Κατάρτιση λημματολογίου ενός διαλεκτικού λεξικού: η βάση δεδομένων Σ υ ν τ υ σˇι ές

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Κατάρτιση λημματολογίου ενός διαλεκτικού λεξικού: η βάση δεδομένων Σ υ ν τ υ σˇι ές"

Transcript

1 Katsoyannou, M., Armosti, S. and Christodoulou, K., Κατάρτιση λημματολογίου ενός διαλεκτικού λεξικού: η βάση δεδομένων Συντυσ ˇ ιές. In M. Tsianikas, N. Maadad, G. Couvalis, and M. Palaktsoglou (eds.) "Greek Research in Australia: Proceedings of the Biennial International Conference of Greek Studies, Flinders University June 2011", Flinders University Department of Language Studies - Modern Greek: Adelaide, Κατάρτιση λημματολογίου ενός διαλεκτικού λεξικού: η βάση δεδομένων Σ υ ν τ υ σˇι ές Μαριάννα Κατσογιάννου, Σπύρος Αρμοστή, Κυριακή Χριστοδούλου Compiling a dialectal dictionary: the Syntychies lexical database: This paper introduces the reader to the issues of making an online dialectal dictionary, presenting some of the matters that have arisen while producing a lexical database of the Cypriot Greek dialect. Most problems related to the selection of data and compilation of lemmas were caused by the great variation in orthographic and/or morphological representation of Cypriot word forms. The database which has been created as part of the Syntychies research program is available on the website The choices that have been adopted in this database after a lexical analysis of a large amount of data outline a framework for compiling other dialectical dictionaries of Greek. Εισαγωγή Σ υ ν τ υ σˇι έ ς είναι το όνομα ενός ερευνητικού προγράμματος που υλοποιήθηκε μεταξύ 2006 και 2010 στο Πανεπιστήμιο Κύπρου και του οποίου το καθαρά ερευνητικό μέρος επικεντρώνεται στη μελέτη του λεξιλογίου της σύγχρονης κυπριακής διαλέκτου με απώτερο στόχο να καλύψει ένα μέρος του κενού ως προς την ύπαρξη γλωσσικών πόρων της διαλέκτου αυτής. Πράγματι, πριν από τον αρχικό σχεδιασμό του προγράμματος οι έρευνες για την κυπριακή λεξικογραφία (Κατσογιάννου, 2010 Παύλου, 2010) είχαν δείξει ότι τα (μέχρι τότε) υπάρχοντα λεξικά ήταν ελάχιστα, όλα σε έντυπη μορφή και συχνά χωρίς να ακολουθούν επιστημονικές προδιαγραφές. Η βάση δεδομένων που προέκυψε από τις εργασίες του προγράμματος Σ υ ν τ υ σˇι ές και διατίθεται αυτή τη στιγμή στους ερευνητές και στο ευρύ κοινό μέσω της βιβλιοθήκης του Πανεπιστημίου Κύπρου (http://lexcy.library.ucy.ac.cy/) αντιπροσωπεύει την πρώτη φάση του φιλόδοξου έργου της δημιουργίας ενός λεξικού της κυπριακής διαλέκτου σε ηλεκτρονική μορφή. Στο παρόν άρθρο παρουσιάζουμε ένα μέρος της γλωσσολογικής έρευνας που πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του προγράμματος και σχετίζεται με την επιλογή των λεξιλογικών δεδομένων που συμπεριλήφθηκαν στη βάση δεδομένων. 388

2 Κατάρτιση λημματολογίου ενοσ διαλεκτικού λεξικού Επιλογή και οργάνωση του λημματολογίου Όπως είπαμε και παραπάνω, το ερευνητικό μέρος του προγράμματος σχετίζεται με τη συγκέντρωση, μελέτη και δημοσίευση ενός συνόλου λέξεων αντιπροσωπευτικού του γλωσσικού πλούτου της κυπριακής διαλέκτου, όχι όπως αυτή εμφανίζεται μέσα από τα υπάρχοντα (ιστορικά και ετυμολογικά) λεξικά και θησαυρούς, αλλά κυρίως μέσα από την πραγματική, συγχρονική χρήση της. Εκτός από την καθαρά πρακτική εργασία της συλλογής του υλικού, η πρώτη ερευνητική πρόκληση ως προς ένα τέτοιο στόχο αφορά τον προσδιορισμό της μορφής της γλώσσας της οποίας το λεξιλόγιο θα συμπεριληφθεί στη βάση δεδομένων. Είναι γνωστό από αρκετές έρευνες (Karyolemou & Pavlou, 2001; Goutsos & Karyolemou, 2004) ότι η σημερινή γλωσσική κατάσταση της Κύπρου μπορεί να περιγραφεί με βάση την έννοια του γλωσσικού συνεχούς που περιλαμβάνει ένα σύνολο ποικιλιών αποτελούμενο από πολλές γεωγραφικά και κοινωνικά καθορισμένες υποποικιλίες, ιεραρχημένες ως προς τα επίπεδα χρήσης της γλώσσας. Το συνεχές αυτό βρίσκεται σε σχέση κοινωνικής διγλωσσίας (diglossia) με την τοπική μορφή της κοινής νέας ελληνικής 1 (Tsiplakou, 2009; Τερκουράφη, 2010). Στο περιβάλλον αυτό παρατηρούμε την τελευταία δεκαετία να αναδύεται σταθερά, με όλο και πιο γρήγορο ρυθμό, μια μορφή γλώσσας 2 που μπορεί να ονομαστεί κυπριακή αστική κοινή και η οποία μπορούμε να θεωρήσουμε ότι καταλαμβάνει τις υψηλότερες περιοχές στο διαλεκτικό συνεχές (τη μεσολεκτική-ακρολεκτική περιοχή), ενώ στο χαμηλό άκρο (στον βασιλεκτικό πόλο) βρίσκονται οι διάφορες τοπικές ποικιλίες. Δεν υπάρχει ακόμη καμία γραμματική περιγραφή της κυπριακής κοινής, από την κοινωνιογλωσσολογική άποψη όμως μπορούμε να παρατηρήσουμε ότι η χρήση της συνδέεται με μια σειρά από φαινόμενα που είναι γνωστά στη βιβλιογραφία από άλλες περιπτώσεις: ισοπέδωση των διαφορών βάσει των οποίων διακρίνονται οι υποποικιλίες, αδυναμία αναγνώρισης τοπικών ποικιλιών εκ μέρους των νεότερων ομιλητών, παιγνιώδης χρήση των υποδιαλεκτικών τύπων κ.ά. (Τσιπλάκου, 2010; Arvaniti, 2011). Πρώτος στόχος του ερευνητικού προγράμματος Συντυσˇιές ήταν να συγκεντρωθεί και να καταγραφεί σε ηλεκτρονική μορφή ένας όσο το δυνατόν μεγαλύτερος αριθμός λέξεων της σύγχρονης ομιλουμένης κυπριακής, μαζί με ορισμένες βασικές πληροφορίες για καθεμία από αυτές: προφορά, ορθογραφία, γραμματική κατηγορία και κλίση, άλλες μορφοφωνολογικές παραλλαγές της λέξης, καθώς και άλλες ορθογραφήσεις της. 1 2 Για τα χαρακτηριστικά της κυπριακής μορφής της κοινής νέας ελληνικής καθώς και για τις δομικές διαφοροποιήσεις της κοινής νέας ελληνικής ανάμεσα στην Κύπρο και την Ελλάδα βλ. Arvaniti (2011). Ο όρος μορφή γλώσσας, μετάφραση του γαλλικού état de langue, χρησιμοποιείται για να δηλώσει οποιαδήποτε συγχρονία μίας συγκεκριμένης γλώσσας, είτε αυτή ορίζεται με γεωγραφικά, είτε με ιστορικά κριτήρια. 389

3 Μαριάννα Κατσογιάννου, Σπύρος Αρμοστή, Κυριακή Χριστοδούλου Οι πηγές Μια πρώτη πηγή ήταν τα ήδη υπάρχοντα λεξικά, τα οποία ασφαλώς δεν μπορούσαν να αποκλειστούν από μια έρευνα με αντικείμενο τη μελέτη του λεξιλογίου. Πολύ σύντομα όμως διαπιστώσαμε ότι τα λεξικά αυτά δεν είναι απολύτως αντιπροσωπευτικά της γλωσσικής ποικιλίας που μας ενδιαφέρει, γιατί, λόγω του ιστορικού-ετυμολογικού χαρακτήρα τους, περιέχουν μεγάλο ποσοστό λέξεων που δεν βρίσκονται πια σε χρήση σε ορισμένες περιπτώσεις εδώ και αρκετούς αιώνες (Κατσογιάννου, 2010). Δεδομένου ότι τέτοιες λέξεις δεν έχουν θέση σε ένα συγχρονικό λεξικό, η επιλογή που ακολουθήσαμε στις Σ υ ν τ υ σˇιέ ς ήταν να εισαχθούν στη βάση δεδομένων μόνον τα λήμματα των οποίων οι ερευνητές της ομάδας μπόρεσαν να διαπιστώσουν τη χρήση είτε μέσω της δικής τους γνώσης, είτε χάρη στους πληροφορητές που χρησιμοποιήθηκαν. Από τη στιγμή όμως που στόχος είναι η εκπροσώπηση της σύγχρονης μορφής της κυπριακής διαλέκτου, τα λεξικά δεν μπορούν να θεωρηθούν επαρκής πηγή. Για να προσεγγίσει κανείς αντικειμενικά το λεξιλόγιο της κυπριακής διαλέκτου, θα έπρεπε να βασιστεί σε εκτεταμένα σώματα κειμένων από γραπτά κείμενα και ηχογραφήσεις προφορικού λόγου. Έτσι, το δεύτερο στάδιο της έρευνας για το λημματολόγιο αποτέλεσε η αναζήτηση κατάλληλου υλικού, σε έντυπη και σε ηλεκτρονική μορφή. Από το γραπτό υλικό, που συγκεντρώθηκε κυρίως από ιστολόγια, περιοδικά και εφημερίδες, εκτός από τα καθαρά λεξιλογικά δεδομένα που ενσωματώθηκαν ως λήμματα στη βάση δεδομένων, μπορούν να αντληθούν και στοιχεία κατάλληλα για την τεκμηρίωση της χρήσης των λημμάτων σε φυσικό περιβάλλον. Οι ανάγκες για εκπροσώπηση του προφορικού λόγου καλύφθηκαν από πρωτότυπα δεδομένα που έχουν κατά καιρούς συγκεντρωθεί είτε από τα μέλη της ερευνητικής ομάδας στο πλαίσιο των προσωπικών τους ερευνών είτε από άλλους ερευνητές. Οι διάφορες πηγές που χρησιμοποιήθηκαν μπορούν να κατηγοριοποιηθούν ως εξής: λεξικά και γλωσσάρια, έντυπα και διαδικτυακά, κείμενα από ιστολόγια, περιοδικά και εφημερίδες, πρωτότυπα δεδομένα προφορικού λόγου. Είναι σημαντικό να τονίσουμε ότι η ανοιχτή δομή του έργου επιτρέπει τη συνεχή ενσωμάτωση νέων δεδομένων, χάρη στα οποία η απεικόνιση της γλωσσικής ποικιλίας που μας ενδιαφέρει βελτιώνεται συνεχώς σε ακρίβεια. Όλα τα παραπάνω οδήγησαν στη δημιουργία ενός αρχικού σώματος υλικού από περίπου διαφορετικούς τύπους λέξεων, τους οποίους έπρεπε στη συνέχεια να επεξεργαστούμε σε διάφορα επίπεδα, τηρώντας την αρχή σύμφωνα με την οποία λαμβάνονται υπόψη οι ανάγκες των μελλοντικών χρηστών είτε αυτοί είναι ερευνητές που θέλουν να χρησιμοποιήσουν τα δεδομένα ως γλωσσικούς πόρους για παραγωγή άλλων έργων, είτε είναι απλοί χρήστες που αναζητούν πληροφορίες για το λεξιλόγιο 390

