Θεραπεία µε ινσουλίνη

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Θεραπεία µε ινσουλίνη"

Transcript

1 21 Θεραπεία µε ινσουλίνη ΑΡ.Χ. ΚΕΡΑΣΩΤΗΣ Ενδοκρινολόγος Τμήμα Ενδοκρινολογίας - Διαβήτη - Οστεοπόρωσης Μαιευτήριο «ΙΑΣΩ» 1. Εισαγωγή ινσουλίνη αποτελεί για τους ασθενείς με ΣΔ1 τη μόνη ουσιαστική θεραπευτική επιλογή (εκτός από τη μεταμόσχευση), ενώ για τους ασθενείς με ΣΔ2 την Η έσχατη και ίσως την καλύτερη λύση. Τα τελευταία χρόνια με την ευρεία χρήση των αναλόγων της ινσουλίνης, τόσο της ταχείας όσο και παρατεταμένης δράσης, η ρύθμιση του ΣΔ έχει βελτιωθεί σημαντικά σε σημείο που να πλησιάζει το φυσιολογικό πρότυπο με αποτέλεσμα αφενός μεν την έγκαιρη πρόληψη των επιπλοκών, γεγονός που αποτελεί και έναν από τους κύριους στόχους της θεραπείας αφετέρου δε τη βελτίωση της ποιότητας ζωής. 2. Ανάλογα ινσουλίνης έναντι ανθρώπινων ινσουλινών Τα ανάλογα της ινσουλίνης δημιουργήθηκαν από την ανάγκη για καλύτερη ρύθμιση του ΣΔ όσον το δυνατόν πλησιέστερα στο φυσιολογικό πρότυπο μετά την διαπίστωση ότι οι ανθρώπινες ινσουλίνες αδυνατούν πρακτικά να πετύχουν τη βέλτιστη ρύθμιση. Τα ανάλογα αυτά προέκυψαν από την προσθαφαίρεση αμινοξέων στο μόριο της ανθρώπινης ινσουλίνης με αποτέλεσμα τη διαφορετική βιολογική συμπεριφορά (διαφορετικό από χρονική άποψη πρότυπο δράσης). Η ανθρώπινη ινσουλίνη όταν πρόκειται να ενεθεί βρίσκεται με τη μορφή εξαμερούς. Προκειμένου να απορροφηθεί αποτελεσματικά στην κυκλοφορία πρέπει να διασπασθεί σε διμερές και μονομερές, διαδικασία που διαρκεί λεπτά. Το φαινόμενο αυτό έχει άμεση σχέση με το χρονολογικό πρότυπο δράσης της ινσουλίνης. Η ανθρώπινη ινσουλίνη ταχείας δράσης (Regular, Actrapid) έχει έναρξη δράσης στα λεπτά, κορύφωση στις 2-3 ώρες και διάρκεια 5-8 ώρες. Τα χαρακτηριστικά αυτά επιβάλλουν τη λήψη γεύματος περίπου λεπτά (κατά μερικούς ερευνητές περισσότερο ιδίως όταν υπάρχει ινσουλινοαντίσταση) μετά τη χορήγηση της ινσουλίνης. Η καθυστέρηση αυτή στην έναρξη του γεύματος δη

2 ΕΝΤΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑ: 12ΟΣ ΚΥΚΛΟΣ - Σ ΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ μιουργεί πρακτικές δυσκολίες στην καθημερινή πράξη, η μη τήρησή της δε έχει ως αποτέλεσμα τη μεταγευματική υπεργλυκαιμία με επακόλουθο την αύξηση της HbAIc. Οι αλλαγές των αμινοξέων σε σχέση με την ανθρώπινη που υφίστανται στα ανάλογα υπερταχείας δράσης έχουν προκαλέσει μικρές διαφοροποιήσεις στην τρισδιάστατη δομή του εξαμερούς μορίου της ινσουλίνης. Ως αποτέλεσμα προκύπτει η ταχύτερη διάσπαση του εξαμερούς, γεγονός που θεωρείται υπεύθυνο για τις διαφορετικές χρονολογικά ιδιότητες των αναλόγων. Ετσι, τα ανάλογα υπερταχείας δράσης Lispro (Humalog ), Aspart (Novorapid ), Glulisine (Apidra ) έχουν έναρξη δράσης στα 5-15 λεπτά, κορύφωση στις 1-2 ώρες και διάρκεια δράσης 4 ώρες. Τα χαρακτηριστικά αυτά επιτρέπουν τη χορήγηση ινσουλίνης αμέσως πριν από την έναρξη του γεύματος, γεγονός που έχει πρακτική σημασία στην καθημερινότητα των διαβητικών (ή ένεση μπορεί να γίνει μέχρι και αμέσως μετά το γεύμα). Η μικρότερη διάρκεια δράσης έχει ως συνέπεια τη μείωση της πιθανότητας συμβάντος υπογλυκαιμίας άρα και τη μείωση της ανάγκης για λήψη μικρού γεύματος (snack) πρίν από το. επόμενο γεύμα. Οι ιδιότητες αυτές των αναλόγων υπερταχείας δράσης επιτρέπουν αφενός μεν καλύτερη ρύθμιση (βελτίωση της μεταγευματικής υπεργλυκαιμίας και της HbA1c) αφετέρου δε μεγαλύτερη ευελιξία στο ωράριο των γευμάτων. Επιπλέον, τα ανάλογα δεν φαίνεται, προς το παρόν, να παρουσιάζουν κάποιες σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες ή σοβαρή αντιγονική δράση. Βέβαια, η μικρότερη, σε σχέση με την ανθρώπινη, διάρκεια δράσης, έχει ως αποτέλεσμα την επανεμφάνιση υπεργλυκαιμίας μετά τις 4 ώρες εφόσον το επόμενο γεύμα καθυστερήσει περισσότερο από 4 με 5 ώρες, φαινόμενο που καλείται να καλύψει η δράση του αναλόγου ινσουλίνης βραδείας δράσης. Τα ανάλογα βραδείας δράσης Glargine (Lantus ) και Detemir (Levemir ) έχουν έναρξη δράσης περίπου στις 2 ώρες και συνολική διάρκεια δράσης περίπου 24 ώρες χωρίς σημαντική κορύφωση. Χορηγούνται μία φορά την ημέρα (και σε ορισμένες περιπτώσεις δύο εάν η τιμή της γλυκόζης είναι υψηλή πριν από την επόμενη ένεση) οποιαδήποτε ώρα, κατά προτίμηση πρίν από τη βραδυνή κατάκλιση με στόχο αφενός μεν την κάλυψη των βασικών αναγκών σε ινσουλίνη ανάμεσα στα γεύματα αφετέρου δε την καταστολή της παραγωγής γλυκόζης από το ήπαρ. Η έλλειψη κορύφωσης συνεπάγεται μικρότερη πιθανότητα για υπογλυκαιμίες (ιδίως τις νυχτερινές) και σχετικά σταθερότερα επίπεδα ινσουλίνης κατά τη διάρκεια του 24ωρου σε σύγκριση με την ανθρώπινη ινσουλίνη ενδιάμεσης δράσης (NPH). Η ινσουλίνη Glargine οφείλει τη μακρά διάρκεια δράσης στη δημιουργία μικροïζημάτων, τα οποία μετά την ένεση απορροφώνται βραδέως για 24 περίπου ώρες. Σε αντίθεση με τις ανθρώπινες ινσουλίνες και λόγω του όξινου PH δεν μπορεί να αναμιχθεί με άλλες ινσουλίνες κατά την ένεση. Η ινσουλίνη Detemir απορροφάται από τον υποδόριο ιστό όπως και η ανθρώπινη αλλά η μετατροπή που έχει υπο

3 ΑΡ.Χ. ΚΕΡΑΣΩΤΗΣ: ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ στεί το μόριό της επιβραδύνει το μεταβολισμό και την απομάκρυνση της από την κυκλοφορία με τελικό αποτέλεσμα τη μακρύτερη (σε σχέση με την NPH) διάρκεια δράσης. Τα μείγματα ινσουλίνης περιλαμβάνουν προγεμισμένες ενέσεις με συγκεκριμένη αναλογία (30/70, 25/75 ή 50/50) ταχείας ή υπερταχείας δρασης με ενδιάμεσης ή βραδείας δράσης ινσουλίνη. Χρησιμοποιούνται κυρίως στο ΣΔ2 συνήθως δύο φορές την ημέρα (πριν το πρωινό και πριν το δείπνο) είτε μόνα τους είτε σε συνδυασμό με δισκία (κυρίως μετφορμίνη) ή μία δόση ταχείας ή υπερταχείας δράσης ινσουλίνη πριν το μεσημεριανό γεύμα. Σύμφωνα με ορισμένους ερευνητές το θεραπευτικό σχήμα αυτό είναι απλό και καλύπτει τις ανάγκες σε ινσουλίνη με δύο μόνο δόσεις την ημέρα ιδίως σε ηλικιωμένους ασθενείς. Το μειονέκτημά του είναι ότι περιορίζει την ευελιξία στο ωράριο των γευμάτων ενώ φαίνεται να μειονεκτεί και στη ρύθμιση του ΣΔ σε σχέση με το ενταντικοποιημένο σχήμα. 3. Επιπλοκές της ινσουλινθεραπείας Οι κυριότερες επιπλοκές της ινσουλινοθεραπείας είναι η υπογλυκαιμία και η αύξηση του βάρους. Η υπογλυκαιμία προκύπτει από την αδυναμία των σημερινών θεραπευτικών σχημάτων να μιμηθούν στην εντέλεια το φυσιολογικό πρότυπο η δε αντιμετώπισή της συνίσταται στην καλή εκπαίδευση του διαβητικού με συχνές μετρήσεις της γλυκόζης αίματος παράλληλα με την κατάλληλη αναπροσαρμογή της δοσολογίας της ινσουλίνης. Η αύξηση του βάρους είναι σχεδόν αναπόφευκτη λόγω της αναβολικής δράσης της ινσουλίνης, της μείωσης απώλειας θερμίδων με τη μείωση της γλυκοζουρίας, της αύξησης του μυικού και του λιπώδους ιστού και της κατανάλωσης μεγάλων ποσοτήτων τροφής για αποφυγή της υπογλυκαιμίας. Τα παραπάνω υπογραμμίζουν την ανάγκη για αφενός μεν για τη σωστή διατροφική εκπαίδευση του ασθενούς και αφετέρου δε τη διαρκή ενθάρρυνσή του για τακτική σωματική άσκηση. Άλλες σπανιότερες επιπλοκές είναι το οίδημα (παρατηρείται ιδίως κατά την έναρξη της θεραπείας και υφίεται μόνο του), η λιπουπετροφία και η λιποατροφία τοπικά στο σημείο της ένεσης και αλλεργικές αντιδράσεις, ενώ η παραγωγή αντισωμάτων δεν φαίνεται να επηρεάζει σημαντικά την υπογλυκαιμική δράση της χορηγούμενης ινσουλίνης

