡΟΤΕΙΝΩ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΕΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΩ ΣΕΒΟΜΑΙ ΣΤΗΡΙΖΩ ΟΙΚΟΔΟΜΩΝΤΑΣ ΣΧΕΣΗ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ ΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΗ

ΕΠΩΦΕΛΟΥΜΑΙ ΠΡΟΤΕΙΝΩ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΕΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΩ ΣΕΒΟΜΑΙ ΣΤΗΡΙΖΩ ΟΙΚΟΔΟΜΩΝΤΑΣ ΣΧΕΣΗ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ ΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΗ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΕΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΔΟΜΩΝΤΑΣ ΣΧΕΣΗ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ ΜΕ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΗ ΕΜΠΙΣΤΕΥΟΜΑΙ ΕΝΗΜΕΡΩΝΟΜΑΙ ΕΛΕΓΧΩ ΕΠΩΦΕΛΟΥΜΑΙ ΠΡΟΤΕΙΝΩ ΥΠΟΣΤΗΡΙΖΩ ΣΕΒΟΜΑΙ ΣΤΗΡΙΖΩ ΑΝΑΠΤΥΣΣΩ ΕΝΙΣΧΥΩ ΔΙΑΣΦΑΛΙΖΩ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΑΘΛΗΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ

ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΑΘΛΗΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΑΘΛΗΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ Στα πλαίσια των συναντήσεων της ομάδας που συνιστά αυτή την βάση δεδομένων πραγματοποιήθηκε μια συζήτηση για τα κωλύματα εγγραφής ως μέλος στα αθλητικά σωματεία,όπως αυτά έχουν

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΗΓΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗ ΑΡΧΗ

ΣΥΝΗΓΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗ ΑΡΧΗ ΣΥΝΗΓΟΡΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΝΕΞΑΡΤΗΤΗ ΑΡΧΗ 30 Ιανουαρίου 2003 Αριθµ. Πρωτ. 19020.2/01 Ειδ. Επιστήµονας: Ευτ. Φυτράκης 210-72.89.708 Κύριο Χρήστο Νικολουτσόπουλο Πρόεδρο Ένωσης Ελλήνων Εργατολόγων Αβέρωφ 11 104

Διαβάστε περισσότερα

Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου

Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου Θέµα: ΚΩΛΥΜΑ ΙΟΡΙΣΜΟΥ ΣΤΟ ΗΜΟΣΙΟ ΛΟΓΩ ΠΟΙΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑ ΙΚΗΣ Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Ανδρέας Τάκης Ειδικός Επιστήµονας: Ευτύχης Φυτράκης ΜΑΡΤΙΟΣ 2005 Ο Συνήγορος του Πολίτη

Διαβάστε περισσότερα

Η Οδηγία 2007/64/ΕΚ για τις υπηρεσίες πληρωμών στην εσωτερική αγορά Συνολική θεώρηση

Η Οδηγία 2007/64/ΕΚ για τις υπηρεσίες πληρωμών στην εσωτερική αγορά Συνολική θεώρηση Η Οδηγία 2007/64/ΕΚ για τις υπηρεσίες πληρωμών στην εσωτερική αγορά Συνολική θεώρηση Χρήστος Βλ. Γκόρτσος Γενικός Γραμματέας ΕΕΤ Αναπληρωτής Καθηγητής Διεθνούς Οικονομικού Δικαίου, Πάντειο Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πηγές Συντακτική ομάδα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πηγές Συντακτική ομάδα ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ ΕΞΑΡΤΗΜΕΝΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΔΟΚΙΜΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΔΙΑΔΟΧΙΚΕΣ ΣΥΜΒΑΣΕΙΣ... 2 1. Συμβάσεις εξαρτημένης εργασίας ορισμένου και αορίστου χρόνου... 2 1.1 Σύμβαση εργασίας αορίστου χρόνου... 3

