Σύγκριση των θεωριών του Austin και του Searle για τις λεκτικές πράξεις

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Σύγκριση των θεωριών του Austin και του Searle για τις λεκτικές πράξεις"

Transcript

1 Σύγκριση των θεωριών του Austin και του Searle για τις λεκτικές πράξεις ένδια Μαρία (Α.Μ ) Τµήµα Επικοινωνίας και ΜΜΕ Πανεπιστήµιο Αθηνών Ζητήµατα φιλοσοφίας της γλώσσας Εαρινό εξάµηνο Εισαγωγή Η θεωρία του Austin για τις λεκτικές πράξεις αναπτύσσεται στο βιβλίο How to Do Things With Words, το οποίο περιλαµβάνει τις 12 διαλέξεις που έδωσε στο Harvard το Σε αυτές αναφέρεται στη χρήση της γλώσσας και διατυπώνει µια θεωρία που αφορά στα είδη των εκφορών, το νόηµά τους, τη χρήση και την αξιολόγησή τους. Ο Searle βασίστηκε στις ιδέες του Austin για να διατυπώσει τη δική του θεωρία για τις λεκτικές πράξεις. Στη συνέχεια παρουσιάζονται οι προσεγγίσεις των δύο συγγραφέων σε ό,τι αφορά τον ορισµό των επιτελεστικών εκφορών, τις συνθήκες ευστοχίας τους και την ταξινόµηση των ελλεκτικών ισχύων. 2. Ορισµός επιτελεστικής εκφοράς 2.1 Ο ορισµός του Austin Στην πρώτη του διάλεξη (Austin, 1962: 1-11) ο Austin εισάγει την έννοια των επιτελεστικών εκφορών (performative utterances) αντιδιαστέλλοντάς τις προς τις δηλωτικές (constatives). Οι επιτελεστικές εκφορές έχουν κοινά χαρακτηριστικά µε τις δηλώσεις (statements): δεν είναι ασυνάρτητες προτάσεις και περιέχουν συνηθισµένα ρήµατα στο πρώτο ενικό πρόσωπο του ενεστώτα οριστικής έγκλισης στην ενεργητική φωνή. Ωστόσο, διαφοροποιούνται από τις δηλώσεις σε δύο σηµεία: 1

2 1) εν περιγράφουν ούτε εκθέτουν ή διαπιστώνουν τίποτα, ενώ δεν µπορούν να χαρακτηριστούν αληθείς ή ψευδείς. 2) Η εκφορά τους είναι συνολικά ή εν µέρει η επιτέλεση µιας πράξης. Η πράξη αυτή δεν θα µπορούσε να περιγραφεί ως -ή «µόνο» ως- η εκφορά µιας δήλωσης. Αµέσως µετά ο Austin (1962: 5) δίνει παραδείγµατα τέτοιων εκφορών: (1α) «έχοµαι» (αυτή τη γυναίκα ως νόµιµη σύζυγό µου)-όπως εκφέρεται κατά τη διάρκεια µιας γαµήλιας τελετής. (1β) «Ονοµάζω αυτό το πλοίο Βασίλισσα Ελισάβετ» - όπως εκφέρεται από κάποιον που σπάει το µπουκάλι στην πλώρη ενός πλοίου. (1γ) «Κληροδοτώ το ρολόι µου στον αδερφό µου» - όπως γράφεται σε µία διαθήκη. (1δ) «Βάζω στοίχηµα 6 πένες ότι αύριο θα βρέξει». Στα παραπάνω παραδείγµατα η εκφορά της πρότασης αποτελεί την επιτέλεση µιας πράξης και όχι την περιγραφή της. Στα τρία πρώτα παραδείγµατα οι προτάσεις εκφέρονται στα πλαίσια θεσµοθετηµένων διαδικασιών: ενός γάµου, µιας «βάπτισης» πλοίου και µιας διαθήκης. Για να θεωρηθεί ότι µέσω των παραπάνω εκφορών οι αντίστοιχες πράξεις έχουν επιτελεστεί, χρειάζεται να ισχύουν προϋποθέσεις όπως το να εκφέρονται από τα κατάλληλα πρόσωπα, την κατάλληλη στιγµή κ.