Μέρος 3 ο. Χρωµοσώµατα και κυτταροδιαιρέσεις. Thomas Hunt Morgan 1910

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Μέρος 3 ο. Χρωµοσώµατα και κυτταροδιαιρέσεις. Thomas Hunt Morgan 1910"

Transcript

1 Μέρος 3 ο Χρωµοσώµατα και κυτταροδιαιρέσεις Thomas Hunt Morgan 1910

2 Χρωµοσώµατα και κυτταροδιαιρέσεις Το DNA στον πυρήνα και τα χρωµοσώµατα Το DNA του πυρήνα δεν βρίσκεται σε µορφή ενός απλού µακροµορίου, όπως το απεικονίσαµε στο προηγούµενο µάθηµα για λόγους κατανόησης και θεώρησης των βασικών ιδιοτήτων του. Το DNA στη φυσική του µορφή είναι συνδεδεµένο µε πολύπλοκες δοµές πρωτεϊνών και βρίσκεται τυλιγµένο σε σπείρες διαφόρων τάξεων. Το σύµπλοκο αυτό είναι διάχυτο στον πυρήνα και δεν είναι ορατό µε κοινά µικροσκόπια. Κατά τη διάρκεια συγκεκριµένων φάσεων των κυτταρικών διαιρέσεων, διακρίνονται πιο ευδιάκριτες δοµές, τα χρωµοσώµατα, που είναι ορατά ακόµα και µε µικρής δύναµης µικροσκόπια. Το περιεχόµενο του πυρηνικού DNA και το µήκος τµηµάτων του µορίου αυτού µετριέται συνήθως σε αριθµό ζευγών βάσεων, αφού το DNA είναι µία διπλή έλικα, έχει δηλαδή δύο αλυσίδες. Το συνολικό µέγεθος του DNA του πυρήνα ενός ανώτερου οργανισµού είναι, ανάλογα µε το είδος, από 10 8 ως ζευγάρια βάσεων (bps). Το µέγεθος του πυρηνικού DNA των φυτών είναι Το περιεχόµενο του πυρηνικού DNA διαφόρων οργανισµών σε ζευγάρια βάσεων (bps) Είδη Ζευγάρια βάσεων (bps) Επαναλαµβανόµενες ακολουθίες (%) Drosophila spp. 2,4 x Βάτραχος 6,1 x Αγελάδα 6,4 x Άνθρωπος 3,8 x Μπιζέλι 9,8 x Ραπανάκι 8,1 x Καλαµπόκι 11,0 x Φασόλι 26,6 x Κρεµµύδι 33,5 x Κωνοφόρα 22 x 10 9 Περίπου 57 ιδιαίτερα ποικίλο, όπως φαίνεται και από τον πίνακα. Το γένωµα των ανώτερων οργανισµών δεν είναι απαραίτητα µεγαλύτερο από αυτό των απλούστερων µορφών ζωής. Για παράδειγµα, το γένωµα του κρεµµυδιού είναι 8 φορές µεγαλύτερο από αυτό του ανθρώπου. Το γένωµα των κωνοφόρων είναι επίσης ιδιαίτερα µεγάλο. Μεγάλο µέρος του γενώµατος όλων σχεδόν των οργανισµών µοιάζει να µην έχει καµία γενετική σηµασία. Πρόκειται για τµήµατα DNA που δεν περιέχουν πληροφορία που να οδηγεί σε σχηµατισµό Χρωµοσώµατα του ανθρώπου: (1) µετακεντρικό, (5) ακροκεντρικό, (13) τελοκεντρικό 25

3 Εισαγωγή στη δασική γενετική πολυπεπτιδίων. Επιπλέον, υπάρχουν επαναλαµβανόµενες αλληλουχίες µε µέγεθος από10 2 ως 10 8 ακριβών αντιγράφων µικρών ακολουθιών βάσεων. Το DNA του πυρήνα βρίσκεται πάνω στα χρωµοσώµατα. Το DNA των χλωροπλαστών και των µιτοχονδρίων σχηµατίζει κυκλικές δοµές µικρού µεγέθους, που δεν είναι ορατές µε το κοινό µικροσκόπιο. Το συνολικό µέγεθος του ανθρώπινου DNA στα µιτοχόνδρια είναι περίπου 16,000 bps. Το µέγεθος του χλωροπλαστικού DNA για τα περισσότερα φυτά κυµαίνεται από 120,000 bps ως 200,000 bps. Το DNA του πυρήνα, όταν βρίσκεται σε µεταβολική δραστηριότητα (παράγει πολυπεπτίδια) δεν είναι δοµηµένο σε χρωµοσώµατα, αλλά βρίσκεται σε µορφή µικροσκοπικών ινών και ονοµάζεται χρωµατίνη. Κατά τη φάση αυτή, το κύτταρο δεν διαιρείται. Εκτός από DNA, η χρωµατίνη περιλαµβάνει το RNA και ορισµένες πρωτεΐνες. Το πυρηνικό DNA οργανώνεται σε χρωµοσώµατα µόνο κατά τη διάρκεια των κυτταρικών διαιρέσεων. Κάθε χρωµόσωµα αποτελείται από δύο χρωµατίδια, που είναι ενωµένα σε ένα σηµείο, το κεντροµερές. Ανάλογα µε τη θέση του κεντροµερούς διακρίνουµε τα χρωµοσώµατα σε µετακεντρικά, ακροκεντρικά και τελοκεντρικά, όπως φαίνεται στο σχήµα της σελίδας 25. Μίτωση: η παραγωγή νέων κυττάρων Τα σωµατικά κύτταρα πρέπει να πολλαπλασιάζονται για να επιτευχθεί η αύξηση των ανώτερων οργανισµών. Ο πολλαπλασιασµός αυτός γίνεται µέσα από τη διαίρεση των κυττάρων. Όλα τα κύτταρα ενός οργανισµού περιέχουν ακριβώς την ίδια γενετική πληροφορία. Άρα, µια κυτταρική διαίρεση πρέπει να συνοδεύεται και από έναν διπλασιασµό της γενετικής πληροφορίας. 26

4 Χρωµοσώµατα και κυτταροδιαιρέσεις Η µοριακή βάση του διπλασιασµού είναι η αντιγραφή του DNA. Η διαδικασία του χωρισµού του ήδη διπλασιασµένου DNA σε δύο «θυγατρικά» κύτταρα λέγεται µίτωση. Οι φάσεις της µίτωσης αναφέρονται εδώ συνοπτικά, µε έµφαση στη µεταβίβαση της γενετικής πληροφορίας. Κατά την πρόφαση, η χρωµατίνη συµπυκνώνεται σε χρωµοσώµατα µε ευδιάκριτα χρωµατίδια. Ο διπλασιασµός του DNA γίνεται κατά τα πρώτα στάδια της πρόφασης. Τα δύο χρωµατίδια περιέχουν τα δύο νέα αντίγραφα του DNA που προέκυψαν από το αρχικό DNA του κυττάρου. Τα δύο χρωµατίδια συγκρατούνται ενωµένα από το κεντροµερές. Κατά τα τελικά στάδια της πρόφασης αρχίζει και διαλύεται η πυρηνική µεµβράνη. Εµφανίζεται µια νέα δοµή, η άτρακτος, που αποτελείται από νηµάτια που ενώνουν τους δύο πόλους του κυττάρου µε τα κεντροµερή των χρωµοσωµάτων. Η πυρηνική µεµβράνη εξαφανίζεται τελείως κατά τη µετάφαση και τα νηµάτια της ατράκτου αναπτύσσονται πλήρως. Τα νηµάτια έλκουν τα κεντροµερή και τα χρωµοσώµατα διατάσσονται στον ισηµερινό του υπό διαίρεση κυττάρου. Κατά την ανάφαση, διαιρούνται τα κεντροµερή και διαχωρίζονται τα χρωµατίδια. Τα νηµάτια της ατράκτου παραµένουν προσκολληµένα στα κεντροµερή και οδηγούν τα χρωµατίδια προς τους πόλους σε αντίθετες κατευθύνσεις. Η τελόφαση είναι η τελική φάση της κυτταρικής διαίρεσης, όπου τα χρωµατίδια τα νέα πλέον χρωµοσώµατα συσπειρώνονται στους δύο πόλους. Νέες πυρηνικές µεµβράνες εµφανίζονται και περικλείουν τα χρωµοσώµατα σε δύο νέους πυρήνες. Κατόπιν σχηµατίζεται o φραγµοπλάστης (στα φυτά), που διαιρεί το κυτόπλασµα σε δύο ίσα µέρη. Τα χρωµοσώµατα είναι ορατά µόνον κατά την κυτταρική διαίρεση. Το ιδανικό στάδιο για την παρατήρησή τους είναι η µετάφαση, όπου τα χρωµοσώµατα είναι στην πιο συµπυκνωµένη τους µορφή και είναι πλήρως διακριτά. Τα χρωµοσώµατα των κωνοφόρων δέντρων είναι γενικά πιο λίγα και γι αυτό πιο µεγάλα και είναι ευκολότερα ορατά σε σχέση µε αυτά των πλατύφυλλων. Η γενετική σηµασία της µίτωσης φαίνεται γραφικά στο σχήµα της σελίδας αυτής. Στο παράδειγµα θεωρούµε ότι υπάρχουν δύο γονίδια πάνω σε δύο διαφορετικά ζεύγη χρωµοσωµάτων. Κάθε γονίδιο έχει δύο διαφορετικά αλληλόµορφα, βρίσκεται δηλαδή σε ετεροζυγωτή µορφή. Κάθε αλληλόµορφο βρίσκεται πάνω σε διαφορετικό χρωµόσωµα. Κατά την πρόφαση, τα χρωµοσώµατα διπλασιάζονται και κατά τη µετάφαση συγκεντρώνονται στον ισηµερινό του κυττάρου. Τα κεντροµερή έχουν πλέον διπλασιαστεί και αυτά. Όλα τα αλληλόµορφα έχουν διπλασιαστεί επίσης. Τα χρωµοσώµατα στοιχίζονται τυχαία στον ισηµερινό κατά τη µετάφαση, άσχετα µε το αν είναι οµόλογα ή όχι. Ο διαχωρισµός των χρωµοσωµάτων κατά την ανάφαση διαιρεί τα ήδη διπλασιασµένα χρωµοσώµατα και επαναφέρει τον αριθµό των γονιδίων σε δύο νέα πλέον κύτταρα. Καµία αλλαγή δεν έχει συµβεί στη γενετική πληροφορία τα νέα κύτταρα είναι ίδια µε το αρχικό. Μείωση: η παραγωγή γαµετών Ένας ζυγώτης δηµιουργείται από τη συγχώνευση ενός θηλυκού και ενός αρσενικού γαµέτη. Και οι δύο γαµέτες συνεισφέρουν µε όλα τους τα χρωµοσώµατα στην ένωση αυτή. Για το λόγο αυτό, οι γαµέτες πρέπει να 27