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΙΛΙΑ Χάρη Κυριαζή Αντιπροέδρου Σ ΣΕΒ

ΟΜΙΛΙΑ Χάρη Κυριαζή Αντιπροέδρου Σ ΣΕΒ ΟΜΙΛΙΑ Χάρη Κυριαζή Αντιπροέδρου Σ ΣΕΒ Στην Ειδική Επιτροπή για την επεξεργασία και εξέταση του Σχεδίου Νόµου "Κύρωση της Συνθήκης της Λισαβόνας που τροποποιεί τη Συνθήκη για την Ευρωπαϊκή Ένωση, τη Συνθήκη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πηγές Συντάκτης ομάδας

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πηγές Συντάκτης ομάδας ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Η προστασία της Συνδικαλιστικής Δράσης... 4 1.1 Γενικά... 4 1.2 Ατομική προστασία εργαζομένων... 4 1.3 Προστασία της ίδιας της Συνδικαλιστικής Οργάνωσης... 4 1.4 Προστασία της Συνδικαλιστικής

Διαβάστε περισσότερα

Γ.Σ.Ε.Ε. ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ υπ αριθµ Αθήνα 4/1/2011 ΠΡΟΣ Τα Εργατικά Κέντρα και Οµοσπονδίες ύναµης Γ.Σ.Ε.Ε. Θέµα: Συλλογικές διαπραγµατεύσεις & Συλλογικές Συµβάσεις Εργασίας. 10 κρίσιµα σηµεία. Συνάδελφοι, Στις

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος

Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος Η Ιστορία, όπως τονίζει ο Μεγαλοπολίτης ιστορικός Πολύβιος σε μια ρήση του, μας διδάσκει ότι τίποτα δεν γίνεται στην τύχη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Πατρίκιος, Δικηγόρος, Μ.Δ.Ε., Υπ. Δ.Ν ΘΕΜΑΤΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΔΟΚΙΜΩΝ ΣΗΜΑΙΟΦΟΡΩΝ ΛΙΜΕΝΙΚΟΥ 2011 ΜΑΘΗΜΑ: ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ - ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α) Πηγες Διοικητικου Δικαιου Ως πηγή διοικητικού

Διαβάστε περισσότερα

[ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΜΑΡΙΝΟΣ - ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ] ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α

[ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΜΑΡΙΝΟΣ - ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ] ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΟ ΤΕΣΤ ΣΤΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΟΜΑΔΑ Α Στις παρακάτω προτάσεις, από Α.1. μέχρι και Α.5, να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα του την

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧOΜΕΝΑ Πηγές Συντακτική ομάδα

ΠΕΡΙΕΧOΜΕΝΑ Πηγές Συντακτική ομάδα ΠΕΡΙΕΧOΜΕΝΑ ΜΕΤΑΒΟΛΗ (ΑΛΛΑΓΗ) ΤΟΥ ΠΡΟΣΩΠΟΥ ΤΟΥ ΕΡΓΟΔΟΤΗ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗΣ... 2 1. Η έννοια της μεταβολής του προσώπου του εργοδότη... 2 Πηγές... 7 Συντακτική ομάδα... 7 1 ΜΕΤΑΒΟΛΗ (ΑΛΛΑΓΗ) ΤΟΥ ΠΡΟΣΩΠΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Δ ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ 1.ΤΑ ΘΕΜΕΛΙΩΔΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ,ΓΕΝΙΚΑ Ο σύγχρονος πολιτισμός αναπτύσσεται με κέντρο και σημείο αναφοράς τον Άνθρωπο. Η έννομη τάξη, διεθνής και εγχώρια, υπάρχουν για να υπηρετούν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΝΑΥΤΙΛΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ «ΤΟ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟ ΚΑΙ ΕΘΝΙΚΟ ΡΥΘΜΙΣΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΕΛΕΥΘΕΡΟΥ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗ ΝΑΥΤΙΛΙΑ» Διπλωματική Εργασία

