Συσχέτιση βακτηριακής κόλπωσης (Bacterial vaginosis) και λοιμώξεων ουροποιητικού συστήματος

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Συσχέτιση βακτηριακής κόλπωσης (Bacterial vaginosis) και λοιμώξεων ουροποιητικού συστήματος"

Transcript

1 21(3): , 2009 Ανασκόπηση Συσχέτιση βακτηριακής κόλπωσης (Bacterial vaginosis) και λοιμώξεων ουροποιητικού συστήματος Ε. Ζιώγος Δ. Κάππου Ι. Ματαλλιωτάκης ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η βακτηριακή κόλπωση χαρακτηρίζεται από την αντικατάσταση των γαλακτοβακίλλων της φυσιολογικής χλωρίδας που παράγουν Η 2 με υψηλές συγκεντρώσεις αναερόβιων βακτηρίων. Η βακτηριακή κόλπωση συσχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο μαιευτικών και γυναικολογικών επιπλοκών καθώς και με επίκτητα σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα. Η αιτιολογία της μικροβιακής διαταραχής δεν είναι πλήρως κατανοητή. Στις μαιευτικές επιπλοκές που συσχετίζονται με βακτηριακή κόλπωση περιλαμβάνονται η πρόωρη ρήξη των υμένων, ο πρόωρος τοκετός, η χοριοαμνιονίτιδα και η επιλόχεια ενδομητρίτιδα. Η φλεγμονώδης νόσος της πυέλου, η μετεκτρωτική φλεγμονώδης νόσος της πυέλου, η πυελική κυτταρίτιδα μετά από υστερεκτομή καθώς και η βλεννοπυώδης τραχηλίτιδα έχουν επίσης συσχετισθεί με τη βακτηριακή κόλπωση. Οι λοιμώξεις του ουροποιητικού συστήματος είναι επίσης συχνές. Η σχέση της βακτηριακής κόλπωσης και της εκδήλωσης των ουρολοιμώξεων αποτελεί το θέμα αυτού του άρθρου. Λέξεις ευρετηρίου: Bακτηριακή κόλπωση, λοιμώξεις ουροποιητικού συστήματος. Μαιευτική & Γυναικολογική Κλινική Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Ηρακλείου, Κρήτη Αλληλογραφία: Ε. Ζιώγος, Μαντινείας 30 Τ.Κ , Περιστέρι, Αθήνα Τηλ.: yahoo.gr Κατατέθηκε: 20/2/09 Εγκρίθηκε: 19/7/09 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η βακτηριακή κόλπωση αποτελεί την πιο συχνή αιτία συμπτωματικής κολπίτιδας στις σεξουαλικά ενεργείς ασθενείς. Ένα μέρος των ασθενών με βακτηριακή κόλπωση αναφέρει κολπική υπερέκκριση με/ ή χωρίς συνοδό αιδοιϊκό κνησμό και ερεθισμό, ενώ μπορεί να συνυπάρχει και χαρακτηριστική οσμή. Τα συμπτώματα αυτά εκδηλώνονται ιδιαίτερα μετά από σεξουαλική επαφή ή κατά τον εμμηνορρυσιακό κύκλο, ενώ το 50% των ασθενών είναι ασυμπτωματικές 1. Η αιτιολογία της μικροβιακής διαταραχής δεν είναι πλήρως κατανοητή. Η βακτηριακή κόλπωση συσχετίζεται με την ύπαρξη πολλαπλών ερωτικών συντρόφων ή ενός νέου συντρόφου, ενώ η βακτηριακή κόλπωση που προκύπτει από ένα σεξουαλικά μεταδιδόμενο παθογόνο παραμένει αδιευκρίνιστη. Η βακτηριακή κόλπωση έχει συσχετισθεί με πολλές μαιευτικές και γυναικολογικές επιπλοκές. Το θέμα αυτού του άρθρου επικεντρώνεται στη σχέση της βακτηριακής κόλπωσης με την εκδήλωση των ουρολοιμώξεων. ΚΟΛΠΙΚΗ ΧΛΩΡΙΔΑ ΚΑΙ ΒΑΚΤΗΡΙΑΚΗ ΚΟΛΠΩΣΗ Υπό φυσιολογικές συνθήκες, ορισμένες περιοχές του γεννητικού συστήματος της γυναίκας όπως η ενδομήτρια κοιλότητα, οι σάλπιγγες, οι ωο- 244

2 θήκες, οι βαρθολίνειοι αδένες και οι αδένες του Skene είναι στείρες μικροβίων, ενώ άλλες όπως το αιδοίο, ο κόλπος και ο τράχηλος της μήτρας είναι εποικισμένα από ποικιλία μικροβίων, τα οποία δεν προκαλούν νόσο και αποτελούν τη φυσιολογική μικροβιακή χλωρίδα. Η φυσιολογική χλωρίδα βρίσκεται σε δυναμική ισορροπία υφιστάμενη συνεχείς μεταβολές στις διάφορες ηλικίες από τη γέννηση ως και την εμμηνόπαυση. Ο κόλπος του νεογνού πλούσιος σε γλυκογόνο, λόγω της επίδρασης των μητρικών οιστρογόνων αποικίζεται γρήγορα από μικρόβια τόσο του κόλπου της μητέρας κατά τον τοκετό όσο και του περιβάλλοντος. Μετά τη μείωση των μητρικών οιστρογόνων (και του γλυκογόνου) τα επιθηλιακά κύτταρα γίνονται λεπτά και ατροφικά, ενώ το ph από όξινο μεταπίπτει σε ουδέτερο. Ο κόλπος αποικίζεται κυρίως από διφθεροειδή, κοαγκουλάση-αρνητικούς σταφυλόκοκκους, κλωστηρίδια, Bacteroides και πεπτοστρεπτοκόκκους, ενώ οι γαλακτοβάκιλλοι ανευρίσκονται σε μικρότερη συχνότητα. Μεταξύ των μικροβίων του παιδικού κόλπου ανευρίσκονται, επίσης, φυσιολογικά η Gardnerella vaginalis (12%) και η Candida albicans (28%) 2. Τέλος τον παιδικό κόλπο αποικίζουν εντεροβακτηριοειδή από τα οποία η Escherichia coli απομονώνεται συχνότερα σε παιδιά ηλικίας μικρότερης των 2 ετών 2. Κατά τη διάρκεια του εμμηνορυσιακού κύκλου παρατηρούνται ποσοτικές μεταβολές της χλωρίδας. Κατά την έμμηνο ρύση παρατηρείται συνολική μείωση του αριθμού των μικροβίων (ιδιαίτερα των γαλακτοβακίλλων), συγκεκριμένα στην πρώτη φάση (παραγωγική) υπάρχει σχετική αύξηση των ειδών του γένους Bacteroides, ενώ οι συγκεντρώσεις των αερόβιων ελαττώνονται κατά 100 φορές την εβδομάδα πριν την έναρξη της έμμηνου ρύσης. Στην κύηση υπάρχει προοδευτική μείωση των αναερόβιων μικροβίων και ταυτόχρονα αύξηση των γαλακτοβακίλλων, ενώ τα αερόβια μικρόβια παραμένουν σχετικά σταθερά, εκτός μόνο από μια σημαντική μείωση της E. Coli. Ενδέχεται αλλαγές στο ph και στη συγκέντρωση του γλυκογόνου και η αυξημένη αγγείωση του κολπικού βλεννογόνου να συμβάλλουν στην παραπάνω διαμόρφωση. Έξι εβδομάδες μετά τον τοκετό, η χλωρίδα έχει ήδη επιστρέψει στην προ της εγκυμοσύνης κατάσταση. Η βακτηριακή κόλπωση αποτελεί την πιο συχνή φλεγμονή του κόλπου μεταξύ των γυναικών αναπαραγωγικής ηλικίας 3. Η βακτηριακή κολπίτιδα εκδηλώνεται στο 33-36% των σεξουαλικά ενεργών γυναικών, στο 16-20% των εγκύων, ενώ διαπιστώνεται στο 25% των γυναικών που επισκέπτονται τον γυναικολόγο 3. Η βακτηριακή κόλπωση αποτελεί μία πολυμικροβιακή κλινική συνδρομή που προκύπτει από την αντικατάσταση των γαλακτοβακίλλων της φυσιολογικής χλωρίδας που παράγουν Η 2 με υψηλές συγκεντρώσεις αναερόβιων βακτηρίων (π.χ. Prevotella sp, G vaginalis και Mycoplasma hominis). Επιπρόσθετα, τα Mobiluncus sp έχουν συσχετισθεί με βακτηριακή κόλπωση, και σπανίως ανευρίσκονται σε γυναίκες με φυσιολογική κολπική χλωρίδα 4. Οι τρεις πιο συχνές παθήσεις που συνοδεύονται από κολπική υπερέκκριση είναι η βακτηριακή κόλπωση, η τριχομοναδική κολπίτιδα (T vaginalis) και η καντιντίαση ( συνήθως προκαλούμενη από Candida albicans). Η βακτηριακή κόλπωση συσχετίζεται με την ύπαρξη πολλαπλών ερωτικών συντρόφων ή ενός νέου συντρόφου, ενώ η βακτηριακή κόλπωση που προκύπτει από ένα σεξουαλικά μεταδιδόμενο παθογόνο παραμένει αδιευκρίνιστη. Οι γυναίκες που δεν είναι σεξουαλικά ενεργές σπανίως προσβάλλονται 5. Η θεραπεία των σεξουαλικών συντρόφων δεν ωφελεί στην πρόληψη των υποτροπών της βακτηριακής κόλπωσης. Οι υπεύθυνοι μικροοργανισμοί που ενοχοποιούνται για τις μαιευτικές/ γυναικολογικές λοιμώξεις ανήκουν σε δύο κατηγορίες: στους σεξουαλικά μεταδιδόμενους μικροοργανισμούς και στους μικροοργανισμούς της ενδογενούς κολπικής χλωρίδας. Υπό φυσιολογικές συνθήκες η κολπική χλωρίδα περιλαμβάνει ένα ευρύ φάσμα μικροοργανισμών όπως: σταφυλόκοκκους, στρεπτόκοκκους, εντερόκοκκους, γαλακτοβάκιλλους, διφθεροειδή, E.coli, αναερόβιους στρεπτόκοκκους, Bacteroides sp., Fusobacterium sp. και τους γαλακτοβάκιλλους που παράγουν Η 2 να κυριαρχούν. Η φυσιολογική αναλογία των αναερόβιων προς τα αερόβια κυμαίνεται μεταξύ 2:1 και 5:1. Εντούτοις, όταν το οικοσύστημα διαταράσσεται όπως στην περίπτωση της βακτηριακής κόλπωσης παρατηρείται μία βαθμιαία μείωση της συγκέντρωσης των γαλακτοβάκκιλων και αύξηση της συγκέντρωσης των αναερόβιων (όπως Gardnerella vaginalis, Mycoplasma hominis, Mobiluncus και Βacteroides sp), έτσι ώστε η αναλογία αναερόβια / αερόβια να αυξηθεί σε :1. Αυτή η μείζονα διαταραχή της κολπικής χλωρίδας συσχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο για μετεγχειρητική λοίμωξη. Οι γυναικολογικές επιπλοκές που συσχετίζονται με τη βακτηριακή κόλπωση περιλαμβάνουν τη φλεγμονώδη νόσο της πυέλου 6, τη μετεγχειρητική λοίμωξη όπως τη μετεκτρωτική ενδομητρίτιδα 7 και την πυελική κυτταρίτιδα μετά από υστερεκτομή 8, τη βλεννοπυώδη τραχηλίτιδα 9, τη λοίμωξη με HIV 10 και πιθανώς την ενδοεπιθηλιακή τραχηλική βλάβη 11. Οι ουρολοιμώξεις είναι επίσης συχνές και αφορούν περισσότερες από 6 εκατομμύρια επισκέψεις στον ειδικό ετησίως, εκ των οποίων τα 2/3 αφορούν γυναίκες 12. Στις επιπλοκές των ουρολοιμώξεων συγκαταλέγονται ο πρόωρος τοκετός, η πυελονεφρίτιδα και η σήψη 12. Οι μαιευτικές επιπλοκές που συσχετίζονται με τη βακτηριακή κόλπωση περιλαμβάνουν την πρόωρη ρήξη υμένων, τον πρόωρο τοκετό 13, τη χοριοαμνιονίτιδα 14 και την επιλόχεια ενδομητρίτιδα 14. Οι γαλακτοβάκιλλοι αποτελούν την κυρίαρχη χλωρί- 245