4 ΕΝΤΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑ: 12ΟΣ ΚΥΚΛΟΣ - Σ ΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Εικόνα 1. Απόλυτη εναρµόνιση των τιµών γλυκόζης και ινσουλίνης σε φυσιολογικά άτοµα κατά τη διάρκεια του 24ώρου. Βιβλιογραφική παραποµπή Ινσουλίνη και ΣΔ1 Σχετικά με το ΣΔ1 η χρήση των αναλόγων ινσουλίνης τείνει να αντικαταστήσει την παραδοσιακή χρήση των ανθρώπινων ινσουλινών, λόγω της μείωσης και της σοβαρότητας των υπογλυκαιμικών επεισοδίων, της μεγαλύτερης ευελιξίας στο ωράριο των γευμάτων και της βελτίωσης της HbA1c με αποτέλεσμα την καλύτερη ποιότητα ζωής. Το καλύτερο θεραπευτικό σχήμα φαίνεται ότι είναι το ενταντικοποιημένο (basal bolus) με μία (συνήθως πριν από τη βραδυνή κατάκλιση) ή δύο (πρωί και βράδυ) δόσεις αναλόγου ινσουλίνης βραδείας δράσης ημερησίως και πολλαπλές ημερησίως δόσεις υπερταχείας δράσης αναλόγου ινσουλίνης πριν από τα κύρια γεύματα. Το σχήμα αυτό θεωρείται το καλύτερο γιατί είναι περισσότερο ευέλικτο από τα υπόλοιπα σχήματα και τείνει να μιμηθεί το φυσιολογικό πρότυπο, ενώ μειώνεται ταυτόχρονα και ο κίνδυνος της σοβαρής υπογλυκαιμίας. Η χρήση του σχήματος αυτού προϋποθέτει ότι ο ασθενής έχει εξοικειωθεί με τη χρήση των συσκευών χορήγησης της ινσουλίνης (πένες) και έχει επαρκώς εκπαιδευθεί τόσο στην αυτοπαρακολούθηση του σακχάρου αίματος με πολλαπλές μετρήσεις ημερησίως (με στόχο την κατάλληλη αναπροσαρμογή των δόσεων της ινσουλίνης), όσο και στην άσκηση (και τις επιπτώσεις της στη ρύθμιση και τις δόσεις της ινσουλίνης) και τη διατροφή (εξοικείωση με τις ομάδες των τροφίμων και αδρό υπολογισμό της αναλογίας του ποσού των υδατανθράκων με τη δόση της ινσουλίνης). Θα πρέπει να ληφθεί υπόψη το γεγονός ότι διάφοροι τοπικοί παράγοντες επηρεάζουν σημαντικά τόσο την απορρόφηση όσο και τη δράση της ινσουλίνης. Ετσι, η δράση είναι ταχύτερη όταν η ένεση γίνεται στην κοιλιακή χώρα σε σχέση με τα άκρα (λόγω της αυξημένης πυκνότητας των τριχοειδών), ενώ η απορρόφηση επηρεάζεται σημαντικά από την τοπική, στο σημείο της ένεσης, αύξηση (γυμναστική, ζεστό μπάνιο και μαλάξεις) ή μείωση (κρύο μπάνιο και χαμηλή εξωτερική θερμοκρασία) της αιματικής ροής. Σχηματικά, η δόση έναρξης της ινσουλίνης είναι IU/kg με ίση κατανομή (50%-50%) σε βασική και υπερταχείας δράσης. Προκειμένου για τα ανάλογα υπερταχείας δράσης υπάρχει ο τύπος 1800/συνολική δόση ινσουλίνης (κατά τον Bode -262-

5 ΑΡ.Χ. ΚΕΡΑΣΩΤΗΣ: ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ ο τύπος είναι 1700/συνολική δόση) που υποδηλώνει κατά πόσον μία μονάδα συμπληρωματικής δόσης ινσουλίνης θα μειώσει τη γλυκόζη αίματος. Ούτως ή άλλως οποιοσδήποτε τύπος και εάν χρησιμοποιηθεί για τη δοσολογία κατά την έναρξη, οι δόσεις στη συνέχεια εξατομικεύονται και τροποποιούνται συνεχώς ανάλογα με τις ανάγκες του ασθενούς. Η χρήση της σύγχρονης τεχνολογίας διευκολύνει την καθημερινότητα των διαβητικών με πολλούς τρόπους. Καταρχήν, η τοποθέτηση της ινσουλίνης μέσα σε σύγχρονες πένες, οι οποίες διατηρούνται εκτός ψυγείου καθιστά εύκολη τη μεταφορά της ινσουλίνης οπουδήποτε. Η δυνατότητα συνεχούς καταγραφής της γλυκόζης αίματος δίνει τη δυνατότητα να διαπιστωθεί σε ποιές χρονικές περιόδους του 24ώρου αυξάνεται ή μειώνεται σημαντικά η γλυκόζη, γεγονός που διευκολύνει τη ρύθμιση της δοσολογίας και την κατανομή της ινσουλίνης. Τέλος, η δυνατότητα αποστολής των μετρήσεων της γλυκόζης μέσω του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου προς το γιατρό ή την ομάδα υποστήριξης του διαβητικού ασθενούς επιτρέπει την καλύτερη επίβλεψη και την έγκαιρη αναπροσαρμογή της δοσολογίας. Ο γλυκαιμικός στόχος είναι η διατήρηση των επιπέδων γλυκόζης όσο το δυνατόν πλησιέστερα στις φυσιολογικές τιμές καθόλη τη διάρκεια της ημέρας παράλληλα με την αποφυγή υπογλυκαιμικών επεισοδίων. Στα παιδιά ο στόχος της HbA1c είναι λιγότερο αυστηρός σε σχέση με τους ενήλικες, δεδομένου ότι δεν αναμένονται τα πρώτα χρόνια επιπλοκές, αλλά θεωρούνται ιδιαίτερα σημαντικές η αποφυγή των υπογλυκαιμιών και η συνεχής ψυχολογική υποστήριξη και ενθάρρυνση για έναν πειθαρχημένο τρόπο ζωής. Στους ηλικιωμένους επίσης ο στόχος της ρύθμισης είναι λιγότερο αυστηρός ενώ εδώ ιδιαίτερη σημασία πρέπει να δίνεται στην αποφυγή σοβαρών υπογλυκαιμιών οι οποίες στην περίπτωση αυτή μπορεί να αποβούν ιδιαίτερα απειλητικές για τη ζωή. Από τη μελέτη EDIC, η οποία αποτελεί συνέχεια της DCCT, αρχίζει να γίνεται κατανοητή ή έννοια της μεταβολικής μνήμης. Με τον όρο μεταβολική μνήμη εννοείται ότι εάν ο γλυκαιμικός έλεγχος είναι πτωχός για μεγάλο χρονικό διάστημα, οι επιπλοκές παραμένουν ή και επιδεινώνονται για χρόνια ακόμη και εάν υπάρξει βελτίωση της ρύθμισης. Η μεταβολική μνήμη αναδεικνύει την αξία της όσο το δυνατόν εγκαιρότερης ρύθμισης

6 ΕΝΤΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑ: 12ΟΣ ΚΥΚΛΟΣ - Σ ΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Εικόνα 2. Το ενταντικοποιηµένο σχήµα µε µία δόση αναλόγου βραδείας δράσης πριν από τη βραδυνή κατάκλιση και πολλαπλές δόσεις αναλόγου υπερταχείας δράσης πριν από τα γεύµατα. Βιβλιογραφική παραποµπή Ινσουλίνη και ΣΔ της εγκυμοσύνης Στο σακχαρώδη διαβήτη της εγκυμοσύνης, η χορήγηση της ινσουλίνης συνιστάται ως το επόμενο θεραπευτικό βήμα (η χρήση αντιδιαβητικών δίσκίων, ιδίως της μετφορμίνης και της γλυβεκλαμίδης, μελετάται και δεν συνιστάται προς το παρόν) εφόσον αποτύχει στη ρύθμιση η σωστή διατροφή. Θα πρέπει να σημειωθεί ότι εδώ οι γλυκαιμικοί στόχοι είναι σχετικά αυστηρότεροι σε σχέση με το ΣΔ1 και το ΣΔ2 και όσο το δυνατόν πλησιέστερα στο φυσιολογικό. Τιμές γλυκόζης νηστείας πάνω από mg/dl και μεταγευματικές (1 ώρα μετά τα γεύματα) πάνω από 140 mg/dl (για πολλούς ερευνητές πάνω από 120) υποδηλώνουν την ανάγκη για έναρξη ινσουλινοθεραπείας. Η χρήση των ανθρώπινων ινσουλινών παραμένει ακόμη σε χρήση, δεδομένου ότι η χρήση των αναλόγων δεν έχει πλήρως τεκμηριωθεί όσον αφορά στην ασφάλεια. Αυτό αφορά κυρίως τα ανάλόγα βραδείας δράσης, ενώ τα ανάλογα υπερταχείας δράσης Lispro και Aspart (για τη Glulisine δεν υπάρχουν ακόμη δεδομένα) φαίνεται ότι είναι ασφαλή και αποτελεσματικά, η δε Aspart έχει ήδη λάβει έγκριση από την FDA για τη χορήγησή της στην εγκυμοσύνη. Φυσικά, όσον αφορά στη ρύθμιση τα ανάλογα φαίνεται ότι υπερτερούν, υπάρχουν όμως ακόμη επιφυλάξεις, οι οποίες ενισχύονται και από το γεγονός ότι τα ανάλογα σε ορισμένες περιπτώσεις παρουσιάζουν διαφορετική βιολογική συμπεριφορά από τις ανθρώπινες με ασαφείς επιπτώσεις στην έκβαση της εγκυμοσύνης. Τέλος, οποιοδήποτε από τα σχήματα ινσουλινοθεραπείας είναι αποδεκτό εφόσον επιτυγχάνεται η επιθυμητή ρύθμιση. Σχετικά με τις νεαρές διαβητικές με ΣΔ1 που επιθυμούν εγκυμοσύνη θα πρέπει να γίνει ιδιαίτερη προσπάθεια για τη βελτίωση της ρύθμισης (με ενταντικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας) όσο το δυνατόν πλησιέστερα στο φυσιολογικό πριν ακόμη από τη σύλληψη με σκοπό την κυοφορία και τη γέννηση υγιούς τέκνου

7 ΑΡ.Χ. ΚΕΡΑΣΩΤΗΣ: ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ 6. Ινσουλίνη και ΣΔ2 Η κατάσταση στο ΣΔ2 είναι περισσότερο περίπλοκη. Τα ερωτήματα που προκύπτουν σχετικά με τη χρήση ινσουλίνης είναι:1)γιατί 2)Πότε 3)Πoιό θεραπευτικό σχήμα είναι το καταλληλότερο; Η απάντηση στο πρώτο ερώτημα φαίνεται προφανής. Τα αντιδιαβητικά δισκία, συνήθως λόγω της χρονιότητας της νόσου και ενδεχομένως της εμφάνισης επιπλοκών, αδυνατούν να διατηρήσουν ικανοποιητική ρύθμιση (δευτεροπαθής αστοχία). Η απάντηση στο δεύτερο ερώτημα είναι περισσότερο πολύπλοκη. Μόλις μέχρι πριν από τρία χρόνια η έναρξη της ινσουλίνης συστηνόταν στο τρίτο ή και τέταρτο βήμα στο θεραπευτικό αλγόριθμο του ΣΔ2. Το 2006 μετά από κοινή απόφαση της EASD και της ADA η χρήση της ινσουλίνης συστήνεται ως εναλλακτική λύση από το δεύτερο κιόλας βήμα του θεραπευτικού αλγορίθμου, γεγονός που δεν έχει αλλάξει και στον τελευταίο θεραπευτικό αλγόριθμο (πίνακας 1). Η εγκαιρότερη χρήση της ινσουλίνης φαίνεται ότι έχει να κάνει με την επίτευξη, όσον το δυνατόν νωρίτερα, καλύτερης ρύθμισης. ΠΙΝΑΚΑΣ