5 Εισαγωγή στη δασική γενετική έχουν ο καθένας τα µισά χρωµοσώµατα από αυτά που έχει ένα σωµατικό κύτταρο. Όταν λοιπόν σχηµατίζονται οι γαµέτες είναι απαραίτητη µια µείωση του αριθµού των χρωµοσωµάτων, έτσι ώστε να αποφευχθεί ο διπλασιασµός των χρωµοσωµάτων στα κύτταρα της επόµενης γενιάς. Η κυτταρική διαίρεση που οδηγεί σε µείωση του αριθµού των χρωµοσωµάτων στους γαµέτες λέγεται µείωση. Η µείωση είναι απαραίτητη για τον εγγενή πολλαπλασιασµό. Στα σωµατικά κύτταρα ενός διπλοειδούς οργανισµού, όλα τα χρωµοσώµατα βρίσκονται ανά ζεύγη (οµόλογα χρωµοσώµατα). Οι θηλυκοί και αρσενικοί γαµέτες των οργανισµών αυτών περιέχουν µόνο ένα χρωµόσωµα από κάθε ζεύγος. Άρα οι γαµέτες είναι απλοειδείς. Η ένωση δύο απλοειδών γαµετών µας δίνει ένα διπλοειδή ζυγώτη, το πρώτο κύτταρο ενός νέου οργανισµού. Η µείωση αποτελείται από δύο κυτταρικές διαιρέσεις. Κατά την πρώτη διαίρεση διπλασιάζεται το γενετικό υλικό και διαιρείται µία φορά, δίνοντας δύο νέα διπλοειδή κύτταρα, τα οποία όµως παρουσιάζουν θεµελιώδεις διαφορές ως προς τα προϊόντα της µίτωσης, όπως θα δούµε παρακάτω. Η δεύτερη κυτταρική διαίρεση γίνεται χωρίς διπλασιασµό του γενετικού υλικού και το τελικό προϊόν είναι 4 απλοειδή κύτταρα, οι γαµέτες. Η πρόφαση Ι είναι η πιο σηµαντική φάση από γενετικής άποψης, επειδή τότε αντιστοιχίζονται τα οµόλογα χρωµοσώµατα. Η πρόφαση Ι χωρίζεται σε 5 στάδια, για λόγους ευκολίας κατά τη θεώρησή της. Κατά τη λεπτοταινία έχουµε διπλασιασµό του DNA και κάθε χρωµόσωµα αποκτά δύο χρωµατίδια. Οι σχηµατισµοί όµως που παρατηρούµε έχουν τέσσερα χρωµατίδια, κάτι που γίνεται ιδιαίτερα εµφανές κατά τη ζυγοταινία. Αυτό συµβαίνει γιατί τα οµόλογα χρωµοσώµατα έχουν στοιχιθεί κατά µήκος των χρωµατιδίων τους σε µία δοµή που λέγεται σύναψη. Εδώ πρέπει να σηµειωθεί ότι κάτι τέτοιο δεν συµβαίνει στη µίτωση, όπου η διαίρεση γίνεται αδιάκριτα σε όλα τα χρωµοσώµατα. Ο τρόπος που το κάθε χρωµόσωµα βρίσκει και ταιριάζει µε το οµόλογό του δεν έχει ακόµη διευκρινιστεί πλήρως. Φαίνεται ότι ένα µόριο που λέγεται συναπτικό σύµπλοκο και αποτελείται από DNA και πρωτεΐνες παίζει ένα σηµαντικό ρόλο, γιατί βρίσκεται πάντα ανάµεσα από τα οµόλογα χρωµοσώµατα. Κατά την παχυταινία, τα συναπτόµενα οµόλογα χρωµοσώµατα είναι πλέον ευδιάκριτα και οι σχηµατισµοί τους ισούνται µε τον απλοειδή αριθµό των χρωµοσωµάτων που θα αποκτήσει αργότερα ο κάθε γαµέτης. Κατά τη διπλοταινία, το ταίριασµα των συναπτόµενων χρωµοσωµάτων γίνεται λιγότερο σφιχτό και τα δύο µέρη φαίνεται σαν να διαχωρίζονται ελαφρά. Συχνά, κατά την κίνηση αυτή µπλέκονται µεταξύ τους τα χρωµατίδια των 28

6 Χρωµοσώµατα και κυτταροδιαιρέσεις οµολόγων χρωµοσωµάτων εµφανίζοντας χαρακτηριστικές δοµές σε σχήµα Χ που λέγονται χιάσµατα. Τα χιάσµατα είναι στην ουσία το ορατό αποτέλεσµα µιας διαδικασίας που έχει ήδη συντελεστεί κατά τη διάρκεια της ζυγοταινία ή της παχυταινία και περιλαµβάνει το «σπάσιµο» των χρωµατιδίων των οµολόγων χρωµοσωµάτων σε ένα σηµείο, την ανταλλαγή των τµηµάτων και την επανένωσή τους σε διαφορετικά πλέον χρωµοσώµατα. Αυτή η διαδικασία λέγεται διασκελισµός και έχει εξαιρετική σηµασία, αφού είναι ένας από τους βασικούς παράγοντες ανακατανοµής του γενετικού υλικού και της ανεξαρτησίας των αλληλοµόρφων µεταξύ τους. Κατά το τελευταία στάδιο της πρόφασης Ι, τη διακίνηση, ολοκληρώνεται η συρρίκνωση των χρωµοσωµάτων και η σύναψη σε όλα τα ζευγάρια. Κατά τη µετάφαση Ι, τα ζεύγη των οµολόγων χρωµοσωµάτων κινούνται προς τον ισηµερινό του κυττάρου, χωρίς όµως να έχει διπλασιαστεί το κεντροµερές τους. Έτσι, κάθε ζεύγος οµολόγων χρωµοσωµάτων έχει δύο κεντροµερή, σε αντίθεση µε τη µίτωση, όπου κάθε χρωµόσωµα είχε δύο κεντροµερή. Η πυρηνική µεµβράνη διαλύεται. Η άτρακτος σχηµατίζεται και τα νηµάτιά της ενώνουν τους πόλους µε τα κεντροµερή. Κατά την ανάφαση Ι χωρίζονται τα οµόλογα ζευγάρια καθώς τα νηµάτια της ατράκτου τα οδηγούν σε διαφορετικούς πόλους. Με την τελόφαση Ι έχουµε δύο νέα κύτταρα, που σε αντίθεση µε το αποτέλεσµα της µίτωσης είναι διαφορετικά, καθώς περιέχουν διαφορετικά οµόλογα χρωµοσώµατα. Εδώ τελειώνει η πρώτη µειωτική διαίρεση και ακολουθεί ένα σύντοµο ενδιάµεσο στάδιο µέχρι να αρχίσει η δεύτερη. Κατά την πρόφαση ΙΙ συµπυκνώνονται ξανά τα χρωµοσώµατα στα δύο νέα κύτταρα. Το κάθε ένα από αυτά έχει δύο χρωµατίδια, που προήλθαν από την προηγούµενη διαίρεση. εν υπάρχει διπλασιασµός του DNA. Τα ζεύγη των χρωµατιδίων σε κάθε νέο κύτταρο ισούται µε τον απλοειδή αριθµό των χρωµοσωµάτων. Στη συνέχεια, στη µετάφαση ΙΙ, τα αδερφό χρωµατίδια συγκεντρώνονται στον ισηµερινό και τελικά διαιρούνται κατά την ανάφαση ΙΙ, όπου πηγαίνουν στους πόλους των νέων πλέον κυττάρων. Με το πέρας της τελόφαση ΙΙ και τη δηµιουργία των νέων πυρηνικών µεµβρανών έχουµε τέσσερα νέα απλοειδή κύτταρα, τους γαµέτες. Κάθε ένας 29

7 Εισαγωγή στη δασική γενετική περιέχει ένα από τα χρωµατίδια της τετράδας των οµολόγων χρωµοσωµάτων που παρατηρούνται στην πρόφαση Ι. Στο σηµείο αυτό είναι σηµαντικό να τονίσουµε ότι κατά το τέλος της Πρόφασης Ι, όταν τα ζεύγη των οµολόγων χρωµοσωµάτων βρίσκονται σε σύναψη και τα τέσσερα συνολικά χρωµατίδια σχηµατίζουν τις λεγόµενες τετράδες, η στοίχιση των χρωµοσωµάτων Η ανεξαρτησία των συνδυασµών που παρατηρείται µεταξύ των γονιδίων που βρίσκονται σε διαφορετικά χρωµοσώµατα, αλλά και ο διασκελισµός µεταξύ γονιδίων που βρίσκονται πάνω στο ίδιο χρωµόσωµα δηµιουργούν το χρωµοσωµικό µηχανισµό του ανασυνδυασµού των γονιδίων κατά τη φυλετική αναπαραγωγή. Πρόκειται για µια ανακατανοµή της γενετικής «τράπουλας», έτσι ώστε να υπάρχουν άπειροι συνδυασµοί των αλληλοµόρφων όλων των γονιδίων στους γαµέτες και την εµφάνιση νέων οργανισµών στην επόµενη γενιά. Ο ανασυνδυασµός (recombination) είναι ένας θεµελιώδης παράγοντας για τη διατήρηση και µεταφορά της γενετικής ποικιλότητας στους πληθυσµούς, όπως θα δούµε και στα επόµενα µαθήµατα. 30

8 Χρωµοσώµατα και κυτταροδιαιρέσεις Χρωµοσωµικός αριθµός και πολυπλοειδία Ο αριθµός των χρωµοσωµάτων σε κάθε κύτταρο ενός οργανισµού διαφέρει σηµαντικά από είδος σε είδος. Όλοι οι ευκάλυπτοι έχουν 22 χρωµοσώµατα. Μερικά µέλη της οικογένειας Asteraceae έχουν µόνο τέσσερα χρωµοσώµατα. Σε πολλές περιπτώσεις ο αριθµός των χρωµοσωµάτων είναι συγκεκριµένος για κάθε είδος, αλλά έχει παρατηρηθεί και ποικιλότητα του αριθµού αυτού µέσα σε ορισµένα είδη φυτών. Τα οµόλογα χρωµοσώµατα είναι παρόµοια τόσο ως προς τη δοµή τους, όσο και προς τα γονίδια (γονιδιακούς τόπους) που περιέχουν. Οι ανώτεροι οργανισµοί είναι συνήθως διπλοειδείς ή πολυπλοειδείς. Ένας οργανισµός είναι διπλοειδής, αν υπάρχουν µόνο δύο σειρές οµολόγων χρωµοσωµάτων σε κάθε σωµατικό κύτταρο. Στην περίπτωση της πολυπλοειδίας, κάθε σωµατικό κύτταρο περιέχει πάνω από δύο σειρές οµολόγων χρωµοσωµάτων, π.χ. 4 στην περίπτωση της τετραπλοειδίας. Το γένωµα είναι το πλήρες σετ των µη οµολόγων χρωµοσωµάτων. Ο αριθµός τους είναι ο βασικός αριθµός χ. Με βάση τις κυτταρικές διαιρέσεις συµπεραίνουµε ότι στα ανώτερα φυτά, ο σωµατικός αριθµός (2n) είναι διπλάσιος του γαµετικού αριθµού (n) των χρωµοσωµάτων ενός οργανισµού. Για παράδειγµα, ο σωµατικός αριθµός ενός διπλοειδούς οργανισµού είναι 2n = 2x. Αυτό σηµαίνει ότι υπάρχουν δύο οµόλογα χρωµοσώµατα σε κάθε σωµατικό κύτταρο. Ο αντίστοιχος γαµετικός αριθµός θα είναι n = x. Οι αντίστοιχες τιµές ενός τετραπλοειδούς οργανισµού θα είναι 2n = 4x και n = 2x, που σηµαίνει ότι υπάρχουν 4 οµόλογα χρωµοσώµατα στον πυρήνα κάθε σωµατικού κυττάρου. Σε κάποιες περιπτώσεις παρατηρούνται αλλαγές στον αριθµό των χρωµοσωµάτων ενός οργανισµού. Αν υπάρχει αλλαγή στο βασικό αριθµό x, δηλαδή υπάρχουν συγκεκριµένα χρωµοσώµατα που δεν είναι διπλοειδή, τότε έχουµε το φαινόµενο της ανευπλοειδίας. Ο αριθµός των χρωµοσωµάτων δεν είναι ποτέ 2n, αλλά 2n 1, οπότε λέµε ότι έχουµε µονοσωµία ή 2n + 1 και έχουµε τρισωµία. Υπάρχουν και άλλες ανωµαλίες στην ανευπλοειδία, οι οποίες οδηγούν συνήθως σε µη βιώσιµους απογόνους. Μια χαρακτηριστική περίπτωση στον άνθρωπο είναι η τρισωµία του χρωµοσώµατος 21, που προκαλεί το σύνδροµο Down. Η ανευπλοειδία προκαλείται συνήθως από χρωµοσωµικές µεταλλάξεις, π.χ. σφάλµατα κατά τη µείωση. Μια άλλη χρωµοσωµική διαφοροποίηση είναι η ευπλοειδία, όπου παρατηρείται διαφορά προς τα αντίτυπα των γενωµάτων. Ο αριθµός δηλαδή των χρωµοσωµάτων είναι πολλαπλάσιο του βασικού αριθµού x. Η ευπλοειδία µπορεί να περιλαµβάνει µονοπλοειδείς οργανισµούς µε µία σειρά χρωµοσωµάτων, όπως είναι ορισµένοι µύκητες, τριπλοειδείς µε 3n, τετραπλοειδείς µε 4n κλπ. Τα τετραπλοειδή φυτά λέγονται αυτοτετραπλοειδή, όταν προέρχονται από σωµατικό διπλασιασµό του γενώµατος ενός διπλοειδούς κυττάρου και περιλαµβάνει τέσσερις σειρές οµολόγων χρωµοσωµάτων. Η ένωση γαµετών που δεν έχουν υποστεί µείωση (2n) από διαφορετικά διπλοειδή είδη δηµιουργεί αλλοτετραπλοειδείς απογόνους. Η αλλοτετραπλοειδία φαίνεται να είναι πιο συχνή κατά τη διάρκεια της εξέλιξης από ότι η αυτοτετραπλοειδία. Ένας άλλος όρος που χρησιµοποιείται συχνά είναι η πολυπλοειδία, που χαρακτηρίζει όλους τους ευπλοειδείς οργανισµούς που έχουν περισσότερα από 2n χρωµοσώµατα. Η πολυπλοειδία έχει ιδιαίτερη σηµασία για τις επιστήµες της ασολογία και της Γεωπονικής για τους παρακάτω λόγους: 1. Οι πολυπλοειδείς οργανισµοί αναπτύσσουν συχνά µεγαλύτερα κύτταρα και όργανα και δίνουν φυτά µε µεγάλες αποδόσεις, όπως είναι πολλά καλλιεργούµενα αγροτικά φυτά. Η παραγωγή τέτοιων φυτών έχει επιτευχθεί τεχνητά µε τη χορήγηση κολχικίνης, που διαταράσσει τη µειωτική διαδικασία. 2. Οι πολυπλοειδείς οργανισµοί βρίσκονται συχνά σε αναπαραγωγική αποµόνωση από τους προγόνους τους και δηµιουργούν µε τον τρόπο αυτό νέα είδη. 31

