1 Ηλεκτρικές δυνάμεις

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "1 Ηλεκτρικές δυνάμεις"

Transcript

1 1 Ηλεκτρικές δυνάμεις Ας εξετάσουμε μια δύναμη παγκόσμια, όπως η βαρύτητα, που μεταβάλλεται αντιστρόφως ανάλογα προς το τετράγωνο της απόστασης, αλλά είναι δισεκατομμύρια δισεκατομμυρίων φορές ισχυρότερη της βαρύτητας. Αν υπήρχε μια τέτοια δύναμη κι αν ήταν ελκτική όπως αυτή όλο το Σύμπαν θα συγκεντρωνόταν σε μια συμπαγή σφαίρα, με όλη του την ύλη συσπειρωμένη όσο γίνεται πιο κοντά. Ας υποθέσουμε όμως πως η δύναμη αυτή ήταν απωστική. οπότε κάθε σωμάτιο θα απωθούσε οποιοδήποτε άλλο. Τι θα συνέβαινε τότε; Το Σύμπαν θα ήταν ένα αέρινο σύννεφο αενάως διαστελλόμενο. Ας υποθέσουμε, τέλος, πως το Σύμπαν αποτελούνταν από σωμάτια που και έλκονταν και απωθούνταν, ας πούμε, από σωμάτια θετικά και αρνητικά. Ας υποθέσουμε πως τα θετικά απωθούσαν τα θετικά, αλλά τραβούσαν τα αρνητικά' και ότι τα αρνητικά απωθούσαν τα αρνητικά, αλλά τραβούσαν τα θετικά.

2 Τα ομώνυμα απωθούνται και τα ετερώνυμα έλκονται. Κι ας υποθέσουμε ακόμη πως υπήρχε ίσος αριθμός σωματίων κάθε είδους. Με τι θα έμοιαζε το Σύμπαν; Η απάντηση είναι απλή: θα ήταν σαν αυτό όπου ζούμε. Γιατί υπάρχει μια τέτοια δύναμη: Η ηλεκτρική δύναμη. Ομάδες θετικών και αρνητικών σωματίων έχουν ενωθεί εξαιτίας τη; τεράστιας έλξης της ηλεκτρικής δύναμης. Έτσι οι τεράστιες δυνάμεις εξισορροπούνται μεταξύ τους σχεδόν πλήρως με τον σχηματισμό συμπαγών ομάδων από ομοιόμορφα κατανεμημένα πλήθη θετικών και αρνητικών σωματίων. Επιπλέον, μεταξύ δύο χωριστών ομάδων τέτοιων αναμίξεων δεν υπάρχει πρακτικά καμμιά ηλεκτρική έλξη ή άπωση. Οποιαδήποτε ηλεκτρική δύναμη μεταξύ Γη; και Σελήνης, λόγου χάρη, έχει εξουδετερωθεί. Με τον τρόπο αυτόν ανάμεσα στα δύο σώματα επικρατεί η πολύ ασθενέστερη δύναμη της βαρύτητας, η οποία μόνο έλκει. Οι όροι θετικό και "αρνητικό" αναφέρονται στο ηλεκτρικό φορτίο, αυτό το θεμελιώδες μέγεθος που βρίσκεται πίσω από όλα τα ηλεκτρικά φαινόμενα. Τα πρωτόνια είναι θετικά φορτισμένα και τα ηλεκτρόνια αρνητικά. Η έλξη μεταξύ πρωτονίων και ηλεκτρονίων συγκροτεί τα άτομα. Μερικές φορές τα αρνητικά ηλεκτρόνια ενός ατόμου βρίσκονται πιο κοντά στον θετικό πυρήνα ενός γειτονικού ατόμου, οπότε η μεταξύ τους ελκτική δύναμη υπερβαίνει την απωστική, με αποτέλεσμα τα άτομα να συνδέονται και να σχηματίζουν ένα μόριο. Πραγματικά, σε όλους τους χημικούς δεσμούς οι δυνάμεις που συγκρατούν μεταξύ τους τα άτομα για να σχηματίσουν μόρια είναι ηλεκτρικές που δρουν σε μικρές περιοχές, όπου η εξουδετέρωση των ελκτικών και των απωστικών δυνάμεων δεν είναι τέλεια. Όποιος λοιπόν σχεδιάζει να σπουδάσει χημεία, πρέπει πρώτα να μάθει κάτι για τον ηλεκτρισμό, και πριν τον μελετήσει, πρέπει να μάθει κάτι για τα άτομα. 2

3 3 Παραθέτουμε εδώ μερικά σημαντικά σχετικά στοιχεία: 1. Κάθε άτομο αποτελείται από έναν θετικά φορτισμένο πυρήνα γύρω από τον οποίο κατανέμονται αρνητικά φορτισμένα ηλεκτρόνια. 2. Τα ηλεκτρόνια όλων των ατόμων είναι πανομοιότυπα. Όλα έχουν την ίδια ποσότητα αρνητικού φορτίου και την ίδια μάζα. 3. Ο πυρήνας αποτελείται από πρωτόνια και νετρόνια. (Το κοινό υδρογόνο, που δεν έχει νετρόνια, είναι η μοναδική εξαίρεση). Τα πρωτόνια έχουν μάζα σχεδόν φορές μεγαλύτερη από τη μάζα των ηλεκτρονίων, αλλά το ποσό του θετικού φορτίου που φέρουν είναι ίσο με το αρνητικό των ηλεκτρονίων. Τα νετρόνια έχουν ελαφριάς μεγαλύτερη μάζα από τα πρωτόνια, αλλά δεν έχουν ηλεκτρικό φορτίο. 4. Όλα τα κανονικά άτομα έχουν τόσα ακριβώς ηλεκτρόνια γύρω από τον πυρήνα, όσα πρωτόνια υπάρχουν μέσα στον πυρήνα. Κατά συνέπεια, ένα κανονικό άτομο δεν είναι φορτισμένο. Γιατί τα πρωτόνια δεν έλκουν μέσα στον πυρήνα τα αντίθετα φορτισμένα ηλεκτρόνια; πριν από 65 χρόνια δινόταν η απάντηση ότι τα ηλεκτρόνια δεν πέφτουν στον πυρήνα από την ηλεκτρική δύναμη για τον ίδιο λόγο που η Γη δεν πέφτει στον Ήλιο λόγω της βαρυτικής δύναμης: τα ηλεκτρόνια συγκροτούνται σε τροχιά εξαιτίας της έλξης των πρωτονίων. Αυτή η υπεραπλουστευμένη εξήγηση

4 είναι χρήσιμη για να αρχίσουμε να καταλαβαίνουμε την ηλεκτρική φύση του ατόμου, πρέπει όμως να τροποποιηθεί με ευρύτερη μελέτη. Γιατί τα πρωτόνια μέσα στον πυρήνα δεν απωθούνται αμοιβαία και δεν απομακρύνονται: Τι ακριβώς συγκρατεί τον πυρήνα; Η απάντηση είναι ότι, εκτός από τις ηλεκτρικές δυνάμεις, στον πυρήνα δρουν ακόμη μεγαλύτερες, μη ηλεκτρικές, οι πυρηνικές δυνάμεις, που μπορούν να συγκρατήσουν τα πρωτόνια μαζί. παρά την ηλεκτρική άπωση. Ο νόμος τον Κουλόμπ Η ηλεκτρική δύναμη, όπως και η βαρυτική ελαττώνεται αντίστροφα προς το τετράγωνο της απόστασης μεταξύ των φορτίων. Η συγκεκριμένη σχέση ανακαλύφθηκε από τον Τσαρλς Κουλόμπ (Charles Coulomb) τον 19ο αιώνα και ονομάστηκε νόμος τον Κουλόμπ. Σύμφωνα μ' αυτόν, για φορτισμένα αντικείμενα που το μέγεθος τους είναι πολύ μικρότερο από την απόσταση που τα χωρίζει, η δύναμη που ασκείται μεταξύ δύο φορτίων μεταβάλλεται ανάλογα προς το γινόμενο των φορτίων και αντιστρόφως ανάλογα προς το τετράγωνο της απόστασής τους. Η δύναμη εφαρμόζεται κατά την ευθεία γραμμή, που ενώνει τα δύο φορτία. Ο νόμος του Κουλόμπ εκφράζεται με τη σχέση F ~ qq'/d 2 όπου q η ποσότητα του φορτίου του ενός σωματίου, q' η ποσότητα του φορτίου του άλλου σωματίου και d η μεταξύ τους απόσταση. Η δύναμη μεταξύ όμοιων φορτίων είναι απωστική και μεταξύ ανόμοιων ελκτική. Παρατηρήστε την ομοιότητα του νόμου του Κουλόμπ με το νόμο του Νεύτωνος για τη βαρύτητα (F~ mm'/d 2 ). Η προφανής διαφορά των βαρυτικών δυνάμεων από τις ηλεκτρικές είναι ότι, ενώ η βαρύτητα μόνον έλκει, οι ηλεκτρικές δυνάμεις και έλκουν και απωθούν. Ηλεκτρική θωράκιση Μια άλλη διαφορά μεταξύ ηλεκτρικών και βαρυτικών δυνάμεων είναι ότι τα σώματα μπορούν να θωρακιστούν απέναντι στις ηλεκτρικές δυνάμεις με διάφορα υλικά, όχι όμως στις βαρυτικές. Ο βαθμός θωράκισης είναι χαρακτηριστικός του μέσου που υπάρχει ανάμεσα στα ηλεκτρικά φορτία. Ο αέρας, λόγου χάρη, ελαττώνει τη δύναμη μεταξύ δύο φορτίων λίγο περισσότερο από το κενό, ενώ αν βάλουμε λάδι ανάμεσα στα φορτία η δύναμη θα ελαττωθεί περίπου στο 1/81. Τα μέταλλα θωρακίζουν τέλεια τις ηλεκτρικές δυνάμεις. Ας εξετάσουμε, λόγου χάρη ένα ηλεκτρικό φορτίο πάνω σε μεταλλικό σφαιρικό κέλυφος. Επειδή υπάρχει αμοιβαία άπωση, τα φορτία θα απλωθούν ομοιόμορφα πάνω στην εξωτερική επιφάνεια του κελύφους. Δεν είναι δύσκολο να αντιληφθούμε ότι, αν βάλουμε μέσα στο κέλυφος και ακριβώς στο κέντρο του ένα 4

5 δοκιμαστικό φορτίο για έλεγχο, η ηλεκτρική δύναμη πάνω του θα είναι μηδενική, επειδή δρουν αντίθετες δυνάμεις σε όλες τις κατευθύνσεις και αλληλοεξουδετερώνονται. Αλλά και οπουδήποτε στο εσωτερικό του κελύφους οι δυνάμεις θα εξουδετερώνονται, πράγμα πολύ ενδιαφέρον. Πάντως δεν χρειάζεται να είναι ο αγωγός σφαιρικό κέλυφος, για να έχουμε τέλεια θωράκιση στο εσωτερικό του- μπορεί να έχει οποιοδήποτε σχήμα. 5 Αγωγοί και μονωτές Τα μέταλλα απομονώνουν καλά τον ηλεκτρισμό, επειδή τα ηλεκτρόνια τους κινούνται ελεύθερα υπό την επίδραση των ηλεκτρικών δυνάμεων. Όλα τα υλικά μπορούν να ταξινομηθούν με βάση την ικανότητά τους να άγουν τα ηλεκτρικά φορτία. Το αυτοκίνητο χτυπιέται από κεραυνό, αλλά ο άνθρωπος μέσα σ' αυτό είναι θωρακισμένος από τον ηλεκτρισμό. Τα ηλεκτρόνια της εκκένωσης του κεραυνού απωθούνται μεταξύ τους και απλώνονται στην εξωτερική επιφάνεια του αυτοκινήτου. Στη συνέχεια δημιουργούν ηλεκτρικό τόξο με το έδαφος στο εμπρός μέρος του αυτοκινήτου.