4 Κατάρτιση λημματολογίου ενοσ διαλεκτικού λεξικού της κυπριακής. Η γλωσσολογική επεξεργασία βάσει της οποίας δημιουργήθηκε το λημματολόγιο που περιλαμβάνεται αυτή τη στιγμή στη βάση δεδομένων, αποτελείται από διάφορα στάδια: διάκριση των τύπων που ανήκουν στη σύγχρονη κυπριακή από αυτούς που πρέπει να αποκλειστούν, ορθογραφική ενοποίηση, σύνδεση των λημμάτων με τα αλλόμορφα και τα αλλόγραφά 3 τους, γραμματικό χαρακτηρισμό, φωνητική μεταγραφή. Από αυτά θα παρουσιάσουμε στη συνέχεια αναλυτικότερα τα στοιχεία που αναφέρονται στην επιλογή των λημμάτων. Η συγκρότηση του λημματολογίου Το πρώτο στάδιο της επεξεργασίας, ίσως το πιο δύσκολο, αφορούσε το γεγονός ότι έπρεπε να αποφασίσουμε ποιοι από τους τύπους των λέξεων που είχαμε στη διάθεσή μας ανήκουν στη σύγχρονη κυπριακή και επομένως πρέπει να συμπεριληφθούν στη βάση δεδομένων και ποιοι όχι. Η επιλογή έγινε με βάση τρία κυρίως χαρακτηριστικά της σύγχρονης κυπριακής. Το πρώτο από αυτά είναι η σχέση της με την κοινή νέα ελληνική. Δεδομένου ότι πρόκειται για μορφές της ίδιας γλώσσας, υπάρχει μια μεγάλη τομή στο βασικό λεξιλόγιο, του οποίου πολλές λέξεις είναι κοινές στις δύο ποικιλίες. Παραθέτουμε μερικά παραδείγματα από τέτοιες λέξεις, κοινές στην κοινή νέα ελληνική και στην κυπριακή ελληνική: αυτοκίνητο, λόγος, ναι, πότε, πρόεδρος, σπίτι, τηλεόραση, τόπος, τύχη, υπουργείο, φύλλο... Για τις λέξεις αυτής της κατηγορίας, η συνήθης πρακτική είναι να μην περιλαμβάνονται στα διαλεκτικά λεξικά πρακτική η οποία, ως απορρέουσα από τη σχέση ηγεμονίας μεταξύ διαλέκτου και επίσημης γλώσσας, δεν αφορά ειδικά την Κύπρο, αλλά γενικότερα τη διαλεκτική λεξικογραφία (βλ. και Κατσογιάννου, 2010). Το πρώτο πρόβλημα που δημιουργεί ο αποκλεισμός τέτοιων λέξεων από τα διαλεκτικά λεξικά είναι μεθοδολογικό, γιατί στην πράξη μειώνεται η συνοχή του λημματολογίου, το οποίο, ενώ θα έπρεπε να αντανακλά το λεξιλόγιο των ομιλητών, καταλήγει να εμφανίζεται ως κατάλογος ιδιαιτεροτήτων της διαλέκτου (βλ. και Arvaniti, 2011). Για να δώσουμε ένα πιο απτό παράδειγμα, όλες οι λέξεις που αναφέρονται πιο πάνω (και πολλές άλλες της ίδιας κατηγορίας), απουσιάζουν από όλα τα λεξικά της κυπριακής που αποτέλεσαν το υλικό αναφοράς της έρευνας (δηλαδή όλα όσα εκδόθηκαν μέχρι το 2010 βλ. Κατσογιάννου, 2010). Στο πλαίσιο αυτό, η απόφαση να συμπεριληφθεί το βασικό λεξιλόγιο στη βάση δεδομένων αποτελεί καινοτομία που διακόπτει τη λεξικογραφική παράδοση όχι μόνο της κυπριακής, αλλά και των περισσότερων διαλεκτικών ποικιλιών της ελληνικής Στο πλαίσιο του έργου, ο όρος αλλόμορφο χρησιμοποιήθηκε καταχρηστικά για να δηλώσει οποιαδήποτε παραλλαγή μιας λέξης (φωνολογική ή μορφολογική), εκτός από τις ορθογραφικές παραλλαγές, για τις οποίες χρησιμοποιήσαμε τον όρο αλλόγραφα. Με εξαίρεση τα ιδιώματα της Κάτω Ιταλίας, η λεξικογράφηση των οποίων ξεκίνησε από πεπειραμένους μελετητές όπως ο G. Rohlfs και ο Α. Καραναστάσης που ακολούθησαν την τακτική των ιστορικών λεξικών (συμπερίληψη όλων των λέξεων της διαλέκτου, ακόμη και αν είναι ίδιες με της επίσημης γλώσσας). 391

5 Μαριάννα Κατσογιάννου, Σπύρος Αρμοστή, Κυριακή Χριστοδούλου Το δεύτερο μειονέκτημα είναι ότι έτσι δεν επισημαίνονται οι διαφορετικές χρήσεις και/ή σημασιολογικές αποκλίσεις που χαρακτηρίζουν τις ίδιες λέξεις όταν αυτές χρησιμοποιούνται σε διαφορετική γλωσσική ποικιλία. Για τους χρήστες του λεξικού η παρατήρηση αυτή είναι ακόμη σημαντικότερη από την προηγούμενη, γιατί συνδέεται με το πρακτικό ζήτημα της κατανόησης των διαφορετικών νοημάτων που εκφράζονται με τα ίδια τυπικά μέσα στη μία ή στην άλλη ποικιλία. Τα πιο εντυπωσιακά παραδείγματα της κατηγορίας αυτής αφορούν τις λεγόμενες ψευδόφιλες λέξεις, που, ενώ έχουν όμοια (ή πολύ κοντινή) μορφή, έχουν διαφορετική σημασία στην κυπριακή και στην κοινή νέα ελληνική. Μερικά παραδείγματα: σημασία στην κοινή νέα ελληνική σημασία στην κυπριακή διασταυρώνω: τοποθετώ σταυρωτά διασχίζω (δρόμο) θάλαμος: μεγάλη αίθουσα, τμήμα κτιρίου 1. κατάψυξη 2. καταψύκτης κουφή: θηλ. του επιθέτου κουφός (ουσ.) 1. φίδι 2. [ειδ.] οχιά πλάσμα: έμψυχο ον (ανθρώπινο ή μη) (αποκλειστικά) ανθρώπινο ον Είναι προφανής η χρησιμότητα ενός λεξικού που θα εντόπιζε και θα ανέλυε τέτοιες διαφορές, παρόλα αυτά τα υπάρχοντα λεξικά δεν περιλαμβάνουν λέξεις όπως οι παραπάνω στην πραγματικότητα δεν αναφέρουν καν το φαινόμενο. Με την ίδια λογική αποκλείονται λέξεις που παρουσιάζουν διαφορές στη χρήση, 5 παρά τα, μικρότερα ή μεγαλύτερα, προβλήματα που δημιουργεί αυτό στην επικοινωνία. Για παράδειγμα, μια πρόταση όπως: η έννοια δέντρο εκφράζεται διαφορετικά σε κάθε χώρα, απολύτως σαφής για έναν ομιλητή της κυπριακής, δεν γίνεται εύκολα αποδεκτή στην κοινή νέα ελληνική η απόκλιση συνίσταται στο γεγονός ότι μόνο στην κυπριακή ελληνική η λέξη χώρα μπορεί να χρησιμοποιηθεί συνεκδοχικά αντί της λέξης γλώσσα. Άλλα παραδείγματα: Απόψε δεν κοιμήθηκα τίποτα (κοινή νέα ελληνική: δεν κοιμήθηκα καθόλου) Στο μάθημα αυτό έχουμε να κάνουμε μελέτη, αλλά δεν δίνουμε εξετάσεις (κοινή νέα ελληνική: έχουμε να κάνουμε [γραπτή] εργασία) Επιπλέον, η κυπριακή ελληνική δέχεται ολοένα και σημαντικότερες επιδράσεις από την κοινή νέα ελληνική, γεγονός που αντανακλάται σε όλα τα επίπεδα γλωσσικής ανάλυσης και έχει εξαιρετικά ενδιαφέρουσες επιπτώσεις στη διαμόρφωση του λεξιλογίου: η κυπριακή ελληνική διαθέτει σήμερα μεγάλο αριθμό (νεοελληνικών) λέξεων που, ενώ δεν προέρχονται από τις παραδοσιακές λεξιλογικές παρακαταθήκες 5 Εννοείται ότι αναφερόμαστε σε χρήσεις που είναι απολύτως κανονικές στην κυπριακή κοινή και όχι σε ιδιολεκτικές αποκλίσεις που ενδεχομένως οφείλονται σε μερική γνώση της κοινής νεοελληνικής, όπως π.χ. στη φράση καθενυχτικώς γίνονται κλοπές στη Λεμεσό (παράδειγμα από ραδιοφωνικές ειδήσεις). 392

6 Κατάρτιση λημματολογίου ενοσ διαλεκτικού λεξικού της διαλέκτου, είναι εξαιρετικά σπάνιες ή και εντελώς άγνωστες στην κοινή νέα ελληνική. Ορισμένες από τις λέξεις αυτές είναι δάνεια από την καθαρεύουσα, άλλες όμως είναι νεολογισμοί που απαντούν αποκλειστικά στην Κύπρο. Μερικές από αυτές έχουν υψηλή συχνότητα εμφάνισης στην καθημερινή ομιλία, για παράδειγμα: ανυπόθετος: αστρονομώ: φρουταρία: άχρηστος, ανίκανος, ανάξιος προσοχής (για ανθρώπους) ψυχανεμίζομαι μανάβικο ενώ άλλες χρησιμοποιούνται κυρίως στον γραπτό λόγο και σε σχετικά επίσημες περιστάσεις επικοινωνίας (π.χ. στις τηλεοπτικές και ραδιοφωνικές ειδήσεις) για να προσδώσουν λογιότητα (και επομένως κύρος) στον λόγο εκείνου που τις χρησιμοποιεί. Στην περίπτωση αυτή πρόκειται για λέξεις εντελώς άγνωστες στην κοινή νέα ελληνική, και, σε μερικές περιπτώσεις, σε ένα μέρος των ομιλητών της κυπριακής. Πρόκειται για λέξεις όπως δημαρχούμενος: εργοδοτώ: υδατοπρομήθεια: αυτός που εποπτεύεται από τον δήμο 1. προσλαμβάνω 2. απασχολώ κάποιον ως εργαζόμενο παροχή ύδρευσης που αποτελούν καθαρά τοπικές λόγιες κατασκευές και μπορούν να θεωρηθούν χαρακτηριστικές της κυπριακής ακρολέκτου (χωρίς να αποκλείεται η χρήση τους και σε άλλες περιοχές του διαλεκτικού συνεχούς), με την έννοια ότι δεν απαντούν σε καμία άλλη ποικιλία της ελληνικής γλώσσας. Εξίσου ενδιαφέρουσες είναι και οι λέξεις που, ενώ στην κοινή νέα ελληνική είναι εξαιρετικά σπάνιες και χρησιμοποιούνται σε πολύ περιορισμένα περιβάλλοντα, στην κυπριακή ελληνική είναι πιο συνηθισμένες. Για παράδειγμα, η λέξη κυβεία είναι τόσο σπάνια στην κοινή νέα ελληνική, ώστε δεν περιλαμβάνεται ούτε στο λεξικό του Ιδρύματος Τριανταφυλλίδη, ούτε στον Εθνικό Θησαυρό Ελληνικής Γλώσσας, που είναι το μεγαλύτερο σώμα κειμένων που διαθέτουμε σήμερα για την κοινή νέα ελληνική (http://hnc.ilsp.gr, 29/05/2011) στην Κύπρο όμως τη βρίσκουμε συχνά στον τύπο, ακόμη και σε δημοσιεύσεις ιστολογίων: Τους τσάκωσαν να επιδίδονται σε κυβεία (http://filoksenos.blogspot.com, 29/05/2011) Στα παραπάνω πρέπει να προσθέσουμε και τις λέξεις και/ή χρήσεις λέξεων της κοινής νέας ελληνικής που σήμερα είτε μπορούν να χαρακτηριστούν ως παρωχημένες (π.χ. γόμα = κόλα, πέννα = στυλό), είτε είναι έντονα χρωματισμένες ως διαλεκτικές και δεν χρησιμοποιούνται παρά μόνο σε συγκεκριμένες γεωγραφικές περιοχές ή στη λογοτεχνία (π.χ. ρούχο = στρωσίδι, σωστός = ολόκληρος, εψές = χτες το βράδυ). Όλες οι κατηγορίες λέξεων που παρουσιάσαμε μέχρι εδώ απουσιάζουν από τα λεξικά της κυπριακής που εκδόθηκαν μέχρι το 2010, τα οποία έχουν συνταχτεί με σκοπό να αποτυπώσουν τις ιδιαιτερότητες της διαλέκτου και όχι το εν χρήσει λεξιλόγιό της. 393