9 Εισαγωγή στη δασική γενετική 3. Η πολυπλοειδία αυξάνει τον αριθµό των δυνατών συνδυασµών γενοτύπων σε όλα τα γονίδια. Επίσης καθυστερεί τη µείωση του ποσοστού ετεροζυγωτών απογόνων κατά την αυτογονιµοποίηση. Τα περισσότερα είδη ζώων είναι διπλοειδή, αλλά η πολυπλοειδία είναι συχνή στα φυτικά είδη. Σχεδόν το 50% όλων των φυτών είναι πολυπλοειδή. Για παράδειγµα, όλα τα είδη του γένους Eucalyptus είναι διπλοειδή (2n=22) και τα περισσότερα Pinaceae είναι επίσης διπλοειδή (2n=24), αλλά ένα 75% όλων των αγρωστωδών (Gramineae) είναι πολυπλοειδή. Αυτό ισχύει και για τα περισσότερα είδη µπαµπού, που έχουν από 48 ως 74 χρωµοσώµατα. Ο χρωµοσωµικός αριθµός σπανίως διαφέρει ανάµεσα στα µέλη της ίδιας οικογένειας (x=11 για τα Taxodiaceae, x=12 για τα Pinaceae, x=13 για τα Araucariaceae). Μεγάλη ποικιλία στα χρωµοσώµατα έχει παρατηρηθεί στο τροπικό γένος Podocarpus, που περικλείει πάνω από 100 είδη. Από τα κωνοφόρα, µόνο τρία είδη είναι αποδεδειγµένα πολυπλοειδή, όπως η Sequoia sempervirens που είναι εξαπλοειδής (2n=66). Ανασυνδυασµός και σύνδεση των γονιδίων Η κληρονοµούµενη ποικιλότητα είναι µια από τις πιο βασικές έννοιες της γενετικής. Αυτή προκύπτει µέσα από δύο διαδικασίες, τις µεταλλάξεις και τον ανασυνδυασµό. Οι µεταλλάξεις είναι ο πρωταρχικός τρόπος εµφάνισης νέων αλληλοµόρφων και συµβαίνουν είτε τυχαία, είτε λόγω µεταλλαξογόνων παραγόντων στο περιβάλλον (π.χ. ακτινοβολία). Ο ανασυνδυασµός όπως λεει και το όνοµά του δηµιουργεί νέους τρόπους συνδυασµού των ήδη υπαρχόντων αλληλοµόρφων. Λόγω του µεγάλου αριθµού των γονιδίων σε έναν οργανισµό, ο αριθµός των πιθανών συνδυασµών είναι τεράστιος. Για παράδειγµα, µόνο 10 γονίδια αν ήταν ετεροζυγωτά σε έναν οργανισµό, θα υπήρχαν 1024 πιθανοί συνδυασµοί των αλληλοµόρφων στους γαµέτες. Καταλήγουµε λοιπόν ότι ο ανασυνδυασµός είναι κάθε διαδικασία που δηµιουργεί γαµέτες διαφορετικούς από τους αρχικούς γαµέτες που συνέθεσαν τους γονικούς διπλοειδείς γενότυπους. Όπως είδαµε και στα προηγούµενα µαθήµατα, ο ανασυνδυασµός δύο γονιδίων µπορεί να γίνει µέσα από δύο διαδικασίες. Από την ανεξαρτησία των συνδυασµών όταν τα δύο γονίδια βρίσκονται σε διαφορετικά χρωµοσώµατα και από το διασκελισµό µεταξύ αδερφών χρωµατιδίων, όταν τα γονίδια βρίσκονται πάνω στο ίδιο χρωµόσωµα. Ανεξαρτησία των συνδυασµών έχουµε όταν λόγω του διαχωρισµού των αλληλοµόρφων κατά τη µείωση και την τυχαία στοίχισή τους κατά τη µετάφαση Ι της µείωσης, κάθε συνδυασµός χρωµοσωµάτων στους γαµέτες είναι ισοπίθανος. Το ίδιο ισχύει και για κάθε συνδυασµό γονιδίων που βρίσκονται σε διαφορετικά χρωµοσώµατα (βλέπε σχήµα σελίδας 10). Όταν δύο γονίδια βρίσκονται στο ίδιο χρωµόσωµα, τότε ο µόνος τρόπος ανασυνδυασµού είναι µέσα από το διασκελισµό, όπως είδαµε και προηγουµένως. Τα γονίδια που βρίσκονται πάνω στο ίδιο χρωµόσωµα λέγονται συνδεδεµένα. Αυτά είναι φυσικό να τείνουν να παραµείνουν συνδεδεµένα και κατά το σχηµατισµό των γαµετών. Τότε για παράδειγµα, το διϋβρίδιο (ΑαΒβ) δεν θα δώσει τους γαµέτες (ΑΒ), (Αβ), (αβ) και (αβ) και µάλιστα µε ίσες πιθανότητες, αλλά µόνο (ΑΒ) και (αβ) ή (Αβ) και (αβ), ανάλογα µε το ποιο αλληλόµορφο βρίσκεται σε ποιο χρωµόσωµα. Αν δεν συµβεί διασκελισµός µεταξύ των γονιδίων αυτών κατά τη µείωση, τότε τα γονίδια αυτά δεν ανασυνδυάζονται µεταξύ τους και είναι πλήρως συνδεδεµένα. Η σύνδεση γίνεται φανερή από τις αποκλίσεις από τις Μενδελικές αναλογίες, που παρατηρούµε στα αποτελέσµατα των διασταυρώσεων. Όµως είναι σχεδόν αδύνατο να παραµείνουν δύο συνδεδεµένα γονίδια πάντα µαζί, γιατί τα οµόλογα µη αδερφά χρωµατίδια µπορούν να ανταλλάξουν τµήµατα ποικίλου µήκους. Όπως αναφέραµε σε προηγούµενες σελίδες, τα οµόλογα χρωµοσώµατα ζευγαρώνουν το ένα µε το άλλο στην πρόφαση Ι της µείωσης µε µια διαδικασία που λέγεται 32

10 Χρωµοσώµατα και κυτταροδιαιρέσεις «σύναψη» και τα σηµεία των γενετικών ανταλλαγών λέγονται «χιάσµατα» και παράγουν γαµέτες από ανασυνδυασµό µε τη διεργασία του διασκελισµού. Στο πιο πάνω σχήµα βλέπουµε πως ο διασκελισµός µεταξύ των αδερφών χρωµατιδίων ανασυνδύασε τα αλληλόµορφα των γονιδίων στο πάνω µέρος του χρωµοσώµατος µε το γονίδιο στο κάτω µέρος. Κατά την πρόφαση Ι της µείωσης, σε κάθε τετράδα (δύο οµόλογα χρωµοσώµατα µε δύο χρωµατίδια το καθένα) παρατηρείται τουλάχιστον ένα χίασµα σε κάποιο σηµείο. Έχει αποδειχτεί ότι όσο µεγαλύτερο είναι το χρωµόσωµα, τόσο µεγαλύτερος είναι και ο αριθµός των χιασµάτων. Επίσης η συχνότητα που συµβαίνει ένα χίασµα ανάµεσα σε δύο γονίδια (γονιδιακούς τόπους) έχει µία χαρακτηριστική πιθανότητα. Όσο πιο αποµακρυσµένα είναι τα δύο γονίδια πάνω στο χρωµόσωµα, τόσο µεγαλύτερη είναι αυτή η πιθανότητα. Επειδή ο διασκελισµός µέσα από τα χιάσµατα είναι ο µόνος τρόπος ανασυνδυασµού δύο γονιδίων που βρίσκονται στο ίδιο χρωµόσωµα, το ποσοστό των γαµετών που προέρχονται από διασκελισµό από ένα δεδοµένο γενότυπο εξαρτάται απ ευθείας από τη συχνότητα µε την οποία συµβαίνει ένα χίασµα ανάµεσα στα γονίδια που εξετάζονται. Από τα παραπάνω διαπιστώνουµε ότι παρατηρώντας τα αποτελέσµατα πολλών διασταυρώσεων µπορούµε να εκφράσουµε άποψη για το αν δύο γονίδια είναι συνδεδεµένα ή όχι. Επίσης αν αυτά είναι συνδεδεµένα, µπορούµε να εκτιµήσουµε το πόσο συνδεδεµένα είναι. Από αυτήν την εκτίµηση µπορούµε να καταλήξουµε στην πιθανότητα χιάσµατος ανάµεσα στα γονίδια αυτά και τελικά να δώσουµε ένα µέγεθος της απόστασης που πρέπει αυτά να έχουν πάνω στο χρωµόσωµα. Με τον τρόπο αυτό και ύστερα από πολλές διασταυρώσεις είµαστε σε θέση να συνθέσουµε χρωµοσωµικούς χάρτες, απεικονίσεις δηλαδή των χρωµοσωµάτων µε τις θέσεις των γονιδίων πάνω σε αυτές. Στην επόµενη σελίδα βλέπετε έναν χρωµοσωµικό χάρτη της ντοµατιάς. Τα γονίδια πάνω στο χρωµόσωµα είναι διατεταγµένα σε γραµµική διάταξη. Η γενετική χαρτογράφηση δίνει την εξής πληροφορία: α) τη σχετική γραµµική διάταξη των γονιδίων µεταξύ τους και β) τις σχετικές αποστάσεις ανάµεσα στις θέσεις των γονιδίων. Η µονάδα της απόστασης που χρησιµοποιείται εκφράζει την πιθανότητα µε την οποία θα συµβούν ανταλλαγές ανάµεσα σε δύο γονιδιακούς τόπους και µετριέται σε centimorgan. 1 centimorgan ισούται µε ποσοστό διασκελισµού 1%. 33