6 6 Όλα σχεδόν τα μέταλλα είναι καλοί αγωγοί και τα περισσότερα αμέταλλα είναι κακοί. Η αγωγιμότητα ενός μετάλλου μπορεί να είναι τουλάχιστον κατά ένα εκατομμύριο τρισεκατομμύρια φορές μεγαλύτερη από την αγωγιμότητα ενός μονωτή, όπως το γυαλί. Σε μια γραμμή μεταφοράς ηλεκτρικού ρεύματος το φορτίο ρέει πολύ ευκολότερα στα εκατοντάδες χιλιόμετρα του μεταλλικού σύρματος παρά στα λίγα εκατοστόμετρα του μονωτικού υλικού, το οποίο χωρίζει το σύρμα από τον πύργο που το κρατεί. Στο καλώδιο μιας συνηθισμένης ηλεκτρικής συσκευής τα φορτία προτιμούν να κινηθούν μέσα σε κάμποσα μέτρα σύρμα ως τη συσκευή, ύστερα μέσα στο ηλεκτρικό της κύκλωμα και να γυρίσουν με το σύρμα επιστροφής, παρά να περάσουν κατευθείαν από το ένα σύρμα στο άλλο μέσα από το λαστιχένιο μονωτικό, που τα χωρίζει και έχει πάχος ένα μικρό κλάσμα του εκατοστομέτρου. Ένα υλικό κατατάσσεται στους αγωγούς ή τους μονωτές ανάλογα με τους δεσμούς μεταξύ των ατόμων του και με το πόσο στερεά τα άτομα που αποτελούν το υλικό συγκρατούν τα ηλεκτρόνια τους. Σε ένα μέταλλο, κάθε άτομο προσφέρει ένα ή περισσότερα ηλεκτρόνια σε μια γενική "θάλασσα" ηλεκτρονίων, τα οποία δεν είναι συνδεδεμένα με κανένα συγκεκριμένο άτομο. Αυτά τα ηλεκτρόνια αγωγιμότητας περιπλανιούνται ελεύθερα διασχίζοντας μεγάλες αποστάσεις μέσα στο υλικό. Αντίθετα, όλα τα ηλεκτρόνια ενός μονωτικού υλικού συνδέονται με ορισμένα άτομα. Μικρές διαφορές στη σύνδεση των ατόμων μεταξύ τους προκαλούν πολύ μεγάλες διαφορές στην αγωγιμότητα. Μερικά μέταλλα γίνονται υπεραγωγοί σε θερμοκρασία κοντά στο απόλυτο μηδέν και παρουσιάζουν σχεδόν άπειρη αγωγιμότητα (περίπου μηδενική αντίσταση) στη ροή του ηλεκτρικού φορτίου. Άπαξ και εγκατασταθεί ηλεκτρικό ρεύμα σε έναν υπεραγωγό, αυτό θα ρέει επ άπειρον. Το γιατί ακριβώς ορισμένα υλικά γίνονται υπεραγωγοί σε χαμηλές θερμοκρασίες σχετίζεται με την κβαντική φύση της ύλης και ερευνάται ακόμη. Ημιαγωγοί Οι ατομικοί δεσμοί σε ορισμένα υλικά, όπως το γερμάνιο και το πυρίτιο, είναι ενδιάμεσοι, ανάμεσα στον ετεροπολικό και τον μεταλλικό δεσμό. Τα συγκεκριμένα υλικά ονομάζονται ημιαγωγοί. Στην καθαρή κρυσταλλική μορφή τους είναι καλοί μονωτές, αλλά όταν έστω και ένα άτομο μέσα στα 10 εκατομμύρια αντικατασταθεί από μια πρόσμιξη που προσθέτει ή αφαιρεί ένα ηλεκτρόνιο από την κρυσταλλική δομή, τότε η αγωγιμότητά τους αυξάνεται τρομακτικά. Λεπτά στρώματα ημιαγωγών υλικών συσκευασμένα μαζί συνθέτουν

7 τις κρυσταλλοτριόδους (τρανζίστορ), που χρησιμοποιούνται για να ρυθμίζουν τη ροή των ρευμάτων στα κυκλώματα, να ανιχνεύουν και να ενισχύουν ραδιοσήματα και να παράγουν παλμούς στους πομπούς δρουν επίσης ως ψηφιακοί διακόπτες. Αυτά τα πολύ μικρά στερεά σώματα ήταν τα πρώτα στοιχεία ηλεκτρικών κυκλωμάτων στα οποία υλικά με διαφορετικά ηλεκτρικά χαρακτηριστικά δεν συνδέθηκαν με σύρματα, αλλά ενώθηκαν με τρόπο φυσικό σε ενιαία δομή. Χρειάζονται πολύ μικρή ισχύ και, με κανονική χρήση, διαρκούν για πάντα. Ένας ημιαγωγός γίνεται καλός αγωγός και όταν φωτιστεί με φως κατάλληλου χρώματος. Μια πλάκα από καθαρό πυρίτιο είναι κανονικά καλός μονωτής, και κάθε ηλεκτρικό φορτίο που θα βρεθεί στην επιφάνεια του θα παραμείνει εκεί για πολύ χρόνο εφ' όσον ή πλάκα βρίσκεται στο σκοτάδι. Αν όμως η πλάκα εκτεθεί στο φως, το φορτίο θα φύγει σχεδόν αμέσως. Αν μια φορτισμένη πλάκα πυριτίου εκτεθεί σε ένα φωτεινό μοτίβο (σχέδιο) όπως λόγου χάρη, το σχήμα από φωτεινά και σκοτεινά σημεία που σχηματίζουν τη σελίδα αυτή, το φορτίο μπορεί να διαρρεύσει μόνο από τις περιοχές οι οποίες είναι εκτεθειμένες στο φως. Αν απλωθεί μαύρη πλαστική σκόνη πάνω στην επιφάνεια της πλάκας, η σκόνη θα κολλήσει μόνο πάνω στις φορτισμένες περιοχές, που δεν έχουν εκτεθεί στο φως. Αν βάλουμε ένα κομμάτι χαρτί πάνω στην πλάκα και ένα ηλεκτρικό φορτίο στην πίσω της επιφάνεια, η μαύρη πλαστική σκόνη θα πάει στο χαρτί για να σχηματίσει το ίδιο μοτίβο (σχέδιο), όπως. ας πούμε, το σχέδιο αυτί]; της σελίδας. Αν το χαρτί ζεσταθεί, ώστε να λειώσει η πλαστική σκόνη και να ενωθεί με το χαρτί, τότε θα δώσετε ίσως λίγα χρήματα και θα έχετε ένα φωτοαντίγραφο ζίροξ (Xerox). Φόρτιση με τριβή Φόρτιση Όλοι μας είμαστε εξοικειωμένοι με τα ηλεκτρικά φαινόμενα, που παράγονται με την τριβή: χαϊδεύουμε τη γούνα της γάτας μας και ακούμε τα τριξίματα που κάνουν οι σπινθήρες που παράγονται ή χτενίζουμε τα μαλλιά μας, ειδικά μπροστά στον καθρέφτη σε σκοτεινό δωμάτιο, και μπορούμε να δούμε όπως και να ακούσουμε τους ηλεκτρικούς σπινθήρες ή τρίβουμε τα παπούτσια μας στο χαλάκι και δημιουργούμε ένα σπινθήρα, όταν πιάνουμε το χέρι της πόρτας- το ίδιο γίνεται. όταν γλιστράμε πάνω στα πλαστικά καλύμματα του αυτοκινήτου. Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις μεταφέρονται ηλεκτρόνια από ένα υλικό σε κάποιο άλλο με την τριβή στα σημεία επαφής. 7

8 8 Αν και τα ηλεκτρόνια στο εσωτερικό των ατόμων συνδέονται πολύ στερεά με τον αντίθετα φορτισμένο πυρήνα, τα εξωτερικά ηλεκτρόνια πολλών ατόμων συνδέονται χαλαρά και μπορεί να μετατοπιστούν εύκολα. Η δύναμη που συγκρατεί τα εξωτερικά ηλεκτρόνια των ατόμων δεν είναι η ίδια στα διάφορα υλικά. Λόγου χάρη, συγκροτούνται στερεότερα στο λάστιχο παρά στη γούνα, και όταν τρίψουμε μια ελαστική ράβδο με μια γούνα, τότε ηλεκτρόνια μεταφέρονται από τη γούνα στο ελαστικό. Έτσι η ράβδος αποκτά επιπλέον ηλεκτρόνια και φορτίζεται αρνητικά. Η γούνα, αντίθετα, έχασε ηλεκτρόνια και φορτίζεται θετικά. Τα άτομα που έχασαν ηλεκτρόνια είναι ιόντα - θετικά ιόντα, επειδή το ολικό τους φορτίο είναι θετικό. (Αν το άτομο έχει ένα ή περισσότερα πρόσθετα ηλεκτρόνια, θα είναι αρνητικό ιόν). Αν τρίψουμε μια ράβδο από γυαλί ή πλαστικό με μεταξωτό πανί, βλέπουμε πως η ράβδος φορτίζεται θετικά. Άτομα στην επιφάνεια της ράβδου

9 έχουν γίνει θετικά ιόντα. Το μετάξι έχει μεγαλύτερη έλξη προς τα ηλεκτρόνια από όση το γυαλί ή το πλαστικό. Τα ηλεκτρόνια με την τριβή μετακινήθηκαν από τη ράβδο στο μετάξι. Μπορούμε να πούμε: Ένα αντικείμενο που έχει άνισο αριθμό ηλεκτρονίων και πρωτονίων είναι ηλεκτρικά φορτισμένο. Αν έχει περισσότερα ηλεκτρόνια παρά πρωτόνια, είναι αρνητικά φορτισμένο. Λ» τα ηλεκτρόνια τον είναι λιγότερα απ' τα πρωτόνια, είναι θετικά φορτισμένο. Βλέπουμε πως τα ηλεκτρόνια ούτε δημιουργούνται ούτε καταστρέφονται' απλώς μεταφέρονται από ένα υλικό σε κάποιο άλλο' γι αυτό λέμε πως το φορτίο διανοείται. Έχει βρεθεί πως η αρχή της διατήρησης τον φορτίου ισχύει παντού, και σε μεγάλη κλίμακα και σε ατομικό ή πυρηνικό επίπεδο. Δεν έχει παρατηρηθεί καμία περίπτωση δημιουργίας ή καταστροφής ηλεκτρικού φορτίου. Η διατήρηση τον φορτίου κατατάσσεται στη φυσική μαζί με τη διατήρηση της ενέργειας και της ορμής. Όλα τα ηλεκτρικά φορτία που υπάρχουν στη φύση είναι ακέραια πολλαπλάσια τον φορτίου τον ηλεκτρονίου. Δεν έχει βρεθεί κανένα φορτίο ίσο με 1,5 ή 1000,5 φορτία τον ηλεκτρονίου. Όλα είναι ίσα με κάποιο ακέραιο πολλαπλάσιο του φορτίου του ηλεκτρονίου (ή τον πρωτονίου). Το φορτίο είναι κοκκώδες" ή αποτελείται από στοιχειώδεις μονάδες, τα κβάντα. Λέμε πως το φορτίο είναι κβαντωμένο, με ελάχιστο κβάντο φορτίου το φορτίο τον ηλεκτρονίου (ή τον πρωτονίου). Δεν βρέθηκαν ποτέ μικρότερες μονάδες φορτίου. (Οι σύγχρονοι φυσικοί υψηλών ενεργειών και οι πυρηνικοί υποθέτουν πως, στην πραγματικότητα, υπάρχει ένα μικρότερο φορτίο. ίσο με το ένα τρίτο τον φορτίου τον ηλεκτρονίου. Το φορτίο αυτό συνδέεται με ένα υποατομικό σωμάτιο οποίο λέγεται κουάρκ). ΕΡΩΤΗΣΗ: Αν περπατάτε πάνω σε χαλί τρίβοντας τα πόδια σας, οπότε βγάζετε ηλεκτρόνια από αυτά, φορτίζεστε θετικά ή αρνητικά; ΑΠΑΝΤΗΣΗ: Φορτίζεστε θετικά (και το χαλί αρνητικά). Φόρτιση με επαφή Ηλεκτρόνια μπορεί να μετακινηθούν από ένα υλικό σε κάποιο άλλο με απλό άγγιγμα. Μια φορτισμένη ράβδος, λόγου χάρη, που έρχεται σε επαφή με ουδέτερο σώμα θα τον μεταφέρει φορτίο. Αν το σώμα είναι καλός αγωγός, το φορτίο θα απλωθεί σε όλη την επιφάνειά τον, επειδή τα ομώνυμα φορτία απωθούνται. Αν το σώμα είναι κακός αγωγός, η ράβδος πρέπει να ακουμπήσει σε διάφορα σημεία του, για να έχουμε μια λίγο-πολύ ομοιόμορφη κατανομή του φορτίου. Αυτή η 9