Διαβάστε περισσότερα

11 Νοεµβρίου 2010 Αριθµ. Πρωτ.: 132327/48504/2010 Πληροφορίες: **************** (τηλ.:2107289***)

11 Νοεµβρίου 2010 Αριθµ. Πρωτ.: 132327/48504/2010 Πληροφορίες: **************** (τηλ.:2107289***) 11 Νοεµβρίου 2010 Αριθµ. Πρωτ.: 132327/48504/2010 Πληροφορίες: **************** (τηλ.:2107289***) 1. Περιφέρεια Αττικής Γενική ιεύθυνση Περιφέρειας ιεύθυνση Αλλοδαπών & Μετανάστευσης υτ. Αττικής & Πειραιά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : ΑΤΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : ΑΤΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΜΑΘΗΜΑ : ΑΤΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η ΑΝΑΓΚΑΣΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΔΙΔΑΣΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΡΣΗ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ 1. ΟΙ ΙΣΧΥΟΥΣΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΕ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΚΑΙ ΥΠΕΡΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ (ΔΙΕΘΝΕΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ)

Η ΑΡΣΗ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ 1. ΟΙ ΙΣΧΥΟΥΣΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΕ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΚΑΙ ΥΠΕΡΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ (ΔΙΕΘΝΕΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ) Η ΑΡΣΗ ΤΟΥ ΑΠΟΡΡΗΤΟΥ ΤΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ 1. ΟΙ ΙΣΧΥΟΥΣΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΕ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΚΑΙ ΥΠΕΡΝΟΜΟΘΕΤΙΚΟ ΕΠΙΠΕΔΟ (ΔΙΕΘΝΕΣ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ) Σύμφωνα με το άρθρο 19 του ελληνικού Συντάγματος: "1. Το απόρρητο των

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΗΜΕΡΙΑ, ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ. www.kas.de

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΗΜΕΡΙΑ, ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ. www.kas.de ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΥΗΜΕΡΙΑ, ΤΗΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗ ΚΑΙ ΤΗ ΒΙΩΣΙΜΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ www.kas.de ΣΕΛΊΔΑ 2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ 3 ΠΡΟΟΙΜΙΟ 3 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ 1. Κανονιστικό πλαίσιο του

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών

Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών Περιεχόμενο: Αρχή διάκρισης των λειτουργιών ΜΑΘΗΜΑ: ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : Γεώργιος Κ. Παυλόπουλος, Δικηγόρος, Υπ. Διδάκτωρ Δημοσίου Δικαίου Παν/μίου Αθηνών Η αρχή της Διάκρισης των Λειτουργιών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΙΚΗ ΠΡΑΞΗ. AF/CE/LB/el 1

ΤΕΛΙΚΗ ΠΡΑΞΗ. AF/CE/LB/el 1 ΤΕΛΙΚΗ ΠΡΑΞΗ AF/CE/LB/el 1 Οι πληρεξούσιοι: ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΤΟΥ ΒΕΛΓΙΟΥ, ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΤΗΣ ΑΝΙΑΣ, ΤΗΣ ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑΚΗΣ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΗΣ ΓΕΡΜΑΝΙΑΣ, ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, ΤΟΥ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΤΗΣ ΙΣΠΑΝΙΑΣ, ΤΗΣ ΓΑΛΛΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αρμόδια: Δρ. Βασιλική Μπώλου Αθήνα 13 Μαρτίου 2013 Βοηθός Συνήγορος του Καταναλωτή Αριθ. Πρωτ. :6787