11 Εισαγωγή στη δασική γενετική Χρωµοσωµικός χάρτης της ντοµατιάς 34

Χρωμοσώματα & κυτταροδιαιρέσεις

Χρωμοσώματα & κυτταροδιαιρέσεις Δασική Γενετική Χρωμοσώματα & κυτταροδιαιρέσεις Χειμερινό εξάμηνο 2014-2015 Σύνοψη Το DNA αναπαράγεται, εκφράζεται και μεταλλάσσεται Το DNA είναι οργανωμένα σε χρωμοσώματα Τα ευκαρυωτικά γενώματα έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Κύτταρα πολυκύτταρων οργανισμών

Κύτταρα πολυκύτταρων οργανισμών Μίτωση - Μείωση Τα ευκαρυωτικά κύτταρα διαιρούνται με δύο τρόπους: τη μίτωση και τη μείωση. Η Μίτωση είναι ο τύπος της κυτταρικής διαίρεσης που από ένα πατρικό κύτταρο καταλήγει σε δύο γενετικά πανομοιότυπα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ 2016 2 Το συνώνυμο της αναπαραγωγής είναι ο πολλαπλασιασμός, η δημιουργία νέων ατόμων που έχουν παρόμοια χαρακτηριστικά με τους γονείς τους. Όλοι οι οργανισμοί κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 10: Κυτταρική Διαίρεση

Ενότητα 10: Κυτταρική Διαίρεση Ενότητα 10: Κυτταρική Διαίρεση Κυτταρική διαίρεση: παραγωγή γενετικά πανομοιότυπων θυγατρικών κυττάρων Κυτταρική διαίρεση Μονοκύτταροι οργανισμοί: η διαίρεση του κυττάρου συνεπάγεται αναπαραγωγή ολόκληρου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΔΙΑΙΡΕΣΗ:ΜΕΙΩΣΗ- ΓΑΜΕΤΟΓΕΝΕΣΗ. Μητρογιάννη Ευαγγελία Βαμβούνης Ιωάννης

ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΔΙΑΙΡΕΣΗ:ΜΕΙΩΣΗ- ΓΑΜΕΤΟΓΕΝΕΣΗ. Μητρογιάννη Ευαγγελία Βαμβούνης Ιωάννης ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΔΙΑΙΡΕΣΗ:ΜΕΙΩΣΗ- ΓΑΜΕΤΟΓΕΝΕΣΗ Μητρογιάννη Ευαγγελία Βαμβούνης Ιωάννης 5/3/2013 Η κυτταρική διαίρεση είναι η διαδικασία κατά την οποία ένα αρχικό κύτταρο διαιρείται σε δύο θυγατρικά. Στους πολυκύτταρους

Διαβάστε περισσότερα

Δασική Γενετική Εισαγωγή: Βασικές έννοιες

Δασική Γενετική Εισαγωγή: Βασικές έννοιες Δασική Γενετική Εισαγωγή: Βασικές έννοιες Χειμερινό εξάμηνο 2014-2015 Γενετική Πειραματική επιστήμη της κληρονομικότητας Προέκυψε από την ανάγκη κατανόησης της κληρονόμησης οικονομικά σημαντικών χαρακτηριστικών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΓΕΝΕΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ. Με αναφορά τόσο στους προκαρυωτικούς όσο και στους ευκαρυωτικούς οργανισμούς

ΤΟ ΓΕΝΕΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ. Με αναφορά τόσο στους προκαρυωτικούς όσο και στους ευκαρυωτικούς οργανισμούς ΤΟ ΓΕΝΕΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ Με αναφορά τόσο στους προκαρυωτικούς όσο και στους ευκαρυωτικούς οργανισμούς Λειτουργίες Γενετικού Υλικού o Αποθήκευση της γενετικής πληροφορίας. Η οργάνωση της γενετικής πληροφορίας

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Στο Μάθημα Της Βιολογίας. Τάξη: Γ 3 Μαθήτρια: Στίνη Αΐντα Θέμα: Κυτταρική Διαίρεση: Μίτωση

Εργασία Στο Μάθημα Της Βιολογίας. Τάξη: Γ 3 Μαθήτρια: Στίνη Αΐντα Θέμα: Κυτταρική Διαίρεση: Μίτωση Εργασία Στο Μάθημα Της Βιολογίας Τάξη: Γ 3 Μαθήτρια: Στίνη Αΐντα Θέμα: Κυτταρική Διαίρεση: Μίτωση ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΔΙΑΙΡΕΣΗ: ΜΙΤΩΣΗ Τι είναι η κυτταρική διαίρεση; Η κυτταρική διαίρεση είναι η διαδικασία κατά

Διαβάστε περισσότερα

Kυτταρική Bιολογία. Μείωση & φυλετική αναπαραγωγή ΔIAΛEΞH 21 (16/5/2016) Δρ. Xρήστος Παναγιωτίδης, Τμήμα Φαρμακευτικής Α.Π.Θ.

Kυτταρική Bιολογία. Μείωση & φυλετική αναπαραγωγή ΔIAΛEΞH 21 (16/5/2016) Δρ. Xρήστος Παναγιωτίδης, Τμήμα Φαρμακευτικής Α.Π.Θ. Kυτταρική Bιολογία ΔIAΛEΞH 21 (16/5/2016) Μείωση & φυλετική αναπαραγωγή Τι είναι φυλετική και τι αφυλετική αναπαραγωγή; Η αφυλετική αναπαραγωγή: 1. Είναι απλή και άμεση 2. Συνήθως αποδίδει απογόνους που

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί διαιρούνται τα κύτταρα;

Γιατί διαιρούνται τα κύτταρα; Η κυτταροδιαίρεση Γιατί διαιρούνται τα κύτταρα; Για να αναπαραχθούν. Για να αυξηθεί το µέγεθος των οργανισµών. Για να αναπληρωθούν φθαρµένα ή κατεστραµµένα κύτταρα. ιαδικασία κυτταροδιαίρεσης µε εκβλάστηση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΔΙΑΙΡΕΣΗ ΜΙΤΩΣΗ. Ζαρφτζιάν Μαριλένα Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Μακεδονίας

ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΔΙΑΙΡΕΣΗ ΜΙΤΩΣΗ. Ζαρφτζιάν Μαριλένα Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Μακεδονίας ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΔΙΑΙΡΕΣΗ ΜΙΤΩΣΗ Τι σχέση έχουν η μονογονική αναπαραγωγή Κυτταρική διαίρεση η ανάπτυξη η αμφιγονική αναπαραγωγή η αντικατάσταση των κυττάρων Η σημασία της μίτωσης Η μίτωση ευνοεί την κυτταρική

Διαβάστε περισσότερα

Κυτταρική διαίρεση:μίτωση

Κυτταρική διαίρεση:μίτωση ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΕΡΑΤΕΑΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2013 ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΑΠΟ ΤΗΣ ΜΑΘΗΤΡΙΕΣ ΤΟΥ Γ 2 ΓΕΩΡΓΙΑ ΣΤΑΜΟΥΛΗ, ΜΑΡΙΝΕΛΑ ΥΜΕΡΑΙ Κυτταρική διαίρεση:μίτωση Δύο είναι οι ανώτερες κυτταρικές λειτουργίες ενός

Διαβάστε περισσότερα

Κυτταρική Διαίρεση (Μίτωση και Μείωση) Μέρος Β

Κυτταρική Διαίρεση (Μίτωση και Μείωση) Μέρος Β Κυτταρική Διαίρεση (Μίτωση και Μείωση) Μέρος Β Μοριακή Βιολογία και Γενετική BIOL 123 Άνοιξη 2015 Δρ. Χαρίτα Χρίστου Παρουσιάσεις Power Point με υλικό από: Campbell και Reece (2010) ΒΙΟΛΟΓΙΑ τόμος Ι, 1

Διαβάστε περισσότερα

Διερευνητικό σχέδιο μαθήματος Κυτταρική διαίρεση: Μίτωση - Μείωση Βιολογία Γ Γυμνασίου, 2 διδακτικές ώρες

Διερευνητικό σχέδιο μαθήματος Κυτταρική διαίρεση: Μίτωση - Μείωση Βιολογία Γ Γυμνασίου, 2 διδακτικές ώρες Διερευνητικό σχέδιο μαθήματος Κυτταρική διαίρεση: Μίτωση - Μείωση Βιολογία Γ Γυμνασίου, 2 διδακτικές ώρες Προαπαιτούμενες γνώσεις: Πυρήνας, γενετικό υλικό, χρωμοσώματα, ομόλογα χρωμοσώματα, γαμέτες, αμφιγονία,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΙΑΙΡΕΣΗ. αναπαραγωγή. αύξηση αριθµού κυττάρων ανάπτυξη

ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΙΑΙΡΕΣΗ. αναπαραγωγή. αύξηση αριθµού κυττάρων ανάπτυξη ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΙΑΙΡΕΣΗ αναπαραγωγή αύξηση αριθµού κυττάρων ανάπτυξη επιδιόρθωση ιστών Κυτταρική οργάνωση του γενετικού υλικού Γονιδίωµα: Το σύνολο του γενετικού υλικού (DNA) ενός κυττάρου Στα προκαρυωτικά κύτταρα

Διαβάστε περισσότερα

Κυριακή 15/02/2015 Ημερομηνία

Κυριακή 15/02/2015 Ημερομηνία Διαγώνισμα 2014-15 Ενδεικτικές απαντήσεις Κυριακή 15/02/2015 Ημερομηνία Βιολογία Κατεύθυνσης Εξεταζόμενο μάθημα Γ Λυκείου Τάξη Θέμα 1 ο : 1 α, 2 γ, 3 ε, 4 α, 5 ε Θέμα 2 ο : Α. Η απεικόνιση των μεταφασικών

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Στο Μάθημα Της Βιολογίας. Τάξη: Γ 3. Μαθήτρια: Στίνη Αΐντα. Θέμα: Κυτταρική Διαίρεση: Μίτωση

Εργασία Στο Μάθημα Της Βιολογίας. Τάξη: Γ 3. Μαθήτρια: Στίνη Αΐντα. Θέμα: Κυτταρική Διαίρεση: Μίτωση Εργασία Στο Μάθημα Της Βιολογίας Τάξη: Γ 3 Μαθήτρια: Στίνη Αΐντα Θέμα: Κυτταρική Διαίρεση: Μίτωση ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΔΙΑΙΡΕΣΗ: ΜΙΤΩΣΗ Τι είναι η κυτταρική διαίρεση; Η κυτταρική διαίρεση είναι η διαδικασία κατά

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΣΤ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ. ΘΕΜΑ 1 Ο Απαντήστε στις παρακάτω ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής.