10 μέθοδος ονομάζεται φόρτιση με επαφή. Φόρτιση με επαγωγή Μπορούμε να φορτίσουμε ένα σώμα με μια απλή διαδικασία, η οποία αρχίζει πλησιάζοντάς το μια φορτισμένη ράβδο. Ας δούμε την αφόρτιστη αγώγιμη σφαίρα, που κρέμεται από μονωτικό σπάγκο της. 10 Όταν την πλησιάζει η αρνητικά φορτισμένη ράβδος, τα ηλεκτρόνια αγωγιμότητας, που βρίσκονται στην μεταλλική επιφάνεια της σφαίρας, θα φύγουν στην πιο μακρινή της πλευρά- έτσι αυτή η πλευρά θα φορτιστεί αρνητικά, ενώ η κοντινή στη ράβδο θα φορτιστεί θετικά. Η σφαίρα κινείται προς τη ράβδο, επειδή η ελκτική δύναμη μεταξύ της κοντινής πλευράς τη; σφαίρας και της ράβδου είναι μεγαλύτερη (μικρότερη απόσταση, μεγαλύτερη δύναμη) από την απωστική δύναμη μεταξύ της μακρινής πλευράς της σφαίρας και της ράβδου. Βλέπουμε πως υπάρχει ολική ηλεκτρική δύναμη, μολονότι το ολικό φορτίο της σφαίρας, ώς άθροισμα, είναι μηδενικό. Υποθέτουμε τώρα πως ακουμπάμε για μια στιγμή το δάχτυλό μας στη μακρινή πλευρά της σφαίρας. Τα ηλεκτρόνια τότε θα απωθηθούν από τη ράβδο ακόμη μακρύτερα' μερικά θα περάσουν από την επιφάνεια του υγρού μας δέρματος και θα οδηγηθούν στο έδαφος, όπου πατάμε. Η σφαίρα έχει "γειωθεί" και διαθέτει τώρα ολικό θετικό φορτίο' έχει φορτιστεί με επαγωγή. Βλέπουμε πως η σφαίρα πλησιάζει περισσότερο στη ράβδο (γιατί;) και, αν την ακουμπήσει. θα αποκτήσει φορτίο από επαφή, καθώς θα μεταφερθούν ηλεκτρόνια από τη ράβδο στη σφαίρα. Γρήγορα τότε φορτίζεται αρνητικά και απωθείται από τη ράβδο.

11 11 Η φόρτιση με επαγωγή δεν περιορίζεται στους αγωγούς, αλλά μπορεί να συμβεί σε όλα τα υλικά. Σε έναν μονωτή ανακατανέμονται τα φορτία των ατόμων και των μορίων, αντί να συμβεί μετακίνηση των ηλεκτρονίων αγωγιμότητας. Στην κανονική κατάσταση τα ενεργά κέντρα του θετικού και του αρνητικού φορτίου συμπίπτουν σε ένα άτομο όπως και σε πολλά μόρια, με την παρουσία όμως κάποιου φορτισμένου σώματος τα κέντρα αυτά μετατοπίζονται ελαφρά. Λέμε ότι τα άτομα είναι ηλεκτρικώς πολωμένα. Τα πολωμένα άτομα ή μόρια του μονωτικού υλικού διατάσσονται σε σειρές έτσι που η κεφαλή του ενός να ακουμπά στην ουρά του προηγούμενου- και αυτό καταλήγει στην επαγωγή επιφανειακών φορτίων ίσου μεγέθους και αντίθετου πρόσημου στις δύο αντίθετες επιφάνειες του μονωτή. (Αυτό το επαγόμενο επιφανειακό φορτίο προκαλεί τη μερική θωράκιση των μονωτών).

12 12 Βρίσκουμε πως υπάρχει μικρή έλξη μεταξύ του φορτισμένου σώματος και του μονωτή, επειδή το επαγόμενο επιφανειακό φορτίο στο μέρος του μονωτή που είναι πιο κοντά στο φορτισμένο σώμα έχει πάντα αντίθετο πρόσημο από εκείνο του φορτισμένου σώματος. Αυτό εξηγεί γιατί ένα φορτισμένο σώμα, όπως το χτένι που τραβήχτηκε μέσα στα μαλλιά, έλκει μικρά κομματάκια χαρτί χωρίς φορτίο και άλλα αντικείμενα. Μερικές φορές τα κομματάκια του χαρτιού κολλούν στο φορτισμένο χτένι και ξαφνικά πετούν μακριά. Αυτό συμβαίνει, επειδή το χαρτί που αγγίζει το χτένι αποκτά κάποια φορτία με επαφή, καθώς τα ηλεκτρόνια που απωθούνται μεταξύ τους στο χτένι μετακινούνται από το χτένι στο χαρτί. Τότε το χαρτί αποκτά φορτίο όμοιο με το χτένι και απωθείται. Όταν τρίψουμε ένα φουσκωμένο μπαλόνι στα μαλλιά μας, το φορτίζουμε με τριβή. Τραβούμε ηλεκτρόνια από τα μαλλιά πάνω στο μπαλόνι, το οποίο με αυτόν

13 το τρόπο, φορτίζεται αρνητικά. Βλέπουμε πως το φορτισμένο μπαλόνι κολλά εύκολα στον τοίχο ή σε άλλη μονωτική επιφάνεια, επειδή προκαλεί τη φόρτισή της με επαγωγή με αντίθετο φορτίο. Επειδή το μπαλόνι είναι καλός μονωτής, πολύ λίγα φορτία του μεταφέρονται στον τοίχο. 13 Στη διάρκεια των καταιγίδων σημειώνεται φόρτιση με επαγωγή. Το κάτω μέρος των αρνητικά φορτισμένων νεφών επάγει θετικά φορτία στην επιφάνεια της Γης. Πρώτος το επιβεβαίωσε ο Βενιαμίν Φραγκλίνος (Benjamin Franklin), όταν με το περίφημο πείραμά του με τον χαρταετό απέδειξε πως η αστραπή είναι ηλεκτρικό φαινόμενο. Ο κεραυνός είναι ηλεκτρική εκκένωση ανάμεσα στα σύννεφα και το αντίθετα φορτισμένο έδαφος, και η αστραπή ανάμεσα σε αντίθετα

14 φορτισμένα μέρη των νεφών. Ο Φραγκλίνος βρήκε επίσης, ότι το φορτίο διαρρέει εύκολα από αιχμηρά σημεία και κατασκεύασε το πρώτο αλεξικέραυνο. Αν το αλεξικέραυνο τοποθετηθεί σε μια οικοδομή και συνδεθεί με το έδαφος, το επαγόμενο από τα σύννεφα φορτίο διαρρέει από το αλεξικέραυνο και προλαμβάνεται έτσι μια μεγάλη ξαφνική ηλεκτρική εκκένωση. Αν για κάποιο λόγο δεν διαρρεύσει αρκετό φορτίο μέσω του αλεξικέραυνου και ο κεραυνός χτυπήσει οπωσδήποτε, τότε θα τον τραβήξει το αλεξικέραυνο και τα φορτία θα κατευθυνθούν μέσα από τον μεταλλικό δρόμο του στο έδαφος, προφυλάσσοντας έτσι την οικοδομή. 14 Ηλεκτρικό πεδίο Οι ηλεκτρικές δυνάμεις, όπως και οι βαρυτικές, δρουν μεταξύ σωμάτων που δεν βρίσκονται σε επαφή, όσο και μεταξύ σωμάτων που βρίσκονται σε επαφή. Για να περιγράφουμε τέτοιες δυνάμεις, βασιζόμαστε στην έννοια του πεδίου δυνάμεων. Μπορούμε να θεωρήσουμε πως οι ιδιότητες του χώρου που περιβάλλει κάποια μάζα μεταβάλλονται τόσο, ώστε σε μια άλλη μάζα που θα βρεθεί στην ίδια περιοχή θα ασκηθεί μια δύναμη. Η "αλλαγή στο χώρο" που δημιουργήθηκε από μια μάζα λέγεται το πεδίο βαρύτιμός της. Μπορούμε να φανταστούμε πως κάθε άλλη μάζα αλληλοεπιδρά με το πεδίο και όχι άμεσα με τη μάζα που το δημιούργησε. Όταν το μήλο πέφτει από το δέντρο, λέμε ότι αλληλοεπιδρά με τη μάζα της Γης, αλλά μπορούμε και να σκεφτούμε πως το μήλο αλληλοεπιδρά με το

15 15 γήινο πεδίο βαρύτητας. Το πεδίο παίζει μεσάζοντα ρόλο στις δυνάμεις μεταξύ των σωμάτων. Συνηθίζουμε να σκεφτόμαστε ότι οι μακρινοί πύραυλοι και τα παρόμοια αλληλοεπιδρούν μάλλον με τα πεδία βαρύτητας παρά με τις μάζες της Γης και των άλλων σωμάτων, που δημιουργούν τα πεδία. Με τον ίδιο τρόπο το ηλεκτρικό φορτίο δημιουργεί ηλεκτρικό πεδίο γύρω του, που αλληλοεπιδρά με όποιο άλλο φορτίο βρεθεί εκεί. Το ηλεκτρικό πεδίο έχει και μέτρο και διεύθυνση. Το μέτρο του σε κάθε σημείο είναι απλώς η δύναμη που ασκείται στη μονάδα του φορτίου. Αν ένα φορτίο q υφίσταται τη δύναμη F σε κάποιο σημείο του χώρου, τότε η ένταση του ηλεκτρικού πεδίου στο σημείο αυτό είναι: Ε =F/q Το ηλεκτρικό πεδίο μπορεί να παρασταθεί με διανυσματικά βέλη, όπως στην Εικόνα. Η διεύθυνση του πεδίου παριστάνεται με διανύσματα και ορίζεται ότι είναι η διεύθυνση, προς την οποία θα κινηθεί ένα μικρό, ακίνητο, θετικό δοκιμαστικό φορτίο'. Γι αυτό βλέπουμε στην εικόνα πως όλα τα διανύσματα κατευθύνονται προς το κέντρο της αρνητικά φορτισμένης σφαίρας. Αν η σφαίρα ήταν θετικά φορτισμένη, τα διανύσματα θα κατευθύνονταν αντίθετα (από το κέντρο προς τα έξω), επειδή το γειτονικό θετικό δοκιμαστικό φορτίο θα απωθούνταν.