3 Ζιώγος και συν. ςυςχέτιση βακτηριακής κόλπωσης (Bacterial vaginosis) και λοιμώξεων ουροποιητικού συστήματος δα του κόλπου κατά την εφηβεία, υποθέτοντας εξαιτίας της δράσης των οιστρογόνων στα επιθηλιακά κύτταρα του κόλπου και της απελευθέρωσης γλυκογόνου 1. Όταν μειώνονται τα επίπεδα οιστρογόνων όπως συμβαίνει στη λοχεία ή στην εμμηνόπαυση, η παρουσία των γαλακτοβάκιλλων ελαττώνεται 1. In vitro, οι γαλακτοβάκιλλοι έχει δειχθεί ότι παράγουν διάφορες μικροβιακές τοξίνες, τις βακτηριοκίνες 15. Οι γαλακτοβάκιλλοι που παράγουν Η 2 έχει αποδειχθεί in vitro ότι αναστέλλουν την ανάπτυξη διαφόρων μικροοργανισμών, όπως της Gardnerella vaginalis, της Neisseria gonorrhoeae και του HIV 1. Γυναίκες με γαλακτοβάκιλλους που παράγουν Η 2 έχει δειχθεί ότι εμφανίζουν σπανιότερα βακτηριακή κόλπωση με σεξουαλικά μεταδιδόμενους παθογόνους μικροοργανισμούς, όπως οι Neisseria gonorrhoeae, Chlamydia trachomatis και T. vaginalis Επομένως, η μικροβιακή παραγωγή Η 2 μπορεί να παίξει ένα σταθεροποιητικό ρόλο στην οικολογία του κόλπου. Άλλοι υποστηρίζουν ότι οι γαλακτοβάκιλλοι έχουν προστατευτικό ρόλο στο οικοσύστημα του κόλπου μέσω ενός ανταγωνισμού της προσκόλλησης τους στα επιθηλιακά κύτταρα και της διέγερσης τοπικά του ανοσολογικού συστήματος 15. Το όξινο pη του κόλπου είναι επίσης αποτέλεσμα του μεταβολισμού των γαλακτοβακίλλων και εμποδίζει την ανάπτυξη πολλών δυνητικά παθογόνων μικροβίων. Διάφορες διαγνωστικές μέθοδοι είναι διαθέσιμες για τον προσδιορισμό της αιτιολογίας μιας ανώμαλης κολπικής υπερέκκρισης. Η αιτιολογία των κολπικών συμπτωμάτων συνήθως καθορίζεται με το ph και τη μικροσκοπική εξέταση του κολπικού υγρού. Αυξημένη τιμή ph (> 4,5) συσχετίζεται με βακτηριακή κόλπωση ή τριχομοναδική κολπίτιδα, αλλά δεν έχει υψηλή ειδικότητα. Επιπλέον, το έκκριμα εξετάζεται με αραίωση 1:1 με δύο σταγόνες 0,9% δ/τος NaCl, ενώ ένα δεύτερο δείγμα με 10% δ/μα KOH. Οσμή αμινών ανιχνεύεται αμέσως μετά την εφαρμογή του KOH και υποδεικνύει βακτηριακή κόλπωση. Η κινητικότητα της Τ. vaginalis ή τα clue cells (επιθηλιακά κύτταρα χαρακτηριστικά καλυμμένα από άφθονα κοκκοβακτηρίδια) είναι χαρακτηριστικά της βακτηριακής κόλπωσης και συνήθως ανιχνεύονται εύκολα στο αλατούχο δείγμα. Λευκά χωρίς την παρουσία τριχομονάδας είναι συνήθως ενδεικτικά τραχηλίτιδας. Η βακτηριακή κόλπωση μπορεί να διαγνωστεί με τη χρήση κλινικών κριτηρίων (κριτήρια Αmsel s) ή με τη χρώση κατά Gram. Στα κλινικά κριτήρια περιλαμβάνονται τρία από τα ακόλουθα συμπτώματα ή σημεία : ομογενής λεπτόρρευστη, λευκή κολπική έκκριση που απαλά επικαλύπτει τα κολπικά τοιχώματα παρουσία των clue cells στη μικροσκοπική εξέταση οσμή ψαριού στην κολπική έκκριση πριν ή μετά την 246 εφαρμογή δ/τος 10% KOH ( θετικό whiff-test) Όταν χρησιμοποιείται η χρώση κατά Gram καθορίζοντας τη σχετική συγκέντρωση των γαλακτοβακίλλων ( Gram-positive rods), των αρνητικών και θετικών κατά Gram βακτηριδίων που είναι χαρακτηριστικά της βακτηριακής κόλπωσης, θεωρείται η ιδανική εργαστηριακή μέθοδος διάγνωσης της βακτηριακής κόλπωσης. ΒΑΚΤΗΡΙΑΚΗ ΚΟΛΠΩΣΗ ΚΑΙ ΟΥΡΟΛΟΙΜΩΞΕΙΣ Διάφορες μελέτες έχουν δείξει σχέση μεταξύ των ουρολοιμώξεων και της ανώμαλης κολπικής χλωρίδας. Οι Harmanli et al σε μια μελέτη τους προσδιορίζοντας τη σχέση της βακτηριακής κόλπωσης και των ουρολοιμώξεων σε 129 γυναίκες κατά τη διάρκεια ελέγχου ρουτίνας διαπίστωσαν ότι 15/67 (22,4%) γυναίκες με ουρολοίμωξη είχαν ταυτόχρονα και βακτηριακή κόλπωση σε αντίθεση με 6 (9,7%) γυναίκες που είχαν ουρολοίμωξη χωρίς βακτηριακή κόλπωση (OR 2.79, 95%CI, ), που αποδεικνύει ότι η βακτηριακή κόλπωση αποτελεί παράγοντα κινδύνου για ουρολοίμωξη 18. Παρατηρώντας την ποικιλία των μικροοργανισμών που προκαλούν τη βακτηριακή κόλπωση και τις ουρολοιμώξεις, υποστηρίζεται ότι είναι πιθανό οι γυναίκες με βακτηριακή κόλπωση να αναπτύσσουν ουρολοιμώξεις εξαιτίας των συχνών σεξουαλικών επαφών. Οι Harmanli et al. υποστηρίζουν ότι η συχνότητα των σεξουαλικών επαφών είναι συνυφασμένη με τη βακτηριακή κόλπωση και τις ουρολοιμώξεις. Η μελέτη τους παρουσιάζει πλεονεκτήματα, καθώς μελετώντας τις καλλιέργειες του ενδοτραχήλου, περιλαμβάνοντας και το γονόκοκκο και τα χλαμύδια, χρησιμοποιώντας τα κριτήρια Amsel s για τη διάγνωση της βακτηριακής κόλπωσης και τις καλλιέργειες ούρων για τη διάγνωση των ουρολοιμώξεων, θεωρήθηκε ότι η στατιστική επεξεργασία ήταν πιο «αυστηρή» περιορίζοντας το δείγμα συγκριτικά με άλλες μελέτες. Μικροοργανισμοί που σχετίζονται με σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα ανιχνεύτηκαν σε ένα μεγάλο ποσοστό καλλιεργειών από τους Gonzalez-Pentroza et al 19 καθορίζοντας την ανάγκη για περαιτέρω έρευνα στον προσδιορισμό του ρόλου τους στην αιτιολογία των ουρολοιμώξεων. Διάφορες μελέτες υποστηρίζουν ότι οι σεξουαλικές επαφές ευνοούν την εκδήλωση της βακτηριακής κόλπωσης. Η βακτηριακή κόλπωση ως νόσος μπορεί να μεταδοθεί σεξουαλικά, αλλά μελέτες στις οποίες οι άρρενες σύντροφοι έλαβαν θεραπεία, δεν έδειξαν μείωση στα ποσοστά υποτροπής της βακτηριακής κόλπωσης 20. Μια μελέτη των Barbone et al., έδειξε ότι ο αριθμός των σεξουαλικών συντρόφων κατά τον τελευταίο μήνα πριν τον έλεγχο συσχετίζεται με την εκδήλωση της βακτηριακής κόλπωσης 21. Οι γυναίκες που είχαν τρεις ή περισσότερους σεξουαλικούς συντρόφους είχαν σχετικό κίνδυνο 1.77 σε σχέση με εκείνες που είχαν έναν ή

4 καθόλου σεξουαλικό σύντροφο. Οι Barbone et al. δεν καθόρισαν μια απευθείας σχέση μεταξύ της βακτηριακής κόλπωσης και της συχνότητας των σεξουαλικών επαφών. Πολλοί ερευνητές πιστεύουν ότι η διαταραχή του κολπικού ph από την επαναλαμβανόμενη αλκαλοποίηση συντελεί στην ανάπτυξη της βακτηριακής κόλπωσης, αλλά απαιτούνται περισσότερες μελέτες για να επιβεβαιώσουν τα αίτια αυτής της συσχέτισης. Σε άλλη μελέτη, οι Hooton et al. αναφέρουν ότι η βακτηριακή κόλπωση ή η διαταραχή της κολπικής χλωρίδας συσχετίζεται με την αποίκηση του πρόδομου από E. Coli. Οι ασθενείς αυτές παρουσίαζαν συμπτώματα οξείας ουρολοίμωξης ενώ χρησιμοποιούσαν διαφράγματα 22. Τα αντιβιοτικά καθώς και άλλα φάρμακα επίσης επηρεάζουν τη φυσιολογική κολπική χλωρίδα και αυξάνουν τον κίνδυνο εκδήλωσης ουρολοιμώξεων 23. Είναι εύλογο ότι η βακτηριακή κόλπωση μπορεί να ευνοήσει την αποίκηση με ουροπαθογόνα εξαιτίας της υπερανάπτυξης παθογόνων βακτηρίων και της απουσίας των γαλακτοβακίλλων που παράγουν Η 2, αυξάνοντας τον κίνδυνο σε αυτές τις γυναίκες για εκδήλωση ουρολοιμώξεων. Αυτή η υπόθεση ενισχύεται από τη μελέτη των Stamey and Timothy, οι οποίοι έδειξαν ότι υπάρχει στενή συσχέτιση του αυξημένου κολπικού ph και της αποίκησης του προδόμου από E. coli 24. Περισσότερες όμως μελέτες απαιτούνται για τον καθορισμό της συσχέτισης της βακτηριακής κόλπωσης και των ουρολοιμώξεων. Οι Hillebrand et al σε μια μελέτη 503 εγκύων ανίχνευσαν σχέση της βακτηριακής κόλπωσης και των ουρολοιμώξεων σε 140/503 (27.8%) των εγκύων, ενώ μόνο 6.6% των εγκύων είχαν ουρολοίμωξη χωρίς βακτηριακή κόλπωση. Συμπερασματικά, η βακτηριακή κόλπωση στην κύηση αυξάνει τον κίνδυνο εκδήλωσης ουρολοιμώξεων (OR 2.21) 25. Σε άλλη μελέτη των Sharami et al., 322 εγκυμονούσες εκτιμήθηκαν στα πλαίσια του προγεννητικού ελέγχου για βακτηριακή κόλπωση και ουρολοίμωξη. Oι 76 γυναίκες εκδήλωσαν βακτηριακή κόλπωση ενώ 246 δεν παρουσίασαν, από αυτές 18 (23.6%) έγκυες με βακτηριακή κόλπωση είχαν ταυτόχρονα και ουρολοίμωξη συγκριτικά με 24 (9.8%) που δεν είχαν ουρολοίμωξη. Η βακτηριακή κόλπωση συσχετίσθηκε με αυξημένο κίνδυνο για εκδήλωση ουρολοίμωξης (OR 3.05, 95%CI, ). Οι εγκυμονούσες με βακτηριακή κόλπωση βρίσκονται σε αυξημένο κίνδυνο για εκδήλωση ουρολοίμωξης 26. Οι παράγοντες που ευνοούν την αποίκηση της ουρήθρας με τους αρνητικούς κατά Gram βακίλλους είναι άγνωστοι, αλλά φαίνεται ότι η μάλαξη της ουρήθρας κατά τη διάρκεια της σεξουαλικής επαφής έχει ευνοϊκό ρόλο. Επιπλέον φαίνεται ότι το εγγύς τμήμα της ουρήθρας προς το ορθό, η βραχεία ουρήθρα της γυναίκας, η εντόπισή της κάτω από τα χείλη, καθώς και το θερμό και υγρό περιβάλλον του περινέου παίζουν κάποιο ρόλο. Οι αλλαγές της φυσιολογικής χλωρίδας από τη χρήση των αντιβιοτικών, από άλλες λοιμώξεις του γεννητικού καθώς και ο τύπος της αντισύλληψης επίσης αυξάνουν τον κίνδυνο αποίκησης από εντεροβακτηροειδή. Σε μελέτη γυναικών με υποτροπιάζουσες ουρολοιμώξεις, οι Gupta et al. 28 διαπίστωσαν μία αντιστρόφως ανάλογη σχέση μεταξύ των γαλακτοβακίλλων της κολπικής χλωρίδας και της E. coli του κόλπου και υποστήριξαν ότι οι γαλακτοβάκιλλοι είναι αναπόσπαστο τμήμα στη διατήρηση των συγκεντρώσεων της E. coli, ενώ οι γυναίκες χωρίς ικανοποιητικό αριθμό γαλακτοβακίλλων ευρίσκονται σε αυξημένο κίνδυνο για υποτροπή 28. Περισσότερες προοπτικές μελέτες απαιτούνται για την εκτίμηση της θεραπευτικής αντιμετώπισης της βακτηριακής κόλπωσης και της μείωσης του κινδύνου υποτροπής της. Προτεινόμενα σχήματα θεραπείας Metronidazole 500mg p.o. 2 φορές ημερησίως για 7 ημέρες ή Metronidazole gel 0, 75% μία πλήρη εφαρμογή (5gr) ενδοκολπικά μια φορά ημερησίως για 5 ημέρες ή Clindamycin cream 2%, μία πλήρη εφαρμογή (5gr) ενδοκολπικά προ της κατακλίσεως για 7 ημέρες. Ή εναλλακτικά Clindamycin 300mg p.o. δύο φορές ημερησίως για 7 ημέρες ή Clindamycin υπόθετα 100mg ενδοκολπικά μία φορά προ της κατάκλισης για 3 ημέρεs. Σε περίπτωση εκτεταμένης φλεγμονής, το FDA προτείνει Μetronidazole 750mg μία φορά ημερησίως για 7 ημέρες και μία δόση κρέμας Clindamycin ενδοκολπικά. Οι ασθενείς θα πρέπει να συμβουλεύονται, να αποφεύγουν την κατανάλωση αλκοόλ κατά τη διάρκεια της θεραπείας με metronidazole και για 24 ώρες μετά. Η κρέμα Clindamycin είναι ελαιώδες παράγωγο και μπορεί να εξασθενήσει την ανθεκτικότητα των προφυλακτικών και τα διαφράγματα έως και 5 ημέρες μετά την εφαρμογή της. Τοπικά το σκεύασμα clindamycin δεν πρέπει να χρησιμοποιείται στο 2ο ήμισυ της κύησης. Το προτεινόμενο ενδοκολπικό σχήμα clindamycin μπορεί να είναι λιγότερα αποτελεσματικό από τα σχήματα metronidazole. Σε μία τυχαιοποιημένη μελέτη εκτιμήθηκε η κλινική αποτελεσματικότητα της ενδοκολπικής γέλης metronidazole 0,75% μία φορά ημερησίως συγκριτικά με τη χορήγηση δύο φορές ημερησίως και έδειξε παρόμοια ποσοστά αποτελεσματικότητας 1 μήνα μετά τη θεραπεία 29. Από άλλες κλινι- 247