ΤΕΣΤ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ. ΘΕΜΑ 1 Ο Απαντήστε στις παρακάτω ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. 1 ΤΕΣΤ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΘΕΜΑ 1 Ο Απαντήστε στις παρακάτω ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. 1. Γραμμικό μόριο DNA θα βρούμε: Α. Σε πλασμίδια Β. Στο κύριο μόριο DNA του βακτηρίου. Γ. Σε

Διαβάστε περισσότερα

Το σχεδιάγραµµα πιο κάτω παριστάνει τον αυτοδιπλασιασµό και το διαµοιρασµό των χρωµατοσωµάτων στα θυγατρικά κύτταρα.

Το σχεδιάγραµµα πιο κάτω παριστάνει τον αυτοδιπλασιασµό και το διαµοιρασµό των χρωµατοσωµάτων στα θυγατρικά κύτταρα. ΜΙΤΩΣΗ Η διαίρεση του κυττάρου δεν είναι µια απλή διαδικασία, όπως για παράδειγµα µια φυσαλίδα που καθώς µεγαλώνει χωρίζεται στα δύο. Η κυτταρική διαίρεση περιλαµβάνει τον ακριβοδίκαιο διαµοιρασµό του

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1 ο Το γενετικό υλικό Μεθοδολογία Ασκήσεων

Κεφάλαιο 1 ο Το γενετικό υλικό Μεθοδολογία Ασκήσεων Κεφάλαιο 1 ο Το γενετικό υλικό Μεθοδολογία Ασκήσεων 1. Ένα μόριο νουκλεϊκού οξέος για να χαρακτηρισθεί πλήρως θα πρέπει να γνωρίζουμε αν είναι: i. DNA ή RNA ii. iii. Μονόκλωνο ή δίκλωνο Γραμμικό ή κυκλικό

Διαβάστε περισσότερα

Να απαντήσετε σε καθεμιά από τις παρακάτω ερωτήσεις με μια πρόταση.

Να απαντήσετε σε καθεμιά από τις παρακάτω ερωτήσεις με μια πρόταση. Κεφάλαιο 4: Γενετική Α. Αντιγραφή - Μεταγραφή - Μετάφραση του DNA Να απαντήσετε σε καθεμιά από τις παρακάτω ερωτήσεις με μια πρόταση. 1. Τι είναι κωδικόνιο; 2. Που γίνεται η σύνθεση πρωτεϊνών στο κύτταρο;

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑΞΗ: Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΗΜΕΡ. : 19/05/2016 ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ-ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΣΥΝΟΛΙΚΟΣ ΧΡΟΝΟΣ: 2 ΩΡΕΣ (120 ΛΕΠΤΑ) ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ:... ΤΜΗΜΑ:.. ΑΡ.: ΠΡΟΣΟΧΗ ΚΑΘΕ ΕΠΙΤΥΧΙΑ

ΤΑΞΗ: Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΗΜΕΡ. : 19/05/2016 ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ-ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΣΥΝΟΛΙΚΟΣ ΧΡΟΝΟΣ: 2 ΩΡΕΣ (120 ΛΕΠΤΑ) ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ:... ΤΜΗΜΑ:.. ΑΡ.: ΠΡΟΣΟΧΗ ΚΑΘΕ ΕΠΙΤΥΧΙΑ ΛΥΚΕΙΟ ΑΚΡΟΠΟΛΕΩΣ ΣΧΟΛΙΚΗ ΧΡΟΝΙΑ 2015-2016 ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΙΟΥΝΙΟΥ 2016 ΒΑΘΜΟΣ.../35 ΟΛΟΓΡΑΦΩΣ ΥΠΟΓΡΑΦΗ:. ΤΑΞΗ: Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΗΜΕΡ. : 19/05/2016 ΜΑΘΗΜΑ: ΧΗΜΕΙΑ-ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΣΥΝΟΛΙΚΟΣ ΧΡΟΝΟΣ: 2 ΩΡΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Βιολογίας - Β Τριμήνου

Εργασία Βιολογίας - Β Τριμήνου Εργασία Βιολογίας - Β Τριμήνου Γυμνάσιο Κερατέας Ονοματεπώνυμο: Σίντυ Οζοκουέρε-Αγγελική Τόλε Τάξη: Γ 5 Θέμα: Κυτταρική Διαίρεση-Μίτωση Τίτλος: Ιανουάριος 2013 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Διαδικασία 2. Φάσεις αναπτύξεως

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΚΡΙΤΗΡΙΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟ 1 Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2015

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΚΡΙΤΗΡΙΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟ 1 Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΚΡΙΤΗΡΙΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΓΙΑ ΤΟ 1 Ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2015 ΘΕΜΑ 1 Ο 1. γ 2. δ 3. α 4. δ 5. δ ΘΕΜΑ 2 Ο Α) Το γενετικό υλικό των προκαρυωτικών κυττάρων είναι ένα δίκλωνο

Διαβάστε περισσότερα

(αδρές αποικίες) Θέρμανση (λείες αποικίες) ζωντανά ποντίκια ζωντανά ποντίκια νεκρά ποντίκια

(αδρές αποικίες) Θέρμανση (λείες αποικίες) ζωντανά ποντίκια ζωντανά ποντίκια νεκρά ποντίκια Το DNA είναι το γενετικό υλικό 1. Πείραμα Griffith (1928) Βακτήριο πνευμονιόκοκκου (Diplococcus pneumoniae) Χωρίς κάλυμμα Με κάλυμμα (αδρές αποικίες) Θέρμανση (λείες αποικίες) ζωντανά ποντίκια ζωντανά

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΔΙΑΙΡΕΣΗ ΕΙΡΗΝΗ ΣΤΟΥΡΑΪΤΗ Γ 4

ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΔΙΑΙΡΕΣΗ ΕΙΡΗΝΗ ΣΤΟΥΡΑΪΤΗ Γ 4 ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΔΙΑΙΡΕΣΗ ΕΙΡΗΝΗ ΣΤΟΥΡΑΪΤΗ Γ 4 Η διαίρεση του κυττάρου δεν είναι µια απλή διαδικασία, όπως για παράδειγµα µια φυσαλίδα που καθώς µεγαλώνει χωρίζεται στα δύο. Η κυτταρική διαίρεση :περιλαµβάνει

Διαβάστε περισσότερα

igenetics ΜΑΘΗΜΑ 3 Το γενετικό υλικό

igenetics ΜΑΘΗΜΑ 3 Το γενετικό υλικό igenetics ΜΑΘΗΜΑ 3 Το γενετικό υλικό ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΤΟΥ ΓΕΝΕΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗ Στο DNA (RNA ιών) οι πληροφορίες για τα χαρακτηριστικά ενός οργανισμού (γονίδια) ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ Από κύτταρο σε κύτταρο και από

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Το γενετικό υλικό ΘΕΜΑ: 1 ο (Μονάδες 25 ) Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση στις παρακάτω ερωτήσεις. 1. Το πείραµα των Hershey και Chase ήταν:

Διαβάστε περισσότερα

θετικής κατεύθυνσης Παραδόσεις του μαθήματος Επιμέλεια: ΑΡΓΥΡΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ

θετικής κατεύθυνσης Παραδόσεις του μαθήματος Επιμέλεια: ΑΡΓΥΡΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ Βιολογία θετικής κατεύθυνσης Παραδόσεις του μαθήματος Επιμέλεια: ΑΡΓΥΡΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ 1ο κεφάλαιο Το γενετικό υλικό Τι αποτελεί το γενετικό υλικό; Από το 1869, που το DNA εντοπίστηκε στον πυρήνα των κυττάρων,

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 22 ΜΑΪΟΥ 2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 22 ΜΑΪΟΥ 2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Α1. Β Α2. Γ Α3. Α Α4. Α5. Γ ΘΕΜΑ Β ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 22 ΜΑΪΟΥ 2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ B1. Α (Σωµατικά κύτταρα στην αρχή της µεσόφασης): 1, 4, 5, 6 Β (Γαµέτες): 2, 3, 7, 8 Β2. (Κάθε

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο... 2 I. Το γενετικό υλικό... 2 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ... 5 ΝΑ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΕΤΕ ΤΑ ΚΕΝΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΤΑΛΛΗΛΗ ΛΕΞΗ... 8 ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ...

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο... 2 I. Το γενετικό υλικό... 2 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ... 5 ΝΑ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΕΤΕ ΤΑ ΚΕΝΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΤΑΛΛΗΛΗ ΛΕΞΗ... 8 ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ... ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο... 2 I. Το γενετικό υλικό... 2 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ... 5 ΝΑ ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΕΤΕ ΤΑ ΚΕΝΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΤΑΛΛΗΛΗ ΛΕΞΗ.... 8 ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ... 9 ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ...12 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ο I. Το γενετικό

Διαβάστε περισσότερα

Γ ΛΥΚΕΙΟΥ κεφ. 5. ΜΕΝΔΕΛΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟΤΗΤΑ Μάθημα 1,2

Γ ΛΥΚΕΙΟΥ κεφ. 5. ΜΕΝΔΕΛΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟΤΗΤΑ Μάθημα 1,2 Γ ΛΥΚΕΙΟΥ κεφ. 5 ΜΕΝΔΕΛΙΚΗ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΚΟΤΗΤΑ Μάθημα 1,2 O Mendel στο Brno (Τσεχία) Τον αναγνωρίζετε; Το μοναστήρι σήμερα Οι κήποι σήμερα Το μοσχομπίζελο Η επιτυχία των πειραμάτων του Μέντελ 1. χωριστά η

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΟ 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 12-9-2015

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΟ 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 12-9-2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΟ 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 12-9-2015 ΘΕΜΑ Α Α1. α. in vitro β. in vivo γ. in vitro δ. in vitro Α2. γ Μεταξύ των δύο δεοξυριβονουκλεοτιδίων έχουμε συμπληρωματικότητα (Α=Τ)

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΕΣ ΧΡΩΜΟΣΩΜΙΚΕΣ ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ

ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΕΣ ΧΡΩΜΟΣΩΜΙΚΕΣ ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΕΣ ΧΡΩΜΟΣΩΜΙΚΕΣ ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ 1) ΑΝΩΜΑΛΙΕΣ ΣΤΟΝ ΑΡΙΘΜΟ ΤΩΝ ΧΡΩΜΟΣΩΜΑΤΩΝ ΕΥΠΛΟΕΙΔΙΑ: ΚΑΘΕ ΠΟΛΛΑΠΛΑΣΙΟ ΤΟΥ ΑΡΙΘΜΟΥ Ν (ΑΠΛΟΕΙΔΕΣ ΓΟΝΙΔΙΩΜΑ) 3Ν ΑΥΘΟΡΜΗΤΕΣ ΑΠΟΒΟΛΕΣ 4Ν τριπλοειδία Α) Γονιμοποίηση ωαρίου

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλήνιες Εξετάσεις Ημερήσιων Γενικών Λυκείων. Εξεταζόμενο Μάθημα: Βιολογία Θετικής Κατεύθυνσης, Ημ/νία: 30 Μαίου Απαντήσεις Θεμάτων

Πανελλήνιες Εξετάσεις Ημερήσιων Γενικών Λυκείων. Εξεταζόμενο Μάθημα: Βιολογία Θετικής Κατεύθυνσης, Ημ/νία: 30 Μαίου Απαντήσεις Θεμάτων Πανελλήνιες Εξετάσεις Ημερήσιων Γενικών Λυκείων Εξεταζόμενο Μάθημα: Βιολογία Θετικής Κατεύθυνσης, Ημ/νία: 30 Μαίου 2012 Απαντήσεις Θεμάτων ΘΕΜΑ Α Α1. Η διπλά έλικα του DNA ξετυλίγεται κατά την μεταγραφή

