ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΝ 1 ΤΥΠΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΙΕΡΩΝ ΑΚΟΛΟΥΘΙΩΝ ΕΤΟΣ 2015

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΝ 1 ΤΥΠΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΙΕΡΩΝ ΑΚΟΛΟΥΘΙΩΝ ΕΤΟΣ 2015"

Transcript

1 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΝ 1 ΤΥΠΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΙΕΡΩΝ ΑΚΟΛΟΥΘΙΩΝ ΕΤΟΣ 2015

2 2 ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ ΣυνοδικΗ ΕπιτροπΗ επι τῆς Λατρείας Πρόεδρος Πανιερώτατος Μητροπολίτης Μόρφου κ. Νεόφυτος Εἰδικοὶ σύμβουλοι Πανιερώτατος Μητροπολίτης Λεμεσοῦ κ. Ἀθανάσιος Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Κυδωνιῶν κ. Ἀθηναγόρας (Οἰκουμενικὸν Πατριαρχεῖον) Μέλη Ἀρχιμ. Νικόδημος Σκρέττας, Ἀρχιμ. Εὐδόκιμος Ἁγιοσαββίτης, Ἀρχιμ. Γρηγόριος Ἰωαννίδης, Πρωτ. Θεόδωρος Στυλιανοῦ, Πρωτ. Χρυσόστομος Νάσσης, Πρωτ. Κωνσταντῖνος Κωνσταντίνου, Οἰκον. Παρασκευᾶς Ἀγάθωνος, Πρεσβ. Γεώργιος Χατζηαδάμου, Μακάριος Παπαχριστοφόρου, Θεόδωρος Γιάγ κου, Γεώργιος Χριστοδούλου καὶ Μάριος Ἀντωνίου Παρακάθηνται Ἀρχιμ. Φώτιος Ἰωακείμ, Γεώργιος Ἀνδρέου καὶ Θεόδωρος Συμεοῦ Γραμματεὺς Πρωτ. Μιχαὴλ Βοσκὸς Ὑπογραμματεὺς Ἀρχιμ. Χρυσόστομος Κωνσταντίνου Ἱστοσελὶς

3 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΝ 3 ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΤΥΠΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΤΩΝ ΙΕΡΩΝ ΑΚΟΛΟΥΘΙΩΝ ΕΤΟΣ 2015 Σύνταξις κειμένων καὶ Ἐπιμέλεια: Η ΣΥΝΟΔΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΠΙ ΤΗΣ ΛΑΤΡΕΙΑΣ ΛΕΥΚΩΣΙΑ 2014

4 4 ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ

5 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΝ 5 Ἰησοῦς Χριστὸς [φορητὴ εἰκών, ἔτους 1190, Παναγία τοῦ Ἄρακος].

6 6 ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ

7 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΝ 7 Ἀπολυτίκιον Ἀπ. Βαρνάβα Ἦχος α. Τὸ μέγα κλέος τῆς Κύπρου, τῆς Οἰκουμένης τὸν κήρυκα, τῶν Ἀντιοχέων τὸν πρῶτον, τῆς χριστωνύμου κλήσεως ἀρχιτέκτονα, τῆς Ῥώμης τὸν κλεινὸν εἰσηγητήν καὶ θεῖον τῶν ἐθνῶν σαγηνευτήν, τὸ τῆς χάριτος δοχεῖον, τοῦ Παρακλήτου Πνεύματος τὸν ἐπώνυμον, ἀπόστολον τὸν μέγαν, τὸν τοῦ θείου Παύλου συνέκδημον, τῶν ἑβδομήκοντα πρῶτον, τῶν δώδεκα ἰσοστάσιον πάντες συνελθόντες σεπτῶς οἱ πιστοὶ τὸν Βαρνάβαν ᾄσμασι στέψωμεν πρεσβεύει γὰρ Κυρίῳ ἐλεηθῆναι τὰς ψυχὰς ἡμῶν.

8 8 ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ Παραίνεσις περὶ τοῦ σεβασμοῦ εἰς τὴν τάξιν Οὐδὲν μικρὸν ἐν τῇ τοῦ μεγάλου θεοῦ καὶ Σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησίᾳ, οὐδὲν δίχα λόγου ὅτι αὐτοῦ τοῦ ζῶντος Λόγου ἡ Ἐκκλησία, διὸ μετὰ λόγου πάντα μεγίστου. Πῶς οὖν τολμᾷ τις ὅλως τὰ μετὰ λόγου καὶ τὰ τοῦ Θεοῦ Λόγου ἰδίαις ὁρμαῖς παρορᾶν; καὶ ἑαυτὸν εἰσάγειν τῆς τούτων καταλύσεως νομοθέτην; Οὐκ οἶδας ὅτι τάξις συνέχει πάντα, ὡς γέγραπται; καὶ ὅτι οὐκ ἔστιν ἀκαταστασίας ὁ Θεός, ὡς ὁ Θεορρήμων ἔφη, ἀλλ εἰρήνης καὶ τάξεως; καὶ ὅτι ἡ ἐν τοῖς οὐρανοῖς εὐταξία καὶ ἐν τῇ Ἐκκλησίᾳ ἐστί; Μὴ παράλυε τοιγαροῦν τὴν ἄνωθεν τάξιν, ἀλλὰ μᾶλλον ἔσο συν τηρῶν ταύτην, καὶ ὑπὲρ αὐτῆς ζηλῶν ὅση δύναμις καὶ μὴ μόνον σπούδαζε ἃ παρέλαβες συνιστᾶν, ἀλλὰ καὶ προσθήκαις ἱεραῖς ἐπαυξάνειν καὶ κοσμεῖν ταῦτα, ὡς καὶ οἱ πατέρες ἡμῶν. Ὑπερμάχει οὖν τῶν ἱερῶν τάξεων, ἵνα μισθοὺς πολλαπλοὺς κομίσῃ παρὰ Θεοῦ, ὡς ἀγαπῶν εὐπρέπειαν οἴκου Κυρίου καὶ τὴν ἱερὰν τηρῶν τάξιν. Συμεὼν Θεσσαλονίκης, Διάλογος, PG 155, 680BC

9 ΠΑΓΚΥΠΡΙΟΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΝ 9

10 10 ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ

11 ΙστορικΗ σύνοψη περι τῆς διαμορφώσεως τοῦ τυπικοῦ τῆς Εκκλησίας ὑπὸ τοῦ Πρωτοπρεσβ. Χρυσοσ τόμου Νάσση Ἐπίκουρου Καθηγητῆ Α.Π.Θ. «Ἐν... ταῖς μοναῖς καὶ σχεδὸν πάσαις ταῖς ἐκκλησίαις ἡ τοῦ ἀπὸ Ἱεροσολύμων τυπικοῦ τῆς μονῆς τοῦ ἁγίου Σάβα τελεῖται τάξις» (Διάλογος, κεφ. 302 PG 155, 556C). Ηπαραπάνω διαπίστωση τοῦ ἐν ἁγίοις πατρὸς Συμεὼν ἀρχιεπισκόπου Θεσσα λονίκης ( 1429) σχετικὰ μὲ τὴν «ἀναγκαιοτάτην καὶ πατρικὴν» αὐτὴ «διάταξιν», ὅπως τὴν ἀποκαλεῖ, φανερώνει ὅτι, στὸ λυκόφως τῆς ὑπερχιλιετοῦς χριστιανικῆς αὐτοκρατορίας τοῦ Βυζαντίου, τὸ σῶμα τῆς Ἐκκλησίας, ἡ «ἑν πνεύματι καὶ ἀληθείᾳ» λατρεύουσα κοινότητα, εἶχε παραλάβει ἀπὸ τοὺς πατέρες, ὡς πολύτιμη κληρονομία καὶ φωτόμορφη κορωνίδα ποὺ τὴν κοσμεῖ, ἕνα ἑνιαῖο καὶ καθολικῶς ἐφαρμοζόμενο σύστημα λατρείας. Ἐπὶ αἰῶνες, ὁ μοναστηριακὸς αὐτὸς λειτουργικὸς τύπος ἢ ἄλλως τὸ ἱεροσολυμιτικὸ τυπικὸ ἢ τὸ τυπικὸ τοῦ ἁγίου Σάβα δίδει στοὺς «ἐν τόπῳ σκηνῆς θαυμαστῆς» ἐντρυφῶντας πιστοὺς φωνὴ «ἀγαλιάσεως καὶ ἐξομολογήσεως ἤχου ἑορτάζοντος» (Ψαλμ. μα 5). Μυσταγωγεῖ, εὐφραίνει καὶ καταπραΰνει τὸν κοπι ῶντα καὶ ψάλλοντα. Στὴν ὀρθόδοξη λατρεία, ὅπου «τὰ ἄνω τοῖς κάτω συνεορ τάζει, καὶ τὰ κάτω τοῖς ἄνω συνομιλεῖ» (Σωφρονίου Ἱεροσολύμων, «Πρόλογος» τῆς εὐχῆς τοῦ ἁγιασμοῦ τῶν ὑδάτων τῶν Θεοφανείων), γινόμαστε μέτοχοι τῆς ἀενάου δοξολογίας τοῦ ἐν τριάδι προσκυ νουμένου Θεοῦ. Ὡς ἐκ τούτου, ἡ ὀρθόδοξη λατρεία δὲν ἀποτελεῖ ἁπλῶς καίριο σημεῖο τοῦ ἐπονομαζομένου Byzance après Byzance (τοῦ Βυζαντίου μετὰ τὸ Βυζάντιο) ἀλλὰ προσ λαμβάνεται ἐμπειρικῶς καὶ προκαταβολικῶς ὡς τὰ ἔσχατα πρὸ τῶν ἐσχάτων. Ὡς ἱστορικὸ γεγονός, ἡ διαμόρφωση τοῦ ἰσχύοντος Τυπικοῦ τῆς ἐκκλησιαστικῆς ἀκολουθίας χάνεται στὶς μακρόχρονες καὶ δαιδαλώδεις ἐπε

12 12 ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΝΑΣΣΗ ξεργασίες, ἀλληλο επιδράσεις καὶ ἑτεροδανεισμοὺς λειτουργικῶν παραδόσεων ἐξεχόντων ναῶν καὶ μονῶν (ναοῦ τῆς Ἀναστάσεως στὴν Ἁγία Πόλη, ναοῦ τῆς τοῦ Θεοῦ Σοφίας στὴ Βασιλεύουσα Πόλη, μονῆς τοῦ Ἁγίου Σάβα στὴν Παλαιστίνη, μονῆς Στουδίου στὴν Κωνσταντινούπολη) καὶ τῶν ἐπισημοτάτων κατὰ τόπους ἐκκλησιῶν τῆς Ἀνατολῆς. Βεβαίως, κατὰ τὴν πρώτη μετὰ Χριστὸν χιλιετία, τὰ ὀρθόδοξα πατριαρχεῖα καὶ οἱ κατὰ τόπους ἐκκλησίες, ὅπως ἡ Κύπρος, γνώριζαν ἰδιάζουσες λειτουργικὲς πράξεις, ἐνίοτε δὲ καὶ ἐντὸς τῆς αὐτῆς πόλεως ἢ ἐκκλησιαστικῆς περιφερείας. Πέραν τῶν διαφόρων λειτουργικῶν τύπων Ἀνατολῆς καὶ Δύσεως, παρατηρεῖται μία θεμελιώδης ἀπό κλιση καὶ σαφέστατη ἰδιομορφία ὡς πρὸς τὸν τρόπο λατρείας μεταξὺ τῶν ναῶν τῶν πόλεων (τῶν «καθολικῶν ἐκκλησιῶν») καὶ τῶν μοναστικῶν καθιδρυμάτων καὶ ἐρημητηρίων τῆς εὐρύτερης περιοχῆς. Ἐνδιαφέρουσα μαρτυρία, ἐν προκειμένῳ, ἐντοπίζεται στὴ Διηγήσιν τῶν ἀββάδων Ἰωάννου καὶ Σωφρονίου. Στὸ κείμενο αὐτὸ τοῦ ἑβδόμου αἰώνα, ποὺ διασώζεται στὸν 29ο Λόγο τῶν Ἑρμηνειῶν τῶν ἐντολῶν τοῦ Κυρίου τοῦ Νίκωνος τοῦ Μαυρορείτη ( περ. 1100), γίνεται ἀναφορὰ στὶς περιηγήσεις τῶν Ἰωάννου Μόσχου καὶ Σωφρονίου, τοῦ μετέπειτα καὶ πατριάρχου Ἱεροσολύμων. Μεταξὺ ἄλλων, οἱ δύο προσκυνητὲς ἐπισκέφθηκαν τὸν ἀββᾶ Νεῖλο στὸ ὄρος Σινᾶ. Ἐκεῖνος τοὺς δέχθηκε μὲ τιμὴ καὶ τοὺς κάλεσε νὰ τελέσουν ἀπὸ κοινοῦ τὴ συνηθισμένη ἀκολουθία τῆς Κυριακῆς, κατὰ τὴν τάξη ποὺ τηροῦσε. Ἡ ἰδιάζουσα τάξη τοῦ ἀββᾶ Νείλου παραξενεύει τοὺς Ἰωάννη καὶ Σωφρόνιο καὶ γι αὐτό, μετὰ τὸ πέρας τῆς ἀγρυπνίας, τὸν ἐρωτοῦν: «Διατί, ἀββᾶ, οὐ φυλάττετε τὴν τάξιν τῆς καθολικῆς καὶ ἀποστολικῆς ἐκκλησίας;... Πῶς σὺ αὐτὸς ὀψὲ εἰς τὰ ἑσπερινὰ τῆς ἁγίας Κυριακῆς, οὔτε εἰς τὸ Κύριε, ἐκέκραξα τροπάρια, οὔτε εἰς τὸ Φῶς ἱλαρόν, οὔτε τὸ Κατευθυνθήτω, οὔτε εἰς τὸν κανόνα τὸ Θεὸς Κύριος, οὔτε εἰς τὴν στιχολογίαν τῶν ψαλμῶν καθίσματα ἀναστάσιμα, οὔτε εἰς τὰς ᾠδὰς τῶν τριῶν παίδων τροπάρια, ἀλλ οὔτε εἰς τὸ Μεγαλεῖον τὸ Πᾶσα πνοή, ἀλλ οὔτε εἰς τὴν δοξολογίαν, Τὴν ἀνάστασιν τοῦ Σωτῆρος ἣν αἰνοῦμεν εἶπας»; Ὁ Νεῖλος μὲ τὴ σειρά του ἀπαντᾶ ὅτι τὰ τροπάρια αὐτὰ ἁρμόζουν περισσότερο στὸν κλῆρο τῶν πόλεων καὶ «ὅτι ἡσυχασταῖς καὶ τοῖς τὰς ἑαυτῶν ἁμαρτίας πενθοῦσιν ἀνάρμοστα τὰ τροπάρια». Ἀσφαλῶς, οἱ συνομιλητὲς τοῦ ἀββᾶ Νείλου ἦταν καὶ οἱ ἴδιοι μοναχοί. Παρὰ ταῦτα, γνώριζαν καὶ ἐφήρμοζαν «καθεδρικὰ» στοιχεῖα (τροπάρια) στὴ μοναστική τους λα

13 ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΣΥΝΟΨΗ ΤΟΥ ΤΥΠΙΚΟΥ 13 τρευτικὴ πράξη. Ἀντιστοίχως, ὁ Κύριλλος Σκυθοπολίτης ἀναφέρεται στὴ συνήθεια «τῶν σπουδαίων», μοναχῶν ποῦ ἀσκήτευαν πλησίον τοῦ ναοῦ τῆς Ἀναστάσεως στὰ Ἱεροσόλυμα, νὰ διακονοῦν κατὰ τὶς ἀκολουθίες ποὺ τελοῦνταν στὴν καθολικὴ ἐκκλησία, γεγονὸς ποὺ ἀβίαστα ὁδήγησε σὲ ἐπιρροὲς ἑκατέρωθεν. Στὴ λατρεία λοιπὸν ἦταν φυσικὸ ἡ ἐνοριακὴ «ἀκολουθία τοῦ ᾄσματος» καὶ ὁ μοναστικὸς «κανὼν τῆς ψαλμῳδίας» νὰ λειτουργήσουν ἐνίοτε ὡς συγκοινωνοῦντα δοχεῖα στὴ διαμόρφωση τοῦ βυζαντινοῦ λειτουργικοῦ τύπου. Δυναμικὴ ὤθηση στὴ σύνθεση τῶν δύο τάξεων, τῆς καθεδρικῆς καὶ τῆς κοινοβιακῆς-μονα στικῆς, δόθηκε μετὰ τὴν ὁριστικὴ ὑπέρβαση τῆς εἰκονομαχι κῆς ἔριδος. Ἤδη ἀπὸ τὶς ἀρχὲς τοῦ 9ου αἰώνα προωθήθηκαν γόνιμες λειτουργικὲς ζυμώσεις, μὲ πρωτο πόρο καὶ βασικὸ συντελεστὴ τὸν ὅσιο Θεόδωρο τὸν Στουδίτη ( 826). Ὡς γνωστό, περὶ τὸ 799, ὁ ἅγιος Θεόδωρος, μὲ ὀμάδα μοναχῶν ἀπὸ τὴ μονὴ τῶν Σακκουδίων τοῦ Ὀλύμπου τῆς Βιθυνίας, ἐγκαταστάθηκε καὶ ἔγινε ἡγούμενος στὸ παλαιὸ μετόχι τῶν Ἀκοιμήτων μοναχῶν, δηλαδὴ τῆς μονῆς τοῦ Προδρόμου τῶν Στουδίου (ἤ, ἄλλως, ἐν τοῖς Στουδίου), στὴν Κωνσταντι νούπολη. Ὁ ὑπέρμαχος τοῦ Ὀρθοδό ξου δόγματος περὶ τῶν σεπτῶν εἰκόνων Θεόδωρος προσκάλεσε στὴ μονὴ Στου δίου μοναχοὺς ἀπὸ τὴν Παλαιστίνη, γιὰ νὰ τὸν πλαισιώσουν στὸν ἀγώνα κατὰ τῶν εἰκονομάχων. Ὁ Θεόδωρος, ἀπὸ τὴν περίοδο διαμονῆς του στὴ Βιθυνία, εἶχε ἔλθει σὲ ἐπαφὴ μὲ παλαιστινίους μοναχούς, οἱ ὁποῖοι εἶχαν καταφύγει στὶς μονὲς τῆς Μικρᾶς Ἀσίας μετὰ ἀπὸ τὶς ἀραβικὲς ἐπιδρομές. Εἶχε ἐξ ἀρχῆς ἐκτιμήσει τὴν πίστη τῶν μοναχῶν αὐτῶν καὶ διέκρινε στοὺς ὕμνους ποὺ χρησιμοποιοῦσαν τὴν ἀνόθευτη διδασκαλία τῆς Ἐκκλησίας. Μὲ τὴ μετέπειτα ἔνταξη τῶν παλαιστινίων μοναχῶν στὴ μονὴ Στουδίου καὶ τὴ διαμόρφωση, ἐξ ἐπόψεως λειτουργικῶν παραδόσεων, «μικτῆς» ἀδελφότητας, νέα ἱστορικὴ περίοδος ἐγκαινιάσθηκε στὴ συγκρότηση τοῦ τυπικοῦ. Σ αὐτὸ τὸ πλαίσιο σχηματίσθηκε τὸ λεγόμενο «στουδιτικὸ τυπικό», ἕνας ὑβριδικὸς λειτουργικὸς τύπος, ποὺ προέκυψε ἀπὸ τὴ διασταύρωση δύο διαφορετικῶν τάξεων. Ἐν συνόψει, ἡ νέα αὐτὴ σύνθεση συνδύασε τὸ Ὡρολόγιον καὶ τὸ Ψαλτήριον τῶν εἴκοσι καθισμάτων, ἀμφότερα παλαιστινιακῆς προελεύσεως, μὲ τὸ Εὐχολόγιον τῆς Μεγάλης Ἐκκλησίας τῆς Κωνσταντινου πόλεως σὲ ἕνα ἑνιαῖο λειτουρικὸ σχῆμα. Ἐπιπροσθέτως, στὸ στουδιτικὸ τυπικό, κεντρικὴ θέση προσέλαβαν καὶ τὰ διάφορα ὑμνογραφικὰ εἴδη (στιχηρά, καθίσματα, κανόνες),

14 14 ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΝΑΣΣΗ ποὺ συνέθεσαν περίφημοι ἱεροσολυμίτες ὑμνο γράφοι, ὅπως οἱ Ἰωάννης Δαμασκηνός, Ἀνδρέας Κρήτης, Κοσμᾶς ὁ Μελωδὸς κ.ἄλ. Κατ αὐτὸν τὸν τρόπο σταδιακὰ διαμορ φώθηκαν καὶ νέες ὑμνολογικὲς συλλογές, ὅπως ἡ Ὀκτώηχος, τὸ Τριῴδιον, τὸ Πεντηκοστάριον καὶ λίγο ἀργότερα τὰ Μηναῖα, τὰ ὁποῖα ἐμπλουτίσθηκαν μὲ νὲα ποιήματα Στουδιτῶν καὶ ἄλλων ὑμνογράφων. Δὲν ἔχει ἐντοπισθεῖ μαρτυρία γιὰ τὸ ἂν ποτὲ ὑπῆρξε «Τυπικόν», κατὰ τὴν ἐπικρα τήσασα ὁρολογία, δηλαδὴ ὡς αὐτοτελὲς βιβλίο, ποὺ προῆλθε ἀπὸ τὴ γραφίδα τοῦ ἁγίου Θεο δώρου ἢ τῶν ἀμέσων διαδόχων του. Πρώτη τέτοια καταγραφὴ ποὺ ἀνι χνεύεται χρονολογεῖται περὶ τὸ 1034, δηλαδὴ πέραν τῶν διακοσίων χρόνων μετὰ ἀπὸ τὴν ἐκδημία τοῦ ὁσίου πατρός. Πρόκειται γιὰ τὸ Τυπικὸν τοῦ πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως Ἀλεξίου ( ), πρώην ἡγουμένου τῆς μονῆς Στου δίου. Ἡ σύνταξη τοῦ ὡς ἄνω Τυπικοῦ συντελέσθηκε γιὰ τὶς ἀνάγκες τῆς μονῆς τῆς Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου, ποὺ ὁ Ἀλέξιος ἵδρυσε λίγο ἔξω ἀπὸ τὴν Κωνσταντινούπολη. Τὸ πρωτότυπο ἑλληνικὸ κείμενο τοῦ Τυπικοῦ αὐτοῦ σήμερα λανθάνει. Ὑπάρχει μόνο σλαβονικὴ μετάφραση, σὲ περιορισμένο ἀριθμὸ χειρο γράφων, ποὺ χρονολογοῦνται ἀπὸ τὸν 12 ο αἰώνα. Ὁ λόγος ποὺ μεταφράστηκε τὸ Τυπικὸν τοῦ Ἀλεξίου στὰ σλαβονικὰ εἶναι ἐπειδὴ τὸ στουδιτικὸ τυπικὸ υἱοθετή θηκε ἀπὸ τὴ νεόφυτη ἐκκλησία τῶν Ρῶς (Κίεβο). Ἡ στουδιτικὴ σύνθεση, λοιπὸν δὲν ἄργησε νὰ ταξιδέψει ἐκτὸς τοῦ στενοῦ γεωγραφικοῦ περιγύρου τῆς Κων σταντινουπόλεως. Τὸ γεγονὸς αὐτὸ ἐπαληθεύεται κατ ἀρχὰς ἀπὸ μαρτυρία ποὺ ἐντοπίζεται στὸν Βίον τοῦ ἁγίου Θεοδώρου. Ἐκεῖ γίνεται λόγος γιὰ τὴ χρήση στὴ Σαρδηνία τῶν τριῳδίων κανόνων τῆς Τεσσαρακοστῆς, ποὺ συνέταξε ὁ Θεόδωρος («Ἦν τις ἐν τῇ νήσῳ (σημ. Σαρδῷ ) ἀνὴρ στέργων διαπαντὸς καὶ τιμῶν τὰ τοῦ Μεγάλου (σημ. τοῦ Θεοδώρου) ἔχων, πρὸς τοῖς ἄλλοις διὰ πολλοῦ, καὶ τὰ τῇ ἁγίᾳ τούτῳ πεποιημένα Τεσσαρακοστῇ, ἃ τριῴδια καλεῖν σύνηθες» PG 99, 216B). Ὁμοίως, παρὰ τὶς πενιχρὲς γραπτὲς μαρτυρίες, σήμερα γνωρίζου με ὅτι ὁ ὅσιος Ἀθανάσιος ὁ Ἀθωνίτης υἱοθέτησε τὴ στουδιτικὴ παρά δοση γιὰ τὴ νεοϊδρυθεῖσα Λαύρα του. Ἔτσι μιὰ μορφὴ τοῦ στουδιτικοῦ τυπικοῦ ἔγινε καὶ τὸ πρῶτο λει τουργικὸ τυπικὸ τοῦ Ἁγίου Ὄρους. Ἀργότερα, τὸ στου διτικὸ τυπικὸ θὰ γίνει καὶ ἡ βάση γιὰ τὸ τυπικὸ διαφόρων μονῶν τῆς περιφερείας, ὅπως «τῆς μεγάλης καὶ περιβλέπτου μονῆς τοῦ Σωτῆρος» στὴ Μεσσήνη (Κάτω Ἰταλία).

