Διαπολιτισμική επάρκεια και ετοιμότητα των εκπαιδευτικών Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Διαπολιτισμική επάρκεια και ετοιμότητα των εκπαιδευτικών Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης"

Transcript

1 Διαπολιτισμική επάρκεια και ετοιμότητα των εκπαιδευτικών Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης Περιεχόμενα 1. Διαπολιτισμική επάρκεια και ετοιμότητα των εκπαιδευτικών Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης ισαγωγικά Τι είναι διαπολιτισμική επάρκεια και τι διαπολιτισμική ετοιμότητα Διαπολιτισμική επάρκεια Διαπολιτισμική ετοιμότητα Στόχοι της διαπολιτισμικής επάρκειας και της διαπολιτισμικής ετοιμότητας 5 2. Έρευνα για τη διαπίστωση της διαπολιτισμικής επάρκειας των εκπαιδευτικών Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης Σε ποιους απευθύνεται η διαπολιτισμική εκπαίδευση Πότε ένας εκπαιδευτικός είναι διαπολιτισμικά επαρκής Διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών της Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης κπαιδευτικοί απόφοιτοι πριν το κπαιδευτικοί που αποφοίτησαν μετά το ισαγωγικά για τη διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών Διαπολιτισμική επάρκεια: Προσπάθειες των εκπαιδευτικών και υποχρεώσεις της ελληνικής πολιτείας Μαθήματα που συνθέτουν τη διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης Κοινά μαθήματα για απόκτηση διαπολιτισμικής επάρκειας από τους εκπαιδευτικούς που θα διδάξουν στην λλάδα και το εξωτερικό Μαθήματα για τους εκπαιδευτικούς που προορίζονται να προσφέρουν διαπολιτισμικό έργο στο εξωτερικό Μαθήματα για τους εκπαιδευτικούς του εσωτερικού Η διαπολιτισμική εκπαίδευση στα Ανώτατα κπαιδευτικά Ιδρύματα της χώρας Η διαπολιτισμική εκπαίδευση στα Τμήματα Προσχολικής Αγωγής Η διαπολιτισμική εκπαίδευση στα Παιδαγωγικά Τμήματα Δημοτικής κπαίδευσης Η διαπολιτισμική εκπαίδευση στα Τμήματα που παράγουν εκπαιδευτικούς για τη Β/βάθμια εκπαίδευση ρευνητικά αποτελέσματα σε σχέση με τη διαπολιτισμική επάρκεια εκπαιδευτικών Α/βάθμιας εκπαίδευσης Η διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών του νομού Αχαΐας Διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών της Β/βάθμιας εκπαίδευσης Έρευνα για τη διαπίστωση της διαπολιτισμικής ετοιμότητας των εκπαιδευτικών Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης Πότε ένας εκπαιδευτικός είναι διαπολιτισμικά έτοιμος ρευνητικά αποτελέσματα για τη διαπολιτισμική ετοιμότητα εκπαιδευτικών Α/βάθμιας εκπαίδευσης Διαπολιτισμική ετοιμότητα εκπαιδευτικών Α/βάθμιας εκπαίδευσης στο νομό Αχαΐας 21 1

2 Διαπολιτισμική ετοιμότητα των εκπαιδευτικών Α/βάθμιας εκπαίδευσης του νομού Αχαΐας σε θέματα γλώσσας και πολιτισμού Διαπολιτισμική ετοιμότητα των εκπαιδευτικών Α/βάθμιας εκπαίδευσης του νομού Αχαΐας σε θέματα εκπαίδευσης και νομοθεσίας Διαπολιτισμική ετοιμότητα των εκπαιδευτικών Α/βάθμιας εκπαίδευσης του νομού Αχαΐας σε θέματα οργάνωσης και διοίκησης Διαπολιτισμική ετοιμότητα των εκπαιδευτικών Β/βάθμιας εκπαίδευσης Συμπεράσματα Προτάσεις Διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών και διαπολιτισμική πραγματικότητα Συμπεράσματα για τη διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών Συμπεράσματα για τη διαπολιτισμική ετοιμότητα των εκπαιδευτικών 30 Βιβλιογραφία 31 2

3 1. Διαπολιτισμική επάρκεια και ετοιμότητα των εκπαιδευτικών Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης 1.1. ισαγωγικά Στην προσπάθειά μας να σκιαγραφήσουμε την εκπαιδευτική επάρκεια, αλλά και την εκπαιδευτική ετοιμότητα των λλήνων εκπαιδευτικών της Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης, μας δόθηκε η ευκαιρία να διερευνήσουμε, όπως θα δούμε και στη συνέχεια, παραμέτρους που τις προσδιορίζουν. Έτσι, για την εκπαιδευτική επάρκεια διερευνήσαμε, μεταξύ άλλων, παραμέτρους, όπως: 1. τα προγράμματα σπουδών των πανεπιστημιακών τμημάτων που παράγουν εκπαιδευτικούς, 2. τα μαθήματα που διδάσκουν οι εκπαιδευτικοί στην Α/βάθμια και Β/βάθμια εκπαίδευση, 3. τη σχέση των μαθημάτων αυτών με τις ειδικεύσεις των εκπαιδευτικών, 4. τις διδακτικές που προσφέρονται στα αντίστοιχα τμήματα που παράγουν εκπαιδευτικούς για την Α/βάθμια και Β/βάθμια εκπαίδευση σε σχέση με τα μαθήματα που αυτοί διδάσκουν. Για την εκπαιδευτική ετοιμότητα αντίστοιχα διερευνήσαμε, μεταξύ άλλων, παραμέτρους, όπως: 1. την ύπαρξη πρακτικών ασκήσεων στα τμήματα που παράγουν εκπαιδευτικούς για την Α/βάθμια εκπαίδευση και 2. τους τρόπους εφαρμογής των προγραμμάτων πρακτικής άσκησης με την παρουσίαση του προγράμματος του ΠΤΔ Πανεπιστημίου Πατρών, το οποίο περιλαμβάνει: σποραδικές παρακολουθήσεις διαφόρων μαθημάτων (κυρίως γλώσσας, μαθηματικών) σε επιλεγμένα σχολεία των φοιτητών μέχρι το 7 ο εξάμηνο, πρακτικές ασκήσεις στο 8 ο εξάμηνο, που σημαίνει διδασκαλία συγκεκριμένων μαθημάτων μέχρι 30 ώρες, εκπόνηση του project, πραγματοποίηση αντίστοιχων εργαστηρίων. 3. την ύπαρξη πρακτικών ασκήσεων στα τμήματα που παράγουν εκπαιδευτικούς για την Β/βάθμια εκπαίδευση Όλα όμως τα παραπάνω, όπως είναι φυσικό, αφορούν εκπαιδευτικούς, των οποίων τα εκπαιδευτικά υποκείμενα είναι Έλληνες μαθητές που γεννήθηκαν και μεγάλωσαν στο ελληνικό περιβάλλον, μιλούν καλά την ελληνική γλώσσα, διαθέτουν προσχολική γλωσσική προετοιμασία, αφού μεγαλώνουν στο ελληνόγλωσσο περιβάλλον, και άρα βιώνουν την ελληνική γλώσσα και τον ελληνικό πολιτισμό. Οι ίδιοι εκπαιδευτικοί φοίτησαν στα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα της χώρας, έχοντας ως αποκλειστικό στόχο το εκπαιδευτικό έργο στους Έλληνες μαθητές. Με κριτήριο το γεγονός ότι οι Έλληνες εκπαιδευτικοί προετοιμάζονται για να διδάξουν σε Έλληνες μαθητές και διερευνώντας τις παραπάνω παραμέτρους, επιδιώξαμε να διαπιστώσουμε το βαθμό της εκπαιδευτικής τους επάρκειας και ετοιμότητας, για τα συγκεκριμένα εκπαιδευτικά υποκείμενα, δηλαδή τους Έλληνες μαθητές. Ταυτόχρονα, όμως, κάναμε και τις πρώτες διαπιστώσεις μας σχετικά με τη βελτίωση της εκπαιδευτικής επάρκειας και ετοιμότητάς τους, η οποία, κατά την εκπαιδευτική διαδικασία στα εκπαιδευτικά ιδρύματα, απέχει πολύ, όπως θα δούμε και στη συνέχεια, από αυτό που μπορούμε να ονομάσουμε «εκπαιδευτική επάρκεια» και «εκπαιδευτική ετοιμότητα». Η όλη προετοιμασία, λοιπόν, των λλήνων εκπαιδευτικών της Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης αφορά στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα και στους Έλληνες μαθητές. Από τη στιγμή, όμως, που τα τελευταία 15 χρόνια περισσότερο από μετανάστες έχουν εγκατασταθεί στη χώρα μας και περισσότεροι από παλιννοστούντες μαθητές, καθώς και οι μαθητές της μουσουλμανικής μειονότητας και οι αθίγγανοι συμμετέχουν στην εκπαιδευτική διαδικασία του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος, πρέπει να αναρωτηθούμε αν οι εκπαιδευτικοί που παράγει το πανεπιστημιακό εκπαιδευτικό σύστημα της χώρας μας για την Α/βάθμια και Β/βάθμια εκπαίδευση μπορούν να ανταποκριθούν στα νέα δεδομένα της σχολικής 3

4 τάξης όπου διδάσκουν, αφού στη συντριπτική πλειοψηφία των τάξεων υπάρχουν μαθητές των παραπάνω κατηγοριών. Υπάρχουν, δηλαδή, μαθητές διαφορετικών γλωσσών, θρησκειών, πολιτισμών, πολιτικών και κοινωνικών συστημάτων, χαρακτηριστικά που οι μαθητές αυτοί μεταφέρουν μέσα στην ελληνική σχολική τάξη. Δημιουργούν, δηλαδή, για τον Έλληνα εκπαιδευτικό νέα δεδομένα, που σημαίνει ότι απαιτούνται ιδιαίτερες ικανότητες για να ανταπεξέλθουν σ αυτά. Το ερώτημα, λοιπόν, που προκύπτει είναι: Ποιες ικανότητες πρέπει να διαθέτει ο εκπαιδευτικός σήμερα για να ανταποκριθεί στην κατάσταση που δημιουργήθηκε με τη συμμετοχή μαθητών διαφορετικών πολιτισμών, και να μπορεί έτσι μέσω των διαφορετικών πολιτισμών που συναντιούνται στην τάξη, να συμβάλλει στην αρμονική συνύπαρξη και αποτελεσματικότητα της εκπαιδευτικής διαδικασίας, έτσι ώστε κανείς να μην αισθάνεται ξένος, κανείς να μην αισθάνεται απειλούμενος, κανείς να μην αισθάνεται περιθωριοποιημένος, όλοι να συμμετέχουν και να συμβάλλουν στην εκπαιδευτική διαδικασία, όλοι να είναι ανταγωνιστικοί και αποτελεσματικοί για το ατομικό τους αλλά και το ευρύτερο κοινωνικό συμφέρον. Γίνεται, λοιπόν, σαφές ότι η διαπολιτισμική εκπαίδευση μπορεί να παίξει ένα σημαντικό ρόλο σ αυτή την κατεύθυνση. Υπ αυτή την έννοια, και εφόσον η διαπολιτισμική εκπαίδευση δεν αφορά ένα μόνο γνωστικό αντικείμενο, αλλά διατρέχει όλα τα αντικείμενα της ελληνικής εκπαίδευσης, είναι αυτονόητο ότι οι ικανότητες που πρέπει σήμερα να διαθέτει οι Έλληνες εκπαιδευτικοί της Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης είναι εκτός από την εκπαιδευτική επάρκεια και την εκπαιδευτική ετοιμότητα, η διαπολιτισμική επάρκεια και η διαπολιτισμική ετοιμότητα Τι είναι διαπολιτισμική επάρκεια και τι διαπολιτισμική ετοιμότητα Διαπολιτισμική επάρκεια Αντίστοιχα με τον όρο «εκπαιδευτική επάρκεια», που σημαίνει τη θεωρητική, επιστημονική, ερευνητική και διδακτική κατάρτιση, και καλύπτει όλες τις απαραίτητες γνώσεις που πρέπει να κατέχει ένας εκπαιδευτικός, οι οποίες παρέχονται σήμερα στα Πανεπιστημιακά Τμήματα που παράγουν εκπαιδευτικούς για την Α/βάθμια και Β/βάθμια εκπαίδευση, «διαπολιτισμική επάρκεια» είναι κάθε θεωρητική, επιστημονική, ερευνητική και διδακτική γνώση που έχει ο εκπαιδευτικός και αφορά τους πολιτισμούς, τις γλώσσες, τις συνθήκες διαβίωσης κ.λπ. των ατόμων που προέρχονται από άλλες χώρες και συμμετέχουν στο κοινωνικό γίγνεσθαι της χώρας μας. Η διαπολιτισμική επάρκεια εν γένει περιλαμβάνει την κατάρτιση που πρέπει να αποκτά ο εκπαιδευτικός της Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης κατά τη διάρκεια των σπουδών του ή στα πλαίσια επιμορφωτικών προγραμμάτων κατά τη διάρκεια της άσκησης του εκπαιδευτικού του έργου και που πιστοποιείται είτε με το παρεχόμενο πτυχίο, είτε με πιστοποιητικά επιμόρφωσης στα πλαίσια προγραμμάτων, έτσι ώστε να θεωρείται διαπολιτισμικά επαρκής Διαπολιτισμική ετοιμότητα Η «διαπολιτισμική ετοιμότητα», αντίστοιχα, αναφέρεται στην ικανότητα διαχείρισης, αλλά και μετουσίωσης των γνώσεων της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης σε πρακτική εφαρμογή στην εκπαιδευτική διαδικασία. Γενικά, η διαπολιτισμική ετοιμότητα ορίζεται ως η ικανότητα άμεσης αντίληψης διαπολιτισμικών ερεθισμάτων και κατάλληλης αντίδρασης σε αυτά, αντίδραση που είναι αποτέλεσμα κατάλληλης προετοιμασίας και άσκησης. Με τον όρο διαπολιτισμική ετοιμότητα εννοούμε ότι, εκτός από τις γνώσεις, που οφείλει να αποκτά κάθε εκπαιδευτικός στις βασικές του σπουδές αναφορικά με τη διαπολιτισμική εκπαίδευση ή κάθε εν ενεργεία εκπαιδευτικός στα πλαίσια προγραμμάτων επιμόρφωσης, οφείλει να κατέχει γνώσεις και δεξιότητες αναφορικά με τη μετουσίωση των 4