8 ΕΝΤΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑ: 12ΟΣ ΚΥΚΛΟΣ - Σ ΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Παρά όμως τις διεθνείς οδηγίες των εγκυρότερων επιστημονικών εταιρειών για το ΣΔ2, παγκοσμίως παρατηρείται μία καθυστέρηση στην έναρξη χορήγησης της ινσουλίνης. Μερίδιο της ευθύνης για την καθυστέρηση αυτή έχουν κυρίως οι γιατροί αλλά και οι ασθενείς. Οι πρώτοι διστάζουν λόγω της αναμενόμενης αύξησης βάρους και του φόβου σοβαρών υπογλυκαιμιών, ενώ οι ασθενείς επιπρόσθετα έχουν και τον ψυχολογικό φόβο της βελόνας. Η απάντηση στο τρίτο ερώτημα φαίνεται ότι εξατομικεύεται ανάλογα με τη γενικότερη κατάσταση του ασθενούς και το γλυκαιμικό στόχο που έχει. Πρέπει να σημειωθεί ότι ο γλυκαιμικός στόχος εξαρτάται από πολλούς παράγοντες και είναι διαφορετικός για κάθε ασθενή. Αρχικά ο ασθενής λαμβάνει ένα αντιδιαβητικο δισκίο (συνήθως μετφορμίνη) και στη συνέχεια η αποτελεσματικότητα της θεραπείας επαναξιολογείται κάθε 2-3 μήνες με HbAic. Επί αποτυχίας της υπαρχούσης θεραπείας προστίθεται δεύτερο αντιδιαβητικό δισκίο ή μικρή δόση βασικής ινσουλίνης (συνήθως αναλόγου ινσουλίνης βραδείας δράσης) στο ήδη υπάρχον θεραπευτικό σχήμα με τα αντιδιαβητικά δισκία. Ως δόση έναρξης προτείνεται UI/kg συνήθως πριν από τη βραδυνή κατάκλιση. Η αναπροσαρμογή της δόσης γίνεται κάθε 4-7 ημέρες (αύξηση κατά 2-5 μονάδες) με στόχο τιμές γλυκόζης νηστείας γύρω στο mg/dl. Στη συνέχεια συστήνεται η διακοπή χορήγησης της σουλφονυλουρίας και της θειαζολιδινεδιόνης και ενώ ο περισσότερο δόκιμος συνδυασμός φαίνεται ότι είναι ινσουλίνη με μετφορμίνη (ο συνδυασμός ινσουλίνης με τις νεότερες κατηγορίες σκευασμάτων, όπως οι αγωνιστές του υποδοχέα του GLP-1 και οι αναστολείς της διπεπτιδυλπεπτιδάσης 4 δεν έχει ακόμα τεκμηριωθεί επαρκώς). Εναλλακτικά, δόκιμη θεωρείται και η χρήση έτοιμων μειγμάτων αναλόγων (με προκαθορισμένη σύσταση μείγματος υπερταχείας και βραδείας δράσης ινσουλίνης) δύο φορές ημερησίως πρωί και βράδυ με ενδεχόμενη προσθήκη μετφορμίνης ή μιάς δόσης υπερταχείας δράσης αναλόγου πριν από το μεσημεριανό γεύμα. Ως δόση έναρξης προτείνεται UI/kg (2/3 το πρωί και 1/3 το βράδυ). Επί αδυναμίας επίτευξης ικανοποιητικής ρύθμισης το επόμενο βήμα είναι το ενταντικοποιημένο σχήμα (όπως και στο ΣΔ1) με μία ή δύο δόσεις βασικής ινσουλίνης την ημέρα και πολλαπλές δόσεις υπερταχείας δράσης αναλόγου ινσουλίνης πριν από τα κύρια γεύματα. Ιδιαίτερη έμφαση πρέπει να δοθεί στην ανάγκη χρήσης (έναρξης) ινσουλινοθεραπείας κατά την ενδονοσοκομειακή νοσηλεία των διαβητικών. Συμπεράσματα από πολλές κλινικές μελέτες τονίζουν την ανάγκη βελτιστοποίησης της επίτευξης ευγλυκαιμίας με ινσουλίνη (και όχι μόνον αποφυγή της υπογλυκαιμίας), η οποία φαίνεται να σχετίζεται με τη μείωση της νοσηρότητας και της θνησιμότητας, ιδίως στο οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου και στις καρδιοχειρουργικές επεμβάσεις. Μερικοί ερευνητές προτείνουν τη μέτρηση της HbA1c κατά την εισαγωγή στο νοσοκομείο με σκοπό αφενός μεν την ανακάλυψη τυχόν αδιάγνωστων περιπτώσεων σακχαρώδους διαβήτη αφετέρου δε τον εντοπισμό των διαβητικών εκείνων που -266-

9 ΑΡ.Χ. ΚΕΡΑΣΩΤΗΣ: ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ έχουν ανάγκη ινσουλινοθεραπείας. Γενικότερα, η ενδονοσοκομειακή χορήγηση ινσουλίνης έχει συνδυασθεί με τη βελτίωση της έκβασης. 7. Συμπέρασμα Τα κριτήρια χορήγησης του κάθε σχήματος χορήγησης ινσουλίνης εξατομικεύονται ανάλογα με το γλυκαιμικό στόχο, το ιατρικό ιστορικό και τη γενικότερη κατάσταση του κάθε ασθενούς. Βασικοί στόχοι παραμένουν η πρόληψη ή τουλάχιστον η επιβράδυνση της εξέλιξης των επιπλοκών του ΣΔ, η αποφυγή υπογλυκαιμικών επεισοδίων και τελικά η βελτίωση της ποιότητας ζωής. Για την καλύτερη επίτευξη των στόχων κρίνεται αναγκαία ή ύπαρξη ομάδας υποστήριξης του διαβητικού ασθενούς η οποία περιλαμβάνει, εκτός από το γιατρό, εξειδικευμένη νοσηλεύτρια, διαιτολόγο και ψυχολόγο. Φυσικά ακόμα καλύτερες από το ενταντικοποιημένο σχήμα θεωρούνται η χρήση της αντλίας ινσουλίνης και η μεταμόσχευση. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Nathan DM et al. Managment of Hyperglycemia in Type 2 Diabetes: A Concensus Algorithm for and Adjustment of Therapy. Diabetes care 2008; 31: Skyler S. Jay. Insulin treatment. Therapy for Diabetes Mellitus and related disorders 2004; Bergenstal R.M. Effective Insulin Therapy. International Textbook of Diabetes Mellitus 3d ed 2004; Lutz Heinemann. Insulin pharmacology. Textbook of Diabetes 3d ed 2003; Geremia B. Bolli. Insulin treatment and its complications. Textbook of Diabetes 3d ed 2003; American Diabetes Association. Standards of medical care. Diabetes Care 2004; 27 (suppl 1): S Hircsh IB. Insulin Analogues. NEJM 352: 174, January 13, Review Article

10 ΕΝΤΑΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑ: 12ΟΣ ΚΥΚΛΟΣ - Σ ΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής 1. Ποιό θεωρείται σήμερα το καλύτερο θεραπευτικό σχήμα ινσουλινοθεραπείας; α) Το ενταντικοποιημένο. β) Το σχήμα με τα μείγματα ινσουλίνης δύο φορές ημερησίως. γ) Το σχήμα με τα μείγματα ινσουλίνης δύο φορές ημερησίως και μία δόση υπερταχείας δράσης αναλόγου ινσουλίνης πριν το μεσημεριανό γεύμα. δ) Το σχήμα με τα μείγματα ινσουλίνης και μία δόση μετφορμίνης πριν το μεσημεριανό γεύμα. 2. Πότε συνιστάται η έναρξη ινσουλινοθεραπείας στο ΣΔ2; α) Αμέσως μετά τη διάγνωση της νόσου. β) Ως εναλλακτική λύση στο δεύτερο θεραπευτικό βήμα μετά την αποτυχία της μετφορμίνης ως μονοθεραπείας. γ) Ως έσχατη λύση μετά τη δευτεροπαθή αστοχία του συνδυασμού των αντιδιαβητικών δισκίων. δ. Εφόσον η HbA1c υπερβεί το 8.5%. 3. Τα ανάλογα ινσουλίνης (βραδείας και υπερταχείας δράσης) υπερτερούν των ανθρώπινων ινσουλινών όσον αφορά στη α) Στη βελτίωση της HbA1c. B. Στη μείωση και την ένταση των υπογλυκαιμικών επεισοδίων. γ) Στην ασφάλεια. δ) Α και β) 4. Το φαινόμενο της μεταβολικής μνήμης υπογραμμίζει α) Την αξία της εγκαιρότερης ρύθμισης για την αντιμετώπιση των επιπλοκών. β) Τη συμβολή των υπογλυκαιμιών στη διαμόρφωση της HbA1c. γ) Το δισταγμό των ασθενών να ξεκινήσουν ινσουλίνη. δ) Την ανάγκη για καθημερινή αυτοπαρακολούθηση της γλυκόζης αίματος. 5. Κατά τη διάρκεια της ενδονοσοκομειακής νοσηλείας των διαβητικών, ανεξαρτήτως νόσου εισαγωγής, υφίσταται μεγαλύτερη ανάγκη ινσουλινοθεραπείας διότι παρατηρείται α) Βελτίωση της έκβασης. β) Επιδείνωση της ρύθμισης. γ) Αποτυχία των αντιδιαβητικών δισκίων. δ) Αύξηση της HbA1c

11 ΑΡ.Χ. ΚΕΡΑΣΩΤΗΣ: ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ 6. Τα κριτήρια χορήγησης ινσουλίνης α) Εξατομικεύονται για τον κάθε διαβητικό. β) Αφορούν σε συγκεκριμένες ομάδες διαβητικών. γ) Τροποποιούνται ανάλογα με την ηλικία και τις επιπλοκές. δ) Είναι κοινά σε όλους τους διαβητικούς. 7. Στα παιδιά και τους ηλικιωμένους α) Ιδιαίτερη σημασία έχει η αποφυγή σοβαρών υπογλυκαιμιών. β) Η HbA1c είναι ανεκτή και σε υψηλότερα των ενηλίκων επίπεδα. γ) Πρέπει η HbA1c να είναι ιδιαίτερα χαμηλή προκειμένου να αποφευχθεί η δημιουργία επιπλοκών. δ) Α) και β) Σωστές απαντήσεις κατά σειρά α,β,δ,α,α,α,δ -269-

Εντατικοποίηση της θεραπείας με ινσουλίνη: Ποιος δρόμος για ποιον ασθενή

Εντατικοποίηση της θεραπείας με ινσουλίνη: Ποιος δρόμος για ποιον ασθενή Εντατικοποίηση της θεραπείας με ινσουλίνη: Ποιος δρόμος για ποιον ασθενή Δρ Σταύρος Μπούσμπουλας Διευθυντής ΕΣΥ Υπεύθυνος Διαβητολογικού Κέντρου Γ.Ν. Νίκαιας Πειραιά Στ. Μπούσμπουλας Εντατικοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Ηλίας Ν. Μυγδάλης. Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα

Ηλίας Ν. Μυγδάλης. Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΕΩΣ 1942 «Έναρξη ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πως ;» Ηλίας Ν. Μυγδάλης Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα Ειδικό φροντιστήριο