ο.κ. Το παράδειγµα του στοιχήµατος προέρχεται από την καθηµερινή ζωή και η επιτέλεση της πράξης µέσω των λόγων προϋποθέτει άλλου είδους «εγγυήσεις», όπως την ειλικρίνεια του οµιλητή και την αποδοχή του στοιχήµατος από τον ακροατή. Εποµένως, σε όλες τις παραπάνω περιπτώσεις η εκφορά της πρότασης δεν εξασφαλίζει την επιτέλεση της πράξης, αποτελεί όµως βασικό της συστατικό. Επιπλέον, στην περίπτωση που κάτι «δεν πάει καλά» κατά την επιτέλεση των παραπάνω πράξεων, αυτό δεν σχετίζεται µε την τιµή αληθείας των εκφορών. Ο γάµος ή το στοίχηµα δεν µπορούν να χαρακτηριστούν ψευδή, αλλά µάλλον άκυρα ή άστοχα.. Ο Austin εντοπίζει τη βασική διαφορά µεταξύ των δηλωτικών και των επιτελεστικών εκφορών στο εξής: οι πρώτες µπορούν να χαρακτηριστούν αληθείς ή ψευδείς, ενώ οι δεύτερες όχι. Αυτό συµβαίνει γιατί οι επιτελεστικές εκφορές 2

3 σχετίζονται µε την εκτέλεση πράξεων και οι πράξεις δεν αξιολογούνται µε τον τρόπο που αξιολογούνται οι δηλώσεις. 1 Στην πορεία των διαλέξεών του ο Austin εγκατέλειψε τη διάκριση µεταξύ δηλωτικών και επιτελεστικών εκφορών. Αναζητώντας γραµµατικά και λεξιλογικά κριτήρια επιτελεστικότητας διαπίστωσε ότι δεν υπάρχουν απόλυτα κριτήρια διάκρισης επιτελεστικών και δηλωτικών εκφορών. Εισήγαγε τους όρους εκφωνητική (locutionary), ελλεκτική (illocutionary) και απολεκτική (perlocutionary) πράξη και κατέληξε στο συµπέρασµα ότι «το να δηλώνουµε κάτι είναι το να εκτελούµε µια ελλεκτική πράξη, ακριβώς όπως το να προειδοποιούµε ή να ανακηρύσσουµε» (Austin, 1962: 134). 2.2 Η προσέγγιση του Searle Ο Searle χρησιµοποιεί τον όρο performatives ορίζοντάς τον µε διαφορετικό τρόπο. Στο άρθρο του How Performatives Work (1994) ονοµάζει επιτελεστικές εκφορές αυτές που ο Austin ονόµασε «ρητά επιτελεστικά» (explicit performatives). Τα ρητά επιτελεστικά είναι εκφορές στις οποίες λέγεται ρητά ποια πράξη επιτελείται. Αυτό γίνεται µε ένα ρητό επιτελεστικό ρήµα µε το οποίο κατονοµάζεται η λεκτική πράξη. Ο Searle (1994: 76) δίνει παραδείγµατα τέτοιων εκφορών: (2α) Σε διατάζω να βγεις από το δωµάτιο. (2β) Υπόσχοµαι να έρθω την Τετάρτη. Στις παραπάνω εκφορές, η ύπαρξη των ρηµάτων «διατάζω» και «υπόσχοµαι» καθιστούν ρητό ότι πρόκειται για διαταγή και υπόσχεση αντίστοιχα. Έτσι, αν κάποιος πει (2γ) Βγες από το δωµάτιο! δεν έχει εκφέρει µια επιτελεστική εκφορά, σύµφωνα µε τον Searle, καθώς δεν υπάρχει στην πρόταση κάποια λέξη που να καθιστά ρητή την ισχύ (force) της. 1 Στην ενδέκατη διάλεξη (Austin, 1962: ) και αφού έχει προηγηθεί η διάκριση εκφωνητικών, ελλεκτικών και απολεκτικών πράξεων, ο Austin αναθεωρεί αυτή την παρατήρηση λέγοντας ότι η τιµή αληθείας µιας επιτελεστικής εκφοράς παίζει ρόλο στην αξιολόγησή της. 3