15 ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΣΥΝΟΨΗ ΤΟΥ ΤΥΠΙΚΟΥ 15 Στὴν αὐγὴ τῆς δευτέρας μετὰ Χριστὸν χιλιετίας, στὸν ναὸ τῆς τοῦ Θεοῦ Σοφίας, στὰ λοιπὰ πατριαρχικὰ εὐκτήρια καί, ἐν γένει, στοὺς ναοὺς τῆς Κωνσταντινου πόλεως διετηρεῖτο ἀκόμη ἕνα εἰδικὸ λειτουργικὸ σχῆμα. Σὺν τῷ χρόνῳ, ὅμως, ἡ «ὑβριδικὴ» πλέον μοναστικὴ πράξη τῆς Κωνσταντινουπόλεως θὰ παρεισδύσει ὅλο καὶ περισσότερο στὴν τάξη τῆς Μεγάλης Ἐκκλησίας. Ἡ λειτουργικὴ ποικιλία, ἡ παράλληλη πορεία τῆς καθεδρικῆς καὶ μοναστικῆς τάξεως, ἀλλὰ καὶ ἡ περαιτέρω αὔξηση τῆς μονα στικῆς ἐπιρροῆς στὰ δεδομένα τῆς ἐνοριακῆς λειτουργικῆς πράξεως, θὰ συνε χίσουν νὰ χαρακτηρίζουν τὸν βυζαντινὸ τύπο, τουλάχιστον μέχρι τὴν πρώτη ἅλωση τῆς Κωνσταντινου πόλεως τὸ 1204 (Δ Σταυροφορία). Αὐτὸ προκύπτει ἀπὸ τὶς τυπικὲς διατάξεις τῆς «ἀκολουθίας τοῦ ᾄσματος» ποὺ ἐντοπίζονται διάσπαρτα σὲ διάφορα λειτουργικὰ βιβλία, ὅπως τὸ Συναξάριον, ὁ Πραξαπόστολος καὶ τὸ Προφητολόγιον ἢ σὲ συλλογὲς συμπιλημα τικοῦ χαρα κτήρα, ὅπως τὸ Περὶ βασιλείου τάξεως τοῦ Κωνσταντίνου Πορφυρο γεννήτου. Ἐνδεικτικὸ παράδειγμα τῆς ποικιλομορφίας λειτουργικῶν τάξεων παρέχει ὁ πρεσβύτερος τῆς Μεγάλης Ἐκκλησίας καὶ τῶν πατριαρχικῶν εὐκτη ρίων, Στρα τήγιος, στὸ Εὐχολόγιον ποὺ ἀντέγραψε γιὰ προσωπική του χρήση τὸ ἔτος Συγκεκριμένως, μετὰ τὴν παράθεση τῆς τάξεως καὶ τῶν Εὐχῶν τῆς γονυκλισίας τῆς ἁγίας Πεντηκοστῆς, ὁ Στρατήγιος γράφει: «... Καὶ οὕτω μὲν ποιεῖ ἡ τοῦ Θεοῦ Μεγάλη Ἐκκλησία τὴν τῶν εὐχῶν τῆς γονυκλισίας τῆς Πεντηκοστῆς ἀκολουθίαν ὡς ἐγράφη. Αἱ δὲ λοιπαί, καὶ αἱ καθολικαὶ καὶ αἱ κατὰ τοὺς οἴκους καὶ τὰ μοναστήρια, ἄλλη ἄλλως ποιεῖ καὶ ἑτέρα ἑτέρως» (Παρισίων Κοϊσλιανὸς κώδικας 213, φ. 54 β ). Στὴ συνέχεια παραθέτει πέντε παραλλαγὲς στὸ τυπικὸ, ποὺ ὁ ἴδιος γνωρίζει ὅτι ἐφαρμόζονται. Ὁ Στρατήγιος, ἀναλογιζόμενος αὐτὴν τὴν ἀνο μοιογένεια σὲ τυπικὲς διατάξεις, ἐκφράζει τὸν προβληματισμό του. Θεωρεῖ τὶς παρεκκλίσεις προϊὸν ἀμαθείας ἐκ μέρους τοῦ κλήρου ἤ, ἐνδεχομένως, ὡς ἰδιάζουσα παράδοση συγκεκριμένης ἐκκλησίας: «Οὐ καλῶς οὐδὲ δικαίως ὡς ἕκαστος τῶν ἱερέων ἀκριβείας καὶ εἰδήσεως ἔχει ἢ ἀμαθείας καὶ ἀγροικίας ἢ καὶ ἴσως ὡς καί τινες τῶν ἐκκλησιῶν παρέλαβον» (αὐτόθι). Ὁ Νίκων ὁ Μαυρορείτης, στὴν ἐκπνοὴ τοῦ 11ου αἰώνα, θὰ διατυπώσει παρόμοια δυσφορία σὲ σχέση μὲ τὴ λειτουργικὴ ποικιλομορφία. Ἔχων «τὴν διακονίαν τοῦ διδασκαλείου», δηλαδὴ τὴν εὐθύνη διευθετήσεως κανονικῶν καὶ λειτουργικῶν ζητημάτων στὸ πατριαρχεῖο Ἀντιοχείας, ὁ Νί

16 16 ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΝΑΣΣΗ κων γνώριζε, ὅπως ὁ ἴδιος μαρτυ ρεῖ, «τὰ τυπικὰ τῶν μεγάλων μοναστηρίων, ἤτοι τῶν Στουδίων καὶ τῶν Ἱεροσο λύμων καὶ τοῦ Ἁγίου Ὄρους». Πρέπει νὰ σημειώσουμε, ἐν παρόδῳ, ὅτι πιθανό τατα ὁ Νίκων εἶναι ὁ πρῶτος συγγραφέας ποὺ χρησιμοποιεῖ συστηματικῶς τὸν ὅρο «τυπικὸν» μὲ τὴν ἔννοια ποὺ γνωρίζουμε σήμερα. Μέσῳ τῆς μελέτης τῶν σχετικῶν πηγῶν, λοιπόν, ἔρχεται ἀντιμέτωπος μὲ τὴν ἀσυμφωνία τῶν λειτουργι κῶν διατάξεων, ὅπως καταγράφονται στὰ τυπικά. Εἰδικότερα, σὲ ἐπιστολὴ πρὸς τὸν μαθητή του Γεράσιμο γράφει: «Περὶ δὲ τῶν τυπικῶν τῶν Ἱεροσολύμων, καθὼς καὶ ἐσὺ γινώσκεις, ὡς ἔτι ἤσουν ὧδε, ὅτι διάφορα τυπικὰ τῶν Ἱεροσολύμων ἐνέτυχα καὶ ἕνα τὸ ἄλλο οὐκ ἴσαζεν οὐδὲ ἠκολούθη εἴς τινα... Ὁμοίως καὶ τὸ στουδιώτικον ἐνέτυχα διάφορα τυπικὰ καὶ ἕνα τὸ ἄλλο οὐκ ἰσάζει». Στὴ συνέχεια, μὲ τὴ συνδρομὴ διατελεσάντων τότε ἡγουμένων τῆς μονῆς τοῦ Ἁγίου Σάβα, Θεοδοσίου καὶ Νικοδήμου, ὁ Νίκων ἀποκτᾶ γιὰ τὴν μονὴ τοῦ Συμεὼν τοῦ Θαυμαστορείτη «τυπικὸν τῶν Ἱεροσολύμων ἀρχαῖον παλαιὸν... καὶ εἴ τις θέλει ἐξ αὐτὸ μεταγράφει» (χφ. Σινᾶ 436 (441), φ. 72 β -73 α ). Ἔτσι σταδιακὰ ἰσχυρο ποιεῖται ἡ τάση ἐπιμελεστέρας καταγραφῆς ἢ ἀντιγραφῆς τοῦ τυπικοῦ καὶ προωθεῖ ται ἡ διεύρυνση τῆς λειτουργικῆς ὁμοιομορφίας, μὲ τὴ συνεπακόλουθη περι στολὴ τῆς ποικιλίας. Μὲ τὸν Νίκωνα, εὑρισκόμαστε ἤδη στὰ πρόθυρα εὐρυτέρας ἐξαπλώσεως καὶ τελικῆς ἐπικρατήσεως τοῦ «τυπικοῦ τῶν Ἱεροσολύμων». Πρόκειται περὶ τῆς τελευταίας κωδικοποιήσεως τῆς λειτουργικῆς πράξεως τῆς μονῆς τοῦ Ἁγίου Σάβα, τῆς λεγομένης «νεο-σαβαϊτικῆς συνθέσεως». Τὸ Τυπικὸν τοῦ Ἁγίου Σάβα προέκυψε ἀπὸ τὴν προσαρμογὴ τοῦ στουδιτικοῦ τυπικοῦ στὶς ἰδιαίτερες λειτουργικὲς ἀνάγκες καὶ συνθῆκες τῆς μονῆς, κυρίως μετὰ τὶς καταστροφὲς καὶ λεηλασίες στοὺς Ἁγίους Τόπους ἀπὸ τὸν χαλίφη ἀλ-χακὶμ τὸ Ἡ διάδοση τῆς νέας αὐτῆς λειτουργικῆς συνθέσεως ἐπισπεύσθηκε μετὰ τὴν ἀνακατάληψη τῆς Κωνσταντινουπόλεως ἀπὸ τοὺς λατίνους κατακτητὲς τὸ 1261, καθὼς δὲν ὑπῆρξαν οἱ κατάλληλες συνθῆκες καὶ προϋποθέσεις γιὰ τὴν πλήρη ἀναβίωση τοῦ κοσμικοῦ λειτουργικοῦ τύπου. Σταδιακά, τὸ Τυπικὸν τοῦ Ἁγίου Σάβα, στὴν τελική του ἐκδοχή, αὐτὴ τοῦ Ἁγίου Ὄρους, ἔμελλε, ὑπὸ τὴν αἰγίδα τῶν ἡσυχαστῶν τοῦ 14ου αἰώνα, καὶ κυρίως τοῦ πατριάρχου Κωνσταντινουπόλεως Φιλοθέου Κοκκίνου ( 1377/8), νὰ γίνει καὶ ἡ ὁριστικὴ λειτουργικὴ

17 ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΣΥΝΟΨΗ ΤΟΥ ΤΥΠΙΚΟΥ 17 σύνθεση τοῦ βυζαντινοῦ λειτουργικοῦ τύπου. Πρὸς βορράν, τὸ Τυπικὸν τοῦ Ἁγίου Σάβα θὰ ἀντικαθιστοῦσε τὸ τότε ἰσχύον στουδιτικὸ τυπικὸ μετὰ τὴν ἐκλογὴ ἀπὸ τὸν Φιλόθεο τοῦ μητροπολίτου Κιέβου Κυπριανοῦ ( 1406). Κατὰ τὸ πρῶτο τέταρτο τοῦ 15 ου αἰώνα, ὅπως εἴδαμε στὴν ἀρχὴ τῆς παρούσης ἐκθέσεως, μὲ τὴν διαπί στωση τοῦ Συμεὼν Θεσσαλονίκης, ἡ καθολικὴ ἐπικράτηση τοῦ Τυπικοῦ τοῦ Ἁγίου Σάβα ἦταν πλέον γεγονός. Ὡς γνωστόν, μὲ πρωτοβουλία τοῦ Συμεών, ἡ «ἀκολουθία τοῦ ᾄσματος» θὰ γνώριζε μία τελευταία ἀναλαμπή, ἀλλὰ θὰ ἐπρόκειτο περὶ ἀναλαμπῆς τρόπον τινὰ ἑνὸς διάττοντος ἀστέρος, ποὺ θὰ χανόταν γιὰ πάντα μέσα στὸ σκότος τῆς ὀθωμανικῆς ἡμισελήνου. Τὸ τυπικὸν τῆς Ἐκκλησίας χαρακτηρίζεται τόσο ἀπὸ τὴν ἐσωτερική του ἑνότητα καὶ συνοχὴ ὅσο καὶ ἀπὸ τὴν προσαρμοστικότητα καὶ ἐλαστικότητά του. Ὀρθῶς, λοιπόν, ὁ γνωστὸς λειτουργιολόγος Miguel Arranz παρατηρεῖ: «Ἡ λέξη τυπικὸν δὲν ἔχει πάντα τὴν ἴδια σημασία. Μὲ τὸν ὅρο αὐτὸν μποροῦμε νὰ ἐννοήσουμε δύο πράγματα. Κατ ἀρχὴν τὸ βιβλίο μ αὐτὸ τὸ ὄνομα. Μ αὐτὴ τὴ λογικὴ δὲν ὑπάρχει ἕνα μόνο τυπικὸν ἀλλὰ πολλά: τὸ τυπικὸν τῆς Μεγάλης Ἐκκλησίας (Ἁγίας Σοφίας Κωνσταντινουπόλεως), τὸ τυπικὸν τοῦ Ἁγίου Σάβα, τὸ τυπικὸν τῶν στουδιτῶν, γιὰ νὰ ἀναφερθοῦμε στὰ σπουδαιότερα. Ὑπάρχουν μεγάλες διαφορὲς μεταξύ τους, ὅπως ἐπίσης καὶ ἀνάμεσα στὰ τοπικὰ τυπικὰ ποὺ προέρχονται ἀπὸ τὰ παραπάνω τυπικά. Μιὰ δεύτερη ἔννοια τοῦ τυπικοῦ εἶναι αὐτὴ τῆς συνολικῆς λειτουργικῆς παραδόσεως ποὺ κάθε ἕνα ἀπὸ αὐτὰ τὰ βιβλία, μὲ τρόπο ἐλλιπή, παρουσιάζει». Ἕνα λοιπὸν τὸ τυπικὸν καί, ἐν ταυτῷ, πολλά. Μὲ τὴ μελέτη τῆς χειρογράφου παραδόσεως καὶ τῶν ἐντύπων ἐκδόσεων τοῦ Τυπικοῦ, ἐπαληθεύεται ἐκ νέου ἡ παρατήρηση τοῦ Νίκωνος τοῦ Μαυρορείτη, ὅτι δηλαδή, «ἕνα τὸ ἄλλο οὐκ ἰσάζει». Τὸ τυπικὸν ἐν τέλει δὲν εἶναι «νόμος» τῆς λατρείας, ὅπως μὲ μία δόση ὑπερβολῆς τιτλοφορεῖτο τὸ βιβλίο στὴ σλαβονικὴ παράδοση. Δὲν εἶναι τὸ Δευτερονόμιον τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Χριστοῦ, ἤτοι τῆς κοινωνίας τῆς χάριτος. Τὸ τυπικόν, ἀντιθέτως, εἶναι ὁ «τύπος» τῆς λατρείας, δηλαδὴ ἕνα χρηστικὸ ἐγχειρίδιο παραδειγμάτων ἢ λύσεων «εἰς τὰ ἀπορούμενα τοῦ τυπικοῦ», μέσα ἀπὸ τὸ ὁποῖο παρέχεται ἕνα ὅραμα περὶ τῆς λατρείας. Προτιμητέος λοιπὸν ὁ ἔτερος σλαβονικὸς τίτλος τοῦ βιβλίου, «ὁ ὀφθαλμὸς τῆς Ἐκκλησίας (Око Церковное-Oko tserkovnoe)». Τὸ τυπικὸ «ἐνδύεται» τοὺς δερματίνους

18 18 ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΝΑΣΣΗ χιτῶνες τόπου καὶ χρόνου, ὥστε νὰ καταστεῖ ἡ νύμφη τοῦ Χριστοῦ «ἐν ἰματισμῷ διαχρύσῳ περιβεβλημένη, πεποικιλμένη» (Ψαλμ. μδ 10). Ἡ δυνατότητα ποὺ ἔχει νὰ προσαρμόζεται σὲ διαφόρους τόπους, χρόνους, συνθῆκες, πολιτισμούς, λαοὺς καὶ γλῶσσες καὶ νὰ διατηρεῖ τὴ συνοχὴ μιᾶς ἑνιαίας λειτουργικῆς παραδόσεως εἶναι καὶ τὸ μεγαλεῖο τοῦ βυζαντινοῦ λειτουργικοῦ τύπου. Μετὰ τὴν ἐπικράτηση ἑνιαίας λειτουργικῆς τάξεως στὴν Ἐκκλησία, ἡ λατρεία ὁμογενοποιεῖται ἔτι περαιτέρω μὲ τὶς ἔντυπες ἐκδόσεις τοῦ Τυπικοῦ τοῦ ἁγίου Σάβα (πρώτη ἔντυπη ἔκδοση ἔγινε τὸ 1545 καὶ τελευταία τὸ 1771). Τὴν ἐποχὴ ἐκείνη λειτουργεῖ ἀκόμη ὁ θεσμὸς τοῦ χειρογράφου καὶ τῶν σημειώσεων. Ἐν τῷ μεταξύ, περὶ τὰ τέλη τοῦ 18ου αἰῶνος καὶ τὶς ἀρχὲς τοῦ 19ου παρουσιάζεται στὴν Κωνσταντινούπολη μιὰ τάση καταγραφῆς τοῦ τυπικοῦ τῶν ἐνοριῶν. Γίνεται δηλαδὴ μιὰ προσπάθεια κωδικοποιήσεως τῶν διαφορῶν τῆς ἐνοριακῆς πράξης ἀπὸ τὴν καθαρὰ μοναστηριακὴ πράξη. Ἔστι σταδιακὰ φτάνουμε στὴν πιὸ πρόσφατη «περιβολὴ» τοῦ τυπικοῦ. Πρόκειται ἀσφαλῶς περὶ τῶν συγχρόνων τυπικῶν τῆς Κωνσταντινουπόλεως, τοῦ Τυπικοῦ δηλαδὴ τῶν πρωτοψαλτῶν τῆς Μεγάλης τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησίας Κωνσταντίνου Βυζαντίου (1838) καὶ Γεωργίου Βιολάκη (1888), τὸ λεγόμενο Τ.Μ.Ε. Τὰ τυπικὰ αὐτὰ ἀποτελοῦν μία νέα ἐναρμόνιση τοῦ τυπικοῦ στὶς ἀνάγκες καὶ τὶς ἐλλείψεις τῆς ἐποχῆς ἐκείνης καὶ στὰ δεδομένα τῶν ἐνοριακῶν ναῶν. Παρὰ τὶς περὶ τοῦ ἀντιθέτου γνῶμες καὶ πρακτικές, μὲ τὶς ἐκδόσεις αὐτὲς δὲν εἰσάγεται στὴν ἱστορία τοῦ τυπικοῦ ὁ ἰσοπεδωτικὸς ὁδοστρωτήρας τῆς ὑποτιθέμενης λειτουργικῆς ὁμοιομορφίας. Κάτι τέτοιο ἄλλωστε θὰ ἀποτελοῦσε σκιῶδες, κακότεχνο καὶ ἄψυχο ἀντίγραφο τῆς «μυστικῆς εἰκόνας» τῆς οὐρανίου λειτουργίας. Ἀντιθέτως, τὰ σύγχρονα τυπικὰ Κωνσταντίνου καὶ Βιολάκη εἶναι νέα βιβλία ποὺ παρουσιάζουν «μὲ τρόπο ἐλλιπῆ», πλὴν ὅμως αὐθεντικό, «τὴ συνολικὴ λειτουργικὴ παράδοση» τῆς Ἐκκλησίας, καὶ μάλιστα ὅπως αὐτὴ ἔγινε γνωστὴ στὴν ζωὴ τῆς Μεγάλης Ἐκκλησίας Κωνσταντινουπόλεως σὲ δίσεκτους χρόνους. Γράφει χαρακτηριστι κῶς ὁ Κωνσταναντῖνος στὸν πρόλογο τῆς δευτέρας ἐκδόσεως τοῦ τυπικοῦ του τὸ 1851 (σ. ιδ ): «Τὸ γοῦν ἡμέτερον τυπικόν, εἰ καὶ μηδόλως ἦν ἐπιβεβλημένον μηδεμιᾷ τῶν ἁγίων τοῦ Θεοῦ ἐκκλησιῶν, ὡς κύριον καὶ κανονικόν, ἀλλ ἐξῆν τοῖς ἱεροῖς μάλιστα μοναστηρίοις χρῆσθαι καὶ πάλιν ἀπαρασα