Αρμόδια: Δρ. Βασιλική Μπώλου Αθήνα 13 Μαρτίου 2013 Βοηθός Συνήγορος του Καταναλωτή Αριθ. Πρωτ. :6787 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Α ν ε ξ ά ρ τ η τ η Α ρ χ ή Αρμόδια: Δρ. Βασιλική Μπώλου Αθήνα 13 Μαρτίου 2013 Βοηθός Συνήγορος του Καταναλωτή Αριθ. Πρωτ. :6787 Πληροφορίες: Διονύσιος Ραυτόπουλος Ειδικός Επιστήμονας

Διαβάστε περισσότερα

Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία τους για τις Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές. Αναλυτικό διάγραμμα του μαθήματος της Δευτέρας 5/10/2015

Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία τους για τις Διεθνείς και Ευρωπαϊκές Σπουδές. Αναλυτικό διάγραμμα του μαθήματος της Δευτέρας 5/10/2015 ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΘΝΩΝ ΚΑΙ ΕΥΡΩΠΑΪΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ Εισαγωγή στο Διεθνές και Ευρωπαϊκό Δίκαιο Α εξάμηνο 2015/2016 Ν. Αθ. Κανελλοπούλου-Μαλούχου Αναπλ. Καθηγ. Συνταγματικού Δικαίου Το Δίκαιο, η Νομική Επιστήμη και η σημασία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ

ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΜΕΡΟΣ 1. Ορισμός εμπορικής πράξης (σελ.77) 2. Αντικειμενικό, υποκειμενικό, μικτό και σύστημα οργανωμένης επιχείρησης.(σελ.77-79) 3. Πρωτότυπα(φύσει) εμπορικές πράξεις του χερσαίου

Διαβάστε περισσότερα

Η ελευθερία και η ανεξαρτησία των μέσων ενημέρωσης στην Ελλάδα: Προκλήσεις και προτάσεις πολιτικής

Η ελευθερία και η ανεξαρτησία των μέσων ενημέρωσης στην Ελλάδα: Προκλήσεις και προτάσεις πολιτικής Η ελευθερία και η ανεξαρτησία των μέσων ενημέρωσης στην Ελλάδα: Προκλήσεις και προτάσεις πολιτικής Άννα Κανδύλα, Ελληνικό Ίδρυμα Ευρωπαϊκής και Εξωτερικής Πολιτικής Αθήνα, 11 Δεκεμβρίου 2012 Εισαγωγικά

Διαβάστε περισσότερα

LEGAL INSIGHT. Γιώργος Ψαράκης ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2015

LEGAL INSIGHT. Γιώργος Ψαράκης ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2015 LEGAL INSIGHT ΕΛΕΓΧΟΣ ΡΕΥΣΤΩΝ ΔΙΑΘΕΣΙΜΩΝ (ΜΕΤΡΗΤΩΝ) ΠΟΥ ΕΙΣΕΡΧΟΝΤΑΙ Ή ΕΞΕΡΧΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ Ε.Ε. Γιώργος Ψαράκης Βάσει κοινοτικής και εθνικής νομοθεσίας κάθε εξερχόμενο ή εισερχόμενο στην Ε.Ε. φυσικό

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.3849, 30/4/2004

Ε.Ε. Π α ρ.ι(i), Α ρ.3849, 30/4/2004 ΝΟΜΟΣ ΠΟΥ ΤΡΟΠΟΠΟΙΕΙ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΡΑΔΙΟΦΩΝΙΚΟΥ ΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΚΥΠΡΟΥ ΝΟΜΟ Για σκοπούς ολοκλήρωσης της εναρμόνισης με την πράξη της Ευρωπαϊκής Κοινότητας με τίτλο - «Οδηγία 89/552/ΕΟΚ του Συμβουλίου της 3 ης Οκτωβρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΣΥΝΟΨΗ ΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗΣ Θέµα: Πλήρωση θέσεων προσωπικού στο Υπουργείο Τουριστικής Ανάπτυξης µε σχέση εργασίας Ιδιωτικού ικαίου Αορίστου Χρόνου Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Καλλιόπη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ. Αθήνα, 5 Δεκεμβρίου 2008 Αριθ. πρωτ.: 1627