5 θεωρητικών επιστημονικών και ερευνητικών γνώσεών του στη διαπολιτισμική εκπαίδευση στη σχολική πράξη. πομένως, ο εκπαιδευτικός, όπως διδάχθηκε για παράδειγμα τη διδακτική της ελληνικής γλώσσας για τους Έλληνες μαθητές, πρέπει να διδάσκεται και τη διδακτική της νέας λληνικής ως ξένης γλώσσας, η οποία είναι απαραίτητο να συμπεριλαμβάνεται στις διδακτικές των σπουδών του, με διδακτικά εργαλεία που θα ανταποκρίνονται στα νέα δεδομένα και στο επίπεδο γνώσης της γλώσσας από αυτές τις κατηγορίες των μαθητών, έτσι ώστε η διδακτική διαδικασία να είναι πιο αποτελεσματική, ενώ η ένταξη των μαθητών σ αυτήν να είναι πιο γρήγορη και αποδοτική. Οι κανόνες αυτοί αφορούν κυρίως το διδάσκοντα εφόσον οφείλει να γνωρίζει τι θα διδάξει και πώς θα το διδάξει. Αφορούν όμως και το διδασκόμενο, ο οποίος πρέπει να προσλαμβάνει γνώσεις, να μαθαίνει δηλαδή, αλλά κυρίως να μαθαίνει πώς να μαθαίνει και πώς να αυτοβελτιώνεται, να μαθαίνει δηλαδή τρόπους και μεθόδους βελτίωσης και ένταξής του στα νέα δεδομένα. Όπως είδαμε και παραπάνω, και οι δύο αυτές παράμετροι, δηλαδή η παράμετρος «τρόπος διδασκαλίας» και η παράμετρος «τρόπος εκμάθησης και μάθησης», αφορούν τον διδάσκοντα και είναι παράμετροι που έχουν άμεση σχέση με την κατάρτισή του στη διαπολιτισμική εκπαίδευση και τη διδακτική της ελληνικής ως δεύτερης ή ξένης γλώσσας Στόχοι της διαπολιτισμικής επάρκειας και της διαπολιτισμικής ετοιμότητας Για να διαπιστώσουμε τώρα τη διαπολιτισμική επάρκεια του εκπαιδευτικού, αλλά και τη διαπολιτισμική ετοιμότητα, θα πρέπει καταρχήν να περιγράψουμε τον εκπαιδευτικό τους στόχο. Ο εκπαιδευτικός στόχος της διαπολιτισμικής επάρκειας και διαπολιτισμικής ετοιμότητας του Έλληνα εκπαιδευτικού είναι καταρχήν οι πληθυσμοί εκείνοι που διαφέρουν από τον ελληνικό πληθυσμό στον πολιτισμό τους, στα ήθη και τα έθιμα, στην προέλευσή τους, τη γλώσσα τους. Τέτοιοι πληθυσμοί στη χώρα μας είναι η μουσουλμανική μειονότητα της Θράκης, οι Πομάκοι, που επίσης φοιτούν στα μουσουλμανικά σχολεία της Θράκης, οι Αθίγγανοι, οι παλιννοστούντες Έλληνες μαθητές του εξωτερικού, οι αλλοδαποί κάθε προέλευσης και γλώσσας. ίναι ακόμα οι οικονομικοί πρόσφυγες από τις δημοκρατίες της πρώην Σοβιετικής Ένωσης, καθώς επίσης και οι πολιτικοί πρόσφυγες, κυρίως από τις χώρες της Μέσης Ανατολής, που την τελευταία δεκαετία έχουν εγκατασταθεί και εξακολουθούν να εγκαθίστανται στην λλάδα. ίναι ακόμα ο απανταχού της γης λληνισμός, που ανεξάρτητα από το χρόνο της μετανάστευσής του, διατηρεί και θέλει να εξακολουθήσει να διατηρεί την ελληνική γλώσσα, τον ελληνικό πολιτισμό και την ελληνική πολιτισμική του ταυτότητα. Πέρα από αυτούς, είναι και οι ελληνόφωνοι αλλοδαποί του εξωτερικού που, με τον έναν ή τον άλλο τρόπο, επιθυμούν να γνωρίσουν τον ελληνικό πολιτισμό, επιδιώκοντας την εκμάθηση της ελληνικής γλώσσας και τη στενότερη σχέση με τη χώρα. Σε όλους αυτούς θα μπορούσαμε να προσθέσουμε όλους τους αλλοδαπούς φοιτητές των κλασικών σπουδών, οι οποίοι, την τελευταία δεκαετία κυρίως, συνδέουν τις σπουδές τους με την εκμάθηση της νέας ελληνικής γλώσσας. Στο σημείο όπου όλες οι περιπτώσεις που προαναφέρθηκαν αφορούν στην ελληνική γλώσσα και τον ελληνικό πολιτισμό σε σχέση με άλλες γλώσσες και πολιτισμούς, τόσο στην λλάδα όσο και στο εξωτερικό, αποτελούν ταυτόχρονα και στόχο της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης και της πολιτικής διάδοσης της ελληνικής γλώσσας και του ελληνικού πολιτισμού. Προϋπόθεση για την επίτευξη αυτού του στόχου αποτελεί η διαμόρφωση της διαπολιτισμικής εκπαιδευτικής επάρκειας των εκπαιδευτικών, καθώς επίσης και της διαπολιτισμικής εκπαιδευτικής ετοιμότητάς τους, για να μπορούν να ανταποκριθούν με επιτυχία στο εκπαιδευτικό τους έργο με τους πληθυσμούς αυτούς. 5

6 Γνωρίζοντας τώρα τους στόχους, είναι πιο εύκολο να περιγράψουμε τα αντικείμενα στα οποία οι εκπαιδευτικοί θα πρέπει να διαμορφώσουν τη σχετική διαπολιτισμική επάρκεια και διαπολιτισμική ετοιμότητά τους. Αφού, λοιπόν, στόχος μας στην λλάδα είναι να εντάξουμε όλους τους πληθυσμούς που αναφέραμε παραπάνω στην ελληνική κοινωνία και κατ επέκταση να εντάξουμε και τους αντίστοιχους μαθητικούς πληθυσμούς στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα και άρα να γίνουν ανταγωνιστικοί συμμαθητές με τους Έλληνες, να γίνουν χρήσιμοι για τον εαυτό τους και την ελληνική κοινωνία, τότε ο κυρίαρχος στόχος μας είναι να τους διδάξουμε την ελληνική γλώσσα, δηλαδή τη γλώσσα αντικειμενοποίησης των επιδόσεων του εκπαιδευτικού μας συστήματος, και τον ελληνικό πολιτισμό, έτσι ώστε να μπορούν να ανταποκριθούν στο αναλυτικό εκπαιδευτικό πρόγραμμα του ελληνικού σχολείου. Παράλληλα, όμως, να συμβάλουμε στη διατήρηση της δικής τους γλώσσας και των δικών τους πολιτισμικών ιδιαιτεροτήτων, έτσι ώστε να μην έχουν την αίσθηση πως στόχος μας είναι να τους αλλοτριώσουμε, αλλά να τους αφήσουμε το δικαίωμα της επιλογής για το τι θέλουν εκείνοι να αισθάνονται, να ταυτίζονται και να πιστεύουν. Με τον τρόπο αυτό, θα τους προσφέρουμε την αίσθηση της ελευθερίας της επιλογής και κατ επέκταση το αίσθημα της αποδοχής τους από την ελληνική πολιτεία και την ελληνική κοινωνία. Από την άλλη, για την ελληνική κοινωνία και πολιτεία, η πολιτισμική ποικιλία μπορεί να δώσει μια νέα δυναμική στην περαιτέρω εξέλιξη και διάδοση του ελληνικού πολιτισμού. πιπλέον, όμως, έχουμε ως στόχο να διατηρήσουμε την ελληνική γλώσσα και τον ελληνικό πολιτισμό στους ομογενείς του εξωτερικού, αλλά και σε όλους εκείνους τους αλλοδαπούς που επιθυμούν να διδαχθούν την ελληνική γλώσσα και τον ελληνικό πολιτισμό, καθώς επίσης και γενικότερα τους αλλοδαπούς φοιτητές των κλασικών ελληνικών σπουδών. Στη συνέχεια θα προσπαθήσουμε να σκιαγραφήσουμε τις γνώσεις που πρέπει να έχει ο εκπαιδευτικός, ώστε να διαθέτει διαπολιτισμική επάρκεια και διαπολιτισμική ετοιμότητα, έτσι ώστε να μπορεί να ανταποκριθεί στο έργο του απέναντι στους πληθυσμούς που προαναφέραμε. 6

7 2. Έρευνα για τη διαπίστωση της διαπολιτισμικής επάρκειας των εκπαιδευτικών Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης 2.1. Σε ποιους απευθύνεται η διαπολιτισμική εκπαίδευση Δίνεται, λοιπόν, η εντύπωση με όσα μέχρι τώρα αναφέρθηκαν, ότι η διαπολιτισμική εκπαίδευση απευθύνεται σε όλες τις πληθυσμιακές ομάδες διαφορετικών πολιτισμών πλην του ελληνικού. Αν διατρέξουμε γενικά την ελληνική και τη διεθνή βιβλιογραφία, αναφορικά με τη διαπολιτισμική εκπαίδευση, τότε διαπιστώνουμε ότι αυτή αναφέρεται στους πολιτισμικά διαφορετικούς πληθυσμούς των χωρών υποδοχής, δηλαδή η διαπολιτισμική εκπαίδευση αφορά μόνο στις πολιτισμικά διαφορετικές ομάδες σε σχέση με την κυρίαρχη πολιτισμική ομάδα. ίναι όμως πράγματι έτσι; Αν εξετάσουμε τις εξελίξεις και τα δεδομένα της τελευταίας εικοσαετίας κάτω από το πρίσμα της παγκοσμιοποίησης και της διεθνοποίησης των Μ.Μ.. και της οικονομίας, τότε διαπιστώνουμε ότι η διαπολιτισμική εκπαίδευση δεν αφορά μόνο τις πολιτισμικά διαφορετικές ομάδες των χωρών υποδοχής, αλλά στον ίδιο βαθμό και τις κυρίαρχους εθνικούς πληθυσμούς των χωρών αυτών και κατ επέκταση και την πλειονότητα του ελληνικού πληθυσμού που ταυτίζεται με τα χαρακτηριστικά του ελληνικού πολιτισμού. Θα μας αφορούσε ακόμη στα πλαίσια της παγκοσμιοποίησης, ακόμη και αν δεν υπήρχαν στη χώρα μας οι εν λόγω πολιτισμικά διαφορετικές ομάδες. Και τούτο γιατί στα πλαίσια της ελεύθερης διακίνησης πολιτών, πληροφοριών και αγαθών, θα πρέπει ο πολίτης κάθε χώρας να αντιλαμβάνεται και να κατανοεί τις διαστάσεις και τις σημασίες των άλλων πολιτισμών με τους οποίους άμεσα ή έμμεσα έρχεται σε επαφή. Για να το κάνει όμως αυτό, θα πρέπει πρώτα να είναι ενήμερος σε θέματα διαπολιτισμικής εκπαίδευσης σε τέτοιο βαθμό, ώστε να μπορεί να καταπολεμήσει εσωτερικές αδυναμίες του που έχουν σχέση με εθνικές προκαταλήψεις και αρνητικές στάσεις που ενδεχόμενα συνδέονται με το ιστορικό παρελθόν και τις εθνοκεντρικές πολιτικές που είχαν ασκηθεί τους τελευταίους δύο αιώνες. Συνεπώς, με τα νέα δεδομένα που δημιουργήθηκαν, η διαπολιτισμική εκπαίδευση αφορά το σύνολο των πολιτών κάθε χώρας Πότε ένας εκπαιδευτικός είναι διαπολιτισμικά επαρκής Μέχρι τώρα προσπαθήσαμε να δείξουμε πώς ο Έλληνας εκπαιδευτικός αποκτά, μέσω του εκπαιδευτικού συστήματος, την εκπαιδευτική του επάρκεια και την εκπαιδευτική του ετοιμότητα, έτσι ώστε να μπορεί να ανταποκριθεί στα καθήκοντά του στην Α/βάθμια και Β/βάθμια εκπαίδευση. Στη συνέχεια, θα προσπαθήσουμε να σκιαγραφήσουμε τον διαπολιτισμικά επαρκή εκπαιδευτικό. Για το λόγο αυτό θα πρέπει να παρουσιάσουμε καταρχήν τις δυνατότητες που έχει ο εκπαιδευτικός μέσα από το εκπαιδευτικό σύστημα να είναι και διαπολιτισμικά επαρκής. ίναι γνωστό, ότι η διαπολιτισμική επιστήμη έχει εμφανιστεί με διάφορα ονόματα κατά τη διάρκεια των δεκαετιών 1970 και 1980, για να γνωρίσει μεγάλη ανάπτυξη από τη δεκαετία του 1990 και εξής. Πρόκειται για ένα νέο γνωστικό χώρο που άρχισε να αναπτύσσεται κυρίως στις χώρες της Δυτικής υρώπης, στη Βόρεια Αμερική και την Αυστραλία. Την εμφάνισή της έκανε στην λλάδα στο τέλος της δεκαετίας του 1980, κυρίως σε σχέση με τους παλιννοστούντες ομογενείς από διάφορες χώρες του κόσμου. Με τις πολιτικές αλλαγές του 1990 και την εγκατάσταση μεγάλου αριθμού μεταναστών, οικονομικών προσφύγων κ.λπ. στην λλάδα, η λλάδα από χώρα μετανάστευσης γίνεται χώρα υποδοχής μεταναστών, με αποτέλεσμα να προκύψουν πολλά προβλήματα στο εκπαιδευτικό μας σύστημα και να έρθει στο προσκήνιο το θέμα της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης. Τι γίνεται, όμως, με την κατάρτιση των εκπαιδευτικών στο χώρο της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης; 7