16 Και στις δύο περιπτώσεις δεν υπάρχει επαφή μεταξύ των σωμάτων και οι δυνάμεις "δρουν από απόσταση". Έτσι. η δύναμη που ένα ηλεκτρικό φορτίο ασκεί σε ένα άλλο μπορεί να περιγράφει ως η αλληλεπίδραση ενός φορτίου με το πεδίο που δημιουργεί το άλλο φορτίο. Το δοκιμαστικό φορτίο είναι μικρό, έτσι ώστε το δικό του ηλεκτρικό πεδίο να είναι επίσης μικρό σε σύγκριση με το ήδη υπάρχον. Αν το φορτίο ήταν μεγάλο, θα μπορούσε να αλλοιώσει την κατανομή του φορτίου, που προκαλεί το πεδίο που μετράμε. Μια χρησιμότερη περιγραφή του ηλεκτρικού πεδίου γίνεται με τη βοήθεια των ηλεκτρικών δυναμικών γραμμών. 16 Οι δυναμικές γραμμές απέχουν περισσότερο μεταξύ τους το πεδίο είναι ασθενέστερο. Σε απομονωμένο φορτίο οι γραμμές εκτείνονται στο άπειρο' για δύο ή περισσότερα φορτία, παριστάνουμε τις γραμμές σαν να βγαίνουν από ένα θετικό φορτίο και να καταλήγουν σε ένα αρνητικό Αν αυτό που μας ενδιαφέρει ως προς τον ηλεκτρισμό ήταν μόνο οι δυνάμεις μεταξύ απομονωμένων ακίνητων φορτίων, τότε η έννοια του ηλεκτρικού πεδίου δεν θα χρειαζόταν. Όμως τα φορτία κινούνται. Η κίνηση αυτή μεταδίδεται στα γειτονικά φορτία με τη μορφή μιας διαταραχής του πεδίου, που ξεκινά από το επιταχυνόμενο φορτίο και κινείται με την ταχύτητα του φωτός. Θα μάθουμε πως το ηλεκτρικό πεδίο είναι μια αποθήκη ενέργειας, η οποία μπορεί να μεταφερθεί σε μεγάλες αποστάσεις μέσα στο ηλεκτρικό πεδίο, που μπορεί να κατευθύνεται και να οδηγείται με μεταλλικά σύρματα, ή μέσα στον κενό χώρο. ΑΠΟ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ: CONCEPTUAL PHYSICS PAUL. G. HEWITT

ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Ηλεκτρισμένα σώματα. πως διαπιστώνουμε ότι ένα σώμα είναι ηλεκτρισμένο ; Ηλεκτρικό φορτίο

ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Ηλεκτρισμένα σώματα. πως διαπιστώνουμε ότι ένα σώμα είναι ηλεκτρισμένο ; Ηλεκτρικό φορτίο ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 1 Η ΕΝΟΤΗΤΑ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο Ηλεκτρική δύναμη και φορτίο Ηλεκτρισμένα σώματα 1.1 Ποια είναι ; Σώματα (πλαστικό, γυαλί, ήλεκτρο) που έχουν την ιδιότητα να ασκούν δύναμη σε ελαφρά

Διαβάστε περισσότερα

Απαντήσεις στις ερωτήσεις του σχολικού βιβλίου

Απαντήσεις στις ερωτήσεις του σχολικού βιβλίου Βρέντζου Τίνα Φυσικός Μεταπτυχιακός τίτλος: «Σπουδές στην εκπαίδευση» ΜEd Email : stvrentzou@gmail.com 1 Απαντήσεις στις ερωτήσεις του σχολικού βιβλίου Χρησιμοποίησε και εφάρμοσε τις έννοιες που έμαθες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 1η ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ

ΕΝΟΤΗΤΑ 1η ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ 2012 - \ ΕΝΟΤΗΤΑ 1η ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 «Ηλεκτρικές αλληλεπιδράσεις - Ηλεκτρικό φορτίο» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο «Απλά ηλεκτρικά κυκλώματα» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο «Ηλεκτρική ενέργεια» ΒΡΕΝΤΖΟΥ ΤΙΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρισμός: Το φορτίο στο εσωτερικό του ατόμου

Ηλεκτρισμός: Το φορτίο στο εσωτερικό του ατόμου Ηλεκτρισμός: Το φορτίο στο εσωτερικό του ατόμου TINA ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 «Ηλεκτρικές αλληλεπιδράσεις -Ηλεκτρικό φορτίο» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο «Απλά ηλεκτρικά κυκλώματα» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο «Ηλεκτρική ενέργεια» 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Στατικός Ηλεκτρισμός

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Στατικός Ηλεκτρισμός ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Στατικός Ηλεκτρισμός Βασίλης Γαργανουράκης Φυσική Γ Γυμνασίου http://users.sch.gr/vgargan g g Φυσική Γ Γυμνασίου Κεφάλαιο 1: Στατικός Ηλεκτρισμός - http://vgargan.gr Τι είναι ο Στατικός Ηλεκτρισμός;

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Φυσικής Πανεπιστημίου Κύπρου Χειμερινό Εξάμηνο 2016/2017 ΦΥΣ102 Φυσική για Χημικούς Διδάσκων: Μάριος Κώστα

Τμήμα Φυσικής Πανεπιστημίου Κύπρου Χειμερινό Εξάμηνο 2016/2017 ΦΥΣ102 Φυσική για Χημικούς Διδάσκων: Μάριος Κώστα Τμήμα Φυσικής Πανεπιστημίου Κύπρου Χειμερινό Εξάμηνο 2016/2017 ΦΥΣ102 Φυσική για Χημικούς Διδάσκων: Μάριος Κώστα ΔΙΑΛΕΞΗ 11 Εισαγωγή στην Ηλεκτροδυναμική Ηλεκτρικό φορτίο Ηλεκτρικό πεδίο ΦΥΣ102 1 Στατικός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 1 ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ. Κεφάλαιο 1. Ηλεκτρική δύναμη και φορτίο. 1.1 Γνωριμία με την ηλεκτρική δύναμη.

ΕΝΟΤΗΤΑ 1 ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ. Κεφάλαιο 1. Ηλεκτρική δύναμη και φορτίο. 1.1 Γνωριμία με την ηλεκτρική δύναμη. ΕΝΟΤΗΤΑ 1 ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ Κεφάλαιο 1. Ηλεκτρική δύναμη και φορτίο. 1.1 Γνωριμία με την ηλεκτρική δύναμη. 1. Ποια σώματα ονομάζονται ηλεκτρισμένα; Ποιες δυνάμεις λέγονται ηλεκτρικές; Σώματα, όπως ο πλαστικός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 1 ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ. Κεφάλαιο 1. Ηλεκτρική δύναμη και φορτίο. 1.1 Γνωριμία με την ηλεκτρική δύναμη.

ΕΝΟΤΗΤΑ 1 ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ. Κεφάλαιο 1. Ηλεκτρική δύναμη και φορτίο. 1.1 Γνωριμία με την ηλεκτρική δύναμη. ΕΝΟΤΗΤΑ 1 ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ Κεφάλαιο 1. Ηλεκτρική δύναμη και φορτίο. 1.1 Γνωριμία με την ηλεκτρική δύναμη. 1. Σώματα, όπως ο πλαστικός χάρακας ή το ήλεκτρο, που αποκτούν την ιδιότητα να ασκούν δύναμη σε ελαφρά

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ ΜΑΓΝΗΤΙΣΜΟΣ

ΦΥΣΙΚΗ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ ΜΑΓΝΗΤΙΣΜΟΣ ΦΥΣΙΚΗ ΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΟΥΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ ΜΑΓΝΗΤΙΣΜΟΣ Μοντέλο ατόμου m p m n =1,7x10-27 Kg m e =9,1x10-31 Kg Πυρήνας: πρωτόνια (p + ) και νετρόνια (n) Γύρω από τον πυρήνα νέφος ηλεκτρονίων (e -

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρία Φυσικής Τμήματος Πληροφορικής και Τεχνολογίας Υπολογιστών Τ.Ε.Ι. Λαμίας

Θεωρία Φυσικής Τμήματος Πληροφορικής και Τεχνολογίας Υπολογιστών Τ.Ε.Ι. Λαμίας Θεωρία Φυσικής Τμήματος Πληροφορικής και Τεχνολογίας Υπολογιστών Τ.Ε.Ι. Λαμίας Ηλεκτρικό φορτίο Εισαγωγή στην έννοια του Ηλεκτρομαγνητισμού Οι αρχαίοι Έλληνες φιλόσοφοι γνώριζαν ότι όταν τρίψει κανείς

Διαβάστε περισσότερα

4ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΛΑΜΙΑΣ ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ. Φυσική Γ Γυμνασίου

4ο ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΛΑΜΙΑΣ ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ. Φυσική Γ Γυμνασίου Κεφάλαιο 1 Ηλεκτρική δύναμη και φορτίο Φυσική Γ Γυμνασίου Συμπληρώστε τα κενά στις παρακάτω προτάσεις: 1. Σώματα που αποκτούν την ιδιότητα να ασκούν δυνάμεις σε ελαφρά αντικείμενα όταν τα τρίψουμε σε κάποιο

Διαβάστε περισσότερα

1.2 Το ηλεκτρικό φορτίο

1.2 Το ηλεκτρικό φορτίο 1.2 Το ηλεκτρικό φορτίο 1 2 Τι προκαλεί τις ηλεκτρικές δυνάμεις; Τι συμβαίνει στον πλαστικό χάρακα, στη γυάλινη ράβδο ή στο κεχριμπάρι όταν τα τρίβουμε με το χαρτί ή το ύφασμα και ηλεκτρίζονται; Για να

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρισμός. TINA ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 «Ηλεκτρικές αλληλεπιδράσεις -Ηλεκτρικό φορτίο» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο «Απλά ηλεκτρικά κυκλώματα» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο «Ηλεκτρική ενέργεια»

Ηλεκτρισμός. TINA ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 «Ηλεκτρικές αλληλεπιδράσεις -Ηλεκτρικό φορτίο» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο «Απλά ηλεκτρικά κυκλώματα» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο «Ηλεκτρική ενέργεια» Ηλεκτρισμός TINA ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 «Ηλεκτρικές αλληλεπιδράσεις -Ηλεκτρικό φορτίο» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο «Απλά ηλεκτρικά κυκλώματα» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο «Ηλεκτρική ενέργεια» 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ - ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική Γ Γυµνασίου. 36 Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής A. 4F B. F/2 C. 2F D. F/4 1/6

Φυσική Γ Γυµνασίου. 36 Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής A. 4F B. F/2 C. 2F D. F/4 1/6 Φυσική Γ Γυµνασίου Ηλεκτρική ύναµη και Φορτίο 36 Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Επιµέλεια: Τριανταφυλλίδης Αστέριος, φυσικός 1. Το µέτρο της δύναµης ανάµεσα σε δυο σηµειακά φορτισµένα σώµατα είναι: A. ανάλογο

Διαβάστε περισσότερα

Σε γαλάζιο φόντο ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ (2013 2014) Σε μαύρο φόντο ΘΕΜΑΤΑ ΕΚΤΟΣ ΔΙΔΑΚΤΕΑΣ ΥΛΗΣ (2013-2014)

Σε γαλάζιο φόντο ΔΙΔΑΚΤΕΑ ΥΛΗ (2013 2014) Σε μαύρο φόντο ΘΕΜΑΤΑ ΕΚΤΟΣ ΔΙΔΑΚΤΕΑΣ ΥΛΗΣ (2013-2014) > Φυσική Γ Γυμνασίου >> Αρχική σελίδα ΗΛΕΚΤΡΙΙΚΗ ΔΥΝΑΜΗ ΚΑΙΙ ΦΟΡΤΙΙΟ ΕΕρρωττήήσσεει ιςς ΑΑσσκκήήσσεει ιςς χχωρρί ίςς ααππααννττήήσσεει ιςς (σελ. 1) ΕΕρρωττήήσσεει ιςς ΑΑσσκκήήσσεει ιςς μμεε ααππααννττήήσσεει

Διαβάστε περισσότερα

1η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ. Ηλεκτρικά πεδία

1η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ. Ηλεκτρικά πεδία 1η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ Ηλεκτρικά πεδία Ηλεκτρισμός και μαγνητισμός Κλάδος της Φυσικής που μελετάει τα ηλεκτρικά και τα μαγνητικά φαινόμενα. (Σχεδόν) όλα τα φαινομενα που αντιλαμβανόμαστε με τις αισθήσεις μας οφείλονται

Διαβάστε περισσότερα

ημήτρης Μαμούρας Γ' γυµνασίου ðìïðïéèíûîè õåöòýá ùíûîá ðáòáäåýçíáôá òöôüóåé õåöòýá Íìùôå áóëüóåé ðáîôüóåé åòöôüóåöî óøïìéëïà âéâìýïù

ημήτρης Μαμούρας Γ' γυµνασίου ðìïðïéèíûîè õåöòýá ùíûîá ðáòáäåýçíáôá òöôüóåé õåöòýá Íìùôå áóëüóåé ðáîôüóåé åòöôüóåöî óøïìéëïà âéâìýïù ημήτρης Μαμούρας Γ' γυµνασίου ðìïðïéèíûîè õåöòýá ùíûîá ðáòáäåýçíáôá òöôüóåé õåöòýá Íìùôå áóëüóåé ðáîôüóåé åòöôüóåöî óøïìéëïà âéâìýïù www.ziti.gr Πρόλογος Το βιβλίο που κρατάτε στα χέρια σας είναι γραμμένο

Διαβάστε περισσότερα

34ο Μάθημα ΜΙΑ ΠΡΩΤΗ ΕΞΗΓΗΣΗ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ - ΑΓΩΓΟΙ ΚΑΙ ΜΟΝΩΤΕΣ