Διαβάστε περισσότερα

Η χρησιμότητα του αυτοελέγχου στο Σακχαρώδη Διαβήτη. Εμμ. Δ. Μπελιώτης

Η χρησιμότητα του αυτοελέγχου στο Σακχαρώδη Διαβήτη. Εμμ. Δ. Μπελιώτης Η χρησιμότητα του αυτοελέγχου στο Σακχαρώδη Διαβήτη Εμμ. Δ. Μπελιώτης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο σακχαρώδης διαβήτης είναι μια χρόνια, εξελισσόμενη νόσος. Ακρογωνιαίοι λίθοι της θεραπευτικής της προσέγγισης είναι η αλλαγή

Διαβάστε περισσότερα

Τι κάνουμε; Διαβητικός με Βασική ινσουλίνη 49 μον + Μετφορμίνη 850mgX2 +glimepiride. 3ετίας ενώ έχει FPG ~ 110mg έχει PPG ~ 260mg & HbA1c=7,9%

Τι κάνουμε; Διαβητικός με Βασική ινσουλίνη 49 μον + Μετφορμίνη 850mgX2 +glimepiride. 3ετίας ενώ έχει FPG ~ 110mg έχει PPG ~ 260mg & HbA1c=7,9% Διαβητικός με Βασική ινσουλίνη 49 μον + Μετφορμίνη 850mgX2 +glimepiride 6mgX1από 3ετίας ενώ έχει FPG ~ 110mg έχει PPG ~ 260mg & HbA1c=7,9% Τι κάνουμε; 1. Αύξηση δόσης ινσουλίνης; 2. Προσθήκη αναλόγου ταχείας

Διαβάστε περισσότερα

Εντατικοποίηση ινσουλινοθεραπείας2στον2σδ τύπου22. Δρ.2Χρίστος2Παστελλάς ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ2 2ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ ΛΕΜΕΣΟΣ,2ΚΥΠΡΟΣ 2013

Εντατικοποίηση ινσουλινοθεραπείας2στον2σδ τύπου22. Δρ.2Χρίστος2Παστελλάς ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ2 2ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ ΛΕΜΕΣΟΣ,2ΚΥΠΡΟΣ 2013 Εντατικοποίηση ινσουλινοθεραπείας2στον2σδ τύπου22 Δρ.2Χρίστος2Παστελλάς ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ2 2ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ ΛΕΜΕΣΟΣ,2ΚΥΠΡΟΣ 2013 Αλγόριθμος+των+ADA+και+EASD+ για+την+αντιμετώπιση+του+σδτ2 Πότε%και%πως%εντατικοποιούμε

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονες κατευθυντήριες οδηγίες για την έναρξη και την εντατικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας στον Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 2

Σύγχρονες κατευθυντήριες οδηγίες για την έναρξη και την εντατικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας στον Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 2 Σύγχρονες κατευθυντήριες οδηγίες για την έναρξη και την εντατικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας στον Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 2 A Mητράκου Επ.Καθηγήτρια Παθολογίας-Μεταβολισµού Μονάδα Σακχαρώδη Διαβήτη Μεταβολισµού

Διαβάστε περισσότερα

«Θεραπευτικός αλγόριθµος ADA/EASD 2012»

«Θεραπευτικός αλγόριθµος ADA/EASD 2012» «Θεραπευτικός αλγόριθµος ADA/EASD 2012» ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΕΩΣ 1942 Ηλίας Ν. Μυγδάλης Συντονιστής Διευθυντής Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκοµείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα 9o Πανελλήνιο Συνέδριο

Διαβάστε περισσότερα

Διαβήτης και Άσκηση. Τι είναι διαβήτης. και το μεταβολισμό των υδατανθράκων Προκαλείται κυρίως από ανεπάρκεια ή

Διαβήτης και Άσκηση. Τι είναι διαβήτης. και το μεταβολισμό των υδατανθράκων Προκαλείται κυρίως από ανεπάρκεια ή Διαβήτης και Άσκηση Τι είναι διαβήτης Διαβήτης είναι μια μεταβολική ασθένεια κατά την οποία ο οργανισμός δε μπορεί να ρυθμίσει σωστά τα επίπεδα της γλυκόζης και το μεταβολισμό των υδατανθράκων Προκαλείται

Διαβάστε περισσότερα

Συζήτηση περίπτωσης ασθενούς. Σ. Λιάτης Παθολόγος Επιμελητής Β ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό»

Συζήτηση περίπτωσης ασθενούς. Σ. Λιάτης Παθολόγος Επιμελητής Β ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό» Συζήτηση περίπτωσης ασθενούς Σ. Λιάτης Παθολόγος Επιμελητής Β ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό» Κυρία Α.Ν, 74 ετών, νοικοκυρά Πολυουρία, πολυδιψία και απώλεια βάρους

Διαβάστε περισσότερα

Εξελίσσοντας τη θεραπεία του Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 2 1 ο Μέρος. Τριαντάφυλλος Π. Διδάγγελος

Εξελίσσοντας τη θεραπεία του Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 2 1 ο Μέρος. Τριαντάφυλλος Π. Διδάγγελος Εξελίσσοντας τη θεραπεία του Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 2 1 ο Μέρος Τριαντάφυλλος Π. Διδάγγελος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας - Διαβητολογίας Ιατρική Σχολή ΑΠΘ, Υπεύθυνος Διαβητολογικού Κέντρου, Α Προπαιδευτικής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΤΣΑΠΟΓΑΣ Αναπληρωτής Διευθυντής Γ Παθολογικής Κλινικής Κέντρο Μεταβολισμού και Διαβήτη

ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ. ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΤΣΑΠΟΓΑΣ Αναπληρωτής Διευθυντής Γ Παθολογικής Κλινικής Κέντρο Μεταβολισμού και Διαβήτη ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΤΣΑΠΟΓΑΣ Αναπληρωτής Διευθυντής Γ Παθολογικής Κλινικής Κέντρο Μεταβολισμού και Διαβήτη Θεραπευτικοί στόχοι για το σακχαρώδη διαβήτη στους ενήλικες Γλυκοζυλιωμένη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ: ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΟΡΙΣΜΟΣ, ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΟΥΣ ΔΙΑΒΗΤΗ

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ: ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΟΡΙΣΜΟΣ, ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΟΥΣ ΔΙΑΒΗΤΗ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ: ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Συντονιστής: Γεώργιος Δημητριάδης Μέλη: Ηλίας Μυγδάλης Νικόλαος Τεντολούρης ΟΡΙΣΜΟΣ, ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΟΥΣ ΔΙΑΒΗΤΗ Ορισμός Ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

Εξατομίκευση της θεραπείας στον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 μέσα από τις νεότερες κατευθυντήριες οδηγίες

Εξατομίκευση της θεραπείας στον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 μέσα από τις νεότερες κατευθυντήριες οδηγίες Εξατομίκευση της θεραπείας στον σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 μέσα από τις νεότερες κατευθυντήριες οδηγίες Σ. Λιάτης Επιμελητής Α ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό» www.idf.org

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΑΝΤΛΙΑ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ Είναι η ιδανική θεραπεία για εμένα;

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΑΝΤΛΙΑ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ Είναι η ιδανική θεραπεία για εμένα; ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕ ΑΝΤΛΙΑ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ Είναι η ιδανική θεραπεία για εμένα; Είναι η συνεχής χορήγηση ινσουλίνης με αντλία για διαβητικούς τύπου 1 καλύτερη σαν θεραπεία από την θεραπεία με ενέσεις ινσουλίνη; Όσον

Διαβάστε περισσότερα

ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πως ;»

ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πως ;» 11ο Πανελλήνιο ιαβητολογικό Συνέδριο Ειδικό φροντιστήριο Ε Ε Σάββατο 28 Μαρτίου 2009 Αλεξανδρούπολη «Έναρξη ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πως ;» Αλέξης Σωτηρόπουλος Επιμελητής

Διαβάστε περισσότερα

Ηλίας Ν. Μυγδάλης. «Σχήματα. αναλόγων έναντι σχημάτων ανθρώπινου τύπου ινσουλίνης στο σακχαρώδη διαβήτη»

Ηλίας Ν. Μυγδάλης. «Σχήματα. αναλόγων έναντι σχημάτων ανθρώπινου τύπου ινσουλίνης στο σακχαρώδη διαβήτη» ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΕΩΣ 1942 «Σχήματα αναλόγων έναντι σχημάτων ανθρώπινου τύπου ινσουλίνης στο σακχαρώδη διαβήτη» Ηλίας Ν. Μυγδάλης Β Παθολογική Κλινική και ιαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα Επιστημονική

Διαβάστε περισσότερα

Ινσουλίνη lispro 200 units/ml Εξέλιξη στην εντατικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας με σχήμα basal bolus

Ινσουλίνη lispro 200 units/ml Εξέλιξη στην εντατικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας με σχήμα basal bolus Ινσουλίνη lispro 200 units/ml Εξέλιξη στην εντατικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας με σχήμα basal bolus Σ. Λιάτης Παθολόγος με εξειδίκευση στον σακχαρώδη διαβήτη Επιμελητής Α ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική

Διαβάστε περισσότερα

Διαιτητική Αντιμετώπιση ασθενών με Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 1 - Αντλίες Ινσουλίνης

Διαιτητική Αντιμετώπιση ασθενών με Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 1 - Αντλίες Ινσουλίνης Επιστημονική Εκδήλωση της Ελληνικής Εταιρείας Μελέτης και Εκπαίδευσης στον Σακχαρώδη Διαβήτη 31 Μαρτίου -2 Απριλίου 2017, Δράμα Διαιτητική Αντιμετώπιση ασθενών με Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 1 - Αντλίες Ινσουλίνης

Διαβάστε περισσότερα

ΑΥΤΟΕΛΕΓΧΟΣ ΚΑΙ ΓΛΥΚΑΙΜΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ

ΑΥΤΟΕΛΕΓΧΟΣ ΚΑΙ ΓΛΥΚΑΙΜΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΕΙΔΙΚΟΣ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ- ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ ΑΥΤΟΕΛΕΓΧΟΣ ΚΑΙ ΓΛΥΚΑΙΜΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ AΓΓΕΛΟΣ Ι.ΚΛΕΙΤΣΑΣ, MD ΔΗΛΩΣΗ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ Δεν προκύπτει σύγκρουση συμφερόντων στην παρούσα ομιλία ΓΛΥΚΑΙΜΙΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ 50% Το μεγάλο

Διαβάστε περισσότερα

Έναρξη ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πώς ;

Έναρξη ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πώς ; 11 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας 25-29 Μαρτίου 2009 - Αλεξανδρούπολη Έναρξη ινσουλίνης στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2: πότε και πώς ; Dr Κωνσταντίνος Σουλής Διαβητολογικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΛΙΑΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΝΕΑΡΟΥΣ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΜΕ Σ 1. ΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ, ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΥΣΚΟΛΙΕΣ.

ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΛΙΑΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΝΕΑΡΟΥΣ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΜΕ Σ 1. ΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ, ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΥΣΚΟΛΙΕΣ. ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΛΙΑΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ ΣΕ ΕΦΗΒΟΥΣ ΚΑΙ ΝΕΑΡΟΥΣ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΜΕ Σ 1. ΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ, ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΥΣΚΟΛΙΕΣ. Κ.Κίτσιος¹, Μ.Παπαδοπούλου², Ν.Καδόγλου¹, Σ. Τερζή², Κ.Κώστα², Ν.Σάιλερ¹ 1.Α Παθολογική

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο τύπου sanofi-aventis

Δελτίο τύπου sanofi-aventis Δελτίο τύπου sanofi-aventis Νέα Αποτελέσματα Μελετών υποστηρίζουν το Θεραπευτικό Σχήμα «Basal Plus» με Συνδυασμό βασικής ινσουλίνης glargine και ταχείας δράσης ινσουλίνης glulisine για τη Βελτίωση των

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ: ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΟΡΙΣΜΟΣ, ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΟΥΣ ΔΙΑΒΗΤΗ

ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ: ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΟΡΙΣΜΟΣ, ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΟΥΣ ΔΙΑΒΗΤΗ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗΣ: ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Συντονιστής: Γεώργιος Δημητριάδης Μέλη: Ηλίας Μυγδάλης Νικόλαος Τεντολούρης ΟΡΙΣΜΟΣ, ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΟΥΣ ΔΙΑΒΗΤΗ Ορισμός

Διαβάστε περισσότερα

Υπεργλυκαιμία λόγω χρήσης Γλυκοκορτικοειδών. Μαρινέλλα Κυριακίδου Χειμώνα Ενδοκρινολόγος 24 ο Ετήσιο Συνέδριο ΔΕΒΕ Νοέμβριος 2010

Υπεργλυκαιμία λόγω χρήσης Γλυκοκορτικοειδών. Μαρινέλλα Κυριακίδου Χειμώνα Ενδοκρινολόγος 24 ο Ετήσιο Συνέδριο ΔΕΒΕ Νοέμβριος 2010 Υπεργλυκαιμία λόγω χρήσης Γλυκοκορτικοειδών Μαρινέλλα Κυριακίδου Χειμώνα Ενδοκρινολόγος 24 ο Ετήσιο Συνέδριο ΔΕΒΕ Νοέμβριος 2010 Εισαγωγή Χρήση γλυκοκορτικοειδών (ΓΚ) σε πολλές ασθένειες Αρκετές φορές

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικός έλεγχος κατά την κύηση γυναικών με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1. ρ. Χρήστος Σαμπάνης ιαβητολογικό Κέντρο Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης

Μεταβολικός έλεγχος κατά την κύηση γυναικών με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1. ρ. Χρήστος Σαμπάνης ιαβητολογικό Κέντρο Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Μεταβολικός έλεγχος κατά την κύηση γυναικών με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1 ρ. Χρήστος Σαμπάνης ιαβητολογικό Κέντρο Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Μετακινήσεις θρεπτικών ουσιών μέσω πλακούντα ΜΗΤΕΡΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΣΤΡΟΓΓΥΛΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ: «Πώς επιτυγχάνω καλή ρύθμιση στις δύσκολες περιπτώσεις: Σχέδιο δράσης» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ

ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΣΤΡΟΓΓΥΛΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ: «Πώς επιτυγχάνω καλή ρύθμιση στις δύσκολες περιπτώσεις: Σχέδιο δράσης» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΣΤΡΟΓΓΥΛΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ: «Πώς επιτυγχάνω καλή ρύθμιση στις δύσκολες περιπτώσεις: Σχέδιο δράσης» ΠΕΡΙΣΤΑΤΙΚΑ Δρ. Α. Μελιδώνης Υπεύθυνος Διαβητολογικού Κέντρου Γ.Ν. Πειραιά «ΤΖΑΝΕΙΟ» Διαβητολογικό Κέντρο

Διαβάστε περισσότερα

Από την σκοπιά του κλινικού γιατρού : Κανόνες ινσουλινοθεραπείας σε ασθενείς με διαβήτη τύπου 2.

Από την σκοπιά του κλινικού γιατρού : Κανόνες ινσουλινοθεραπείας σε ασθενείς με διαβήτη τύπου 2. Από την σκοπιά του κλινικού γιατρού : Κανόνες ινσουλινοθεραπείας σε ασθενείς με διαβήτη τύπου 2. Ορισμοί- Ερωτήματα Κλινικός γιατρός : Ο γιατρός που βλέπει αρρώστους (δεν βλέπουν όλοι!). Οι περισσότεροι

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Ελένη Αναστασίου, Υπεύθυνη Διαβητολογικού Κέντρου Κύησης του Α' Ενδοκρινολογικού Τμήματος» του Νοσοκομείου «Αλεξάνδρα»

Γράφει: Ελένη Αναστασίου, Υπεύθυνη Διαβητολογικού Κέντρου Κύησης του Α' Ενδοκρινολογικού Τμήματος» του Νοσοκομείου «Αλεξάνδρα» Γράφει: Ελένη Αναστασίου, Υπεύθυνη Διαβητολογικού Κέντρου Κύησης του Α' Ενδοκρινολογικού Τμήματος» του Νοσοκομείου «Αλεξάνδρα» Παρακάτω θα αναφερθούμε χωριστά στις επιπτώσεις και την αντιμετώπιση (α) του

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ. ΝΕΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΑ

ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ. ΝΕΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΑ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ. ΝΕΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΦΑΡΜΑΚΑ Γκουτζελίκα Ιωάννα Κλινικός διαιτολόγοςδιατροφολόγος Προϊσταμένη Τμ. Διατροφής Γ.Ν.Θ «Άγιος Παύλος» Δεν υπάρχει σύγκρουση συμφερόντων

Διαβάστε περισσότερα

Ο νοσηλευόμενος ασθενής με Σακχαρώδη Διαβήτη

Ο νοσηλευόμενος ασθενής με Σακχαρώδη Διαβήτη Ο νοσηλευόμενος ασθενής με Σακχαρώδη Διαβήτη Ζωγράφου Ιωάννα Διαβητολογικό Κέντρο B Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Α.Π.Θ. Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Το ιατρικό κόστος για το ΣΔ στις ΗΠΑ είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ ΑΝΤΩΝΙΑ ΚΑΛΟΓΙΑΝΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Α

ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ ΑΝΤΩΝΙΑ ΚΑΛΟΓΙΑΝΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Α ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ ΑΝΤΩΝΙΑ ΚΑΛΟΓΙΑΝΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Α ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ (ΣΔ) Μείζων παγκόσμιο πρόβλημα δημόσιας υγείας Κυριότερη αιτία τύφλωσης σε ενήλικες (20-74 ετών) 1 η αιτία

Διαβάστε περισσότερα

Γράφει: Αντώνιος Π. Λέπουρας, Ιατρός Παθολόγος, Εξειδικευμένος στον Σακχ. Διαβήτη, Δ/ντής Β Παθολογικής & Διαβητολογικού Ιατρείου, Ιατρικού Ψυχικού

Γράφει: Αντώνιος Π. Λέπουρας, Ιατρός Παθολόγος, Εξειδικευμένος στον Σακχ. Διαβήτη, Δ/ντής Β Παθολογικής & Διαβητολογικού Ιατρείου, Ιατρικού Ψυχικού Γράφει: Αντώνιος Π. Λέπουρας, Ιατρός Παθολόγος, Εξειδικευμένος στον Σακχ. Διαβήτη, Δ/ντής Β Παθολογικής & Διαβητολογικού Ιατρείου, Ιατρικού Ψυχικού Τι πρέπει να γνωρίζετε για τον Σακχαρώδη Διαβήτη Όλοι

Διαβάστε περισσότερα

Καλλιόπη Κώτσα Επικ. Καθηγήτρια Ενδοκρινολογίας- Διαβητολογίας Α.Π.Θ. Α Παθολογική Κλινική- ΑΧΕΠΑ

Καλλιόπη Κώτσα Επικ. Καθηγήτρια Ενδοκρινολογίας- Διαβητολογίας Α.Π.Θ. Α Παθολογική Κλινική- ΑΧΕΠΑ Καλλιόπη Κώτσα Επικ. Καθηγήτρια Ενδοκρινολογίας- Διαβητολογίας Α.Π.Θ. Α Παθολογική Κλινική- ΑΧΕΠΑ Thr Lys Pro Thr Tyr Phe Phe Gly Arg Glu Gly Glu Cys Val Leu Tyr Leu Ala Val Leu His Ser Gly Cys Leu His

Διαβάστε περισσότερα

Που βρισκόμαστε σήμερα στην αντιμετώπιση του Σακχαρώδη Διαβήτη στα παιδιά και τους εφήβους

Που βρισκόμαστε σήμερα στην αντιμετώπιση του Σακχαρώδη Διαβήτη στα παιδιά και τους εφήβους Που βρισκόμαστε σήμερα στην αντιμετώπιση του Σακχαρώδη Διαβήτη στα παιδιά και τους εφήβους Δρ. Χριστίνα Κανακά-Gantenbein Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Παιδ. Ενδοκρινολογίας-Νεανικού Διαβήτη Α Παιδ/κή Κλινική

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο τύπου sanofi-aventis

Δελτίο τύπου sanofi-aventis Δελτίο τύπου sanofi-aventis Τα άτομα με Διαβήτη Τύπου 2 που Έλαβαν Ινσουλίνη glargine και Ινσουλίνη glulisine Πέτυχαν Σημαντικότερη Μείωση της A1C από Εκείνους που Λάμβαναν Διφασική Ινσουλίνη Παρίσι, 10

Διαβάστε περισσότερα

στο Νοσοκομείο και στο Σπίτι.

στο Νοσοκομείο και στο Σπίτι. Φροντίδα Παιδιών με Σ. Δ. Τύπου 1 στο Νοσοκομείο και στο Σπίτι. Θεοφανεία Τσαχαλίνα MSc Φροντίδα στο Σακχαρώδη Διαβήτη MSc Υγεία, Διατροφή και Άσκηση, U.K. Απόφοιτη Φυσικής Αγωγής & Αθλητισμού Πρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΤΟΥ ΔΙΑΒΗΤΙΚΟΥ ΑΣΘΕΝΗ ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΣΤΗ ΜΕΘ

ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΤΟΥ ΔΙΑΒΗΤΙΚΟΥ ΑΣΘΕΝΗ ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΣΤΗ ΜΕΘ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗ ΦΡΟΝΤΙΔΑ ΤΟΥ ΔΙΑΒΗΤΙΚΟΥ ΑΣΘΕΝΗ ΣΤΗ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΜΟΝΑΔΑ ΚΑΙ ΣΤΗ ΜΕΘ Χ Ο Ν Δ Ρ Ο Μ Α Τ Ι Δ Ο Υ Μ Α Ρ Ι Α Ν Ο Σ Η Λ Ε Υ Τ Ρ Ι Α T E, M S C, Μ Ε Θ Α, Π Γ Ν Α Χ Ε Π Α ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ.. Όπως είναι ευρέως

Διαβάστε περισσότερα

«Τι είναι ο μεταγευματικός διαβήτης;», από τον Ειδικό Παθολόγο Διαβητολόγο Άγγελο Κλείτσα και το yourdoc.gr!

«Τι είναι ο μεταγευματικός διαβήτης;», από τον Ειδικό Παθολόγο Διαβητολόγο Άγγελο Κλείτσα και το yourdoc.gr! «Τι είναι ο μεταγευματικός διαβήτης;», από τον Ειδικό Παθολόγο Διαβητολόγο Άγγελο Κλείτσα και το yourdoc.gr! Λέω συχνά στους διαβητικούς ασθενείς, που με επισκέπτονται στο ιατρείο μου, να μην επαναπαύονται

Διαβάστε περισσότερα

Ινσουλινοθεραπεια στο ΣΔ τύπου 2

Ινσουλινοθεραπεια στο ΣΔ τύπου 2 Ινσουλινοθεραπεια στο ΣΔ τύπου 2 Γεώργιος Δηµητριάδης Καθηγητής Παθολογίας Διευθυντής Β Προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής, Μονάδας Έρευνας και Διαβητολογικού Κέντρου Πανεπιστηµίου Αθηνών Γενικό Πανεπιστηµιακό

Διαβάστε περισσότερα

Βasal plus: Ο σύγχρονος τρόπος για την εντατικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας

Βasal plus: Ο σύγχρονος τρόπος για την εντατικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας Βasal plus: Ο σύγχρονος τρόπος για την εντατικοποίηση της ινσουλινοθεραπείας Ν. Τεντολούρης Α' Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική και Ειδική Νοσολογία Πανεπιστημίου Αθηνών & Διαβητολογικό Κέντρο, Γ. Ν. Α.