8 Διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών της Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης Αν θελήσουμε να παρουσιάσουμε την διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών μας στο χώρο της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης, πρέπει να χωρίσουμε τους εκπαιδευτικούς της Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης, ανάλογα με την κατάρτισή τους, σε δύο κατηγορίες: α) Στους εκπαιδευτικούς που αποφοίτησαν πριν τις αρχές της δεκαετίας του 1990 από τα πανεπιστημιακά τμήματα που παράγουν εκπαιδευτικούς για την Α/βάθμια και Β/βάθμια εκπαίδευση και οι οποίοι τώρα βρίσκονται στην υπηρεσία, ασκούν δηλαδή τα εκπαιδευτικά τους καθήκοντα. β) Στους εκπαιδευτικούς που αποφοίτησαν μετά τις αρχές της δεκαετίας του 1990 και εν μέρει ασκούν τα εκπαιδευτικά τους καθήκοντα, αφού ένα μέρος αυτών πιθανώς δεν έχει ακόμη διοριστεί κπαιδευτικοί απόφοιτοι πριν το 1990 Οι εκπαιδευτικοί, λοιπόν, που αποφοίτησαν πριν τις αρχές της δεκαετίας του 1990, ανεξάρτητα από ποιο πανεπιστημιακό τμήμα παραγωγής εκπαιδευτικών Α/βάθμιας ή Β/βάθμιας εκπαίδευσης αποφοίτησαν, στα προγράμματα σπουδών τους δεν περιλαμβάνονταν η διαπολιτισμική εκπαίδευση και άρα δεν έχουν καμία βάση ή γνώση σε αυτό το γνωστικό χώρο. Οι γνώσεις στη διαπολιτισμική εκπαίδευση, οι οποίες ενδεχομένως αποκτήθηκαν, είναι αποτέλεσμα προσωπικής προσπάθειας, είτε με τη συμμετοχή σε διάφορα συνέδρια, είτε στα πλαίσια μικρών επιμορφωτικών προγραμμάτων ή ακόμη από εμπειρίες που αποκτήθηκαν κατά τη διδακτική διαδικασία, αφού στις τάξεις τους βρίσκονταν και μαθητές των παραπάνω κατηγοριών. Σε καμία, όμως, περίπτωση δεν μπορούμε να πούμε ότι οι εκπαιδευτικοί αυτοί διαθέτουν μια βασική γνώση ή επάρκεια στο χώρο της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης κπαιδευτικοί που αποφοίτησαν μετά το 1990 κπαιδευτικοί που αποφοίτησαν μετά τις αρχές της δεκαετίας του 1990, αφότου, δηλαδή, τα Παιδαγωγικά Τμήματα είχαν αρχίσει να εισάγουν σταδιακά στα προγράμματα σπουδών τους τη Διαπολιτισμική κπαίδευση, διαδικασία η οποία δεν έχει ολοκληρωθεί μέχρι σήμερα, μπορεί να πει κανείς ότι διαθέτουν σχετική γνώση του χώρου. Αυτό όμως σε καμία περίπτωση δεν σημαίνει ότι οι εκπαιδευτικοί διαθέτουν διαπολιτισμική επάρκεια, ώστε να ανταποκριθούν στο δύσκολο έργο που αντιμετωπίζουν στις εκπαιδευτικές τάξεις στο ελληνικό σχολείο, στις οποίες συμμετέχουν εκτός από τους Έλληνες και αλλοδαποί μαθητές διαφόρων εθνικοτήτων, γλωσσών και πολιτισμών. Συμπερασματικά, θα μπορούσε να πει κανείς ότι τα πανεπιστημιακά τμήματα, η ελληνική πολιτεία, η ελληνική κοινωνία ευρύτερα, κυρίως όμως οι εκπαιδευτικοί έχουν να διανύσουν μεγάλο δρόμο ακόμη για να θεωρηθεί πως διαθέτουν την ανάλογη διαπολιτισμική επάρκεια, που απαιτείται για την κατανόηση καταρχήν και την αντιμετώπιση στη συνέχεια αποτελεσματικά τέτοιου είδους καταστάσεων. Κυρίως, όμως, από την πλευρά των εν ενεργεία εκπαιδευτικών πρέπει να γίνει μεγάλη προσπάθεια, και κυρίως προσωπική προσπάθεια, για θεωρητική καταρχήν ενημέρωσή τους. Με τον τρόπο αυτό θα καλυφθούν τα κενά που απαιτείται να καλυφθούν, έτσι ώστε να είναι σε θέση να αντιμετωπίσουν καταστάσεις, όπως αυτές που δημιουργήθηκαν και δημιουργούνται από την παλιννόστηση, την απρογραμμάτιστη είσοδο αλλοδαπών και άλλων πληθυσμών διαφορετικής πολιτισμικής προέλευσης, που υπάρχουν ήδη και συνεχώς εγκαθίστανται στη χώρα μας. Πέρα όμως από αυτό, θα είναι μία συμβολή για κάλυψη των αναγκών των ομογενών και των 8

9 ελληνόφωνων αλλοδαπών του εξωτερικού, για καλύτερη ελληνόγλωσση εκπαίδευση και πολιτισμική επικοινωνία με τον ελληνικό πολιτισμό. Όποιες, όμως, προσωπικές προσπάθειες και να γίνουν, είναι απλά μια συμβολή στην κατεύθυνση της ενημέρωσης των εκπαιδευτικών πάνω στο θέμα και σε καμία περίπτωση δεν μπορεί να αντιμετωπίσει το θέμα της εκπαιδευτικής διαπολιτισμικής επάρκειάς τους. Για να γίνει αυτό πρέπει να συμβεί κάτι μελετημένο, συγκροτημένο και ανατρεπτικό από την πολιτεία, η οποία έχει σε τελευταία ανάλυση και την ευθύνη για το όλο θέμα. Πρόκειται, δηλαδή, για μια εκ βάθρων αναδιοργάνωση του όλου θέματος της Διαπολιτισμικής κπαίδευσης και Κατάρτισης για να αποκτήσουν οι εκπαιδευτικοί την απαιτούμενη διαπολιτισμική επάρκεια ισαγωγικά για τη διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών Όπως προαναφέραμε, ο Έλληνας εκπαιδευτικός της Α/βάθμιας και της Β/βάθμιας εκπαίδευσης, που προορίζεται για το ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα και για Έλληνες μαθητές, αποκτά την επάρκεια του μέσα από τις σπουδές του στα πανεπιστημιακά τμήματα παραγωγής εκπαιδευτικών Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης. Πώς, όμως, ο ίδιος ο εκπαιδευτικός θα αποκτήσει και τη διαπολιτισμική επάρκειά του για να μπορεί να ανταποκριθεί σε διαπολιτισμικές καταστάσεις; Αν επιδιώξουμε να απαντήσουμε στο ερώτημα αυτό τότε θα χωρίσουμε και πάλι τους εκπαιδευτικούς σε δύο μεγάλες κατηγορίες: α) Στους εκπαιδευτικούς που καλούνται να ασκήσουν διαπολιτισμική εκπαίδευση και να διδάξουν την ελληνική γλώσσα στον ελλαδικό χώρο. β) Στους εκπαιδευτικούς που καλούνται να ασκήσουν διαπολιτισμική εκπαίδευση και να διδάξουν την ελληνική γλώσσα στους ομογενείς, αλλά και στους ελληνόφωνους αλλοδαπούς του εξωτερικού. Τι πρέπει, λοιπόν, να περιλαμβάνει η διαπολιτισμική επάρκεια του εκπαιδευτικού, που καλείται να διδάξει την ελληνική γλώσσα στους ομογενείς του εξωτερικού και τους αλλοδαπούς, αλλά και στους αλλοδαπούς της λλάδας και τους παλιννοστούντες; Οι εκπαιδευτικοί, λοιπόν, της Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης, για τις δύο παραπάνω πληθυσμιακές κατηγορίες (εντός λλάδας και εκτός λλάδας) πρέπει, κατά την άποψή μας, να έχουν κοινές αλλά και διαφορετικές γνώσεις που θα τους προσδώσουν καταρχάς την απαιτούμενη διαπολιτισμική επάρκεια. Στη συνέχεια, θα προσπαθήσουμε να παρουσιάσουμε στην πρότασή μας τόσο τους κοινούς γνωστικούς χώρους, όσο και τις γνώσεις που πρέπει να έχουν σε διαφορετικούς γνωστικούς χώρους Διαπολιτισμική επάρκεια: Προσπάθειες των εκπαιδευτικών και υποχρεώσεις της ελληνικής πολιτείας Όσα ειπώθηκαν παραπάνω για την επάρκεια των εκπαιδευτικών και για άσκηση διαπολιτισμικού εκπαιδευτικού έργου σε σχολεία της λλάδος, ισχύει σε μεγαλύτερο βαθμό και για εκείνους που καλούνται να ασκήσουν διαπολιτισμικό και διδακτικό έργο στους ομογενείς μαθητές του εξωτερικού. Αυτό συμβαίνει γιατί οι εκπαιδευτικοί που αποσπώνται στις χώρες του εξωτερικού για να διδάξουν την ελληνική γλώσσα και τον ελληνικό πολιτισμό, πρέπει να διαθέτουν μεγαλύτερο βαθμό διαπολιτισμικής επάρκειας, απ ό,τι οι εκπαιδευτικοί που ασχολούνται με την άσκηση διαπολιτισμικού έργου στην λλάδα. νώ λοιπόν η ποιότητα του εκπαιδευτικού έργου που ασκείται στους αλλοδαπούς στην λλάδα δεν είναι η αναμενόμενη, εξαιτίας του γεγονότος ότι η λλάδα έγινε μόνο τις τελευταίες δύο δεκαετίες χώρα υποδοχής μεταναστών, δεν συμβαίνει το ίδιο για τους ομογενείς του εξωτερικού, αφού η λλάδα ήταν ανέκαθεν χώρα αποστολής λλήνων στο εξωτερικό, άρα χώρα αποστολής μεταναστών. 9

10 Οφείλουμε να σημειώσουμε ότι οι εκπαιδευτικές εμπειρίες που αποκτήθηκαν από τη διαχρονική μετανάστευση του ελληνισμού δεν ήταν οι αναμενόμενες, για το λόγο ότι οι εκπαιδευτικοί που αποσπάστηκαν στο εξωτερικό δεν είχαν την απαιτούμενη διαπολιτισμική επάρκεια κατά τη μετανάστευση, με αποτέλεσμα αυτό που έφεραν μαζί τους όταν επέστρεψαν, αν έφεραν κάτι, να μην είναι το αναμενόμενο. Αλλά όποιες εμπειρίες κι αν έφεραν με την επιστροφή τους, δεν χρησιμοποιήθηκαν σωστά, με αποτέλεσμα τόσο στην ομογένεια, όσο και στον ελλαδικό χώρο να μη βρισκόμαστε μακριά από το σημείο εκκίνησής μας. Όπως πριν πέντε δεκαετίες, έτσι και σήμερα, αποσπώνται Έλληνες εκπαιδευτικοί στο εξωτερικό και στις διάφορες ηπείρους του κόσμου για να διδάξουν την ελληνική γλώσσα και τον ελληνικό πολιτισμό σε ομογενείς μαθητές. Οι μαθητές αυτοί τρίτης, τέταρτης ή και πέμπτης γενιάς είναι κοινωνικοποιημένοι στις χώρες υποδοχής με τη βοήθεια μιας άλλης γλώσσας και στα πλαίσια ενός άλλου πολιτισμού, αφού εκεί γεννήθηκαν και είναι ενταγμένοι στο εκπαιδευτικό σύστημα της χώρας διαμονής τους. Για να διδάξουν, λοιπόν, σε αυτούς τους μαθητές την ελληνική γλώσσα και τον ελληνικό πολιτισμό, αποσπώνται εκπαιδευτικοί με μηδενική επάρκεια στο χώρο της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης και στα γνωστικά αντικείμενα που απαιτούνται για το λόγο αυτό. Οι αποσπώμενοι εκπαιδευτικοί με μηδενική διαπολιτισμική επάρκεια και ακατάλληλα μέσα διδασκαλίας, αφήνονται στην τύχη τους να διεκπεραιώσουν ένα εθνικής σημασίας έργο, στην ομογένεια, αλλά και στους αλλοδαπούς του εξωτερικού, με βαριές συνέπειες για την ελληνική γλώσσα και τον ελληνικό πολιτισμό. Λόγω της άγνοιάς τους, συμπεριφέρονται στους μαθητές αυτούς, όπως στους Έλληνες μαθητές της λλάδας και προτιμούν να τους διδάσκουν την ελληνική γλώσσα με το διδακτικό υλικό που χορηγείται στους Έλληνες μαθητές της λλάδας, αφού αυτό ξέρουν να διδάσκουν, ακόμα και όταν γίνεται συζήτηση στην λλάδα για το αν αυτό είναι κατάλληλο διδακτικό υλικό και για τους ίδιους τους Έλληνες μαθητές της λλάδας. ίναι καιρός, το σύστημα αυτό που έχει σχέση με τη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας και του ελληνικού πολιτισμού στην ομογένεια και το οποίο διατηρείται ανεξάρτητα από κυβερνήσεις και Υπουργούς Παιδείας «εθνική συναινέσει», αλλά και εκείνο που δημιουργήθηκε τις τελευταίες δύο δεκαετίες για την ένταξη των αλλοδαπών μαθητών στο ελληνικό σχολείο και την ελληνική κοινωνία, να ανατραπεί εκ βάθρων και να δημιουργηθεί νέο με τη συστηματική χρήση όλων των εμπειριών και ιδεών από τα ελληνικά και διεθνή δεδομένα, οι οποίες για δεκαετίες έχουν παραγκωνιστεί και έχουν επικρατήσει κοντόφθαλμες και ασύμφορες, κατά συνέπεια, απόψεις και πολιτικές για την ελληνική γλώσσα και τον ελληνικό πολιτισμό στο εσωτερικό και το εξωτερικό, αλλά και με αντίστοιχες επιπτώσεις στην εθνική οικονομία με την ευρύτερή της έννοια. ίναι καιρός, η ελληνική πολιτεία να διαμορφώσει μια νέα πολιτική που θα έχει ως στόχο τη διατήρηση της ελληνικής γλώσσας και του ελληνικού πολιτισμού στους ομογενείς, οι οποίοι συνεχώς απομακρύνονται από αυτόν, και παράλληλα τη διάδοση της ελληνικής γλώσσας και του ελληνικού πολιτισμού στους αλλοδαπούς, οι οποίοι αν και δείχνουν ενδιαφέρον για αυτόν, δεν έχουν τις δυνατότητες να τον προσεγγίσουν. Η διάδοση της ελληνικής γλώσσας και του ελληνικού πολιτισμού δεν μπορεί να επιτευχθεί με εκπαιδευτικούς που δε διαθέτουν βασική επάρκεια στο χώρο της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης και τη διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης ή ξένης γλώσσας, που δε διαθέτουν κατάλληλο διδακτικό υλικό, που δεν έχουν ειδικευτεί στο χώρο αυτό, που δεν υπάρχει στρατηγική για την ελληνική γλώσσα και τον ελληνικό πολιτισμό, πράγμα που διαθέτουν άλλες ευρωπαϊκές χώρες Μαθήματα που συνθέτουν τη διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης 10

11 Σύμφωνα με την πρότασή μας, οι εκπαιδευτικοί, τόσο εκείνοι που θα αναλάβουν έργο στην ημεδαπή, όσο και εκείνοι που θα προσφέρουν διαπολιτισμικό και διδακτικό έργο στην αλλοδαπή, θα πρέπει να παρακολουθήσουν και να εμβαθύνουν σε συγκεκριμένα μαθήματα, κοινά για τις δύο κατηγορίες εκπαιδευτικών, ενώ θα υπάρχουν και ειδικά μαθήματα για την κάθε κατηγορία, έτσι ώστε να αποκτήσουν την απαιτούμενη διαπολιτισμική επάρκεια Κοινά μαθήματα για απόκτηση διαπολιτισμικής επάρκειας από τους εκπαιδευτικούς που θα διδάξουν στην λλάδα και το εξωτερικό Στον πίνακα που ακολουθεί, βλέπουμε τα μαθήματα, στα οποία πρέπει να εμβαθύνει κάθε εκπαιδευτικός που ασκεί διαπολιτισμικό έργο είτε στην λλάδα, είτε στο εξωτερικό. Αποτελεί, δηλαδή, κορμό βασικών μαθημάτων, που η γνώση τους συνθέτει ένα μέρος της διαπολιτισμικής επάρκειάς τους. Πίνακας 1: Κοινά μαθήματα 1. Διαπολιτισμική κπαίδευση και μοντέλα διαπολιτισμικής εκπαίδευσης. 2. Διεθνή Μεταναστευτικά ρεύματα. 3. λληνικά Μεταναστευτικά ρεύματα: Αφρική Λατ. Αμερική Αυστραλία Πόντος.Σ.Σ.Δ. Β. Αμερική Δυτική υρώπη Κάτω Ιταλία. 4. Διαπολιτισμική Κοινωνική Ψυχολογία. 5. Διγλωσσία, δίγλωσσα μοντέλα και δίγλωσση εκπαίδευση. 6. Μορφές ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στο εσωτερικό και εξωτερικό. 7. Διδακτικές μέθοδοι για τα λληνικά ως δεύτερη ή ξένη γλώσσα και βασικές παράμετροι για τη συγγραφή διδακτικού υλικού. 8. Διδακτική της Νέας λληνικής ως δεύτερης ή ξένης γλώσσας και μέθοδοι διδασκαλίας κριτική των μεθόδων και πρακτικές εφαρμογές. 11