19 ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΣΥΝΟΨΗ ΤΟΥ ΤΥΠΙΚΟΥ 19 λεύτως τὸ ἀρχαῖον αὐτῶν κτητορικὸν τυπικόν τοῖς γε μὴν ἀγνοοῦσιν καὶ ἐξαποροῦσιν ἐπὶ τῶν δυσχερεστέρων συμπτώσεων πολλὴν προσήνεγκε βοήθειαν καὶ ὁδηγίαν, διδάσκον τὴν ἐν τοῖς τοιούτοις πρᾶξιν τῆς Μεγάλης Ἐκκλησίας καὶ τὰς γνώμας τῶν ἁγιωτάτων πατριαρχῶν». Εἶναι, λοιπόν, σαφὴς ὁ σκοπὸς τῆς πρωτοβουλίας. Στοχεύει στὸ νὰ κοινοποιήσει τὴ λειτουργικὴ πράξη τῆς Μεγάλης Ἐκκλησίας, ὡς πρὸς τὴν τέλεση τῆς ἐκκλησιαστικῆς ἀκολου θίας, καὶ τὶς γνῶμες τῶν πατριαρχῶν ἐπὶ θεμάτων τυπικοῦ σὲ εὐρύτερη ἐκκλη σιαστικὴ βάση. Ὁ σκοπὸς εἶναι παιδαγωγικὸς καὶ ἐπικουρικός. Γιὰ αὐτὸν τὸν λόγο προσφέρει καὶ ἐκ νέου τὴν ἔκδοσή του, «πάσαις ταῖς ἱεραῖς τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησίαις, ὅσαι μὴ ἔχωσι πρόχειρον τὴν τοῦ μεγάλου τυπικοῦ ὁδηγίαν, μηδὲ ἴδιον αὐτῶν κτητορικὸν τυπικόν». Ἐν συνόψει, εἶναι δυνατὸν νὰ ὑποστηρίξουμε ὅτι τὸ τυπικὸν τῆς Ἐκκλησίας ἦταν καὶ προϊὸν διαδοχικῶν ἱστορικῶν περιστάσεων, ἐπιδρομῶν, ξένων κατακτήσεων καὶ συγκρούσεων (βλ. περσικὲς καὶ ἀραβικὲς ἐπιδρομές, εἰκονομα χία, Δ Σταυροφορία, ἡσυχαστικὴ ἔριδα, ὀθωμανικὸς ζυγός), καθὼς καὶ λειτουργικῶν καὶ θεολογικῶν διεργασιῶν. Τὸ τυπικὸν εἶναι κόσμημα τῆς Ἐκκλησίας ἀλλὰ καὶ σταυρὸς μαρτυ ρικός, Γεθσημανῆ καὶ Γολγοθᾶς. Εἶναι καὶ ἔξοδος «εἰς ὄρος ἁγιάσματος» τοῦ Ὑψίστου (Ψαλμ. οζ 54), ὅπου ἀποκαλύπτεται ἡ ἐπαγγελία τοῦ Χριστοῦ «Ἐν τῷ κόσμῳ θλῖψιν ἕξετε ἀλλὰ θαρσεῖτε, ἐγὼ νενίκηκα τὸν κόσμον» (Ἰω. ιϛ 33). Μὲ τὸ τυπικὸ ἡ Ἐκκλησία εἰσέρχεται «εἰς τὸ ταμιεῖον» αὐτῆς, ὅπου τηρεῖ τὴν καινὴ ἐντολὴ τῆς «ἐν τῷ κρυπτῷ» προσευχῆς εἰς τὸν Πατέρα (Ματθ. ϛ 6). Στὸ πλαίσιο αὐτό, ἡ ἐρώτηση τῶν Ἰωάννου Μόσχου καὶ Σωφρονίου Ἱεροσολύμων πρὸς τὸν Νεῖλο τὸν Σιναΐτη, «Διατί, ἀββᾶ, οὐ φυλάττετε τὴν τάξιν τῆς καθολικῆς καὶ ἀποστο λικῆς ἐκκλησίας;», ἀκυρώνεται ὡς ἀνυπόστατος. Βεβαίως, μὲ διάφορες προφά σεις, ποὺ σχετίζονται μὲ τὴν ὑποτιθέμενη μὴ ἐπακριβῆ καὶ πιστὴ τηρήση τῶν διατάξεων τοῦ τυπικοῦ, ἡ ἐρώτηση αὐτὴ συχνάκις ἐπαναδιατυπώνεται. Προσφάτως, στὴ θέση τοῦ ἐρωτηθέντος ἀββᾶ Νείλου εὑρέθη ἕνας σύγχρονος Σωφρόνιος, ὁ μακαριστὸς γέροντα τῆς μονῆς τοῦ τιμίου Προδρόμου στὸ Ἔσσεξ τῆς Ἀγγλίας. Τὸν ἐρώτησε κάποτε ἀδελφὸς τῆς μονῆς, «Τί ἀπάντηση νὰ δώσουμε σὲ κάποιον ποὺ μᾶς ἐρωτᾶ τί τυπικὸ ἔχουμε;». Ὁ μακαριστὸς γέροντας, ἀφοῦ ἐξέθεσε διὰ πολλῶν τοὺς σχετικοὺς

20 20 ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΝΑΣΣΗ προβληματισμούς, συμπερασματικῶς ἀποκρίθηκε «Σὲ ὅσους ρωτᾶνε γιὰ τὸ τυπικό μας, μπορεῖτε νὰ τοὺς πεῖτε ὅτι γιὰ μᾶς τυπικὸ εἶναι τὸ Εὐαγγέλιο, οἱ ἐντολὲς τοῦ Χριστοῦ». Σὲ αὐτὲς τὶς ἐντολὲς ὅλα τὰ μέλη τῆς Ἐκκλησίας ὀφείλουν νὰ συστοιχοῦνται, γιὰ νὰ ὑπάρχει ἡ ἑνότητα τῆς ἀγάπης τοῦ Χριστοῦ.

21 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 21 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΤΟΥΣ ΙΕΡΟΨΑΛΤΑΣ Οἱ ἱεροψάλται, ὡς διάκονοι τῆς θείας λατρείας καὶ τῆς λατρευούσης κοινότητος, εἶναι οἱ στενοὶ συνεργάται τῶν ἱερέων εἰς τὴν τέλεσιν τῶν ἱερῶν ἀκολουθιῶν. Κατὰ ταῦτα ὀφείλουν νὰ προσέρχωνται ἐγκαίρως εἰς τὸν ἱερὸν ναὸν καὶ νὰ τηροῦν ἀπαρεγκλίτως τὰς εἰς αὐτοὺς ἀφορῶσας ὁδηγίας τῆς «Περὶ ἐκκλησιαστικῆς εὐταξίας» ἀρχιεπισκοπικῆς ἐγκυκλίου, τῆς ὁποίας τὸ σχετικὸν μὲ τοὺς ἱεροψάλτας ἀπόσπασμα ἔχει ὡς ἀκολούθως «Οἱ ἱεροψάλται ὀφείλουσι νὰ παρευρίσκωνται ἀμφότεροι κατὰ τὰς ἱερὰς ἀκολουθίας τοῦ Ἑσπερινοῦ καὶ τοῦ Ὄρθρου καὶ κατὰ τὰς λειτουργίας τῶν Κυριακῶν, τῶν δεσποτικῶν καὶ θεομητορικῶν ἑορτῶν, ὡς καὶ τῶν ἑορταζομένων ἁγίων (Ἰανουαρίου 1, 5, 6, 7 καὶ 30. Φεβρουαρίου 2. Μαρτίου 25. Ἀπριλίου 23. Μαΐου 21. Ἰουνίου 11, 29 καὶ 30. Ἰουλίου 27. Αὐγούστου 6 καὶ 15. Σεπτεμβρίου 8 καὶ 14. Ὀκτωβρίου 26. Νοεμβρίου 8, 21 καὶ 30. Δεκεμβρίου 6, 12, 24, 25 καὶ 26), κατὰ τὰς ἀκολουθίας τῆς Αʹ ἑβδομάδος τῆς Μεγάλης Τεσσαρακοστῆς, κατὰ τὰς ἀκολουθίας τῶν Χαιρετισμῶν τῆς Θεοτόκου, κατὰ τὴν ἀκολουθίαν τοῦ Μεγάλου Κανόνος, κατὰ τὰς ἀκολουθίας τῆς Μεγάλης Ἑβδομάδος (πρωῒ καὶ ἑσπέρας), τὴν Δευτέραν καὶ Παρασκευὴν τῆς Διακαινησίμου, τὴν Πέμπτην τῆς Ἀναλήψεως, τὴν Δευτέραν τοῦ Ἁγίου Πνεύματος καὶ κατὰ τὰς πανηγύρεις τῶν ναῶν. Ἐάν, ἕνεκα λόγου εὐλόγου, κωλύηται νὰ παρίσταται ἱεροψάλτης κατὰ τὰς ὡς ἄνω ἀκολουθίας καὶ λειτουργίας, δύναται νὰ ὁρίζῃ κατάλληλον ἀναπληρωτήν». Προτρέπονται περαιτέρω οἱ κληρικοὶ καὶ οἱ ἱεροψάλται νὰ μελετοῦν μετὰ ἰδιαιτέρας προσοχῆς, πρὸ τῆς ἐνάρξεως τῶν ἱερῶν ἀκολουθιῶν, τὰς τυπικὰς διατάξεις, αἱ ὁποῖαι καταγράφον ται εἰς τὸν ἀνὰ χεῖρας τόμον.

22 22 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΣΤΙΧΟΙ ΠΡΟΤΑΣΣΟΜΕΝΟΙ ΤΩΝ ΤΡΟΠΑΡΙΩΝ α) Εἰς τὸ «Κύριε, ἐκέκραξα» Εἰς τὸν Ἑσπερινὸν Εἰς στίχους 10 «Ἐξάγαγε ἐκ φυλακῆς τὴν ψυχήν μου, τοῦ ἐξομολογήσασθαι τῷ ὀνόματί σου». «Ἐμὲ ὑπομενοῦσι δίκαιοι, ἕως οὗ ἀνταποδῷς μοι». Εἰς στίχους 8 «Ἐκ βαθέων ἐκέκραξά σοι, Κύριε Κύριε, εἰσάκουσον τῆς φωνῆς μου». «Γεννηθήτω τὰ ὦτά σου προσέχοντα εἰς τὴν φωνὴν τῆς δεήσεώς μου». Εἰς στίχους 6 «Ἐὰν ἀνομίας παρατηρήσῃς Κύριε, Κύριε, τίς ὑποστήσεται; ὅτι παρὰ σοὶ ὁ ἱλασμός ἐστιν». «Ἕνεκεν τοῦ ὀνόματός σου ὑπέμεινά σε, Κύριε ὑπέμεινεν ἡ ψυχή μου εἰς τὸν λόγον σου ἤλπισεν ἡ ψυχή μου ἐπὶ τὸν Κύριον». Εἰς στίχους 4 «Ἀπὸ φυλακῆς πρωΐας μέχρι νυκτός, ἀπὸ φυλακῆς πρωΐας ἐλπισάτω Ἰσραὴλ ἐπὶ τὸν Κύριον». «Ὅτι παρὰ τῷ Κυρίῳ τὸ ἔλεος καὶ πολλὴ παρ αὐτῷ λύτρωσις καὶ αὐτὸς λυτρώσεται τὸν Ἰσραὴλ ἐκ πασῶν τῶν ἀνομιῶν αὐτοῦ». «Αἰνεῖτε τὸν Κύριον πάντα τὰ ἔθνη, ἐπαινέσατε αὐτὸν πάντες οἱ λαοί». «Ὅτι ἐκραταιώθη τὸ ἔλεος αὐτοῦ ἐφ ἡμᾶς καὶ ἡ ἀλήθεια τοῦ Κυρίου μένει εἰς τὸν αἰῶνα». β) Εἰς τὰ Ἀπόστιχα τοῦ Σαββάτου Τὸ α Ἀπόστιχον ψάλλεται ἄνευ στίχου. Εἰς τὸ β : «Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν εὐπρέπειαν ἐνεδύσατο ἐνεδύσατο Κύριος δύναμιν καὶ περιεζώσατο». Εἰς τὸ γ : «Καὶ γὰρ ἐστερέωσε τὴν οἰκουμένην, ἥτις οὐ σαλευθήσεται». Εἰς τὸ δ : «Τῷ οἴκῳ σου πρέπει ἁγίασμα, Κύριε, εἰς μακρότητα ἡμερῶν».

23 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 23 Εἰς τὸν Ὄρθρον α) Εἰς τὴν «Τιμιωτέραν» (ᾨδὴ τῆς Θεοτόκου) «Μεγαλύνει ἡ ψυχή μου τὸν Κύριον καὶ ἠγαλλίασε τὸ πνεῦμά μου ἐπὶ τῷ Θεῷ τῷ σωτῆρί μου». «Τὴν τιμιωτέραν τῶν Χερουβὶμ καὶ ἐνδοξοτέραν ἀσυγκρίτως τῶν Σεραφίμ, τὴν ἀδιαφθόρως Θεὸν Λόγον τεκοῦσαν, τὴν ὄντως Θεοτόκον, σὲ μεγαλύνομεν». «Ὅτι ἐπέβλεψεν ἐπὶ τὴν ταπείνωσιν τῆς δούλης αὐτοῦ ἰδοὺ γὰρ ἀπὸ τοῦ νῦν μακαριοῦσί με πᾶσαι αἱ γενεαί». «Τὴν τιμιωτέραν τῶν Χερουβίμ». «Ὅτι ἐποίησέ μοι μεγαλεῖα ὁ δυνατός, καὶ ἅγιον τὸ ὄνομα αὐτοῦ, καὶ τὸ ἔλεος αὐτοῦ εἰς γενεὰν καὶ γενεὰν τοῖς φοβουμένοις αὐτόν». «Τὴν τιμιωτέραν τῶν Χερουβίμ». «Ἐποίησε κράτος ἐν βραχίονι αὐτοῦ διεσκόρπισεν ὑπερηφάνους διανοίᾳ καρδίας αὐτῶν». «Τὴν τιμιωτέραν τῶν Χερουβίμ». «Καθεῖλε δυνάστας ἀπὸ θρόνων καὶ ὕψωσε ταπεινούς πεινῶντας ἐνέπλησεν ἀγαθῶν καὶ πλουτοῦντας ἐξαπέστειλε κενούς». «Τὴν τιμιωτέραν τῶν Χερουβίμ». «Ἀντελάβετο Ἰσραὴλ παιδὸς αὐτοῦ, μνησθῆναι ἐλέους, καθὼς ἐλάλησε πρὸς τοὺς πατέρας ἡμῶν, τῷ Ἀβραὰμ καὶ τῷ σπέρματι αὐτοὺ ἕως αἰῶνος». «Τὴν τιμιωτέραν τῶν Χερουβίμ». β) Εἰς τοὺς Αἴνους Εἰς στίχους 8 (ἐν Κυριακῇ) ἢ 6 (ἐν καθημερινῇ). «Τοῦ ποιῆσαι ἐν αὐτοῖς κρῖμα ἔγγραπτον, δόξα αὕτη ἔσται πᾶσι τοῖς ὁσίοις αὐτοῦ». «Αἰνεῖτε τὸν Θεὸν ἐν τοῖς ἁγίοις αὐτοῦ αἰνεῖτε αὐτὸν ἐν στερεώματι τῆς δυνάμεως αὐτοῦ». Εἰς στίχους 4. «Αἰνεῖτε αὐτὸν ἐπὶ ταῖς δυναστείαις αὐτοῦ αἰνεῖτε αὐτὸν κατὰ τὸ πλῆθος τῆς μεγαλωσύνης αὐτοῦ».

24 24 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ «Αἰνεῖτε αὐτὸν ἐν ἤχῳ σάλπιγγος αἰνεῖτε αὐτὸν ἐν ψαλτηρίῳ καὶ κιθάρᾳ». «Αἰνεῖτε αὐτὸν ἐν τυμπάνῳ καὶ χορῷ αἰνεῖτε αὐτὸν ἐν χορδαῖς καὶ ὀργάνῳ». «Αἰνεῖτε αὐτὸν ἐν κυμβάλοις εὐήχοις αἰνεῖτε αὐτὸν ἐκ κυμβάλοις ἀλαλα γμοῦ, πᾶσα πνοὴ αἰνεσάτω τὸν Κύριον». Ἐν Κυριακῇ, πρὸ τοῦ 7ου καὶ 8ου ἀναστασίμου στιχηροῦ, προστίθενται καὶ οἱ ἑξῆς «Ἀναστήθι, Κύριε, ὁ Θεός μου ὑψωθήτω ἡ χείρ σου, μὴ ἐπιλάθῃ τῶν πενήτων σου εἰς τέλος». «Ἐξομολογήσομαί σοι, Κύριε, ἐν ὅλῃ καρδίᾳ μου διηγήσομαι πάν τα τὰ θαυ μάσιά σου». Ὅταν ὅμως ἐν Κυριακῇ ψάλλωνται καὶ τροπάρια ἑορτῆς τινὸς ἢ ἁγίου, τότε παραλείπονται οἱ ἀνωτέρω δύο τελευταῖοι στίχοι «Ἀνάστηθι, Κύριε» καί «Ἐξομολογήσομαί σοι, Κύριε», καὶ ἀντ αὐτῶν λέγονται οἱ ἐν τοῖς ἀποστίχοις τοῦ Ἑσπερινοῦ στίχοι τῆς ἑορτῆς ἢ τοῦ ἁγίου. Ἐλλείψει δὲ τούτων, λέγονται οἱ ἑξῆς Εἰς μνήμας ἀποστόλων «Εἰς πᾶσαν τὴν γῆν ἐξῆλθεν ὁ φθόγγος αὐτοῦ (ἢ αὐτῶν), καὶ εἰς τὰ πέρατα τῆς οἰκουμένης τὰ ῥήματα αὐτοῦ (ἢ αὐτῶν)». «Οἱ οὐρανοὶ διηγοῦνται δόξαν Θεοῦ, ποίησιν δὲ χειρῶν αὐτοῦ ἀναγγέλλει τὸ στερέωμα». Εἰς μνήμας ἱεραρχῶν «Τὸ στόμα μου λαλήσει σοφίαν καὶ ἡ μελέτη τῆς καρδίας μου σύνεσιν». «Οἱ ἱερεῖς σου, Κύριε, ἐνδύσονται δικαιοσύνην καὶ οἱ ὅσιοί σου ἀγαλλιάσονται». Ἄλλος «Στόμα δικαίου μελετήσει σοφίαν, καὶ ἡ γλῶσσα αὐτοῦ λαλήσει κρίσιν». Εἰς μνήμας μεγαλομαρτύρων «Δίκαιος ὡς φοῖνιξ ἀνθήσει, καὶ ὡσεὶ κέδρος ἡ ἐν τῷ Λιβάνῳ πλυθηνθήσεται».

25 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 25 «Πεφυτευμένος ἐν τῷ οἴκῳ Κυρίου, ἐν ταῖς αὐλαῖς τοῦ Θεοῦ ἡμῶν ἐξανθήσει». Εἰς μνήμας μαρτύρων «Θαυμαστὸς ὁ Θεὸς ἐν τοῖς ἁγίοις αὐτοῦ». «Τοῖς ἁγίοις τοῖς ἐν τῇ γῇ αὐτοῦ ἐθαυμάστωσεν ὁ Κύριος, πάντα τὰ θελήματα αὐτοῦ ἐν αὐτοῖς». Εἰς μνήμας ὁσίων ἀνδρῶν «Μακάριος ἀνὴρ ὁ φοβούμενος τὸν Κύριον, ἐν ταῖς ἐντολαῖς αὐτοῦ θελήσει σφόδρα». «Τίμιος ἐναντίον Κυρίου ὁ θάνατος τοῦ ὁσίου αὐτοῦ». Εἰς μνήμας ὁσίων ἢ μαρτύρων γυναικῶν «Ὑπομένων ὑπέμεινα τὸν Κυριον, καὶ προσέσχε μοι καὶ εἰσήκουσε τῆς δεήσεώς μου». «Ἔστησεν ἐπὶ πέτραν τοὺς πόδας μου καὶ κατηύθυνε τὰ διαβήματά μου». Η Λιτη Ἐὰν ὑπάρχῃ λιτή, μετὰ τὰ πληρωτικὰ καὶ τὴν ἐκφώνησιν «Εἴη τὸ κράτος τῆς βασιλείας σου», γίνεται λιτανεία πέριξ τοῦ ναοῦ, ψαλλομένων τῶν ἰδιομέλων τῆς λιτῆς. Ἐπανερχομένη αὕτη εἰς τὸν ναὸν (ἢ εἴς τινας κοινότητας πρὸ τῆς δυτικῆς εἰσόδου τοῦ ναοῦ), ὁ διάκονος (ἢ ἐλλείψει αὐτοῦ ὁ ἱερεὺς) ἐκφωνεῖ τὸ «Σῶσον, ὁ Θεός, τὸν λαόν σου» καὶ τὰς λοιπὰς δεήσεις ὡς συνήθως. Μετὰ τὴν εὐχὴν «Δέσποτα πολυέλεε», τοῦ κλήρου καὶ τοῦ λαοῦ ἀσπαζομένου τὴν ἱερὰν εἰκόνα τῆς ἑορτῆς ἢ τοῦ ἑορταζομένου ἁγίου, οἱ χοροὶ ψάλλουν τὰ τροπάρια Ἦχος β. Πρόσδεξαι, Κύριε, τὴν δέησιν ἡμῶν τῶν ἁμαρτωλῶν, ὡς προσεδέξω Ἄβελ τὰ δῶρα, Ἀβραὰμ τὴν θυσίαν καὶ Πέτρου τὴν μετάνοιαν, τοῦ τελώνου τὸν στεναγμὸν καὶ τῆς πόρνης τὰ δάκρυα, τῶν μυροφόρων γυναικῶν τὰ θυμιάματα, τοῦ λῃστοῦ τὴν ὁμολογίαν, τὴν ἐπὶ τοῦ Σταυροῦ, καὶ ἐπάκουσον ἡμῶν δεομένων σου. Τῆς ὀργῆς σου τὴν ἀγανάκτησιν εἰς εἰρήνην μετάβαλε καὶ σῶσον τὸν κόσμον σου, μόνε ἀγαθὲ καὶ φιλάνθρωπε.