7 Μαριάννα Κατσογιάννου, Σπύρος Αρμοστή, Κυριακή Χριστοδούλου Το δεύτερο γνώρισμα της κυπριακής ελληνικής που μας ενδιαφέρει για τη συγκρότηση του λημματολογίου είναι η πολυτυπία, το γεγονός δηλαδή ότι πολλές λέξεις παρουσιάζονται με περισσότερες από μία μορφές, π.χ. λίμπουρας = λίμπουρος πληρώννω = πλερώννω = πιορώννω = πιερώννω συνεπαρτσ ѵ ιά = συνοπαρτσ ѵ ιά = συναπαρτσ ѵ ιά Το χαρακτηριστικό αυτό είναι σημαντικό, όσο και αναμενόμενο: η μεγάλη ποικιλία στην πραγμάτωση των λεξικών μονάδων οφείλεται στο γεγονός ότι η κυπριακή, ως κώδικας προφορικής παράδοσης με χαμηλό βαθμό κωδικοποίησης, δεν έχει γνωρίσει μέχρι σήμερα καμία διαδικασία τυποποίησης. Έτσι, δεν είναι σπάνιο ακόμη και λέξεις του βασικού λεξιλογίου να παρουσιάζουν τόσο μεγάλη ποικιλία πραγματώσεων ώστε να διαφέρουν ακόμη και ανάμεσα σε ομιλητές της ίδιας γενιάς και γεωγραφικής καταγωγής. Στην πραγματικότητα, διαπιστώνουμε ότι η υπό διαμόρφωση κυπριακή κοινή τείνει να υιοθετήσει στοιχεία που προέρχονται όχι μόνο από τις διαφορετικές (γεωγραφικές και κοινωνικές) υποποικιλίες της, αλλά και από δάνεια των οποίων η ενσωμάτωση δεν γίνεται με τον ίδιο τρόπο από όλους τους ομιλητές. Σε μία ρυθμιστικού τύπου προσέγγιση, το πρόβλημα θα ήταν ποιος από τους τύπους κάθε λέξης είναι ο σωστός (όπως θα τον χαρακτήριζε ο ανυποψίαστος ομιλητής) ή, με πιο ουδέτερη ορολογία, ο προτιμητέος. Στην περιγραφική προσέγγιση του λεξικογράφου, θεωρητικά τουλάχιστον, δεν τίθεται τέτοιο ζήτημα: όλοι οι τύποι των λέξεων θεωρούνται ισότιμοι και ως τέτοιοι πρέπει να αντιμετωπίζονται. Στην πράξη όμως, τα πράγματα είναι διαφορετικά, γιατί είναι αρκετά συνηθισμένο η πραγματική χρήση ενός τύπου να μην συμπίπτει με τη λεξικολογική του ανάλυση. Για παράδειγμα, το επίθετο χρυσός μπορεί να εμφανίζεται ως χρυσός ή γρουσός ο πρώτος τύπος μπορεί να αποδοθεί σε επίδραση της κοινής νέας ελληνικής, ενώ ο δεύτερος, αν και εκλαμβάνεται ως φωνολογικά και μορφολογικά πιο αντιπροσωπευτικός της κυπριακής, είναι κοινωνιογλωσσολογικά στιγματισμένος, με αποτέλεσμα να είναι πιο σπάνιος στην προφορική χρήση τουλάχιστον στην περίπτωση της καθημερινής προφορικής επικοινωνίας σε αστικό περιβάλλον. Το πρόβλημα που δημιουργείται εδώ για τον λεξικογράφο είναι ότι αν οι δύο τύποι αντιμετωπιστούν ισότιμα, δεν θα φαίνεται η ιεράρχηση που ισχύει στη χρήση της λέξης: αν εμφανιστεί ως κύριο λήμμα ο εμβληματικά κυπριακός τύπος, παραβιάζεται το κριτήριο της στατιστικής αντιπροσώπευσης, ενώ αν προτιμηθεί ο συχνότερος τύπος, αυτό μπορεί να προσληφθεί ως πριμοδότηση της κοινής νέας ελληνικής. Και βεβαίως δεν υπάρχουν για όλες τις λέξεις στατιστικές συχνότητας, άρα αυτή η αντιμετώπιση δεν μπορεί να είναι καθολική. Ακόμη δυσκολότερη είναι η κατάσταση όταν τέτοιες ανισομέρειες παρατηρούνται σε ολόκληρες κατηγορίες λέξεων, για παράδειγμα στα επίθετα που παραδοσιακά στην κυπριακή λήγουν σε ένος (ασημένος, χωματένος, σιταρένος...), αλλά χρησιμοποιούνται ευρύτατα και με την κατάληξη ένιος λόγω επίδρασης της κοινής νέας ελληνικής: ασημένιος, χωματένιος, σιταρένιος... Πρέπει να πούμε μάλιστα ότι στην περίπτωση αυτή, ο ίδιος ομιλητής μπορεί να εφαρμόζει διαφορετικό κανόνα 394

8 Κατάρτιση λημματολογίου ενοσ διαλεκτικού λεξικού για κάθε λέξη, ανάλογα με την προέλευσή της, τη συχνότητα χρήσης της, αλλά και με τη θέση της στο κοινωνιογλωσσολογικό συνεχές της διαλέκτου: 6 για παράδειγμα, αντίθετα με τα πιο πάνω παραδείγματα, το βασιλεκτικό γρουσταλλένος κρυστάλλινος δεν μπορεί να πραγματωθεί ως *γρουσταλλένιος. Για τον λεξικογράφο λοιπόν, το θέμα δεν είναι αν ενοχλεί η πολυτυπία, αλλά ποιος είναι ο αποτελεσματικότερος τρόπος διαχείρισής της. Δεδομένου ότι υπάρχουν πολλές διαφορετικές υποπεριπτώσεις, η αντιμετώπιση ποικίλλει ανάλογα με τις αιτίες τους, με τα είδη των παραλλαγών που καταγράφονται, αλλά και με το επίπεδο γλωσσικής ανάλυσης στο οποίο εντάσσονται φωνητικό/φωνολογικό, μορφολογικό ή καθαρά λεξιλογικό. Η πρακτική που ακολουθήσαμε στις Σ υ ν τ υ σˇιέ ς είναι να καταγράφονται όλοι οι τύποι της λέξης, αλλά να επιλέγεται ένας από αυτούς ως κύριο λήμμα, το οποίο περιλαμβάνει όλα τα υπόλοιπα ως αλλόμορφα. Για παράδειγμα, το λήμμα εγώ διαθέτει τα αλλόμορφα εώ, εγιώ, εγώνι, εγιώνι, γιώνι και γιω. Για να υπάρχει κάποια ιεράρχηση, παρόλο που όλες οι παραπάνω μορφές της λέξης αποτελούν καταχωρήσεις της βάσης δεδομένων, το κύριο λήμμα παραπέμπει σε όλα τα υπόλοιπα, ενώ τα άλλα παραπέμπουν μόνο στο κύριο λήμμα: Λήμμα Προφορά Άλλες γραφές Άλλες μορφές Γραμμ. κατηγορία εγώ eɣó εώ εγιώ εγώνι εγιώνι γιώνι γιω αντωνυμία εγιώνι eʝóni βλ. εγώ αντωνυμία Κλίση Σχόλια Θεωρούμε τη λύση αυτή ικανοποιητική κυρίως όταν πρόκειται για τύπους που προκύπτουν από εφαρμογή φωνητικών ή μορφολογικών κανόνων, αλλά και όταν πρόκειται για πραγματικά αλλόμορφα, που συνήθως προέρχονται από υποποικιλίες της διαλέκτου: Λήμμα Προφορά Άλλες γραφές λίμπουρας límburas βλ. λίμπουρος ουσιαστικό, αρσενικό λίμπουρος límburos λίμπουρας λούμπουρας Άλλες μορφές Γραμμ. κατηγορία Κλίση Σχόλια ουσιαστικό, αρσενικό Υποκοριστικά: λιμπουρίν, λιμπουρούιν ή όταν πρόκειται για μορφές με γνωστή (κοινωνιογλωσσολογική) ιεράρχηση: Λήμμα Προφορά Άλλες Άλλες μορφές Γραμμ. κατηγορία Κλίση Σχόλια γραφές ακατάγνωτος akatáɣnotos ακατάχνωτος επίθετο, τριγενές -ος, -η, -ον ακατάχνωτος akatáxnotos βλ. ακατάγνωτος επίθετο, τριγενές -ος, -η, -ον 6 Για λεπτομερέστερη ανάλυση βλ. Katsoyannou et al. (2007), Tsiplakou et al. (2006), Κατσογιάννου κ.ά. (2006). 395

9 Μαριάννα Κατσογιάννου, Σπύρος Αρμοστή, Κυριακή Χριστοδούλου Πρέπει όμως να σημειώσουμε ότι υπάρχουν και πολλές περιπτώσεις όπου οι παραλλαγές της λέξης θεωρούνται ισοδύναμες, με αποτέλεσμα να μην μπορούμε να καθορίσουμε ένα κύριο λήμμα. Πέρα από όλα τα παραπάνω, υπάρχει και η ειδικότερη κατηγορία των διπλοτυπιών που προέρχονται από την υιοθέτηση λέξεων της κοινής νέας ελληνικής για λέξεις που υπάρχουν ήδη στην κυπριακή. Τέτοιες διπλοτυπίες εμφανίζονται όλο και συχνότερα στη διάλεκτο, όχι μόνο σε λέξεις χαμηλής συχνότητας (όπως η κυβεία που αναφέραμε πιο πάνω και της οποίας το κυπριακό αντίστοιχο είναι το κουμάριν τζόγος, δάνειο από το τουρκικό kumar χαρτοπαιξία ), αλλά και στο επίπεδο του βασικού λεξιλογίου, όπως φαίνεται από τα πιο κάτω παραδείγματα: πιρούνιν καρέκλα μπουκκάλλα πρότσα τσαέρα πότσα Σε όλες τις περιπτώσεις, η τάση είναι να αντικατασταθεί η κυπριακή λέξη από τη λέξη της κοινής νέας ελληνικής, εκτός εάν εξειδικευτεί σημασιολογικά. Για παράδειγμα, η ενσωμάτωση της λέξης γιαγιά φαίνεται σήμερα να οδηγεί σε σημασιολογική εξειδίκευση του παραδοσιακότερου στετέ ( γιαγιά ), το οποίο για ορισμένους ομιλητές σημαίνει πλέον προγιαγιά. Σε επίπεδο κοινωνιογλωσσολογικής ανάλυσης, αυτό μπορεί να θεωρηθεί δείγμα μιας κατάστασης μεταβατικής διγλωσσίας, η οποία τείνει σε αντικατάσταση των χαρακτηρισμένων διαλεκτικών τύπων από μη χαρακτηρισμένους και έχει στόχο την εξομοίωση με την κοινή νέα ελληνική. Σε ένα λεξικό όμως, τέτοιες λέξεις αναγκαστικά καταγράφονται και αντιμετωπίζονται ως ζεύγη συνωνύμων, των οποίων η χρήση υπόκειται σε συγκεκριμένους περιορισμούς επιλογής, με την έννοια ότι κάθε τύπος αντιστοιχεί σε διαφορετικά επίπεδα γλώσσας. 7 Η μεγαλύτερη δυσκολία αφορά τα ζεύγη των οποίων τα μέλη έχουν κοινή ετυμολογική προέλευση (π.χ. αζούλα/ζήλεια) με αποτέλεσμα να είναι ιδιαίτερα δύσκολο να αποφασίσει κανείς αν πρέπει να θεωρηθούν αλλόμορφα ή συνώνυμα. Ένα τελευταίο σημείο με το οποίο θα ολοκληρώσουμε τις παρατηρήσεις μας σχετικά με τη σύσταση του λημματολογίου, αφορά ορισμένες περιπτώσεις δανεισμού που αγνοούνται συστηματικά από την παραδοσιακή λεξικογραφία της κυπριακής, ενώ στην πραγματικότητα αποτελούν σημαντικό χαρακτηριστικό της ομιλούμενης γλώσσας, αλλά και ορισμένων χρήσεων της γραπτής. Πρόκειται για τα σύγχρονα δάνεια από την αγγλική, τα οποία όχι μόνο είναι εξαιρετικά συνηθισμένα στον καθημερινό λόγο, αλλά δείχνουν και σαφείς τάσεις αύξησης τόσο σε αριθμό όσο και σε συχνότητα χρήσης (Arvaniti, 2011). Τα δεδομένα για τις λέξεις αυτές προέρχονται από αδημοσίευτη έρευνα του εκλιπόντος συναδέλφου Π. Παύλου και παραχωρήθηκαν στην ομάδα του έργου με σκοπό να συμπεριληφθούν στο μελλοντικό λεξικό της σύγχρονης κυπριακής. 7 Αυτό συμβαίνει γιατί σε κάθε κείμενο, προφορικό ή γραπτό, η επιλογή λέξεων από την κυπριακή ή από την κοινή νέα ελληνική μπορεί να χρησιμοποιηθεί (και κατά κανόνα χρησιμοποιείται) εμβληματικά, ως ένδειξη που σημαδεύει το πέρασμα από τη μία ποικιλία στην άλλη. 396