Διαβάστε περισσότερα

ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ Ασημίνα Γαλλή-Τσινοπούλου Επίκουρη Καθηγήτρια Παιδιατρικής- Παιδιατρικής Ενδοκρινολογίας ΑΠΘ

ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ Ασημίνα Γαλλή-Τσινοπούλου Επίκουρη Καθηγήτρια Παιδιατρικής- Παιδιατρικής Ενδοκρινολογίας ΑΠΘ ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ Ασημίνα Γαλλή-Τσινοπούλου Επίκουρη Καθηγήτρια Παιδιατρικής- Παιδιατρικής Ενδοκρινολογίας ΑΠΘ 1 η ιάγνωση Σ 1 στα παιδιά Μετρήσεις Βελόνες Ενέσεις Ωράρια Πρέπει

Διαβάστε περισσότερα

Ινσουλινοθεραπεία στον ΣΔ τύπου 2

Ινσουλινοθεραπεία στον ΣΔ τύπου 2 Ινσουλινοθεραπεία στον ΣΔ τύπου 2 Ιωάννα Ζωγράφου Διαβητολογικό Κέντρο Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Γ.Ν.Θ. Ιπποκράτειο Γιατί; Πότε; Πώς; Η εξέλιξη του Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 2 και των επιπλοκών

Διαβάστε περισσότερα

Φαρμακευτική αντιμετώπιση με ινσουλίνη. Ηλιάδης Φώτης Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας ΑΠΘ Α ΠΡΠ Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Φαρμακευτική αντιμετώπιση με ινσουλίνη. Ηλιάδης Φώτης Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας ΑΠΘ Α ΠΡΠ Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Φαρμακευτική αντιμετώπιση με ινσουλίνη Ηλιάδης Φώτης Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας ΑΠΘ Α ΠΡΠ Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δήλωση συμφερόντων Έχω λάβει τιμητική αμοιβή για ομιλίες (τα τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ- ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

ΜΕΤΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ- ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΠΑΙΔΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΙΔΑ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΜΕΤΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ- ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΩΝ ΠΑΙΔΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Ινσουλινοθεραπεία (Βασική +ΑΔ)

Ινσουλινοθεραπεία (Βασική +ΑΔ) Ινσουλινοθεραπεία (Βασική +ΑΔ) Δήλωση Συμφερόντων Το περιεχόμενο της παρουσίασης αντανακλά τις απόψεις του ομιλητή.ο ομιλητής έχει λάβει τιμητικές αμοιβές για ομιλίες από τις ακόλουθες φαρμακευτικές εταιρείες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΚΜΗΡΙΩΜΕΝΗ ΙΑΤΡΙΚΗ: ΘΕΡΑΠΕΙΑ 3

ΤΕΚΜΗΡΙΩΜΕΝΗ ΙΑΤΡΙΚΗ: ΘΕΡΑΠΕΙΑ 3 ΤΕΚΜΗΡΙΩΜΕΝΗ ΙΑΤΡΙΚΗ: ΘΕΡΑΠΕΙΑ 3 Νικόλαος Παπάνας Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Εξωτερικό Διαβητολογικό Ιατρείο Εξωτερικό Ιατρείο Διαβητικού Ποδιού Β Παθολογική Κλινική ΔΠΘ 5/22/12 1 5/22/12 2 ΤΕΚΜΗΡΙΩΜΕΝΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ρύθμιση της γλυκόζης αίματος ή επίτευξη πολλαπλών θεραπευτικών στόχων?

Ρύθμιση της γλυκόζης αίματος ή επίτευξη πολλαπλών θεραπευτικών στόχων? Ρύθμιση της γλυκόζης αίματος ή επίτευξη πολλαπλών θεραπευτικών στόχων? Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Τμήμα Ιατρικής, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Α Προπαιδευτική Παθολογική

Διαβάστε περισσότερα

32. ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ

32. ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ Α. ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΤΥΠΟΥ Ι και ΙΙ (ΣΔ Ι, ΙΙ) Η διαχείριση αυτών των κυήσεων απαιτεί τη συνεργασία ομάδας ιατρών διαφόρων ειδικοτήτων. Η σοβαρότητα του ΣΔ εκτιμάται με βάση την κατάταξη κατά White.

Διαβάστε περισσότερα

Αντλίες Συνεχούς Έγχυσης Ινσουλίνης

Αντλίες Συνεχούς Έγχυσης Ινσουλίνης Αντλίες Συνεχούς Έγχυσης Ινσουλίνης Z. Μούσλεχ Ενδοκρινολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Αντιπρόεδρος της Ελληνικής Ενδοκρινολογικής Εταιρείας Πανελλήνιας Ένωσης Ενδοκρινολόγων Τα τελευταία χρόνια, όλο

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικές παρεμβάσεις με οδηγό την παθοφυσιολογία του διαβήτη σε ασθενείς που χρειάζονται ινσουλίνη. Μαριάνθη Αρχανιωτάκη

Θεραπευτικές παρεμβάσεις με οδηγό την παθοφυσιολογία του διαβήτη σε ασθενείς που χρειάζονται ινσουλίνη. Μαριάνθη Αρχανιωτάκη Θεραπευτικές παρεμβάσεις με οδηγό την παθοφυσιολογία του διαβήτη σε ασθενείς που χρειάζονται ινσουλίνη Μαριάνθη Αρχανιωτάκη ΗbA 1 c ΣΔΤ2 Ινσουλινοπενία λειτουργικότητα, μάζα β-κυττάρων Η εξελικτική φύση

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο τύπου sanofi-aventis

Δελτίο τύπου sanofi-aventis Δελτίο τύπου sanofi-aventis Σύμφωνα με νέες μελέτες σε συνθήκες πραγματικής ζωής, παρατηρήθηκε μεγαλύτερη μείωση της A 1c και όφελος ως προς το κόστος της θεραπείας με την ινσουλίνη glargine έναντι των

Διαβάστε περισσότερα

Σύσταση 1. Συστήνεται στους γενικούς ιατρούς και στους άλλους ιατρούς στην ΠΦΥ να θέτουν διάγνωση του σακχαρώδη διαβήτη (ΣΔ) όταν στο φλεβικό αίμα: η

Σύσταση 1. Συστήνεται στους γενικούς ιατρούς και στους άλλους ιατρούς στην ΠΦΥ να θέτουν διάγνωση του σακχαρώδη διαβήτη (ΣΔ) όταν στο φλεβικό αίμα: η Σύσταση 1. Συστήνεται στους γενικούς ιατρούς και στους άλλους ιατρούς στην ΠΦΥ να θέτουν διάγνωση του σακχαρώδη διαβήτη (ΣΔ) όταν στο φλεβικό αίμα: η τιμή της γλυκόζης νηστείας είναι 126mg/dl (7.0 mmol/l),

Διαβάστε περισσότερα

Πρέπει να υπολογίζουμε μόνο τους υδατάνθρακες στα εντατικοποιημένα σχήματα; Ποιος ο ρόλος πρωτεΐνης και λίπους;

Πρέπει να υπολογίζουμε μόνο τους υδατάνθρακες στα εντατικοποιημένα σχήματα; Ποιος ο ρόλος πρωτεΐνης και λίπους; Πρέπει να υπολογίζουμε μόνο τους υδατάνθρακες στα εντατικοποιημένα σχήματα; Ποιος ο ρόλος πρωτεΐνης και λίπους; Ζ. Παφίλη Ph.D., M.Sc. Διαιτολόγος-Διατροφολόγος Αχιλλοπούλειο Γενικό Νοσοκομείο Βόλου Εντατικοποιημένα

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης διαβήτης και κύηση. Θεραπευτική αντιµετώπιση νεώτερα δεδοµένα

Σακχαρώδης διαβήτης και κύηση. Θεραπευτική αντιµετώπιση νεώτερα δεδοµένα 30 Σακχαρώδης διαβήτης και κύηση. Θεραπευτική αντιµετώπιση νεώτερα δεδοµένα ΕΛΕΝΗ ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ Ενδοκρινολόγος Αναπλ. Διευθύντρια, Υπεύθυνη Διαβητολογικού Κέντρου, Α Ενδοκρινολογικό Τμήμα, ΓΝΑ «Αλεξάνδρα»

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΚΑΡΙ ΝΑ ΥΠΗΡΧΕ ΚΑΠΟΙΟΣ ΑΛΛΟΣ ΤΡΟΠΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΗΣ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑΣ

ΜΑΚΑΡΙ ΝΑ ΥΠΗΡΧΕ ΚΑΠΟΙΟΣ ΑΛΛΟΣ ΤΡΟΠΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΗΣ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑΣ Marco Σε καλύτερη ρύθμιση με την αντλία του από το 2011 ΜΑΚΑΡΙ ΝΑ ΥΠΗΡΧΕ ΚΑΠΟΙΟΣ ΑΛΛΟΣ ΤΡΟΠΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΗΣ ΥΠΟΓΛΥΚΑΙΜΙΑΣ Η υπογλυκαιμία μπορεί να είναι μια από τις μεγαλύτερες ανησυχίες για τα άτομα

Διαβάστε περισσότερα

Ενδιαφέρουσες περιπτώσεις

Ενδιαφέρουσες περιπτώσεις Ενδιαφέρουσες περιπτώσεις Δημ. Θ. Καραμήτσος Ομ. Καθηγητής ΑΠΘ Περίπτωση 1η Γυναίκα 37 ετών Συμπτώματα πολυουρίας κνησμού γενν. Οργάνων. Απώλεια βάρους 6 Kg σε 3 μήνες. Υψος 168cm Βάρος 60 Kg BMI 21,25

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Χρήστος Σαμπάνης Διαβητολογικό Κέντρο Β` Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Α.Π.Θ. Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης

Δρ. Χρήστος Σαμπάνης Διαβητολογικό Κέντρο Β` Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Α.Π.Θ. Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Η ινσουλινοθεραπεία στην κλινική πράξη Δρ. Χρήστος Σαμπάνης Διαβητολογικό Κέντρο Β` Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Α.Π.Θ. Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Αίτια θανάτου των διαβητικών ατόμων 90 80

Διαβάστε περισσότερα

IV. ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ

IV. ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ 149 IV. ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ Κωνσταντίνος Τζιρογιάννης Διαβητολογικό Κέντρο, Τζάνειο Νοσοκομείο Συστάσεις και οδηγίες της Αμερικανικής Ακαδημίας Κλινικής Βιοχημείας για τον εργαστηριακό έλεγχο κατά την

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ. Θανάσης Ζ. Τζιαμούρτας, Ph.D.

ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ. Θανάσης Ζ. Τζιαμούρτας, Ph.D. ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΚΑΙ ΑΣΚΗΣΗ Θανάσης Ζ. Τζιαμούρτας, Ph.D. Τι είναι σακχαρώδης διαβήτης; Παθοφυσιολογική κατάσταση η οποία χαρακτηρίζεται από αυξημένη συγκέντρωση σακχάρου στο αίμα Καμπύλη σακχάρου (75

Διαβάστε περισσότερα

Έκβαση της κύησης γυναικών με Διαβήτη της Κύησης

Έκβαση της κύησης γυναικών με Διαβήτη της Κύησης Έκβαση της κύησης γυναικών με Διαβήτη της Κύησης B. Π. Παπαδοπούλου (1,2), Δ. Βαβίλης (2), Κ. Κώτσα (3), Δ. Γ. Γουλής (1) (1), Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών «Φροντίδα στο Σακχαρώδη Διαβήτη», Αλεξάνδρειο

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτική αντιμετώπιση του Σακχαρώδη Διαβήτη. Στέλλα Ηρακλειανού Σάββατο, 4 Απριλίου 2009

Θεραπευτική αντιμετώπιση του Σακχαρώδη Διαβήτη. Στέλλα Ηρακλειανού Σάββατο, 4 Απριλίου 2009 Θεραπευτική αντιμετώπιση του Σακχαρώδη Διαβήτη Στέλλα Ηρακλειανού Σάββατο, 4 Απριλίου 2009 Το μήνυμα είναι ότι ενώ η ρύθμιση του σακχάρου είναι σημαντική, ή έγκαιρη ρύθμιση του σακχάρου είναι καθοριστική

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης Κύησης

Σακχαρώδης Διαβήτης Κύησης Σακχαρώδης Διαβήτης Κύησης Ζωγράφου Ιωάννα ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Γ. Ν. Θ. ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ Μορφές Σακχαρώδη Διαβήτη ΣΔ τύπου 1 ΣΔ τύπου 2 ΣΔ Κύησης Άλλες μορφές Σακχαρώδη Διαβήτη

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΣΕ ΝΟΣΗΛΕΥΟΜΕΝΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΣΕ ΝΟΣΗΛΕΥΟΜΕΝΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΣΕ ΝΟΣΗΛΕΥΟΜΕΝΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Δημήτριος Ηλιόπουλος Ειδικός Παθολόγος Διαβητολογικό Κέντρο Β Παθολογικής Κλινικής Παν/μίου Αθηνών Οι διαβητικοί ασθενείς έχουν μεγαλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

Σχήματα έναρξης ινσουλινοθεραπείας σε άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη τυπου 2: οι απόψεις ειδικών γιατρών στον διαβήτη σε τρειςελληνικέςπόλεις

Σχήματα έναρξης ινσουλινοθεραπείας σε άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη τυπου 2: οι απόψεις ειδικών γιατρών στον διαβήτη σε τρειςελληνικέςπόλεις Σχήματα έναρξης ινσουλινοθεραπείας σε άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη τυπου 2: οι απόψεις ειδικών γιατρών στον διαβήτη σε τρειςελληνικέςπόλεις Τ. ιδάγγελος 1, Η. Ευθυμίου 2, Κ. Kαζάκος 3, Χ. Μανές 4, Ε. Πάγκαλος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Levemir 100 μονάδες/ml ενέσιμο διάλυμα σε φυσίγγιο. 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ 1 ml διαλύματος περιέχει

Διαβάστε περισσότερα

Νεώτεροι θεραπευτικοί χειρισµοί: Αντλίες ινσουλίνης, συνεχείς καταγραφές, τεχνητό πάγκρεας

Νεώτεροι θεραπευτικοί χειρισµοί: Αντλίες ινσουλίνης, συνεχείς καταγραφές, τεχνητό πάγκρεας Νεώτεροι θεραπευτικοί χειρισµοί: Αντλίες ινσουλίνης, συνεχείς καταγραφές, τεχνητό πάγκρεας Δρ ΕΜΜ. ΣΟΥΒΑΤΖΟΓΛΟΥ 22 Αντλίες συνεχούς έγχυσης ινσουλίνης Εισαγωγή Εδώ και 10 χρόνια περίπου έχουν χρησιμοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή ινσουλινοεξαρτώμενων ατόμων νεαρής ηλικίας

Διατροφή ινσουλινοεξαρτώμενων ατόμων νεαρής ηλικίας Διατροφή ινσουλινοεξαρτώμενων ατόμων νεαρής ηλικίας!φη Ευστρατίου Διαιτολόγος Επιστημονική συνεργάτης Δ Παιδιατρικής Κλινικής ΑΠΘ Ιατρείο Παιδιών και Εφήβων με Διαβήτη Νοσοκομείο Παπαγεωργίου Θεσ/νίκης

Διαβάστε περισσότερα

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης

Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Παχυσαρκία και Σακχαρώδης Διαβήτης Τι είναι ο Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 2 (ΣΔ2) Ο Σακχαρώδης Διαβήτης γενικά είναι μια πάθηση κατά την οποία ο οργανισμός και συγκεκριμένα το πάγκρεας δεν παράγει ή δεν

Διαβάστε περισσότερα

Ο ασθενής πρωταγωνιστής στις νέες κατευθυντήριες οδηγίες για τον σακχαρώδ η διαβήτη τύπου 2

Ο ασθενής πρωταγωνιστής στις νέες κατευθυντήριες οδηγίες για τον σακχαρώδ η διαβήτη τύπου 2 Ο ασθενής πρωταγωνιστής στις νέες κατευθυντήριες οδηγίες για τον σακχαρώδ η διαβήτη τύπου 2 Τα τελευταία χρόνια η ορθή κλινική ιατρική εξασκείτε με βάση τα επιστημονικά δεδομένα, τα αποτελέσματα των ερευνών

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΩΤΕΡΕΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΕΣ. A Mητράκου Επικ.Καθηγήτρια Ε.Κ.Π.Α. ΜΟΝΑΔΑ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΥ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Ε.Κ.Π.Α.

ΝΕΩΤΕΡΕΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΕΣ. A Mητράκου Επικ.Καθηγήτρια Ε.Κ.Π.Α. ΜΟΝΑΔΑ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΥ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Ε.Κ.Π.Α. ΝΕΩΤΕΡΕΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΕΣ A Mητράκου Επικ.Καθηγήτρια Ε.Κ.Π.Α. ΜΟΝΑΔΑ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΥ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Ε.Κ.Π.Α. Νέος αλγόριθμος για τη διαχείριση διαβήτη Τύπου 2 (ADA/EASD) Επίπεδο 1: Καλά τεκμηριωμένες

Διαβάστε περισσότερα

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958

Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Διάλεξη 5: Σακχαρώδης Διαβήτης και Άσκηση Υπεύθυνη Μαθήματος: Χ. Καρατζαφέρη Διδάσκοντες: Χ. Καρατζαφέρη, Γ. Σακκάς, Α. Καλτσάτου 2013-2014 Διάλεξη 5 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΚΑΝΩ ΓΙΑ ΝΑ ΕΧΩ ΜΙΑ ΥΓΙΗ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΜΕ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1;

ΤΙ ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΚΑΝΩ ΓΙΑ ΝΑ ΕΧΩ ΜΙΑ ΥΓΙΗ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΜΕ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1; Sabine Σε καλύτερη ρύθμιση με την αντλία της από το 2010 ΤΙ ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΚΑΝΩ ΓΙΑ ΝΑ ΕΧΩ ΜΙΑ ΥΓΙΗ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΜΕ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 1; Για τις γυναίκες με διαβήτη τύπου 1, η προετοιμασία για την εγκυμοσύνη ή έναν

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Στατίνες και σακχαρώδης διαβήτης Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Σακχαρώδης διαβήτης και καρδιαγγειακός κίνδυνος Μετα-ανάλυση

Διαβάστε περισσότερα

Ινσουλινοθεραπεία στο ΣΔ τύπου 1

Ινσουλινοθεραπεία στο ΣΔ τύπου 1 Ινσουλινοθεραπεία στο ΣΔ τύπου 1 Γεώργιος Δηµητριάδης Καθηγητής Παθολογίας Διευθυντής Β Προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής, Μονάδας Έρευνας και Διαβητολογικού Κέντρου Πανεπιστηµίου Αθηνών Γενικό Πανεπιστηµιακό

Διαβάστε περισσότερα

Στόχοι γλυκαιμικής ρύθμισης - αυτοέλεγχος

Στόχοι γλυκαιμικής ρύθμισης - αυτοέλεγχος Στόχοι γλυκαιμικής ρύθμισης - αυτοέλεγχος ΤΣΟΤΟΥΛΙΔΗΣ ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ-ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΣ Α ΕΣΥ - Κ.Υ. ΚΑΣΣΑΝΔΡΕΙΑΣ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΟ ΙΑΤΡΕΙΟ Γ. Ν.ΧΑΛΚΙΔΙΚΗΣ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ Α Π.Ρ.Π. ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΝΟΣ.

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΔΕ

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΔΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΔΕ Πρόεδρος: Ν. Παπάνας Αντιπρόεδρος: Λ. Λαναράς Γεν. Γραμματέας: Α. Καμαράτος Ταμίας: Α. Βαζαίου Μέλη: Ε. Διακουμοπούλου Α. Κουτσοβασίλης Α. Μαυρογιαννάκη Ι. Ντούπης

Διαβάστε περισσότερα

Ν. Κατσίκη¹, Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου², Φ. Ηλιάδης¹, Τρ. Διδάγγελος¹, Ι. Γιώβος³, Δ. Καραμήτσος¹

Ν. Κατσίκη¹, Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου², Φ. Ηλιάδης¹, Τρ. Διδάγγελος¹, Ι. Γιώβος³, Δ. Καραμήτσος¹ Μεταβολές πεπτιδίων ρύθμισης πρόσληψης τροφής και σωματικού βάρους σε ασθενείς με ΣΔ τύπου 2: συγκριτική μελέτη 6 μηνών μεταξύ ινσουλινοθεραπευόμενων και ασθενών υπό αντιδιαβητικά δισκία Ν. Κατσίκη¹, Α.

Διαβάστε περισσότερα

Έγκαιρη θεραπευτική παρέμβαση με μίγματα αναλόγων ινσουλίνης στην κλινική πράξη

Έγκαιρη θεραπευτική παρέμβαση με μίγματα αναλόγων ινσουλίνης στην κλινική πράξη Έγκαιρη θεραπευτική παρέμβαση με μίγματα αναλόγων ινσουλίνης στην κλινική πράξη Ηλιάδης Φώτης Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας Α.Π.Θ. Α ΠΡΠ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ, Θεσσαλονίκη Δήλωση συμφερόντων

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφική θεραπευτική αγωγή Medical Nutrition Treatment (MNT) Κατευθυντήριες οδηγίες ADA/EASD Καρατζίδου Κυπαρισσία Γ.Ν.Θ.

Διατροφική θεραπευτική αγωγή Medical Nutrition Treatment (MNT) Κατευθυντήριες οδηγίες ADA/EASD Καρατζίδου Κυπαρισσία Γ.Ν.Θ. Διατροφική θεραπευτική αγωγή Medical Nutrition Treatment (MNT) Κατευθυντήριες οδηγίες ADA/EASD Καρατζίδου Κυπαρισσία Γ.Ν.Θ. Παπαγεωργίου Δήλωση συμφερόντων Έχω λάβει τιμητική αμοιβή για δορυφορικές ομιλίες

Διαβάστε περισσότερα

Παρασκευή 27 Νοεμβρίου 2015

Παρασκευή 27 Νοεμβρίου 2015 Παρασκευή 27 Νοεμβρίου 2015 Επιστημονική Επιτροπή Ανδριανή Βαζαίου Όλγα Κορδονούρη Δημήτριος Δελής Λέλα Σταμογιάννου 15:30-16:15 Ζώντας με το Διαβήτη - Τοποθέτηση αισθητήρων 16:15-16:30 Χαιρετισμοί - Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

Επίδραση της Μεσογειακής Δίαιτας στη ρύθμιση του Σακχαρώδη Διαβήτη Τύπου 1 σε παιδιά και εφήβους.