5 Ζιώγος και συν. ςυςχέτιση βακτηριακής κόλπωσης (Bacterial vaginosis) και λοιμώξεων ουροποιητικού συστήματος κές μελέτες φάνηκε ότι η απάντηση των γυναικών στη θεραπεία καθώς και η συχνότητα των υποτροπών δεν επηρεάζονται από τη θεραπεία των σεξουαλικών συντρόφων τους. Ως εκ τούτου, η θεραπεία των σεξουαλικών συντρόφων δεν προτείνεται. Σε περίπτωση αλλεργίας ή δυσανεξίας στη metronidazole προτείνεται η ενδοκολπική χρήση κρέμας clindamycin. Όλες οι έγκυες που έχουν συμπτωματική νόσο χρήζουν θεραπείας. Η βακτηριακή κόλπωση έχει συνδεθεί με επιπλοκές στην έκβαση της κύησης (π.χ. πρόωρη ρήξη των υμένων, χοριοαμνιονίτιδα, πρόωρο τοκετό, ενδοαμνιακή λοίμωξη, επιλόχεια ενδομητρίτιδα και λοίμωξη εγχειρητικού πεδίου μετά από καισαρική τομή). Μερικοί ειδικοί προτιμούν τη χρήση συστηματικής θεραπείας για την αντιμετώπιση πιθανής υποκλινικής λοίμωξης του ανωτέρου γεννητικού συστήματος. Η θεραπευτική αντιμετώπιση της βακτηριακής κόλπωσης σε ασυμπτωματικές εγκύους υψηλού κινδύνου για πρόωρο τοκετό (π.χ. ιστορικό προηγηθέντος τοκετού με πρόωρο νεογνό) με ένα προτεινόμενο σχήμα p.o. μειώνει την πιθανότητα πρόωρου τοκετού στις 3 από τις 4 τυχαιοποιημένες ελεγχόμενες μελέτες Μερικοί ειδικοί προτείνουν screening έλεγχο και θεραπεία p.o. αυτών των γυναικών. Δύο μελέτες εκτίμησαν την αποτελεσματικότητα της metronidazole κατά την διάρκεια της κύησης με τη χρήση ενός σχήματος 250mg 30,31. Ωστόσο, μερικοί ειδικοί προτείνουν ένα σχήμα των 500mg δις ημερησίως στην εγκυμονούσα. Μία μικρή μελέτη απέδειξε ότι θεραπεία metronidazole p.o. 500mg δις ημερησίως ήταν εξίσου αποτελεσματική με τη γέλη metronidazole, με ποσοστά θεραπείας της τάξης του 70% 34. Πολλές μελέτες και μετααναλύσεις δεν έδειξαν σχέση μεταξύ της χρήσης της metronidazole κατά τη διάρκεια της κύησης και τερατογόνων ή μεταλλαξιογόνων επιδράσεων στα νεογνά 35. Προτεινόμενα σχήματα θεραπείας για έγκυες γυναί κες Metronidazole 500mg p.o. δις ημερησίως για 7 ημέρες ή Metronidazole 250mg p.o. τρεις φορές ημερησίως για 7 ημέρες ή Clindamycin 300mg p.o. δις ημερησίως για 7 ημέρες. Η θεραπεία των ασυμπτωματικών εγκύων γυναικών με βακτηριακή κόλπωση που είναι χαμηλού κινδύνου για πρόωρο τοκετό παραμένει αδιευκρίνιστη. Μία μελέτη στην οποία δοκιμάστηκε η χρήση Clindamycin p.o. έδειξε μείωση των αυτόματων πρόωρων τοκετών 36. Σε άλλη μελέτη όπου οι γυναίκες έλαβαν θεραπεία πριν την 20η εβδομάδα κύησης διαπιστώθηκε μείωση του πρόωρου τοκετού 35. Σε τρεις άλλες μελέτες, η cream Clindamycin χορηγήθηκε ενδοκολπικά από την η-32η εβδομάδας κύησης και διαπιστώθηκε αύξηση της γέννησης χαμηλού βάρους νεογνών και αύξηση των νεογνικών λοιμώξεων Ως εκ τούτου η cream clindamycin πρέπει να χρησιμοποιείται ενδοκολπικά στη διάρκεια του πρώτου ημίσεως της κύησης. Η παρακολούθηση και η εκτίμηση των ασθενών 1 μήνα μετά τη συμπλήρωση της αγωγής μπορεί να εκτιμήσει την αποτελεσματικότητα της θεραπείας. Οι ασθενείς με βακτηριακή κόλπωση και ταυτόχρονη λοίμωξη HIV θα λάβουν την ίδια θεραπευτική αγωγή όπως οι ασθενείς που είναι HIV αρνητικές. Η βακτηριακή κόλπωση φαίνεται να είναι περισσότερο ανθεκτική στις HIV οροθετικές ασθενείς. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ Η βακτηριακή κόλπωση είναι περισσότερο συχνή στις γυναίκες με ουρολοίμωξη. Προτείνεται screening έλεγχος για την ανίχνευση της βακτηριακής κόλπωσης και την αντιμετώπιση της. Ασθενείς με βακτηριακή κόλπωση ευρίσκονται σε αυξημένο κίνδυνο για εκδήλωση ουρολοιμώξεων. Summary Ziogos E, Κappou D, Matalliotakis I. Bacterial vaginosis and urinary tract infections. Helen Obstet Gynecol 21(3): , 2009 Bacterial vaginosis (BV) is characterized by a shift from the predominance of lactobacillus in the vaginal flora, which produces H 2 O 2, to an overgrowth of anaerobic bacteria. The underlying etiology of this condition is not completely understood, however, BV is associated with an increased risk of gynecologic and obstetrical complications, and acquisition of sexually transmitted diseases. Gynecologic conditions associated with BV include pelvic inflammatory disease, postoperative infection such as post abortion endometritis and pelvic cuff cellulitis following hysterectomy, mucopurulent cervicitis and possibly cervical intraepithelial neoplasia (CIN). The obstetrical risks associated with BV include premature rupture of the membranes, preterm labor and delivery, chorioamnionitis and postpartum endometritis. Moreover, infections of the urinary tract are common among pregnant and non-pregnant women suffering from BV. The current review article briefly reviews the association between BV and the infections of the urinary tract. Key words: bacterial vaginosis, urinary tract infections. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Schwebke JR. Gynecologic consequences of bacterial vaginosis. Obstet Gynecol Clin of North America

6 2003; 30: Χριστάκης ΓΒ, Λεγάκης ΝΙ. Κλινική Μικροβιολογία και Λοιμώξεις. Εκδόσεις Παρισιάνου, Sweet RL. Gynecologic Conditions and Bacterial Vaginosis: Implications for the Non-Pregnant Patient. Infectious Diseases in Obstetrics and Gynecology 2000; 8: Hedges SR, Barientes F, Desmond RA, Schwebke JR. Local and systemic cytokines levels in relation to changes in vaginal flora. J Inf Dis 2006; 193: Biswas MK. Bacterial vaginosis Clin Obstet Gynecol 1993; 36: Soper DE, Bockwell NJ, Delta HP, Johison D. Observations concerning the microbial etiology of acute salpingitis. Am J Obstet-Gynecol 1994; 170: Larsson PG, Platz Christensen J-J, Theijls H, Forsum U, Pablson C. Incidence of pelvic inflammatory disease after first trimester with metronidazole: A double-blind, randomized study. Am J Obstet Gynecol 1992; 166: Larsson PG, Platz Christensen J-J, Forsum U, Pablson. Clue cells in predicting infections after abdominal hysterectomy Obstet Gynecol 1991; 77: Schwebke JR, Schulier MB, Zayackowski M. Pilot study to evaluate the appropriate management of patients with coexistant bacterial vaginosis and cervicitis. Inf Dis Obstet Gynecol 1995; 3: Servankambo N, Cray R, Wawer MJ et al. HIV- 1 infection associated with abnormal vaginal floia morphology and bacterial vaginosis. Lancet 1997; 350: Platz- Christensen JJ, Sindstrom E, Larsson PG. Bacterial vaginosis and cervical intraepithelial neoplasia. Acta Obstet Gynecol Scand 1994; 73: Stamm WE, Hooton TM. Management of urinary tract infections in adults. NE J Med 1993; 329: Hillier SL, Nugent RP, Eschenbach DA et al. for the vaginal infections and prematurity Study Group Association between bacterial vaginosis and preterm delivery of a low-birth weight infant. N Engl J Med 1995; 333: Eschenbach DA. Bacterial vaginosis and anaerobes in obstetric-gynecologic infection. Clin Infect Dis 1993; 16 (suppl 4):S282-S Paavonen J. Physiology andecology of the vagina. Scand J Infect Dis 1983; 540: Wilner-Hanssen P, Krieger JN, Stevens CE, Kivial NB, Kadsky L, Cichloxt C et al. Clinical manifestations of vaginal trichomoniasis. JAMA 1989; 261: Thomesin JL, Gelbart SM, Sobun JF et al. Comparison of four methods to detect Trichomonas vaginalis. J Clin Microbiol 1989; 66: Ozgur H, Harmanli MD, Grace Y Cheng, Nyirjesy P et al. Urinary tract infections in women with bacterial vaginosis. Obstet Gynecol 2002; 11: Gonzalez- Pendraza A, Ortiz C, Mota R et al. Role of bacteria associated with sexually transmitted infections in the etiology of lowery urinary tract infection in primary care. Enferm Infec Microbiol Clin 2003; 21: Maryam Afrachteh, Atossa Mahdavi. Bacterial vaginosis and urinary tract infection. Obstet Gynecol India 2007; 57(6): Barbone F, Austin H, Louv WC, Alexander WJ. A follow- up study of methods of contraception, sexual activity, and rates of trichomoniasis, candidiasis, and bacterial vaginosis. Am J Obstet Gynecol 1990; 163: Hooton TM, Fihn SD, Johnson C, Roberts PL, Stamm WE. Association between bacterial vaginosis and acute cystitis in women using diaphragms. Arch Intern Med 1999; 149: Winberg J, Herthelius- Elman M, Mollby R et al. Pathogenesis of urinary tract infection-experimental studies of vaginal resistance to colonization. Pediatr Nephrol 1993; 7: Stamey TA, Timothy MM. Studies of introital colonization in women with recurrent urinary infections- The role of vaginal ph. J Urol 1975; 114: Hillebrand L, Harmanli OH, Whiteman Y. Urinary tract infections in pregnant women with bacterial vaginosis. Am J Obstet Gynecol 2002; 186: Sharami SH, Afrakhteh M, Shakiba M. Urinary tract infections in pregnant women with bacterial vaginosis. J Obstet Gynecol 2007; 27(3): Franklin TL, Monif GR. Trichomonas vaginalis and bacterial vaginosis: coexistence in vaginal wet mount preparations from pregnant women. J Reprod Med 2000; 45: Gupta K, Stampleton AE, Hoston TM, Roberts PL, Fenell CL, Stamm WE. Immerse Association of Η 2 - producing lactobacilli and vaginal Escherichia coli colorization in Women with recurrent urinary tract infection. J Infect Dis 1998; 178: Livergood CH III, Soper DE, Sheehan KL et al. Comparison of once- daily and twice-daily dosing of 0.75% metronidazole gel in the treatment of bacterial vaginosis. Sex Transmit Dis 1999; 26: Hauth JC, Coldenberg RL, Andews WW, Dubard MB, Copper RL. Reduced incidence of preterm delivery with metronidazole and erythromycin in women with bacterial vaginosis. N E J M 1995; 333:

7 Ζιώγος και συν. ςυςχέτιση βακτηριακής κόλπωσης (Bacterial vaginosis) και λοιμώξεων ουροποιητικού συστήματος 31. Morales WJ, Schorr S, Albritton J. Effect of metronidazole in patients with preterm birth in preceding pregnancy and bacterial vaginosis: a placebocontrolled, double- blind study. Am J Obstet Gynecol 1994; 171: McDonald HM, O Lounghlin JA, Wigneswaran R, et al. Impact of metronidazole therapy on preterm birth in women with bacterial vaginosis flora (Gardnerella vaginalis): a randomized, placebo- controlled trial. Br J of Obstet Gynecol 1997; 104: Carey JC, Klebanoff MA, Hauth JC et al. Metronidazole to prevent delivery in pregnant women with asymptomatic bacterial vaginosis. N E J M 2000; 342: Yudin MH, Landers DV, Meyn L, Hillier SL. Clinical and cervical cytokine response to treatment with oral or vaginal metronidazole for bacterial vaginosis during pregnancy: a randomized trial. Obstet Gynecol 2003; 102: Lamont RL, Duncan SLD, Mandal D, Bassett P. Intravaginal clindamycin to reduce preterm birth in women with abnormal genital tract flora. Obstet Gynecol 2003; 101: Hay P, Ugwumadu AHN, Manyonda IT. Oral clindamycin prevents spontaneous preterm birth and mid trimester miscarriage in pregnant women with bacterial vaginosis. Int J STD Aids 2001; 12 (Suppl 2): McGregor JA, French JI, Jones W et al. Bacterial vaginosis is associated with prematurity and vaginal fluid mucinase and sialidase: results of a controlled trial of topical clindamycin cream. Am J Obstet Gynecol 1994; 170: Joesoef MR, Hillier SL, Wiknjosastro G et al. Intravaginal clindamycin treatment for bacterial vaginosis: effects on preterm delivery and low birth weigh. Am J Obstet Gynecol 1995; 173: Vermulen GM, Brunce HW. Prophylactic administration of clindamycin 2% vaginal cream to reduce the incidence of spontaneous preterm birth in women with an increased recurrence risk: a randomized placebo- controlled double- blind trial. Br J of Obstet Gynecol. 1999; 106: Sexually Transmitted Diseases Treatment Guidelines, 2006 MMWR, August 4, 2006, Recommendations and Reports. 250

Φλεγμονώδης Νόσος της Πυέλου (PID) Δρ. Aικατερίνη Μασγάλα Παθολόγος-Λοιμωξιολόγος Ορισμός PID (Pelvic Inflammatory Disease) Οξεία λοίμωξη των δομών του έσω γεννητικού συστήματος (μήτρα, σάλπιγγες, ωοθήκες)

Διαβάστε περισσότερα

9. ΚΟΛΠΙΤΙΔΕΣ. Η κολπίτιδα εκδηλώνεται με συμπτώματα κνησμού, καύσου, ερεθισμού και κολπικής υπερέκκρισης.

9. ΚΟΛΠΙΤΙΔΕΣ. Η κολπίτιδα εκδηλώνεται με συμπτώματα κνησμού, καύσου, ερεθισμού και κολπικής υπερέκκρισης. 9. ΚΟΛΠΙΤΙΔΕΣ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ Η κολπίτιδα εκδηλώνεται με συμπτώματα κνησμού, καύσου, ερεθισμού και κολπικής υπερέκκρισης. Αιτίες: Βακτηριδιακή κολπίτιδα: 22-50% Μυκητιασική κολπίτιδα: 17-39% Τριχομοναδική

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήρια Οδηγία Νο 2 Ιούλιος 2013

Κατευθυντήρια Οδηγία Νο 2 Ιούλιος 2013 Κατευθυντήρια Οδηγία Νο 2 Ιούλιος 2013 Κολπίτιδες Οι περισσότερες γυναίκες θα έχουν τουλάχιστον ένα επεισόδιο κολπικής λοίµωξης στη διάρκεια της ζωής τους, το οποίο θα χαρακτηρίζεται από κολπική υπερέκκριση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΞΩ ΓΕΝΝΗΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ

ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΞΩ ΓΕΝΝΗΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ 1. Κύστη Βαρθολίνειου αδένα ΑΛΛΟΙΩΣΕΙΣ ΕΞΩ ΓΕΝΝΗΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ Οφείλεται στην απόφραξη των εκφορητικών πόρων Συμπτωματολογία: ευαισθησία της αντίστοιχης περιοχής, αυτόματο άλγος, δυσπαρευνία και πυρετική

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Κολπίτιδες-Τραχηλίτιδες

Θέμα: Κολπίτιδες-Τραχηλίτιδες Πανεπιστήμιο Αθηνών Αρεταίειο Νοσοκομείο Θέμα: Κολπίτιδες-Τραχηλίτιδες Ευαγγελία Κουσκούνη Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Διευθύντρια Μικροβιολογικού, Bιοχημικού, Ορμονολογικού Εργαστηρίου Ανατομία κόλπου-τραχήλου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΑ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ - ΧΛΑΜΥΔΙΑ - ΜΥΚΟΠΛΑΣΜΑ - ΕΡΠΗΣ - ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΑ - ΣΥΦΙΛΗ - HIV - ΓΟΝΟΡΡΟΙΑ Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα ή σεξουαλικώς μεταδιδόμενες ασθένειες ή αφροδίσια νοσήματα ονομάζονται

Διαβάστε περισσότερα

Παθήσεις των γεννητικών οργάνων στις γυναίκες

Παθήσεις των γεννητικών οργάνων στις γυναίκες Παθήσεις των γεννητικών οργάνων στις γυναίκες Θ..Μίκος Λέκτορας Μαιευτικής Γυναικολογίας Ανατοµία Έξω γεννητικά όργανα Έσω γεννητικά όργανα Πυελικό έδαφος Ι.Μπόντης. Βασικές γνώσεις Μαιευτικής & Γυναικολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα & Αφροδίσια Νοσήματα. <Ι. Μπασούκας >

Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα & Αφροδίσια Νοσήματα. <Ι. Μπασούκας > Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα & Αφροδίσια Νοσήματα Αφροδίσια νοσήματα Κατά κύριο λόγο διά μέσου σεξουαλικής επαφής μεταδιδόμενα νοσήματα βακτηριακής αιτιολογίας (σύφιλις, γονόρροια, μαλακό έλκος,

Διαβάστε περισσότερα

Ç κολπίτιδα είναι ένας γενικός όρος που. Aνασκόπηση. Κολπίτιδες. Διάγνωση και Αντιμετώπιση. Vaginitis. Diagnosis and Treatment. Ðå ñß ëç øç.

Ç κολπίτιδα είναι ένας γενικός όρος που. Aνασκόπηση. Κολπίτιδες. Διάγνωση και Αντιμετώπιση. Vaginitis. Diagnosis and Treatment. Ðå ñß ëç øç. Aνασκόπηση Κολπίτιδες. Διάγνωση και Αντιμετώπιση Παπαευθυμίου Β. Κανελλέας Α. Νικολαΐδου Η. Τμήμα Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενων Νοσημάτων, Α Κλινική Δερματικών και Αφροδισίων Νόσων Ιατρικής Σχολής Παν/μίου

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες Οδηγίες & Συναινέσεις Ασθενών

Κατευθυντήριες Οδηγίες & Συναινέσεις Ασθενών ΕΛΛΗΝΙΚΉ ΜΑΙΕΥΤΙΚΉ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΉ ΕΤΑΙΡΕΊΑ Κατευθυντήριες Οδηγίες & Συναινέσεις Ασθενών στη Μαιευτική και Γυναικολογία Επιστημονικός Υπεύθυνος Έκδοσης Νικόλαος Δ. Βραχνής ΔΕΥΤΕΡΗ ΕΚΔΟΣΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ÊáôåõèõíôÞñéåò Ïäçãßåò & ÓõíáéíÝóåéò Áóèåíþí

ÊáôåõèõíôÞñéåò Ïäçãßåò & ÓõíáéíÝóåéò Áóèåíþí ÅËËÇÍÉÊÇ ÌÁÉÅÕÔÉÊÇ ÊÁÉ ÃÕÍÁÉÊÏËÏÃÉÊÇ ÅÔÁÉÑÅÉÁ ÊáôåõèõíôÞñéåò Ïäçãßåò & ÓõíáéíÝóåéò Áóèåíþí óôç ÌáéåõôéêÞ êáé Ãõíáéêïëïãßá Åðéóôçìïíéêüò Õðåýèõíïò êäïóçò Íéêüëáïò Âñá íþò ÐÑÙÔÇ ÅÊÄÏÓÇ - ÁÈÇÍÁ 2014 ISBN

Διαβάστε περισσότερα

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ.

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. Η σηµασία των κονδυλωµάτων ως πρόβληµα υγείας Επίπτωση:

Διαβάστε περισσότερα

Σεξουαλικά µεταδιδόµενα νοσήµατα και AIDS στους εφήβους. Χαράλαµπος Ανταχόπουλος 3 η Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ

Σεξουαλικά µεταδιδόµενα νοσήµατα και AIDS στους εφήβους. Χαράλαµπος Ανταχόπουλος 3 η Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ Σεξουαλικά µεταδιδόµενα νοσήµατα και AIDS στους εφήβους Χαράλαµπος Ανταχόπουλος 3 η Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ Εφηβική ηλικία και σεξουαλικά µεταδιδόµενα νοσήµατα (STDs) Έναρξη σεξουαλικής ζωής Έλλειψη προφυλάξεων

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή για το μάθημα των ουρολοιμώξεων.

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή για το μάθημα των ουρολοιμώξεων. Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή για το μάθημα των ουρολοιμώξεων. Τι είναι ουρολοίμωξη; Σαν ουρολοίμωξη χαρακτηρίζουμε την βακτηριδιακή λοίμωξη κυρίως οποιοδήποτε σημείου του ουροποιητικού συστήματος.