10 Κατάρτιση λημματολογίου ενοσ διαλεκτικού λεξικού Παρόλο που το ποσοστό των λέξεων αυτών δεν ξεπερνάει το 3% των λημμάτων του λεξικού, η παρουσία τους στη διάλεκτο είναι σημαντική με την έννοια ότι είναι ιδιαίτερα χαρακτηριστική. Ορισμένες από αυτές είναι κοινές με τα δάνεια της κοινής νέας ελληνικής και διακρίνονται μόνο από την προφορά και/ή τη θέση του τόνου (βίτεοκλαπ, έαρκκοντισˇον, νέσκαφε), άλλες εμφανίζονται αποκλειστικά στην κυπριακή (άμπουλα ασθενοφόρο, [γ]κίαρποξ κιβώτιο ταχυτήτων, στουλ σκαμνί ) και δεν γίνονται εύκολα κατανοητές από τους ομιλητές της κοινής νέας ελληνικής. Η δυναμική των δανείων αυτών φαίνεται από το γεγονός ότι συχνά δημιουργούν ζεύγη συνωνύμων με λέξεις της κυπριακής, π.χ. ασφάλεια/σεκκιούριτι ή έκπληξη/σαππράιζ δεν έρχονται δηλαδή να καλύψουν κάποια κενά στο λεξιλόγιο, αλλά να ανταγωνιστούν και ενδεχομένως να υποκαταστήσουν το υπάρχον λεξιλόγιο. Αυτό είναι ιδιαίτερα εμφανές σε σχέση με ορισμένες λέξεις ελληνικής προέλευσης οι οποίες, αν και γνωστές, δεν είναι καθόλου εύχρηστες στην κυπριακή, με αποτέλεσμα η χρήση του αγγλικού δανείου να αποτελεί τον κανονικό για τους ομιλητές της κυπριακής τρόπο έκφρασης σε προτάσεις όπως: Τι είναι το σάιζ σας; Πιάσε με στο μόπαϊλ ενώ οι αντίστοιχες προτάσεις της κοινής νέας ελληνικής (τι μέγεθος φοράτε; και πάρε με στο κινητό) θα θεωρηθούν επιτηδευμένες, αν όχι και δυσνόητες. Δεν είναι δυνατόν να αναπτύξουμε εδώ τους λόγους για τους οποίους τα αγγλικά δάνεια παίζουν αυτό τον ρόλο στην εξέλιξη της κυπριακής, είναι όμως σαφές ότι αποτελούν σημαντική παράμετρο που πρέπει να λαμβάνεται υπόψη, αν θέλει κανείς να σχηματίσει μια αντιπροσωπευτική εικόνα της σύγχρονης μορφής της διαλέκτου. Προοπτικές Στη σύντομη αυτή παρουσίαση επικεντρωθήκαμε στο ζήτημα της επιλογής του λημματολογίου χωρίς να αναφερθούμε στο εφαρμοσμένο μέρος του προγράμματος που περιλαμβάνει τη δημιουργία μιας βάσης δεδομένων και ενός συνθέτη φωνής που προφέρει τα λήμματα του λεξικού με φυσική φωνή. Τα προβλήματα και οι λύσεις που παρέχονται σε αυτή τη μελέτη θεωρούμε ότι έχουν γενικό χαρακτήρα καθώς δεν περιορίζονται στην κυπριακή διάλεκτο μόνο, αλλά μπορούν να εφαρμοστούν γενικότερα στη συγγραφή διαλεκτικών λεξικών και να αποτελέσουν ένα παράδειγμα εργασίας στον χώρο της διαλεκτικής λεξικογραφίας. Κλείνοντας, θα τονίσουμε τον πρωτοποριακό χαρακτήρα του έργου, εφόσον παρόμοιο έργο δεν υπάρχει στην αγορά, όχι μόνον της Κύπρου, αλλά ούτε και της Ελλάδας. Οι Συντυσ ѵ ιές φιλοδοξούν να αποτελέσουν έργο αναφοράς για τη μελέτη της κυπριακής διαλέκτου, καλύπτοντας ένα πραγματικό κενό, τόσο στον χώρο της λεξικογραφίας, όσο και στο επίπεδο της χρήσης των νέων τεχνολογιών. Πέρα από τα αναμενόμενα οφέλη για την ερευνητική κοινότητα, σημαντικό είναι και το όφελος για το ευρύ κοινό, που είναι και ο τελικός αποδέκτης του προϊόντος. 397

11 Μαριάννα Κατσογιάννου, Σπύρος Αρμοστή, Κυριακή Χριστοδούλου Ο πιο προφανής στόχος είναι η άμεση και εύκολη πρόσβαση σε ένα πλήρες έργο επιστημονικών προδιαγραφών. Παράλληλα, ένα τέτοιο έργο μπορεί να οδηγήσει και σε διάφορα υπο-προϊόντα, ανάλογα με τις ανάγκες διαφόρων ομάδων χρηστών: εκτός από τους ερευνητές που ασχολούνται με θέματα γλώσσας, οφέλη μπορούν να προκύψουν για τη δημόσια εκπαίδευση μέσω της δημιουργίας εκπαιδευτικών λεξικών κατάλληλων για νεότερους χρήστες. Στη φάση αυτή, το προϊόν που διατίθεται στο διαδίκτυο είναι μία απλή συλλογή λέξεων αν όμως το έργο συνεχιστεί, θα το βλέπουμε να εμπλουτίζεται συνεχώς με περισσότερα δεδομένα, ενώ μετά την ολοκλήρωση των εργασιών θα μπορεί να συζητηθεί και η έκδοσή του σε έντυπη μορφή. Βιβλιογραφία Armosti, Christodoulou, Κatsoyannou, and Themistocleous (to appear) Spyros Armosti, Kyriaki Christodoulou, Marianna Katsoyannou and Charalambos Themistocleous, Addressing writing system issues in dialectal lexicography: the case of Cypriot Greek. In Dialogue on dialect standardization. Cambridge: Cambridge Scholars Publishing. Armosti, Christodoulou, Κatsoyannou, and Themistocleous (to appear) Spyros Armosti, Kyriaki Christodoulou, Marianna Katsoyannou and Charalambos Themistocleous, Τάσεις των Κυπρίων ως προς τη γραπτή απόδοση των μεταφατνιακών συμφώνων της κυπριακής. In Proceedings of the 10th International Conference of Greek Linguistics (Komotini, 1 4 September 2011). Arvaniti, 2002 Amalia Arvaniti, Διμορφία, διγλωσσία και η εμφάνιση της Κυπριακής κοινής. In Recherches en linguistique grecque vol. I: Paris: L Harmattan. Arvaniti, 2011 Amalia Arvaniti, Linguistic practices in Cyprus and the emergence of Cypriot standard Greek, Mediterranean Language Review 17 ( ): Goutsos and Karyolemou, 2004 Dionysis Goutsos and Marilena Karyolemou, Introduction, International Journal of the Sociology of Language 168:1 17. Karyolemou and Pavlou, 2001 Marilena Karyolemou and Pavlos Pavlou, Language attitudes and assessment of salient variables in a bi-dialectal speech community. In Proceedings of the First International Conference on Language Variation in Europe, ed. J. Fontana et al.: Barcelona: Universitat Pompeu Fabra. 398

12 Κατάρτιση λημματολογίου ενοσ διαλεκτικού λεξικού Κατσογιάννου, 2010 Μαριάννα Κατσογιάννου, Tα λεξικά της κυπριακής: ιστορία και τυπολογία. Στο Η ελληνική γλώσσα στην Κύπρο από την αρχαιότητα ως σήμερα, επιμ. Α. Βοσκός κ.ά.: Αθήνα: Πανεπιστήμιο Αθηνών. Katsoyannou, Papapavlou, Pavlou and Tsiplakou, 2007 M. Katsoyannou, A. Papapavlou, P. Pavlou and S. Tsiplakou, Pratiques langagières et description linguistique en contexte bi-dialectal: le grec chypriote, Actes du XXIXème Colloque International de Linguistique Fonctionnelle, Helsinkii, Publications du Département des langues romanes de l Université de Helsinki: Tsiplakou, Papapavlou, Pavlou and Katsoyannou, 2006 S. Tsiplakou, A. Papapavlou, P. Pavlou and M. Katsoyannou, Levelling, koienazation and their implications for bidialectism. In Language Variation European Perspectives, ed. F. Hinskens: Amsterdam: John Benjamins. Kατσογιάννου, Παπαπαύλου, Παύλου και Τσιπλάκου, 2006 Μ. Kατσογιάννου, Α. Παπαπαύλου, Π. Παύλου και Σ. Τσιπλάκου, Διδιαλεκτικές κοινότητες και γλωσσικό συνεχές: η περίπτωση της κυπριακής, Πρακτικά συνεδρίου 2nd International Conference on Modern Greek Dialects and Linguistic Theory (Mytilene, Greece), University of Patras: Παύλου, 2010 Παύλος Παύλου, Οι λεξικογραφικές ανάγκες μιας δι-διαλεκτικής κοινότητας και η αντιμετώπισή τους. Στο Η ελληνική γλώσσα στην Κύπρο από την αρχαιότητα ως σήμερα, επιμ. Α. Βοσκός κ.ά.: Αθήνα: Πανεπιστήμιο Αθηνών. Terkourafi, 2004 Marina Terkourafi, The Cypriot koine: a recent development?. In Proceedings of the Sixth International Conference of Greek Linguistics, ed. G. Catsimali et al. Rethymno: University of Crete. CD-Rom. Τερκουράφη, 2010 Μαρίνα Τερκουράφη, Δομικοί και ιδεολογικοί παράγοντες στην κατασκευή της διαφορετικότητας της κυπριακής. Στο Η ελληνική γλώσσα στην Κύπρο από την αρχαιότητα ως σήμερα, επιμ. Α. Βοσκός κ.ά.: Αθήνα: Πανεπιστήμιο Αθηνών. Tsiplakou, 2009 Stavroula Tsiplakou, Language alternation, competing grammars and interlanguage: Another facet of the Cyprus problem. In Proceedings of the 8th International Conference on Greek Linguistics, ed. G. Giannakis et al.: Ioannina: University of Ioannina. Τσιπλάκου, 2010 Σταυρούλα Τσιπλάκου, Εναλλαγή και μείξη κωδίκων σε συνθήκες γλωσσικής επαφής: η περίπτωση της σύγχρονης κυπριακής διαλέκτου. Στο Η ελληνική γλώσσα στην Κύπρο από την αρχαιότητα ως σήμερα, επιμ. Α. Βοσκός κ.ά.: Αθήνα: Πανεπιστήμιο Αθηνών. Χατζηιωάννου, 1999 Κυριάκος Χατζηιωάννου, Γραμματική της ομιλουμένης Κυπριακής Διαλέκτου: με ετυμολογικό προσάρτημα, σ Λευκωσία: Εκδόσεις Ταμασός. 399

G. Kokkinankis, E. Dermatas, E. Coutsogeorgopoulos

G. Kokkinankis, E. Dermatas, E. Coutsogeorgopoulos ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΛΕΞΙΚΩΝ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Γ. Κοκκινάκης, Ε. Δερματάς, Ε. Κουτσογεωργοπούλου Η ομάδα γλωσσικής τεχνολογίας του ΕΕΤ ανέπτυξε πρόσφατα τρία ηλεκτρονικά λεξικά της Ελληνικής

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφίδες για τη Νεοελληνική Γλώσσα