34ο Μάθημα ΜΙΑ ΠΡΩΤΗ ΕΞΗΓΗΣΗ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ - ΑΓΩΓΟΙ ΚΑΙ ΜΟΝΩΤΕΣ 34ο Μάθημα ΜΙΑ ΠΡΩΤΗ ΕΞΗΓΗΣΗ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ - ΑΓΩΓΟΙ ΚΑΙ ΜΟΝΩΤΕΣ Αρνητικά ηλεκτρικά φορτία μπορεί να κινούνται εύκολα και γρήγορα μέσα στους αγωγούς Τι συμβαίνει στα σώματα όταν ηλεκτρίζονται; Οι επιστήμονες

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Ηλεκτρικό Ρεύμα Μέρος 1 ο

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Ηλεκτρικό Ρεύμα Μέρος 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Ηλεκτρικό Ρεύμα Μέρος 1 ο Βασίλης Γαργανουράκης Φυσική ήγ Γυμνασίου Εισαγωγή Στο προηγούμενο κεφάλαιο μελετήσαμε τις αλληλεπιδράσεις των στατικών (ακίνητων) ηλεκτρικών φορτίων. Σε αυτό το κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

φυσική Βꞌ Λυκείου γενικής παιδείας 1 ο Κεφάλαιο

φυσική Βꞌ Λυκείου γενικής παιδείας 1 ο Κεφάλαιο φυσική Βꞌ Λυκείου γενικής παιδείας ο Κεφάλαιο ΗΛΕΚΤΡΟΣΤΑΤΙΚΕΣ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΣΤΑΤΙΚΑ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ. Η προέλευση της ονομασίας ηλεκτρισμός Τον 6 ο αιώνα π.χ. οι αρχαίοι Έλληνες ανακάλυψαν

Διαβάστε περισσότερα

7. Α) Τι ονομάζουμε ηλεκτρικό ρεύμα; Β) Πώς ορίζεται η ένταση ηλεκτρικού ρεύματος; Γράψτε τον αντίστοιχο τύπο εξηγώντας το κάθε σύμβολο.

7. Α) Τι ονομάζουμε ηλεκτρικό ρεύμα; Β) Πώς ορίζεται η ένταση ηλεκτρικού ρεύματος; Γράψτε τον αντίστοιχο τύπο εξηγώντας το κάθε σύμβολο. 1. Ποιες από τις παρακάτω προτάσεις είναι σωστές και ποιες λάθος; Α. Όταν τα άτομα προσλάβουν ή αποβάλουν ένα ή περισσότερα ηλεκτρόνια γίνονται ιόντα. Β. Όταν ένα άτομο αποβάλει ηλεκτρόνια φορτίζεται αρνητικά.

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 21 Ηλεκτρικά Φορτία και Ηλεκτρικά Πεδία. Copyright 2009 Pearson Education, Inc.

Κεφάλαιο 21 Ηλεκτρικά Φορτία και Ηλεκτρικά Πεδία. Copyright 2009 Pearson Education, Inc. Κεφάλαιο 21 Ηλεκτρικά Φορτία και Ηλεκτρικά Πεδία Στατικός Ηλεκτρισµός, Ηλεκτρικό Φορτίο και η διατήρηση αυτού Ηλεκτρικό φορτίο στο άτοµο Αγωγοί και Μονωτές Επαγόµενα Φορτία Ο Νόµος του Coulomb Το Ηλεκτρικό

Διαβάστε περισσότερα

Βρέντζου Τίνα Φυσικός Μεταπτυχιακός τίτλος: «Σπουδές στην εκπαίδευση» ΜEd Email : stvrentzou@gmail.com

Βρέντζου Τίνα Φυσικός Μεταπτυχιακός τίτλος: «Σπουδές στην εκπαίδευση» ΜEd Email : stvrentzou@gmail.com 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2ο ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΡΕΥΜΑ Σκοπός Στο δεύτερο κεφάλαιο θα εισαχθεί η έννοια του ηλεκτρικού ρεύματος και της ηλεκτρικής τάσης,θα μελετηθεί ένα ηλεκτρικό κύκλωμα και θα εισαχθεί η έννοια της αντίστασης.

Διαβάστε περισσότερα

Β.1 Ακίνητο θετικό σημειακό ηλεκτρικό φορτίο Q δημιουργεί γύρω του ηλεκτρικό πεδίο. Σε σημείο Α του πεδίου τοποθετούμε θετικό ηλεκτρικό φορτίο q.

Β.1 Ακίνητο θετικό σημειακό ηλεκτρικό φορτίο Q δημιουργεί γύρω του ηλεκτρικό πεδίο. Σε σημείο Α του πεδίου τοποθετούμε θετικό ηλεκτρικό φορτίο q. Β.1 Ακίνητο θετικό σημειακό ηλεκτρικό φορτίο Q δημιουργεί γύρω του ηλεκτρικό πεδίο. Σε σημείο Α του πεδίου τοποθετούμε θετικό ηλεκτρικό φορτίο q. +Q + (α ) R 1 E Vv R 2 Ι 1 Ι 2 (β) (γ) +q Αν θέλαμε να

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική Γ Γυμνασίου Επαναληπτικές Ασκήσεις

Φυσική Γ Γυμνασίου Επαναληπτικές Ασκήσεις Φυσική Γ Γυμνασίου Επαναληπτικές Ασκήσεις Επιμέλεια: Αγκανάκης Α. Παναγιώτης Κεφάλαιο - Ηλεκτρισμός 9 9 Στις παρακάτω ασκήσεις να θεωρήσετε k 9 0 Nm, e.6 0 C C. Φέρνουμε σε επαφή δύο σφαίρες, Α και Β.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 08/11/2015 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ:

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 08/11/2015 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 08/11/2015 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: Τζαγκαράκης Γιάννης, Δημοπούλου Ηρώ, Αγγελίδης Άγγελος, Κανιαδάκης Γιώργος, Κούζιλου Τάνια, Μαρκαντωνάκη Χριστίνα, Παπαθανασίου

Διαβάστε περισσότερα

Δυνάμεις μεταξύ ηλεκτρικών φορτίων

Δυνάμεις μεταξύ ηλεκτρικών φορτίων Δυνάμεις μεταξύ ηλεκτρικών φορτίων Θέμα Β _005 Β. Δύο όμοια ακίνητα θετικά σημειακά ηλεκτρικά φορτία απέχουν απόσταση r μεταξύ τους, όπως φαίνεται r στο σχήμα. Το σημείο Δ βρίσκεται στη μέση της μεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική ΘΕΜΑ 1 ΘΕΜΑ 2 ΘΕΜΑ 3

Φυσική ΘΕΜΑ 1 ΘΕΜΑ 2 ΘΕΜΑ 3 Φυσική ΘΕΜΑ 1 1) Υπάρχουν δύο διαφορετικά είδη φορτίου που ονομάστηκαν θετικό και αρνητικό ηλεκτρικό φορτίο αντίστοιχα. Τα σώματα που έχουν θετικό φορτίο λέμε ότι είναι θετικά φορτισμένα (π.χ. μια γυάλινη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ Ι ΗΛΕΚΤΡΟΣΤΑΤΙΚΟ ΠΕ ΙΟ

ΕΝΟΤΗΤΑ Ι ΗΛΕΚΤΡΟΣΤΑΤΙΚΟ ΠΕ ΙΟ ΕΝΟΤΗΤΑ Ι ΗΛΕΚΤΡΟΣΤΑΤΙΚΟ ΠΕ ΙΟ Συστήµατα µονάδων Για το σχηµατισµό ενός συστήµατος µονάδων είναι απαραίτητη η εκλογή ορισµένων µεγεθών που ονοµάζονται θεµελιώδη. Στις επιστήµες χρησιµοποιείται αποκλειστικά

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ. Εργαστήριο Φυσικής IΙ. Μελέτη της απόδοσης φωτοβολταϊκού στοιχείου με χρήση υπολογιστή. 1. Σκοπός. 2. Σύντομο θεωρητικό μέρος

ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ. Εργαστήριο Φυσικής IΙ. Μελέτη της απόδοσης φωτοβολταϊκού στοιχείου με χρήση υπολογιστή. 1. Σκοπός. 2. Σύντομο θεωρητικό μέρος ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΜΕΡΟΣ 1. Σκοπός Το φωτοβολταϊκό στοιχείο είναι μία διάταξη ημιαγωγών η οποία μετατρέπει την φωτεινή ενέργεια που προσπίπτει σε αυτήν σε ηλεκτρική.. Όταν αυτή φωτιστεί με φωτόνια κατάλληλης συχνότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΔΙΑ ΦΥΣΙΚΗΣ

ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΔΙΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΒΑΣΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΔΙΑ ΦΥΣΙΚΗΣ ΥΛΗ Οτιδήποτε έχει μάζα και καταλαμβάνει χώρο Μάζα είναι η ποσότητα αδράνειας ενός σώματος, μονάδα kilogram (kg) (σύνδεση( δύναμης & επιτάχυνσης) F=m*γ Καταστάσεις της ύλης Στερεά,

Διαβάστε περισσότερα

Σίγουρα θα έχεις νιώσει ένα μικρό τίναγμα ή τρίξιμο καθώς βγάζεις ένα μάλλινο πουλόβερ.

Σίγουρα θα έχεις νιώσει ένα μικρό τίναγμα ή τρίξιμο καθώς βγάζεις ένα μάλλινο πουλόβερ. 1 Π 2: Στατικός ηλεκτρισμός Ηλέκτριση με τριβή Εισαγωγικό ερέθισμα Διατύπωση υποθέσεων Σίγουρα θα έχεις νιώσει ένα μικρό τίναγμα ή τρίξιμο καθώς βγάζεις ένα μάλλινο πουλόβερ. Πείραμα Όργανα Υλικά Πλαστικά

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: Απαντήσεις ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 02/11/2014 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ:

ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: Απαντήσεις ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 02/11/2014 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΣΕΙΡΑ: Απαντήσεις ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 02/11/2014 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: Τζαγκαράκης Γιάννης, Δημοπούλου Ηρώ, Αδάμη Μαρία, Αγγελίδης Άγγελος, Παπασταμάτης Στέφανος, Τσαβλίδου

Διαβάστε περισσότερα

1.3 Το ηλεκτρικό φορτίο στο εσωτερικό του ατόμου. Φυσική Γ' Γυμνασίου

1.3 Το ηλεκτρικό φορτίο στο εσωτερικό του ατόμου. Φυσική Γ' Γυμνασίου 1.3 Το ηλεκτρικό φορτίο στο εσωτερικό του ατόμου Φυσική Γ' Γυμνασίου 1 2 Η σύγχρονη «ατομική θεωρία» Η σύγχρονη «ατομική θεωρία» άρχισε να αναπτύσσεται στις αρχές του 19ου αιώνα. Σύμφωνα με αυτήν τα υλικά

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρομαγνητισμός. Νίκος Ν. Αρπατζάνης

Ηλεκτρομαγνητισμός. Νίκος Ν. Αρπατζάνης Ηλεκτρομαγνητισμός Νίκος Ν. Αρπατζάνης Εισαγωγή Το άτομο αποτελείται από ένα θετικά φορτισμένο πυρήνα, που περιβάλλεται από αρνητικά φορτισμένα ηλεκτρόνια Άτομο Li πυρήνας με 3 πρωτόνια (+) και 3 ηλεκτρόνια

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ B ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ COULOMB

ΘΕΜΑ B ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ COULOMB 1 ΘΕΜΑ B ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ OULOMB 1. ΘΕΜΑ Β -1596 B.1 Διαθέτουμε έξι φορτισμένα, με ηλεκτρικό φορτίο, σώματα Α, Β, Γ, Δ, Ε και Ζ, μικρών διαστάσεων. Με βάση μια σειρά παρατηρήσεων, ένας μαθητής οδηγήθηκε στα εξής

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5: Στατικός Ηλεκτρισμός

Κεφάλαιο 5: Στατικός Ηλεκτρισμός Κεφάλαιο 5: Στατικός Ηλεκτρισμός Ο Θαλής ο Μιλήσιος (600 π.χ) παρατήρησε ότι αν τρίψουμε το ήλεκτρο (κεχριμπάρι) με ένα στεγνό μάλλινο ύφασμα αποκτά την ιδιότητα να έλκει μικρά κομματάκια από χαρτί, τρίχες