4 Ωστόσο, ο Searle επισηµαίνει ότι η ύπαρξη ενός ρητού επιτελεστικού δεν εξασφαλίζει το χαρακτηρισµό µιας εκφοράς ως επιτελεστικής. Έτσι, η πρόταση (2δ) Υπόσχοµαι πολλά πράγµατα σε πολλούς ανθρώπους. δεν είναι επιτελεστική, αν και περιέχει ένα επιτελεστικό ρήµα στο πρώτο πρόσωπο της οριστικής του ενεστώτα. Χρησιµοποιώντας αυτόν τον ορισµό, ο Searle διακρίνει δύο µέρη σε κάθε ελλεκτική πράξη: την ελλεκτική ισχύ (illocutionary force) και το προτασιακό περιεχόµενο (propositional content) (Searle, 1969: 30). Η ελλεκτική ισχύς καθίσταται ρητή µέσω του επιτελεστικού ρήµατος και δείχνει µε ποιο τρόπο πρέπει ο ακροατής να εκλάβει την εκφορά (ως υπόσχεση, ως προειδοποίηση κλπ). Για την ελλεκτική ισχύ της εκφοράς δεν µπορεί να τεθεί ζήτηµα αλήθειας ή ψεύδους. Κάποιος που εκφωνεί µια πρόταση που ξεκινά µε τις λέξεις «Υπόσχοµαι ότι...» δεν µπορεί να ψεύδεται ή να κάνει λάθος σε ό,τι αφορά την ισχύ της εκφοράς του (Searle, 1994: 77). Αντίθετα, το προτασιακό περιεχόµενο µπορεί να είναι αληθές ή ψευδές όπως µιας δήλωσης. Προτάσεις µε διαφορετική ισχύ µπορούν να έχουν κοινό προτασιακό περιεχόµενο. Για παράδειγµα, οι εκφορές (3α) Σε διατάζω να έρθεις µαζί µου. (3β) Σε παρακαλώ να έρθεις µαζί µου. (3γ) Υπόσχοµαι ότι θα έρθεις µαζί µου. έχουν αντίστοιχα την ισχύ διαταγής, παράκλησης και υπόσχεσης, αλλά κοινό προτασιακό περιεχόµενο, του οποίου η τιµή αληθείας µπορεί να ελεγχθεί. Σχετικά µε αυτή τη διάκριση, ο Austin (1962: 90) αναφέρει ότι θα µπορούσαµε να διακρίνουµε το επιτελεστικό εναρκτήριο µέρος µιας εκφοράς από το κοµµάτι που ακολουθεί. Το πρώτο θα καθιστούσε ρητό το πώς πρέπει να εκληφθεί η εκφορά και το δεύτερο θα ήταν αληθές ή ψευδές. Ωστόσο, παρατηρεί ότι σε πολλές περιπτώσεις αυτή η διάκριση δεν µπορεί να γίνει όπως συµβαίνει µε την πρόταση «Παροµοιάζω το χ µε το ψ», όπου κάνουµε την παροµοίωση και ταυτόχρονα ισχυριζόµαστε ότι υπάρχει µια οµοιότητα. ιακρίνοντας της ελλεκτική ισχύ από το προτασιακό περιεχόµενο κάθε επιτελεστικής εκφοράς, ο Searle ουσιαστικά επεξηγεί την παρατήρηση του Austin ότι 4

5 µια επιτελεστική εκφορά δεν µπορεί να χαρακτηριστεί αληθής ή ψευδής. Ωστόσο, περιορίζοντας τις επιτελεστικές εκφορές στα ρητά επιτελεστικά και παράλληλα διευκρινίζοντας ότι πρόκειται για ελλεκτικά ενεργήµατα (1994: 94), αποκλείει από τον ορισµό του ορισµένα είδη ελλεκτικών πράξεων. Αυτό συµβαίνει γιατί ελλεκτικές πράξεις όπως η προσβολή δεν µπορούν να πάρουν τη µορφή «Σε προσβάλλω», εποµένως, σύµφωνα µε τον ορισµό του Searle, δεν είναι επιτελεστικές εκφορές. Σε γενικές γραµµές, οι επιτελεστικές εκφορές όπως ορίζονται από τον Searle χρησιµοποιούνται σπάνια στην καθηµερινή οµιλία, καθώς η ισχύς µιας πρότασης συνήθως γίνεται κατανοητή από τις περιστάσεις εκφοράς. Επιπλέον, υπάρχει περίπτωση ένα ρητό επιτελεστικό ρήµα να χρησιµοποιηθεί για την εκτέλεση µιας ελλεκτικής πράξης διαφορετικής από αυτή που κατονοµάζει π.