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΓΕΝΙΚΑ ΛΥΚΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑ Α Β )

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΓΕΝΙΚΑ ΛΥΚΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑ Α Β ) ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΗΜΕΡΗΣΙΑ ΓΕΝΙΚΑ ΛΥΚΕΙΑ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑ Α Β ) ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Α1 β Α2 γ Α3 α Α4 δ Α5 γ ΘΕΜΑ Β Β1: 1 Α 2 Β 3 Β 4 Α 5 Α 6 Α 7 Β 8 Β Β2:

Διαβάστε περισσότερα

Χρωμοσωματικές ανωμαλίες

Χρωμοσωματικές ανωμαλίες Χρωμοσωματικές ανωμαλίες ΧΡΩΜΟΣΩΜΙΚΕΣ ΑΝΩΜΑΛΙΕΣ ΕΥΘΥΝΟΝΤΑΙ ΓΙΑ: 50% ΤΩΝ ΑΥΘΟΡΜΗΤΩΝ ΑΠΟΒΟΛΩΝ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΑΠΟ 60 ΣΥΝΔΡΟΜΑ ΕΜΦΑΝΙΖΟΝΤΑΙ ΣΤΟ ~0.7% ΤΩΝ ΒΡΕΦΩΝ ΕΜΦΑΝΙΖΟΝΤΑΙ ΣΤΟ 2 % ΤΩΝ ΚΥΗΣΕΩΝ ΜΗΤΕΡΩΝ ΑΝΩ ΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μίτωση - Μείωση. Γαµετογένεση και Αναπαραγωγή. Πέρη Πάσχου, PhD (ppaschou@mbg.duth.gr)

Μίτωση - Μείωση. Γαµετογένεση και Αναπαραγωγή. Πέρη Πάσχου, PhD (ppaschou@mbg.duth.gr) Μίτωση - Μείωση Γαµετογένεση και Αναπαραγωγή Πέρη Πάσχου, PhD (ppaschou@mbg.duth.gr) Σήµερα... Ορολογία Κυτταρικός κύκλος Μίτωση Μείωση Γαµετογένεση Βιολογικοί κύκλοι ΗΓενετική είναι ο κλάδος της Βιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις 1 έως 5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί στη λέξη ή τη φράση, η οποία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 5 ΙΟΥΝΙΟΥ 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 5 ΙΟΥΝΙΟΥ 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 5 ΙΟΥΝΙΟΥ 2001 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΘΕΜΑ 1 ο Α. Σωστό το γ ιότι ο φαινότυπος που εµφανίζεται στους απογόνους

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλήνιες Εξετάσεις Ημερήσιων Γενικών Λυκείων. Εξεταζόμενο Μάθημα: Βιολογία Θετικής Κατεύθυνσης, Ημ/νία: 22 Μαΐου 2015. Απαντήσεις Θεμάτων

Πανελλήνιες Εξετάσεις Ημερήσιων Γενικών Λυκείων. Εξεταζόμενο Μάθημα: Βιολογία Θετικής Κατεύθυνσης, Ημ/νία: 22 Μαΐου 2015. Απαντήσεις Θεμάτων Πανελλήνιες Εξετάσεις Ημερήσιων Γενικών Λυκείων Εξεταζόμενο Μάθημα: Βιολογία Θετικής Κατεύθυνσης, Ημ/νία: 22 Μαΐου 2015 Απαντήσεις Θεμάτων ΘΕΜΑ Α A1. β A2. γ A3. α A4. δ Α5. γ ΘΕΜΑ Β Β1. 1. Στην πλειονότητά

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 4 ΙΟΥΛΙΟΥ 2007 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 4 ΙΟΥΛΙΟΥ 2007 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο 1. α 2. γ 3. δ 4. γ 5. β 1 ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΕΤΑΡΤΗ 4 ΙΟΥΛΙΟΥ 2007 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 2ο 1. Σχολικό βιβλίο,

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΤΑΡΤΗ 30 ΜΑΙΟΥ 2012 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΤΑΡΤΗ 30 ΜΑΙΟΥ 2012 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΤΑΡΤΗ 30 ΜΑΙΟΥ 2012 ΕΝ ΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Α 1 : α Α 2 : γ Α 3 : δ Α 4 : β Α 5 : γ ΘΕΜΑ Β Β 1 : σελ. 120 σχολικού: >. Β 2 :

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ Α Α1. α, Α2. γ, Α3. δ, Α4. β, Α5. γ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (30-05-2012) ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Β Β1. Σελ.120 Τα µονοκλωνικά αντισώµατα χρησιµοποιούνται για την επιλογή οργάνων συµβατών για µεταµόσχευση.

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγή, απομόνωση και καθαρισμός της φαρμακευτικής πρωτεΐνης.

Παραγωγή, απομόνωση και καθαρισμός της φαρμακευτικής πρωτεΐνης. ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 1 ΙΟΥΝΙΟΥ 2004 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 1 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1o 1. δ 2. β 3. β 4. γ 5. δ ΘΕΜΑ 2o 1. Σχολικό βιβλίο, σελ.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2017 B ΦΑΣΗ

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2017 B ΦΑΣΗ ΤΑΞΗ: Γ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΣ: ΘΕΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ Ηµεροµηνία: Σάββατο 22 Απριλίου 2017 ιάρκεια Εξέτασης: 3 ώρες ΘΕΜΑ Α Α1 β, Α2 β, Α3 δ, Α4 γ, Α5 γ ΘΕΜΑ Β ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Β1. Αναφορά

Διαβάστε περισσότερα

β) Σχολικό βιβλίο σελ. 96: «Αν κατά τη διάρκεια της µείωσης...τρισωµία», σελ. 97: «Η έλλειψη είναι η απώλεια γενετικού

β) Σχολικό βιβλίο σελ. 96: «Αν κατά τη διάρκεια της µείωσης...τρισωµία», σελ. 97: «Η έλλειψη είναι η απώλεια γενετικού ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 4 ΜΑΪΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΘΕΜΑ Α Α1. α, Α2. β, Α3. δ, Α4. β, Α5. β ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Β Β1.

Διαβάστε περισσότερα

Δασική Γενετική Τα πειράματα του Mendel

Δασική Γενετική Τα πειράματα του Mendel Δασική Γενετική Τα πειράματα του Mendel Χειμερινό εξάμηνο 2014-2015 Παράδοξο... Οι απόγονοι μοιάζουν στους γονείς τους Δεν είναι όμως ακριβώς ίδιοι, ούτε με τους γονείς τους, ούτε μεταξύ τους Κληρονομικότητα

Διαβάστε περισσότερα

«Δομή του Γενετικού Υλικού σε Προκαρυωτικούς και Ευκαρυωτικούς Οργανισμούς»

«Δομή του Γενετικού Υλικού σε Προκαρυωτικούς και Ευκαρυωτικούς Οργανισμούς» Εργασία στο μάθημα της βιολογίας «Δομή του Γενετικού Υλικού σε Προκαρυωτικούς και Ευκαρυωτικούς Οργανισμούς» Μπαμπάλας Γεώργιος 31/01/2014 1ο Γυμνάσιο Κερατέας Υπεύθ.Καθηγητής:Κεραμάρης,Κ ΕΥΚΑΡΥΩΤΙΚΑ ΚΥΤΤΑΡΑ

Διαβάστε περισσότερα

«Μεταλλάξεις και ο ρόλος τους στην γενετική ποικιλότητα»

«Μεταλλάξεις και ο ρόλος τους στην γενετική ποικιλότητα» «Μεταλλάξεις και ο ρόλος τους στην γενετική ποικιλότητα» «Τι είναι Μετάλλαξη» Γενικά με τον όρο μετάλλαξη ονομάζουμε τις αλλαγές στο γενετικό υλικό, το DNA δηλαδή ενός ζωντανού οργανισμού και πρόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Ιστολογίας Εµβρυολογίας ΕΚΠΑ

Εργαστήριο Ιστολογίας Εµβρυολογίας ΕΚΠΑ ΜΕΙΩΣΗ ΓΑΜΕΤΟΓΕΝΕΣΗ Σοφία Χαβάκη Επίκουρη Καθηγήτρια Εργαστήριο Ιστολογίας Εµβρυολογίας ΕΚΠΑ ΓΑΜΕΤΟΓΕΝΕΣΗ Είναι η παραγωγή και διαφοροποίηση των γαµετών: ωοκυττάρου (ωογένεση) σπερµατοζωαρίου (σπερµατογένεση)

Διαβάστε περισσότερα

Να επιλέξετε την φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις:

Να επιλέξετε την φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες προτάσεις: ΜΑΘΗΜΑ / ΤΑΞΗ : ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 2/12/2016 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΟΣ: ΛΑΖΑΡΑΚΗ ΝΟΤΑ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Να επιλέξετε την φράση που συμπληρώνει ορθά κάθε μία από τις ακόλουθες

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ

ΘΕΩΡΗΤΙΚΟ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟ ΘΕΜΑ Α Α1. β Α2. γ Α3. α Α4. δ Α5. γ ΘΕΜΑ Β Β1. ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 22 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 1.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ Επειδή στο σχολικό βιβλίο Βιολογία Β Γενικού Λυκείου Γενικής παιδείας πρόσφατα προστέθηκαν ερωτήσεις και άλλαξε η αρίθμηση των προϋπαρχουσών ασκήσεων,

Διαβάστε περισσότερα

Συνδεδεµένα Γονίδια. Γενετικός Ανασυνδυασµός Κλασσική Γενετική Χαρτογράφηση ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΜΑΥΡΟΜΑΤΗΣ - ΤΑΝΙΑ ΜΑΡΚΟΠΟΥΛΟΥ

Συνδεδεµένα Γονίδια. Γενετικός Ανασυνδυασµός Κλασσική Γενετική Χαρτογράφηση ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΜΑΥΡΟΜΑΤΗΣ - ΤΑΝΙΑ ΜΑΡΚΟΠΟΥΛΟΥ 8η ιάλεξη Συνδεδεµένα Γονίδια Γενετικός Ανασυνδυασµός Κλασσική Γενετική Χαρτογράφηση ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΜΑΥΡΟΜΑΤΗΣ - ΤΑΝΙΑ ΜΑΡΚΟΠΟΥΛΟΥ Εργαστήριο Γενετικής & Βελτίωσης φυτών Κύρια σηµεία - Ορισµοί Συνταινικά =

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4ο Γενετική

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4ο Γενετική ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4ο Γενετική Ενότητα 4.1: Κύκλος ζωής του κυττάρου Ενότητα 4.2: Μοριακή γενετική. (Το κεντρικό δόγμα της βιολογίας - Αντιγραφή - Μεταγραφή - Μετάφραση του DNA - Η χρωματίνη και το χρωμόσωμα) Ενότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ Ν. ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ ( Ε.Κ.Φ.Ε ) ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ Θέμα: Η ΕΠΕΜΒΑΣΗ ΤΗΣ ΤΥΧΗΣ ΣΤΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΓΑΜΕΤΩΝ (άσκηση 11 του εργαστηριακού οδηγού) Μέσος χρόνος πειράματος: 45 λεπτά

Διαβάστε περισσότερα

DNA στα μιτοχόνδρια και τους χλωροπλάστες (1963)

DNA στα μιτοχόνδρια και τους χλωροπλάστες (1963) DNA στα μιτοχόνδρια και τους χλωροπλάστες (1963) ΕΙΔΟΣ mtdna Κύτταρα Μόρια ανά Οργανίδια DNA οργανιδίου οργανίδιο ανά κύτταρο ως % συνολικού κυτταρικού DNA Αρουραίος Συκώτι 5-10 1000 1% άνθρωπος Hela 10