Διαβάστε περισσότερα

Επαναληπτικές Σημειώσεις για τη Φυσική Γενικής Παιδείας Β Λυκείου Κεφάλαιο 3.1 Δυνάμεις μεταξύ ηλεκτρικών φορτίων

Επαναληπτικές Σημειώσεις για τη Φυσική Γενικής Παιδείας Β Λυκείου Κεφάλαιο 3.1 Δυνάμεις μεταξύ ηλεκτρικών φορτίων Επαναληπτικές Σημειώσεις για τη Φυσική Γενικής Παιδείας Β Λυκείου Κεφάλαιο 3.1 Δυνάμεις μεταξύ ηλεκτρικών φορτίων 3.1.1 Ο Νόμος του Coulomb Στη φύση εμφανίζονται δύο ειδών φορτία. Θετικό (+) και αρνητικό

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρικό φορτίο Ηλεκτρικό Πεδίο

Ηλεκτρικό φορτίο Ηλεκτρικό Πεδίο Ηλεκτρικό Φορτίο Ν.Coulomb Όπου χρειάζεται στις παρακάτω ασκήσεις θεωρείστε δεδομένες τις τιμές των μεγεθών: k ηλ = 9.10 9 Nm 2 /C 2, e = 1,6.10-19 C, m e = 9,1.10-31 kg, m p = 1,7.10-27 kg, g = 10 m/s

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΚΑΜΠΥΛΟΓΡΑΜΜΕΣ ΚΙΝΗΣΕΙΣ 1 1.1. ΟΡΙΖΟΝΤΙΑ ΒΟΛΗ 1 1.. ΟΜΑΛΗ ΚΥΚΛΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ. ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΟΡΜΗΣ 4.1. Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ. ΕΣΩΤΕΡΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΞΩΤΕΡΙΚΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ 4.. ΤΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ 1η ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ

ΕΝΟΤΗΤΑ 1η ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ - \ 2012 ΕΝΟΤΗΤΑ 1η ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 «Ηλεκτρικές αλληλεπιδράσεις - Ηλεκτρικό φορτίο» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ο «Απλά ηλεκτρικά κυκλώματα» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ο «Ηλεκτρική ενέργεια» ΒΡΕΝΤΖΟΥ ΤΙΝΑ 2 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο ΗΛΕΚΤΡΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική ΙΙ (Ηλεκτρομαγνητισμός Οπτική)

Φυσική ΙΙ (Ηλεκτρομαγνητισμός Οπτική) Σχολή Εφαρμοσμένων Μαθηματικών και Φυσικών Επιστημών Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Φυσική ΙΙ (Ηλεκτρομαγνητισμός Οπτική) Διάλεξη 1 η Ιωάννα Ζεργιώτη Άδεια Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε

Διαβάστε περισσότερα

1. Ηλεκτρικό φορτίο. 2. Ηλεκτρισµό και δοµή τη ύλη

1. Ηλεκτρικό φορτίο. 2. Ηλεκτρισµό και δοµή τη ύλη 1. Ηλεκτρικό φορτίο Ηλεκτρικό φορτίο Q ή ονοµάζεται το φυσικό µέγεθος µε το οποίο εξηγούνται οι αλληλεπιδράσεις ανάµεσα στα ηλεκτρισµένα σώµατα και γενικότερα το φαινόµενο του ηλεκτρισµού. Μονάδα ηλεκτρικού

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική Β Γενικού Λυκείου

Φυσική Β Γενικού Λυκείου Φυσική Β Γενικού Λυκείου Απαντήσεις στα θέματα της Τράπεζας Θεμάτων Συγγραφή απαντήσεων: Νεκτάριος Πρωτοπαπάς Χρησιμοποιήστε τους σελιδοδείκτες (bookmarks) στο αριστερό μέρος της οθόνης για την πλοήγηση

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο ΔΥΝΑΜΕΙΣ

ΦΥΣΙΚΗ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΦΥΣΙΚΗ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο ΔΥΝΑΜΕΙΣ 3.1 Η έννοια της δύναμης ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΩΡΙΑΣ Στο κεφάλαιο των κινήσεων ασχοληθήκαμε με τη μελέτη της κίνησης χωρίς να μας απασχολούν τα αίτια που προκαλούν την κίνηση

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΛΕΞΗ 2 Νόμος Gauss, κίνηση σε ηλεκτρικό πεδίο. Ι. Γκιάλας Χίος, 28 Φεβρουαρίου 2014

ΔΙΑΛΕΞΗ 2 Νόμος Gauss, κίνηση σε ηλεκτρικό πεδίο. Ι. Γκιάλας Χίος, 28 Φεβρουαρίου 2014 ΔΙΑΛΕΞΗ 2 Νόμος Gauss, κίνηση σε ηλεκτρικό πεδίο Ι. Γκιάλας Χίος, 28 Φεβρουαρίου 214 Ασκηση συνολικό φορτίο λεκτρικό φορτίο Q είναι κατανεμημένο σε σφαιρικό όγκο ακτίνας R με πυκνότητα ορτίου ανάλογη του

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. 1. Τι είναι ο ηλεκτρισµός, τι ονοµάζουµε ηλέκτριση των σωµάτων, ποια σώµατα ονοµάζονται ηλεκτρισµένα;

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. 1. Τι είναι ο ηλεκτρισµός, τι ονοµάζουµε ηλέκτριση των σωµάτων, ποια σώµατα ονοµάζονται ηλεκτρισµένα; ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΥΝΑΜΕΙΣ ΜΕΤΑΞΥ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΦΟΡΤΙΩΝ. Τι είναι ο ηλεκτρισµός, τι ονοµάζουµε ηλέκτριση των σωµάτων, ποια σώµατα ονοµάζονται ηλεκτρισµένα; Ηλεκτρισµός ονοµάζεται η ιδιότητα που εµφανίζουν ορισµένα

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ

ΦΥΣΙΚΗ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΦΥΣΙΚΗ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ Νόμος του Coulomb Έστω δύο ακίνητα σημειακά φορτία, τα οποία βρίσκονται σε απόσταση μεταξύ τους. Τα φορτία αυτά αλληλεπιδρούν μέσω δύναμης F, της οποίας

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κεφάλαιο 2 - Ηλεκτρικό Ρεύμα Επιμέλεια: Αγκανάκης Παναγιώτης, Φυσικός https://physicscourses.wordpress.com/ Με ποιες θεμελιώδεις έννοιες συνδέεται το ηλεκτρικό ρεύμα; Το

Διαβάστε περισσότερα

Τα σώματα που έχουν ομόσημα ( ομώνυμα ) φορτία απωθούνται ενώ τα σώματα που έχουν ετερόσημα ( ετερώνυμα ) φορτία έλκονται.

Τα σώματα που έχουν ομόσημα ( ομώνυμα ) φορτία απωθούνται ενώ τα σώματα που έχουν ετερόσημα ( ετερώνυμα ) φορτία έλκονται. 1. Ηλεκτρικό φορτίο Ηλεκτρικό φορτίο Q ή ονομάζεται το φυσικό μέγεθος με το οποίο εξηγούνται οι αλληλεπιδράσεις ανάμεσα στα ηλεκτρισμένα σώματα και γενικότερα το φαινόμενο του ηλεκτρισμού. Μονάδα ηλεκτρικού

Διαβάστε περισσότερα

διατήρησης της μάζας.

διατήρησης της μάζας. 6. Ατομική φύση της ύλης Ο πρώτος που ισχυρίστηκε ότι η ύλη αποτελείται από δομικά στοιχεία ήταν ο αρχαίος Έλληνας φιλόσοφος Δημόκριτος. Το πείραμα μετά από 2400 χρόνια ήρθε και επιβεβαίωσε την άποψη αυτή,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ γ ΤΑΞΗΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΜΑ 1

ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ γ ΤΑΞΗΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΘΕΜΑ 1 ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ γ ΤΑΞΗΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΦΥΣΙΚΗ ΝΑ ΑΠΑΝΤΗΘΟΥΝ ΤΑ ΕΞΙ ( 6 ) ΑΠΟ ΤΑ ΕΝΝΕΑ ( 9 ) ΘΕΜΑΤΑ ΠΟΥ ΑΚΟΛΟΥΘΟΥΝ, ΣΤΗΝ ΚΟΛΛΑ ΑΝΑΦΟΡΑΣ. ΘΕΜΑ 1 (α) Όταν θέλετε να ανάψετε το φως στο

Διαβάστε περισσότερα

1.Η δύναμη μεταξύ δύο φορτίων έχει μέτρο 120 N. Αν η απόσταση των φορτίων διπλασιαστεί, το μέτρο της δύναμης θα γίνει:

1.Η δύναμη μεταξύ δύο φορτίων έχει μέτρο 120 N. Αν η απόσταση των φορτίων διπλασιαστεί, το μέτρο της δύναμης θα γίνει: ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΣΜΟΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΩΝ ΕΠΙΛΟΓΩΝ Ηλεκτρικό φορτίο Ηλεκτρικό πεδίο 1.Η δύναμη μεταξύ δύο φορτίων έχει μέτρο 10 N. Αν η απόσταση των φορτίων διπλασιαστεί, το μέτρο της δύναμης θα γίνει: (α)

Διαβάστε περισσότερα

φυσική Βꞌ Λυκείου γενικής παιδείας 1 ο Κεφάλαιο 1

φυσική Βꞌ Λυκείου γενικής παιδείας 1 ο Κεφάλαιο  1 φυσική Βꞌ Λυκείου γενικής παιδείας 1 ο Κεφάλαιο www.ylikonet.gr 1 ΗΛΕΚΤΡΟΣΤΑΤΙΚΕΣ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ www.ylikonet.gr ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΑ ΗΛΕΚΤΡΟΣΤΑΤΙΚΑ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ. Η προέλευση της ονομασίας ηλεκτρισμός Τον 6 ο αιώνα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΜΕΤΑΞΥ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΦΟΡΤΙΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΜΕΤΑΞΥ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΦΟΡΤΙΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΜΕΤΑΞΥ ΗΛΕΚΤΡΙΚΩΝ ΦΟΡΤΙΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1. Κατά την ηλέκτριση με τριβή μεταφέρονται από το ένα σώμα στο άλλο i. πρωτόνια. ii. ηλεκτρόνια iii iν. νετρόνια ιόντα. 2. Το σχήμα απεικονίζει

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2.1 ΤΟ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΡΕΥΜΑ

ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2.1 ΤΟ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΡΕΥΜΑ ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2Η ΕΝΟΤΗΤΑ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΡΕΥΜΑ 2.1 ΤΟ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΡΕΥΜΑ Τι είναι ; Ηλεκτρικό ρεύμα ονομάζεται η προσανατολισμένη κίνηση των ηλεκτρονίων ή γενικότερα των φορτισμένων σωματιδίων Που μπορεί να

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΟΠΟΙ ΗΛΕΚΤΡΙΣΗΣ ΚΑΙ Η ΜΙΚΡΟΣΚΟΠΙΚΗ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥΣ

ΤΡΟΠΟΙ ΗΛΕΚΤΡΙΣΗΣ ΚΑΙ Η ΜΙΚΡΟΣΚΟΠΙΚΗ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥΣ 1.4 ΤΡΟΠΟΙ ΗΛΕΚΤΡΙΣΗΣ ΚΑΙ Η ΜΙΚΡΟΣΚΟΠΙΚΗ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΤΟΥΣ Λέξεις κλειδιά: Τρόποι ηλέκτρισης, ηλεκτρόνια, τριβή, επαγωγή, επαφή, ηλεκτρικοί αγωγοί, μονωτές Πόσους τρόπους ηλέκτρισης ενός σώματος γνωρίζετε;

Διαβάστε περισσότερα

Προλογοσ. Σε κάθε κεφάλαιο περιέχονται: Θεωρία με μορφή ερωτήσεων, ώστε ο μαθητής να επικεντρώνεται στο συγκεκριμένο

Προλογοσ. Σε κάθε κεφάλαιο περιέχονται: Θεωρία με μορφή ερωτήσεων, ώστε ο μαθητής να επικεντρώνεται στο συγκεκριμένο Προλογοσ Στο βιβλίο αυτό παρουσιάζονται με αναλυτικό τρόπο οι δύο τελευταίες ενότητες («Το φως» και «Ατομικά φαινόμενα») της διδακτέας ύλης της Φυσικής γενικής παιδείας της B Λυκείου. Σε κάθε κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

4 ΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ» 1. ΣΤΑΤΙΚΟΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ 2. ΑΓΩΓΟΙ ΜΟΝΩΤΕΣ 3. ΗΛΕΚΤΡΙΚΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ 4. Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ ΣΤΟ ΚΥΚΛΩΜΑ

4 ΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ» 1. ΣΤΑΤΙΚΟΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ 2. ΑΓΩΓΟΙ ΜΟΝΩΤΕΣ 3. ΗΛΕΚΤΡΙΚΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ 4. Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ ΣΤΟ ΚΥΚΛΩΜΑ ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 4 ΟΥ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ» 1. ΣΤΑΤΙΚΟΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ 2. ΑΓΩΓΟΙ ΜΟΝΩΤΕΣ 3. ΗΛΕΚΤΡΙΚΑ ΚΥΚΛΩΜΑΤΑ 4. Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗΣ ΣΤΟ ΚΥΚΛΩΜΑ - 1 - ΕΝΝΟΙΕΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΙΙ ΚΑΙ Η

Διαβάστε περισσότερα

Q=Ne. Συνοπτική Θεωρία Φυσικής Γ Γυμνασίου. Q ολ(πριν) = Q ολ(μετά) Η αποτελεσματική μάθηση δεν θέλει κόπο αλλά τρόπο, δηλαδή ma8eno.