26 26 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ Χαῖρε Μαρία Θεοτόκε, ὁ ναὸς ὁ ἀκατάλυτος, μᾶλλον δὲ ὁ ἅγιος καθὼς βοᾷ ὁ προφήτης, ἅγιος ὁ ναός σου, θαυμαστὸς ἐν δικαιοσύνῃ. Τὴν πᾶσαν ἐλπίδα μου εἰς σὲ ἀνατίθημι, Μῆτερ τοῦ Θεοῦ, φύλαξόν με ὑπὸ τὴν σκέπην σου. Ἀκολούθως ψάλλονται τὰ ἀπόστιχα τοῦ Ἑσπερινοῦ. Η Αρτοκλασία Ἐὰν θὰ τελεσθῇ ἀρτοκλασία, μετὰ τὰ ἀπολυτίκια, ἐξέρχονται οἱ ἱερεῖς τοῦ ἱεροῦ βήματος καὶ ὁ πρῶτος τῇ τάξει, κρατῶν τὸν θυμιατόν, ψάλλει τὸ τροπάριον «Θεοτόκε Παρθένε» κύκλῳ τοῦ τετραποδίου, ὅπου οἱ ἄρτοι. Ἀκολούθως λέγει τὴν εὐχὴν τῶν ἄρτων καὶ ψάλλεται τὸ «Πλούσιοι ἐπτώχευσαν», τὸ ὁποῖον ἐπαναλαμβάνεται ὑπὸ τῶν χορῶν δίς. Εἶτα λέγει τὴν εὐχὴν τῶν κολλύβων (ἐὰν ὑπάρχουν) καὶ οἱ χοροὶ ψάλλουν τὸ «Εἴη τὸ ὄνομα» ἐκ γ. Η τάξις τοῦ Εν Κυριακῇ Εωθινοῦ Εὐαγγελίου Διὰ τοῦ ὅρου «Ἡ τάξις τοῦ ἑωθινοῦ Εὐαγγελίου», ἐννοοῦμεν τὴν ἀκόλουθον διάταξιν: μετὰ τὸ προκείμενον τῶν ἀναβαθμῶν, ὁ διάκονος ἐκφωνεῖ «Τοῦ Κυρίου δεηθῶμεν». Ὁ ἱερεύς «Ὅτι ἅγιος εἶ ὁ Θεὸς ἡμῶν καὶ ἐν ἁγίοις ἐπαναπαύῃ». Οἱ χοροὶ τὸ «Πᾶσα πνοὴ αἰνεσάτω τὸν Κύριον» (τρίς). Ὁ διάκονος «Καὶ ὑπὲρ τοῦ καταξιωθῆναι ἡμᾶς, Σοφία ὀρθοί ἀκούσωμεν». Ὁ ἱερεύς «Εἰρήνη πᾶσι. Ἐκ τοῦ κατὰ ( ) ἁγίου Εὐαγγελίου τὸ ἀνάγνωσμα». Ὁ διάκονος «Πρόσχωμεν». Ὁ ἱερεύς, ἱστάμενος δεξιᾷ τῆς ἁγίας Τραπέζης, ἀναγινώσκει τὸ ἐνδιάτακτον ἑωθινὸν Εὐαγγέλιον. Μετὰ τὸ «Δόξα σοι, Κύριε, δόξα σοι» καὶ τὸ «Ἀνάστασιν Χριστοῦ θεασάμενοι», ψάλλεται ἐναλλὰξ κατὰ στίχον ὑπὸ τῶν χορῶν ὁ ν ψαλμός. Ψαλλομένου τοῦ στίχου «Ἰδοὺ γὰρ ἀλήθειαν ἠγάπησας», ὁ ἱερεὺς φέρει τὸ ἱερὸν Εὐαγγέλιον εἰς τὸ μέσον τοῦ ναοῦ καὶ προσφέρει τοῦτο πρὸς προσκύνησιν εἰς τοὺς πιστούς. Μετὰ τὸ πέρας τοῦ ν ψαλμοῦ, ὁ δεξιὸς χορός «Δόξα. Ταῖς τῶν ἀποστόλων», ὁ ἀριστερός «Καὶ νῦν. Ταῖς τῆς Θεοτόκου» καὶ αὖθις ὁ δεξιός «Ἐλέησόν με, ὁ Θεός. Ἀναστὰς ὁ Ἰησοῦς». (Ἐν δὲ ταῖς Κυριακαῖς τοῦ Τριῳδίου, ὁ δεξιὸς χορός «Δόξα. Τῆς μετανοίας», ὁ ἀριστερός «Καὶ νῦν. Τῆς σωτηρίας» καὶ ὁ δεξιός «Ἐλέησόν με, ὁ Θεὸς, Τὰ πλήθη τῶν πεπραγμένων»).

27 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 27 Εἶτα ὁ διάκονος «Σῶσον, ὁ Θεός, τὸν λαόν σου» καὶ ὁ ἱερεύς «Ἐλέει καὶ οἰκτιρμοῖς». Διπλαῖ καταβασίαι Αἱ διπλαῖ καταβασίαι ψάλλονται κατὰ τὸν ἀκόλουθον τρόπον ᾨδὴ α πεζή: δεξιὸς χορός. ᾨδὴ α ἰαμβική: ἀριστερὸς χορός. ᾨδὴ γ πεζή: δεξιὸς χορός. ᾨδὴ γ ἰαμβική: ἀριστερὸς χορός, τὸ τέλος ὁ δεξιός. ᾨδὴ δ πεζή: ἀριστερὸς χορός. ᾨδὴ δ ἰαμβική: δεξιὸς χορός, τὸ τέλος ὁ ἀριστερός. ᾨδὴ ε πεζή: δεξιὸς χορός. ᾨδὴ ε ἰαμβική: ἀριστερὸς χορός, τὸ τέλος ὁ δεξιός. ᾨδὴ Ϛ πεζή: ἀριστερὸς χορός. ᾨδὴ Ϛ ἰαμβική: δεξιὸς χορός, τὸ τέλος ὁ ἀριστερός. ᾨδὴ ζ πεζή: δεξιὸς χορός. ᾨδὴ ζ ἰαμβική: ἀριστερὸς χορός, τὸ τέλος ὁ δεξιός. ᾨδὴ η πεζή: ἀριστερὸς χορός. ᾨδὴ η ἰαμβική: δεξιὸς χορός. ᾨδὴ θ πεζή: δεξιὸς χορός. ᾨδὴ θ ἰαμβική: ἀριστερὸς χορός. ΤΑ Εν Κυριακῇ Εξαποστειλάρια Καθ ὅλας τὰς Κυριακὰς τοῦ ἐνιαυτοῦ (ἐκτὸς τῆς Κυριακῆς τοῦ Πάσχα καὶ ἐφ ὅσον δὲν συμίπτει ἐν Κυριακῇ δεσποτικὴ ἑορτή), πρὸ τῶν ἀναστασίμων ἐξαποστειλαρίων ψάλλεται πάντοτε τό «Ἅγιος Κύριος ὁ Θεὸς ἡμῶν» ὡς ἑξῆς Ὁ α χορός «Ἅγιος Κύριος ὁ Θεὸς ἡμῶν». Ὁ β χορός «Ἅγιος Κύριος ὁ Θεὸς ἡμῶν». Ὁ α χορός «Ἅγιος Κύριος ὁ Θεὸς ἡμῶν. Ὑψοῦτε Κύριον τὸν Θεὸν ἡμῶν καὶ προσκυνεῖτε τῷ ὑποποδίῳ τῶν ποδῶν αὐτοῦ». Ὁ β χορός «Ὅτι ἅγιός ἐστιν». ΤΑ ΑΝΤΙΦΩΝΑ ΜΕΤΑ ΤΩΝ ΣΤΙΧΩΝ ΑΥΤΩΝ Κατὰ τὰς ἐπισήμους ἀγρυπνίας τῶν δεσποτικῶν καὶ θεομητορικῶν ἑορτῶν ἢ τῶν μεγάλων ἁγίων, καθὼς καὶ κατὰ τὴν κυριώνυμον ἡμέραν τῆς δεσποτικῆς Κυριακῆς, συμφώνως πρὸς τὰς προβλέψεις τοῦ Τυπικοῦ, δύνανται νὰ ψαλῶσιν τὰ λεγόμενα «Τυπικά», ἤτοι οἱ ψαλμοὶ ρβ καὶ ρμε, στιχολογούμενοι, μετὰ τῶν μακαρισμῶν καὶ τῶν προβλεπομένων τροπαρίων αὐτῶν εἰς τὴν Παρακλητικὴν διὰ τὰς Κυριακάς, καὶ εἰς τὰ Μηναῖα

28 28 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ διὰ τὰς ὑπολοίπους ἑορτὰς (τροπάρια γ καὶ Ϛ ᾠδῆς τῶν ἀντιστοίχων κανόνων). Ὅταν ψάλλωνται ἀντίφωνα, διὰ τὰς μὲν δεσποτικὰς καὶ θεομητορικὰς ἑορτάς, ὑπάρχουσιν εἰς τὰ Μηναῖα πλήρεις οἱ στίχοι αὐτῶν μετὰ τῶν ἐφυμνίων. Κατὰ τὴν θείαν Λειτουργίαν ὅμως τῆς Κυριακῆς ἐπεκράτησεν λανθασμένως καὶ παρατύπως ἡ ἀτυχὴς μεῖξις στίχων ἐκ τῶν μὴ ψαλλομένων κατὰ τὴν τάξιν «Τυπικῶν» μετὰ τῶν ἐφυμνίων τῶν δύο πρώτων ἀντιφώνων. Δέον ὅπως, διὰ τὴν λειτουργικὴν εὐταξίαν τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας, οἱ στίχοι τῶν τριῶν ἀντιφώνων λαμβάνωνται ἐκ τῶν τριῶν ἀναστασίμων ψαλμῶν (91, 92, 94), οἱ ὁποῖοι εἰς τὸ ἀρχαῖον ᾀσματικὸν τυπικὸν ἐστιχολογοῦντο ὁλόκληροι μετ ἐφυμνίων. Οἱ στίχοι τῶν ἀναστασίμων αὐτῶν ψαλμῶν, μετὰ τῶν ἀντιστοίχων αὐτῶν τελικῶς διαμορφωμένων ἐφυμνίων, ψάλλονται εἰς ὅλας τὰς λειτουργίας, εἴτε ἐν Κυριακῇ εἴτε ἐν καθημερινῇ μετὰ ἑορτῆς, εἴτε ἐν ψιλῇ καθημερινῇ ἄνευ ἑορτῆς. Ἔχουν δὲ ὡς ἑξῆς Α. Ἐν Κυριακῇ ἢ ἐν καθημερινῇ μεθ ἑορτῆς Ἀντίφωνον α Ἦχος β. Ψαλμὸς ϟα (91) Στίχ. «Ἀγαθὸν τὸ ἐξομολογεῖσθαι τῷ Κυρίῳ καὶ ψάλλειν τῷ ὀνόματί σου, Ὕψιστε». «Ταῖς πρεσβείαις τῆς Θεοτόκου, Σῶτερ, σῶσον ἡμᾶς». Στίχ. «Τοῦ ἀναγγέλλειν τὸ πρωῒ τὸ ἔλεός σου καὶ τὴν ἀλήθειάν σου κατὰ νύκτα». «Ταῖς πρεσβείαις τῆς Θεοτόκου». Στίχ. «Ὅτι εὔφρανάς με, Κύριε, ἐν τοῖς ποιήμασί σου, καὶ ἐν τοῖς ἔργοις τῶν χειρῶν σου ἀγαλλιάσομαι». «Ταῖς πρεσβείαις τῆς Θεοτόκου». Στίχ. «Ὅτι εὐθὺς Κύριος ὁ Θεὸς ἡμῶν, καὶ οὐκ ἔστιν ἀδικία ἐν αὐτῷ». «Ταῖς πρεσβείαις τῆς Θεοτόκου». Δόξα, καὶ νῦν. «Ταῖς πρεσβείαις τῆς Θεοτόκου»

29 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 29 Ἀντίφωνον β Ἦχος β. Ψαλμὸς ϟβ (92) Στίχ. «Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν, εὐπρέπειαν ἐνεδύσατο ἐνεδύσατο Κύριος δύναμιν καὶ περιεζώσατο». «Σῶσον ἡμᾶς, Υἱὲ Θεοῦ, ὁ ἀναστὰς ἐκ νεκρῶν (ἢ ἐπὶ μνήμῃ ἑορταζομένου ἁγίου «ὁ ἐν ἁγίοις θαυμαστός»), ψάλλοντάς σοι Ἀλληλούϊα». Στίχ. «Καὶ γὰρ ἐστερέωσε τὴν οἰκουμένην, ἥτις οὐ σαλευθήσεται». «Σῶσον ἡμᾶς, Υἱὲ Θεοῦ». Στίχ. «Θαυμαστοὶ οἱ μετεωρισμοὶ τῆς θαλάσσης, θαυμαστὸς ἐν ὑψηλοῖς ὁ Κύριος». «Σῶσον ἡμᾶς, Υἱὲ Θεοῦ». Στίχ. «Τὰ μαρτύριά σου ἐπιστώθησαν σφόδρα τῷ οἴκῳ σου πρέπει ἁγίασμα, Κύριε, εἰς μακρότητα ἡμερῶν». «Σῶσον ἡμᾶς, Υἱὲ Θεοῦ». Δόξα, καὶ νῦν. «Ὁ μονογενὴς Υἱὸς καὶ Λόγος τοῦ Θεοῦ, ἀθάνατος ὑπάρχων καὶ καταδεξάμενος διὰ τὴν ἡμετέραν σωτηρίαν σαρκωθῆναι ἐκ τῆς ἁγίας Θεοτόκου καὶ ἀειπαρθένου Μαρίας, ἀτρέπτως ἐνανθρωπήσας, σταυρωθείς τε, Χριστὲ ὁ Θεός, θανάτῳ θάνατον πατήσας, εἷς ὢν τῆς «Ἁγίας Τριάδος, συνδοξαζόμενος τῷ Πατρὶ καὶ τῷ ἁγίῳ Πνεύματι, σῶσον ἡμᾶς». Ἀντίφωνον γ Ἦχος ὁ τοῦ ἀπολυτικίου. Ψαλμὸς ϟδ (94) Στίχ. «Δεῦτε ἀγαλλιασώμεθα τῷ Κυρίῳ, ἀλαλάξωμεν τῷ Θεῷ τῷ Σωτῆρι ἡμῶν». Τὸ ἀναστάσιμον ἀπολυτίκιον (ἢ τὸ τοῦ ἁγίου). Στίχ. «Προφθάσωμεν τὸ πρόσωπον αὐτοῦ ἐν ἐξομολογήσει καὶ ἐν ψαλμοῖς ἀλαλάξωμεν αὐτῷ». Τὸ ἀναστάσιμον ἀπολυτίκιον (ἢ τὸ τοῦ ἁγίου). Στίχ. «Ὅτι Θεὸς μέγας Κύριος καὶ βασιλεὺς μέγας ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν». Τὸ ἀναστάσιμον ἀπολυτίκιον (ἢ τὸ τοῦ ἁγίου).

30 30 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ Εἰσοδικὸν «Δεῦτε προσκυνήσωμεν καὶ προσπέσωμεν Χριστῷ. Σῶσον ἡμᾶς, Υἱὲ Θεοῦ, ὁ ἀναστὰς ἐκ νεκρῶν (ἢ ἐπὶ μνήμῃ ἑορταζομένου ἁγίου «ὁ ἐν ἁγίοις θαυμαστός»), ψάλλοντάς σοι Ἀλληλούϊα». Β. Ἐν καθημερινῇ ἄνευ ἑορταζομένου ἁγίου Ἀντίφωνον α Ἦχος β. Ψαλμὸς ϟα (91) Στίχ. «Ἀγαθὸν τὸ ἐξομολογεῖσθαι τῷ Κυρίῳ καὶ ψάλλειν τῷ ὀνόματί σου, Ὕψιστε». «Ταῖς πρεσβείαις τῆς Θεοτόκου, Σῶτερ, σῶσον ἡμᾶς». Στίχ. «Τοῦ ἀναγγέλλειν τὸ πρωῒ τὸ ἔλεός σου καὶ τὴν ἀλήθειάν σου κατὰ νύκτα». «Ταῖς πρεσβείαις τῆς Θεοτόκου». Στίχ. «Ὅτι εὔφρανάς με, Κύριε, ἐν τοῖς ποιήμασί σου, καὶ ἐν τοῖς ἔργοις τῶν χειρῶν σου ἀγαλλιάσομαι». «Ταῖς πρεσβείαις τῆς Θεοτόκου». Στίχ. «Ὅτι εὐθὺς Κύριος ὁ Θεὸς ἡμῶν, καὶ οὐκ ἔστιν ἀδικία ἐν αὐτῷ». «Ταῖς πρεσβείαις τῆς Θεοτόκου». Δόξα, καὶ νῦν. «Ταῖς πρεσβείαις τῆς Θεοτόκου» Ἀντίφωνον β Ἦχος πλ. α. Ψαλμὸς ϟβ (92) Στίχ. «Ὁ Κύριος ἐβασίλευσεν, εὐπρέπειαν ἐνεδύσατο ἐνεδύσατο Κύριος δύναμιν καὶ περιεζώσατο». «Πρεσβείαις τῶν ἁγίων σου σῶσον ἡμᾶς, Κύριε». Στίχ. «Καὶ γὰρ ἐστερέωσε τὴν οἰκουμένην, ἥτις οὐ σαλευθήσεται». «Πρεσβείαις τῶν ἁγίων σου σῶσον ἡμᾶς, Κύριε». Στίχ. «Θαυμαστοὶ οἱ μετεωρισμοὶ τῆς θαλάσσης, θαυμαστὸς ἐν ὑψηλοῖς ὁ Κύριος». «Πρεσβείαις τῶν ἁγίων σου σῶσον ἡμᾶς, Κύριε».

31 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 31 Στίχ. «Τὰ μαρτύριά σου ἐπιστώθησαν σφόδρα τῷ οἴκῳ σου πρέπει ἁγίασμα, Κύριε, εἰς μακρότητα ἡμερῶν». «Πρεσβείαις τῶν ἁγίων σου σῶσον ἡμᾶς, Κύριε». Δόξα, καὶ νῦν. «Ὁ μονογενὴς Υἱὸς καὶ Λόγος τοῦ Θεοῦ, ἀθάνατος ὑπάρχων καὶ καταδεξάμενος διὰ τὴν ἡμετέραν σωτηρίαν σαρκωθῆναι ἐκ τῆς ἁγίας Θεοτόκου καὶ ἀειπαρθένου Μαρίας, ἀτρέπτως ἐνανθρωπήσας, σταυρωθείς τε, Χριστὲ ὁ Θεός, θανάτῳ θάνατον πατήσας, εἷς ὢν τῆς ἁγίας Τριάδος, συνδοξαζόμενος τῷ Πατρὶ καὶ τῷ ἁγίῳ Πνεύματι, σῶσον ἡμᾶς». Ἀντίφωνον γ Ἦχος β. Ψαλμὸς ϟδ (94) Στίχ. «Δεῦτε ἀγαλλιασώμεθα τῷ Κυρίῳ, ἀλαλάξωμεν τῷ Θεῷ τῷ Σωτῆρι ἡμῶν». «Σῶσον ἡμᾶς, Υἱὲ Θεοῦ, ὁ ἐν ἁγίοις θαυμαστός, ψάλλοντάς σοι Ἀλληλούϊα». Στίχ. «Προφθάσωμεν τὸ πρόσωπον αὐτοῦ ἐν ἐξομολογήσει καὶ ἐν ψαλμοῖς ἀλαλάξωμεν αὐτῷ». «Σῶσον ἡμᾶς, Υἱὲ Θεοῦ, ὁ ἐν ἁγίοις θαυμαστὸς». Στίχ. «Ὅτι Θεὸς μέγας Κύριος καὶ βασιλεὺς μέγας ἐπὶ πᾶσαν τὴν γῆν». «Σῶσον ἡμᾶς, Υἱὲ Θεοῦ, ὁ ἐν ἁγίοις θαυμαστὸς». Εἰσοδικὸν «Δεῦτε προσκυνήσωμεν καὶ προσπέσωμεν Χριστῷ. Σῶσον ἡμᾶς, Υἱὲ Θεοῦ, ὁ ἐν ἁγίοις θαυμαστός, ψάλλοντάς σοι Ἀλληλούϊα». «Πληρωθήτω» Μετὰ τὴν ἐκφώνησιν «Πάντοτε, νῦν καὶ ἀεί», ψάλλεται ὑπὸ τοῦ β χοροῦ ὁ ἀκόλουθος ὕμνος, ἐφόσον ἐπιτρέπῃ τοῦτο ὁ Προεστώς, ἤτοι ὁ οἰκεῖος Ἀρχιερεύς. Ὁ ἀρχαῖος οὗτος ὕμνος (εἰσήχθη ἀπὸ τοῦ 624 μ.χ.) διατηρεῖται ἕως τῆς σήμερον, ψαλλόμενος εἰς τὰς ἱερὰς μονὰς καὶ εἰς ἄλλας Ὀρθοδό

32 32 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ξους Ἐκκλησίας. Ὁ ὕμνος καλύπτει φιλανθρώπως, ἀλλὰ πρὸ πάντων λειτουργικῶς, τὸν χρόνον ὅστις ἀπαιτεῖται, διὰ τὴν μεταφορὰν ὑπὸ τῶν λειτουργῶν, εὐπρεπῶς καὶ κοσμίως, μετὰ τὴν ἐκφώνησιν «Πάντοτε, νῦν καὶ ἀεί», τῶν τιμίων δώρων εἰς τὴν ἁγίαν πρόθεσιν, χωρὶς νὰ χρειάζηται νὰ ἐκφωνοῦν καθ ὁδὸν τὰς μετὰ τὴν μετοχὴν εἰς τὴν κοινωνίαν εὐχαριστιακὰς προτροπάς «Ὀρθοί μεταλαβόντες». Ἦχος β Πληρωθήτω τὸ στόμα ἡμῶν αἰνέσεώς σου, Κύριε, ὅπως ἀνυμνήσωμεν τὴν δόξαν σου, ὅτι ἠξίωσας ἡμᾶς τῶν ἁγίων σου μετασχεῖν μυστηρίων. Τήρησον ἡμᾶς ἐν τῷ σῷ ἁγιασμῷ, ὅλην τὴν ἡμέραν μελετῶντας τὴν δικαιοσύνην σου. Ἀλληλούϊα, ἀλληλούϊα, ἀλληλούϊα. ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΧΡΗΣΕΩΣ ΤΩΝ ΚΥΠΡΙΩΝ ΜΗΝΑΙΩΝ ΕΙΣ ΤΗΝ ΛΑΤΡΕΙΑΝ Ἐκ τῶν βασικῶν στόχων τῆς ἐκδόσεως τῶν Κυπρίων Μηναίων ἦτο πρωτίστως ἡ διάδοσις τῆς μνήμης τῶν Κυπρίων καὶ τῶν ἐν Κύπρῳ ἑορταζομένων ἁγίων, ἰδίως διὰ τῶν συναξαρίων των καὶ τῆς λειτουργικῆς χρήσεως τῶν ἀκολουθιῶν των, τῶν περιεχομένων ἐν αὐτοῖς. Κατὰ τοῦτο δὲν ἐπιδιώκεται διὰ τῶν Κυπρίων Μηναίων ἡ ἀντικατάστασις τῶν ἐν χρήσει Μηναίων διὰ νέων πληρεστέρων ἀκολουθιῶν. Στόχος εἶναι ἡ παροχὴ δυνατότητος πανηγυρικοῦ ἑορτασμοῦ ἑνὸς ἁγίου ἐκεῖ ὅπου ὁ ναὸς τιμᾶται ἐπ ὀνόματι αὐτοῦ, ἢ ἐκεῖ ὅπου παραδοσιακῶς τιμᾶται ἡ μνήμη αὐτοῦ, ἀλλὰ καὶ ἡ παροχὴ δυνατότητος συμψαλμῳδίας τῆς καθ ἡμέραν ἀκολουθίας μετ ἀκολουθίας τινὸς ἐκ τῶν Κυπρίων Μηναίων. Οὕτω, καὶ ἡ μνήμη τῶν ἐν τοῖς Κυπρίοις Μηναίοις ἁγίων διασώζεται καὶ ἡ ἐπαφὴ καὶ γνωριμία αὐτῶν ὑπὸ τῶν χριστιανῶν πραγματοποιεῖται καὶ ἡ καθ ἡμέραν λειτουργικὴ πρᾶξις τῆς Ἐκκλησίας διατηρεῖται ἀναλλοίωτος. Ἔχοντες ταῦτα ὡς γνώμονα, σημειοῦμεν ἐνταῦθα διαφόρους τυπικὰς διατάξεις, αἱ ὁποῖαι ἀφοροῦν εἰς τὰς περιπτώσεις ἑορτασμοῦ ἑνὸς ἁγίου, τοῦ ὁποίου ἡ ἀκολουθία εὑρίσκεται εἰς τὰ Κύπρια Μηναῖα, ἐν Κυριακῇ, ἢ συμψαλμῳδίας τῆς ἀκολουθίας ταύτης μετὰ τῆς ἀναστασίμου καὶ τῆς ἡμέρας ἐκ τοῦ Μηναίου ἢ ἑορτασμοῦ τοῦ ἁγίου τούτου ἐν καθημερινῇ ἢ συμψαλμῳδίας τῆς ἀκολουθίας αὐτοῦ πρὸς τὴν τῆς ἡμέρας. Ἀπαραίτητος