12 Μαθήματα για τους εκπαιδευτικούς που προορίζονται να προσφέρουν διαπολιτισμικό έργο στο εξωτερικό Οι εκπαιδευτικοί που αποσπώνται για τη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στο εξωτερικό είναι απαραίτητο, για να συμπληρώσουν τη διαπολιτισμική τους επάρκεια για το σκοπό αυτό, να διδαχθούν πέραν των κοινών μαθημάτων και τα παρακάτω μαθήματα, τα οποία αφορούν στους ανά τον κόσμο ομογενείς αλλά και στους ανά τον κόσμο αλλοδαπούς που επιθυμούν να διδαχθούν την ελληνική γλώσσα και να αποκτήσουν σχέση με την ελληνικό πολιτισμό. Πίνακας 2: Μαθήματα ειδικά για τους Έλληνες εκπαιδευτικούς στο εξωτερικό 1. Διαχρονική παρουσίαση του ελληνικού νομοθετικού πλαισίου για την εκπαίδευση λλήνων μαθητών στο εξωτερικό Αναλυτικά προγράμματα. 2. Ιστορία μορφωτικών προγραμμάτων της λλάδας με χώρες του εξωτερικού μέχρι το Ισχύοντα μορφωτικά προγράμματα της λλάδας με χώρες του εξωτερικού. 4. Μορφές ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στο εξωτερικό. 5. κπαιδευτικές νομοθεσίες και πολιτικές των χωρών υποδοχής και διαβίωσης των ομογενών Αναλυτικά προγράμματα. 6. Πολιτική για την ελληνική γλώσσα και τον πολιτισμό σε χώρες υποδοχής μεταναστών και χώρες με έμφαση στην ελληνική γλώσσα και τον ελληνικό πολιτισμό, ανεξάρτητα από την ύπαρξη ομογενών. 7. Πολιτισμικά χαρακτηριστικά των χωρών διαβίωσης των ομογενών στο εξωτερικό. 8. Διδασκαλία της ελληνικής σε ομογενείς και αλλοδαπούς στο εξωτερικό - Τεχνικές δημιουργίας και παραγωγής εκπαιδευτικού υλικού. Με τη γνώση των μαθημάτων αυτών, οι εκπαιδευτικοί θα αποκτήσουν μια μεγάλη ευχέρεια στην αντιμετώπιση θεμάτων που έχουν σχέση τόσο με την εκπαίδευση, όσο και με την καλύτερη προβολή και αναβάθμιση της ελληνόγλωσσης εκπαίδευσης στο εξωτερικό, καθώς και την προώθηση του ελληνικού πολιτισμού Μαθήματα για τους εκπαιδευτικούς του εσωτερικού Με τα παρακάτω μαθήματα φαίνονται καθαρά οι ιδιαίτερες γνώσεις, που πρέπει να διαθέτει ο Έλληνας εκπαιδευτικός και που συγκροτούν τη διαπολιτισμική του επάρκεια, σύμφωνα με τα σημερινά διαπολιτισμικά δεδομένα της χώρας μας. Πίνακας 3: Μαθήματα ειδικά για τους Έλληνες εκπαιδευτικούς στο εσωτερικό 1. Διαπολιτισμική κπαίδευση, σχολικό περιβάλλον και αναλυτικά προγράμματα. 2. φαρμογές μοντέλων εκπαίδευσης σε μαθητές μετακινούμενων πληθυσμών και μειονοτικών ομάδων. 3. Θέματα ταυτότητας σε πληθυσμούς μεταναστών και μειονοτικών ομάδων. 4. Διαχρονική παρουσίαση του νομοθετικού πλαισίου για την εκπαίδευση αλλοδαπών και παλιννοστούντων μαθητών στην λλάδα. 12

13 5. Διαχρονική παρουσίαση των πολιτικών για τη μουσουλμανική μειονότητα της Θράκης και τους Αθίγγανους. 6. Μέθοδοι διδασκαλίας της ελληνική γλώσσας ως δεύτερης ή ξένης γλώσσας σε πολυεθνικές ομάδες. 7. Δυσκολίες των αλλοδαπών μαθητών για την εκμάθηση της νέας ελληνικής γλώσσας και τεχνικές ανάπτυξης διδακτικού υλικού. 8. Πολιτισμικά χαρακτηριστικά των μειονοτήτων και των αλλοδαπών πληθυσμών στην λλάδα Η διαπολιτισμική εκπαίδευση στα Ανώτατα κπαιδευτικά Ιδρύματα της χώρας Για να σχηματίσουμε μια ολοκληρωμένη γνώμη για τη διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών της Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης, θα πρέπει καταρχάς να δούμε ποιες είναι οι προϋποθέσεις κατάρτισής τους στον ευρύτερο χώρο της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης στα Α..Ι. της χώρας. Για να απαντήσουμε στο ερώτημα αυτό, ερευνήσαμε τα προγράμματα σπουδών των τμημάτων Προσχολικής Αγωγής, Δημοτικής κπαίδευσης και συγκεκριμένων τμημάτων θεωρητικών κατευθύνσεων για τη Β/βάθμια εκπαίδευση, για να διαπιστώσουμε την ύπαρξη γνωστικών αντικειμένων που αφορούν στο χώρο της Διαπολιτισμικής κπαίδευσης. Οι διαπιστώσεις από την έρευνα αυτή παρουσιάζονται στους ακόλουθους πίνακες, όπου αναφέρονται τα εν λόγω τμήματα, τα γνωστικά αντικείμενα που αντιστοιχούν στον ευρύτερο χώρο της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης και το είδος του προσφερόμενου μαθήματος, αν δηλαδή είναι υποχρεωτικό (Υ), κατ επιλογήν υποχρεωτικό (Υ) ή επιλογής (). Η αναφορά στο είδος του μαθήματος γίνεται γιατί από το αν το μάθημα είναι υποχρεωτικό ή όχι μας δίνει την εικόνα του βαθμού της διαπολιτισμικής επάρκειας των εκπαιδευτικών, αφού ανάλογα με το αν είναι υποχρεωτικό ή όχι, το επιλέγει το σύνολο ή ένα μέρος μόνο των φοιτητών Η διαπολιτισμική εκπαίδευση στα Τμήματα Προσχολικής Αγωγής Με μια πρώτη ματιά στον πίνακα 4 από το σύνολο των 8 τμημάτων Προσχολικής Αγωγής, των οποίων τα προγράμματα σπουδών ερευνήσαμε, διαπιστώνουμε ότι στα 2 εξ αυτών δεν υπάρχει κανένα μάθημα που να έχει σχέση με τον ευρύτερο χώρο της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης. Τα συγκεκριμένα μαθήματα που υπάρχουν αναφέρονται λεπτομερώς στον πίνακα. Αξίζει να σημειωθεί, ότι απ όλα τα τμήματα μόνο στο τμήμα Προσχολικής Αγωγής του Πανεπιστημίου Θράκης περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα σπουδών του 2 μαθήματα σχετικά με τη διαπολιτισμική εκπαίδευση, ενώ στο αντίστοιχο τμήμα του Α.Π.Θ. περιλαμβάνονται 4. Πίνακας 4: Η παρουσία γνωστικών αντικειμένων της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης στα Τμήματα Προσχολικής Αγωγής Τμήματα ΠΤΝ Μαθήματα ίδος Αθηνών 1 Ταυτότητες και κοινωνικές ιεραρχήσεις στην Y εκπαίδευση: θεωρητικές προσεγγίσεις και εκπαιδευτική πράξη Αιγαίου 2 Διαπολιτισμική επικοινωνία Υ 1 (Ιστοσελίδα Τμήματος κπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία θνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών) (προσπελάστηκε στις 13/6/2006). 2 (Ιστοσελίδα Τμήματος πιστημών της Προσχολικής Αγωγής και του κπαιδευτικού Σχεδιασμού Πανεπιστημίου Αιγαίου) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω 13

14 Θεσσαλίας 3 Διαπολιτισμική αντιρατσιστική εκπαίδευση Ιωαννίνων 4 Διαπολιτισμική αγωγή Υ Πατρών 5 Κρήτης 6 ΑΠΘ 7 Ιστορία και εκπαίδευση μειονοτικών ομάδων στην λλάδα Μειονοτικά ζητήματα και μειονοτική εκπαίδευση στη μεταπολεμική λλάδα θνοτικές ομάδες και διαπολιτισμική εκπαίδευση Μειονοτικές ομάδες και προσχολική εκπαίδευση Υ Υ Θράκης 8 Σχολείο και πολυπολιτισμική κοινωνία Διαχείριση της πολιτισμικής ετερότητας στη σχολική τάξη Αν τώρα εξετάσουμε κατά πόσο τα μαθήματα αυτά είναι υποχρεωτικά στα εν λόγω τμήματα, τότε διαπιστώνουμε ότι στο σύνολο των τμημάτων, μόνο 3 εξ αυτών περιέχουν μαθήματα σχετικά με το χώρο της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης που είναι υποχρεωτικά, που σημαίνει ότι μόνο σε αυτά τα τμήματα όλοι οι φοιτητές είναι υποχρεωμένοι να τα παρακολουθήσουν. Από τα υπόλοιπα μαθήματα των τμημάτων, 2 μαθήματα είναι επιλογής υποχρεωτικά, που σημαίνει ότι οι φοιτητές είναι υποχρεωμένοι να τα επιλέξουν μέσα από ένα σύνολο μαθημάτων επιλογής. Τα υπόλοιπα 5 μαθήματα είναι μαθήματα καθαρά επιλογής, συνεπώς εξαρτάται μόνο από το ενδιαφέρον των φοιτητών αν θα τα επιλέξουν ή όχι Η διαπολιτισμική εκπαίδευση στα Παιδαγωγικά Τμήματα Δημοτικής κπαίδευσης Στα Παιδαγωγικά Τμήματα Δημοτικής κπαίδευσης, όπως φαίνεται και στον πίνακα 5, διαπιστώνουμε ότι όλα περιλαμβάνουν στα προγράμματα σπουδών τους μαθήματα, που άπτονται του ευρύτερου χώρου της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης. Διαπιστώνουμε, δηλαδή, ότι το Π.Τ.Δ.. του Πανεπιστημίου Αθηνών εμφανίζει στο πρόγραμμα σπουδών του μόνο ένα μάθημα, ενώ ο αριθμός των μαθημάτων, σχετικών με τη διαπολιτισμική εκπαίδευση, στα υπόλοιπα τμήματα κυμαίνεται από 2 έως 4. Γίνεται, λοιπόν, φανερό και μόνο από την παρουσία των μαθημάτων στα προγράμματα σπουδών των Π.Τ.Δ.. ότι τα μαθήματα τα σχετικά με τη διαπολιτισμική εκπαίδευση εκπροσωπούνται σε έναν ικανοποιητικό βαθμό. Αν, όμως, εξετάσουμε τα μαθήματα από την άποψη της υποχρεωτικής παρακολούθησης αυτών, δηλαδή από το κατά πόσο οι φοιτητές συμμετέχουν σε όλα τα μαθήματα, τότε διαπιστώνουμε τα εξής: Από το σύνολο των τμημάτων, τρία τμήματα εμφανίζουν στο πρόγραμμά τους ένα υποχρεωτικό μάθημα, που σημαίνει πως από το σύνολο των φοιτητών των παιδαγωγικών τμημάτων, μόνο σε τρία τμήματα το σύνολο των φοιτητών καταρτίζεται στη διαπολιτισμική εκπαίδευση σε ένα μάθημα. 3 (Ιστοσελίδα Παιδαγωγικού Τμήματος Προσχολικής κπαίδευσης Πανεπιστημίου Θεσσαλίας) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω ). 4 (Ιστοσελίδα Παιδαγωγικού Τμήματος Νηπιαγωγών Πανεπιστημίου Ιωαννίνων) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω ). 5 (Ιστοσελίδα Τμήματος πιστημών της κπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Πανεπιστημίου Πατρών) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω 6 (Ιστοσελίδα Παιδαγωγικού Τμήματος Προσχολικής κπαίδευσης Πανεπιστημίου Κρήτης) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω ). 7 (Ιστοσελίδα Τμήματος πιστημών Προσχολικής Αγωγής και κπαίδευσης Α.Π.Θ.) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω ). 8 (Ιστοσελίδα Τμήματος πιστημών της κπαίδευσης στην Προσχολική Ηλικία Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω ). 14

15 Από τα υπόλοιπα μαθήματα του συνόλου των Π.Τ.Δ.. τα 5 είναι επιλογής υποχρεωτικά, που σημαίνει ότι οι φοιτητές είναι υποχρεωμένοι να τα επιλέξουν μέσα από ένα σύνολο μαθημάτων επιλογής, και άρα ένας περιορισμένος αριθμός φοιτητών ενδεχόμενα τα επιλέγει, ενώ τα υπόλοιπα 17 είναι επιλογής και εναπόκειται μόνο στο ενδιαφέρον των φοιτητών αν θα τα επιλέξουν ή όχι. Πίνακας 5: Η παρουσία γνωστικών αντικειμένων της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης στα Παιδαγωγικά Τμήματα Δημοτικής κπαίδευσης Τμήματα ΠΤΔ Μαθήματα ίδος Αθηνών 9 Διαπολιτισμική Παιδαγωγική - Διδακτική (Θεωρία και Πράξη) ΑΠΘ 10 Η διδασκαλία της λληνικής ως Δεύτερης Γλώσσας για Παιδιά Μειονοτήτων Οικογενειακή ζωή σε μια πολυπολιτισμική υρώπη Υ Υ Φλώρινας 11 Διαπολιτισμική κπαίδευση Ο ελληνισμός της Ρωσίας και της πρώην Σοβιετικής Ένωσης Ο ελληνισμός της Διασποράς E Πατρών 12 Διαπολιτισμική κπαίδευση και ελληνικά ως δεύτερη ή ξένη γλώσσα Διδακτική της ελληνικής ως δεύτερης ή ξένης γλώσσας Υ Πολυπολιτισμική & Πολύγλωσση κπαίδευση: Αναλυτικά Προγράμματα και Διδακτικές Προσεγγίσεις Διγλωσσία και δίγλωσση εκπαίδευση Αιγαίου 13 Θεσσαλίας 14 Θράκης 15 Ιωαννίνων 16 Κρήτης 17 Διγλωσσία και εκπαίδευση Διαπολιτισμική κπαίδευση Η ελληνική ως ξένη γλώσσα Διγλωσσία και εκπαίδευση Η διαπολιτισμικότητα και η εκπαιδευτική της διάσταση Διδακτική νεοελληνικής ως ξένης Διαπολιτισμική Αγωγή θνοπολιτιστικές ομάδες, διομαδικές σχέσεις και επικοινωνία Διδακτική Μεθοδολογία στο Μειονοτικό Σχολείο Διαπολιτισμική Διδακτική Διαπολιτισμική εκπαίδευση Μετανάστευση και εκπαίδευση Θέματα διαπολιτισμικής παιδαγωγικής Θεωρίες κοινωνικοποίησης και μοντέλα διπολιτισμικών/διγλωσσικών Υ Υ Υ Υ Υ Υ 99 (Ιστοσελίδα Τμήματος κπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία θνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών) (προσπελάστηκε στις 13/6/2006). 10 (Ιστοσελίδα Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής κπαίδευσης Α.Π.Θ.) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω 11 (Ιστοσελίδα Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής κπαίδευσης Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω 12 (Ιστοσελίδα Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής κπαίδευσης Πανεπιστημίου Πατρών) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω 13 (Ιστοσελίδα Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής κπαίδευσης Πανεπιστημίου Αιγαίου) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω ). 14 (Ιστοσελίδα Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής κπαίδευσης Πανεπιστημίου Θεσσαλίας) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω 15 (Ιστοσελίδα Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής κπαίδευσης Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω 16 (Ιστοσελίδα Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής κπαίδευσης Πανεπιστημίου Ιωαννίνων) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω 17 (Ιστοσελίδα Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής κπαίδευσης Πανεπιστημίου Κρήτης) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω 15