χ. «Σου υπόσχοµαι ότι θα σε κάνω µαύρο στο ξύλο», όπου το ρήµα «υπόσχοµαι» χρησιµοποιείται µε την έννοια του «προειδοποιώ». Ο Searle εντάσσει αυτού του είδους τις περιπτώσεις στην κατηγορία των έµµεσων λεκτικών πράξεων (indirect speech acts), στις οποίες µια ελλεκτική πράξη εκτελείται έµµεσα µέσω της επιτέλεσης µιας άλλης (Searle, 1996b: 168). Για παράδειγµα, η εκφορά της πρότασης «Μπορείς να κάνεις λίγη ησυχία;» συνιστά µια έµµεση κατευθυντική πράξη, καθώς ο οµιλητής δεν ρωτά σχετικά µε την ικανότητα του ακροατή να κάνει ησυχία, αλλά του το ζητά. Εποµένως, η έννοια των επιτελεστικών εκφορών περιορίζεται µόνο σε αυτές όπου το επιτελεστικό ρήµα χρησιµοποιείται µε την κυριολεκτική του σηµασία. 3. Συνθήκες ευστοχίας επιτελεστικών 3.1 Η προσέγγιση του Austin Στη δεύτερή του διάλεξη (1962: 12-24) ο Austin απαριθµεί τις συνθήκες που είναι απαραίτητες για την εύστοχη επιτέλεση µιας πράξης µέσω µιας επιτελεστικής εκφοράς. Όπως έχει ήδη επισηµάνει από την πρώτη του διάλεξη, η εκφορά κάποιων λέξεων δεν εξασφαλίζει ότι µια πράξη έχει επιτελεστεί. Η εκφορά πρέπει να γίνεται υπό τις κατάλληλες συνθήκες σε αντίθετη περίπτωση η πράξη θεωρείται άστοχη (unhappy). Ο Austin (1962: 14-15) διακρίνει τις συνθήκες ευστοχίας (felicity condintions) σε τρεις κατηγορίες: 5

6 (Α.1) Πρέπει να υπάρχει µια αποδεκτή συµβατική διαδικασία µε συγκεκριµένα συµβατικά αποτελέσµατα, η διαδικασία να περιλαµβάνει την εκφορά ορισµένων λέξεων από ορισµένα πρόσωπα σε ορισµένες περιστάσεις. (Α.2) Τα συγκεκριµένα πρόσωπα και οι περιστάσεις σε κάθε περίπτωση πρέπει να είναι κατάλληλα για την επίκληση της διαδικασίας. (Β.1) Η διαδικασία πρέπει να εκτελείται από όλους τους συµµετέχοντες σωστά και (Β.2) ολοκληρωµένα. (Γ.1) Όταν, όπως συµβαίνει συχνά, η διαδικασία προορίζεται να εφαρµοστεί από πρόσωπα που έχουν συγκεκριµένες σκέψεις και συναισθήµατα, ή για την εξασφάλιση µιας συγκεκριµένης επακόλουθης συµπεριφοράς από τους συµµετέχοντες, τότε όποιος συµµετέχει και επικαλείται τη διαδικασία πρέπει να έχει αυτές τις σκέψεις ή τα συναισθήµατα, και οι συµµετέχοντες πρέπει να έχουν την πρόθεση να συµπεριφερθούν όπως αναµένεται, και επιπλέον (Γ.2) πρέπει να έχουν την ανάλογη επακόλουθη συµπεριφορά. Η παραβίαση των κανόνων των κατηγοριών Α και Β καθιστά µια πράξη άκυρη ή χωρίς αποτέλεσµα. Ο Austin ονοµάζει τις αστοχίες τύπου Α misinvocations και τις αστοχίες τύπου