33 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 33 προϋπόθεσις διὰ τὴν κατανόησιν τῶν κατωτέρω σημειουμένων τυπικῶν διατάξεων καὶ τῆς ἐφαρμογῆς των εἰς τὴν λατρείαν εἶναι ἡ διάκρισις μεταξὺ μεγάλου Ἑσπερινοῦ καὶ συνήθους ἑορταστικοῦ Ἑσπερινοῦ, ὡς ἐπίσης καὶ μεταξὺ πανηγυρικοῦ Ὄρθρου καὶ ἑορταστικοῦ Ὄρθρου. Μέγας Ἑσπερινὸς εἶναι αὐτὸς εἰς τὸν ὁποῖον μετὰ τὸν προοιμιακὸν ψάλλεται ἢ ἀναγινώσκεται τὸ «Μακάριος ἀνήρ», γίνεται εἴσοδος, ἀναγινώσκονται ἀναγνώσματα, ψάλλεται λιτὴ καὶ τελεῖται ἀρτοκλασία. Συνήθης ἑορταστικὸς Ἑσπερινὸς διὰ τὰς ἐνορίας εἶναι, ἁπλῶς εἰπεῖν, ὁ μετὰ εἰσόδου. Πανηγυρικὸς Ὄρθρος εἶναι ὁ ἔχων πολυέλεον, Εὐαγγέλιον, καταβασίας, αἴνους καὶ μεγάλην δοξολογίαν. Ἑορταστικὸς Ὄρθρος εἶναι ὁ ἔχων καταβασίας, αἴνους καὶ μεγάλην δοξολογίαν. Δεδομένου ὅτι ἡ παρὰ Θεῷ τιμὴ καὶ δόξα ἑνὸς ἁγίου οὐδεμίαν σχέσιν ἔχει πρὸς τὴν μορφὴν τῆς ὑφ ἡμῶν τελουμένης ἀκολουθίας, ἡ ἐν πολλοῖς διάχυτος ἄποψις ὅτι, ἐὰν ἡ τελουμένη ἀκολουθία δὲν εἶναι πληρεστάτη δὲν τιμᾶται ἱκανοποιητικῶς ὁ ἅγιος, μόλις καὶ μετὰ βίας χρειάζεται νὰ ὑποδειχθῇ ὡς θεολογικῶς ἐσφαλμένη. Ἀποκορύφωμα τῆς οἱασδήποτε τελέσεως μνήμης ἁγίου καὶ τῆς οἱασδήποτε ψαλλομένης ἀκολουθίας εἶναι ἡ τέλεσις τοῦ μυστηρίου τῆς Θείας Λειτουργίας. Εἰς αὐτὴν κατατείνουν πᾶσαι αἱ ἀκολουθίαι. Μνήμη ἁγίου σημαίνει πρωτίστως μετοχὴ τοῦ λαοῦ τοῦ Θεοῦ εἰς τὸ σῶμα καὶ τὸ αἷμα τοῦ Κυρίου. Τυπικαὶ Διατάξεις Ἐὰν ἡ μνήμη ἁγίου, τοῦ ὁποίου ἡ ἀκολουθία εὑρίσκεται εἰς τὰ Κύπρια Μηναῖα, τύχῃ ἐν Κυριακῇ. Αʹ. Περίπτωσις συμψαλμῳδίας τῆς ἀναστασίμου ἀκολουθίας μετὰ τῆς τῶν Κυπρίων Μηναίων. Ἐν τῷ Ἑ σ π ε ρ ι ν ῷ. Ἑσπέρια, ἀναστάσιμα 6 καὶ τοῦ ἁγίου 4. Δόξα τοῦ ἁγίου. Καὶ νῦν τὸ αʹ θεοτοκίον τοῦ ἤχου. Εἴσοδος. «Φῶς ἱλαρὸν» καὶ τὸ προκείμενον τῆς ἡμέρας. Ἐὰν ὁ ναὸς τιμᾶται ἐπ ὀνόματι τοῦ ἁγίου, ἀναγινώσκονται τὰ ἀναγνώσματα αὐτοῦ, ψάλλεται δὲ καὶ ἡ λιτή. Ἀπόστιχα τὰ ἀναστάσιμα. Δόξα τοῦ ἁγίου. Καὶ νῦν θεοτοκίον ὁμόηχον. Ἀπολυτίκια τὸ ἀναστάσιμον. Δόξα τοῦ ἁγίου. Καὶ νῦν θεοτοκίον ὁμόηχον. Ἐὰν θὰ τελεσθῇ ἀρτοκλασία, «Καὶ νῦν» θὰ ψαλῇ τὸ «Θεοτόκε Παρθένε».

34 34 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ Ἐν τῷ Μ ε σ ο ν υ κ τ ι κ ῷ. Μετὰ τὸν νʹ ψαλμόν, ὁ τριαδικὸς κανὼν τοῦ ἤχου, τὰ τριαδικά «Ἄξιόν ἐστιν», τὸ τρισάγιον, ἡ ὑπακοὴ τοῦ ἤχου καὶ ἡ ἀπόλυσις μετὰ τοῦ «Εὐξώμεθα». Ἐν τῷ Ὄ ρ θ ρ ῳ. Ἀπολυτίκια, ὡς ἐν τῷ Ἑσπερινῷ. Καθίσματα, μετὰ τὴν αʹ καὶ βʹ στιχολογίαν, τὰ ἀναστάσιμα. Ὅπου ὁ ναὸς τιμᾶται ἐπ ὀνόματι τοῦ ἁγίου, ψάλλεται καὶ τὸ μετὰ τὸν πολυέλεον κάθισμα αὐτοῦ μετὰ τοῦ θεοτοκίου. Τὰ εὐλογητάρια, ἡ ὑπακοή, οἱ ἀναβαθμοὶ τοῦ ἤχου καὶ ἡ τάξις τοῦ ἑωθινοῦ Εὐαγγελίου. Κανόνες, ὁ ἀναστάσιμος καὶ ὁ τοῦ ἁγίου. Ἀπὸ γʹ ᾠδῆς, τὸ κοντάκιον καὶ ὁ οἶκος τοῦ ἁγίου, εἶτα τὸ κάθισμα τοῦ ἁγίου. Δόξα, καὶ νῦν, τὸ θεοτοκίον. Ἀφ Ϛʹ ᾠδῆς, τὸ ἀναστάσιμον κοντάκιον καὶ ὁ οἶκος καὶ τὸ συναξάριον. Καταβασίαι, τῆς περιόδου. Εἰς τὴν θʹ, στιχολογεῖται ἡ Τιμιωτέρα. Ἐξαποστειλάρια, τὸ ἀναστάσιμον, τὸ τοῦ ἁγίου καὶ τὸ ἐν αὐτῷ θεοτοκίον. Αἶνοι, ἀναστάσιμα 4 καὶ τοῦ ἁγίου 4 (εἰς τὰ δύο τελευταῖα λέγονται οἱ ἁρμόζοντες εἰς τὸν ἅγιον στίχοι). Δόξα, τὸ ἑωθινόν, ἐκτὸς ἐὰν ὁ ναὸς τιμᾶται ἐπ ὀνόματι τοῦ ἁγίου, ὁπότε ψάλλεται τὸ δοξαστικὸν αὐτοῦ. Καὶ νῦν «Ὑπερευλογημένη». Δοξολογία μεγάλη καὶ τὸ «Σήμερον σωτηρία». Ἐν τῇ Λ ε ι τ ο υ ρ γ ί ᾳ. Ἀντίφωνα καὶ εἰσοδικὸν τῆς Κυριακῆς, ἢ τῆς τυχούσης ἑορτῆς (ἐν μεθεόρτοις). Ἀπολυτίκια, τὸ ἀναστάσιμον, τοῦ ἁγίου, τοῦ ἀπ. Βαρνάβα καὶ τὸ τοῦ ναοῦ. Κοντάκιον, τῆς περιόδου. Ἀπόστολος τοῦ ἁγίου, ἐὰν ὁ ναὸς τιμᾶται ἐπ ὀνόματι αὐτοῦ, εἰδάλλως ὁ τῆς Κυριακῆς. Εὐαγγέλιον, τῆς Κυριακῆς. Εἰς τὸ «Ἐξαιρέτως», «Ἄξιόν ἐστιν». Κοινωνικόν «Αἰνεῖτε τὸν Κύριον». Βʹ. Περίπτωσις συμψαλμῳδίας τῆς ἀναστασίμου ἀκολουθίας μετὰ τῆς τοῦ Μηναίου καὶ τῆς τῶν Κυπρίων Μηναίων. Ἐν τῷ Ἑ σ π ε ρ ι ν ῷ. Ἑσπέρια, ἀναστάσιμα 4, τοῦ Μηναίου 3 καὶ τοῦ Κυπρίου Μηναίου 3. Δόξα τοῦ Μηναίου. Καὶ νῦν τὸ αʹ θεοτοκίον τοῦ ἤχου. Εἴσοδος. «Φῶς ἱλαρὸν» καὶ τὸ προκείμενον τῆς ἡμέρας. Ἀπόστιχα, τὰ ἀναστάσιμα. Δόξα τοῦ Κυπρίου Μηναίου. Καὶ νῦν θεοτοκίον ὁμόηχον. Ἀπολυτίκια, τὸ ἀναστάσιμον, τοῦ ἁγίου τοῦ Μηναίου. Δόξα τοῦ ἁγίου τοῦ Κυπρίου Μηναίου. Καὶ νῦν θεοτοκίον ὁμόηχον.

35 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 35 Ἐν τῷ Μ ε σ ο ν υ κ τ ι κ ῷ. Μετὰ τὸν νʹ ψαλμόν, ὁ τριαδικὸς κανὼν τοῦ ἤχου, τὰ τριαδικά «Ἄξιόν ἐστιν», τὸ τρισάγιον, ἡ ὑπακοὴ τοῦ ἤχου καὶ ἡ ἀπόλυσις μετὰ τοῦ «Εὐξώμεθα». Ἐν τῷ Ὄ ρ θ ρ ῳ. Ἀπολυτίκια, ὡς ἐν τῷ Ἑσπερινῷ. Καθίσματα, τὰ ἀναστάσιμα. Τὰ εὐλογητάρια, ἡ ὑπακοή, οἱ ἀναβαθμοὶ τοῦ ἤχου καὶ ἡ τάξις τοῦ ἑωθινοῦ Εὐαγγελίου. Κανόνες, ὁ ἀναστάσιμος, ὁ τοῦ Μηναίου καὶ ὁ τοῦ Κυπρίου Μηναίου. Ἀπὸ γʹ ᾠδῆς, τὸ κάθισμα τοῦ Μηναίου. Δόξα, τὸ τοῦ Κυπρίου Μηναίου. Καὶ νῦν, τὸ ἐν αὐτῷ θεοτοκίον. Ἀφ Ϛʹ ᾠδῆς, τὸ ἀναστάσιμον κοντάκιον καὶ ὁ οἶκος καὶ τὸ συναξάριον. Καταβασίαι, τῆς περιόδου. Εἰς τὴν θʹ, στιχολογεῖται ἡ Τιμιωτέρα. Ἐξαποστειλάρια, τὸ ἀναστάσιμον, τοῦ Μηναίου, τοῦ Κυπρίου Μηναίου καὶ τὸ ἐν αὐτῷ θεοτοκίον. Αἶνοι, ἀναστάσιμα 2, τοῦ Μηναίου 3 καὶ τοῦ Κυπρίου Μηναίου 3. Ἐὰν τὸ Μηναῖον στερεῖται αἴνων, λέγονται ἀναστάσιμα 4 καὶ τοῦ Κυπρίου Μηναίου 4. (Εἰς ἀμφοτέρας τὰς περιπτώσεις, εἰς τὰ δύο τελευταῖα προσόμοια λέγονται οἱ ἁρμόζοντες εἰς τὸν ἅγιον στίχοι). Δόξα τὸ ἑωθινόν. Καὶ νῦν «Ὑπερευλογημένη». Δοξολογία μεγάλη καὶ τὸ «Σήμερον σωτηρία». Ἐν τῇ Λ ε ι τ ο υ ρ γ ί ᾳ. Ἀντίφωνα καὶ εἰσοδικὸν τῆς Κυριακῆς, ἢ τῆς τυχούσης ἑορτῆς (ἐν μεθεόρτοις). Ἀπολυτίκια, τὸ ἀναστάσιμον, τοῦ Μηναίου, τοῦ Κυπρίου Μηναίου, τοῦ ἀπ. Βαρνάβα καὶ τὸ τοῦ ναοῦ. Κοντάκιον, τῆς περιόδου. Ἀπόστολος καὶ Εὐαγγέλιον τῆς Κυριακῆς. Εἰς τὸ «Ἐξαιρέτως», «Ἄξιόν ἐστιν». Κοινωνικόν «Αἰνεῖτε τὸν Κύριον». Ἐὰν ἡ μνήμη ἁγίου, τοῦ ὁποίου ἡ ἀκολουθία εὑρίσκεται εἰς τὰ Κύπρια Μηναῖα, τύχῃ ἐν καθημερινῇ. Αʹ. Περίπτωσις καθ ἣν ἀκολουθία ἐκ τῶν Κυπρίων Μηναίων ψάλλεται μόνη. Ἐν τοιαύτῃ περιπτώσει, ἡ ἀκολουθία ψάλλεται ὡς διαλαμβάνεται εἰς τὰ Κύπρια Μηναῖα, λαμβανομένων ὑπόψιν τῶν ἑξῆς Ὅπου ὁ ναὸς τιμᾶται ἐπ ὀνόματι τοῦ ἁγίου, ἀναγινώσκονται εἰς τὸν Ἑσπερινὸν τὰ ἀναγνώσματα καὶ ψάλλεται ἡ λιτή. Ἐν τῷ ὄρθρῳ ψάλλεται

36 36 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ καὶ τὸ μετὰ τὸν πολυέλεον κάθισμα μετὰ τοῦ θεοτοκίου καὶ ἀναγινώσκεται τὸ διαταττόμενον Εὐαγγέλιον, ἀφοῦ προψαλῇ τὸ αʹ ἀντίφωνον τῶν ἀναβαθμῶν τοῦ δʹ ἤχου μετὰ τοῦ προκειμένου. Ὅπου ὁ ναὸς δὲν τιμᾶται ἐπ ὀνόματι τοῦ ἁγίου, ταῦτα πάντα παραλείπονται. Καταβασίαι, τῆς περιόδου. Ἐν τῇ Λειτουργίᾳ, ἀντίφωνα καὶ εἰσοδικὸν τῶν καθημερινῶν μεθ ἑορτῆς ἢ τῆς τυχούσης ἑορτῆς (ἐν μεθεόρτοις). Ἀπολυτίκια, τοῦ ἁγίου καὶ τὸ τοῦ ναοῦ. Κοντάκιον, τῆς περιόδου. Ἀπόστολος καὶ Εὐαγγέλιον τοῦ ἁγίου. (Ὅπου ὁ ναὸς δὲν τιμᾶται ἐπ ὀνόματι τοῦ ἁγίου, καλὸν θὰ ἦτο, πρὸς ἀποφυγὴν ἐπαναλήψεων, νὰ προτιμῶνται τὰ προβλεπόμενα διὰ τὰς καθημερινὰς ἀναγνώσματα). Εἰς τὸ «Ἐξαιρέτως», «Ἄξιόν ἐστιν». Κοινωνικὸν τοῦ ἁγίου. Ἐὰν ἡ μνήμη τοῦ ἁγίου συμπέσῃ κατὰ τὰς καθημερινὰς τῆς Μεγάλης Τεσσαρακοστῆς, αὕτη μετατίθεται πρὸς τὸ πλησιέστερον Σάββατον, πλὴν τοῦ Σαββάτου τοῦ Λαζάρου, καὶ ψάλλεται ἢ ἐν συνδυασμῷ πρὸς τὴν ἀκολουθίαν τῆς ἡμέρας ἤ, πρὸς ἐπισημότερον ἑορτασμόν, κατὰ τὸν τύπον τοῦ Αʹ Σαββάτου τῶν νηστειῶν. Δύναται ἐπίσης νὰ μετατεθῇ καὶ εἰς τὴν Βʹ, Δʹ καὶ Εʹ Κυριακὴν τῶν νηστειῶν καὶ νὰ ψαλῇ ἐν συνδυασμῷ πρὸς τὴν ἀκολουθίαν τῆς ἡμέρας. Ἐὰν συμπέσῃ ἐντὸς τῆς Μεγάλης Ἑβδομάδος, δύναται νὰ μετατεθῇ ἐν μιᾷ τῶν ἡμερῶν τῆς ἑβδομάδος τοῦ Θωμᾶ. Βʹ. Περίπτωσις καθ ἣν ἀκολουθία ἐκ τῶν Κυπρίων Μηναίων συμψάλλεται μετὰ τῆς τοῦ Μηναίου. Ἐν τῷ Ἑ σ π ε ρ ι ν ῷ. Ἑσπέρια, τοῦ Μηναίου 3 καὶ τοῦ Κυπρίου Μηναίου 3. Δόξα τοῦ Μηναίου. (Ἐὰν τὸ Μηναῖον δὲν ἔχῃ δοξαστικόν, Δόξα τοῦ Κυπρίου Μηναίου). Καὶ νῦν θεοτοκίον ὁμόηχον (ἐν ἑσπέρᾳ Παρασκευῆς, τὸ αʹ θεοτοκίον τοῦ ἤχου τῆς ληγούσης ἑβδομάδος). Εἴσοδος. «Φῶς ἱλαρὸν» καὶ τὸ προκείμενον τῆς ἡμέρας. Ἀπόστιχα τοῦ Μηναίου. (Ἐὰν τὸ Μηναῖον δὲν ἔχῃ ἀπόστιχα, λέγονται αὐτὰ τοῦ Κυπρίου Μηναίου). Δόξα τοῦ Κυπρίου Μηναίου. Καὶ νῦν τὸ ἐν αὐτῷ θεοτοκίον. Ἀπολυτίκια τοῦ Μηναίου. Δόξα τοῦ Κυπρίου Μηναίου. Καὶ νῦν θεοτοκίον ὁμόηχον. (Ἐὰν τὸ Μηναῖον δὲν ἔχῃ δοξαστικόν, λέγεται μόνον τὸ ἀπολυτίκιον τοῦ Κυπρίου Μηναίου. Δόξα, καὶ νῦν, θεοτοκίον ὁμόηχον).

37 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 37 Ἐν τῷ Ὄ ρ θ ρ ῳ. Εἰς τὸ «Θεὸς Κύριος», τὰ ἀπολυτίκια ὡς ἐν τῷ Ἑσπερινῷ. Καθίσματα, μετὰ τὴν αʹ καὶ βʹ στιχολογίαν, τὸ τοῦ Μηναίου. Δόξα τοῦ Κυπρίου Μηναίου. Καὶ νῦν τὸ ἐν αὐτῷ θεοτοκίον. (Ἐὰν τὸ Μηναῖον δὲν ἔχῃ καθίσματα, λέγονται τὰ τῶν δύο πρώτων στιχολογιῶν τοῦ Κυπρίου Μηναίου). Ὁ νʹ ψαλμὸς χῦμα. Κανόνες, τῆς Θεοτόκου, ὁ τοῦ Μηναίου καὶ ὁ τοῦ Κυπρίου Μηναίου. Ἀπὸ γʹ ᾠδῆς, τὸ κάθισμα τοῦ Μηναίου. Δόξα τοῦ Κυπρίου Μηναίου. Καὶ νῦν τὸ ἐν αὐτῷ θεοτοκίον. Ἀφ Ϛʹ ᾠδῆς, τὸ κοντάκιον καὶ ὁ οἶκος τοῦ Μηναίου (ἢ τὰ τοῦ Κυπρίου Μηναίου, ἐὰν δὲν ἔχῃ ταῦτα τὸ Μηναῖον) καὶ τὸ συναξάριον. Καταβασίαι, τῆς περιόδου. Εἰς τὴν θʹ, στιχολογεῖται ἡ Τιμιωτέρα. Ἐξαποστειλάρια, τοῦ Μηναίου (ἐὰν ὑπάρχῃ), τοῦ Κυπρίου Μηναίου καὶ τὸ ἐν αὐτῷ θεοτοκίον. Αἶνοι, τοῦ Μηναίου 3 καὶ τοῦ Κυπρίου Μηναίου 3. (Ἐὰν τὸ Μηναῖον δὲν ἔχῃ αἴνους, λέγονται αὐτοὶ τοῦ Κυπρίου Μηναίου εἰς 4). Δόξα τοῦ Μηναίου (ἤ, ἐλλείψει τούτου, τὸ τοῦ Κυπρίου Μηναίου). Καὶ νῦν θεοτοκίον ὁμόηχον. Δοξολογία μεγάλη καὶ τὸ ἀπολυτίκιον τοῦ Μηναίου (ἐὰν ἐψάλη εἰς τὸν Ἑσπερινόν), ἢ τὸ τοῦ Κυπρίου Μηναίου. Ἐν τῇ Λ ε ι τ ο υ ρ γ ί ᾳ. Ἀντίφωνα καὶ εἰσοδικὸν τῶν καθημερινῶν μεθ ἑορτῆς ἢ τῆς τυχούσης ἑορτῆς (ἐν μεθεόρτοις). Ἀπολυτίκια, τοῦ Μηναίου (ἐὰν ἐψάλη εἰς τὸν Ἑσπερινόν), τοῦ Κυπρίου Μηναίου καὶ τὸ τοῦ ναοῦ. Κοντάκιον, τῆς περιόδου. Ἀπόστολος τοῦ Κυπρίου Μηναίου καὶ Εὐαγγέλιον τοῦ Μηναίου (ἤ, ἐλλείψει τούτου, τοῦ Κυπρίου Μηναίου). Εἰς τὸ «Ἐξαιρέτως», «Ἄξιόν ἐστιν». Κοινωνικόν, τοῦ Μηναίου ἢ τοῦ Κυπρίου Μηναίου.