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΣΤΟΥΣ ΑΠΟΓΟΝΟΥΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ

ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΣΤΟΥΣ ΑΠΟΓΟΝΟΥΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΣΤΟΥΣ ΑΠΟΓΟΝΟΥΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΦΥΛΕΤΙΚΗ - ΒΛΑΣΤΙΚΗ ΦΥΛΕΤΙΚΗ Βιολογία Δ. Ματθόπουλος 1 ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΦΥΛΕΤΙΚΗ - ΒΛΑΣΤΙΚΗ ΜΙΤΩΣΗ ΦΥΛΕΤΙΚΗ ΜΕΙΩΣΗ (ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΓΑΜΕΤΩΝ) Βιολογία Δ. Ματθόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

Το γενετικό υλικό και η οργάνωση του σε χρωµοσώµατα

Το γενετικό υλικό και η οργάνωση του σε χρωµοσώµατα Το γενετικό υλικό και η οργάνωση του σε χρωµοσώµατα ιδακτικοί στόχοι Η κατανόηση από τους µαθητές της δοµής του γενετικού υλικού και της οργάνωσης του σε χρωµοσώµατα. Η κατανόηση των όρων: οµόλογα χρωµοσώµατα,

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΣΕΙΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1 ο και 2 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ

ΛΥΣΕΙΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1 ο και 2 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΛΥΣΕΙΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ 1 ο και 2 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ 15:Γ, 39:Γ, 14:Α, 21:Β, 15:Δ, 11:Δ, 28: I Σ, II Λ, III Σ, IV Σ, V Σ, 41:Β, 29:Α, Β, Γ, 29:Β, 30:Α, 19:Β, 20:Β, 15:Α, 37:Β, 28:Α, 11:Δ, 15:Β, 31:Δ, 32:Γ,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ

ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΕΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Στο φλοιό της Γης απαντώνται 92 χημικά στοιχεία, από τα οποία 27 μόνο είναι απαραίτητα για τη ζωή. ΠΟΣΟΣΤΟ ΣΤΟΙΧΕΙΑ 96% ο άνθρακας (C), το υδρογόνο (H), το οξυγόνο (O) και

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑ Α Β ) 2012

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑ Α Β ) 2012 ΘΕΜΑ Α Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω ημιτελείς προτάσεις Α1 έως Α5 και δίπλα το γράμμα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΤΩΣΗ & ΜΕΙΩΣΗ ΜΙΚΡΟΣΚΟΠΙΚΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΣΜΑΤΑ 204017

ΜΙΤΩΣΗ & ΜΕΙΩΣΗ ΜΙΚΡΟΣΚΟΠΙΚΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΣΜΑΤΑ 204017 1 Υπόβαθρο ΜΙΤΩΣΗ & ΜΕΙΩΣΗ ΜΙΚΡΟΣΚΟΠΙΚΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΣΜΑΤΑ 204017 Η ανάπτυξη ενός οργανισμού είναι η αμετάκλητη αύξηση στον αριθμό και το μέγεθος των κυττάρων μέσω μιας συνεχούς ακολουθίας γεγονότων που ονομάζεται

Διαβάστε περισσότερα

1.Προσομοίωση μείωσης 2.Η επέμβαση της τύχης στη δημιουργία γαμετών

1.Προσομοίωση μείωσης 2.Η επέμβαση της τύχης στη δημιουργία γαμετών 1.Προσομοίωση μείωσης 2.Η επέμβαση της τύχης στη δημιουργία γαμετών Κατά τη διάρκεια της μείωσης, από την οποία δημιουργούνται οι γαμέτες, τα χρωμοσώματα των άωρων γεννητικών κυττάρων μοιράζονται τυχαία.

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 22 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 22 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ 22 ΜΑΪΟΥ 2015 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµίας από τις παρακάτω ηµιτελείς προτάσεις Α1 έως Α5 και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ Α Α1. β Α2. δ Α3. α Α4. α Α5. γ

ΘΕΜΑ Α Α1. β Α2. δ Α3. α Α4. α Α5. γ ΘΕΜΑ Α Α1. β Α2. δ Α3. α Α4. α Α5. γ ΘΕΜΑ B B1. Η συχνότητα των ετερόζυγων ατόμων με δρεπανοκυτταρική αναιμία ή β- θαλασσαιμία είναι αυξημένη σε περιοχές όπως οι χώρες της Μεσογείου, της Δυτικής και Ανατολικής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. Μ.ΒΡΑΧΝΟΥΛΑ Σελίδα 1

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. Μ.ΒΡΑΧΝΟΥΛΑ Σελίδα 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Μ.ΒΡΑΧΝΟΥΛΑ Σελίδα 1 ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1. Σε ένα δίκλωνο µόριο DNA ο λόγος Α / C είναι 1/ 4. Το μήκος του είναι 20.000 ζεύγη βάσεων. Ποια η εκατοστιαία σύσταση και ποιος ο αριθµός των νουκλεοτιδίων που

Διαβάστε περισσότερα

Κυτταρική Διαίρεση (Μίτωση και Μείωση) Μέρος Α Μοριακή Βιολογία και Γενετική BIOL 123 Άνοιξη 2015 Δρ. Χαρίτα Χρίστου

Κυτταρική Διαίρεση (Μίτωση και Μείωση) Μέρος Α Μοριακή Βιολογία και Γενετική BIOL 123 Άνοιξη 2015 Δρ. Χαρίτα Χρίστου Κυτταρική Διαίρεση (Μίτωση και Μείωση) Μέρος Α Μοριακή Βιολογία και Γενετική BIOL 123 Άνοιξη 2015 Δρ. Χαρίτα Χρίστου Παρουσιάσεις Power Point με υλικό από: Campbell και Reece (2010) ΒΙΟΛΟΓΙΑ τόμος Ι, 1

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Πανελλαδικών 2000-2013

Θέματα Πανελλαδικών 2000-2013 Θέματα Πανελλαδικών 2000-2013 ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ Κεφάλαιο 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΘΕΜΑ 1 ο Γράψτε τον αριθμό καθεμιάς από τις παρακάτω προτάσεις και δίπλα το γράμμα

Διαβάστε περισσότερα

Α1. Οι περιοχές του DNA που μεταφράζονται σε αμινοξέα ονομάζονται α. εσώνια β. εξώνια γ. υποκινητές δ. 5 αμετάφραστες περιοχές.

Α1. Οι περιοχές του DNA που μεταφράζονται σε αμινοξέα ονομάζονται α. εσώνια β. εξώνια γ. υποκινητές δ. 5 αμετάφραστες περιοχές. ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 22 ΜΑΪΟΥ 2015 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΘΕΜΑ Α Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό καθεμίας

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογία Γ Γενικού Λυκείου Θετικής κατεύθυνσης. Κεφάλαιο 1α Το Γενετικό Υλικό

Βιολογία Γ Γενικού Λυκείου Θετικής κατεύθυνσης. Κεφάλαιο 1α Το Γενετικό Υλικό Βιολογία Γ Γενικού Λυκείου Θετικής κατεύθυνσης Κεφάλαιο 1α Το Γενετικό Υλικό Το DNA είναι το γενετικό υλικό Αρχικά οι επιστήμονες θεωρούσαν ότι οι πρωτεΐνες αποτελούσαν το γενετικό υλικό των οργανισμών.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. ΘΕΜΑ Α A1. β Α2. γ Α3. γ Α4. α Α5. δ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. ΘΕΜΑ Α A1. β Α2. γ Α3. γ Α4. α Α5. δ ΘΕΜΑ Α A1. β Α2. γ Α3. γ Α4. α Α5. δ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΕΤΑΡΤΗ 15 ΙΟΥΝΙΟΥ 2016 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ (ΝΕΟ

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλαδικές εξετάσεις Γ Τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου Βιολογία Θετικής Κατεύθυνσης Παρασκευή 22 Μαΐου 2015

Πανελλαδικές εξετάσεις Γ Τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου Βιολογία Θετικής Κατεύθυνσης Παρασκευή 22 Μαΐου 2015 Πανελλαδικές εξετάσεις Γ Τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου Βιολογία Θετικής Κατεύθυνσης Παρασκευή 22 Μαΐου 2015 ΘΕΜΑ Α Α1.β Α2.γ Α3.α Α4.δ Α5.γ ΘΕΜΑ Β Β1. 1A, 2B, 3B, 4A, 5A, 6A, 7B, 8B Β2. σελίδα 40 σχολικού

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΣΗ ΑΣΚΗΣΗΣ 1 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΛΥΣΗ ΑΣΚΗΣΗΣ 1 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΛΥΣΗ ΑΣΚΗΣΗΣ 1 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ α) Αφού τα σωµατικά κύτταρα της γάτας έχουν 19 ζεύγη οµολόγων χρωµοσωµάτων, άρα περιέχουν 38 απλοειδή χρωµοσώµατα στην αρχή της Μεσόφασης (G 1 -φάση), πριν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. ΘΕΜΑ Α Α1. β Α2. γ Α3. δ Α4. γ Α5. β

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. ΘΕΜΑ Α Α1. β Α2. γ Α3. δ Α4. γ Α5. β ΘΕΜΑ Α Α1. β Α2. γ Α3. δ Α4. γ Α5. β 1 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΕΚΝΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΤΟΥ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΚΑΙ ΤΕΚΝΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΣΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΤΕΤΑΡΤΗ 10 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ:

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2004 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ηµιτελείς προτάσεις 1 έως 5 και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη φράση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. ΟΙ ΛΥΣΕΙΣ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗ κύριο ΤΡΙΓΚΑ ΓΕΩΡΓΙΟ του ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟΥ

ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ. ΟΙ ΛΥΣΕΙΣ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗ κύριο ΤΡΙΓΚΑ ΓΕΩΡΓΙΟ του ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟΥ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΗΣ Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΟΙ ΛΥΣΕΙΣ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗ κύριο ΤΡΙΓΚΑ ΓΕΩΡΓΙΟ του ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΟΥ www.orionidef.gr ΘΕΜΑ A Α1. α Α2. δ Α3. γ Α4. β Α5. β ΘΕΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. ΘΕΜΑ Α Α1. δ Α2. α Α3. α Α4. γ Α5. β. ΘΕΜΑ Β Β1. Στήλη Ι Στήλη ΙΙ 1. Γ 2. Β 3. Ε 4. Α 5. Δ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. ΘΕΜΑ Α Α1. δ Α2. α Α3. α Α4. γ Α5. β. ΘΕΜΑ Β Β1. Στήλη Ι Στήλη ΙΙ 1. Γ 2. Β 3. Ε 4. Α 5. Δ ΘΕΜΑ Α Α1. δ Α2. α Α3. α Α4. γ Α5. β ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΤΕΚΝΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΤΟΥ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΥ ΚΑΙ ΤΕΚΝΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΠΟΥ ΥΠΗΡΕΤΟΥΝ ΣΤΟ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟ ΤΡΙΤΗ 7 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ 2016 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΟΜΑΔΑΣ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ

ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΤΟ 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Το μόριο DNA μιας χρωματίδας μεταφασικού χωμοσώματος ενός φυσιολογικού ευκαρυωτικού κυττάρου περιέχει το 29% των νουκλεoτιδίων του με αζωτούχα βάση την T. a. Ποιο είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΕΤΑΡΤΗ 30 ΜΑΪΟΥ 2012 ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΕΤΑΡΤΗ 30 ΜΑΪΟΥ 2012 ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΤΕΤΑΡΤΗ 30 ΜΑΪΟΥ 2012 ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Α1 α Α2 γ Α3 δ Α4 β Α5 γ ΘΕΜΑ Β Β1. Σελ. 120 σχολ. βιβλίου: «Για την επιλογή οργάνων