Επίδραση της Μεσογειακής Δίαιτας στη ρύθμιση του Σακχαρώδη Διαβήτη Τύπου 1 σε παιδιά και εφήβους. Επίδραση της Μεσογειακής Δίαιτας στη ρύθμιση του Σακχαρώδη Διαβήτη Τύπου 1 σε παιδιά και εφήβους. Θεοφανεία Τσαχαλίνα1, Ιωάννης Κύργιος2, Ευθυμία Ευστρατίου2, Μιχαήλ Μελισσινός1, Κυριάκος Καζάκος1, Ασημίνα

Διαβάστε περισσότερα

Ενδονοσοκομειακή αντιμετώπιση διαβητικών ασθενών. Μάλλιας Ιωάννης Διευθυντής ΕΣΥ Διαβητολογικό Ιατρείο Β Παθολογική Κλινική ΓΝ Νοσοκομείο Σερρών

Ενδονοσοκομειακή αντιμετώπιση διαβητικών ασθενών. Μάλλιας Ιωάννης Διευθυντής ΕΣΥ Διαβητολογικό Ιατρείο Β Παθολογική Κλινική ΓΝ Νοσοκομείο Σερρών Ενδονοσοκομειακή αντιμετώπιση διαβητικών ασθενών Μάλλιας Ιωάννης Διευθυντής ΕΣΥ Διαβητολογικό Ιατρείο Β Παθολογική Κλινική ΓΝ Νοσοκομείο Σερρών Ο Σακχαρώδης Διαβήτης είναι ένα μεγάλο και συνεχώς διογκούμενο

Διαβάστε περισσότερα

Επίπτωση. Σύνολο ατόμων σε αιμοκάθαρση ή μεταμόσχευση νεφρού. Άτομα με διαβήτη

Επίπτωση. Σύνολο ατόμων σε αιμοκάθαρση ή μεταμόσχευση νεφρού. Άτομα με διαβήτη Σακχαρώδης ιαβήτης και Νεφρική νόσος Επίπτωση Σύνολο ατόμων σε αιμοκάθαρση ή μεταμόσχευση νεφρού Άτομα με διαβήτη Σακχαρώδης ιαβήτης και Νεφρική νόσος Επίπτωση Επίπτωση Νεφρικής Ανεπάρκειας Τελικού Σταδίου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗΣ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2.

ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗΣ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2. ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗΣ ΜΕ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2. Χαράλαμπος Ταμβάκος, Αναστάσιος Κουτσοβασίλης, Αλέξης Σωτηρόπουλος, Μαρία Παππά, Ουρανία Αποστόλου,

Διαβάστε περισσότερα

Συνδυασμοί φαρμάκων έναντι της υπεργλυκαιμίας Δόκιμοι και αδόκιμοι

Συνδυασμοί φαρμάκων έναντι της υπεργλυκαιμίας Δόκιμοι και αδόκιμοι Συνδυασμοί φαρμάκων έναντι της υπεργλυκαιμίας Δόκιμοι και αδόκιμοι Σ. Λιάτης Παθολόγος με εξειδίκευση στον σακχαρώδη διαβήτη Επιμελητής Α ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΜΙΑΣ ΝΕΑΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ ΜΑΚΡΑΣ ΔΡΑΣΗΣ ΜΕ ΤΗ ΓΛΥΚΑΙΜΙΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΑΔΥΝΑΜΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2

ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΜΙΑΣ ΝΕΑΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ ΜΑΚΡΑΣ ΔΡΑΣΗΣ ΜΕ ΤΗ ΓΛΥΚΑΙΜΙΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΑΔΥΝΑΜΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΜΙΑΣ ΝΕΑΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ ΜΑΚΡΑΣ ΔΡΑΣΗΣ ΜΕ ΤΗ ΓΛΥΚΑΙΜΙΚΗ ΡΥΘΜΙΣΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΑΔΥΝΑΜΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΤΥΠΟΥ 2 Αναστάσιος Κουτσοβασίλης 1, Αλέξης Σωτηρόπουλος 1, Δημήτριος

Διαβάστε περισσότερα

Οι υπογλυκαιμίες στον ΣΔ Πραγματικός κίνδυνος;

Οι υπογλυκαιμίες στον ΣΔ Πραγματικός κίνδυνος; Οι υπογλυκαιμίες στον ΣΔ Πραγματικός κίνδυνος; Σταύρος Λιάτης Παθολόγος Επιμελητής Α ΕΣΥ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό» Κίνδυνος Επιπτώσεις του γεγονότος Χ Συχνότητα

Διαβάστε περισσότερα

Ο σακχαρώδης διαβήτης ( ΣΔ ) είναι το κλινικό σύνδρομο που οφείλεται. είτε σε έλλειψη ινσουλίνης λόγω μείωσης η παύσης παραγωγής (σακχαρώδης

Ο σακχαρώδης διαβήτης ( ΣΔ ) είναι το κλινικό σύνδρομο που οφείλεται. είτε σε έλλειψη ινσουλίνης λόγω μείωσης η παύσης παραγωγής (σακχαρώδης ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΟΙΚΙΔΙΑ ΖΩΑ Ο σακχαρώδης διαβήτης ( ΣΔ ) είναι το κλινικό σύνδρομο που οφείλεται είτε σε έλλειψη ινσουλίνης λόγω μείωσης η παύσης παραγωγής (σακχαρώδης διαβήτης τύπου 1 ) είτε

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ. Πρόεδρος: Αλέξιος Σωτηρόπουλος. Αντιπρόεδρος: Λεωνίδας Λαναράς

ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ. Πρόεδρος: Αλέξιος Σωτηρόπουλος. Αντιπρόεδρος: Λεωνίδας Λαναράς ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Πρόεδρος: Αλέξιος Σωτηρόπουλος Αντιπρόεδρος: Λεωνίδας Λαναράς Γεν. Γραμματέας: Ιωάννης Ιωαννίδης Ταμίας: Χαρίλαος Δημοσθενόπουλος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1 Το φάρμακο αυτό τελεί υπό συμπληρωματική παρακολούθηση. Αυτό θα επιτρέψει τον ταχύ προσδιορισμό νέων πληροφοριών ασφάλειας. Ζητείται από τους επαγγελματίες

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩ Η ΙΑΒΗΤΗ. ρ. Μυλωνάκη Θεοχαρούλα. Υπεύθυνη ιαβητολογικού Ιατρείου

ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩ Η ΙΑΒΗΤΗ. ρ. Μυλωνάκη Θεοχαρούλα. Υπεύθυνη ιαβητολογικού Ιατρείου ΕΓΚΑΙΡΗ ΙΑΓΝΩΣΗ & ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΣΑΚΧΑΡΩ Η ΙΑΒΗΤΗ ρ. Μυλωνάκη Θεοχαρούλα ιευθύντρια Β Παθολογικής Κλινικής Γ.Ν. Χανίων Υπεύθυνη ιαβητολογικού Ιατρείου Πινακοθήκη ήµου Χανίων, 17/02/2012 Συχνότητα του

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης στα παιδιά

Σακχαρώδης Διαβήτης στα παιδιά Σακχαρώδης Διαβήτης στα παιδιά ΣΤΕΛΙΟΣ ΤΙΓΚΑΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ & ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ Ιατρικά θέματα γιά εκπαιδευτικούς Αμφιθέατρο Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Ιωαννίνων Σάββατο

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφή και ηλικιωμένοι

Διατροφή και ηλικιωμένοι Διατροφή και ηλικιωμένοι Η διατροφή αποτελεί τη σημαντικότερη ανάγκη για τη διατήρηση της ανθρώπινη ζωής σε όλα τα στάδιά της. Το είδος και η ποσότητα της τροφής που χρειάζεται ο άνθρωπος εξαρτάται από

Διαβάστε περισσότερα

Ένας οδηγός για τους γονείς, ώστε τα παιδιά με διαβήτη τύπου 1 να επιστρέψουν στην καθημερινότητά τους

Ένας οδηγός για τους γονείς, ώστε τα παιδιά με διαβήτη τύπου 1 να επιστρέψουν στην καθημερινότητά τους Ένας οδηγός για τους γονείς, ώστε τα παιδιά με διαβήτη τύπου 1 να επιστρέψουν στην καθημερινότητά τους Τι θα βρείτε σε αυτό το φυλλάδιο Επιστροφή στο σχολείο Σωματική άσκηση και παιχνίδι Πάρτι και γιορτές

Διαβάστε περισσότερα

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες LDL-C HDL-C < 40 mg/dl Τριγλυκερίδια 150-199 mg/dl : οριακά

Διαβάστε περισσότερα

ιαβήτης και διατροφή στα παιδιά και εφήβους

ιαβήτης και διατροφή στα παιδιά και εφήβους 31 ιαβήτης και διατροφή στα παιδιά και εφήβους ΑΣΗΜΙΝΑ ΓΑΛΛΗ ΤΣΙΝΟΠΟΥΛΟΥ Επίκουρη Καθηγήτρια Παιδιατρικής Παιδιατρικής Ενδοκρινολογίας Α.Π.Θ. 1. Εισαγωγή Οι σύγχρονες διατροφικές συστάσεις για παιδιά και

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΗ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΑ ΔΙΑΒΗΤΗ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΣΒΟΛΗ ΑΠ ΑΥΤΟΝ ΑΤΟΜΩΝ ΝΕΑΡΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Δρ Γεώργιος Ι Κούρτογλου Παθολόγος-Διαβητολόγος Διδάκτωρ Ιατρικής ΑΠΘ Εκρηκτικές διαστάσεις λαμβάνει πλέον ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

Diabetes_ protect our future.mp4

Diabetes_ protect our future.mp4 Diabetes_ protect our future.mp4 14/11 Γενέθλια του νομπελίστα γιατρού Φρέντερικ Μπάντινγκ 1991 από τη Διεθνή Ομοσπονδία για το Διαβήτη 2007:επίσημη Ημέρα από τα Ηνωμένα Έθνη Θέμα 2009 2013: Εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

Κλαίρη Μ. Εργασία στη Βιολογία Α'2 Λυκείου

Κλαίρη Μ. Εργασία στη Βιολογία Α'2 Λυκείου Κλαίρη Μ. Εργασία στη Βιολογία Α'2 Λυκείου Διαβήτης. Ακούμε καθημερίνα γύρω μας πως εκατομμύρια άνθρωποι στον κόσμο πάσχουν από διαβήτη ή παχυσαρκία. Όμως, τι πραγματικά είναι αυτό; Τι ειναι ο σακχαρώδης

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικό υλικό για επαγγελματίες υγείας και ασθενείς που χρησιμοποιούν το αντιδιαβητικό φάρμακο Suliqua

Εκπαιδευτικό υλικό για επαγγελματίες υγείας και ασθενείς που χρησιμοποιούν το αντιδιαβητικό φάρμακο Suliqua 19 Ιανουαρίου 2017 EMA/747766/2016 Εκπαιδευτικό υλικό για επαγγελματίες υγείας και ασθενείς που χρησιμοποιούν το Μέτρα που στοχεύουν στη μείωση του κινδύνου σύγχυσης μεταξύ δύο συσκευών τύπου πένας διαφορετικής

Διαβάστε περισσότερα