Κυριακὴ 18 Νοεμβρίου. Μνήμη τῶν ἁγίων μαρτύρων Πλάτωνος καὶ Ῥωμανοῦ. Ἦχος βαρύς. Ἑωθινὸν β. Τυπικαὶ διατάξεις τῶν Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν

Κυριακὴ 18 Νοεμβρίου. Μνήμη τῶν ἁγίων μαρτύρων Πλάτωνος καὶ Ῥωμανοῦ. Ἦχος βαρύς. Ἑωθινὸν β. Τυπικαὶ διατάξεις τῶν Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν Κυριακὴ 18 Νοεμβρίου. Μνήμη τῶν ἁγίων μαρτύρων Πλάτωνος καὶ Ῥωμανοῦ. Ἦχος βαρύς. Ἑωθινὸν β. Τυπικαὶ διατάξεις τῶν Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν Ἐν τῷ μικρῷ ἐσπερινῷ Μετὰ τὸν προοιμιακόν, εἰς τὸ Κύριε ἐκέκραξα ἰστῶμεν

Διαβάστε περισσότερα

Κυριακὴ 3 Φεβρουαρίου. Μνήμη τοῦ Ἁγίου καὶ Δικαίου Συμεὼν τοῦ Θεοδόχου καὶ Ἄννης τῆς Προφήτιδος. Ἦχος β. Ἑωθινὸν β.

Κυριακὴ 3 Φεβρουαρίου. Μνήμη τοῦ Ἁγίου καὶ Δικαίου Συμεὼν τοῦ Θεοδόχου καὶ Ἄννης τῆς Προφήτιδος. Ἦχος β. Ἑωθινὸν β. Κυριακὴ 3 Φεβρουαρίου. Μνήμη τοῦ Ἁγίου καὶ Δικαίου Συμεὼν τοῦ Θεοδόχου καὶ Ἄννης τῆς Προφήτιδος. Ἦχος β. Ἑωθινὸν β. Τυπικαὶ διατάξεις τῶν Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν Ἐν τῷ μικρῷ ἐσπερινῷ Μετὰ τὸν προοιμιακόν, εἰς

Διαβάστε περισσότερα

Τυπικαὶ διατάξεις τῶν Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν

Τυπικαὶ διατάξεις τῶν Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν Κυριακὴ 16 Δεκεμβρίου. Κυριακὴ τῶν Ἁγίων Προπατόρων καὶ μνήμη τοῦ ἁγίου Προφήτου Ἀγγαίου καὶ τοῦ ἁγίου Μοδέστου, Ἀρχιεπισκόπου Ἱεροσολύμων. Ἦχος γ. Ἑωθινὸν Ϟ. Σημείωσις: Ἡ ἀκολουθία τοῦ ἁγίου Προφήτου

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευὴ 29 Ἰουνίου 2012. Μνήμη τῶν ἁγίων ἐνδόξων καὶ πανευφήμων ἀποστόλων καὶ πρωτοκορυφαίων, Πέτρου καὶ Παύλου.

Παρασκευὴ 29 Ἰουνίου 2012. Μνήμη τῶν ἁγίων ἐνδόξων καὶ πανευφήμων ἀποστόλων καὶ πρωτοκορυφαίων, Πέτρου καὶ Παύλου. Παρασκευὴ 29 Ἰουνίου 2012. Μνήμη τῶν ἁγίων ἐνδόξων καὶ πανευφήμων ἀποστόλων καὶ πρωτοκορυφαίων, Πέτρου καὶ Παύλου. Τυπικαὶ διατάξεις τῶν Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν Ἐν τῷ μικρῷ ἐσπερινῷ Μετὰ τὸν προοιμιακόν, εἰς

Διαβάστε περισσότερα

Τυπικαὶ διατάξεις τῶν Ἱερῶν Ἀκολουθίων

Τυπικαὶ διατάξεις τῶν Ἱερῶν Ἀκολουθίων Κυριακὴ 14 Ἀπριλίου. Κυριακὴ Δ τῶν Νηστειῶν. Τῇ αὐτῇ Κυριακῇ ψάλλεται ἡ ἀκολουθία τοῦ ὁσίου πατρὸς ἡμῶν Ἰώαννου τοῦ συγγραφέως τῆς Κλίμακος. Μνήμη τῶν ἁγίων ἀποστόλων ἐκ τῶν ἑβδομήκοντα Ἀριστάρχου, Πούδη

Διαβάστε περισσότερα

Κυριακὴ 12 Μαῒου. Κυριακὴ τοῦ Ἀντιπάσχα. Μνήμη τῶν ἐν ἁγίοις Πατέρων ἡμῶν, Ἐπιφανίου, Ἐπισκόπου Κύπρου, καὶ Γερμανοῦ Ἀρχιεπισκόπου Κωνσταντινουπόλεως.

Κυριακὴ 12 Μαῒου. Κυριακὴ τοῦ Ἀντιπάσχα. Μνήμη τῶν ἐν ἁγίοις Πατέρων ἡμῶν, Ἐπιφανίου, Ἐπισκόπου Κύπρου, καὶ Γερμανοῦ Ἀρχιεπισκόπου Κωνσταντινουπόλεως. Κυριακὴ 12 Μαῒου. Κυριακὴ τοῦ Ἀντιπάσχα. Μνήμη τῶν ἐν ἁγίοις Πατέρων ἡμῶν, Ἐπιφανίου, Ἐπισκόπου Κύπρου, καὶ Γερμανοῦ Ἀρχιεπισκόπου Κωνσταντινουπόλεως. Τῇ αὐτῇ ἡμέρᾳ, Κυριακῇ Δευτέρᾳ ἀπὸ τοῦ Πάσχα, τὰ ἐγκαίνια

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευή 26 Ὀκτωβρίου 2012. Μνήμη τοῦ Ἁγίου μεγαλομάρτυρος Δημητρίου τοῦ μυροβλύτου καὶ ἡ ἀνάμνησις τοῦ γεγονότος τοῦ σεισμοῦ.

Παρασκευή 26 Ὀκτωβρίου 2012. Μνήμη τοῦ Ἁγίου μεγαλομάρτυρος Δημητρίου τοῦ μυροβλύτου καὶ ἡ ἀνάμνησις τοῦ γεγονότος τοῦ σεισμοῦ. Παρασκευή 26 Ὀκτωβρίου 2012. Μνήμη τοῦ Ἁγίου μεγαλομάρτυρος Δημητρίου τοῦ μυροβλύτου καὶ ἡ ἀνάμνησις τοῦ γεγονότος τοῦ σεισμοῦ. Τυπικαὶ διατάξεις τῶν Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν Ἐν τῷ μικρῷ ἐσπερινῷ Μετὰ τὸν προοιμιακόν,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΝ ΙΟΥΝΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα

ΜΗΝ ΙΟΥΝΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα ΜΗΝ ΙΟΥΝΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα 1. ΚΥΡΙΑΚΗ Ζʹ ΑΠΟ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ. Τῶν ἁγίων 318 θεοφόρων πατέρων τῆς ἐν Νικαίᾳ Αʹ Οἰκουμενικῆς Συνόδου, Ἰουστίνου μάρτυρος τοῦ φιλοσόφου καὶ ἑτέρου Ἰουστίνου καὶ τῶν σὺν αὐτῷ.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΝ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα

ΜΗΝ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα 283 ΙΟΥΛΙΟΣ ΙΟΥΛΙΟΣ 27 7 29 ΜΗΝ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα 1. ΔΕΥΤΕΡΑ. Ἀρχὴ τῆς Ἰνδίκτου, ἤτοι τοῦ νέου ἔτους, Συμεὼν ὁσίου τοῦ Στυλίτου καὶ ἀρχιμανδρίτου, τῶν ἁγίων τεσσαράκοντα γυναικῶν, Ἀμμοῦν

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΝ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα

ΜΗΝ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα 332 Οκτωβριοσ 21 26 ΜΗΝ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα 1. ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ. Κοσμᾶ καὶ Δαμιανοῦ τῶν ἀναργύρων, Θεοδότης τῆς μητρὸς αὐτῶν, Δαυῒδ τοῦ ἐν Εὐβοίᾳ. Πλήρης ἀκολουθία τῶν ἁγίων Ἀναργύρων εὑρίσκεται εἰς

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΝ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν

ΜΗΝ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν 266 ΙΟΥΛΙΟΣ 27 29 ΜΗΝ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν 1. ΠΕΜΠΤΗ. Ἡ πρόοδος τοῦ τιμίου καὶ ζωοποιοῦ Σταυροῦ, τῶν ἑπτὰ Μακκαβαίων παίδων, τῆς μητρὸς αὐτῶν Σολομονῆς καὶ τοῦ διδασκάλου αὐτῶν Ἐλεαζάρου,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΝ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν

ΜΗΝ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν 342 ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ 10-21 30 342 ΜΗΝ ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν 1. ΔΕΥΤΕΡΑ. Ναοὺμ προφήτου, Φιλαρέτου τοῦ ἐλεήμονος. 2. ΤΡΙΤΗ. Ἀββακοὺμ προφήτου, Μυρόπης μάρτυρος, Ἀββακοὺμ ὁσίου τοῦ ἐν Καλαμιθάσῃ.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΝ ΙΟΥΝΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα

ΜΗΝ ΙΟΥΝΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα 216 ΜΑΪΟΣ 21 ΜΗΝ ΙΟΥΝΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα 1. ΣΑΒΒΑΤΟΝ. Ἰουστίνου φιλοσόφου καὶ μάρτυρος, καὶ ἑτέρου Ἰουστίνου καὶ τῶν σὺν αὐτῷ. 2. ΚΥΡΙΑΚΗ Ε ΑΠΟ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ (τῆς Σαμαρείτιδος). Νικηφόρου ἀρχιεπισκόπου

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΕΚΔΟΣΕΩΝ

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΕΚΔΟΣΕΩΝ ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΕΚΔΟΣΕΩΝ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2012 ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ 1. Ἡ Καινή Διαθήκη, Θεσσαλονίκη 2010. 2. Ἱερός Ναός ἁγίου Γεωργίου (Ροτόντα), Κατάθεση μαρτυρία, Θεσσαλονίκη

Διαβάστε περισσότερα

Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ

Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ἤ 01ο (01-52) 01-05 Ὁ Λόγος εἶναι Θεὸς καὶ ημιουργὸς τῶν πάντων Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ τὸ Θεὸ Πατέρα καὶ ἦταν Θεὸς ὁ Λόγος. Αὐτὸς ἦταν στὴν ἀρχὴ μαζὶ μὲ τὸ Θεὸ Πατέρα.

Διαβάστε περισσότερα

Πότε ειμαστε όρθιόι και Πότε κανόυμε τό σταυρό μασ κατα τη διαρκεια των ακόλόυθιων

Πότε ειμαστε όρθιόι και Πότε κανόυμε τό σταυρό μασ κατα τη διαρκεια των ακόλόυθιων ÄÉÌÇÍÉÁÉÁ ÅÊÄÏÓÇ ÅÍÇÌÅÑÙÓÇÓ ÊÁÉ ÐÍÅÕÌÁÔÉÊÇÓ ÏÉÊÏÄÏÌÇÓ ÉÅÑÁ ÌÇÔÑÏÐÏËÉÓ ÈÅÓÓÁËÏÍÉÊÇÓ ÉÅÑÏÓ ÍÁÏÓ ÌÅÔÁÌÏÑÖÙÓÅÙÓ ÔÏÕ ÓÙÔÇÑÏÓ ÄÅËÖÙÍ - ÌÉÁÏÕËÇ ÔÇË. 2310-828989 Πότε ειμαστε όρθιόι και Πότε κανόυμε τό σταυρό

Διαβάστε περισσότερα

Τυπικαὶ διατάξεις τῶν Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν

Τυπικαὶ διατάξεις τῶν Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν Τῇ Ἁγίᾳ καὶ Μεγάλῃ Πέμπτῃ Τῇ Ἁγίᾳ καὶ Μεγάλῃ Πέμπτῃ, οἱ καλῶς διαταξάμενοι θεῖοι Πατέρες, ἀλληλοδιαδόχως ἔκ τε τῶν θείων Ἀποστόλων, καὶ τῶν ἱερων Εὐαγγελίων, παραδεδώκασιν ἡμῖν τέσσαρα τινα ἐορτάζειν τὸν

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΝ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν

ΜΗΝ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν ΜΗΝ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν 1. ΤΡΙΤΗ. Η ΚΑΤΑ ΣΑΡΚΑ ΠΕΡΙΤΟΜΗ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ ΗΜΩΝ ΙΗΣΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ καὶ μνήμη τοῦ ἐν ἁγίοις πατρὸς ἡμῶν Βασιλείου τοῦ Μεγάλου, ἀρχιεπισκόπου Καισαρείας τῆς Καππαδοκίας.

Διαβάστε περισσότερα

Ἡ νηστεία τῶν Χριστουγέννων καί τῶν ἁγίων Ἀποστόλων

Ἡ νηστεία τῶν Χριστουγέννων καί τῶν ἁγίων Ἀποστόλων Ἡ νηστεία τῶν Χριστουγέννων καί τῶν ἁγίων Ἀποστόλων Α. Περί τοῦ πότε ψάλλεται Ἀλληλούϊα 1. Ἡ νηστεία τῶν Χριστουγέννων, ἡ καί τεσσαρακονθήμερον καλουμένη, ἀρχομένη ἀπό τῆς ιε Νοεμβρίου λήγει τή κδ Δεκεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΝ ΑΠΡΙΛΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα

ΜΗΝ ΑΠΡΙΛΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα 126 Μαρτιοσ 18 ΜΗΝ ΑΠΡΙΛΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα 1. ΔΕΥΤΕΡΑ. Μαρίας ὁσίας τῆς Αἰγυπτίας, Μακαρίου ὁσίου. (Ἐθνικὴ ἑορτή). Σήμερον ψάλλεται πανηγυρικὴ δοξολογία ἐπὶ τῇ ἐπετείῳ τῆς ἐνάρξεως τοῦ ἀπελευθερωτικοῦ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΝ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν

ΜΗΝ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν ΜΗΝ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν 1. ΠΕΜΠΤΗ. Η ΚΑΤΑ ΣΑΡΚΑ ΠΕΡΙΤΟΜΗ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ ΗΜΩΝ ΙΗΣΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ καὶ μνήμη τοῦ ἐν ἁγίοις πατρὸς ἡμῶν Βασιλείου τοῦ Μεγάλου, ἀρχιεπισκόπου Καισαρείας τῆς Καππαδοκίας.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΝ ΜΑΡΤΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν

ΜΗΝ ΜΑΡΤΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν Φεβρουαριοσ 18 77 ΜΗΝ ΜΑΡΤΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν 1. ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ. Εὐδοκίας ὁσιομάρτυρος τῆς ἀπὸ Σαμαρειτῶν, Δομνίνης ὁσίας, Συνεσίου ὁσίου τοῦ ἐν Λύσῃ τῆς Κύπρου ἀσκήσαντος. Ἡ ἀκολουθία τοῦ ὁσίου

Διαβάστε περισσότερα

Τυπικὴ διάταξις τῆς ἀκολουθίας τοῦ Ἀποδείπνου ἐν τῇ Ἁγίᾳ καὶ Μεγάλῃ Τεσσαρακοστῇ

Τυπικὴ διάταξις τῆς ἀκολουθίας τοῦ Ἀποδείπνου ἐν τῇ Ἁγίᾳ καὶ Μεγάλῃ Τεσσαρακοστῇ Τυπικὴ διάταξις τῆς ἀκολουθίας τοῦ Ἀποδείπνου ἐν τῇ Ἁγίᾳ καὶ Μεγάλῃ Τεσσαρακοστῇ Α. Εἰς τὰς Κυριακὰς τῆς Μεγάλης Τεσσαρακοστής (ἕκτος τῆς Κυριακῆς τῶν Βαΐων) Μετὰ τὸν εὐλογητόν, τὸ Βασιλεῦ οὐράνιε Τρισάγιον,

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΡΑΣ ΜΟΝΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΡΕΝΙΑΣ

ΙΕΡΑΣ ΜΟΝΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΡΕΝΙΑΣ ΙΕΡΑΣ ΜΟΝΗΣ ΠΑΝΑΓΙΑΣ ΡΕΝΙΑΣ ΑΜΠΕΛΑΚΙΑ ΣΑΛΑΜΙΝΑΣ ΤΥΠΙΚΟΝ ΤΗΣ ΟΡΘΟ ΟΞΟΥ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ Έτος 2013-2014 2013 [1] ιανέµεται ηλεκτρονικά από τον Οµολογητή (www.omologitis.org) µε άδεια από τον εκδότη/δηµιουργό. Distributed

Διαβάστε περισσότερα

ΗΧΟ ΠΛΑΓΙΟ ΔΕΤΣΕΡΟ ΚΤΡΙΑΚΗ

ΗΧΟ ΠΛΑΓΙΟ ΔΕΤΣΕΡΟ ΚΤΡΙΑΚΗ ΗΧΟ ΠΛΑΓΙΟ ΔΕΤΣΕΡΟ ΚΤΡΙΑΚΗ ΑΒΒΑΣΟΝ ΕΙ ΣΟΝ ΕΠΕΡΙΝΟΝ ΕΙ ΣΟ ΚΤΡΙΕ ΕΚΕΚΡΑΞΑ Στιχηρὰ Ἀναστάσιμα τῆς Ὀκτωήχου. Στίχ. Ἐξάγαγε ἐκ φυλακῆς τὴν ψυχήν μου, τοῦ ἐξομολογήσασθαι τῷ ὀνόματί σου. Νίκην ἔχων Χριστέ, τὴν

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΡΑ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΚΑΙ ΣΤΑΥΡΟΠΗΓΙΑΚΗ ΜΟΝΗ ΚΥΚΚΟΥ

ΙΕΡΑ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΚΑΙ ΣΤΑΥΡΟΠΗΓΙΑΚΗ ΜΟΝΗ ΚΥΚΚΟΥ ΙΕΡΑ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΚΑΙ ΣΤΑΥΡΟΠΗΓΙΑΚΗ ΜΟΝΗ ΚΥΚΚΟΥ ΤΑΞΙΣ ΙΕΡΩΝ ΑΚΟΛΟΥΘΙΩΝ 2016 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 1 ΤΑΞΙΣ ΙΕΡΩΝ ΑΚΟΛΟΥΘΙΩΝ 2016 2 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 1 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 1 3 ΙΕΡΑ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΚΑΙ ΣΤΑΥΡΟΠΗΓΙΑΚΗ ΜΟΝΗ ΚΥΚΚΟΥ ΤΑΞΙΣ ΙΕΡΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΝ ΑΠΡΙΛΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα

ΜΗΝ ΑΠΡΙΛΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα 142 ΑΠΡΙΛΙΟΣ 7 9 ΜΗΝ ΑΠΡΙΛΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα 1. ΤΡΙΤΗ. Μαρίας ὁσίας τῆς Αἰγυπτίας. (Ἐθνικὴ ἑορτή). Σήμερον ψάλλεται πανηγυρικὴ δοξολογία ἐπὶ τῇ ἐπετείῳ τῆς ἐνάρξεως τοῦ ἀπελευθερωτικοῦ ἀγῶνος τοῦ

Διαβάστε περισσότερα

ευτέρα Ἔκδοσις ΙΟΥΝΙΟΣ 2007

ευτέρα Ἔκδοσις ΙΟΥΝΙΟΣ 2007 ΙΟΥΝΙΟΣ 2007 ευτέρα Ἔκδοσις Τίπρέπεινὰγνωρίζῃ ΕΝΑΣΕΛΛΗΝΑΣΜΑΚΕΔΟΝΑΣ 1. Ὅτι οἱ Σκοπιανοὶ λένε τεράστια ψέματα καὶ ὅτι ἔστησαν ἕνα φαντασιώδη μύθο γιὰ τὴν καταγωγή τους. Στὴν πλειονότητά τους εἶναι Σλαῦοι

Διαβάστε περισσότερα

Πράξεις τῶν ἀποστόλων, ἅπτει ὁ κανδηλάπτης πάσας τὰς κανδήλας τοῦ

Πράξεις τῶν ἀποστόλων, ἅπτει ὁ κανδηλάπτης πάσας τὰς κανδήλας τοῦ Τῇ ἁγίᾳ καὶ Μεγάλῃ Κυριακῇ τοῦ Πάσχα Τῇ ἁγίᾳ καὶ μεγάλῃ Κυριακῇ τοῦ Πάσχα, αὐτὴν τὴν ζωηφόρον Ἀνάστασιν ἑορτάζομεν τοῦ Κυρίου, καὶ Θεοῦ, καὶ Σωτῆρος ἡμῶν Ἰησοῦ Χριστοῦ. Τυπικαὶ διατάξεις τῶν Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: «Περὶ τοῦ προσώπου τοῦ Ἀναδόχου εἰς τὸ Μυστήριον τοῦ Βαπτίσματος».

Θέμα: «Περὶ τοῦ προσώπου τοῦ Ἀναδόχου εἰς τὸ Μυστήριον τοῦ Βαπτίσματος». ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ὑπ ἀριθμ. 18 Πρὸς Ἅπαντας τοὺς Ἐφημερίους τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως. Θέμα: «Περὶ τοῦ προσώπου τοῦ Ἀναδόχου εἰς τὸ Μυστήριον τοῦ Βαπτίσματος». Ἀγαπητοὶ Πατέρες, Ἐξ αἰτίας τοῦ ὅτι παρατηρεῖται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΝΟΝΙΟΝ ΕΤΟΥΣ 2013 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ ΗΜΕΡΟΜ. ΗΧΟΣ ΕΩΘΙΝΟΝ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΟΝ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟΝ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ 6. Τῆς ἑορτῆς Ἐπεφάνη ἡ χάρις τοῦ Θεοῦ (Τίτ.