16 κοινωνιών Διπολιτισμική/διγλωσσική/διαπολιτισμική διάσταση της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας: σχεδιασμός και τεχνικές δημιουργίας εκπαιδευτικού υλικού Μετανάστευση και εκπαίδευση Γίνεται, λοιπόν, σαφές ότι στα προγράμματα σπουδών των Π.Τ.Δ.. υπάρχει μια ικανοποιητική παρουσία μαθημάτων σχετικών με τη διαπολιτισμική εκπαίδευση, εν τούτοις δεν γνωρίζουμε τον αριθμό των φοιτητών που καταρτίζονται στα εν λόγω μαθήματα. Αυτό σημαίνει ότι ένας μεγάλος αριθμός φοιτητών στα Παιδαγωγικά Τμήματα Δημοτικής κπαίδευσης αλλά και τα Παιδαγωγικά Τμήματα Προσχολικής Αγωγής, όπως είδαμε στην προηγούμενη ενότητα, είναι ενδεχόμενο να αποφοιτούν με μηδενική διαπολιτισμική επάρκεια Η διαπολιτισμική εκπαίδευση στα Τμήματα που παράγουν εκπαιδευτικούς για τη Β/βάθμια εκπαίδευση Με μια πρώτη ματιά στον πίνακα 6, διαπιστώνουμε ότι από το σύνολο των 10 τμημάτων, στα 7 από αυτά απουσιάζουν παντελώς μαθήματα που έχουν σχέση με τη διαπολιτισμική εκπαίδευση. Από τα υπόλοιπα 3, στο πρόγραμμα σπουδών ενός τμήματος εμφανίζεται 1 μάθημα σχετικά με τη διαπολιτισμική εκπαίδευση, ενώ στα άλλα δύο εμφανίζονται από 2 σχετικά μαθήματα. Έγινε, λοιπόν, σαφής η εικόνα που επικρατεί στα Α..Ι., αναφορικά με το θέμα της ύπαρξης της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης στα προγράμματα σπουδών τους. Πίνακας 6: Η παρουσία γνωστικών αντικειμένων της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης στα Τμήματα Φιλολογίας Φιλοσοφίας ΦΠΨ Τμήματα Φιλολογίας Μαθήματα ίδος Αθηνών ΦΠΨ 18 Διαπολιτιστική Ψυχολογία Οι πολιτισμικές σπουδές στο σχολείο Υ ΑΠΘ ΦΠΨ 19 Στόχοι και κατευθύνσεις στη Διαπολιτισμική κπαίδευση Θέματα Κοινωνικοποίησης και Διαπολιτισμικής κπαίδευσης Υ Πατρών Φιλολογίας 20 Θράκης 21 Ιωαννίνων ΦΠΨ 22 κπαίδευση, ετερότητα και σύγκρουση: ζητήματα διαπολιτισμικής διδασκαλίας Υ Κρήτης Φιλοσοφίας & Κοινωνικών πιστημών (Ιστοσελίδα Τμήματος ΦΠΨ Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω 19 (Ιστοσελίδα Τμήματος Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής Α.Π.Θ.) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω ). 20 (Ιστοσελίδα Τμήματος Φιλολογίας Πανεπιστημίου Πατρών) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω ). 21 (Ιστοσελίδα Τμήματος Φιλολογίας Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω ). 22 (Ιστοσελίδα Τμήματος ΦΠΨ Πανεπιστημίου Iωαννίνων) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω 23 (Ιστοσελίδα Τμήματος Φιλοσοφικών και Κοινωνικών Σπουδών Πανεπιστημίου Κρήτης) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006). 16

17 Πατρών Φιλοσοφίας 24 ΑΠΘ Φιλολογίας 25 Ιωαννίνων Φιλολογίας 26 Κρήτης Φιλολογίας 27 Με βάση τις διαπιστώσεις στον πίνακα 6, θα μπορούσε να ισχυριστεί κανείς, ότι η ένταξη των αλλοδαπών μαθητών στην ελληνική κοινωνία και την ελληνική εκπαίδευση πραγματοποιείται στην προσχολική και δημοτική εκπαίδευση και πως όταν εισέρχονται στη Β/βάθμια εκπαίδευση έχουν ήδη ενταχθεί στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα, επομένως δεν είναι απαραίτητο τα τμήματα που παράγουν εκπαιδευτικούς για τη Β/βάθμια εκπαίδευση να συμπεριλάβουν στα προγράμματά τους μαθήματα που έχουν σχέση με το χώρο της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης. Αυτό, όμως, δεν ισχύει για δύο λόγους: 1. πειδή και στη Β/βάθμια εκπαίδευση υπάρχουν αλλοδαποί μαθητές με γλωσσικά, αλλά και άλλα προβλήματα ένταξης και προσαρμογής τους στην ελληνική κοινωνία. 2. πειδή η διαπολιτισμική εκπαίδευση δεν αφορά μόνο τους πολιτισμικά διαφορετικούς πληθυσμούς που βρίσκονται στη χώρα μας, αλλά με τα σημερινά δεδομένα αφορά ολόκληρη την ελληνική κοινωνία. πομένως, η αναμόρφωση των προγραμμάτων σπουδών των τμημάτων που παράγουν εκπαιδευτικούς για τη Β/βάθμια εκπαίδευση με τον εμπλουτισμό τους με περισσότερα μαθήματα που άπτονται του χώρου της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης είναι αναγκαία. Οι διαπιστώσεις αυτές, που αφορούν την ύπαρξη μαθημάτων σχετικών με τη διαπολιτισμική εκπαίδευση, δείχνουν την απόσταση που έχουμε να καλύψουμε ακόμη σε επίπεδο κατάρτισης των εκπαιδευτικών για την απόκτηση της διαπολιτισμικής τους επάρκειας, όπως θα δούμε και στη συνέχεια ρευνητικά αποτελέσματα σε σχέση με τη διαπολιτισμική επάρκεια εκπαιδευτικών Α/βάθμιας εκπαίδευσης Στην πορεία θα σας παρουσιάσουμε τα αποτελέσματα της υπό εξέλιξη έρευνάς μας σε εκπαιδευτικούς της Αχαΐας, για να διαπιστώσουμε την εκτίμηση που έχουν οι ίδιοι οι εκπαιδευτικοί για το βαθμό και το επίπεδο της διαπολιτισμικής επάρκειάς τους Η διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών του νομού Αχαΐας Οι ερωτήσεις που τέθηκαν στους εκπαιδευτικούς για τη διαπίστωση της διαπολιτισμικής επάρκειάς τους είναι συνοπτική παρουσίαση των γνωστικών αντικειμένων, που αφορούν στην διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών που καλούνται να προσφέρουν εκπαιδευτικό έργο στην λλάδα, όπως αυτά παρουσιάστηκαν στους πίνακες 1 και 3. Όπως φαίνεται στον πίνακα 8, τα αποτελέσματα παρουσιάζουν μια ομοιόμορφη κατανομή σε όλες τις διαβαθμίσεις και σε όλες τις κατηγορίες. Πίνακας 8: Η διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών του νομού Αχαΐας σε % 24 (Ιστοσελίδα Τμήματος Φιλοσοφίας Πανεπιστημίου Πατρών) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω ) 25 (Ιστοσελίδα Τμήματος Φιλολογίας Α.Π.Θ.) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω ) 26 (Ιστοσελίδα Τμήματος Φιλολογίας Πανεπιστημίου Ιωαννίνων) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω ) 27 (Ιστοσελίδα Τμήματος Φιλολογίας Πανεπιστημίου Κρήτης) (προσπελάστηκε στις 11/6/2006 μέσω ) 17

18 Διαβαθμίσεις πάρκεια σε: Μεταναστευτικά ρεύματα προς λλάδα Πάρα πολύ Πολύ Λίγο Καθόλου Δ.Α. Σύνολο Δίγλωσση κπαίδευση Μοντέλα Διαπολιτισμικής κπαίδευσης Διδακτική της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας Θέματα Ταυτότητας Νομοθετικό Πλαίσιο Στη διαβάθμιση «πάρα πολύ», όπου κανείς θα ανέμενε να βρίσκονται τα μεγαλύτερα ποσοστά των εκπαιδευτικών, αφού τα σχολεία της Αχαΐας παρουσιάζουν έναν μεγάλο αριθμό αλλοδαπών μαθητών, συναντά τα ανύπαρκτα ποσοστά σε όλες τις κατηγορίες, αφού μόνο στα «Μεταναστευτικά Ρεύματα στην λλάδα» και τη «Διδακτική της ελληνικής γλώσσας» υπάρχουν καταχωρήσεις της τάξης του 1%, ενώ σε όλες τις άλλες κατηγορίες οι καταχωρήσεις είναι μηδενικές. Αυτό σημαίνει ότι το ποσοστό των εκπαιδευτικών που διαθέτει «πάρα πολύ» διαπολιτισμική επάρκεια στο νομό Αχαΐας είναι μηδενικό. Στη διαβάθμιση «πολύ» τα ποσοστά των εκπαιδευτικών κυμαίνονται από 5-10%, σε όλες τις κατηγορίες, και ουσιαστικά συμπληρώνουν την αρνητική εικόνα, όπως την εντοπίζουν οι εκπαιδευτικοί για τους εαυτούς τους, αναφορικά με τη διαπολιτισμική επάρκειά τους. 18

19 Γράφημα 1: Η διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών του νομού Αχαΐας σε % 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0% Πάρα πολύ Πολύ Λίγο Καθόλου Δ.Α. Μεταναστευτικά ρεύματα προς λλ άδα Μοντέλα Διαπολιτισμικής κπαίδευσης Θέματα ταυτότητας Δίγλωσση εκπαίδευση Διδακτική της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας Νομοθετικό πλαίσιο Υπερβολικά μεγάλες παρουσιάζονται και οι καταχωρήσεις σε όλες τις κατηγορίες στη διαβάθμιση «καθόλου», στην οποία τα ποσοστά κυμαίνονται από 19-47%, ενώ η συντριπτική πλειοψηφία των εκπαιδευτικών κατατάσσει τους εαυτούς τους σε όλες τις κατηγορίες στη διαβάθμιση «λίγο», αναφορικά με τη διαπολιτισμική τους επάρκεια. Σε μία κοινωνία που θέλει να θεωρείται ότι είναι διαπολιτισμική στην πράξη, με την ύπαρξη τόσων μεταναστών στην λλάδα, αλλά και μαθητών στα ελληνικά σχολεία και με την πραγματοποίηση προγραμμάτων επιμόρφωσης και κατάρτισης εκπαιδευτικών και παραγωγής εκπαιδευτικού υλικού, που αγγίζουν τα , αναρωτιέται κανείς για την αποτελεσματικότητα των προγραμμάτων αυτών. Οι παραπάνω διαπιστώσεις γίνονται καταφανείς, αν προσθέσουμε τις τιμές, σε όλες τις κατηγορίες, των διαβαθμίσεων «πάρα πολύ & πολύ» και «λίγο & καθόλου», απ όπου προκύπτει ο πίνακας 9. Πίνακας 9: Η διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών του νομού Αχαΐας συγκεντρωτικά σε % πάρκεια σε: Διαβαθμίσεις Πάρα πολύ & Πολύ Λίγο & Καθόλου Μεταναστευτικά ρεύματα προς την λλάδα Δίγλωσση κπαίδευση 6 92 Διαπολιτισμικά Μοντέλα κπαίδευσης 7 88 Διδακτική της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας 7 92 Θέματα Ταυτότητας 9 88 Νομοθετικό Πλαίσιο 5 93 ΜΣΟΣ ΟΡΟΣ 7,

20 Όπως φαίνεται από τον πίνακα 9, σχεδόν όλοι οι εκπαιδευτικοί σε όλες τις κατηγορίες της διαπολιτισμικής επάρκειας πιστεύουν ότι υπάρχει «λίγο» ή «καθόλου» επάρκεια, ενώ από την άλλη πλευρά τα ποσοστά που πιστεύουν ότι διαθέτουν «πάρα πολύ» ή «πολύ» διαπολιτισμική επάρκεια είναι πολύ χαμηλά. Γράφημα 2: Η διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών του νομού Αχαΐας συγκεντρωτικά σε % 100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0% Πάρα πολύ & Πολύ Λίγο & Καθόλου Μεταναστευτικά ρεύματα προς λλάδα Μοντέλα Διαπολιτισμικής κπαίδευσης Θέματα ταυτότητας Δίγλωσση εκπαίδευση Διδακτική της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας Νομοθετικό πλαίσιο 2.5. Διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών της Β/βάθμιας εκπαίδευσης Η έρευνά μας έδειξε πως η παρουσία γνωστικών αντικειμένων που έχουν σχέση με τη διαπολιτισμική εκπαίδευση στα δέκα πανεπιστημιακά τμήματα που εξετάσαμε και που παράγουν εκπαιδευτικούς για τη Β/βάθμια εκπαίδευση, είναι ανύπαρκτη και υπ αυτή την έννοια θεωρούμε ότι δε μπορούμε να μιλάμε για διαπολιτισμική επάρκεια των εκπαιδευτικών της Β/βάθμιας εκπαίδευσης. Τα τμήματα αυτά φαίνεται ότι στον τομέα της διαπολιτισμικής εκπαίδευσης δεν έχουν προσαρμοστεί στις νέες καταστάσεις. Με δεδομένο το γεγονός της παγκοσμιοποίησης θα έπρεπε, ακόμη κι αν δεν υπάρχουν αλλοδαποί μαθητές στις τάξεις της Β/βάθμιας εκπαίδευσης, να έχουν αναπροσαρμοστεί τα προγράμματά τους, λόγω του ότι η διαπολιτισμική εκπαίδευση κάτω από τις σημερινές συνθήκες δεν αφορά μόνο τους αλλοδαπούς μαθητές, αλλά όλους τους πολίτες της χώρας. Κι αυτό γιατί η κατάρτιση στη διαπολιτισμική εκπαίδευση βοηθά τη θέαση άλλων εθνών, λαών και πολιτισμών υπό διαφορετικό πρίσμα. 3. Έρευνα για τη διαπίστωση της διαπολιτισμικής ετοιμότητας των εκπαιδευτικών Α/βάθμιας και Β/βάθμιας εκπαίδευσης 3.1. Πότε ένας εκπαιδευτικός είναι διαπολιτισμικά έτοιμος Αφού σκιαγραφήσαμε στο προηγούμενο κεφάλαιο το τι πρέπει, κατά την άποψή μας, να γνωρίζει ο εκπαιδευτικός για να είναι διαπολιτισμικά επαρκής, το ερώτημα που τίθεται είναι: πότε ένας εκπαιδευτικός είναι διαπολιτισμικά έτοιμος; Στο ερώτημα αυτό μπορούμε να απαντήσουμε, αφού καταγράψαμε στους πίνακες 1, 2 και 3 τι πρέπει να γνωρίζει ο εκπαιδευτικός θεωρητικά, αιτιολογήσαμε και αναλύσαμε το θέμα 20