Διαβάστε περισσότερα

Φλεγµονές του γεννητικού συστήµατος. Σταύρος Αθανασίου

Φλεγµονές του γεννητικού συστήµατος. Σταύρος Αθανασίου Φλεγµονές του γεννητικού συστήµατος Σταύρος Αθανασίου ΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΟ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΚΟ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑ Μηχανισµοί προστασίας από φλεγµονές Πολύστιβο πλακώδες επιθήλιο σύσταση και το PΗ κολπική χλωρίδα έκκριση της

Διαβάστε περισσότερα

Ασυμπτωματική βακτηριουρία. Ελευθέριος Ζιώγος Επικουρικός Επιμελητής Β Μαιευτικής- Γυναικολογικής Κλινικής ΠΑΓΝΗ

Ασυμπτωματική βακτηριουρία. Ελευθέριος Ζιώγος Επικουρικός Επιμελητής Β Μαιευτικής- Γυναικολογικής Κλινικής ΠΑΓΝΗ Ασυμπτωματική βακτηριουρία Ελευθέριος Ζιώγος Επικουρικός Επιμελητής Β Μαιευτικής- Γυναικολογικής Κλινικής ΠΑΓΝΗ ΑΣΥΜΠΤΩΜΑΤΙΚΗ ΒΑΚΤΗΡΙΟΥΡΙΑ-ΟΡΙΣΜΟΙ 10 5 απ./ml σε 2 διαδοχικά δείγματα (με το ίδιο παθογόνο)

Διαβάστε περισσότερα

12. ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΑ ΣΠΕΙΡΑΜΑΤΑ

12. ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΑ ΣΠΕΙΡΑΜΑΤΑ 12. ΕΝΔΟΜΗΤΡΙΑ ΣΠΕΙΡΑΜΑΤΑ Τα ενδομήτρια σπειράματα (Intra-Uterine Devices IUD), είναι συσκευές που τοποθετούνται στην ενδομητρική κοιλότητα και παρέχουν ασφαλή, μακροχρόνια και πλήρως αναστρέψιμη αντισύλληψη.

Διαβάστε περισσότερα

Ουρολοιµώξεις στην κύηση. Βάιος Παπαδηµητρίου Ουρολόγος, Λαµία 14 Δεκεµβρίου 2013

Ουρολοιµώξεις στην κύηση. Βάιος Παπαδηµητρίου Ουρολόγος, Λαµία 14 Δεκεµβρίου 2013 Ουρολοιµώξεις στην κύηση Βάιος Παπαδηµητρίου Ουρολόγος, Λαµία 14 Δεκεµβρίου 2013 Ουρολοιµώξεις στην κύηση Συχνές στην κύηση- αυξηµένος κίνδυνος! Πολλές γυναίκες έχουν ή αποκτούν κατά τη διάρκεια της κύησης

Διαβάστε περισσότερα

Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα. Εργασία: Γιάννης Π.

Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα. Εργασία: Γιάννης Π. Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα Εργασία: Γιάννης Π. Εισαγωγή Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα ή σεξουαλικώς μεταδιδόμενες ασθένειες ή αφροδίσια νοσήματα ονομάζονται ασθένειες ή μολύνσεις, οι οποίες

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α.

ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α. ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α. ΑΝΤΣΑΚΛΗΣ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ Η ανικανότητα σύλληψης μετά από ένα χρόνο σεξουαλικών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΩΣ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΩΣ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΩΣ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΟΡΙΣΜΟΙ v Σεξουαλικά μεταδιδόμενα νοσήματα είναι ασθένειες ή λοιμώξεις οι οποίες προκαλούνται από οργανισμούς οι οποίοι μεταδίδονται κυρίως μέσω της σεξουαλικής επαφής.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΣΥΝΗΘΗ ΑΙΤΙΑ ΔΥΣΟΥΡΙΑΣ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΟΥΡΟΛΟΙΜΩΞΕΩΝ. 1. Νοσήματα της ουροδόχου κύστης. 2. Νοσήματα της ουρήθρας. 3.

ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΣΥΝΗΘΗ ΑΙΤΙΑ ΔΥΣΟΥΡΙΑΣ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΟΥΡΟΛΟΙΜΩΞΕΩΝ. 1. Νοσήματα της ουροδόχου κύστης. 2. Νοσήματα της ουρήθρας. 3. ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΑΣΚΗΣΗ Γυναίκα 42 ετών προσέρχεται στα εξωτερικά ιατρεία παραπονούμενη για δυσουρία ΣΥΝΗΘΗ ΑΙΤΙΑ ΔΥΣΟΥΡΙΑΣ 1. Νοσήματα της ουροδόχου κύστης 1.1. Κυστίτιδα 1.2. Σκλήρυνση του αυχένα της κύστης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΣΕ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτες: M Σουλή, Δ Πλαχούρας )

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΣΕ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτες: M Σουλή, Δ Πλαχούρας ) ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΣΕ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτες: M Σουλ, Δ Πλαχούρας ) Οι λοιμώξεις του ουροποιητικού συστματος είναι από τις πλέον συχνές βακτηριακές λοιμώξεις,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΠΑΜΠΑΤΣΙΑΣ ΛΑΜΠΡΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ-ΜΑΙΕΥΤΗΡΑΣ

ΜΠΑΜΠΑΤΣΙΑΣ ΛΑΜΠΡΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟΣ-ΜΑΙΕΥΤΗΡΑΣ ΚΑΘ` ΕΞΙΝ ΑΠΟΒΟΛΕΣ (πληροφορίες για το κοινό σύμφωνα με το Βρετανικό κολλέγιο μαιευτήρωνγυναικολόγων) για περισσότερες πληροφορίες η γυναίκα πρέπει να συμβουλεύεται το γυναικολόγο της. ΓΕΝΙΚΑ Αποβολή είναι

Διαβάστε περισσότερα

Μιχάλης Σαββίδης, Παθολόγος. Οξεία μη επιπλεγμένη κυστίτιδα σε γυναίκα

Μιχάλης Σαββίδης, Παθολόγος. Οξεία μη επιπλεγμένη κυστίτιδα σε γυναίκα Μιχάλης Σαββίδης, Παθολόγος Οξεία μη επιπλεγμένη κυστίτιδα σε γυναίκα Η οξεία μη επιπλεγμένη κυστίτιδα χαρακτηρίζεται από δυσουρία, συχνουρία, επιτακτική ούρηση, πυουρία και βακτηριουρία. Τα ούρα είναι

Διαβάστε περισσότερα

10. ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ

10. ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΟΡΙΣΜΟΙ - ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ Οι λοιμώξεις του ουροποιητικού είναι από τις συχνότερες κοινές βακτηριακές λοιμώξεις των ενηλίκων και μπορεί να αφορούν το κατώτερο ή και το ανώτερο ουροποιητικό σύστημα. ΑΣΥΜΠΤΩΜΑΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΩΣ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ

ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΩΣ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΩΣ ΜΕΤΑΔΙΔΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ Είναι ασθένειες που μεταδίδονται κυρίως με τη σεξουαλική επαφή. Τα κυριότερα σεξουαλικά νοσήματα: Κονδυλώματα Γονόρροια Σύφιλη Χλαμύδια HIV/ AIDS, ηπατίτιδα β Ψείρες,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΡΟΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΠΥΕΛΟΝΕΦΡΙΤΙΔΑ

ΟΥΡΟΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΠΥΕΛΟΝΕΦΡΙΤΙΔΑ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΟΥΡΟΠΟΙΟΓΕΝΝΗΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ - ΠΥΕΛΟΝΕΦΡΙΤΙΔΑ - ΚΥΣΤΙΤΙΔΑ - ΠΡΟΣΤΑΤΙΤΙΔΑ - ΟΥΡΗΘΡΙΤΙΔΑ - ΒΑΛΑΝΟΠΟΣΘΙΤΙΔΑ - ΟΡΧΕΟΕΠΙΔΙΔΥΜΙΤΙΔΑ ΟΥΡΟΛΟΙΜΩΞΕΙΣ Οι ουρολοιμώξεις διακρίνονται σε λοιμώξεις του ανωτέρου

Διαβάστε περισσότερα

Γυναικολογικη επισκεψη

Γυναικολογικη επισκεψη Γυναικολογικη επισκεψη ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΕΠΙΣΚΕΦΤΩ ΓΙΑ ΠΡΩΤΗ ΦΟΡΑ ΤΗΝ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΟ; Η πρώτη επίσκεψη στο γυναικολόγο είναι πολύ σημαντική όχι μόνο για τις κοπέλες που έχουν ξεκινήσει τη σεξουαλική τους ζωή,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΤΡΟΣ ΡΑΚΑΚΗΣ ΕΠΙΚ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗΣ - ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΚΑΙ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ Τραχηλικός παράγοντας Σαλπιγγικός παράγοντας Ανδρικός παράγοντας ΧΛΑΜΥ ΙΑ ΓΟΝΟΚΟΚΚΟΣ ΓΥΝΑΙΚΑ Παθολογικό Huhner test

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεία Αναεροβίων Λοιμώξεων Βασικές Αρχές

Θεραπεία Αναεροβίων Λοιμώξεων Βασικές Αρχές Θεραπεία Αναεροβίων Λοιμώξεων Βασικές Αρχές Η εντόπιση της λοιμώξεως π.χ. ενδοκοιλιακή - μαλακών μορίων κλπ Ο προσδιορισμός ή η εμπειρική γνώση των παθογόνων αιτίων Η γνώση της αντοχής και κυρίως του Β.

Διαβάστε περισσότερα

Όλα όσα πρέπει να ξέρετε για την πρόληψη των κολπίτιδων. Θ..Μίκος Λέκτορας Μαιευτικής Γυναικολογίας

Όλα όσα πρέπει να ξέρετε για την πρόληψη των κολπίτιδων. Θ..Μίκος Λέκτορας Μαιευτικής Γυναικολογίας 4ο KΛΙΝΙΚΟ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΕΠΑΝΟΡΘΩΤΙΚΗΣ ΟΥΡΟΛΟΓΙΑΣ Αγριά, Βόλος 30/05 01/06 2014 Όλα όσα πρέπει να ξέρετε για την πρόληψη των κολπίτιδων Θ..Μίκος Λέκτορας Μαιευτικής Γυναικολογίας Conflicts

Διαβάστε περισσότερα

HPV Human Papilloma Virus. Ιός των Ανθρωπίνων Θηλωμάτων

HPV Human Papilloma Virus. Ιός των Ανθρωπίνων Θηλωμάτων HPV Human Papilloma Virus Ιός των Ανθρωπίνων Θηλωμάτων Καρκίνος τραχήλου της μήτρας Υψηλή θνησιμότητα Ο δεύτερος σε συχνότητα που αφορά τις γυναίκες παγκόσμια 500.000 γυναίκες εμφανίζουν καρκίνο τραχήλου

Διαβάστε περισσότερα

ΛΗΨΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ

ΛΗΨΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΛΗΨΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΩΝ ΚΑΙ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Βασιλική Κουλουρίδα Βιοπαθολόγος Συντ. δ/ντρια, ΓΠΝ ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ Λοίμωξη του διαβητικού ποδιού (DFI) Όλες οι δερματικές βλάβες, έλκη, είναι επιμολυσμένα

Διαβάστε περισσότερα

Διάγνωση της ουρολοίμωξης

Διάγνωση της ουρολοίμωξης Διάγνωση της ουρολοίμωξης Κων. Κολλιός Γ Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ 13-5-2015 1 Οι ουρολοιμώξεις στα παιδιά Είναι συχνό πρόβλημα Η αναγνώρισή τους: δεν είναι εύκολη, ιδιαίτερα στην ηλικία < 24 μηνών Η συλλογή

Διαβάστε περισσότερα

Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα

Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα Σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα Σύφιλη, βλεννόρροια (γονόρροια), HPV κονδυλώματα, γεννητικός Έρπης, χλαμύδια, το AIDS, οι ηπατίτιδες Β-C Η συνεχής αλλαγή ερωτικών συντρόφων, το σεξ χωρίς προφύλαξη ξύπνησαν

Διαβάστε περισσότερα

Αρεταίειο Νοσοκομείο, Πανεπιστήμιο Αθηνών Ευαγγελία Κουσκούνη Αναπληρώτρια Καθηγήτρια ιευθύντρια Μικροβιολογικ ικροβιολογικού, ού, Bιοχημικού, ού, Ορμονολογικού Εργαστηρίου Αξιολόγηση Εργαστηριακής Διερεύνησης