Διαβάστε περισσότερα

Ε.Κ.Φ.Ε ΑΓΙΩΝ ΑΝΑΡΓΥΡΩΝ

Ε.Κ.Φ.Ε ΑΓΙΩΝ ΑΝΑΡΓΥΡΩΝ Ε.Κ.Φ.Ε ΑΓΙΩΝ ΑΝΑΡΓΥΡΩΝ Προκριματικός Διαγωνισμός για τη 15 η Ευρωπαϊκή Ολυμπιάδα Επιστημών EUSO 2017 ΕΞΕΤΑΣΗ ΣΤΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΣΑΒΒΑΤΟ 10 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2016 Ε.Κ.Φ.Ε. Αγίων Αναργύρων Ονοματεπώνυμα μελών ομάδας

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Copyright The McGraw-Hill Companies, Inc Utopia Publishing, All rights reserved

Κεφάλαιο 5. Copyright The McGraw-Hill Companies, Inc Utopia Publishing, All rights reserved Κεφάλαιο 5 Copyright The McGraw-Hill Companies, Inc. 2011 Utopia Publishing, All rights reserved Μια ανασκόπηση ΓΕΝΕΤΙΚΗ Cardinalis cardinalis Cardinalis sinuatus 2011 Utopia Publishing, All rights reserved

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΤΤΑΡΟΓΕΝΕΤΙΚΗ: ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΡΥΟΤΥΠΟΥ

ΚΥΤΤΑΡΟΓΕΝΕΤΙΚΗ: ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΡΥΟΤΥΠΟΥ ΚΥΤΤΑΡΟΓΕΝΕΤΙΚΗ: ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΡΥΟΤΥΠΟΥ Σκοπός Στην άσκηση αυτή καλείσαι να επιστρατεύσεις την παρατηρητικότητα και τις γνώσεις σου, για να βγάλεις τη δική σου διάγνωση σχετικά µε µια σειρά από καρυότυπους

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΠΛΟΕΙ ΙΑ ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ

ΠΟΛΥΠΛΟΕΙ ΙΑ ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΒΕΛΤΙΩΣΗ ΦΥΤΩΝ 8η ΙΑΛΕΞΗ ΠΟΛΥΠΛΟΕΙ ΙΑ ΠΟΛΥΠΛΟΕΙ ΙΑ ΓΕΝΙΚΑ Κάθε σωµατικό κύτταρο φέρει στον πυρήνα του δύο όµοια αντίτυπα κάθε χρωµοσώµατος (διπλοειδής, 2Ν) αντίθετα από τα γενετικά που φέρουν

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Γενετική και στη Γονιδιωματική Τι είναι η κληρονομικότητα, και πώς μεταβιβάζεται η πληροφορία από γενιά σε γενιά;

Εισαγωγή στη Γενετική και στη Γονιδιωματική Τι είναι η κληρονομικότητα, και πώς μεταβιβάζεται η πληροφορία από γενιά σε γενιά; ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΑ 12 26/10/2016 Κεφάλαιο 3 Α μέρος Εισαγωγή στη Γενετική και στη Γονιδιωματική Τι είναι η κληρονομικότητα, και πώς μεταβιβάζεται η πληροφορία από γενιά σε γενιά; Ποια είναι η δομή

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕ.Λ. Νέου Σκοπού Σερρών Ενδεικτικές απαντήσεις στη Βιολογία Θετικής Κατεύθυνσης

ΓΕ.Λ. Νέου Σκοπού Σερρών Ενδεικτικές απαντήσεις στη Βιολογία Θετικής Κατεύθυνσης 1 ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΑ ΘΕΜΑΤΑ ΤΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΓΕΝΙΚΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ Παρασκευή, 22 Μαΐου 2015 ΘΕΜΑ Α A1. β A2. γ A3. α A4. δ A5. γ ΘΕΜΑ Β Μονάδες 5 * 5 = 25 Β1. 1. Α 2. Β 3.

Διαβάστε περισσότερα

Ασκήσεις. 1 ο Κεφάλαιο: Το Γενετικό Υλικό

Ασκήσεις. 1 ο Κεφάλαιο: Το Γενετικό Υλικό Ασκήσεις 1. Αν ο λόγος A + Τ / C + G στη μια αλυσίδα του DNA είναι 7/10, πόσος είναι ο ίδιος λόγος: α. στη συμπληρωματική της αλυσίδα, β. στο μόριο; 2. Αν ο λόγος A + G / T + C στη μια αλυσίδα του DNA

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2007 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2007 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ 1ο ΒΙΟΛΟΓΙΑ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ 2007 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό καθεµιάς από τις παρακάτω ηµιτελείς προτάσεις 1 έως 5 και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη λέξη ή τη φράση,

Διαβάστε περισσότερα

Ασκήσεις για το Κεφάλαιο 1: Το γενετικό υλικό

Ασκήσεις για το Κεφάλαιο 1: Το γενετικό υλικό Ασκήσεις για το Κεφάλαιο 1: Το γενετικό υλικό A) Ερωτήσεις με πολλές πιθανές απαντήσεις Να βάλετε σε κύκλο το γράμμα ή τα γράμματα που αντιστοιχούν στη σωστή φράση ή στη φράση που συμπληρώνει σωστά την

Διαβάστε περισσότερα

Σε τι αναφέρεται η αναλογία 9:3:3:1 του διυβριδισμού και υπό ποιες προϋποθέσεις ισχύει;

Σε τι αναφέρεται η αναλογία 9:3:3:1 του διυβριδισμού και υπό ποιες προϋποθέσεις ισχύει; Σημειώστε τον αριθμό των χρωματίδων που υπάρχουν σε ένα κύτταρο του ανθρώπου 1)που μόλις έχει προκύψει από μίτωση 2)στη μετάφαση της μείωσης ΙΙ και 3)στην πρόφαση της μίτωσης. Σε τι αναφέρεται η αναλογία

Διαβάστε περισσότερα

3 ΩΡΕΣ. Σελίδα 1 από 3 ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΙΑΡΚΕΙΑ

3 ΩΡΕΣ. Σελίδα 1 από 3 ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ ΙΑΡΚΕΙΑ ΜΑΘΗΜΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΙΑΡΚΕΙΑ 3 ΩΡΕΣ ΘΕΜΑ 1 Ο Στις ερωτήσεις 1-5, να γράψετε τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1. Από τη διασταύρωση

Διαβάστε περισσότερα

Θέματα Πανελλαδικών

Θέματα Πανελλαδικών Θέματα Πανελλαδικών 2000-2015 ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ ΕΣΠΕΡΙΝΩΝ ΛΥΚΕΙΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΟΜΟΓΕΝΩΝ Κεφάλαιο 1 Περιεχόμενα Περιεχόμενα 1 Κεφάλαιο 1 ο Το γενετικό υλικό Θέμα 1 ο 2 Θέμα 2 ο 8 Θέμα

Διαβάστε περισσότερα

Σας αποστέλλουµε τις προτεινόµενες απαντήσεις που αφορούν τα θέµατα της Βιολογίας Θετικής Κατεύθυνσης των Ηµερησίων Γενικών Λυκείων και ΕΠΑΛ.

Σας αποστέλλουµε τις προτεινόµενες απαντήσεις που αφορούν τα θέµατα της Βιολογίας Θετικής Κατεύθυνσης των Ηµερησίων Γενικών Λυκείων και ΕΠΑΛ. ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΝΩΣΗ ΒΙΟΕΠΙΣΤΗΜΟΝΩΝ Σας αποστέλλουµε τις προτεινόµενες απαντήσεις που αφορούν τα θέµατα της Βιολογίας Θετικής Κατεύθυνσης των Ηµερησίων Γενικών Λυκείων και ΕΠΑΛ. Η Επιτροπή Παιδείας της ΠΕΒ

Διαβάστε περισσότερα

Πανελλαδικές εξετάσεις Γ Τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου Βιολογία Θετικής Κατεύθυνσης Τετάρτη 4 Ιουνίου 2014

Πανελλαδικές εξετάσεις Γ Τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου Βιολογία Θετικής Κατεύθυνσης Τετάρτη 4 Ιουνίου 2014 Πανελλαδικές εξετάσεις Γ Τάξης Ημερήσιου Γενικού Λυκείου Βιολογία Θετικής Κατεύθυνσης Τετάρτη 4 Ιουνίου 2014 ΘΕΜΑ Α Α1.δ Α2.γ Α3.β Α4.γ Α5.β ΘΕΜΑ Β Β1. 4,2,1,6,3,5 Β2. α. DNA πολυμεράση β. πριμόσωμα γ.

Διαβάστε περισσότερα

1 ο #Κεφάλαιο# 1)#Πειράματα: α)$να#περιγράψεις#το#πείραμα#των#hershey#και#chase.# Υπόδειξη:#σελ#14#σχολ.

1 ο #Κεφάλαιο# 1)#Πειράματα: α)$να#περιγράψεις#το#πείραμα#των#hershey#και#chase.# Υπόδειξη:#σελ#14#σχολ. 1 ο #Κεφάλαιο# ΤΟ ΓΕΝΕΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ 1)#Πειράματα: α)$να#περιγράψεις#το#πείραμα#των#hershey#και#chase.# Υπόδειξη:#σελ#14#σχολ. Παραλλαγή:#δίνονται##τα#παρακάτω#διαγράμματα#που#απεικονίζουν# τη#ραδιενέργεια#στο#εσωτερικό#των#βακτηρίων,#μετά#τη#μόλυνση#με#

Διαβάστε περισσότερα

Γενετική του Ανθρώπου. Γιώργος Γαρίνης

Γενετική του Ανθρώπου. Γιώργος Γαρίνης Γενετική του Ανθρώπου Γιώργος Γαρίνης garinis@imbb.forth.gr Βιβλία: 1. Τhompson and Thompson, Genetics in Medicine, Νussbaum, McInnes and Willard. Saunders(2004) κεφ. 1-8, 9 (μέρος), 10, 11, 12 (μέρος),

Διαβάστε περισσότερα

αμινοξύ. Η αλλαγή αυτή έχει ελάχιστη επίδραση στη στερεοδιάταξη και τη λειτουργικότητα της πρωτεϊνης. Επιβλαβής

αμινοξύ. Η αλλαγή αυτή έχει ελάχιστη επίδραση στη στερεοδιάταξη και τη λειτουργικότητα της πρωτεϊνης. Επιβλαβής Κεφάλαιο 6: ΜΕΤΑΛΛΑΞΕΙΣ -ΘΕΩΡΙΑ- Μεταλλάξεις είναι οι αλλαγές που συμβαίνουν στο γενετικό υλικό ενός οργανισμού, τόσο σε γονιδιακό επίπεδο (γονιδιακές μεταλλάξεις) όσο και σε χρωμοσωμικό επίπεδο (χρωμοσωμικές

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ Α ΘΕΜΑ Β. Α1. Η α Α2. Η γ Α3. Η α Α4. Η δ Α5. Η γ Β1. 1 Α 2 Β 3 Β 4 Α 5 Α 6 Α 7 Β 8 Β

ΘΕΜΑ Α ΘΕΜΑ Β. Α1. Η α Α2. Η γ Α3. Η α Α4. Η δ Α5. Η γ Β1. 1 Α 2 Β 3 Β 4 Α 5 Α 6 Α 7 Β 8 Β ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΙΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 22 ΜΑΙΟΥ 2015 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΑΥΘΥΝΣΗΣ ΘΕΜΑ Α Α1. Η α Α2. Η

Διαβάστε περισσότερα