Απόκτηση εκπαιδευτικής και διαπολιτισμικής επάρκειας και ετοιμότητας από τους εκπαιδευτικούς Α /βάθμιας και Β /βάθμιας εκπαίδευσης

Απόκτηση εκπαιδευτικής και διαπολιτισμικής επάρκειας και ετοιμότητας από τους εκπαιδευτικούς Α /βάθμιας και Β /βάθμιας εκπαίδευσης Απόκτηση εκπαιδευτικής και διαπολιτισμικής επάρκειας και ετοιμότητας από τους εκπαιδευτικούς Α /βάθμιας και Β /βάθμιας εκπαίδευσης Περιεχόμενα 1. Απόκτηση εκπαιδευτικής και διαπολιτισμικής επάρκειας και

Διαβάστε περισσότερα

1. Εισαγωγικά 2 2. Πρόγραμμα για την απόκτηση ή συμπλήρωση της παιδαγωγικής επάρκειας 2

1. Εισαγωγικά 2 2. Πρόγραμμα για την απόκτηση ή συμπλήρωση της παιδαγωγικής επάρκειας 2 Πρωτοβουλία Άμεσης Διαδραστικής Δημοκρατίας Ελλάδας Τηλ. 2610969715, 6944346420 e-mail: padde@inpatra.gr Greek Initiative for Direct Interactive Democracy Tel. +30-2610969715, 6944346420 e-mail: padde@inpatra.gr

Διαβάστε περισσότερα

Κουνέλη Βασιλική. 2009 Υποψήφια Διδάκτωρ στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου Πατρών

Κουνέλη Βασιλική. 2009 Υποψήφια Διδάκτωρ στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου Πατρών Κουνέλη Βασιλική ΣΠΟΥΔΕΣ 1997 Απολυτήριο 2 ου Ενιαίου Λυκείου Πατρών. Γενικός βαθμός 18 8/10. 2002 Απόφοιτη του τμήματος Φιλολογίας του Πανεπιστημίου Πατρών (Έτος εισαγωγής 1998 Έτος κτήσης πτυχίου 2002).

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΑΡΚΕΙΑ ΚΑΙ Η ΕΤΟΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΤΟΥ Ν. ΤΡΙΚΑΛΩΝ ΝΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΟΥΝ ΤΙΣ Δ ΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΤΑΞΗΣ

Η ΕΠΑΡΚΕΙΑ ΚΑΙ Η ΕΤΟΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΤΟΥ Ν. ΤΡΙΚΑΛΩΝ ΝΑ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΟΥΝ ΤΙΣ Δ ΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΕΣ ΑΝΑΓΚΕΣ ΤΗΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΤΑΞΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΤΡΙΚΑΛΩΝ Η ΕΠΑΡΚΕΙΑ ΚΑΙ Η ΕΤΟΙΜΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

1. Εισαγωγή. 1. Θέματα εκπαίδευσης και αγωγής. 2. Θέματα μάθησης και διδασκαλίας. 3. Ειδική διδακτική και πρακτική άσκηση.

1. Εισαγωγή. 1. Θέματα εκπαίδευσης και αγωγής. 2. Θέματα μάθησης και διδασκαλίας. 3. Ειδική διδακτική και πρακτική άσκηση. ΔΙATMHMATΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ (ΠΠΔΕ) ΣΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ (Απόσπασμα από τα Πρακτικά της 325 ης /08-05-2014 Τακτικής Συνεδρίασης της Συγκλήτου

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Επάρκεια και Ετοιμότητα Εκπαιδευτικών Α /βάθμιας και Β /βάθμιας Εκπαίδευσης

Εκπαιδευτική Επάρκεια και Ετοιμότητα Εκπαιδευτικών Α /βάθμιας και Β /βάθμιας Εκπαίδευσης Εκπαιδευτική Επάρκεια και Ετοιμότητα Εκπαιδευτικών Α /βάθμιας και Β /βάθμιας Εκπαίδευσης Περιεχόμενα Πρόλογος 4 1. Εισαγωγή 6 2. Οι όροι «επάρκεια» και «ετοιμότητα» 7 2.1. Αποσαφήνιση των όρων 7 2.1.1.

Διαβάστε περισσότερα

2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πρόγραμμα μουσουλμανοπαίδων.

2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πρόγραμμα μουσουλμανοπαίδων. ΕΠΙΒΛΕΨΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΩΝ ΔΙΑΤΡΙΒΩΝ 2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πρόγραμμα μουσουλμανοπαίδων. Η γλωσσική εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ Αποτελεί ένα από τα τέσσερα τμήματα της Σχολής Κοινωνικών Επιστημών και Επιστημών της Αγωγής. Υπήρξε το πολυπληθέστερο σε φοιτητές τμήμα. Έχει παραδώσει στην κοινωνία

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «ΣΧΟΛΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ» Ακαδημαϊκό έτος 2015-2016. www.psych.uoa.gr

Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «ΣΧΟΛΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ» Ακαδημαϊκό έτος 2015-2016. www.psych.uoa.gr Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «ΣΧΟΛΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ» Ακαδημαϊκό έτος 201-2016 www.psych.uoa.gr Πληροφορίες για το ΠΜΣ όπως αυτές αναφέρονται στο σχετικό ΦΕΚ ίδρυσής του και στην Προκήρυξη υποβολής υποψηφιοτήτων:

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη θεματική:

Εισαγωγή στη θεματική: ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Έργο «Εκπαίδευση αλλοδαπών και παλιννοστούντων μαθητών» Δράση: Επιμόρφωση εκπαιδευτικών και μελών της εκπαιδευτικής κοινότητας Υποδράση: Ενδοσχολική Επιμόρφωση, Επιστ.υπεύθυνη:

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Γραφεία: Κτήριο Αποστολίδη, Καλλιπόλεως και Ερεσού 1 T.K. 20537, 1678 Λευκωσία, Τηλ.: + 357 22893850, Τηλομ.: + 357 22 894491 Παρουσίαση 26 Ιανουαρίου 2014 2. ΣΚΟΠΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Θεοφάνη Γεωργία. gotheofani@yahoo.gr. 1996 Πτυχίο Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Θεοφάνη Γεωργία. gotheofani@yahoo.gr. 1996 Πτυχίο Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Θεοφάνη Γεωργία Ημερ/νία γέννησης 17.2.1971 E-mail gotheofani@yahoo.gr ΤΙΤΛΟΙ ΣΠΟΥΔΩΝ 1996 Πτυχίο Φιλολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Επιμόρφωση 2010 Βεβαίωση επιτυχούς ολοκλήρωσης

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής. MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση

Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής. MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Φιλοσοφία του προγράμματος MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση Η Κυπριακή κοινωνία, πολυπολιτισμική εκ παραδόσεως και λόγω ιστορικών και γεωγραφικών συνθηκών

Διαβάστε περισσότερα

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα)

334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) 334 Παιδαγωγικό Δημοτικής Εκπαίδευσης Δυτ. Μακεδονίας (Φλώρινα) Ιστορικό Σημείωμα γαι την Παιδαγωγική Σχολή Φλώρινας Η Παιδαγωγική Ακαδημία Φλώρινας ιδρύθηκε τον Νοέμβριο του 1941, δηλ. κατά την διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΤΕΛΙΚΗ ΣΥΝΟΨΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ REMACO ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΕΠΙΧEIΡΗΣΕΩΝ

ΕΠΙΤΕΛΙΚΗ ΣΥΝΟΨΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ REMACO ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΕΠΙΧEIΡΗΣΕΩΝ ΕΠΙΤΕΛΙΚΗ ΣΥΝΟΨΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ -1- 1. ΣΥΝΙΣΤΩΣΕΣ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ 2. ΣΚΟΠΟΣ & ΕΠΙΔΙΩΞΕΙΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 3. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ & ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ 4. ΑΔΥΝΑΜΙΕΣ 5. ΕΥΚΑΙΡΙΕΣ ΑΝΑΛΥΣΗ SWOT

Διαβάστε περισσότερα

Παντελή Γεωργογιάννη

Παντελή Γεωργογιάννη Βιογραφικό Ερευνητική-Επιστημονική, Συγγραφική και Κοινωνική Δράση Του Παντελή Γεωργογιάννη Καθηγητή Παιδαγωγικού Τμήματος Δημοτικής Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου Πατρών ΠΑΤΡΑ 2012 Περιεχόμενα 1. Σύντομο

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική, Διαπολιτισμική Επάρκεια και Ετοιμότητα των Εκπαιδευτικών

Εκπαιδευτική, Διαπολιτισμική Επάρκεια και Ετοιμότητα των Εκπαιδευτικών Εκπαιδευτική, Διαπολιτισμική Επάρκεια και Ετοιμότητα των Εκπαιδευτικών Α/βάθμιας και Β/βάθμιας Εκπαίδευσης Η θέση της Πρωτοβουλίας Άμεσης Διαδραστικής Δημοκρατίας Ελλάδας (Π.Α.Δ.Δ.Ε.) για την Εκπαιδευτική,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ Πολιτισμική Ετερότητα, Ιδιότητα του Πολίτη και Δημοκρατία: Εμπειρίες, Πρακτικές και Προοπτικές. Αθήνα, 7 8 Μαΐου 2010

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ Πολιτισμική Ετερότητα, Ιδιότητα του Πολίτη και Δημοκρατία: Εμπειρίες, Πρακτικές και Προοπτικές. Αθήνα, 7 8 Μαΐου 2010 ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Πληροφορίες : Παρθένης Χρήστος Τηλ. : 210-7277516 Δ/νση : Πανεπιστημιούπολη, Ιλίσια 157 84, Αθήνα Fax : 210-7277440 Email : information@keda.gr ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2015 2016

ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟ ΕΤΟΣ 2015 2016 ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΦΛΩΡΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ «ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΗΓΕΣΙΑ» ΠΡΟΣΚΛΗΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΗΣ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τα Μεταπτυχιακά Προγράμματα και τα Προγράμματα Κατάρτισης της Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.

Τα Μεταπτυχιακά Προγράμματα και τα Προγράμματα Κατάρτισης της Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Τα Μεταπτυχιακά Προγράμματα και τα Προγράμματα Κατάρτισης της Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Σπύρος Πανέτσος Επιστ. Υπευθ. Γραφείου Διασύνδεσης Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. Η Ανώτατη Σχολή Παιδαγωγικής και Τεχνολογικής

Διαβάστε περισσότερα

Φιλοσοφίας Παιδαγωγικής ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΠΡΟΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ 8 ακαδημαϊκά εξάμηνα = 4 έτη Φιλοσοφία 12 μαθήματα από τους εξής κλάδους: Φιλοσοφία της Επιστήμης Πολιτική Φιλοσοφία Αρχαία Ελληνική Φιλοσοφία Νεότερη

Διαβάστε περισσότερα

Σωφρόνης Χατζησαββίδης. Οι σύγχρονες κριτικές γλωσσοδιδακτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας ως δεύτερης και ξένης

Σωφρόνης Χατζησαββίδης. Οι σύγχρονες κριτικές γλωσσοδιδακτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας ως δεύτερης και ξένης Σωφρόνης Χατζησαββίδης Οι σύγχρονες κριτικές γλωσσοδιδακτικές προσεγγίσεις στη διδασκαλία της γλώσσας ως δεύτερης και ξένης 1 ΣΚΟΠΟΣ Oι σύγχρονες κριτικές προσεγγίσεις που έχουν αναπτυχθεί τα τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΜΣ «ΤΟΠΙΚΗ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ» ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται δεκτοί στο Πρόγραμμα: Εκπαιδευτικοί Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης

Κατηγορίες υποψηφίων που γίνονται δεκτοί στο Πρόγραμμα: Εκπαιδευτικοί Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ΔΙΕΞΑΓΩΓΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΜΕ ΤΙΤΛΟ: «Αξιολόγηση Εκπαιδευτικής Επάρκειας Ανάπτυξη παιδαγωγικών και διδακτικών δεξιοτήτων στη Γενική, Ειδική και Διαπολιτισμική Αγωγή, με έμφαση στην Καινοτομία και

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακά στην Ελλάδα

Μεταπτυχιακά στην Ελλάδα Μεταπτυχιακά στην Ελλάδα Μουντάκης Κώστας: Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Πελοποννήσου Πρώην σύμβουλος του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου Dr. Αρβανίτη Νέλη: Σχολική Σύμβουλος Φυσικής Αγωγής 1 Δικαιολογητικά

Διαβάστε περισσότερα

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος

Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Σχόλια και υποδείξεις για το Σχέδιο Μαθήματος Ακολούθως αναπτύσσονται ορισμένα διευκρινιστικά σχόλια για το Σχέδιο Μαθήματος. Αφετηρία για τον ακόλουθο σχολιασμό υπήρξαν οι σχετικές υποδείξεις που μας

Διαβάστε περισσότερα

«Κοινωνική Παιδαγωγική, Διαπολιτισμικότητα, Συμβουλευτική και Ειδική Αγωγή»

«Κοινωνική Παιδαγωγική, Διαπολιτισμικότητα, Συμβουλευτική και Ειδική Αγωγή» 20 ο Διεθνές Συνέδριο «Κοινωνική Παιδαγωγική, Διαπολιτισμικότητα, Συμβουλευτική και Ειδική Αγωγή» Πάτρα, 6-8 Νοεμβρίου 2015 Συνεδριακό και Πολιτιστικό Κέντρο Πανεπιστημίου Πατρών E-mail επικοινωνίας για

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ»

«Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ» «Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ» Εισηγήτρια: Ανδριανή Ζαγκούτα Συνεργάτης Ειδικής Γραμματείας Παιδείας Ομογενών και Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης Η παιδεία είναι μια ευρύτερη έννοια, που ακρογωνιαίο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ. pagioti@sch.gr

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ. pagioti@sch.gr ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΣΕΝΑΡΙΟ Αγιώτης Πέτρος pagioti@sch.gr Εκπαιδευτικός Πληροφορικής Τίτλος διδακτικού σεναρίου Η έννοια των σταθερών και της καταχώρησης στη Visual Basic Εμπλεκόμενες γνωστικές περιοχές Στοιχεία

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΛΟΓΙΑΝΝΑΚΗΣ ΜΙΧΑΛΗΣ Διδάκτορας Πανεπιστημίου Paris 5 - René Descartes. 1. Εισαγωγή