Ψηφίδες για τη Νεοελληνική Γλώσσα [1] Ψηφίδες για τη Νεοελληνική Γλώσσα Παρουσίαση και ενδεικτικά παραδείγματα εκπαιδευτικής αξιοποίησης Συντάκτρια: Μαρία Αλεξίου (εκπαιδευτικός ΠΕ02, ΜΔΕ Θεωρητικής Γλωσσολογίας, συντονίστρια του ψηφιακού

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΑ & ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ

ΓΛΩΣΣΑ & ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ ΓΛΩΣΣΑ & ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΣΤΗΝ ΚΥΠΡΟ Πανεπιστήμιο Κύπρου Κοινοπραξία «Ευρωπαϊκός Συντονισμός Γλωσσικών Πόρων» (ELRC) Εθνικό Σημείο Επαφής για την Κύπρο gfloros@ucy.ac.cy Εισαγωγικά Η Γλωσσική Τεχνολογία

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ:

ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ: ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ: Η ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Ημερίδα παρουσίασης CLARIN-EL 1/10/2010 Πένυ Λαμπροπούλου Ινστιτούτο Επεξεργασίας Λόγου / Ε.Κ. "Αθηνά" ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΧΩΡΟΥ ΓΤ ΓΙΑ ΚΑΕ Στο

Διαβάστε περισσότερα

Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση. Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ

Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση. Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ 2009-10 Τι είναι γλώσσα; Γλώσσα είναι το σύστημα ήχων ( φθόγγων ) και εννοιών που χρησιμοποιούν οι ανθρώπινες κοινότητες για

Διαβάστε περισσότερα

Τι είναι το αρχείο Γεωργακά;

Τι είναι το αρχείο Γεωργακά; Τι είναι το αρχείο Γεωργακά; 0 Είναι ένα λεξικογραφικό αρχείο δυόμιση εκατομμυρίων δελτίων, προϊόν συστηματικής και ακαταπόνητης αποδελτίωσης της νέας ελληνικής γλώσσας που πραγματοποιήθηκε υπό την εποπτεία

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΝΑΛΛΑΓΗ, ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΕΣ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΕΣ KAI ΔΙΑΓΛΩΣΣΑ: ΑΚΟΜA ΜΙΑ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ «ΚΥΠΡΙΑΚΟΥ».

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΝΑΛΛΑΓΗ, ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΕΣ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΕΣ KAI ΔΙΑΓΛΩΣΣΑ: ΑΚΟΜA ΜΙΑ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ «ΚΥΠΡΙΑΚΟΥ». ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΕΝΑΛΛΑΓΗ, ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΕΣ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΕΣ KAI ΔΙΑΓΛΩΣΣΑ: ΑΚΟΜA ΜΙΑ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ «ΚΥΠΡΙΑΚΟΥ». Σταυρούλα Τσιπλάκου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Πανεπιστήμιο Κύπρου stav@ucy.ac.cy Abstract/Περίληψη This

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΓΛΩΣΣΙΚΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΓΛΩΣΣΙΚΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΓΛΩΣΣΙΚΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗΣ Μέσω κανόνων Πλεονεκτήματα: κέρδος χρόνου, δυνατότητα επαναλήψεων, εκμετάλλευση των γνωστικών ικανοτήτων των μαθητών, λιγότερη διδακτική προετοιμασία.

Διαβάστε περισσότερα

Μαρίνα Ματθαιουδάκη. Περίληψη

Μαρίνα Ματθαιουδάκη. Περίληψη Μαρίνα Ματθαιουδάκη Περίληψη Τα Ηλεκτρονικά Σώματα Κειμένων (ΗΣΚ) αποτελούνται από σειρά κειμένων (γραπτών ή προφορικών) και είναι αποθηκευμένα σε ηλεκτρονική μορφή και προσβάσιμα με τη χρήση εργαλείων

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσική επιμέλεια: επιλογή ή αναγκαιότητα; Άννα Ιορδανίδου

Γλωσσική επιμέλεια: επιλογή ή αναγκαιότητα; Άννα Ιορδανίδου Γλωσσική επιμέλεια: επιλογή ή αναγκαιότητα; Άννα Ιορδανίδου Γλωσσική επιμέλεια // Διαμόρφωση και οργάνωση κειμένου Η γλωσσική επιμέλεια αφορά τη γλωσσική μορφή και το περιεχόμενο, ενώ η διαμόρφωση και

Διαβάστε περισσότερα

Pos matome Griko: Το εκπαιδευτικό υλικό. Β Επίπεδο για ενηλίκους. Μαριάννα Κατσογιάννου, Γλωσσολόγος, Καθηγήτρια, Παν/μιο Κύπρου

Pos matome Griko: Το εκπαιδευτικό υλικό. Β Επίπεδο για ενηλίκους. Μαριάννα Κατσογιάννου, Γλωσσολόγος, Καθηγήτρια, Παν/μιο Κύπρου Pos matome Griko: Το εκπαιδευτικό υλικό. Β Επίπεδο για ενηλίκους Μαριάννα Κατσογιάννου, Γλωσσολόγος, Καθηγήτρια, Παν/μιο Κύπρου Χαιρετίζοντας την σημερινή εκδήλωση εκ μέρους του Πανεπιστημίου Κύπρου, θα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γαβριέλλα Κοντογιαννίδου, Φιλόλογος 1. Το πρώτο βήμα μας είναι η κατανόηση του θέματος και η ένταξή του σε ευρύτερες θεματικές ενότητες Συνήθως, ένα θέμα Έκθεσης έχει

Διαβάστε περισσότερα

Δηµήτρης Παπαζαχαρίου

Δηµήτρης Παπαζαχαρίου Ρέθυµνο, 18 Οκτωβρίου 2014 Δηµήτρης Παπαζαχαρίου Τµήµα Φιλολογίας, Πανεπιστήµιο Πατρών Ελληνικές διαλεκτικές πολυτροπικές Βάσεις Δεδοµένων n Πρωτογενή διαλεκτικά δεδοµένα (γραπτά ή/και προφορικά): n δυσεύρετο

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΕΣΩ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Φρειδερίκη ΜΠΑΤΣΑΛΙΑ Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Ελένη ΣΕΛΛΑ Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Κέρκυρα

Η ΜΕΣΩ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Φρειδερίκη ΜΠΑΤΣΑΛΙΑ Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Ελένη ΣΕΛΛΑ Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Κέρκυρα 1 Η ΜΕΣΩ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Φρειδερίκη ΜΠΑΤΣΑΛΙΑ Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Ελένη ΣΕΛΛΑ Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Κέρκυρα Στο: Γλωσσολογικές έρευνες για την Ελληνική Ι, Πρακτικά του 5 ου

Διαβάστε περισσότερα

Σειρά «ΘΥΜΗΣΙΣ» : Αρχαίος Ελληνικός Πολιτισμός και Γλώσσα

Σειρά «ΘΥΜΗΣΙΣ» : Αρχαίος Ελληνικός Πολιτισμός και Γλώσσα Σειρά «ΛΟΓΟΜΑΘΕΙΑ+» : Διδασκαλία της Ελληνικής ως Μητρικής Γλώσσας Η «Λογομάθεια+» είναι ένα πολυμεσικό εκπαιδευτικό λογισμικό (σειρά 3 CD-ROM) που καλύπτει το σύνολο των φαινομένων της γραμματικής, του

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ- ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ- ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Σχέδιο Διδασκαλίας Τάξη: Γ Γυμνασίου Ενότητα: 4 η Ενωμένη Ευρώπη και Ευρωπαίοι πολίτες Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Δύο περίοδοι Για τη διδασκαλία ολόκληρης της ενότητας διατίθενται 7

Διαβάστε περισσότερα

«DARIAH-ΚΡΗΤΗ Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδομής για τις ανθρωπιστικές επιστήμες ΔΥΑΣ»

«DARIAH-ΚΡΗΤΗ Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδομής για τις ανθρωπιστικές επιστήμες ΔΥΑΣ» «DARIAH-ΚΡΗΤΗ Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδομής για τις ανθρωπιστικές επιστήμες ΔΥΑΣ» ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΑΘΗΝΩΝ ΕΚ ΑΘΗΝΑ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ

Η ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ Η ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ Δρ Ειρήνη Ροδοσθένους, Λειτουργός Π.Ι. ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ Επικοινωνιακή διδασκαλία της γλώσσας: η ίδια η γλώσσα συνιστά και ορίζεται ως κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

Βυζαντινός Κόσμος και Εννοιολογική Ιστορία

Βυζαντινός Κόσμος και Εννοιολογική Ιστορία Arabatzis, G., 2013. Βυζαντινός Κόσμος και Εννοιολογική Ιστορία. In M. Tsianikas, N. Maadad, G. Couvalis, and M. Palaktsoglou (eds.) "Greek Research in Australia: Proceedings of the Biennial International

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΛΕΞΗ ΤΡΙΤΗ ΤΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΔΙΑΛΕΚΤΩΝ

ΔΙΑΛΕΞΗ ΤΡΙΤΗ ΤΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΔΙΑΛΕΚΤΩΝ ΔΙΑΛΕΞΗ ΤΡΙΤΗ ΤΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΔΙΑΛΕΚΤΩΝ 1. Από τη Γραμμική Β στην εισαγωγή του αλφαβήτου - Στον ελληνικό χώρο, υπήρχε ένα σύστημα γραφής μέχρι το 1200 π.χ. περίπου, η

Διαβάστε περισσότερα

Η βιβλιοθήκη της Ι.Μ. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου

Η βιβλιοθήκη της Ι.Μ. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου Ελένη Γαλιώτου Τμήμα Πληροφορικής, ρ ΤΕΙ Αθήνας 1-10-2010 1 Η βιβλιοθήκη της Ι.Μ. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου Σκιάθου Ψηφιοποίηση Το ερευνητικό έργο «ΠΟΛΥΤΙΜΟ» Πρόσβαση στο περιεχόμενο των ιστορικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

Πως ιαλεκτικοί Θησαυροί ζωντανεύουν στο Ελληνικό Σχολείο: η χρήση του Ψηφιακού Μουσείου Ελληνικής Προφορικής Ιστορίας στην Ελληνική Εκπαίδευση

Πως ιαλεκτικοί Θησαυροί ζωντανεύουν στο Ελληνικό Σχολείο: η χρήση του Ψηφιακού Μουσείου Ελληνικής Προφορικής Ιστορίας στην Ελληνική Εκπαίδευση Πως ιαλεκτικοί Θησαυροί ζωντανεύουν στο Ελληνικό Σχολείο: η χρήση του Ψηφιακού Μουσείου Ελληνικής Προφορικής Ιστορίας στην Ελληνική Εκπαίδευση Πατσιάς, Α., Α. Σφακιανάκη, Γ. Κλειδής, Στ. Τσιγδινός & Μ.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Περιεχόμενα ΠΡΟΛΟΓΟΣ 13 1. ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ: ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ 17 ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 17 1.1 Η αξία του λεξιλογίου και η θέση του στο γλωσσικό μάθημα 18 1.2 Εμπόδια στη

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ/ΞΕΝΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ/ΞΕΝΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ 1 Εκμάθηση του λεξιλογίου μιας γλώσσας σημαίνει να γνωρίζει ο σπουδαστής τη μορφή, τη σημασία, την κλίση, την παραγωγή, την πραγματολογική λειτουργία, την κοινωνική χρήση μιας λέξης.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΙΑΛΕΚΤΟΥ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ. Παύλος Παύλου. Abstract

Η ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΙΑΛΕΚΤΟΥ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ. Παύλος Παύλου. Abstract Χρήση της Κυπριακής ιαλέκτου στην Εκπαίδευση Η ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΗΣ ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΙΑΛΕΚΤΟΥ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ Παύλος Παύλου Abstract This paper reviews a number of studies on the issue

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ Ονοματεπώνυμο εκπαιδευτικού: Γκουντέλα Βασιλική Ειδικότητα: Φιλόλογος (ΠΕ2) Σχολείο: 4 ο Γυμνάσιο Κομοτηνής Μάθημα: Αρχαία Ελληνικά Διάρκεια: 1 διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

Η ενότητα: «Μη ρηματικώς εξαρτώμενοι ή λεξιλογικοί δείκτες» (20.3 κ.ε.) αναφέρεται τόσο σε μορφολογικά όσο και συντακτικά φαινόμενα.