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ. Αθήνα, 5 Δεκεμβρίου 2008 Αριθ. πρωτ.: 1627 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΡΟΣ: Υπουργείο Ανάπτυξης Γενική Γραμματεία Καταναλωτή Δ/νση Προστασίας Καταναλωτή Πλ. Κάνιγγος 101 81 Αθήνα Αθήνα, 5 Δεκεμβρίου 2008 Αριθ. πρωτ.: 1627 Σχετ: Το από 4.11.2008 μήνυμα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΘΕΜΑ: Νομική αξιολόγηση των διατάξεων του σχεδίου νόμου για τις προτεινόμενες «Ρυθμίσεις για την εξυγίανση του Ειδικού Λογαριασμού του άρθρου 40 ν. 2773/1999 και λοιπές διατάξεις»

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ : Γνωμοδότηση της Νομικού Συμβούλου της Δ.Ο.Ε. για την απεργία αποχή από τις διαδικασίες της αξιολόγησης

ΘΕΜΑ : Γνωμοδότηση της Νομικού Συμβούλου της Δ.Ο.Ε. για την απεργία αποχή από τις διαδικασίες της αξιολόγησης Αρ. Πρωτ. 1290 Αθήνα 26/11/2014 Προς Συλλόγους Εκπαιδευτικών Π.Ε. ΘΕΜΑ : Γνωμοδότηση της Νομικού Συμβούλου της Δ.Ο.Ε. για την απεργία αποχή από τις διαδικασίες της αξιολόγησης Το Δ.Σ. της Δ.Ο.Ε. έχει τονίσει

Διαβάστε περισσότερα

Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου ΣΥΝΟΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΝΕΚΡΩΝ. Αναφορά υπ αρ. πρωτ. 13189/13.12.1999, πόρισµα της 24.4.

Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου ΣΥΝΟΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΝΕΚΡΩΝ. Αναφορά υπ αρ. πρωτ. 13189/13.12.1999, πόρισµα της 24.4. Κύκλος ικαιωµάτων του Ανθρώπου ΣΥΝΟΨΗ ΘΕΣΕΩΝ ΤΟΥ ΣΥΝΗΓΟΡΟΥ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΗ ΑΠΟΤΕΦΡΩΣΗ ΝΕΚΡΩΝ Αναφορά υπ αρ. πρωτ. 13189/13.12.1999, πόρισµα της 24.4.2000 Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Χειριστής: Γιώργος Καµίνης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΛΛΟΓΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΤΩΝ 2012-2013

ΕΘΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΛΛΟΓΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΤΩΝ 2012-2013 ΕΘΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΛΛΟΓΙΚΗ ΣΥΜΒΑΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΕΤΩΝ 2012-2013 Στην Αθήνα, σήμερα 14 Μαΐου 2013, οι υπογράφοντες την παρούσα Εθνική Γενική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας, αφενός: α) Γεώργιος Καββαθάς Πρόεδρος και

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΥΝΟΨΗ ΤΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ. Συνοδευτικό έγγραφο στην. Πρόταση

ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΥΝΟΨΗ ΤΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ. Συνοδευτικό έγγραφο στην. Πρόταση EL EL EL ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, xxx SEC(2010) xxx ΕΓΓΡΑΦΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΣΥΝΟΨΗ ΤΗΣ ΕΚΤΙΜΗΣΗΣ ΕΠΙΠΤΩΣΕΩΝ Συνοδευτικό έγγραφο στην Πρόταση ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟΥ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΑΠΩΛΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΘΑΓΕΝΕΙΑΣ»