Q=Ne. Συνοπτική Θεωρία Φυσικής Γ Γυμνασίου. Q ολ(πριν) = Q ολ(μετά) Η αποτελεσματική μάθηση δεν θέλει κόπο αλλά τρόπο, δηλαδή ma8eno. Web page: www.ma8eno.gr e-mail: vrentzou@ma8eno.gr Η αποτελεσματική μάθηση δεν θέλει κόπο αλλά τρόπο, δηλαδή ma8eno.gr Συνοπτική Θεωρία Φυσικής Γ Γυμνασίου Κβάντωση ηλεκτρικού φορτίου ( q ) Q=Ne Ολικό

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική για Μηχανικούς

Φυσική για Μηχανικούς Φυσική για Μηχανικούς Εικόνα: Μητέρα και κόρη απολαμβάνουν την επίδραση της ηλεκτρικής φόρτισης των σωμάτων τους. Κάθε μια ξεχωριστή τρίχα των μαλλιών τους φορτίζεται και προκύπτει μια απωθητική δύναμη

Διαβάστε περισσότερα

5.20 Αν αντικαταστήσουμε το φορτίο

5.20 Αν αντικαταστήσουμε το φορτίο Απάντησε σε ερωτσεις 5.4 Ποια είναι η σχέση μεταξύ της ηλεκτρικς δύναμης και της απόστασης; 5.5 Ποια είναι η σχέση ανάμεσα στην ηλεκτρικ δύναμη και στο ηλεκτρικό φορτίο; 5.6 Να διατυπώσεις το νόμο του

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική για Μηχανικούς

Φυσική για Μηχανικούς Φυσική για Μηχανικούς Χωρητικότητα Εικόνα: Όλες οι παραπάνω συσκευές είναι πυκνωτές, οι οποίοι αποθηκεύουν ηλεκτρικό φορτίο και ενέργεια. Ο πυκνωτής είναι ένα είδος κυκλώματος που μπορούμε να συνδυάσουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ : ΦΥΣΙΚΗ ΤΑΞΗ : Γ ΤΜΗΜΑ :. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: / / ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ :..ΒΑΘΜΟΣ :

ΜΑΘΗΜΑ : ΦΥΣΙΚΗ ΤΑΞΗ : Γ ΤΜΗΜΑ :. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: / / ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ :..ΒΑΘΜΟΣ : ΜΑΘΗΜΑ : ΦΥΣΙΚΗ ΤΑΞΗ : Γ ΤΜΗΜΑ :. ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: / / ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ :..ΒΑΘΜΟΣ : ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Α ΤΡΙΜΗΝΟΥ ΝΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΤΕ ΣΤΑ ΑΚΟΛΟΥΘΑ ΤΕΣΣΕΡΑ ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΜΑ 1 ο : Στις παρακάτω προτάσεις να συμπληρώσετε τα κενά με

Διαβάστε περισσότερα

(Α). Να κυκλώσεις το Σ εάν η πρόταση είναι ορθή, ενώ αν η πρόταση είναι λανθασμένη να κυκλώσεις το Λ.

(Α). Να κυκλώσεις το Σ εάν η πρόταση είναι ορθή, ενώ αν η πρόταση είναι λανθασμένη να κυκλώσεις το Λ. ΓΕΝΙΚΑ ΘΕΜΑ 1 ο (Α). Να κυκλώσεις το Σ εάν η πρόταση είναι ορθή, ενώ αν η πρόταση είναι λανθασμένη να κυκλώσεις το Λ. 1. πεδίο είναι ένας χώρος μέσα στον οποίο ασκούνται δυνάμεις Σ Λ 2. όταν κόβουμε ένα

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 2 ο Δυναμική σε μια διάσταση

Κεφάλαιο 2 ο Δυναμική σε μια διάσταση 1 Σκοπός Να αποκτήσουν οι μαθητές τη δυνατότητα να απαντούν σε ερωτήματα που εμφανίζονται στην καθημερινή μας ζωή και έχουν σχέση με την δύναμη, μάζα και αδράνεια. Λέξεις κλειδιά Δύναμη, αδράνεια, μάζα,

Διαβάστε περισσότερα

1. Ηλεκτρικό Φορτίο. Ηλεκτρικό Φορτίο και Πεδίο 1

1. Ηλεκτρικό Φορτίο. Ηλεκτρικό Φορτίο και Πεδίο 1 . Ηλεκτρικό Φορτίο Το ηλεκτρικό φορτίο είναι ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά των σωματιδίων από τα οποία οικοδομείται η ύλη. Υπάρχουν δύο είδη φορτίου (θετικό αρνητικό). Κατά την φόρτιση το φορτίο δεν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΤΑΤΙΚΟΥ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΤΑΤΙΚΟΥ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΤΑΤΙΚΟΥ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΥ 1.Β1. α) Να διατυπώσετε το νόµο του Coulomb και να γράψετε την αντίστοιχη σχέση. β) Ποιες οι µονάδες των µεγεθών που εµφανίζονται στη σχέση; 2.Β2. Ποιες οι οµοιότητες και

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Ν.ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ

ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Ν.ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΗΡΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΦΥΣΙΚΗ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Ν.ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΝΙΚΗΤΑΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ 1 ΝΙΚΗΤΑΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ 2 ΝΙΚΗΤΑΣ ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ 3 ΝΟΤΗΤΑ 1 ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ Κεφάλαιο 1. Ηλεκτρική δύναμη και φορτίο.

Διαβάστε περισσότερα

4πε Όπου ε ο µια φυσική σταθερά που ονοµάζεται απόλυτη διηλεκτρική σταθερά του κενού. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3.1 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ Ο νόµος του Coulomb

4πε Όπου ε ο µια φυσική σταθερά που ονοµάζεται απόλυτη διηλεκτρική σταθερά του κενού. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3.1 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ Ο νόµος του Coulomb ΦΥΣΙΚΗ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3.1 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 3.1.1 Ο νόµος του Coulomb Συµπλήρωµα θεωρίας Τα υλικά σώµατα αποτελούνται από άτοµα Ένα άτοµο έχει έναν θετικά φορτισµένο πυρήνα γύρω από τον οποίο

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο Η1. Ηλεκτρικά πεδία

Κεφάλαιο Η1. Ηλεκτρικά πεδία Κεφάλαιο Η1 Ηλεκτρικά πεδία Ηλεκτρισµός και µαγνητισµός Οι νόµοι του ηλεκτρισµού και του µαγνητισµού έχουν πρωταρχικό ρόλο στη λειτουργία πολλών σύγχρονων συσκευών. Οι ενδοατοµικές και ενδοµοριακές δυνάµεις,

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ Α ΚΑΙ Β ΛΥΚΕΙΟΥ. Από τη Φυσική της Α' Λυκείου

ΒΑΣΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ Α ΚΑΙ Β ΛΥΚΕΙΟΥ. Από τη Φυσική της Α' Λυκείου ΒΑΣΙΚΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΠΟ ΤΗΝ Α ΚΑΙ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Από τη Φυσική της Α' Λυκείου Δεύτερος νόμος Νεύτωνα, και Αποδεικνύεται πειραματικά ότι: Η επιτάχυνση ενός σώματος (όταν αυτό θεωρείται

Διαβάστε περισσότερα

Στις ερωτήσεις 1 έως 5 επιλέξτε τη σωστή απάντηση.

Στις ερωτήσεις 1 έως 5 επιλέξτε τη σωστή απάντηση. Στις ερωτήσεις 1 έως 5 επιλέξτε τη σωστή απάντηση. 1. Ο νόμος του Coulomb μας δίνει τη δύναμη που αλληλεπιδρούν:: a. Δύο οποιαδήποτε σώματα. b. Περισσότερα από δύο φορτισμένα σώματα. c. Δύο οποιαδήποτε

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρομαγνητισμός - Οπτική - Σύγχρονη Φυσική Ενότητα: Ηλεκτρομαγνητισμός

Ηλεκτρομαγνητισμός - Οπτική - Σύγχρονη Φυσική Ενότητα: Ηλεκτρομαγνητισμός Ηλεκτρομαγνητισμός - Οπτική - Σύγχρονη Φυσική Ενότητα: Ηλεκτρομαγνητισμός Βαρουτάς Δημήτρης Σχολή Θετικών Επιστημών Τμήμα Πληροφορικής και Τηλεπικοινωνιών Ηλεκτρισμός και μαγνητισμός Ηλεκτρικά Πεδία Οι

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΔΥΝΑΜΕΙΣ Μέρος 1ο

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΔΥΝΑΜΕΙΣ Μέρος 1ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3: ΔΥΝΑΜΕΙΣ Μέρος 1ο Φυσική Β Γυμνασίου Βασίλης Γαργανουράκης http://users.sch.gr/vgargan Εισαγωγή Στο προηγούμενο κεφάλαιο μελετήσαμε τις κινήσεις των σωμάτων. Το επόμενο βήμα είναι να αναζητήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

Αγωγός μέσα σε εξωτερικό Ηλεκτρικό Πεδίο Ε0. Προσοχή! όταν λέμε εξωτερικό πεδίο δεν εννοούμε ότι το πεδίο δεν υπάρχει μέσα στον αγωγό.

Αγωγός μέσα σε εξωτερικό Ηλεκτρικό Πεδίο Ε0. Προσοχή! όταν λέμε εξωτερικό πεδίο δεν εννοούμε ότι το πεδίο δεν υπάρχει μέσα στον αγωγό. Αγωγός μέσα σε εξωτερικό Ηλεκτρικό Πεδίο Ε0. Προσοχή! όταν λέμε εξωτερικό πεδίο δεν εννοούμε ότι το πεδίο δεν υπάρχει μέσα στον αγωγό. Απλώς εννοούμε ότι οι πηγές αυτού του πεδίου βρίσκονται εκτός αγωγού.