Η ενότητα: «Μη ρηματικώς εξαρτώμενοι ή λεξιλογικοί δείκτες» (20.3 κ.ε.) αναφέρεται τόσο σε μορφολογικά όσο και συντακτικά φαινόμενα. ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η παρούσα διατριβή έχει ως στόχο τη μελέτη ορισμένων δεικτών (γλωσσολογικών χαρακτηριστικών με κανονική κοινωνική κατανομή) της σημερινής κυπριακής διαλέκτου, όπως χρησιμοποιούνται από μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

Κριτική: Δρ. Ανδρέας Ν. Μασούρας, Πανεπιστήμιο Νεάπολις Πάφου

Κριτική: Δρ. Ανδρέας Ν. Μασούρας, Πανεπιστήμιο Νεάπολις Πάφου Κριτική βιβλίου στην θεματική της Επικοινωνίας και των ΜΜΕ Τίτλος: «Τηλεόραση, Κοινωνία & Πολιτικές Ειδήσεις» Συγγραφέας: Δρ. Θεοδώρα Α. Μάνιου Εκδόσεις: Επίκεντρο Κριτική: Δρ. Ανδρέας Ν. Μασούρας, Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση Διδασκαλίας. Ενότητα: Γ Γυμνασίου. Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος. Α: Στόχοι. Οι μαθητές/ τριες:

Πρόταση Διδασκαλίας. Ενότητα: Γ Γυμνασίου. Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος. Α: Στόχοι. Οι μαθητές/ τριες: Πρόταση Διδασκαλίας Ενότητα: Τάξη: 7 η - Τέχνη: Μια γλώσσα για όλους, σε όλες τις εποχές Γ Γυμνασίου Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος Α: Στόχοι Οι μαθητές/ τριες: Να

Διαβάστε περισσότερα

3/6/2015. Τιτίκα Δημητρούλια Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης

3/6/2015. Τιτίκα Δημητρούλια Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Τιτίκα Δημητρούλια Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Τελευταία έρευνα στην Ελλάδα: 2000-2001 Αφορούσε την επαγγελματική κατάσταση των μεταφραστών Διεξήχθη μέσω σωματείων και συλλόγων ως επί το πλείστον

Διαβάστε περισσότερα

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγικό μέρος 2. Ειδικά λεξιλόγια και λεξικός δανεισμός 2.1.Διδακτικές προτάσεις 3. Παράδειγμα διδακτικής εφαρμογής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΓΛΩΣΣΙΑ VIII ΛΟΓΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ: ΜΑΪΣΤΡΟΣ ΓΙΑΝΗΣ, ΠΑΠΑΚΙΤΣΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΣΚΗΣΗ: ΔΙΟΡΘΩΣΗ ΕΚΦΡΑΣΕΩΝ (Β )

ΤΕΧΝΟΓΛΩΣΣΙΑ VIII ΛΟΓΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ: ΜΑΪΣΤΡΟΣ ΓΙΑΝΗΣ, ΠΑΠΑΚΙΤΣΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΣΚΗΣΗ: ΔΙΟΡΘΩΣΗ ΕΚΦΡΑΣΕΩΝ (Β ) ΤΕΧΝΟΓΛΩΣΣΙΑ VIII ΛΟΓΙΚΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ: ΜΑΪΣΤΡΟΣ ΓΙΑΝΗΣ, ΠΑΠΑΚΙΤΣΟΣ ΕΥΑΓΓΕΛΟΣ ΑΣΚΗΣΗ: ΔΙΟΡΘΩΣΗ ΕΚΦΡΑΣΕΩΝ (Β ) ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός της άσκησης είναι ο σχεδιασμός και η υλοποίηση συστήματος διόρθωσης

Διαβάστε περισσότερα

Η διδασκαλία των νεοελληνικών διαλέκτων στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση: θεωρητικές προσεγγίσεις και διδακτικές εφαρμογές

Η διδασκαλία των νεοελληνικών διαλέκτων στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση: θεωρητικές προσεγγίσεις και διδακτικές εφαρμογές ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Η διδασκαλία των νεοελληνικών διαλέκτων στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση: θεωρητικές προσεγγίσεις και διδακτικές εφαρμογές 09.00: Έναρξη χαιρετισμοί

Διαβάστε περισσότερα

Σταυρούλα Τσιπλάκου Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου stavroula.tsiplakou@ouc.ac.

Σταυρούλα Τσιπλάκου Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου stavroula.tsiplakou@ouc.ac. Σταυρούλα Τσιπλάκου Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου stavroula.tsiplakou@ouc.ac.cy 2 ο Π α γ κ ύ π ρ ι ο Σ υ ν έ δ ρ ι ο, 29 Ν ο ε μ β ρ ί ο υ 2 0 1 4,

Διαβάστε περισσότερα

ヤ Διδασκαλία της Γλώσσας στις τάξεις Γ & Δ

ヤ Διδασκαλία της Γλώσσας στις τάξεις Γ & Δ ヤ Διδασκαλία της Γλώσσας στις τάξεις Γ & Δ Μαρία Θ. Παπαδοπούλου, PhD Σχολική Σύμβουλος 6ης Περιφέρειας Π.Ε. ν. Λάρισας Ελασσόνα, 19 Νοεμβρίου 2012 Επιμέρους τομείς στο γλωσσικό μάθημα 1. Προφορικός Λόγος

Διαβάστε περισσότερα

Τύποι πόρων προς συγκέντρωση Σενάρια χρήσης

Τύποι πόρων προς συγκέντρωση Σενάρια χρήσης Τύποι πόρων προς συγκέντρωση Σενάρια χρήσης Μαρία Γαβριηλίδου Πένυ Λαμπροπούλου Γιούλη Μπακαγιάννη ΙΕΛ /ΕΚ «Αθηνά» 14 Μαΐου 2015 Τι τύπους πόρων συγκεντρώνουμε; Πανεπιστήμιο Αιγαίου, 15.5.2015 Τύποι πόρων

Διαβάστε περισσότερα

Γλώσσα και Γλωσσική Τεχνολογία στην Ελλάδα

Γλώσσα και Γλωσσική Τεχνολογία στην Ελλάδα Γλώσσα και Γλωσσική Τεχνολογία στην Ελλάδα Μαρία Γαβριηλίδου ΙΕΛ/ΕΚ «Αθηνά» Κοινοπραξία «Ευρωπαϊκός Συντονισμός Γλωσσικών Πόρων» Εθνικό Σημείο Επαφής για την Ελλάδα Πολυγλωσσική Ελλάδα (1) Η Γλωσσική Τεχνολογία

Διαβάστε περισσότερα

Dr Marios Vryonides. Curriculum Vitae I. PERSONAL DETAILS.. 2 II. EDUCATION... 3 III. WORK EXPERIENCE. 4

Dr Marios Vryonides. Curriculum Vitae I. PERSONAL DETAILS.. 2 II. EDUCATION... 3 III. WORK EXPERIENCE. 4 Curriculum Vitae Dr Marios Vryonides I. PERSONAL DETAILS.. 2 II. EDUCATION.... 3 III. WORK EXPERIENCE. 4 IV. PRESENTATIONS IN CONFERENCES AND SEMINARS... 5 V. PUBLICATIONS.... 6-1 - I. PERSONAL DETAILS

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία. Γεώργιος Πετάσης. Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013

ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ. Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία. Γεώργιος Πετάσης. Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013 ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Μάθημα 1 ο : Εισαγωγή στην γλωσσική τεχνολογία Γεώργιος Πετάσης Ακαδημαϊκό Έτος: 2012 2013 ΤMHMA MHXANIKΩΝ Η/Υ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ, Πανεπιστήμιο Πατρών, 2012 2013 Τι είναι η γλωσσική τεχνολογία;

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΣΥΝΤΑΞΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΣΥΝΤΑΞΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η Γραμματική εντάσσεται στα ευρύτερα πλαίσια του γλωσσικού μαθήματος. Δε διδάσκεται χωριστά, αλλά με βάση την ενιαία προσέγγιση της γλώσσας, όπου έμφαση δίνεται στη λειτουργική χρήση της. Διδάσκεται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΜΑΛΙΑ ΑΡΒΑΝΙΤΗ, University of California, San Diego (UCSD)

ΑΜΑΛΙΑ ΑΡΒΑΝΙΤΗ, University of California, San Diego (UCSD) 1 APPENDIX I Εισαγωγικό Επίπεδο ΑΜΑΛΙΑ ΑΡΒΑΝΙΤΗ, University of California, San Diego (UCSD) ΠΡΟΦΟΡΑ ΚΑΙ ΕΠΙΤΟΝΙΣΜΟΣ Η επιτυχία της επικοινωνίας εξαρτάται από την ικανότητα να αντιλαμβάνεται κανείς τον

Διαβάστε περισσότερα

[H επίδραση της τεχνολογίας στη γλωσσική ποικιλότητα]

[H επίδραση της τεχνολογίας στη γλωσσική ποικιλότητα] Κείμενο [H επίδραση της τεχνολογίας στη γλωσσική ποικιλότητα] Ένας χώρος με ιδιαίτερη επίδραση στο θέμα της γλωσσικής διαφοροποίησης και της διερεύνησης της γλωσσικής ποικιλότητας είναι ο χώρος της τεχνολογίας.

Διαβάστε περισσότερα

Mία πρόταση για το μάθημα των αρχαίων ελληνικών από το πρωτότυπο

Mία πρόταση για το μάθημα των αρχαίων ελληνικών από το πρωτότυπο Mία πρόταση για το μάθημα των αρχαίων ελληνικών από το πρωτότυπο Θέμα: Επεξεργασία λεξιλογίου με τη βοήθεια ηλεκτρονικών λεξικών Εισαγωγή: η επεξεργασία του λεξιλογίου των ενοτήτων στο μάθημα της αρχαίας

Διαβάστε περισσότερα

Γαβριηλίδου, Ζ., (1994), «Τα σύνθετα του τύπου ουσιαστικό+ουσιαστικό στην ίδια πτώση», Μελέτες για την ελληνική γλώσσα. Πρακτικά της 15 ης

Γαβριηλίδου, Ζ., (1994), «Τα σύνθετα του τύπου ουσιαστικό+ουσιαστικό στην ίδια πτώση», Μελέτες για την ελληνική γλώσσα. Πρακτικά της 15 ης Γαβριηλίδου, Ζ., (1994), «Τα σύνθετα του τύπου ουσιαστικό+ουσιαστικό στην ίδια πτώση», Μελέτες για την ελληνική γλώσσα. Πρακτικά τ 15 ετήσιας συνάντησ του Τομέα Γλωσσολογίας τ Φιλοσοφικής Σχολής του Α.Π.Θ.,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ και ΕΠΑΓΩΓΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ

ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ και ΕΠΑΓΩΓΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ και ΕΠΑΓΩΓΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ Εισήγηση 4A: Έλεγχοι Υποθέσεων και Διαστήματα Εμπιστοσύνης Διδάσκων: Δαφέρμος Βασίλειος ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η ελληνική γλώσσα μέσα από αριθμούς: Μετρήσεις και στατιστική στην υπηρεσία της γλωσσολογίας

Η ελληνική γλώσσα μέσα από αριθμούς: Μετρήσεις και στατιστική στην υπηρεσία της γλωσσολογίας Η ελληνική γλώσσα μέσα από αριθμούς: Μετρήσεις και στατιστική στην υπηρεσία της γλωσσολογίας Γεώργιος Μικρός Πανεπιστήμιο Αθηνών ΑΠΘ (24-25 Νοεμβρίου 2005) 1 Ποσοτική γλωσσολογία Ποσοτική Γλωσσολογία (ΠΓ)

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΑΝΕΡΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ

Η ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΑΝΕΡΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Η ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΣ ΑΝΕΡΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΦΟΡΕΑΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗΣ: Επιτροπή Ερευνών Πανεπιστημίου Πατρών Πρόγραμμα: «Κ. Καραθεοδωρή 2010-2013» Κωδικός έργου: D.160 Επιστημονικός Υπεύθυνος: Μιχαήλ Ντεμούσης Ερευνητική

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσική Τεχνολογία. Εισαγωγή. Ίων Ανδρουτσόπουλος.

Γλωσσική Τεχνολογία. Εισαγωγή. Ίων Ανδρουτσόπουλος. Γλωσσική Τεχνολογία Εισαγωγή 2015 16 Ίων Ανδρουτσόπουλος http://www.aueb.gr/users/in/ Τι θα ακούσετε Εισαγωγή στη γλωσσική τεχνολογία. Ύλη και οργάνωση του μαθήματος. Προαπαιτούμενες γνώσεις και άλλα προτεινόμενα

Διαβάστε περισσότερα

ορολογίας στο έργο του ελληνόφωνου νομικού Παναγιώτης Γ. Κριμπάς Επίκουρος Καθηγητής Ορολογίας και Μετάφρασης (Δ.Π.Θ.) Δικηγόρος (Δ.Σ.Α.