Β misexecutions. Στην πρώτη περίπτωση υπάρχει κάποιο πρόβληµα µε τη µορφή της επικαλούµενης συµβατικής διαδικασίας: µπορεί να µην είναι αποδεκτή ή υπαρκτή (Α.1) ή τα πρόσωπα που συµµετέχουν σε αυτή να µην έχουν το δικαίωµα να την επικαλεστούν (Α.2). Στη δεύτερη περίπτωση το πρόβληµα εντοπίζεται στα πλαίσια της ίδιας της διαδικασίας: έγινε κάποιο λάθος (Β.1) ή η διαδικασία δεν ολοκληρώθηκε (Β.2). Οι αστοχίες τύπου Γ ονοµάζονται από τον Austin abuses. Σε αυτές τις περιπτώσεις η πράξη έχει επιτελεστεί αλλά µε ανειλικρίνεια. Πρόκειται, π.χ., για υποσχέσεις που δίνουµε χωρίς να έχουµε πρόθεση να τηρήσουµε (Γ.1) ή για περιπτώσεις όπου λέµε σε κάποιον «Σε καλωσορίζω» και στη συνέχεια του φερόµαστε εχθρικά (Γ.2). Ο Austin επισηµαίνει ότι δεν είναι πάντα προφανές σε ποια κατηγορία αστοχιών εντάσσεται η κάθε περίπτωση. Υπάρχουν περιπτώσεις όπου δύο αστοχίες συµβαίνουν ταυτόχρονα ή συµπίπτουν εν µέρει. Επιπλέον, υπάρχουν και άλλοι τρόποι κατά τους οποίους κάτι µπορεί να πάει στραβά στα πλαίσια µιας συµβατικής διαδικασίας. 6

7 Εκ πρώτης όψεως, η απαρίθµηση των αστοχιών χρησιµοποιήθηκε για να ενισχύσει το επιχείρηµα του Austin ότι µια επιτελεστική εκφορά δεν είναι αληθής ή ψευδής, όπως µια δήλωση, αλλά εύστοχη ή άστοχη. Οι διάφοροι τύποι αστοχιών µε τα ονόµατα που επινόησε ο Austin είναι οι τρόποι κατά τους οποίους µια επιτελεστική εκφορά µπορεί να χαρακτηριστεί άστοχη. Ωστόσο, βλέπουµε ότι στη συνέχεια η έννοια της αστοχίας συµβάλλει στην ανατροπή της διάκρισης επιτελεστικών-δηλωτικών. Αρχικά, ο Austin παρατηρεί ότι για να είναι εύστοχη µια επιτελεστική εκφορά, θα πρέπει ορισµένες δηλώσεις να είναι αληθείς (Austin 1962: 45). Για παράδειγµα, για να θεωρηθεί εύστοχη η επιτελεστική εκφορά «Ζητώ συγγνώµη», πρέπει να είναι αληθές και όχι ψευδές ότι οι συνθήκες ευστοχίας τύπου Α και Γ ισχύουν. Αυτό σηµαίνει ότι η ευστοχία των επιτελεστικών υπαινίσσεται την αλήθεια ορισµένων δηλώσεων. Στη συνέχεια, ο Austin αποδεικνύει ότι οι δηλωτικές εκφορές υπόκεινται στους ίδιους τύπους αστοχιών µε τις επιτελεστικές. ηλώσεις όπως (4α) Όλα τα παιδιά του Τζων είναι φαλακρά, αλλά ο Τζων δεν έχει παιδιά. (4β) Η γάτα είναι πάνω στο χαλάκι, αλλά δεν το πιστεύω. δεν µπορούν να χαρακτηριστούν αληθείς ή ψευδείς. Η πρώτη πρόταση είναι άκυρη λόγω έλλειψης αναφοράς (Austin, 1963: 28) και είναι ανάλογη µε ένα άστοχο επιτελεστικό του τύπου «Σου κληροδοτώ το ρολόι µου, αλλά δεν έχω ρολόι». Η δεύτερη πρόταση είναι προβληµατική γιατί το να δηλώνει κάποιος κάτι υπονοεί ότι το πιστεύει. Ένα αντίστοιχο παράδειγµα για τις επιτελεστικές εκφορές θα ήταν το να έλεγε κάποιος «Υπόσχοµαι να είµαι εκεί, αλλά δεν σκοπεύω να είµαι εκεί», δηλαδή