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητής, Ομιλητής, Σύμβουλος (κατά την τελευταία 4ετία) για τις εταιρείες: Astellas Pfizer Allergan Galenica Merc Lilly Menarini

Ερευνητής, Ομιλητής, Σύμβουλος (κατά την τελευταία 4ετία) για τις εταιρείες: Astellas Pfizer Allergan Galenica Merc Lilly Menarini Χρόνια προστατίτιδα Αποτελεσματικότητα θεραπείας & συμμόρφωση των ασθενών Ηρακλής Χ. Μητσογιάννης Β Ουρολογική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Σισμανόγλειο Γ.Ν.Α. Σύγκρουση συμφερόντων Ερευνητής, Ομιλητής,

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη

Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη Αν. Καθηγήτρια Ε. Λαμπρινουδάκη upadate swfobject.embedswf('/plugins/content/avreloaded/mediaplayer.swf','avreloaded0','400',' 320','7.0.14','/plugins/content/avreloaded/expressinstall.swf', {file:'http://www.aretaieio-obgyn.com/images/stories/videos/emino.flv',width:'400',height:'

Διαβάστε περισσότερα

Λοιμώξεις γεννητικού συστήματος

Λοιμώξεις γεννητικού συστήματος Λοιμώξεις γεννητικού συστήματος Σταυρούλα Μπάκα Επ. Καθηγήτρια 12 2-2013 Οι λοιμώξεις του γεννητικού συστήματος έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον λόγω της συχνότητάς τους αλλά και των σοβαρών προβλημάτων που

Διαβάστε περισσότερα

Τεύχος 1 ο - Άρθρο 16 o

Τεύχος 1 ο - Άρθρο 16 o Τεύχος 1 ο - Άρθρο 16 o ΓΡΑΠΤΗ ΕΚΘΕΣΗ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΟΥ ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΟΥ. ΟΛΙΚΗ ΠΡΟΠΤΩΣΗ ΜΗΤΡΑΣ. Συγγραφέας: Τούλιος Γεώργιος* Ιατρικό Τμήμα Πανεπιστημίου Θεσσαλίας. * Associate editor, reviewer. ΙΣΤΟΡΙΚΟ Γυναίκα

Διαβάστε περισσότερα

ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΣΥΓΓΕΝΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ. Β. Δρόσου-Αγακίδου Καθηγ. Νεογνολογίας Α Νεογνολογική Κλινική Α.Π.Θ.

ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΣΥΓΓΕΝΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ. Β. Δρόσου-Αγακίδου Καθηγ. Νεογνολογίας Α Νεογνολογική Κλινική Α.Π.Θ. ΓΚΡΙΖΕΣ ΖΩΝΕΣ ΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΩΝ ΣΥΓΓΕΝΩΝ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ Β. Δρόσου-Αγακίδου Καθηγ. Νεογνολογίας Α Νεογνολογική Κλινική Α.Π.Θ. Φάσμα εκδηλώσεων συγγενών λοιμώξεων Μακροχρόνιες συνέπειες ενδοκρινοπάθειες ΠΡΟΛΗΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

Τα συνηθέστερα αίτια της οξείας φαρυγγοαμυγδαλίτιδας αναφέρονται στον Πίνακα. PINΙΟΙ 20% ΚΟΡΟΝΑΪΟΙ 8% ΑΔΕΝΟΪΟΙ 5% ΕΡΠΗΤΟΪΟΣ 1-2 4% ΙΟΣ EPSTEIN-BARR 2%

Τα συνηθέστερα αίτια της οξείας φαρυγγοαμυγδαλίτιδας αναφέρονται στον Πίνακα. PINΙΟΙ 20% ΚΟΡΟΝΑΪΟΙ 8% ΑΔΕΝΟΪΟΙ 5% ΕΡΠΗΤΟΪΟΣ 1-2 4% ΙΟΣ EPSTEIN-BARR 2% Μιχάλης Σαββίδης Παθολόγος ΟΞΕΙΑ ΦΑΡΥΓΓΟΑΜΥΓΔΑΛΙΤΙΔΑ Τα συνηθέστερα αίτια της οξείας φαρυγγοαμυγδαλίτιδας αναφέρονται στον Πίνακα. Πίνακας 1: Αίτια οξείας φαρυγγοαμυγδαλίτιδας PINΙΟΙ 20% ΚΟΡΟΝΑΪΟΙ 8% ΑΔΕΝΟΪΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΝΕΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ

ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΝΕΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ΤΗΣ ΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑΣ ΣΕ ΝΕΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ Ροδολάκης Α., Θωμάκος Ν., Βλάχος Γ., Χαϊδόπουλος Δ., Σωτηροπούλου Μ., Παπασπύρου Ειρ., Κουτρούμπα Ι., Μουλοπούλου Α., Λουτράδης

Διαβάστε περισσότερα

Λοιμώξεις ουροποιητικού. Αικατερίνη Κ. Μασγάλα

Λοιμώξεις ουροποιητικού. Αικατερίνη Κ. Μασγάλα Λοιμώξεις ουροποιητικού Αικατερίνη Κ. Μασγάλα Ταξινόμηση-Ορισμοί Λοιμώξεις ανώτερου ουροποιητικού Πυελονεφρίτιδα με ή χωρίς νεφρικό ή παρανεφρικό απόστημα. Λοιμώξεις κατώτερου ουροποιητικού Κυστίτιδα,

Διαβάστε περισσότερα

MA0611 ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΚΥΗΣΗΣ ΥΨΗΛΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ

MA0611 ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΚΥΗΣΗΣ ΥΨΗΛΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ MA0611 ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΚΥΗΣΗΣ ΥΨΗΛΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Συντετμημένος Τίτλος: Τίτλος Μαθήματος Πλήρης Τίτλος: Μαιευτική Φροντίδα Κύησης Υψηλού Κινδύνου Κωδικός Μαθήματος: MA0611 ΜΑ0612 Επίπεδο Μαθήματος: Προπτυχιακό

Διαβάστε περισσότερα

ΙΦΝΕ & εγκυμοσύνη. Σ. Μιχόπουλος Γαστρεντερολογική κλινική Νοσ. «Αλεξάνδρα»

ΙΦΝΕ & εγκυμοσύνη. Σ. Μιχόπουλος Γαστρεντερολογική κλινική Νοσ. «Αλεξάνδρα» ΙΦΝΕ & εγκυμοσύνη Σ. Μιχόπουλος Γαστρεντερολογική κλινική Νοσ. «Αλεξάνδρα» Γονιμότητα ΙΦΝΕ & εγκυμοσύνη Επίδραση εγκυμοσύνης στις ΙΦΝΕ Επίδραση των ΙΦΝΕ στην εγκυμοσύνη Χειρισμός ΙΦΝΕ κατά την εγκυμοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΚΌΛΛΗΣΗ ΠΛΑΚΟΎΝΤΑ

ΑΠΟΚΌΛΛΗΣΗ ΠΛΑΚΟΎΝΤΑ ΑΠΟΚΌΛΛΗΣΗ ΠΛΑΚΟΎΝΤΑ Παθοφυσιολογία, Διάγνωση και Αντιμετώπιση Alexander Kofinas, MD Director Kofinas Perinatal Associate Professor Clinical Obstetrics and Gynecology Cornell University, College of Medicine

Διαβάστε περισσότερα

Επετειακό Έτος Γεωργίου Παπανικολάου 2012

Επετειακό Έτος Γεωργίου Παπανικολάου 2012 Επετειακό Έτος Γεωργίου Παπανικολάου 2012 Εφηβεία: Ηλικία Κλειδί στην Πρόληψη του καρκίνου τραχήλου μήτρας Έδρα UNESCO Εφηβικής Ιατρικής UNESCO Chair in Adolescent Medicine and Health Care Ειδικό Κέντρο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ. OXATREX, Οφθαλμικές σταγόνες, διάλυμα μιας δόσης 1,5mg/0,5ml (0,3%W/V ή 3mg/1ML)

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ. OXATREX, Οφθαλμικές σταγόνες, διάλυμα μιας δόσης 1,5mg/0,5ml (0,3%W/V ή 3mg/1ML) ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ OXATREX, Οφθαλμικές σταγόνες, διάλυμα μιας δόσης 1,5mg/0,5ml (0,3%W/V ή 3mg/1ML) 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Κάθε ml

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Dr Α. Μεντής, Ιατρός Βιοπαθολόγος, Κλινικός Μικροβιολόγος ιευθυντής ιαγνωστικού Τμήματος ιευθυντής Εργαστηρίου Ιατρικής Μικροβιολογίας ιευθυντής Εθνικού Εργαστηρίου

Διαβάστε περισσότερα

Σε σχέση με την επιχορήγουμενη από το Εθνικό Στρατηγικό Πλαίσιο Αναφοράς 2007-2013 (ΕΣΠΑ 2007-

Σε σχέση με την επιχορήγουμενη από το Εθνικό Στρατηγικό Πλαίσιο Αναφοράς 2007-2013 (ΕΣΠΑ 2007- Αγαπητοί συνάδελφοι και συνεργάτες, Σε σχέση με την επιχορήγουμενη από το Εθνικό Στρατηγικό Πλαίσιο Αναφοράς 2007-2013 (ΕΣΠΑ 2007-2013) πρότασής μας με Κωδικό υποβολής 1264, ακρωνύμιο ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ και

Διαβάστε περισσότερα

11. ΧΗΜΕΙΟΠΡΟΦΥΛΑΞΗ ΣΤΙΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΕΜΒΑΣΕΙΣ

11. ΧΗΜΕΙΟΠΡΟΦΥΛΑΞΗ ΣΤΙΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΕΜΒΑΣΕΙΣ 11. ΧΗΜΕΙΟΠΡΟΦΥΛΑΞΗ ΣΤΙΣ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΕΜΒΑΣΕΙΣ ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΛΟΙΜΩΞΕΩΝ Όσο ο αριθμός και η τοξικότητα των βακτηριδίων αυξάνονται στην περιοχή του χειρουργικού τραύματος, τόσο αυξάνει ο κίνδυνος της

Διαβάστε περισσότερα

Σεξουαλικώς Μεταδιδόµενα Νοσήµατα

Σεξουαλικώς Μεταδιδόµενα Νοσήµατα Σεξουαλικώς Μεταδιδόµενα Νοσήµατα Τα Σεξουαλικώς Μεταδιδόµενα Νοσήµατα είναι νοσήµατα που µεταδίδονται από άτοµο σε άτοµο κατά την σεξουαλική επαφή. Μερικά απ αυτά µπορούν να µεταδοθούν µε απλή σωµατική

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ «ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗΣ, 26 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ»

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ «ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗΣ, 26 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ» 23 Σεπτεμβρίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΓΙΑ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΔΕΥΤΕΡΑ 23 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ ΩΡΑ 12.00 ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ ΑΡΕΤΑΙΕΙΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ «ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΗΜΕΡΑ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗΣ, 26 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ» 23 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2013 Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΡΙΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ουρολοιμώξεις στα παιδιά

Ουρολοιμώξεις στα παιδιά Ουρολοιμώξεις στα παιδιά Εμπειρική θεραπεία και χημειοπροφύλαξη Μαρία Μπιτσώρη Επιμελήτρια Παιδιατρικής ΠαΓΝΗ Ουρολοιμώξεις Οι συχνότερες βακτηριακές λοιμώξεις στα παιδιά 3% κοριτσιών 1% αγοριών: 1 επ.