ορολογίας στο έργο του ελληνόφωνου νομικού Παναγιώτης Γ. Κριμπάς Επίκουρος Καθηγητής Ορολογίας και Μετάφρασης (Δ.Π.Θ.) Δικηγόρος (Δ.Σ.Α. Η συμβολή του θεωρητικού της ορολογίας στο έργο του ελληνόφωνου νομικού Παναγιώτης Γ. Κριμπάς Επίκουρος Καθηγητής Ορολογίας και Μετάφρασης (Δ.Π.Θ.) Δικηγόρος (Δ.Σ.Α.) Νομικά κείμενα: Κείμενα που περιέχουν

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΛΛΕΓΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Σχολικό έτος: ΤΜΗΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Προτεινόμενος Προγραμματισμός κατά ενότητα

ΚΟΛΛΕΓΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Σχολικό έτος: ΤΜΗΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Προτεινόμενος Προγραμματισμός κατά ενότητα ΚΟΛΛΕΓΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Σχολικό έτος: 202-203 ΤΜΗΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Προτεινόμενος Προγραμματισμός κατά ενότητα η Ενότητα Οι πρώτες μέρες σε ένα σχολείο Διδακτικές : 9

Διαβάστε περισσότερα

Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Γλώσσα (3)

Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Γλώσσα (3) Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Γλώσσα (3) Δυσκολίες στην ανάγνωση Τα θεωρητικά μέρη του δικτύου οπτικής αναγνώρισης λέξεων και οι εκτιμώμενες θέσεις τους στο αριστερό ημισφαίριο του εγκεφάλου του έμπειρου

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Επώνυμο: Όνομα: Ηλεκτρονική Διεύθυνση: ΜΑΥΡΟΠΟΥΛΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ mavrathan@gmail.com ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 2012: Μεταπτυχιακές Σπουδές Β Κύκλου στο Διατμηματικό Πρόγραμμα «Νέες Τεχνολογίες στις Επιστήμες

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο

Φροντιστήρια ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1 Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Η εξεταστέα ύλη του Γυμνασίου είναι τα 3/5 της ύλης που διδάχθηκε, με την προϋπόθεση ότι η

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο 1 Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ο ενιαίος ευρωπαϊκός χώρος αποτελεί ήδη πεδίο δραστηριότητας, αλλά και ανταγωνισμού των γλωσσών. Από την εποχή της ίδρυσης

Διαβάστε περισσότερα

Οι Νεοελληνικές Διάλεκτοι

Οι Νεοελληνικές Διάλεκτοι [Μελέτες] Οι Νεοελληνικές Διάλεκτοι Κατάλογος χρήσιμων συνδέσμων προγράμματα, συνέδρια, αρχεία διαλεκτικού υλικού, πανεπιστημιακά τμήματα που περιλαμβάνουν τις νεοελλ. διαλέκτους στο πρόγραμμα σπουδών

Διαβάστε περισσότερα

2. ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΝΓ

2. ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΝΓ 2. ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΝΓ 2.1. Πρόγραμμα Σπουδών Ελληνικής Νοηματικής Γλώσσας του Νηπιαγωγείου Στόχοι - Άξονες Περιεχομένου Κατανόηση θέματος που εκφέρεται στην ΕΝΓ.

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική Γλωσσικών Μαθημάτων (ΚΠΒ307)

Διδακτική Γλωσσικών Μαθημάτων (ΚΠΒ307) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Διδακτική Γλωσσικών Μαθημάτων (ΚΠΒ307) Ενότητα #4: Λειτουργικός και Κριτικός Γραμματισμός Διδάσκων: Κατσαρού Ελένη ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Η αβεβαιότητα στη μέτρηση.

Η αβεβαιότητα στη μέτρηση. Η αβεβαιότητα στη μέτρηση. 1. Εισαγωγή. Κάθε μέτρηση, όσο προσεκτικά και αν έχει γίνει, περικλείει κάποια αβεβαιότητα. Η ανάλυση των σφαλμάτων είναι η μελέτη και ο υπολογισμός αυτής της αβεβαιότητας στη

Διαβάστε περισσότερα

[+εαυτό / +Α] Αναφορικές εκφράσεις: δεδομένα από τα Νέα Ελληνικά. Brian D. Joseph Πανεπιστήμιο της Πολιτείας του Οχάιο

[+εαυτό / +Α] Αναφορικές εκφράσεις: δεδομένα από τα Νέα Ελληνικά. Brian D. Joseph Πανεπιστήμιο της Πολιτείας του Οχάιο [In D. Theofanopoulou-Kondou, X. Laskaratou, M. Sifianou, M. Georgiafendis, & V. Spyropoulos, eds. Sinxrones tasis stin eliniki glosologia. Meletes afieromenes stin Eirene Philippaki-Warburton [Synchronic

Διαβάστε περισσότερα

Για την εξέταση των Αρχαίων Ελληνικών ως μαθήματος Προσανατολισμού, ισχύουν τα εξής:

Για την εξέταση των Αρχαίων Ελληνικών ως μαθήματος Προσανατολισμού, ισχύουν τα εξής: Τρόπος εξέτασης των πανελλαδικά εξεταζόμενων μαθημάτων Τα θέματα των πανελλαδικά εξεταζόμενων μαθημάτων λαμβάνονται από την ύλη που ορίζεται ως εξεταστέα για κάθε μάθημα κατά το έτος που γίνονται οι εξετάσεις.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ MANAGEMENT ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ. Ορισμοί

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟ MANAGEMENT ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟΥ. Ορισμοί Ορισμοί Ηγεσία είναι η διαδικασία με την οποία ένα άτομο επηρεάζει άλλα άτομα για την επίτευξη επιθυμητών στόχων. Σε μια επιχείρηση, η διαδικασία της ηγεσίας υλοποιείται από ένα στέλεχος που κατευθύνει

Διαβάστε περισσότερα

4.2 Μελέτη Επίδρασης Επεξηγηματικών Μεταβλητών

4.2 Μελέτη Επίδρασης Επεξηγηματικών Μεταβλητών 4.2 Μελέτη Επίδρασης Επεξηγηματικών Μεταβλητών Στο προηγούμενο κεφάλαιο (4.1) παρουσιάστηκαν τα βασικά αποτελέσματα της έρευνάς μας σχετικά με την άποψη, στάση και αντίληψη των μαθητών γύρω από θέματα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ.

ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ. 2 ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ (Ι) ΤΟ ΓΕΝΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ. ΤΙ ΟΝΟΜΑΖΟΥΜΕ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ; Στο μάθημα «Κοινωνική Θεωρία της Γνώσης (I)» (όπως και στο (ΙΙ) που ακολουθεί) παρουσιάζονται

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Τ.Ξ.Γ.Μ.Δ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΟΛΟΓΙΑ Ι ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : Μ. ΤΣΙΓΚΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1. Γενικά για την εργασία: Η εργασία είναι ομαδική (έως τρία άτομα)

Διαβάστε περισσότερα

Οι Νεοελληνικές Διάλεκτοι

Οι Νεοελληνικές Διάλεκτοι [Μελέτες] Οι Νεοελληνικές Διάλεκτοι H κυπριακή Διάλεκτος Μοσχονάς, Σ. 1996.: Η γλωσσική διμορφία στην Κύπρο. Στο «Ισχυρές»-«ασθενείς» γλώσσες στην Ευρωπαϊκή Ένωση: Όψεις του γλωσσικού ηγεμονισμού (Πρακτικά

Διαβάστε περισσότερα

H αθλητική ορολογία στα λεξικά της Νέας Ελληνικής. Sports terminology in dictionaries of Modern Greek. Μαριάννα Κατσογιάννου, Βασίλειος Αργυρόπουλος

H αθλητική ορολογία στα λεξικά της Νέας Ελληνικής. Sports terminology in dictionaries of Modern Greek. Μαριάννα Κατσογιάννου, Βασίλειος Αργυρόπουλος ΠΕΡΙΛΗΨΗ H αθλητική ορολογία στα λεξικά της Νέας Ελληνικής Μαριάννα Κατσογιάννου, Βασίλειος Αργυρόπουλος Η αθλητική ορολογία της ελληνικής γλώσσας περιλαμβάνει ένα σημαντικό αριθμό δανείων, κυρίως από

Διαβάστε περισσότερα

Διαφώτιση, Προπαγάνδα και Αντί-Προπαγάνδα στην Κύπρο, 1955 1959 *

Διαφώτιση, Προπαγάνδα και Αντί-Προπαγάνδα στην Κύπρο, 1955 1959 * Alexandrou, C., 2013. Διαφώτιση, Προπαγάνδα και Αντί-Προπαγάνδα στην Κύπρο, 1955 1959. In M. Tsianikas, N. Maadad, G. Couvalis, and M. Palaktsoglou (eds.) "Greek Research in Australia: Proceedings of the

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες χρήσης της Wikipedia στην εκπαιδευτική διαδικασία

Οδηγίες χρήσης της Wikipedia στην εκπαιδευτική διαδικασία Οδηγίες χρήσης της Wikipedia στην εκπαιδευτική διαδικασία Η Wikipedia είναι μία πολύγλωσση, ανοικτή διαδικτυακή εγκυκλοπαίδεια η οποία λειτουργεί με τις αρχές του wiki, όπου μπορεί να συνεισφέρει ο καθένας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΟΡΩΝ

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΟΡΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΟΡΩΝ Σκοπός του έργου Σκοπός του έργου είναι: 1. η δημιουργία μιας on line εφαρμογής διαχείρισης ενός επιστημονικού λεξικού κοινωνικών όρων 2. η παραγωγή ενός ικανοποιητικού

Διαβάστε περισσότερα

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων.

LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. 9 LUDWIK FLECK (1896-1961) (Λούντβικ Φλεκ) Ο Ludwik Fleck και η κατασκευή των επιστημονικών γεγονότων. «Βλέπουμε με τα μάτια μας, αλλά κατανοούμε με τα μάτια της συλλογικότητας». 6 Ένα από τα κυριότερα

Διαβάστε περισσότερα

Οι γλώσσες αλλάζουν (5540)

Οι γλώσσες αλλάζουν (5540) Κείμενο 1 Οι γλώσσες αλλάζουν (5540) Δεν χρειάζεται ιδιαίτερη σκέψη, για να διαπιστώσει κανείς ότι οι φυσικές γλώσσες αλλάζουν με το πέρασμα του χρόνου, όπως όλες οι πτυχές του φυσικού κόσμου και της ζωής

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Μορφολογίας της Νέας Ελληνικής Ι. Κώστας Δ. Ντίνας Πανεπιστήµιο Δυτικής Μακεδονίας

Θέµατα Μορφολογίας της Νέας Ελληνικής Ι. Κώστας Δ. Ντίνας Πανεπιστήµιο Δυτικής Μακεδονίας Θέµατα Μορφολογίας της Νέας Ελληνικής Ι Κώστας Δ. Ντίνας Πανεπιστήµιο Δυτικής Μακεδονίας Η παρουσίαση επιλεγµένα θέµατα µορφολογίας της νέας ελληνικής µορφολογικά χαρακτηριστικά της ΝΕ, η λέξη στη νέα

Διαβάστε περισσότερα

ανοιχτά γλωσσικά δεδομένα: η υποδομή γλωσσικών πόρων και υπηρεσιών clarin:el

ανοιχτά γλωσσικά δεδομένα: η υποδομή γλωσσικών πόρων και υπηρεσιών clarin:el ανοιχτά γλωσσικά δεδομένα: η υποδομή γλωσσικών πόρων και υπηρεσιών clarin:el Σαράντος Καπιδάκης 1, Στέλιος Πιπερίδης 2, Πένυ Λαμπροπούλου 2, Μαρία Γαβριηλίδου 2 ( 1 Ιόνιο Πανεπιστήμιο, 2 Ε.Κ. Αθηνά / ΙΕΛ)