ΚΑΝΟΝΙΟΝ ΕΤΟΥΣ 2013 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ ΗΜΕΡΟΜ. ΗΧΟΣ ΕΩΘΙΝΟΝ ΑΠΟΣΤΟΛΙΚΟΝ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΟΝ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑ 6. Τῆς ἑορτῆς Ἐπεφάνη ἡ χάρις τοῦ Θεοῦ (Τίτ. 24 ΓΕΝΙΚΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΚΑΝΟΝΙΟΝ ΕΤΟΥΣ 2013 ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 6 Τῆς ἑορτῆς Ἐπεφάνη ἡ χάρις τοῦ Θεοῦ (Τίτ. 11-14) Τῆς ἑορτῆς Παραγίνεται ὁ Ἰησοῦς (Ματθ. 13-17) 13 Κυριακῆς μετὰ τὰ Φῶτα Ἑνὶ ἑκάστῳ ἡμῶν (Ἐφεσ. δ 7-13)

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΝ ΜΑΡΤΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν

ΜΗΝ ΜΑΡΤΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν ΜΗΝ ΜΑΡΤΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν 1. ΠΕΜΠΤΗ. Εὐδοκίας ὁσιομάρτυρος τῆς ἀπὸ Σαμαρειτῶν, Δομνίνης ὁσί ας, Συνεσίου ὁσίου τοῦ ἐν Λύσῃ τῆς Κύπρου ἀσκήσαντος. Ἡ ἀκολουθία τοῦ ὁσίου Συνεσίου εὑρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

Σᾶς εὐαγγελίζομαι τὸ χαρμόσυνο ἄγγελμα τῆς γεννήσεως τοῦ. Χριστοῦ, ποὺ ἀποτελεῖ τὴν κορυφαία πράξη τοῦ Θεοῦ νὰ σώσει τὸν

Σᾶς εὐαγγελίζομαι τὸ χαρμόσυνο ἄγγελμα τῆς γεννήσεως τοῦ. Χριστοῦ, ποὺ ἀποτελεῖ τὴν κορυφαία πράξη τοῦ Θεοῦ νὰ σώσει τὸν Χριστούγεννα 2013 Ἀρ. Πρωτ. 1157 Πρός τό Χριστεπώνυμο πλήρωμα τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Χριστὸς γεννᾶται, δοξάσατε. Ἀδελφοί μου ἀγαπητοί, Σᾶς εὐαγγελίζομαι τὸ χαρμόσυνο ἄγγελμα τῆς γεννήσεως τοῦ Χριστοῦ,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΣΧΑΛΙΟΣ ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΘΙΜΟΣ

ΠΑΣΧΑΛΙΟΣ ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΘΙΜΟΣ ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ 2015 ἀριθμ. πρωτ.: 181.- ΑΓΙΟΝ ΠΑΣΧΑ 12 ΑΠΡΙΛΙΟΥ ΠΑΣΧΑΛΙΟΣ ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ Ο ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΘΙΜΟΣ Πρὸς τὸν ἱερὸ Κλῆρο καὶ τὸν εὐσεβῆ Λαὸ τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ. ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ (Δελφῶν καί Μιαούλη) Τηλ:2310-828989. Ἡ Θεία Κοινωνία.

ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ. ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ (Δελφῶν καί Μιαούλη) Τηλ:2310-828989. Ἡ Θεία Κοινωνία. ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ (Δελφῶν καί Μιαούλη) Τηλ:2310-828989 Ἡ Θεία Κοινωνία κατ οἶκον Θεσσαλονίκη 2008 Κάποιοι συσχετίζουν κάκιστα τὴν παρουσία τοῦ ἱερέως στό

Διαβάστε περισσότερα

Αγια. Μετέωρα Σ Ω Τ Η Ρ Ε Ι Α 2 0 1 5. ἀφιέρωμα στά. ιεροσ ΚΑΘΕΔΡΙΚΟΣ ναοσ

Αγια. Μετέωρα Σ Ω Τ Η Ρ Ε Ι Α 2 0 1 5. ἀφιέρωμα στά. ιεροσ ΚΑΘΕΔΡΙΚΟΣ ναοσ ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΚΗΦΙΣΙΑΣ, ΑΜΑΡΟΥΣΙΟΥ ΚΑΙ ΩΡΩΠΟΥ ιεροσ ΚΑΘΕΔΡΙΚΟΣ ναοσ μεταμορφωσεωσ του σωτηροσ δημου μεταμορφωσεωσ Χλόης & Λεβαδείας Τ.Κ. 144 52 τηλ.: 210-2850060 & φάξ: 210-2816706 site: www.inmm.gr,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. ΕΝΟΤΗΤΑ 4η

ΑΡΧΑΙΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. ΕΝΟΤΗΤΑ 4η ΑΡΧΑΙΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΑ 4η 15. Bούλομαι δὲ καὶ ἃς βασιλεῖ πρὸς τὴν πόλιν συνθήκας ὁ Λυκοῦργος ἐποίησε διηγήσασθαι: μόνη γὰρ δὴ αὕτη ἀρχὴ διατελεῖ οἵαπερ ἐξ ἀρχῆς κατεστάθη: τὰς δὲ ἄλλας πολιτείας εὕροι

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΥΜΝΟΛΟΓΙΑΣ

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΥΜΝΟΛΟΓΙΑΣ ΙΕΡΑΤΙΚΗ ΣΧΟΛΗ «ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΒΑΡΝΑΒΑΣ» ΠΑΡΑΣΚΕΥΑ ΑΓΑΘΩΝΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΥΜΝΟΛΟΓΙΑΣ β Κατωτέρα ΛΕΥΚΩΣΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ Ὁρισμός. Ὑμνολογία εἶναι τό μάθημα, τό ὁποῖο ἀσχολεῖται μέ τήν ἐν γένει

Διαβάστε περισσότερα

Μεγάλη Ἐ βδοµάδα κ.λπ.

Μεγάλη Ἐ βδοµάδα κ.λπ. ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΑ ΚΕΙΜΕΝΑ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ Email TA ΜΗΝΑΙΑ ΟΚΤΩΗΧΟΣ ΤΡΙΩΔΙΟΝ ΠΕΝΤΗΚΟΣΤΑΡΙΟΝ ΩΡΟΛΟΓΙΟΝ ΕΥΧΟΛΟΓΙΟΝ Καινούριο, ἕτοιµες καθηµερινὲ ς ἀκολουθίες γιὰ τοὺ ς Ἱ ερεῖ ς - ΔΩΡΕΑΝ Δευτέρα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΝ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν

ΜΗΝ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 73 ΜΗΝ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ ἔχων ἡμέρας τριάκοντα μίαν 1. ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ. Η ΚΑΤΑ ΣΑΡΚΑ ΠΕΡΙΤΟΜΗ ΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ ΗΜΩΝ ΙΗΣΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ καὶ μνήμη τοῦ ἐν ἁγίοις πατρὸς ἡμῶν Βασιλείου τοῦ Μεγάλου, ἀρχιεπισκόπου Καισαρείας

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστηριακὸ Μάθημα Ἁγιογραφίας Β

Φροντιστηριακὸ Μάθημα Ἁγιογραφίας Β Φροντιστηριακὸ Μάθημα Ἁγιογραφίας Β Στὴν Ἱερὰ Μονή μας, τῶν Ἁγίων Μαρτύρων Κυπριανοῦ καὶ Ἰουστίνης, στὴν Φυλὴ Ἀττικῆς, μὲ τὴν Χάρι τοῦ Θεοῦ, τὴν εὐχὴ τοῦ ἀσθενοῦντος Σεβασμιωτάτου Πνευματικοῦ Πατρός μας,

Διαβάστε περισσότερα

Ἀσκητὲς καὶ ἀσκητήρια στὴ νῆσο Σκόπελο

Ἀσκητὲς καὶ ἀσκητήρια στὴ νῆσο Σκόπελο Ἀσκητὲς καὶ ἀσκητήρια στὴ νῆσο Σκόπελο (Μιὰ πρώτη προσέγγιση στὸ θέμα) Εἰπώθηκε, πὼς ὁλόκληρο τὸ Ἅγιον Ὄρος μοιάζει μὲ τὸ Καθολικὸ ἑνὸς ἰεροῦ Ναοῦ καὶ ὅτι ἡ περιοχὴ ἀπὸ τὴν Ἁγία Ἄννα καὶ πέρα εἶναι τὸ

Διαβάστε περισσότερα

ε ε λε η σον Κυ ρι ε ε ε

ε ε λε η σον Κυ ρι ε ε ε Ἡ τάξις τοῦ ἑωθινοῦ Εὐαγγελίου ᾶσα νοὴ Αἰνεσάτω ὁ ιάκονος: Τοῦ Κυρίου δεηθῶµεν Κυ ρι ε ε λε η σον ὁ Ἱερεύς: Ὅτι Ἅγιος εἶ ὁ Θεὸς ἡµῶν, Ἦχος η α σα πνο η αι νε σα α τω τον Κυ ρι ον Αι νε σα α τω πνο η πα

Διαβάστε περισσότερα

LAHGLATA ACIOCQAVIAS PEQIODOS Bò L hgla Aò

LAHGLATA ACIOCQAVIAS PEQIODOS Bò L hgla Aò LAHGLATA ACIOCQAVIAS PEQIODOS Bò L hgla Aò Μὲ τὴν εὐκαιρία τῆς μνήμης τοῦ Ἁγίου ἐνδόξου Ἀποστόλου καὶ πρώτου Ἁγιογράφου, Εὐαγγελιστοῦ Λουκᾶ (18η Ὀκτωβρίου) καὶ πρὸς τιμήν Του, πραγματοποιήθηκε, μὲ τὴν

Διαβάστε περισσότερα

Παρακλητικὴ καὶ Ὡρολόγιο

Παρακλητικὴ καὶ Ὡρολόγιο Παρακλητικὴ καὶ Ὡρολόγιο ὑπὸ ημ. Κ. Μπαλαγεώργου Προοίμιο Ἐπιθυμῶ, κατ ἀρχάς, νὰ ἐκφράσω θερμότατες εὐχαριστίες πρὸς τὴν Συνοδικὴ Ἐπιτροπὴ Λειτουργικῆς Ἀναγεννήσεως γιὰ τὴν τιμητικὴ πρόσκληση συμμετοχῆς

Διαβάστε περισσότερα

προγραμμα ακολουθιων μ. τεσσαρακοστης α εβδομαδα

προγραμμα ακολουθιων μ. τεσσαρακοστης α εβδομαδα χορτιατη - θεσσαλονικησ α εβδομαδα κυριακη τυρινης 7.30 10.30 π.μ. Ὄρθρος Θεία Λειτουργία 5.30 μ.μ Α Κατανυκτικός Ἑσπερινός (Ἑσπερινός τῆς Συγχωρήσεως) καθαρα δευτερα 8.00 π.μ. Ὄρθρος - Ὧραι - Ἑσπερινός

Διαβάστε περισσότερα

Αποστολικοί Πατέρες και Απολογητές. Tuesday, March 5, 13

Αποστολικοί Πατέρες και Απολογητές. Tuesday, March 5, 13 Αποστολικοί Πατέρες και Απολογητές Το πλήρωμα του χρόνου Συνάντηση Ιουδαϊκού κόσμου με ελληνισμό. Μετάφραση των εβδομήκοντα, Φίλωνας μέσω της αλληγορίας. Η ελληνική φιλοσοφία έδωσε την έννοια της θεωρίας,

Διαβάστε περισσότερα

(Θ. Λειτουργία Ἰωάννου Χρυσοστόμου)

(Θ. Λειτουργία Ἰωάννου Χρυσοστόμου) Οἱ πιστοὶ ὑπὲρ τῶν κατηχουμένων δεηθῶμεν. Ἵνα ὁ Κύριος αὐτοὺς ἐλεήσῃ. Κατηχήσῃ αὐτοὺς τὸν λόγον τῆς ἀληθείας. Ἀποκαλύψῃ αὐτοῖς τὸ εὐαγγέλιον τῆς δικαιοσύνης. Ἑνώσῃ αὐτοὺς τῇ ἁγίᾳ αὐτοῦ καθολικῇ καὶ ἀποστολικῇ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. Αριστοτέλους Πολιτικά, Θ 2, 1 4)

ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ. Αριστοτέλους Πολιτικά, Θ 2, 1 4) 53 Χρόνια ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΣΑΒΒΑΪΔΗ-ΜΑΝΩΛΑΡΑΚΗ ΠΑΓΚΡΑΤΙ : Φιλολάου & Εκφαντίδου 26 : Τηλ.: 2107601470 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ : ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 2013 ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους Πολιτικά,

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν

Πρόγραμμα Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν ΟΙΚΟΥΜΕΝΙΚΟΝ ΠΑΤΡΙΑΡΧΕΙΟΝ ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΒΕΛΓΙΟΥ ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΑΓΙΟΥ ΝΙΚΟΛΑΟΥ SCHAERBEEK 293, rue du Progrès - 1030 Schaerbeek. Email: paroisse.schaerbeek@gmail.com Τηλ. : 02-201.19.38. Πρόγραμμα Ἱερῶν Ἀκολουθιῶν

Διαβάστε περισσότερα

(Η μουσική των αγγέλων)

(Η μουσική των αγγέλων) ΒΥΖΑΝΤΙΝΗ ΜΟΥΣΙΚΗ (Η μουσική των αγγέλων) Λίγα λόγια για το ύφος των ήχων... Η αρχαία ονομασία είναι ο ήχος από τον οποίο προήλθε ο αντίστοιχος βυζαντινός -Ηχος α (Δώριος)...Σεμνός,αξιωματικός,μεγαλοπρεπής,σοβαρός

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΕΡΩΝ ΑΚΟΛΟΥΘΙΩΝ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ & ΔΙΑΚΑΙΝΗΣ. ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΕΡΩΝ ΑΚΟΛΟΥΘΙΩΝ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ & ΔΙΑΚΑΙΝΗΣ. ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΕΡΩΝ ΑΚΟΛΟΥΘΙΩΝ ΜΕΓΑΛΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ & ΔΙΑΚΑΙΝΗΣ. ΕΒΔΟΜΑΔΟΣ Ἱερός Μητροπολιτικός Ναός Μεγάλης Παναγίας Νεαπόλεως ΚΥΡΙΑΚΗ ΒΑΪΩΝ Εσπέρας: Ώρα 5.30 μ.μ., Εσπερινός & Έξοδος Νυμφίου. Ώρα 7.30 μ.μ.,

Διαβάστε περισσότερα

Μικρό Νηστειοδρόμιο - Οι νηστείες της Εκκλησίας μας

Μικρό Νηστειοδρόμιο - Οι νηστείες της Εκκλησίας μας Μικρό Νηστειοδρόμιο - Οι νηστείες της Εκκλησίας μας 1. Η Μεγάλη Τεσσαρακοστή: Αρχίζει την Καθαρά Δευτέρα και τελειώνει την Κυριακή της Αναστάσεως. Είναι η πιο αυστηρή νηστεία όλου του χρόνου (λάδι καταλύουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑ ΜΗΝΑΙΑ. H. Leclercq, «Menées», Dictionnaire d archéologie Chrétienne et de Liturgie, 11(I), 1933, στ. 409.

ΤΑ ΜΗΝΑΙΑ. H. Leclercq, «Menées», Dictionnaire d archéologie Chrétienne et de Liturgie, 11(I), 1933, στ. 409. 1 Γ.Ν. ΦΙΛΙΑΣ Καθηγητὴς Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν ΤΑ ΜΗΝΑΙΑ 1. Ὁρολογία καὶ περιεχόμενο Τὰ Μηναῖα εἶναι τὰ λειτουργικὰ βιβλία, στὰ ὁποῖα περιέχονται οἱ ἀκολουθίες (Ἑσπερινοῦ καὶ Ὄρθρου) τῶν ἑορτῶν τοῦ ἀκίνητου

Διαβάστε περισσότερα

2η: Στις 5 Ιανουαρίου παραμονή των Θεοφανείων τρώμε μόνον ΑΛΑΔΑ, εάν όμως συμπέσει Σάββατο ή Κυριακή τρώμε ΛΑΔΕΡΑ.

2η: Στις 5 Ιανουαρίου παραμονή των Θεοφανείων τρώμε μόνον ΑΛΑΔΑ, εάν όμως συμπέσει Σάββατο ή Κυριακή τρώμε ΛΑΔΕΡΑ. Οι Νηστείες της Αγίας μας Εκκλησίας Οι νηστείες, όπως αρχίζουν από την αρχή σχεδόν του χρόνου, είναι οι εξής: 1η: Από την ημέρα των Χριστουγέννων μέχρι τις 4 Ιανουαρίου τρώμε τα πάντα είτε έχουμε ΤΕΤΑΡΤΗ

Διαβάστε περισσότερα

1 1 παυλος και σιλουανος και τιμοθεος

1 1 παυλος και σιλουανος και τιμοθεος 2 Tesalonika 1 1 παυλος και σιλουανος και τιμοθεος τη εκκλησια θεσσαλονικεων εν θεω πατρι ημων και κυριω ιησου χριστω 2 χαρις υμιν και ειρηνη απο θεου πατρος ημων και κυριου ιησου χριστου 3 ευχαριστειν

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ!

ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ! ΥΠΑΡΧΕΙ ΜΟΝΟ ΕΝΑΣ ΘΕΟΣ! (There is only one God) Πού μπορείς να πάς ώστε να απομακρυνθείς από το Θεό; Ο Θεός γεμίζει κάθετόπο και χρόνο. Δεν υπάρχει τόπος χωρίς να είναι εκεί ο Θεός. Ο Θεός μίλησε μέσα

Διαβάστε περισσότερα

ΙΜΗΝΙΑΙΑ ΕΚ ΟΣΗ Ι. Ν. ΑΓΙΑΣ ΜΑΡΙΝΗΣ ΑΝΩ ΙΛΙΣΙΩΝ

ΙΜΗΝΙΑΙΑ ΕΚ ΟΣΗ Ι. Ν. ΑΓΙΑΣ ΜΑΡΙΝΗΣ ΑΝΩ ΙΛΙΣΙΩΝ 1 ΙΜΗΝΙΑΙΑ ΕΚ ΟΣΗ Ι. Ν. ΑΓΙΑΣ ΜΑΡΙΝΗΣ ΑΝΩ ΙΛΙΣΙΩΝ Μ ορτ ορτ τ ν γκαιν ων το πανσ πτου Ναο τ ς ναστ σεως τ ν τ εροσολ µων ὲ τὸ μήνα Σεπτέμβριο ἀρχίζει κάθε χρόνο τὸ νέο ἐκκλησιαστικὸ ἔτος, ἡ ἀρχὴ τῆς Ἰνδίκτου,

Διαβάστε περισσότερα

Ασματικό και μοναχικό τυπικό και η στουδιτική μεταρρύθμιση

Ασματικό και μοναχικό τυπικό και η στουδιτική μεταρρύθμιση Ασματικό και μοναχικό τυπικό και η στουδιτική μεταρρύθμιση του Αιδεσιμολογιώτατου Πρωτοπρεσβύτερου κ. Κωνσταντίνου Καραϊσαρίδη, Επίκουρου Καθηγητή της Θεολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης Εἰσαγωγὴ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΜΑΚΑ http://edu.klimaka.gr ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΜΑΚΑ http://edu.klimaka.gr ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΠΑΝΕΛΛΑ ΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ (ΟΜΑ ΑΣ Β ) ΠΕΜΠΤΗ 27 ΜΑΪΟΥ 2010 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Ἀσματικὸ καὶ μοναχικὸ τυπικὸ καὶ ἡ στουδιτικὴ μεταρρύθμιση τοῦ πρωτοπρ. Κωνσταντίνου Καραϊσαρίδη

Ἀσματικὸ καὶ μοναχικὸ τυπικὸ καὶ ἡ στουδιτικὴ μεταρρύθμιση τοῦ πρωτοπρ. Κωνσταντίνου Καραϊσαρίδη Ἀσματικὸ καὶ μοναχικὸ τυπικὸ καὶ ἡ στουδιτικὴ μεταρρύθμιση τοῦ πρωτοπρ. Κωνσταντίνου Καραϊσαρίδη (Eἰσήγηση στό ΙΒ Πανελλήνιο Λειτουργικό Συμπόσιο στελεχῶν Ἱ. Μητροπόλεων μέ γενικό θέμα: «Πρόσωπα καί σταθμοί

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Α ΘΕΜΑΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ. Συντάκτης: Ευάγγελος Δεναξάς

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Α ΘΕΜΑΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ. Συντάκτης: Ευάγγελος Δεναξάς ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Α ΘΕΜΑΤΙΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ Συντάκτης: Ευάγγελος Δεναξάς 1) Πού έγινε η Πενθέκτη Οικουμενική Σύνοδος; Α. Κωνσταντινούπολη Β. Έφεσο Γ. Νίκαια Δ. Χαλκηδόνα 2) Ποιος Πατριάρχης Αλεξανδρείας καθαιρέθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Ἑλένη Γλύκατζη-Ἀρβελέρ. Γιατὶ τὸ Βυζάντιο. Ἐκδόσεις «Ἑλληνικὰ Γράμματα», Ἀθήνα 2009, σελίδες 292.