Διαβάστε περισσότερα

5. ΠΕΡΙΝΕΟΤΟΜΙΑ ΡΗΞΕΙΣ ΠΕΡΙΝΕΟΥ

5. ΠΕΡΙΝΕΟΤΟΜΙΑ ΡΗΞΕΙΣ ΠΕΡΙΝΕΟΥ ΠΕΡΙΝΕΟΤΟΜΙΑ Η περινεοτομία είναι μια από τις πιο συνήθεις παρεμβάσεις στη μαιευτική. Ιστορικά ο σκοπός αυτής της διαδικασίας είναι η διευκόλυνση του 2ου σταδίου του τοκετού, με απώτερο στόχο τη βελτίωση

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΘΕΜΑ: ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ

ΥΠΟΘΕΜΑ: ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ 13 ΓΕΛ ΠΕΙΡΑΙΑ ΜΑΘΗΜΑ:ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ-PROJECT ΘΕΜΑ:ΥΓΕΙΑ-ΑΣΘΕΝΕΙΕΣ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ 2013-14 ΤΑΞΗ Α1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ: 1)ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΜΗΤΡΑΣ- ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ 2)AIDS 3)ΜΗΝΙΣΚΟΣ 4)ΜΗΝΙΓΓΙΤΙΔΑ ΥΠΟΘΕΜΑ: ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV;

Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV; Άλλο κονδυλώματα κι άλλο HPV; Στην ουσία πρόκειται για το ίδιο πράγμα. Κονδυλώματα είναι η αρχαία ονομασία και HPV είναι η σύγχρονη ιατρική ορολογία και σημαίνει Human Pappiloma Virus ή στα ελληνικά Ιός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Αθήνα, 20/05/2015 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ 13 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Μαιευτικής Γυναικολογίας στο Βόλο, 28-31 Μαΐου 2015 Στο πλαίσιο της συνεχιζόμενης ιατρικής εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

ΟΥΡΟΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΤΟΥ ΣΚΥΛΟΥ & ΤΗΣ ΓΑΤΑΣ Λ.Β.Α. 1

ΟΥΡΟΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΤΟΥ ΣΚΥΛΟΥ & ΤΗΣ ΓΑΤΑΣ Λ.Β.Α. 1 ΟΥΡΟΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ΤΟΥ ΣΚΥΛΟΥ & ΤΗΣ ΓΑΤΑΣ Λ.Β.Α. 1 ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ Συχνότητα: Σκύλος >> γάτα Συχνότητα: Θηλυκά >> αρσενικά Εντόπιση: ουροδόχος κύστη, ουρήθρα Αιτιολογία: βακτήρια>μυκοπλάσματα, χλαμύδιες,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΚΗ ΚΑΤΑΚΛΙΣΕΩΝ DR. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΛΙΑΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ

ΕΛΚΗ ΚΑΤΑΚΛΙΣΕΩΝ DR. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΛΙΑΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΕΛΚΗ ΚΑΤΑΚΛΙΣΕΩΝ DR. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΛΙΑΚΟΣ ΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ Κατάκλιση ορίζεται η εξέλκωση του δέρματος εξαιτίας πίεσης σε διάφορες περιοχές του σώματος υπερκείμενες οστικών προεξοχών Συχνότητα εμφάνισης

Διαβάστε περισσότερα

Ανιχνευτικές εξετάσεις (screening) στη φροντίδα του παιδιού

Ανιχνευτικές εξετάσεις (screening) στη φροντίδα του παιδιού Ανιχνευτικές εξετάσεις (screening) στη φροντίδα του παιδιού Μάιος 2007 Τ. Παναγιωτόπουλος Τομέας υγείας του παιδιού Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας «Όλα τα προγράμματα screening προκαλούν βλάβη, ορισμένα

Διαβάστε περισσότερα

Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα Σε. Εφήβους. Γεώργιος Λ. Πετρίκκος Παθολόγος Λοιμωξιολόγος ΚαθηγητήςΙατρικήςΠανεπιστημίουΑθηνών

Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα Σε. Εφήβους. Γεώργιος Λ. Πετρίκκος Παθολόγος Λοιμωξιολόγος ΚαθηγητήςΙατρικήςΠανεπιστημίουΑθηνών Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα Σε Εφήβους Γεώργιος Λ. Πετρίκκος Παθολόγος Λοιμωξιολόγος ΚαθηγητήςΙατρικήςΠανεπιστημίουΑθηνών Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα Νοσήματα Σε Εφήβους Τα Σεξουαλικώς Μεταδιδόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Λόγοι έκδοσης γνώμης για τον χαρακτηρισμό φαρμακευτικού προϊόντος ως ορφανού

Λόγοι έκδοσης γνώμης για τον χαρακτηρισμό φαρμακευτικού προϊόντος ως ορφανού Παράρτημα 1 Λόγοι έκδοσης γνώμης για τον χαρακτηρισμό φαρμακευτικού προϊόντος ως ορφανού Η Επιτροπή Ορφανών Φαρμάκων (COMP), έχοντας εξετάσει την αίτηση, κατέληξε στα ακόλουθα: Σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος

Διαβάστε περισσότερα

Τα δεδομένα που αφορούν στον καρκίνο είναι το πρώτο ουσιαστικό βήμα για τον αποτελεσματικό σχεδιασμό του ελέγχου του καρκίνου

Τα δεδομένα που αφορούν στον καρκίνο είναι το πρώτο ουσιαστικό βήμα για τον αποτελεσματικό σχεδιασμό του ελέγχου του καρκίνου Τα δεδομένα που αφορούν στον καρκίνο είναι το πρώτο ουσιαστικό βήμα για τον αποτελεσματικό σχεδιασμό του ελέγχου του καρκίνου Πέτρος Καρακίτσος Καθηγητής Κυτταρολογίας Διευθυντής Εργαστηρίου Διαγνωστικής

Διαβάστε περισσότερα

30. ΠΡΟΩΡΟΣ ΤΟΚΕΤΟΣ OΡΙΣΜΟΣ ΠΡΟΩΡΟΥ ΤΟΚΕΤΟΥ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΠΡΟΩΡΟ ΤΟΚΕΤΟ

30. ΠΡΟΩΡΟΣ ΤΟΚΕΤΟΣ OΡΙΣΜΟΣ ΠΡΟΩΡΟΥ ΤΟΚΕΤΟΥ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΠΡΟΩΡΟ ΤΟΚΕΤΟ 30. ΠΡΟΩΡΟΣ ΤΟΚΕΤΟΣ OΡΙΣΜΟΣ ΠΡΟΩΡΟΥ ΤΟΚΕΤΟΥ Πριν από τις 37 εβδομάδες της κύησης Επώδυνες ψηλαφητές συστολές της μήτρας (διάρκειας > 30 sec έκαστη, τουλάχιστον 4 συστολές κάθε 20 min) Αλλαγές του τραχήλου

Διαβάστε περισσότερα

«ΜΑΙΕΥΤΙΚΑ» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΣΤΗ ΘΗΛΥΚΗ ΓΑΤΑ. Μαρία Μαλιδάκη, Χαράλαμπος Ν. Βερβερίδης Κτηνιατρική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

«ΜΑΙΕΥΤΙΚΑ» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΣΤΗ ΘΗΛΥΚΗ ΓΑΤΑ. Μαρία Μαλιδάκη, Χαράλαμπος Ν. Βερβερίδης Κτηνιατρική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης «ΜΑΙΕΥΤΙΚΑ» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΣΤΗ ΘΗΛΥΚΗ ΓΑΤΑ Μαρία Μαλιδάκη, Χαράλαμπος Ν. Βερβερίδης Κτηνιατρική Σχολή, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης «ΜΑΙΕΥΤΙΚΑ» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΣΤΗ ΘΗΛΥΚΗ ΓΑΤΑ Ο ωοθηκικός κύκλος και

Διαβάστε περισσότερα

- ΚΑΘΕ ΓΥΝΑΙΚΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΕΙ - ΚΑΘΕ ΑΝΔΡΑΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΙ

- ΚΑΘΕ ΓΥΝΑΙΚΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΕΙ - ΚΑΘΕ ΑΝΔΡΑΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΙ ΑΚΡΑΤΕΙΑ ΟΥΡΩΝ - ΚΑΘΕ ΓΥΝΑΙΚΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΓΝΩΡΙΖΕΙ - ΚΑΘΕ ΑΝΔΡΑΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΙ Τι είναι η ακράτεια ούρων; Η ακράτεια ούρων είναι ένας γενικός όρος που χρησιμοποιείται για να περιγράψει καταστάσεις στις

Διαβάστε περισσότερα

HPV. Τι είναι τα κονδυλώματα?

HPV. Τι είναι τα κονδυλώματα? HPV O HPV (Human papilloma virus) ιός των ανθρώπινων θηλωμάτων είναι ιός που βασίζεται στο DNA και μολύνει το δέρμα και τις βλεννογόνες μεμβράνες ανθρώπων και ορισμένων ζώων. Μέχρι στιγμής έχουν αναγνωριστεί

Διαβάστε περισσότερα

Λοιμώδης Διάρροια (( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτης:Σ Τσιόδρας)

Λοιμώδης Διάρροια (( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτης:Σ Τσιόδρας) Λοιμώδης Διάρροια (( Υπεύθυνος: Γ Πετρίκκος, Συνεργάτης:Σ Τσιόδρας) Ο όρος «διάρροια» αναφέρεται στη μεταβολή των κενώσεων του εντέρου, η οποία χαρακτηρίζεται από αύξηση του περιεχομένου των κενώσεων σε

Διαβάστε περισσότερα

Συστάσεις και αποφυγή λαθών στην αντιμετώπιση λοιμώξεων του Ουροποιητικού Συστήματος

Συστάσεις και αποφυγή λαθών στην αντιμετώπιση λοιμώξεων του Ουροποιητικού Συστήματος Συστάσεις και αποφυγή λαθών στην αντιμετώπιση λοιμώξεων του Ουροποιητικού Συστήματος Α. ΤΟΣΚΑΣ Παθολόγος - Λοιμωξιολόγος, Αν. Διευθυντής ΕΣΥ, Α ΠΠΚ, Γ.Ν.Α Λαϊκό Οι λοιμώξεις του ουροποιητικού συστήματος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙ Α ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑΤΗ ΜΗΤΕΡΑ ΚΑΙ ΤΟ ΕΜΒΡΥΟ

ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙ Α ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑΤΗ ΜΗΤΕΡΑ ΚΑΙ ΤΟ ΕΜΒΡΥΟ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΦΡΟΝΤΙ Α ΥΓΕΙΑΣ ΓΙΑΤΗ ΜΗΤΕΡΑ ΚΑΙ ΤΟ ΕΜΒΡΥΟ Εργαστήριο Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής ΕΚΠΑ, σε συνεργασία με Αναπλ. Καθηγητή Ν. Παπαντωνίου, Α Μαιευτική και Γυναικολογική

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ Μικροβιολογικό & Ερευνητικό Εργαστήριο Καθ έξιν Αποβολές Οι καθ 'έξιν αποβολές είναι μια ασθένεια σαφώς διακριτή από τη στειρότητα, και που ορίζεται ως δύο ή περισσότερες αποτυχημένες

Διαβάστε περισσότερα

7 ο ετήσιο συνέδριο αθηροσκλήρωσης. Θεσσαλονίκη 10-12 Μαρτίου 2011

7 ο ετήσιο συνέδριο αθηροσκλήρωσης. Θεσσαλονίκη 10-12 Μαρτίου 2011 7 ο ετήσιο συνέδριο αθηροσκλήρωσης Θεσσαλονίκη 10-12 Μαρτίου 2011 Κάπνισμα, περιοδοντική νόσος και υγιεινή του στόματος Νίκος Α. Ευθυμιάδης, D.D.S., M.Sc. Οδοντίατρος-Περιοδοντολόγος Τι είναι η περιοδοντίτιδα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ 2011-2015 ΕΘΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΣΥΜΠΤΩΜΑΤΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ

ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ 2011-2015 ΕΘΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΣΥΜΠΤΩΜΑΤΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΡΑΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ 2011-2015 ΕΘΝΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΣΥΜΠΤΩΜΑΤΙΚΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΤΟΥ ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΤΗΣ ΜΗΤΡΑΣ 500.000 νέα κρούσµατα καρκίνου του τραχήλου διαγιγνώσκονται ετησίως. 250.000

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΡΑ... Three postpartum antiretroviral regimens to prevent intrapartum HIV Nielsen-Saines K, Watts DH, Veloso VG, et al.

ΣΗΜΕΡΑ... Three postpartum antiretroviral regimens to prevent intrapartum HIV Nielsen-Saines K, Watts DH, Veloso VG, et al. ΣΗΜΕΡΑ... Three postpartum antiretroviral regimens to prevent intrapartum HIV Nielsen-Saines K, Watts DH, Veloso VG, et al. ZDV 4.8% ZDV NEVIRAPINE 2.2% ZDV NELFINAVIRE LAMIVUDINE 2.4 % N Engl J Med. June

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις απαντήσεις HPV για τον ιό των ) ανθρώπινων θηλωμάτων(

Ερωτήσεις απαντήσεις HPV για τον ιό των ) ανθρώπινων θηλωμάτων( HPV Ερωτήσεις απαντήσεις HPV για τον ιό των ) ανθρώπινων θηλωμάτων( 1. Ερωτήσεις απαντήσεις για τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV) Τι είναι ο ιός των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV: Human Papillomavirus

Διαβάστε περισσότερα

Τα παθογόνα μικρόβια στο ιαβητικό πόδι σε ασθενείς που παρακολουθούνται στο ιατρείο ιαβητικού ποδιού και θεραπεύονται εκτός νοσοκομείου.