Διαβάστε περισσότερα

Δημοτικό Σχολείο Λεμεσού Ι (ΚΑ) Έρευνα Δράσης Βελτίωση Ορθογραφίας Μαθητών

Δημοτικό Σχολείο Λεμεσού Ι (ΚΑ) Έρευνα Δράσης Βελτίωση Ορθογραφίας Μαθητών Δημοτικό Σχολείο Λεμεσού Ι (ΚΑ) 2015-2016 Έρευνα Δράσης Βελτίωση Ορθογραφίας Μαθητών Προφίλ σχολείου λειτούργησε το 1967-68, και μετακόμισε σε καινούριο κτήριο το 2014-2015 (ΚΑ) 129 μαθητές 10 εκπαιδευτικοί

Διαβάστε περισσότερα

Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Π.Μ.Σ. ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Π.Μ.Σ. ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Π.Μ.Σ. ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ 3 η Θεματική ενότητα: Ανάλυση μεθοδολογίας ερευνητικής εργασίας Σχεδιασμός έρευνας: Θεωρητικό πλαίσιο και ανάλυση μεθοδολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2008 ( ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ 3Π /2008) ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΜΕΣΙΚΑ ΛΕΞΙΚΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΝΟΗΜΑΤΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ: ΓΛΩΣΣΙΚΑ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ

ΠΟΛΥΜΕΣΙΚΑ ΛΕΞΙΚΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΝΟΗΜΑΤΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ: ΓΛΩΣΣΙΚΑ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ 2 Ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 35 ΠΟΛΥΜΕΣΙΚΑ ΛΕΞΙΚΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΝΟΗΜΑΤΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ: ΓΛΩΣΣΙΚΑ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ Κουρμπέτης Βασίλης Σύμβουλος Ειδικής Αγωγής, Παιδαγωγικό Ινστιτούτο kourbeti@pi-schools.gr

Διαβάστε περισσότερα

Βασικά ζητήματα μιας βάσης δεδομένων

Βασικά ζητήματα μιας βάσης δεδομένων Τριαντάφυλλος Πριμηκύρης* Βασικά ζητήματα μιας βάσης δεδομένων Τι είναι μια βάση δεδομένων; Ας ξεκινήσουμε με κάτι πολύ απλό! Όλοι έχετε έναν τηλεφωνικό κατάλογο. Ο κατάλογος αυτός είναι μια χειροκίνητη

Διαβάστε περισσότερα

ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ.

ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ. ΙΙΙ. ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ. Είδαμε πως το 4.2% των μαθητών στο δείγμα μας δεν έχουν ελληνική καταγωγή. Θα μπορούσαμε να εξετάσουμε κάποια ειδικά χαρακτηριστικά αυτών των ξένων μαθητών

Διαβάστε περισσότερα

Ορισµένοι ερευνητές υποστηρίζουν ότι χρειαζόµαστε µίνιµουµ 30 περιπτώσεις για να προβούµε σε κάποιας µορφής ανάλυσης των δεδοµένων.

Ορισµένοι ερευνητές υποστηρίζουν ότι χρειαζόµαστε µίνιµουµ 30 περιπτώσεις για να προβούµε σε κάποιας µορφής ανάλυσης των δεδοµένων. ειγµατοληψία Καθώς δεν είναι εφικτό να παίρνουµε δεδοµένα από ολόκληρο τον πληθυσµό που µας ενδιαφέρει, διαλέγουµε µια µικρότερη οµάδα που θεωρούµε ότι είναι αντιπροσωπευτική ολόκληρου του πληθυσµού. Τέσσερις

Διαβάστε περισσότερα

Επιλεγμένο εκπαιδευτικό υλικό, καθολικά σχεδιασμένο για μαθητές με αναπηρία. ΕΛΛΗΝΟΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Παλλήνη,

Επιλεγμένο εκπαιδευτικό υλικό, καθολικά σχεδιασμένο για μαθητές με αναπηρία. ΕΛΛΗΝΟΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Παλλήνη, Επιλεγμένο εκπαιδευτικό υλικό, καθολικά σχεδιασμένο για μαθητές με αναπηρία ΕΛΛΗΝΟΓΕΡΜΑΝΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Παλλήνη, 4-6. 11. 2016 Φυσικό αντικείμενο της πράξης Προσαρμογή των σχολικών εγχειριδίων για μαθητές με:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος 6 ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I 6 ΓΑΛ 170 e-french 6 ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής 6 πρώτο δεύτερο ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΑΛ 102 Προφορικός λόγος ΓΑΛ 103 Γραπτός λόγος I ΓΑΛ 170 e-french ΓΑΛ 100-299 Μάθημα περιορισμένης επιλογής ΓΑΛ 104 Γραπτός λόγος II ΓΑΛ 111 Φωνητική ΓΑΛ 1 Από

Διαβάστε περισσότερα

Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας. Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12

Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας. Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12 Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12 Βασικοί όροι και έννοιες- Δεύτερη # Ξένη γλώσσα Δεύτερη γλώσσα είναι οποιαδήποτε γλώσσα κατακτά ή μαθαίνει ένα άτομο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1 Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α. (1984) «-έ: ένα νέο επίθημα της Νέας Ελληνικής», Μελέτες για την Ελληνική Γλώσσα 5, Θεσσαλονίκη: Κυριακίδης, 89-110. 1. ----------------------------------

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος Στόχοι Χώρος αίθουσα. Γλωσσική Διδασκαλία

Τίτλος Στόχοι Χώρος αίθουσα. Γλωσσική Διδασκαλία A/A Εισηγητής / Εισηγήτρια Ομάδα στόχος Τίτλος Στόχοι Χώρος αίθουσα Ημερομηνία - ώρα Γλωσσική Διδασκαλία 1. Λουίζα Μαλλούρη Δημοτικής και Προδημοτικής Η σχέση ανάμεσα στη λέξη και την εικόνα σε εικονογραφημένα

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγική έρευνας. Στρατηγική έρευνας. Η ερευνητική διαδικασία στη βιβλιοθήκη αρχίζει από τη στιγμή που χρειάζεται

Στρατηγική έρευνας. Στρατηγική έρευνας. Η ερευνητική διαδικασία στη βιβλιοθήκη αρχίζει από τη στιγμή που χρειάζεται Η ερευνητική διαδικασία στη βιβλιοθήκη αρχίζει από τη στιγμή που χρειάζεται Στρατηγική έρευνας κάποιος να λύσει ένα πρόβλημα, να κάνει μια εργασία για την εκπλήρωση κάποιου μαθήματος, να συγγράψει ένα

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση μεταφράσεων ιταλικής ελληνικής γλώσσας

Αξιολόγηση μεταφράσεων ιταλικής ελληνικής γλώσσας ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Αξιολόγηση μεταφράσεων ιταλικής ελληνικής γλώσσας Ενότητα 6: Συγκέντρωση παράλληλων κειμένων προς μετάφραση με θέμα την ενδυμασία Κασάπη

Διαβάστε περισσότερα

Reading/Writing (Κατανόηση και Παραγωγή Γραπτού Λόγου): 1 ώρα και 10 λεπτά

Reading/Writing (Κατανόηση και Παραγωγή Γραπτού Λόγου): 1 ώρα και 10 λεπτά KET (Key English Test) Η εξέταση ΚΕΤ αναγνωρίζει την ικανότητα του υποψηφίου να χρησιμοποιεί αγγλικά βασικού επιπέδου σε καθημερινό επίπεδο τόσο στο γραπτό όσο και στον προφορικό λόγο. KET for Schools

Διαβάστε περισσότερα

«Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών»

«Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών» «Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών» Γλώσσα: Το φυσικό εκείνο σύστημα επικοινωνίας που χρησιμοποιείται από τον άνθρωπο και έχει ως βάση του τον έναρθρο λόγο.

Διαβάστε περισσότερα

Έλεγχος του εγγράφου και της διάταξης εμφάνισης περιθώρια, μέγεθος γραμματοσειράς, μορφοποίησης και ορθογραφία

Έλεγχος του εγγράφου και της διάταξης εμφάνισης περιθώρια, μέγεθος γραμματοσειράς, μορφοποίησης και ορθογραφία 3.6.1.1 Έλεγχος του εγγράφου και της διάταξης εμφάνισης περιθώρια, μέγεθος γραμματοσειράς, μορφοποίησης και ορθογραφία Με το μεγάλο αριθμό χαρακτηριστικών γνωρισμάτων που είναι διαθέσιμα στο Writer, δεν

Διαβάστε περισσότερα

Ομάδα στόχος Τίτλος Στόχοι Χώρος αίθουσα. Γλωσσική Διδασκαλία

Ομάδα στόχος Τίτλος Στόχοι Χώρος αίθουσα. Γλωσσική Διδασκαλία A/A Εισηγητής / Εισηγήτρια Ομάδα στόχος Τίτλος Στόχοι Χώρος αίθουσα Γλωσσική Διδασκαλία Ημερομηνία - ώρα 1. Λουίζα Μαλλούρη Δημοτικής και Προδημοτικής Η σχέση ανάμεσα στη λέξη και την εικόνα σε εικονογραφημένα

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγικά στοιχεία για την Kοινωνιογλωσσολογία

Εισαγωγικά στοιχεία για την Kοινωνιογλωσσολογία Εισαγωγικά στοιχεία για την Kοινωνιογλωσσολογία Η επιστήμη της Kοινωνιογλωσσολογίας μελετά τη γλώσσα μέσα σε μια συγκεκριμένη κοινωνική δομή,ή τησχέσηγλώσσαςκαι κοινωνίας, αναλύοντας, τόσο σε θεωρητικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΑΚΟΗΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΑΚΟΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΛΟΓΟΥ ΚΑΙ ΑΚΟΗΣ Ενότητα 4: Χαρακτηριστικά της Ομιλίας Φωνητική και Φωνολογία (2ο Μέρος) Οκαλίδου Αρετή Τμήμα Εκπαιδευτικής και Κοινωνικής Πολιτικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Τύποι πόρων προς συγκέντρωση Σενάρια χρήσης

Τύποι πόρων προς συγκέντρωση Σενάρια χρήσης Τύποι πόρων προς συγκέντρωση Σενάρια χρήσης Στέλιος Πιπερίδης Μαρία Γαβριηλίδου Πένυ Λαμπροπούλου Γιούλη Μπακαγιάννη Κανέλλα Πουλή ΙΕΛ /ΕΚ «Αθηνά» 9 Μαρτίου 2015 Τι τύπους πόρων συγκεντρώνουμε; ΕΚΠΑ, 9.3.2015

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΣΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΜΑΡΙΑ Σ. ΖΙΩΓΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑ 6 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ 6.1 Τι ονοµάζουµε πρόγραµµα υπολογιστή; Ένα πρόγραµµα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Πρόγραμμα σπουδών του AGnovel Περιεχόμενο και Δεξιότητες πίσω από την ιστορία το έργου AGnovel

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Πρόγραμμα σπουδών του AGnovel Περιεχόμενο και Δεξιότητες πίσω από την ιστορία το έργου AGnovel Advanced Interactive Graphic Novels on Mobile Touchscreen Devices ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ Πρόγραμμα σπουδών του AGnovel Περιεχόμενο και Δεξιότητες πίσω από την ιστορία το έργου AGnovel (ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ ΝΟ 23) Τίτλος

Διαβάστε περισσότερα

Session 2: Tools for job search Curriculum Vitae. Παρουσίαση 2: εργαλεία για εξεύρεση εργασίας. Βιογραφικό Σημείωμα

Session 2: Tools for job search Curriculum Vitae. Παρουσίαση 2: εργαλεία για εξεύρεση εργασίας. Βιογραφικό Σημείωμα Session 2: Tools for job search Curriculum Vitae Παρουσίαση 2: εργαλεία για εξεύρεση εργασίας Βιογραφικό Σημείωμα Ένα καλό βιογραφικό είναι όπως μια καλή κάρτα εργασίας. Είναι Εργαλείο το οποίο θα χρησιμοποιήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Θησαυρού της Ελληνικής Γλώσσας του Ινστιτούτου Επεξεργασίας Λόγου (http://hnc.ilsp.gr/)

Θησαυρού της Ελληνικής Γλώσσας του Ινστιτούτου Επεξεργασίας Λόγου (http://hnc.ilsp.gr/) Παραγωγικά επιθήματα: ουσιαστικά παράγωγα από ρήματα Περιεχόμενα 1 η Φάση: Συγκέντρωση σχετικών λημμάτων Εναλλακτική διαδικασία για την υλοποίηση της 1 η φάσης 2 η Φάση: Κυρίως διερευνητική εργασία. Α.

Διαβάστε περισσότερα