«Η ΑΠΩΛΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΘΑΓΕΝΕΙΑΣ» ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΙΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΑΝ ΡΕΑΣ Γ. ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ «Η ΑΠΩΛΕΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΙΘΑΓΕΝΕΙΑΣ» ΑΛΕΞΟΠΟΥΛΟΣ ΗΜΗΤΡΙΟΣ Α.Μ.: 1340.2003.00953 alexopoulos_dim@hotmail.com τευχ. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΚΩΔΙΚΑΣ. Προμηθευτών και Επιχειρηματικών Εταίρων της ΜΑΝ

ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΚΩΔΙΚΑΣ. Προμηθευτών και Επιχειρηματικών Εταίρων της ΜΑΝ ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ Προμηθευτών και Επιχειρηματικών Εταίρων της ΜΑΝ Έκδοση 2.0 Ισχύει από: 01/01/2015 Επικοινωνία: MAN SE, Compliance Awareness & Prevention, Oskar-Schlemmer-Straße 19-21, 80807 München

Διαβάστε περισσότερα

Ενημερωτικό σημείωμα για το νέο νόμο 3886/2010 για τη δικαστική προστασία κατά τη σύναψη δημοσίων συμβάσεων. (ΦΕΚ Α 173)

Ενημερωτικό σημείωμα για το νέο νόμο 3886/2010 για τη δικαστική προστασία κατά τη σύναψη δημοσίων συμβάσεων. (ΦΕΚ Α 173) Ενημερωτικό σημείωμα για το νέο νόμο 3886/2010 για τη δικαστική προστασία κατά τη σύναψη δημοσίων συμβάσεων. (ΦΕΚ Α 173) Ψηφίστηκε προ ολίγων ημερών από τη Βουλή ο νέος νόμος 3886/2010 σε σχέση με την

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ - ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 1ης ΣΥΝΕ ΡΙΑΣΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ Ε.Π. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ 2014-2020

ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ - ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 1ης ΣΥΝΕ ΡΙΑΣΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ Ε.Π. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ 2014-2020 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ - ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ 1ης ΣΥΝΕ ΡΙΑΣΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗΣ Ε.Π. ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ ΝΟΤΙΟΥ ΑΙΓΑΙΟΥ 2014-2020 Ερµούπολη, 25 Ιουνίου 2015 Σύγκληση Επιτροπής Παρακολούθησης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Ακρόαση Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΕΕ ΓΙΑ ΤΟ ΠΟΙΝΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ

ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Ακρόαση Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΕΕ ΓΙΑ ΤΟ ΠΟΙΝΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2009-2014 Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών, Δικαιοσύνης και Εσωτερικών Υποθέσεων LIBE_OJ(2011)1208_1 ΣΧΕΔΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Ακρόαση Η ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΕΕ ΓΙΑ ΤΟ ΠΟΙΝΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ Πέμπτη 8 Δεκεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΗΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ

ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΗΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ 1 ΚΩΔΙΚΑΣ ΔΕΟΝΤΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΣΥΝΔΕΣΜΟΥ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΗΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΩΝ ΑΡΘΡΟ 1. ΣΚΟΠΟΣ Ο Κώδικας αυτός Δεοντολογίας έχει συνταχθεί από την Επιτροπή Δεοντολογίας της Ενωσης με την επωνυμία

Διαβάστε περισσότερα

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΑΡ. 1 /2005

ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΑΡ. 1 /2005 Αθήνα, 3 Φεβρουαρίου 2005 Αριθ.Πρωτ.: 893 ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗ ΑΡ. 1 /2005 Η Αρχή Διασφάλισης του Απορρήτου των Επικοινωνιών, συνήλθε μετά από πρόσκληση του Προέδρου της σε τακτική συνεδρίαση την 2α Φεβρουαρίου

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Επιστήµη του ικαίου 4. Μαθήµατα ελεύθερης επιλογής 2057 Πολιτική Επιστήµη 4 2058 Πολιτική Οικονοµία 4 2059 Γενική Κοινωνιολογία 4