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτροστατικές αλληλεπιδράσεις

Ηλεκτροστατικές αλληλεπιδράσεις Ηλεκτροστατικές αλληλεπιδράσεις Στοιχεία θεωρίας: ένα σώµα µπορούµε να το φορτίσουµε µε τους ακόλουθους τρεις τρόπους: 1) Με τριβή, τρίβοντας την επιφάνειά του µε κάποιο κατάλληλο σώµα όπως πλαστικό ή

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΧΑΝΙΚΗ. ΕΝΟΤΗΤΑ 1η. ΚΕ Φ ΑΛ ΑΙ Ο 3 :Η έννοια της δ ύναμ ης

ΜΗΧΑΝΙΚΗ. ΕΝΟΤΗΤΑ 1η. ΚΕ Φ ΑΛ ΑΙ Ο 3 :Η έννοια της δ ύναμ ης Σκοπός 1 Να αποκτήσουν οι μαθητές τη δυνατότητα να απαντούν σε ερωτήματα που εμφανίζονται στην καθημερινή μας ζωή και έχουν σχέση με την δύναμη, μάζα και αδράνεια. Λέξεις κλειδιά Δύναμη, αδράνεια, μάζα

Διαβάστε περισσότερα

ο ΣΤΑΤΙΚΟΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ

ο ΣΤΑΤΙΚΟΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ ο ΣΤΑΤΙΚΟΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ η ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΓΕΓΟΝΟΤΑ και ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΑ οι ΙΔΕΕΣ και οι ΕΝΝΟΙΕΣ ηλεκτρικό φορτίο και ηλεκτρικό φορτίο στο µεταξύ κάποιος τον αναγκάζει να µε πλησιάζει κι όσο µε πλησιάζει τόσο περισσότερο

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Ο ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΠΙ ΜΕΡΟΥΣ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΩΝ ΚΑΤΑ ΤΙΣ ΔΥΟ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Ο ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΠΙ ΜΕΡΟΥΣ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΩΝ ΚΑΤΑ ΤΙΣ ΔΥΟ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 Ο ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΠΙ ΜΕΡΟΥΣ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΤΩΝ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΩΝ ΚΑΤΑ ΤΙΣ ΔΥΟ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΙΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στο μέρος αυτό της εργασίας παρουσιάζονται ο συχνότητες και τα ποσοστά στις απαντήσεις των μαθητών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Β ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2003 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Β ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2003 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΘΕΜΑ 1ο ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Β ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 3 ΙΟΥΝΙΟΥ 2003 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις 1-4 και

Διαβάστε περισσότερα

Κεφ.3 Δυνάμεις ΓΕΝΙΚΑ. Τα σώματα κινούνται (κεφ.2) και αλληλεπιδρούν. (κεφ.3)

Κεφ.3 Δυνάμεις ΓΕΝΙΚΑ. Τα σώματα κινούνται (κεφ.2) και αλληλεπιδρούν. (κεφ.3) Κεφ.3 Δυνάμεις ΓΕΝΙΚΑ Τα σώματα κινούνται (κεφ.2) και αλληλεπιδρούν. (κεφ.3) Αλληλεπίδραση σημαίνει : Έλξη ή άπωση. Η αλληλεπίδραση έχει αμοιβαίο χαρακτήρα ( η λέξη «άλληλα» θέλει να δηλώσει ότι όταν ένα

Διαβάστε περισσότερα

Σημειώσεις κεφαλαίου 16 Αρχές επικοινωνίας με ήχο και εικόνα

Σημειώσεις κεφαλαίου 16 Αρχές επικοινωνίας με ήχο και εικόνα Σημειώσεις κεφαλαίου 16 Αρχές επικοινωνίας με ήχο και εικόνα ΠΩΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΟΥΝ ΟΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ Ένα σύστημα ηλεκτρονικής επικοινωνίας αποτελείται από τον πομπό, το δίαυλο (κανάλι) μετάδοσης και

Διαβάστε περισσότερα

Προλογοσ. Σε κάθε κεφάλαιο περιέχονται: Θεωρία με μορφή ερωτήσεων, ώστε ο μαθητής να επικεντρώνεται στο συγκεκριμένο

Προλογοσ. Σε κάθε κεφάλαιο περιέχονται: Θεωρία με μορφή ερωτήσεων, ώστε ο μαθητής να επικεντρώνεται στο συγκεκριμένο Προλογοσ Στο βιβλίο αυτό παρουσιάζονται με αναλυτικό τρόπο οι δύο τελευταίες ενότητες («Το φως» και «Ατομικά φαινόμενα») της διδακτέας ύλης της Φυσικής γενικής παιδείας της B Λυκείου. Σε κάθε κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΛΑΙΟΤΕΡΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΛΑΙΟΤΕΡΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΘΕΜΑΤΑ ΠΑΛΑΙΟΤΕΡΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Όπως θα παρατηρήσετε, τα θέματα αφορούν σε θεωρία που έχει διδαχθεί στις παραδόσεις και σε ασκήσεις που είτε προέρχονται από τα λυμένα παραδείγματα του βιβλίου, είτε έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Δυνάμεις μεταξύ ηλεκτρικών φορτίων ΘΕΜΑ Δ

Δυνάμεις μεταξύ ηλεκτρικών φορτίων ΘΕΜΑ Δ Δυνάμεις μεταξύ ηλεκτρικών φορτίων ΘΕΜΑ Δ 4_15580 Δύο σημειακά ηλεκτρικά φορτία Q 1 = μc και Q = 8 μc, συγκρατούνται ακλόνητα πάνω σε οριζόντιο μονωτικό δάπεδο, στα σημεία Α και Β αντίστοιχα, σε απόσταση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ

ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ ΦΥΣΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ Δ (15732) Δύο ακίνητα σημειακά ηλεκτρικά φορτία 2 μc και 3 μc, βρίσκονται αντίστοιχα στις θέσεις 3 m και 6 m ενός άξονα, όπως φαίνεται στο παρακάτω σχήμα. Δ1) Να υπολογίσετε το δυναμικό του ηλεκτρικού

Διαβάστε περισσότερα

Μαγνητικό Πεδίο. Ζαχαριάδου Αικατερίνη Γενικό Τμήμα Φυσικής, Χημείας & Τεχνολογίας Υλικών Τομέας Φυσικής ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ

Μαγνητικό Πεδίο. Ζαχαριάδου Αικατερίνη Γενικό Τμήμα Φυσικής, Χημείας & Τεχνολογίας Υλικών Τομέας Φυσικής ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Μαγνητικό Πεδίο Ζαχαριάδου Αικατερίνη Γενικό Τμήμα Φυσικής, Χημείας & Τεχνολογίας Υλικών Τομέας Φυσικής ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Προτεινόμενη βιβλιογραφία: SERWAY, Physics for scientists and engineers YOUNG H.D., University

Διαβάστε περισσότερα

3.2 ΧΗΜΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ

3.2 ΧΗΜΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ Βρέντζου Τίνα Φυσικός Μεταπτυχιακός τίτλος: «Σπουδές στην εκπαίδευση» ΜEd Email : stvrentzou@gmail.com 3.2 ΧΗΜΙΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΤΟΥ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟΥ ΡΕΥΜΑΤΟΣ 1 Λέξεις κλειδιά: Ηλεκτρολυτικά διαλύματα, ηλεκτρόλυση,

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική για Μηχανικούς

Φυσική για Μηχανικούς Φυσική για Μηχανικούς Εικόνα: Μητέρα και κόρη απολαμβάνουν την επίδραση της ηλεκτρικής φόρτισης των σωμάτων τους. Κάθε μια ξεχωριστή τρίχα των μαλλιών τους φορτίζεται και προκύπτει μια απωθητική δύναμη

Διαβάστε περισσότερα

ηλεκτρικό ρεύμα ampere

ηλεκτρικό ρεύμα ampere Ηλεκτρικό ρεύμα Το ηλεκτρικό ρεύμα είναι ο ρυθμός με τον οποίο διέρχεται ηλεκτρικό φορτίο από μια περιοχή του χώρου. Η μονάδα μέτρησης του ηλεκτρικού ρεύματος στο σύστημα SI είναι το ampere (A). 1 A =

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΦΥΣΙΚΗΣ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Επιμέλεια: ΑΓΚΑΝΑΚΗΣ Α. ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ https://physicscourses.wordpress.com/ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Κεφάλαιο Θεωρία.... Σελίδα 3 Μεθοδολογία... Σελίδα 9 Ασκήσεις........Σελίδα Κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ. Στατικός Ηλεκτρισµός

ΘΕΜΑΤΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ. Στατικός Ηλεκτρισµός ΘΕΜΑΤΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Στατικός Ηλεκτρισµός 1) Όταν η απόσταση µεταξύ δύο ηλεκτρικών φορτίων υποδιπλασιαστεί, τότε η δύναµη Coulomb µεταξύ τους: α) υποδιπλασιάζεται β) διπλασιάζεται γ) δεν αλλάζει δ) τετραπλασιάζεται

Διαβάστε περισσότερα

Πεδίο, ονομάζεται μια περιοχή του χώρου, όπου σε κάθε σημείο της ένα ορισμένο φυσικό μέγεθος

Πεδίο, ονομάζεται μια περιοχή του χώρου, όπου σε κάθε σημείο της ένα ορισμένο φυσικό μέγεθος ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΠΕΔΙΟ Πεδίο, ονομάζεται μια περιοχή του χώρου, όπου σε κάθε σημείο της ένα ορισμένο φυσικό μέγεθος παίρνει καθορισμένη τιμή. Ηλεκτρικό πεδίο Ηλεκτρικό πεδίο ονομάζεται ο χώρος, που σε κάθε σημείο

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΕ14 - ΕΡΓΑΣΙΑ 6 Προθεσμία αποστολής: 4/7/2006

ΦΥΕ14 - ΕΡΓΑΣΙΑ 6 Προθεσμία αποστολής: 4/7/2006 ΦΥΕ14 - ΕΡΓΑΣΙΑ 6 Προθεσμία αποστολής: 4/7/2006 Άσκηση 1 Δύο σφαίρες με ίσες μάζες m είναι δεμένες με νήματα μήκους l από το ίδιο σημείο της οροφής Σ. Αν η κάθε σφαίρα φέρει φορτίο q να βρεθεί η γωνία

Διαβάστε περισσότερα

Βασική θεωρία. Ηλεκτρικό ρεύμα ονομάζεται η προσανατολισμένη κίνηση ηλεκτρονίων ή γενικότερα φορτισμένων σωματιδίων.

Βασική θεωρία. Ηλεκτρικό ρεύμα ονομάζεται η προσανατολισμένη κίνηση ηλεκτρονίων ή γενικότερα φορτισμένων σωματιδίων. 7 Το ηλεκτρικό ρεύµα Βασική θεωρία Ποιο είναι το κοινό χαρακτηριστικό που έχουν όλες οι «μαγικές» συσκευές, όπως ο ηλεκτρικός λαμπτήρας, το ηλεκτρικό ψυγείο, ο ηλεκτρονικός υπολογιστής, η τηλεόραση, ο

Διαβάστε περισσότερα

Φυσική για Μηχανικούς

Φυσική για Μηχανικούς Φυσική για Μηχανικούς Ο νόμος του Gauss Εικόνα: Σε μια επιτραπέζια μπάλα πλάσματος, οι χρωματιστές γραμμές που βγαίνουν από τη σφαίρα αποδεικνύουν την ύπαρξη ισχυρού ηλεκτρικού πεδίου. Με το νόμο του Gauss,

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ Α Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

ΘΕΜΑ Α Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΦΥΣΙΚΗ / Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 18/12/2016 ΘΕΜΑ Α Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ερωτήσεις και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1.1 Ευθύγραμμη κίνηση

Κεφάλαιο 1.1 Ευθύγραμμη κίνηση Κεφάλαιο 1.1 Ευθύγραμμη κίνηση 1 H θέση ενός κινητού που κινείται σε ένα επίπεδο, προσδιορίζεται κάθε στιγμή αν: Είναι γνωστές οι συντεταγμένες του κινητού (x,y) ως συναρτήσεις του χρόνου Είναι γνωστό

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΠΕΔΙΟ 1. Δύο ακίνητα σημειακά ηλεκτρικά φορτία q 1 = - 2 μc και q 2 = + 3 μc, βρίσκονται αντίστοιχα

ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΠΕΔΙΟ 1. Δύο ακίνητα σημειακά ηλεκτρικά φορτία q 1 = - 2 μc και q 2 = + 3 μc, βρίσκονται αντίστοιχα ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΠΕΔΙΟ 1. Δύο ακίνητα σημειακά ηλεκτρικά φορτία q 1 = - 2 μc και q 2 = + 3 μc, βρίσκονται αντίστοιχα στις θέσεις x 1 = - 3 m και x 2 = + 6 m ενός άξονα x'x, όπως φαίνεται στο παρακάτω

Διαβάστε περισσότερα