Τα παθογόνα μικρόβια στο ιαβητικό πόδι σε ασθενείς που παρακολουθούνται στο ιατρείο ιαβητικού ποδιού και θεραπεύονται εκτός νοσοκομείου. Τα παθογόνα μικρόβια στο ιαβητικό πόδι σε ασθενείς που παρακολουθούνται στο ιατρείο ιαβητικού ποδιού και θεραπεύονται εκτός νοσοκομείου..σκούτας¹,.καραγιάννη¹, Ε.Ρηγάδη¹, Κ.Μικούδη¹, Κ.Σιώμος¹, Ο.Γουλή¹,

Διαβάστε περισσότερα

Ολική ή υφολική κοιλιακή υστερεκτομή σε καλοήθεις γυναικολογικές παθήσεις; πώς, πότε και γιατί;

Ολική ή υφολική κοιλιακή υστερεκτομή σε καλοήθεις γυναικολογικές παθήσεις; πώς, πότε και γιατί; ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ & MΑΙΕΥΤΙΚΗΣ TΟΜ. 11, TΕΥΧ. 1, ΣΕΛ. 07-14, 2012 ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΕΙΣ Ολική ή υφολική κοιλιακή υστερεκτομή σε καλοήθεις γυναικολογικές παθήσεις; πώς, πότε και γιατί; Δανιηλίδης

Διαβάστε περισσότερα

«Πρόληψη υποτροπών και επιπλοκών της κοιλιοκάκης» 12 η Εκπαιδευτική Διημερίδα της ΕΠΕΓΕ Αθήνα 2014

«Πρόληψη υποτροπών και επιπλοκών της κοιλιοκάκης» 12 η Εκπαιδευτική Διημερίδα της ΕΠΕΓΕ Αθήνα 2014 «Πρόληψη υποτροπών και επιπλοκών της κοιλιοκάκης» 12 η Εκπαιδευτική Διημερίδα της ΕΠΕΓΕ Αθήνα 2014 Κοιλιοκάκη Ι Η κοιλιοκάκη είναι ανοσολογική πάθηση, που προκαλεί κυρίως βλάβες στο λεπτό έντερο αλλά και

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες για την αντιµετώπιση της µέσης ωτίτιδας

Κατευθυντήριες οδηγίες για την αντιµετώπιση της µέσης ωτίτιδας Κατευθυντήριες οδηγίες για την αντιµετώπιση της µέσης ωτίτιδας Νίκος Α. Καρανταγλής Παιδίατρος Επιστηµονικός Συνεργάτης Γ Παιδιατρικής Κλινικής Α.Π.Θ. 1 Ως Μέση Ωτίτιδα ορίζεται η φλεγµονή του µέσου ωτός

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση του ζευγαριού που θέλει να τεκνοποιήσει

Διαχείριση του ζευγαριού που θέλει να τεκνοποιήσει Διαχείριση του ζευγαριού που θέλει να τεκνοποιήσει Υπογονιµότητα: αδυναµία σύλληψης µετά από 1 χρόνο ελεύθερων σεξουαλικών επαφών Ικανότητα σύλληψης/µήνα: ~20% 10-15% των ζευγαριών: πρόβληµα υπογονιµότητας

Διαβάστε περισσότερα

HIV/AIDS στη λοχεία Ιδιαιτερότητες στο τοκετό Διατροφή νεογνού. Τριαντογιάννη Άννα-Μαρία Χρονοπούλου Μαίρη

HIV/AIDS στη λοχεία Ιδιαιτερότητες στο τοκετό Διατροφή νεογνού. Τριαντογιάννη Άννα-Μαρία Χρονοπούλου Μαίρη HIV/AIDS στη λοχεία Ιδιαιτερότητες στο τοκετό Διατροφή νεογνού Τριαντογιάννη Άννα-Μαρία Χρονοπούλου Μαίρη Αντιμετώπιση και αγωγή νεογνού Το νεογνό πρέπει να καθαρίζεται από το αίμα και τις εκκρίσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D σχετιζόμενα με το βρογχικό άσθμα στα παιδιά και στους έφηβους Κουρομπίνα Αλεξάνδρα Λεμεσός [2014] i ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Δρ Ελευθερία Ελμίνα Λευκού Αιματολόγος. Εξειδικευθείσα στην Αιμόσταση Αιματολογία κυήσεως Στο Guy s & St Thomas hospital, London, UK

Δρ Ελευθερία Ελμίνα Λευκού Αιματολόγος. Εξειδικευθείσα στην Αιμόσταση Αιματολογία κυήσεως Στο Guy s & St Thomas hospital, London, UK ΙΜΕΘΑ Αθήνα 10 12/4/2014 Δρ Ελευθερία Ελμίνα Λευκού Αιματολόγος Εξειδικευθείσα στην Αιμόσταση Αιματολογία κυήσεως Στο Guy s & St Thomas hospital, London, UK Δεν υπάρχουν προοπτικές τυχαιοποιημένες μελέτες

Διαβάστε περισσότερα

ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ

ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΚΩΤΣΑ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ, ΔΙΑΒΗΤΗ, ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΥ Α ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΧΕΠΑ ΔΙΑΒΗΤΙΚΗ ΚΕΤΟΞΕΩΣΗ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΟ ΥΠΕΡΩΣΜΩΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Αφροδίτη, τη θεά του Έρωτα.

Αφροδίτη, τη θεά του Έρωτα. ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΩΣ ΜΕΤΑ Ι ΟΜΕΝΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ Αφροδίτη, τη θεά του Έρωτα. η μετάδοση γίνεται συχνότερα ή/και αποτελεσματικότερα μέσω της επαφής. Η πλειονότητα των παραγόντων αδρανοποιείται γρήγορα σε αντίξοο περιβάλλον,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΘΕΟΔΟΣΙΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΑΠ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΘΕΟΔΟΣΙΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΑΠ. ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΘΕΟΔΟΣΙΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΑΝΤΙΣΥΛΛΗΨΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΚΕΦ.1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1. Αρχές αντισύλληψης 1 1.2. Ιστορία της αντισύλληψης 3 1.3. Δημογραφικά στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

Νοσοκομειακές ουρολοιμώξεις. Νέαρχος Γαλανάκης Α Παθολογική Κλινική ΓΚ Νοσοκομείο Νίκαιας- Πειραιά «Άγιος Παντελεήμων»

Νοσοκομειακές ουρολοιμώξεις. Νέαρχος Γαλανάκης Α Παθολογική Κλινική ΓΚ Νοσοκομείο Νίκαιας- Πειραιά «Άγιος Παντελεήμων» Νοσοκομειακές ουρολοιμώξεις Νέαρχος Γαλανάκης Α Παθολογική Κλινική ΓΚ Νοσοκομείο Νίκαιας- Πειραιά «Άγιος Παντελεήμων» Νοσοκομειακές ουρολοιμώξεις Συχνότητα νοσοκομειακών λοιμώξεων 45 40 35 % 30 25 20 15

Διαβάστε περισσότερα

14. ΠΡΟΠΤΩΣΕΙΣ ΓΕΝΝΗΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ

14. ΠΡΟΠΤΩΣΕΙΣ ΓΕΝΝΗΤΙΚΩΝ ΟΡΓΑΝΩΝ ΟΡΙΣΜΟΙ - ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ Οι προπτώσεις των γεννητικών οργάνων αναφέρονται σε ένα ή περισσότερα όργανα και περιλαμβάνουν το τράχηλο, τη μήτρα και τα τοιχώματα του κόλπου. Οι προπτώσεις του κόλπου μπορεί

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη, διάγνωση και θεραπευτική αντιμετώπιση των μαιευτικών και γυναικολογικών μετεγχειρητικών λοιμώξεων

Πρόληψη, διάγνωση και θεραπευτική αντιμετώπιση των μαιευτικών και γυναικολογικών μετεγχειρητικών λοιμώξεων 18(1):76-80, 2006 Άρθρο ενημέρωσης Πρόληψη, διάγνωση και θεραπευτική αντιμετώπιση των μαιευτικών και γυναικολογικών μετεγχειρητικών λοιμώξεων Δ. Ρούσσος 1 Φ. Γκουτζιούλης 2 Η. Κατσίκης 1 Α. Πιούκα 1 Π.

Διαβάστε περισσότερα

HPV-Εμβόλιο: Νέα εποχή στην πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου

HPV-Εμβόλιο: Νέα εποχή στην πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου HPV-Εμβόλιο: Νέα εποχή στην πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου Θεόδωρος Αγοραστός Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας Α.Π.Θ., Α' Μαιευτική & Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ., Γ.Π.Ν. Παπαγεωργίου ισό αιώνα μετά

Διαβάστε περισσότερα

Προγραμματισμένος τοκετός στο σπίτι

Προγραμματισμένος τοκετός στο σπίτι Κατευθυντήρια Οδηγία Νο 18 Μάιος 2014 Εισαγωγή Στην Ελλάδα ακόμη δεν υπάρχουν επίσημα επιδημιολογικά δεδομένα και υπολογίζεται ότι στις Η.Π.Α οι τοκετοί στο σπίτι αποτελούν περίπου το 0,5% των γεννήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Φυσικοθεραπευτική Προσέγγιση της

Φυσικοθεραπευτική Προσέγγιση της Φυσικοθεραπευτική Προσέγγιση της Ακράτειας μετά από Προστατεκτομή Ελένη Κωνσταντινίδου Φυσικοθεραπεύτρια M.Sc Specialist Phys Continence U.E.L Επιστημονικός συν. ΙΜΟΠ Εργαστηριακός συν. ΤΕΙΘ Φυσικοθεραπευτική

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος και η σημασία των μοριακών τεχνικών στον έλεγχο των. μικροβιολογικών παραμέτρων σε περιβαλλοντικά δείγματα για την προστασία

Ο ρόλος και η σημασία των μοριακών τεχνικών στον έλεγχο των. μικροβιολογικών παραμέτρων σε περιβαλλοντικά δείγματα για την προστασία Ο ρόλος και η σημασία των μοριακών τεχνικών στον έλεγχο των μικροβιολογικών παραμέτρων σε περιβαλλοντικά δείγματα για την προστασία της Δημόσιας Υγείας Α. Βανταράκης Εργαστήριο Υγιεινής, Ιατρική Σχολή,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΛΛΟΓΗ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΚΑΤΑΛΛΗΛΟΤΗΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΔΕΙΓΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΑΝΑΕΡΟΒΙΑ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ

ΣΥΛΛΟΓΗ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΚΑΤΑΛΛΗΛΟΤΗΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΔΕΙΓΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΑΝΑΕΡΟΒΙΑ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ ΣΥΛΛΟΓΗ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΚΑΤΑΛΛΗΛΟΤΗΤΑ ΒΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΔΕΙΓΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΑΝΑΕΡΟΒΙΑ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Π. ΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟΥ ΒΙΟΠΑΘΟΛΟΓΟΣ Γ.Ν.Ε. «ΘΡΙΑΣΙΟ» ΑΝΑΕΡΟΒΙΑ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Ειδικές ατμοσφαιρικές συνθήκες Ειδικά υλικά λήψης, μεταφοράς,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΡΑΤΕΙΑ ΟΥΡΩΝ. Αίτια της ακράτειας

ΑΚΡΑΤΕΙΑ ΟΥΡΩΝ. Αίτια της ακράτειας ΑΚΡΑΤΕΙΑ ΟΥΡΩΝ Η ICS (International Continence Society) έχει ορίσει την ακράτεια των ούρων ως μια κατάσταση ακούσιας απώλειας των ούρων, η οποία αποτελεί κοινωνικό και υγιεινoμικό πρόβλημα που μπορεί να

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης. Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ

Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης. Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ Διάγνωση της HIV λοίμωξης Από το 1985 και μέχρι σήμερα η διαγνωστική διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών.

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών. Όλες μαζί οι μορφές καρκίνου αποτελούν, παγκοσμίως τη δεύτερη αιτία θανάτου μετά από τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Τα κρούσματα συνεχώς αυξάνονται και σε πολλές αναπτυγμένες χώρες αποτελεί την πρώτη αιτία

Διαβάστε περισσότερα