Εισαγωγή στην Επιστήµη του ικαίου 4. Μαθήµατα ελεύθερης επιλογής 2057 Πολιτική Επιστήµη 4 2058 Πολιτική Οικονοµία 4 2059 Γενική Κοινωνιολογία 4 ΠΙΝΑΚΑΣ ΑΠΟ ΟΣΗΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΩΝ ΜΟΝΑ ΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ 2012-2013 Α ΕΞΑΜΗΝΟ Κωδικός Μάθηµα ECTS 2000 Ιστορία του 2001 Συνταγµατικό ίκαιο 8 2002 Γενικές Αρχές Αστικού ικαίου 8 2003 Εισαγωγή στην Επιστήµη

Διαβάστε περισσότερα

Περαιτέρω Χρήση των πληροφοριών του δηµόσιου

Περαιτέρω Χρήση των πληροφοριών του δηµόσιου Περαιτέρω Χρήση των πληροφοριών του δηµόσιου τοµέα «Νοµοθέτηση και Εφαρµογή» Καλλιόπη Αγγελετοπούλου PSI group Γενική Γραµµατεία Δηµόσιας Διοίκησης και Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης 1 Α. Σύνταγµα 1975/1986/2001

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 17 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΕΣ... 23 ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 25 ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Η ΘΕΜΕΛΙΩΣΗ ΤΗΣ ΕΞΩΕΔΑΦΙΚΗΣ ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΑΣ ΕΝΟΣ ΚΡΑΤΟΥΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι: Η ΕΞΩΕΔΑΦΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΔΙΚΑΙΟΥ... 31

Διαβάστε περισσότερα

Κώδικας Επαγγελματικής Δεοντολογίας.

Κώδικας Επαγγελματικής Δεοντολογίας. Κώδικας Επαγγελματικής Δεοντολογίας. 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: Ι. Δέσμευση της Διοίκησης. 1. Αρχές. 2. Βασικοί άξονες. ΙΙ. Αρχές επαγγελματικής συμπεριφοράς. 1. Σύγκρουση συμφερόντων. 2. Προστασία περιουσιακών στοιχείων

Διαβάστε περισσότερα

Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της. Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς

Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της. Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς Από τον ευρωβουλευτή του ΠΑ.ΣΟ.Κ. Ιωάννη Κουκιάδη, αντιπρόεδρο της Επιτροπής Νοµικών Θεµάτων και Εσωτερικής Αγοράς εκδόθηκε η ακόλουθη ανακοίνωση µε αφορµή την τροπολογία που κατέθεσε ο ευρωβουλευτής της

Διαβάστε περισσότερα

«Κρατικά Μέτρα Νόθευσης του Ανταγωνισμού»

«Κρατικά Μέτρα Νόθευσης του Ανταγωνισμού» «Κρατικά Μέτρα Νόθευσης του Ανταγωνισμού» Βασίλειος ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗΣ, Δ.Ν., Εντεταλμένος Διδασκαλίας, Τμήμα Διεθνών, Ευρωπαϊκών και Περιφερειακών Σπουδών, Πάντειο Πανεπιστήμιο, Senior Associate KLC Law Firm

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο ίκαιο των Πληροφοριακών Συστημάτων, των Ηλεκτρονικών Επικοινωνιών και του ιαδικτύου Α.Μ 30437. Χριστίνα Θεοδωρίδου 2

Εισαγωγή στο ίκαιο των Πληροφοριακών Συστημάτων, των Ηλεκτρονικών Επικοινωνιών και του ιαδικτύου Α.Μ 30437. Χριστίνα Θεοδωρίδου 2 Α.Μ 30437 Χριστίνα Θεοδωρίδου 2 Περιεχόμενα Περιεχόμενα... 3 1. Εισαγωγή... 7 2. Θέματα νομικής ορολογίας... 9 2.1. Η νομική έννοια του διαδικτύου και του κυβερνοχώρου... 9 2.2. Το πρόβλημα της νομικής

Διαβάστε περισσότερα