ΚΑΛΟΓΙΑΝΝΑΚΗΣ ΜΙΧΑΛΗΣ Διδάκτορας Πανεπιστημίου Paris 5 - René Descartes. 1. Εισαγωγή Η διδασκαλία των μαθηματικών στα προγράμματα σπουδών των Π.Τ.Δ.Ε 1. στην Ελλάδα. Mία πρώτη προσέγγιση με βάση τους οδηγούς σπουδών των τμημάτων στα τέλη της δεκαετίας του 90 ΚΑΛΟΓΙΑΝΝΑΚΗΣ ΜΙΧΑΛΗΣ Διδάκτορας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΤΗΣ ΕΝΤΑΞΗΣ: ΕΝΑ ΣΧΟΛΕΙΟ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ Επισπεύδον τμήμα: Τμήμα Επιστημών Προσχολικής Αγωγής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΜΕΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΜΕΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΜΕΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΥΠΟΨΗΦΙΟΥΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Προς όλες και όλους τις/τους φοιτήτριες και φοιτητές του Τμήματος

Προς όλες και όλους τις/τους φοιτήτριες και φοιτητές του Τμήματος ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΤΜΗΜΑ ΙΤΑΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ Πρόεδρος: Φοίβος-Βασίλειος Γκικόπουλος Τηλ. 2310-997584 Εmail: ghico@itl.auth.gr ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ Πληροφορίες:

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2008 ( ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ 3Π /2008) ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Αριθµός Εισακτέων ακαδηµαϊκού έτους 2014-2015 (Πανελλήνιες 2014)

Αριθµός Εισακτέων ακαδηµαϊκού έτους 2014-2015 (Πανελλήνιες 2014) Αριθµός Εισακτέων ακαδηµαϊκού έτους 2014-2015 (Πανελλήνιες 2014) 1ο Επιστηµονικό Πεδίο: Νοµικών, Κοινωνικών & Ανθρωπιστικών Επιστηµών Κωδικός Τμήματος Πανεπιστήμιο Τμήμα Εισακτέοι 2013 Σελίδα 1 από 5 129

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΧΡΟΝΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ

ΣΥΓΧΡΟΝΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΠΕΤΡΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΣΥΓΧΡΟΝΗ Ι ΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΤΗΣ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ Απευθύνεται: Σε κάθε εκπαιδευτικό που ενδιαφέρεται να βελτιώσει και να εκσυγχρονίσει τη διδασκαλία του/της. Στους/ις υποψήφιους/ες

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα. Άννα Κοκκινίδου, Yπεύθυνη του Προγράμματος, σε συνεργασία με την κ. Κυριακή Σπανού. Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας

Πρόγραμμα. Άννα Κοκκινίδου, Yπεύθυνη του Προγράμματος, σε συνεργασία με την κ. Κυριακή Σπανού. Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Oι Νέες Διαδρομές στην Ελληνική Γλώσσα- elearning.greek-language.gr Πρόγραμμα Διαδρομές στη Διδασκαλία της Ελληνικής Γλώσσας, Άννα Κοκκινίδου, Yπεύθυνη του Προγράμματος, σε συνεργασία με την κ. Κυριακή

Διαβάστε περισσότερα

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή

Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος 1 Εισαγωγή Τα σχέδια μαθήματος αποτελούν ένα είδος προσωπικών σημειώσεων που κρατά ο εκπαιδευτικός προκειμένου να πραγματοποιήσει αποτελεσματικές διδασκαλίες. Περιέχουν πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Master s Degree. www.unic.ac.cy. Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως)

Master s Degree. www.unic.ac.cy. Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως) Master s Degree www.unic.ac.cy Μεταπτυχιακό στις Επιστήμες Αγωγής (Εξ Αποστάσεως) «Σε αυτό το ταξίδι για την ανακάλυψη της γνώσης μας εντυπωσίασε ιδιαίτερα η οργάνωση και το φιλικό κλίμα του Πανεπιστημίου.»

Διαβάστε περισσότερα

Προγράμματα Μεταπτυχιακών Σπουδών στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης

Προγράμματα Μεταπτυχιακών Σπουδών στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Προγράμματα Μεταπτυχιακών Σπουδών στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης Μάιος 2010 Πίνακας Περιεχομένων Εισαγωγικά 4-5 Ξάνθη 6 Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών 7 Τμήμα Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020. Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020. Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ «ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ, ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ & ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗ» 2014-2020 Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση Οι Άξονες Προτεραιότητας 6,7,8,και 9 περιλαµβάνουν τις παρεµβάσεις του τοµέα

Διαβάστε περισσότερα

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών

Οι περιοχές που διερευνήθηκαν συστηματικά από τα σχολεία ήσαν οι ακόλουθες: Σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών-μαθητών και μεταξύ μαθητών Ανάπτυξη µεθόδων και εργαλείων έρευνας Από τα σχολεία που συµµετείχαν στην ΑΕΕ: Οργάνωσε οµάδες εργασίας το 66% Αξιοποίησε σχετική βιβλιογραφία το 66% Συγκέντρωσε δεδοµένα από: τα αρχεία του σχολείου το

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτική Μεθοδολογία:

Διδακτική Μεθοδολογία: Σάββατο 1 Νοεμβρίου 2014, Αθήνα Διδακτική Μεθοδολογία: Σχεδιασμός - Διεξαγωγή και Αξιολόγηση της Διδασκαλίας Εισηγητής: Δρ. Ιγνάτιος Καράμηνας Σχολικός Σύμβουλος ΠΕ Εκπαιδευτής Ενηλίκων Επιστ. Συνεργάτης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΟΔΕΥΤΙΚΑ ΣΥΝΟΔΕΥΤΙΚΑ. 6 ης Συνεδρίας Σ.Π.Δ.Ε. 10 ης Συνεδρίας Σ.Π.Δ.Ε.

ΣΥΝΟΔΕΥΤΙΚΑ ΣΥΝΟΔΕΥΤΙΚΑ. 6 ης Συνεδρίας Σ.Π.Δ.Ε. 10 ης Συνεδρίας Σ.Π.Δ.Ε. ΣΥΝΟΔΕΥΤΙΚΑ ΣΥΝΟΔΕΥΤΙΚΑ 6 ης Συνεδρίας Σ.Π.Δ.Ε. 10 ης Συνεδρίας Σ.Π.Δ.Ε. Συνοδευτικό Θέματος 2: ΕΙΣΗΓΗΤΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Βασικές θέσεις για αναλυτικά προγράμματα και σχολικά βιβλία με βάση τα πορίσματα και

Διαβάστε περισσότερα

186 Γλώσσας Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξείνειων Χωρών Θράκης (Κομοτηνή)

186 Γλώσσας Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξείνειων Χωρών Θράκης (Κομοτηνή) 186 Γλώσσας Φιλολογίας και Πολιτισμού Παρευξείνειων Χωρών Θράκης (Κομοτηνή) Σκοπός Το Τμήμα σύμφωνα με το ιδρυτικό του διάταγμα, έχει ως κύρια αποστολή «την καλλιέργεια, προαγωγή και διάδοση, με τη διδασκαλία

Διαβάστε περισσότερα

Αναλυτικά οι Ομάδες Προσανατολισμού των Πανελλήνιων εξετάσεων:

Αναλυτικά οι Ομάδες Προσανατολισμού των Πανελλήνιων εξετάσεων: Τρεις κατευθύνσεις προσανατολισμού : Ανθρωπιστικές Θετικές Οικονομίας και Πληροφορικής καθώς και πέντε επιστημονικά πεδία, περιλαμβάνει το νέο σύστημα των Πανελλήνιων εξετάσεων, όπως ανακοίνωσε το υπ.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ (Τ.Ε.Ι.) ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ (Τ.Ε.Ι.) ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ (Τ.Ε.Ι.) ΗΠΕΙΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΕΜΠΟΡΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΗΓΟΥΜΕΝΙΤΣΑ 2011 2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014 888 ΧΡΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ χεν θεσσαλονίκης Μητροπόλεως 18 546 24 Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310-276 144 Fax: 2310 276 144 E-mail: xenthesalonikis1@windowslive.com

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ " Ι ΑΚΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑΣ ΜΕ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ"

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ  Ι ΑΚΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑΣ ΜΕ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ - ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΗΣ - ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ " Ι ΑΚΤΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑΣ ΜΕ ΝΕΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ" ιευθύντρια:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ (MPA)

ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ (MPA) ΔΗΜΟΣΙΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ (MPA) Γιατί στο Νεάπολις Επιλέγοντας το Πανεπιστήμιο Νεάπολις γίνεσαι μέλος μιας ζωντανής κοινότητας που αποτελείται από προπτυχιακούς και μεταπτυχιακούς φοιτητές και από ακαδημαϊκό προσωπικό

Διαβάστε περισσότερα

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι γνωστό ότι, παραδοσιακά, όπως άλλα εκπαιδευτικά συστήματα έτσι και το ελληνικό στόχευαν στην καλλιέργεια και ενδυνάμωση της εθνοπολιτιστικής ταυτότητας. Αυτό κρίνεται θετικό, στο βαθμό που

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΣΠΑΘΑΡΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ

ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΣΠΑΘΑΡΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΣΠΑΘΑΡΑΣ ΣΧΟΛΙΚΟΣ ΣΥΜΒΟΥΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΩΝ Απάντηση ερωτήσεων σχετικά με την οργάνωση των Ερευνητικών Εργασιών στο Γενικό Λύκειο κατά το σχολικό έτος 2012-2013 ΛΑΜΙΑ: ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012 Αγαπητοί/ες

Διαβάστε περισσότερα

1. Καθηγητής στο γνωστικό αντικείμενο Παιδαγωγική-Κατηχητική

1. Καθηγητής στο γνωστικό αντικείμενο Παιδαγωγική-Κατηχητική KOΓΚΟΥΛΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Καθηγητής του Τμήματος Θεολογίας του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Όνομα πατέρα: Βασίλειος Ημερομηνία γέννησης 1948 Δ/νση κατοικίας Κεραμοπούλου 11 Ταχ. Κώδ.: 546 22 Πόλη:

Διαβάστε περισσότερα

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία

Σεπτ 2011 - Αυγ 2013. Καινοτοµία Παρουσίαση Προγράµµατος σε Διδασκαλικό Σύλλογο Δηµοτικού Σχολείου Αγ. Αντωνίου Αξιοποίηση Λαϊκών Ιστοριών της Κύπρου για Προώθηση της Διαπολιτισµικής Εκπαίδευσης Σεπτ 2011 - Αυγ 2013 Δίκτυο συνεργασίας

Διαβάστε περισσότερα

1987-1989: Μεταδιδακτορικές σπουδές στο Πανεπιστήμιο της Φραγκφούρτης στην Καθολική Θεολογία

1987-1989: Μεταδιδακτορικές σπουδές στο Πανεπιστήμιο της Φραγκφούρτης στην Καθολική Θεολογία Όνομα: ΗΡΑΚΛΗΣ Επώνυμο: ΡΕΡΑΚΗΣ Όνομα πατρός: ΜΑΤΘΑΙΟΣ Χρον. γέννησης: 1952 Τόπος γέννησης: ΡΕΘΥΜΝΟ Βαθμίδα: ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Σχολή: ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ Τμήμα: ΠΟΙΜ. & ΚΟΙΝ. ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ Εργαστήριο: ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ Τηλ.: 2310

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

«Εφαρμοσμένη Ψυχολογία Παιδιού και Εφήβου»

«Εφαρμοσμένη Ψυχολογία Παιδιού και Εφήβου» ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ, ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ, ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΜΕΑΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΥΠΟ ΕΓΚΡΙΣΗ Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Εφαρμοσμένη Ψυχολογία Παιδιού και Εφήβου» Πρόσκληση

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ»

«Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ» «Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ» Εισηγητής: Νικόλαος Λινάρδος, Εκπαιδευτικός - συνεργάτης Ειδ. Γραμμ. ΠΟΔΕ Κύριε πρόεδρε της συνεδρίας, Κυρίες και κύριοι, Σκοπός της παρούσας εισήγησης είναι

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΕΦΗΒΟΥ»

«ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΕΦΗΒΟΥ» Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΕΦΗΒΟΥ» Ακαδημαϊκό έτος 2015-201 www.ppp.uoa.gr Πληροφορίες για το ΠΜΣ όπως αυτές αναφέρονται στο σχετικό ΦΕΚ ίδρυσής του και στην Προκήρυξη

Διαβάστε περισσότερα

«Σύγχρονες. Δομές και Μοντέλα στήριξης της Οικογένειας από τη Τοπική Αυτοδιοίκηση της Γερμανίας»

«Σύγχρονες. Δομές και Μοντέλα στήριξης της Οικογένειας από τη Τοπική Αυτοδιοίκηση της Γερμανίας» «Σύγχρονες Δομές και Μοντέλα στήριξης της Οικογένειας από τη Τοπική Αυτοδιοίκηση της Γερμανίας» ΔΙΚΤΥΟ ΕΛΛΗΝΩΝ ΑΙΡΕΤΩΝ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ Εισηγήτρια: Ιωάννα Ζαχαράκη, Δημοτική Σύμβουλος Solingen,

Διαβάστε περισσότερα

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ-ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ

ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ-ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΧΟΛΗ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ-ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ Ακαδ. έτος 015-016 ΕΙΔΙΚΕΥΣΕΙΣ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΡΜΗΝΕΙΑΣ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΓΛΩΣΣΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Στρογγυλή Τράπεζα -9 Νοεμβρίου 2013. Η ελληνική γλώσσα στην ανώτατη εκπαίδευση στην Κύπρο. τεχνολογία Εθνική και διεθνής διάσταση

Στρογγυλή Τράπεζα -9 Νοεμβρίου 2013. Η ελληνική γλώσσα στην ανώτατη εκπαίδευση στην Κύπρο. τεχνολογία Εθνική και διεθνής διάσταση 9 o Διεθνές Συνέδριο «Ελληνική ή Γλώσσα και Ορολογία» -7-9 Νοεμβρίου 2013 Στρογγυλή Τράπεζα -9 Νοεμβρίου 2013 Η ελληνική γλώσσα στην ανώτατη εκπαίδευση, στην επιστήμη και στην τεχνολογία Εθνική και διεθνής

Διαβάστε περισσότερα

Μαθήματα γλώσσας καταγωγής στην επαρχία Olpe

Μαθήματα γλώσσας καταγωγής στην επαρχία Olpe Μαθήματα γλώσσας καταγωγής στην επαρχία Olpe Αγαπητοί γονείς, εδώ και πολλά χρόνια στην επαρχία Olpe προσφέρονται μαθήματα γλώσσας καταγωγής, ωστόσο αυτό δεν είναι ευρέως γνωστό. Με το φυλλάδιο αυτό θέλουμε

Διαβάστε περισσότερα

Έκθεση εσωτερικής αξιολόγησης

Έκθεση εσωτερικής αξιολόγησης ΠΑΝΤΕΙΟΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣΠΟΛΙΤΙΚΗΣ Έκθεσηεσωτερικήςαξιολόγησης ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΠΟΥΔΩΝ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑΚΑΙΕΦΑΡΜΟΓΕΣΣΤΗΝΚΟΙΝΩΝΙΚΗΠΟΛΙΤΙΚΗ, 2007 2009 ΛέκτοραςΜαρίαΣυμεωνάκη