Ἑλένη Γλύκατζη-Ἀρβελέρ. Γιατὶ τὸ Βυζάντιο. Ἐκδόσεις «Ἑλληνικὰ Γράμματα», Ἀθήνα 2009, σελίδες 292. Ἑλένη Γλύκατζη-Ἀρβελέρ Γιατὶ τὸ Βυζάντιο Ἐκδόσεις «Ἑλληνικὰ Γράμματα», Ἀθήνα 2009, σελίδες 292. Κατ ἐπανάληψιν ἔχει ἐπισημανθῆ ὅτι ἐπιβάλλεται νὰ ἀναθεωρήσουμε ἐμεῖς οἱ Ἕλληνες τὴν ὀπτικὴ εἰκόνα ποὺ ἔχουν

Διαβάστε περισσότερα

Πατρ τ ιάρχης Αλ εξα εξ νδρείας ένας από τους πέντε μεγάλους Πατέρες της Ανατολικής Εκκλησίας

Πατρ τ ιάρχης Αλ εξα εξ νδρείας ένας από τους πέντε μεγάλους Πατέρες της Ανατολικής Εκκλησίας Ο Μέγας Αθανάσιος: αγωνιστής της ορθής πίστης Πατριάρχης Αλεξανδρείας Πατριάρχης Αλεξανδρείας ένας από τους πέντε μεγάλους Πατέρες της Ανατολικής Εκκλησίας των πρώτων χριστιανικών αιώνων (Μέγας Αθανάσιος,

Διαβάστε περισσότερα

ICAMLaw Application Server Χειροκίνηση Ἀναβάθμιση

ICAMLaw Application Server Χειροκίνηση Ἀναβάθμιση Εἰσαγωγή Ὁ ICAMLaw Application Server (στὸ ἑξῆς γιά λόγους συντομίας IAS) ἀποτελεῖ τὸ ὑπόβαθρο ὅλων τῶν δικηγορικῶν ἐφαρμογῶν τῆς ICAMSoft. Εἶναι αὐτός ποὺ μεσολαβεῖ ἀνάμεσα: α) στὴν τελική ἐφαρμογὴ ποὺ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΩΝ

ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΩΝ ΣΧΟΛΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΒΕΡΟΙΑΣ, ΝΑΟΥΣΗΣ & ΚΑΜΠΑΝΙΑΣ «ΚΟΣΜΑΣ Ο ΜΑΔΥΤΙΝΟΣ» ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΩΝ Ἐπιμέλεια Βασίλειος Κ. Μαυράγκανος ΒΕΡΟΙΑ 2013 ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΩΝ Ἐπιμέλεια Βασίλειος

Διαβάστε περισσότερα

Η Λειτουργική ερμηνευτική (Μυσταγωγικά υπομνήματα) από τον ΣΤ έως τον ΙΒ αιώνα

Η Λειτουργική ερμηνευτική (Μυσταγωγικά υπομνήματα) από τον ΣΤ έως τον ΙΒ αιώνα Η Λειτουργική ερμηνευτική (Μυσταγωγικά υπομνήματα) από τον ΣΤ έως τον ΙΒ αιώνα του Αιδεσιμολογιώτατου Πρωτοπρεσβύτερου κ. Θεοδώρου Ι. Κουμαριανού, Λέκτορα της Θεολογικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

Ἁγιογραφικὴ Σύναξις Θεσσαλονίκης Α

Ἁγιογραφικὴ Σύναξις Θεσσαλονίκης Α Ἁγιογραφικὴ Σύναξις Θεσσαλονίκης Α Ἐσωτερικὸ Ἱεροῦ Ναοῦ Ἁγίων Ἀποστόλων Κυμίνων Θεσσαλονίκης Μὲ τὴν Χάρι τοῦ Θεοῦ, τὴν εὐχὴ τοῦ ἀσθενοῦντος Σεβασμιωτάτου πνευματικοῦ Πατρός μας, Μητροπολίτου Ὠρωποῦ καὶ

Διαβάστε περισσότερα

2 ο - ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

2 ο - ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 2 ο - ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Θέμα:Ο πλούτος της εκκλησιαστικής ποίησης. Υμνογραφία. (κεφ.30) Σχολείο:Περιφερειακό Λύκειο Αγίου Χαραλάμπους, Έμπα Τάξη:Α Λυκείου Καθηγητής: Νικόλαος Καραμπάς Π.Μ.Π.: 16951 Α Σκοπός:

Διαβάστε περισσότερα

AΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 3 Η ΕΝΟΤΗΤΑ ΚΕΙΜΕΝΟ

AΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 3 Η ΕΝΟΤΗΤΑ ΚΕΙΜΕΝΟ ΟΜΑΔΑ Α : AΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 3 Η ΕΝΟΤΗΤΑ ΚΕΙΜΕΝΟ Ἀθηναῖοι, ὡς καὶ οἱ ἑτέρας πόλεις κατοικοῦντες, πολλὰ ἐν τῷ βίῳ ἐπιτηδεύουσι, ἵνα τὰ ἀναγκαῖα πορίζωνται: Ναυσικύδης ναύκληρος ὢν περὶ τὴν τοῦ

Διαβάστε περισσότερα

5 Δευτέρα Ακολουθία των Μ. Ωρών, Θεία Λειτουργία & Αγιασμός. 7 Τετάρτη Θεία Λειτουργία «Σύναξις Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου»

5 Δευτέρα Ακολουθία των Μ. Ωρών, Θεία Λειτουργία & Αγιασμός. 7 Τετάρτη Θεία Λειτουργία «Σύναξις Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου» Ιανουάριος 1 Πέμπτη Θεία Λειτουργία «Περιτομή Του Κυρίου» 4 Κυριακή Θεία Λειτουργία 5 Δευτέρα Ακολουθία των Μ. Ωρών, Θεία Λειτουργία & Αγιασμός 6 Τρίτη Θεία Λειτουργία & Αγιασμός «Άγια Θεοφάνεια» 7 Τετάρτη

Διαβάστε περισσότερα

Εὐκλείδεια Γεωµετρία

Εὐκλείδεια Γεωµετρία Εὐκλείδεια Γεωµετρία Φθινοπωρινὸ Εξάµηνο 010 Καθηγητὴς Ν.Γ. Τζανάκης Μάθηµα 9 ευτέρα 18-10-010 Συνοπτικὴ περιγραφή Υπενθύµιση τοῦ Θεωρήµατος τοῦ Θαλῆ. εῖτε καὶ ἐδάφιο 7.7 τοῦ σχολικοῦ ϐιβλίου. Τονίσθηκε,

Διαβάστε περισσότερα

Ἡ Μεταμόρφωση τοῦ Κυρίου

Ἡ Μεταμόρφωση τοῦ Κυρίου Ἡ Μεταμόρφωση τοῦ Κυρίου Λίγο καιρό πρίν ἀπό τό πάθος Του, ὁ Κύριος, ἀφοῦ παρέλαβε τούς τρεῖς προκρίτους μαθητές, τόν Πέτρο, τόν Ἰάκωβο καί τόν Ἰωάννη, ἀνέβηκε στό ὄρος Θαβώρ καί ἐκεῖ, ἐνώπιον αὐτῶν μεταμορφώθηκε.

Διαβάστε περισσότερα

6 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2015. ὁ β χορὸς Στίχ, γ'. Παρὰ Κυρίου ἐγένετο αὕτη, καὶ ἔστι θαυµαστὴ ἐν ὀφθαλµοῖς ἡµῶν.

6 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2015. ὁ β χορὸς Στίχ, γ'. Παρὰ Κυρίου ἐγένετο αὕτη, καὶ ἔστι θαυµαστὴ ἐν ὀφθαλµοῖς ἡµῶν. 6 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2015 ΚΥΡΙΑΚΗ Ι ΛΟΥΚΑ Μνήµη τοῦ ἐν Ἁγίοις Πατρὸς ἡµῶν Νικολάου, Ἀρχιεπισκόπου Μύρων τῆς Λυκίας τοῦ θαυµατουργοῦ. Ἑωθινὸν Ε ἦχος β ΕΙΣ ΤΟΝ ΟΡΘΡΟΝ Μετὰ τὸν Ἑξάψαλµον... Συναπτὴ µεγάλη καὶ ἡ Ἐκφώνησις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΑΛΕΣΒΙΑΚΟ ΙΕΡΟ ΠΡΟΣΚΥΝΗΜΑ ΤΗΣ ΥΠΕΡΑΓΙΑΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ ΑΓΙΑΣΟΥ-ΑΕΣΒΟΥ

ΠΑΑΛΕΣΒΙΑΚΟ ΙΕΡΟ ΠΡΟΣΚΥΝΗΜΑ ΤΗΣ ΥΠΕΡΑΓΙΑΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ ΑΓΙΑΣΟΥ-ΑΕΣΒΟΥ ΠΑΑΛΕΣΒΙΑΚΟ ΙΕΡΟ ΠΡΟΣΚΥΝΗΜΑ ΤΗΣ ΥΠΕΡΑΓΙΑΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ ΑΓΙΑΣΟΥ-ΑΕΣΒΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΕΡΩΝ ΑΚΟΛΟΥΘΙΩΝ ΤΗΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥ Από Ι1^ ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ μέχρι 15^ Σεπτεμβρίου 2015 ΣΑΒΒΑΤΟ 1η ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ Ώρα 7-10 π.μ. Η τελετή της Προόδου

Διαβάστε περισσότερα

Ἡδιά ζώσης διδασκαλία (ἀκουστική παράδοση) τῆς Ψαλτικῆς Τέχνης ὃπως τήν μεταλαμπάδευσε ὁ Θρασύβουλος Στανίτσας

Ἡδιά ζώσης διδασκαλία (ἀκουστική παράδοση) τῆς Ψαλτικῆς Τέχνης ὃπως τήν μεταλαμπάδευσε ὁ Θρασύβουλος Στανίτσας Γ Συνέδριο «Θεωρία καί Πράξη τῆς Ψαλτικῆς Τέχνης ἡ Ὁκταηχία» Τετάρτη 18 Ὀκτωβρίου 2006 Ἡδιά ζώσης διδασκαλία (ἀκουστική παράδοση) τῆς Ψαλτικῆς Τέχνης ὃπως τήν μεταλαμπάδευσε Ἀθανάσιος Ἰ. Παϊβανᾶς www.paivanas.gr

Διαβάστε περισσότερα

Λίγα λόγια για την προσευχή με το κομποσχοίνι.

Λίγα λόγια για την προσευχή με το κομποσχοίνι. Λίγα λόγια για την προσευχή με το κομποσχοίνι. Το κομποσχοίνι είναι φτιαγμένο για να κάνουμε προσευχή. Δεν είναι διακοσμητικό, ούτε κάτι μαγικό. Είναι όπλο ιερό, μας υπενθυμίζει την προσευχή την οποία

Διαβάστε περισσότερα

Ἀγαπητοί ἐθελοντές τῆς Διακονίας Ἀσθενῶν τῆς Ἐκκλησίας μας.

Ἀγαπητοί ἐθελοντές τῆς Διακονίας Ἀσθενῶν τῆς Ἐκκλησίας μας. ΕΚΚΛΗΣΙΑ & ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ ΕΝΟΡΙΑ & ΔΙΑΚΟΝΙΑ ΑΣΘΕΝΩΝ Σεβασμιώτατε, Αἰδεσιμολογιώτατοι, Πρωτοπρεσβύτερος π. Βασίλειος Κοντογιάννης Ἐφημ. ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟΥ Γ.Ν.Α. Ἀγαπητοί ἐθελοντές τῆς Διακονίας Ἀσθενῶν τῆς Ἐκκλησίας

Διαβάστε περισσότερα

29 NOEΜΒΡΙΟΥ 2015 ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΓ ΛΟΥΚΑ

29 NOEΜΒΡΙΟΥ 2015 ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΓ ΛΟΥΚΑ 29 NOEΜΒΡΙΟΥ 2015 ΚΥΡΙΑΚΗ ΙΓ ΛΟΥΚΑ Μνήµη τοῦ Ἁγίου Μάρτυρος Παραµόνου Ἑωθινὸν Δ Ἦχος α ΕΙΣ ΤΟΝ ΟΡΘΡΟΝ Μετὰ τὸν Ἑξάψαλµον... Συναπτὴ µεγάλη καὶ ἡ Ἐκφώνησις Ὅτι πρέπει σοι πᾶσα δόξα... Ἦχος α Ἀµήν. Θεὸς

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΑΓΟΡΑ 322Α - 323Α

ΠΡΩΤΑΓΟΡΑ 322Α - 323Α ΤΕΤΡΑΚΤΥΣ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ Αµυραδάκη 20, Νίκαια (210-4903576) ΤΑΞΗ... Γ ΛΥΚΕΙΟΥ... ΜΑΘΗΜΑ...ΑΡΧΑΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ... Α] ΔΙΔΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΠΛΑΤΩΝΟΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑΣ ΠΡΩΤΑΓΟΡΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Σεπτέμβριος 2015 Α ΤΑΞΗ (Δίωρο πρώτο τετράμηνο) 1.(ΔΕ 2) Το νόημα και η εξέλιξη της χριστιανικής λατρείας. (ΔΕ 3) Ο Χριστός εγκαινιάζει την αληθινή λατρεία. (ΔΕ 4) Με τη λατρεία εκφράζουμε

Διαβάστε περισσότερα

Όρθρος, Ώρες και Εσπερινός. 6:00μ.μ. Μέγα Απόδειπνο Α' μέρος Μ. Κανόνος. 4/3. π. Γεώργιο. Μέγα Απόδειπνο Γ' μέρος Μ. Κανόνος. 6/3 Κ.ΠΕΜΠΤΗ 7:00π.μ.

Όρθρος, Ώρες και Εσπερινός. 6:00μ.μ. Μέγα Απόδειπνο Α' μέρος Μ. Κανόνος. 4/3. π. Γεώργιο. Μέγα Απόδειπνο Γ' μέρος Μ. Κανόνος. 6/3 Κ.ΠΕΜΠΤΗ 7:00π.μ. 1 η ΕΒΔΟΜΑΔΑ (Καθαρά) 3/3 Κ.ΔΕΥΤΕΡΑ Μέγα Απόδειπνο Α' μέρος Μ. Κανόνος. 4/3 5/3 Κ.ΤΡΙΤΗ Κ.ΤΕΤΑΡΤΗ Μένα Απόδειπνο Β' μέρος Μ. Κανόνος. Μελέτη της Αγίας Γραφής με τον Μέγα Απόδειπνο Γ' μέρος Μ. Κανόνος.

Διαβάστε περισσότερα

Ἑλλάδα. Μεγάλη. Καλαβρία Ἀπουλία Καμπανία STUDIUM HISTORICORUM Ε ΔΙΕΘΝΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΦΗΣ

Ἑλλάδα. Μεγάλη. Καλαβρία Ἀπουλία Καμπανία STUDIUM HISTORICORUM Ε ΔΙΕΘΝΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΦΗΣ STUDIUM HISTORICORUM Ε ΔΙΕΘΝΗΣ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΦΗΣ Ἡ Μεγάλη Ἑλλάδα Καλαβρία Ἀπουλία Καμπανία 27-30 ΑΥΓΟΥΣΤΟΥ 2015 Ἱερὰ Μονὴ Παναγίας Καλαμιώτισσας (Μονὴ τῆς Ζωοδόχου Πηγῆς), Ἀνάφη 2 Τρίτη 25 Αὐγούστου,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ὑπ ἀριθμ. 17

ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ὑπ ἀριθμ. 17 Πρὸς Ἅπαντας τοὺς Ἐφημερίους τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως. ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ ὑπ ἀριθμ. 17 Θέμα: «Περὶ τῆς νομιμότητας τελέσεως τοῦ Μυστηρίου τοῦ Βαπτίσματος ἀνηλίκων». Ἀγαπητοὶ Πατέρες, Σχετικὰ μὲ τὶς προϋποθέσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους Ηθικά Νικομάχεια Β 1,5-8

Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους Ηθικά Νικομάχεια Β 1,5-8 ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ʹ ΤΑΞΗΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 28 ΜΑΪΟΥ 2009 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) Ι ΑΓΜΕΝΟ ΚΕΙΜΕΝΟ Αριστοτέλους

Διαβάστε περισσότερα

Οι νηστείες και οι καταλύσεις της Εκκλησίας μας

Οι νηστείες και οι καταλύσεις της Εκκλησίας μας Οι νηστείες και οι καταλύσεις της Εκκλησίας μας Νηστεία είναι η λήψη «ξηράς τροφής» (ξηροφαγία), χωρίς λάδι ή κρασί, μια φορά την ημέρα, και μάλιστα την ενάτη ώρα (γύρω στις 3 μ. μ.). Λήψη τροφής, έστω

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΡΤΙΟΣ Θ 2014 ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ Η ΛΙΤΑΝΕΥΣΙΣ ΤΩΝ ΙΕΡΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ

ΜΑΡΤΙΟΣ Θ 2014 ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΙΑΣ Η ΛΙΤΑΝΕΥΣΙΣ ΤΩΝ ΙΕΡΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ Η ΛΙΤΑΝΕΥΣΙΣ ΤΩΝ ΙΕΡΩΝ ΕΙΚΟΝΩΝ Πρπρευμένων τῶν Ἱερπαίδων μετὰ εἰκόνων καὶ θυμιατῦ, ὁ Ἱερεὺς ἐξέρχεται τῦ Ἱερῦ μετὰ τῦ Τιμίυ Σταυρῦ καὶ γίνεται λιτανεία πέριξ τῦ ἐσωτερικῦ τῦ Ναῦ εἰς τέσσαρες στάσς. Εἰς

Διαβάστε περισσότερα

26 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2015. ὁ β χορὸς Στίχ. γ'. Παρὰ Κυρίου ἐγένετο αὕτη, καὶ ἔστι θαυµαστὴ ἐν ὀφθαλµοῖς ἡµῶν.

26 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2015. ὁ β χορὸς Στίχ. γ'. Παρὰ Κυρίου ἐγένετο αὕτη, καὶ ἔστι θαυµαστὴ ἐν ὀφθαλµοῖς ἡµῶν. 26 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 2015 Tοῦ Ὁσίου καὶ Θεοφόρου Πατρὸς ἡµῶν Στυλιανοῦ, τοῦ Παφλαγόνος, τοῦ θαυµατουργοῦ. ΕΙΣ ΤΟΝ ΟΡΘΡΟΝ Μετὰ τὸν Ἑξάψαλµον... Συναπτὴ µεγάλη καὶ ἡ Ἐκφώνησις Ὅτι πρέπει σοι πᾶσα δόξα... Ἦχος γ

Διαβάστε περισσότερα

πανηγυρικοι εορτασμοι επι τη μνημη του αγιου επιφανιου αρχιεπισκοπου κωνσταντιασ

πανηγυρικοι εορτασμοι επι τη μνημη του αγιου επιφανιου αρχιεπισκοπου κωνσταντιασ πανηγυρικοι εορτασμοι επι τη μνημη του αγιου επιφανιου αρχιεπισκοπου κωνσταντιασ Στὶς 12 Μαΐου ἡ Ἐκκλησία μας τιμᾶ τὴ μνήμη τοῦ Ἁγίου Ἐπιφανίου Ἀρχιεπισκόπου Κωνσταντίας τῆς Κύπρου τοῦ Μεγάλου, ὁ ὁποῖος

Διαβάστε περισσότερα

Ἡ Ἐκκλησία ὡς λατρεύουσα κοινότητα

Ἡ Ἐκκλησία ὡς λατρεύουσα κοινότητα Ἡ Ἐκκλησία ὡς λατρεύουσα κοινότητα Σὸ θέμα μὲ τὸ ὁποῖο στὴν ἀποψινή μας σύναξη θὰ ἀσχοληθοῦμε, ὅπως γνωρίζετε, εἶναι ἡ Ἐκκλησία ὡς λατρεύουσα κοινότητα. Θὰ προσπαθήσουμε χωρὶς νὰ εἰσέλθουμε σὲ λεπτομέρειες

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρία Συνόλων - Set Theory

Θεωρία Συνόλων - Set Theory Θεωρία Συνόλων - Set Theory Ἐπισκόπηση γιὰ τὶς ἀνάγκες τῶν Πρωτοετῶν Φοιτητῶν τοῦ Τµήµατος Διοίκησης, στὸ µάθηµα Γενικὰ Μαθηµατικά. Ὑπὸ Γεωργίου Σπ. Κακαρελίδη, Στὸ Τµῆµα Διοίκησης ΤΕΙ Δυτικῆς Ἑλλάδος

Διαβάστε περισσότερα

Χρήσιμες ὁδηγίες γιὰ τοὺς ἐνηλίκους ποὺ ἐπιθυμοῦν νὰ βαπτισθοῦν Χριστιανοὶ Ὀρθόδοξοι.

Χρήσιμες ὁδηγίες γιὰ τοὺς ἐνηλίκους ποὺ ἐπιθυμοῦν νὰ βαπτισθοῦν Χριστιανοὶ Ὀρθόδοξοι. Χρήσιμες ὁδηγίες γιὰ τοὺς ἐνηλίκους ποὺ ἐπιθυμοῦν νὰ βαπτισθοῦν Χριστιανοὶ Ὀρθόδοξοι. Σὰ τελευταῖα χρόνια καὶ ἰδιαίτερα μετὰ τὸ ἄνοιγμα τῶν συνόρων τῶν χωρῶν τῆς ἀνατολικῆς Εὐρώπης, ἀλλὰ καὶ γειτόνων χωρῶν

Διαβάστε περισσότερα

Χριστιάνα Ἀβρααμίδου ΜΑΤΙΑ ΑΝΑΠΟΔΑ. Ποιήματα

Χριστιάνα Ἀβρααμίδου ΜΑΤΙΑ ΑΝΑΠΟΔΑ. Ποιήματα Χριστιάνα Ἀβρααμίδου ΜΑΤΙΑ ΑΝΑΠΟΔΑ Ποιήματα ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΑ ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑ Αὒγουστος 2011 12 ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΑ ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑ Χριαστιάνα Ἀβρααμίδου ΜΑΤΙΑ ΑΝΑΠΟΔΑ Ποιήματα Τεῦχος 12 - Αὒγουστος 2011 ISSN: 1792-4189 Μηνιαία

Διαβάστε περισσότερα

Ὁ Γάμος. Ἀγαπητοί μας μελλόνυμφοι,

Ὁ Γάμος. Ἀγαπητοί μας μελλόνυμφοι, Ὁ Γάμος Ἀγαπητοί μας μελλόνυμφοι, ὲ λίγες ἡμέρες πρόκειται νὰ ἑνωθεῖτε μὲ τὰ δεσμὰ τοῦ Γάμου διὰ τῶν εὐλογιῶν τῆς Ἁγίας Ἐκκλησίας τοῦ Κυρίου μας. Αὐτὸ τὸ γεγονὸς χρειάζεται ὡς καταλύτη τὸν τελειωτῆ καὶ

Διαβάστε περισσότερα

Θεοδόσης Βολκὼφ ΠΟΙΗΜΑΤΑ

Θεοδόσης Βολκὼφ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Θεοδόσης Βολκὼφ ΠΟΙΗΜΑΤΑ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΑ ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑ Ἰανουάριος 2011 5 ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΚΑ ΣΗΜΕΙΩΜΑΤΑ Θεοδόσης Βολκὼφ ΠΟΙΗΜΑΤΑ Τεῦχος 5 - Ἰανουάριος 2011 ISSN: 1792-4189 Μηνιαία ψηφιακὴ ἔκδοση τοῦ ἠλεκτρονικοῦ περιοδικοῦ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΑΤΑ ΜΑΡΚΟΝ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ

ΤΟ ΚΑΤΑ ΜΑΡΚΟΝ ΕΥΑΓΓΕΛΙΟ Ο συγγραφέας και εδώ δε γράφει το όνομά του, αλλά η αρχαία εκκλησιαστική παράδοση ομόφωνα αποδίδει το ευαγγέλιο αυτό στον Μάρκο και το συνέδεσε κατά ένα ιδιαίτερο τρόπο με το όνομα του απ. Πέτρου. 1. ΜΑΡΤΥΡΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΚΉΡΥΓΜΑ ΚΑΙ ΤΑ ΘΑΎΜΑΤΑ ΜΈΣΑ ΑΠΌ ΤΗ ΛΑΤΡΕΊΑ

ΤΟ ΚΉΡΥΓΜΑ ΚΑΙ ΤΑ ΘΑΎΜΑΤΑ ΜΈΣΑ ΑΠΌ ΤΗ ΛΑΤΡΕΊΑ ΤΟ ΚΉΡΥΓΜΑ ΚΑΙ ΤΑ ΘΑΎΜΑΤΑ ΜΈΣΑ ΑΠΌ ΤΗ ΛΑΤΡΕΊΑ ΓΕΓΟΝΌΤΑ ΤΗς ΖΩΉς ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΎ Ακίνητες γιορτές Κινητές γιορτές Χριστούγεννα Περιτομή Υπαπαντή Θεοφάνεια Μεταμόρφωση Είσοδος στα Ιεροσόλυμα Μυστικός Δείπνος

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΑ Α ΓΥΜΝΑΙΟΥ

ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΑ Α ΓΥΜΝΑΙΟΥ ΕΝΟΤΗΤΑ 4 Ετυμολογικά 1. Να κατατάξετε τα παρακάτω παράγωγα ουσιαστικά στην κατηγορία στην οποία ανήκουν (υποκοριστικά, περιεκτικά, τοπικά): κυνηγέσιον, πευκών, σφηκιά, κηπάριον, χαλκεῖον, πυργίσκος, ξιφίδιον,

Διαβάστε περισσότερα

1. ιδαγμένο κείμενο από το πρωτότυπο Πλάτωνος Πρωταγόρας (323Α-Ε)

1. ιδαγμένο κείμενο από το πρωτότυπο Πλάτωνος Πρωταγόρας (323Α-Ε) ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΕΚΝΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΤΟΥ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΚΑΙ ΤΕΚΝΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΣΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΤΕΤΑΡΤΗ 5 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2012 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΟΛΟ

Διαβάστε περισσότερα