η περίπτωση της εκφρασµένης ανειλικρίνειας. Επιπλέον, µια δήλωση µπορεί να παραβιάζει τη συνθήκη Α2, στην περίπτωση που ένα πρόσωπο δεν είναι σε θέση να δηλώσει κάτι. Για παράδειγµα, κάποιος δεν µπορεί να δηλώσει πόσα άτοµα βρίσκονται στο διπλανό δωµάτιο εφόσον δεν το γνωρίζει, ή να δηλώσει κάτι σχετικό µε τα αισθήµατα άλλων ανθρώπων (Austin, 1962: 138). Σε αυτές τις περιπτώσεις µπορεί µόνο να µαντέψει ή να υποθέσει, αλλά όχι να δηλώσει. Εποµένως, η διαπίστωση ότι η έννοια των αστοχιών µπορεί να εφαρµοστεί τόσο στις επιτελεστικές εκφορές όσο και στις δηλώσεις αποδυναµώνει τη µεταξύ τους διάκριση. Το γεγονός αυτό οδηγεί τον Austin στο να εισάγει τη νέα διάκριση µεταξύ εκφωνητικών, ελλεκτικών και απολεκτικών πράξεων. 7

8 3.2 Η προσέγγιση του Searle Στο άρθρο του What is a speech act (1996) ο Searle ασχολείται µε την ελλεκτική πράξη της υπόσχεσης και διατυπώνει τις ικανές και αναγκαίες συνθήκες ώστε µια υπόσχεση να επιτελεστεί µε την εκφώνηση µιας εκφοράς. Στη συνέχεια, εξάγει από το σύνολο των συνθηκών αυτών τους κανόνες για τη χρήση του µέσου υπόδειξης της ελλεκτικής ισχύος (illocutionary force indicative device). Με δεδοµένο ότι ένας οµιλητής Ο εκφωνεί µια εκφορά Ε παρουσία ενός ακροατή Α, ο οµιλητής υπόσχεται ειλικρινά ότι π στον Α όταν ισχύουν οι εξής συνθήκες: (1) Ισχύουν κανονικές συνθήκες εισροής και εκροής. Οι συνθήκες αυτές εξασφαλίζουν την αποτελεσµατική επικοινωνία µεταξύ του οµιλητή (εκροή) και του ακροατή (εισροή). Περιλαµβάνουν τη γνώση της γλώσσας, την ανεµπόδιστη διεξαγωγή της συνοµιλίας, κ.ο.κ.. (2) Συνθήκη προτασιακού περιεχοµένου (propositional content condition): Το περιεχόµενο της Ε αφορά ένα µελλοντικό ενέργηµα Μ. (3) Προπαρασκευαστικές συνθήκες (preparatory conditions): Ο Α θα προτιµούσε ο Ο να κάνει το Μ παρά να µην το κάνει και ο Ο πιστεύει το ίδιο. εν είναι φανερό στον Ο και τον Α ότι ο Ο θα κάνει το Μ στην οµαλή έκβαση των γεγονότων. (4) Συνθήκη ειλικρίνειας (sincerity condition): Ο Ο σκοπεύει να κάνει το Μ. (5) Ουσιώδης συνθήκη (essential condition): Ο Ο εννοεί ότι η εκφορά της Ε θα του δηµιουργήσει την υποχρέωση να κάνει το Μ. Στη συνέχεια ο Searle αναδιατυπώνει τη συνθήκη ειλικρίνειας, προσαρµόζοντάς τη στην περίπτωση της ανειλικρινούς υπόσχεσης. Παρατηρεί ότι οι ανειλικρινείς υποσχέσεις είναι και αυτές υποσχέσεις, αλλά διαφέρουν από τις ειλικρινείς κατά το ότι ο οµιλητής δεν έχει την πρόθεση να κάνει αυτό που υπόσχεται, αλλά προσποιείται ότι την έχει. Ωστόσο, η έκφραση της πρόθεσης να κάνει κάποιος κάτι αρκεί για να χαρακτηριστεί µια ελλεκτική πράξη ως υπόσχεση. Με αυτά τα δεδοµένα, η συνθήκη ειλικρίνειας διατυπώνεται ως εξής: 8