Διαβάστε περισσότερα

ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Εθνικόν και Καποδιστριακόν Πανεπιστήμιον Αθηνών ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ Το Πιστοποιητικό Παιδαγωγικής και Διδακτικής Επάρκειας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΤΟΧΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΟΥ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΙΤΑΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΦΕΚ

ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΤΟΧΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΟΥ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΙΤΑΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΦΕΚ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗΣ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΤΟΧΗ ΤΟΥ ΠΤΥΧΙΟΥ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΙΤΑΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΦΕΚ 2986/5 Νοεμβρίου 2014 Οι απόφοιτοι του Τμήματος Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ ΓΕΝΙΚΑ Βασικός στόχος είναι η ανατροφοδότηση της εκπαιδευτικής διαδικασίας και ο εντοπισμός των μαθησιακών ελλείψεων με σκοπό τη βελτίωση της παρεχόμενης σχολικής εκπαίδευσης. Ειδικότερα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΡΓΑΝΩΣΙΑΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ m128 ΣΟΦΗ ΛΕΟΝΤΟΠΟΥΛΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ Σ ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΣΥΓΧΡΟΝΟ MARKETING ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ m133 ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΛΑΠΑΤΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΣΥΓΧΡΟΝΟ MARKETING ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ m133 ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΛΑΠΑΤΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΥΓΧΡΟΝΟ MARKETING ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ m133 ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΛΑΠΑΤΙΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ Σ ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΩΝ & ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ TMHMA ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Α) Προπτυχιακά 1. Νηπιαγωγικά 2. Δημοτική Εκπαίδευση Β) Μεταπτυχιακά 1. ΜΑ Εκπαιδευτική Ηγεσία 2. ΜΑ Ειδική

Διαβάστε περισσότερα

Τυπικές προϋποθέσεις απόκτησης μεταπτυχιακού τίτλου εξειδίκευσης

Τυπικές προϋποθέσεις απόκτησης μεταπτυχιακού τίτλου εξειδίκευσης Εκπονώ διπλωματική ερευνητική εργασία στην εξ αποστάσεως εκπαίδευση: αυτό είναι εκπαιδευτική έρευνα; κι αν ναι, τι έρευνα είναι; Αντώνης Λιοναράκης 7-8 Ιουνίου 2008 Τυπικές προϋποθέσεις απόκτησης μεταπτυχιακού

Διαβάστε περισσότερα

Εξ αποστάσεως Εκπαίδευση Ενηλίκων: Θέµατα και Ζητήµατα. της Πολυµορφικότητας. Αντώνης Λιοναράκης Επικ. Καθηγητής, ΕΑΠ

Εξ αποστάσεως Εκπαίδευση Ενηλίκων: Θέµατα και Ζητήµατα. της Πολυµορφικότητας. Αντώνης Λιοναράκης Επικ. Καθηγητής, ΕΑΠ Εξ αποστάσεως Εκπαίδευση Ενηλίκων: Θέµατα και Ζητήµατα ευτέρα 17 εκεµβρίου 2007 ΤΕΙ Λαµίας Η εξ αποστάσεως Εκπαίδευση και η έννοια της Πολυµορφικότητας Αντώνης Λιοναράκης Επικ. Καθηγητής, ΕΑΠ Έρευνα (2007),

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΑ ΔΙΕΘΝΗ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΚΕ.Δ.ΕΚ.

Η ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΑ ΔΙΕΘΝΗ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΤΟΥ ΚΕ.Δ.ΕΚ. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟΣ ΚΥΚΛΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ Η ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΧΟΛΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΓΛΩΣΣΑΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΡΕΥΞΕΙΝΙΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015

ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΓΛΩΣΣΑΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΡΕΥΞΕΙΝΙΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑΤΑ Υ π ο χ ρ ε ω τ ι κ ά ΔΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΓΛΩΣΣΑΣ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΡΕΥΞΕΙΝΙΩΝ ΧΩΡΩΝ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΕΞΑΜΗΝΟΥ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2014-2015 ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ/ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο)

698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο) 698 Οικολογίας και Περιβάλλοντος ΤΕΙ Ιονίων Νήσων (Ζάκυνθο) Το γνωστικό αντικείμενο του Τμήματος Το περιεχόμενο σπουδών του τμήματος «Οικολογίας & Περιβάλλοντος» με έδρα τη Ζάκυνθο καλύπτει το γνωστικό

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΗΓΕΣΙΑ : ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΑ ΚΑΙ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΑ ΜΟΝΤΕΛΑ m143 Ισίδωρος Παχουνδάκης Καθηγητής Κοινωνιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα Θεσσαλονίκης

Παράρτημα Θεσσαλονίκης Με την αριθμ. 18/02-06-2015 πράξη της Δ.Ε. της Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε. τροποποιείται η προκήρυξη του Π.Μ.Σ. του Παιδαγωγικού Τμήματος με τίτλο «Οργάνωση και Διοίκηση της Εκπαίδευσης» αναφορικά με τις κατηγορίες υποψηφίων.

Διαβάστε περισσότερα

1) Δανιήλ Γιαμουρίδης, Κοσμήτορας ΣΟΔΝΕ Δι.Πα.Ε., Αν. καθηγητής ΑΣΟΕ

1) Δανιήλ Γιαμουρίδης, Κοσμήτορας ΣΟΔΝΕ Δι.Πα.Ε., Αν. καθηγητής ΑΣΟΕ Αξιολόγηση υποφηφίων για την επιλογή του Ερευνητικού Επιστημονικού προσωπικού (Academic Associate) για την υποστήριξη της Εκπαιδευτικής διαδικασίας της Σχολής Οικονομίας, Διοίκησης και Νομικών Επιστημών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΔΙΠΛΩΜΑ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ «ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ: ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΜΑΘΗΣΗ ΚΑΙ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ» Διάρκεια σπουδών: Τέσσερα (4) εξάμηνα ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ-ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ Ακαδημαϊκό έτος 2015-2016 Το Παιδαγωγικό

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακές Σπουδές στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δ.Ε. του Πανεπιστημίου της Αθήνας

Μεταπτυχιακές Σπουδές στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δ.Ε. του Πανεπιστημίου της Αθήνας Μεταπτυχιακές Σπουδές στο Παιδαγωγικό Τμήμα Δ.Ε. του Πανεπιστημίου της Αθήνας Κριτική αποτίμηση της μέχρι σήμερα εμπειρίας και προοπτικές Δημήτρης Ματθαίου Καθηγητής Πανεπιστημίου Αθηνών Μεταπτυχιακές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ. ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ, ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ και ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ. «Επαγγελματική Συμβουλευτική και Προσανατολισμός»

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ. ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ, ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ και ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ. «Επαγγελματική Συμβουλευτική και Προσανατολισμός» ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ, ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ και ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΥΠΟ ΕΓΚΡΙΣΗ Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Επαγγελματική Συμβουλευτική και Προσανατολισμός» Πρόσκληση υποβολής

Διαβάστε περισσότερα

154 Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Αθήνας

154 Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Αθήνας 154 Εκπαίδευσης και Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Αθήνας Σκοπός Σκοπός του Τμήματος είναι η παιδαγωγική κατάρτιση ατόμων, που θα ασχοληθούν με την εκπαίδευση και αγωγή παιδιών προσχολικής ηλικίας. Διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία

Πρότυπα-πειραματικά σχολεία Πρότυπα-πειραματικά σχολεία 1. Τα πρότυπα-πειραματικά: ένα ιστορικό Τα πειραματικά σχολεία (στα οποία εντάχθηκαν με το Ν. 1566/85 και τα ιστορικά πρότυπα σχολεία) έχουν μακρά ιστορία στον τόπο μας. Τα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΧΕΙ ΠΟΛΛΕΣ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΟ ΜΕΣΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΑ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΙ Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ

ΤΟ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΧΕΙ ΠΟΛΛΕΣ ΒΙΩΜΑΤΙΚΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΟ ΜΕΣΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΙΔΙΑΙΤΕΡΟΤΗΤΑ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΕΙ Η ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΗΛΙΚΩΝ Α/Α ΣΤΟΧΟΙ (επιθυμητές γνώσεις-δεξιότητε ς-ικανότητες) ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΕΝΟΤΗΤΕΣ (Τίτλοι) ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟ ΕΝΟΤΗΤΩΝ (περιγραφή) ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΕΣ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑ (ενδεικτικά σε ώρες) «ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΝΤΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΕΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ:

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ. Περιεχόμενο Τμήματος

ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ. Περιεχόμενο Τμήματος ΤΕΙ ΙΟΝΙΩΝ ΝΗΣΩΝ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΑΡΓΟΣΤΟΛΙ ΚΕΦΑΛΟΝΙΑ Γνωστικό περιεχόμενο Περιεχόμενο Τμήματος Το Τμήμα Δημοσίων Σχέσεων και Επικοινωνίας καταλαμβάνει σημαντική θέση στο χώρο των

Διαβάστε περισσότερα

Διαγνωστικά δοκίμια ελληνομάθειας για Γυμνάσια & Λύκεια /Τεχνικές Σχολές

Διαγνωστικά δοκίμια ελληνομάθειας για Γυμνάσια & Λύκεια /Τεχνικές Σχολές Πρόγραμμα Εκμάθησης της Ελληνικής ως δεύτερης /ξένης γλώσσας στη Μέση Εκπαίδευση Διαγνωστικά δοκίμια ελληνομάθειας για Γυμνάσια & Λύκεια /Τεχνικές Σχολές Σεπτέμβριος 2011 {επιμ. παρουσίασης: Μαρία Παπαλεοντίου,

Διαβάστε περισσότερα

Σύγκριση του ισχύοντος και του νέου ωρολογίου προγράμματος του Λυκείου

Σύγκριση του ισχύοντος και του νέου ωρολογίου προγράμματος του Λυκείου Σύγκριση του ισχύοντος και του νέου ωρολογίου προγράμματος του Λυκείου ΙΣΧΥΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΩΡΕΣ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΦΑΡΜΟΓΗ 2011 1. Θρησκευτικά 2 Θρησκευτικά: 2 ώρες 2. Αρχαία Ελληνική Γλώσσα & Γραμματεία

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Θεολογίας. Αννα Κόλτσιου Νικήτα Αναπλ. Καθηγήτρια

Τμήμα Θεολογίας. Αννα Κόλτσιου Νικήτα Αναπλ. Καθηγήτρια Τμήμα Θεολογίας Α.Π.Θ. Αννα Κόλτσιου Νικήτα Αναπλ. Καθηγήτρια ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ Α. ΤΟΜΕΙΣ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ Το Τμήμα Θεολογίας της Θεολογικής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ Τσάνταλη Καλλιόπη, calliopetsantali@yahoo.gr Νικολιδάκης Συμεών, simosnikoli@yahoo.gr o oo Εισαγωγή Στην παρούσα εργασία επιχειρείται μια προσέγγιση της διδακτικής

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Δια Βίου Μάθησης ΑΕΙ για την Επικαιροποίηση Γνώσεων Αποφοίτων ΑΕΙ (ΠΕΓΑ) Επιστήμη Υλικών για Προηγμένες Τεχνολογίες

Πρόγραμμα Δια Βίου Μάθησης ΑΕΙ για την Επικαιροποίηση Γνώσεων Αποφοίτων ΑΕΙ (ΠΕΓΑ) Επιστήμη Υλικών για Προηγμένες Τεχνολογίες Πρόγραμμα Δια Βίου Μάθησης ΑΕΙ για την Επικαιροποίηση Γνώσεων Αποφοίτων ΑΕΙ (ΠΕΓΑ) Επιστήμη Υλικών για Προηγμένες Τεχνολογίες ΣΚΟΠΟΣ ΚΑΙ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Το ΠΕΓΑ «Επιστήμη Υλικών για Προηγμένες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ ΤΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΠΟΥ ΑΝΗΚΟΥΝ ΣΕ ΕΥΑΙΣΘΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΟΜΑΔΕΣ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ ΤΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΠΟΥ ΑΝΗΚΟΥΝ ΣΕ ΕΥΑΙΣΘΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΟΜΑΔΕΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΠΑΡΑΤΗΡΗΤΗΡΙΟΥ ΤΗΣ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΗΣ ΠΟΡΕΙΑΣ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΠΟΥ ΑΝΗΚΟΥΝ ΣΕ ΕΥΑΙΣΘΗΤΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΟΜΑΔΕΣ ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΦΟΙΤΗΤΩΝ ΤΟΥ ΑΠΘ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟΝ ΤΡΟΠΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

EΛΛΗΝΟ-ΓΑΛΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΠΛΩΜΑ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ «ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ, ΑΝΑΠΤΥΞΗ, ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ» PODEPRO

EΛΛΗΝΟ-ΓΑΛΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΠΛΩΜΑ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ «ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ, ΑΝΑΠΤΥΞΗ, ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ» PODEPRO EΛΛΗΝΟ-ΓΑΛΛΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΠΛΩΜΑ ΕΙΔΙΚΕΥΣΗΣ «ΠΛΗΘΥΣΜΟΣ, ΑΝΑΠΤΥΞΗ, ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ» PODEPRO Οδηγός σπουδών Βόλος, 2015 Άρθρο 1 Γενικές διατάξεις Το Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας,

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ 1. Εισαγωγή 220 Γενικός σκοπός του μαθήματος της Κοινωνικής και Πολιτικής Αγωγής είναι να προσφέρει τη δυνατότητα στους μαθητές και στις μαθήτριες να εμπλακούν σε μια δημιουργική

Διαβάστε περισσότερα

Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού

Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού Ενδιάμεση Έκθεση: Ποσοτικά Ευρήματα Έρευνας απόψεων Σχολικών Συμβούλων για τα Γνωστικά Αντικείμενα του Δημοτικού ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Η παρούσα έρευνα έχει σκοπό τη συλλογή εμπειρικών δεδομένων σχετικά με

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ - m139 ΜΙΧΑΛΗΣ ΧΛΕΤΣΟΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ - m139 ΜΙΧΑΛΗΣ ΧΛΕΤΣΟΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΑΝΑΤΖΜΕΝΤ ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ - m139 ΜΙΧΑΛΗΣ ΧΛΕΤΣΟΣ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ Σ ΕΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου

Υπεύθυνη Επιστημονικού Πεδίου Χρυσή Χατζηχρήστου «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Υποέργο 1: «Εκπόνηση Προγραμμάτων Σπουδών Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης και οδηγών για τον εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό στη Δημόσια Διοίκηση

Μεταπτυχιακό στη Δημόσια Διοίκηση Μεταπτυχιακό στη Δημόσια Διοίκηση Εισαγωγικό Μήνυμα Καλωσορίσατε στο εξ αποστάσεως Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα στη Δημόσια Διοίκηση. Στόχος του προγράμματος αυτού είναι παρέχει υψηλού επιπέδου εκπαίδευση σε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ 400 ΩΡΩΝ ΣΤΗ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗ

ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ 400 ΩΡΩΝ ΣΤΗ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗ ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ 400 ΩΡΩΝ ΣΤΗ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΗ ΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗ. Μετά από πολυπληθή αιτήματα των φοιτητών μας που συμμετέχουν σε όλο το εύρος των εκπαιδευτικών μας δράσεων, η Ακαδημία των Πολιτών προαναγγέλλει

Διαβάστε περισσότερα