9 (4*) Ο Ο επιδιώκει η εκφορά της Ε να τον καταστήσει υπεύθυνο για την πρόθεση να κάνει το Μ. Όπως είδαµε παραπάνω, και ο Austin θεωρεί ότι µια ανειλικρινής υπόσχεση δεν είναι «άκυρη», και γι αυτό το λόγο διαφοροποιεί τις συνέπειες που προκύπτουν από την παραβίαση των συνθηκών Α και Β από αυτές της παραβίασης των Γ. Ωστόσο, δεν εξοµοιώνει τις ανειλικρινείς υποσχέσεις µε τις ειλικρινείς. Υπάρχει πρόβληµα όταν η διατύπωση µιας υπόσχεσης δεν συνοδεύεται από την πρόθεση να τηρηθεί, καθώς παραβιάζονται οι συνθήκες ευστοχίας Γ1 και Γ2. Οι συνθήκες που διατυπώνει ο Searle και οι κανόνες που προκύπτουν από αυτές αφορούν τις ελλεκτικές πράξεις και όχι τις επιτελεστικές εκφορές. Τα τέσσερα είδη συνθηκών τροποποιούνται ώστε να προσαρµόζονται στα διάφορα είδη των ελλεκτικών πράξεων. Έτσι, για την ελλεκτική πράξη της διαταγής η προπαρασκευαστική συνθήκη θα ήταν ο οµιλητής να βρίσκεται σε εξουσιαστική σχέση προς τον ακροατή, η συνθήκη ειλικρίνειας ο οµιλητής να θέλει η διαταγή του να πραγµατοποιηθεί και η ουσιώδης συνθήκη ο οµιλητής να εννοεί την εκφορά ως µια προσπάθεια να κάνει τον ακροατή να πραγµατοποιήσει µια πράξη (Searle, 1969: 64). Οι συνθήκες τροποποιούνται ανάλογα για τις παρακλήσεις, τις βεβαιώσεις, τις ερωτήσεις, τις ευχαριστίες τις συµβουλές, τις προειδοποιήσεις, τους χαιρετισµούς και τις επιδοκιµασίες (Searle, 1969: 66-67). Επιπλέον, η προσέγγιση του Searle διαφοροποιείται από αυτή του Austin κατά το ότι δεν ασχολείται µε τις περιπτώσεις αστοχιών των ελλεκτικών πράξεων. Η διατύπωση των συνθηκών επιτυχίας χρησιµεύει περισσότερο στο να καθορίσουµε την ισχύ µιας ελλεκτικής πράξης και όχι για να ελέγξουµε αν είναι εύστοχη. Ελέγχουµε δηλαδή αν µια εκφορά είναι υπόσχεση, διαταγή, παράκληση κ.ο.κ. Ωστόσο, υπάρχουν ορισµένες αντιστοιχίες ανάµεσα στις συνθήκες ευστοχίας του Austin και του Searle. Η συνθήκη (1) του Searle εξασφαλίζει ότι υπάρχει αµοιβαία κατανόηση µεταξύ του οµιλητή και του ακροατή, ότι ο οµιλητής δεν δρα κάτω από καταναγκασµό ή απειλές, ότι δεν υποκρίνεται ή αστειεύεται κλπ (Searle, 1996: 136). Αντίστοιχα, ο Austin (1962: 22) διευκρινίζει ότι δεν εξετάζει τις περιπτώσεις όπου κάτι εκφέρεται στα πλαίσια µιας θεατρικής παράστασης ή ενός ποιήµατος καθώς και τις περιπτώσεις παρανόησης. Η συνθήκη ειλικρίνειας αντιστοιχεί στις συνθήκες Γ.1 και Γ.2 του Austin. Και οι δύο έχουν να κάνουν µε τις προθέσεις, τις σκέψεις και τα συναισθήµατα του 9

10 οµιλητή. Ο Searle θεωρεί ότι η επιτέλεση της ελλεκτικής πράξης αποτελεί έκφραση της ψυχολογικής κατάστασης (psychological state) που ορίζεται στη συνθήκη ειλικρίνειας. Για παράδειγµα, ο ισχυρισµός και η δήλωση αποτελούν έκφραση µιας πεποίθησης (Searle, 1969: 65). Αυτό ισχύει ανεξάρτητα από το αν η ελλεκτική πράξη εκτελείται ή όχι µε ειλικρίνεια. Οι συνθήκες του Austin δεν αναφέρονται µόνο στις σκέψεις και τα συναισθήµατα, αλλά και στη συµπεριφορά των προσώπων που συµµετέχουν σε µια διαδικασία. Η ευστοχία µιας επιτελεστικής εκφοράς κρίνεται από την ειλικρίνεια του οµιλητή και η ειλικρίνεια µπορεί να αξιολογηθεί από τη συµπεριφορά του. Η προπαρασκευαστική συνθήκη αντιστοιχεί εν µέρει στις συνθήκες Α.1 και Α.2, καθώς και οι δύο ορίζουν τα πλαίσια της εκφοράς και τις σχέσεις των προσώπων που συµµετέχουν σε µια συµβατική διαδικασία. Οι συνθήκες του Austin αναφέρονται κατά βάση σε συµβατικές διαδικασίες και ισχύουν και για όσες δεν περιλαµβάνουν την εκφορά κάποιων λέξεων. Με αυτόν τον τρόπο υπογραµµίζει ότι οι επιτελεστικές εκφορές συνίστανται πρωτίστως στο να κάνουµε κάτι και όχι απλά το να λέµε κάτι (Austin, 1962: 25). 2 O Searle αναφέρει ότι κατά την εκτέλεση µιας ελλεκτικής πράξης ο οµιλητής υπονοεί ότι η προπαρασκευαστική συνθήκη της πράξης αυτής ικανοποιείται. Για παράδειγµα, όταν κάποιος κάνει µια δήλωση υπονοεί ότι µπορεί να την υποστηρίξει και όταν δίνει µια υπόσχεση υπονοεί ότι αυτό που υπόσχεται είναι προς όφελος του ακροατή (Searle, 1969: 65). Αντίστοιχα, διερευνώντας τη σχέση των επιτελεστικών µε τις δηλώσεις, ο Austin αναφέρει ότι όπως ο ισχυρισµός υπονοεί µια πεποίθηση, έτσι και η υπόσχεση υπονοεί µία πρόθεση (Austin, 1962: 49-50). 4. Ταξινόµηση επιτελεστικών ρηµάτων 4.1 Η ταξινόµηση του Austin Στην έκτη του διάλεξη ο Austin (1962: 68) αναφέρει για πρώτη φορά ότι θα µπορούσαµε να φτιάξουµε έναν κατάλογο που να περιλαµβάνει όλα τα ρήµατα που χρησιµοποιούµε στις ρητές επιτελεστικές εκφορές. Στη συνέχεια, αφού προτείνει 2 Η έννοια της σύµβασης χρησιµοποιείται και στη µετέπειτα διάκριση µεταξύ ελλεκτικών και απολεκτικών πράξεων. Ο Austin υποστηρίζει ότι οι ελλεκτικές πράξεις είναι συµβατικές, σε αντίθεση µε τις απολεκτικές που µπορούν να εκτελεστούν µε µη συµβατικά µέσα (Austin, 1962: 119, ). 10

11 κάποια κριτήρια για την αναγνώριση του καθαρού ρητού επιτελεστικού, δίνει παραδείγµατα ρητών, ηµιπεριγραφικών και περιγραφικών εκφράσεων από την κατηγορία των συµπεριφορικών επιτελεστικών (behabitives). Στην έβδοµη διάλεξη αναφέρεται στα επεξηγηµατικά επιτελεστικά (expositives), επισηµαίνοντας την ιδιότητά τους να αµφιταλαντεύονται µεταξύ της δηλωτικής και της επιτελεστικής εκφοράς. Τέτοια ρήµατα είναι τα «υποστηρίζω», «συµπεραίνω» και «παραδέχοµαι». Αµέσως µετά αναφέρεται σε ρήµατα της κατηγορίας των ετυµηγορικών επιτελεστικών (verdictives) όπως τα «αποφαίνοµαι» και «θεωρώ ότι» ως παραδείγµατα ρηµάτων που µπορούν να είναι περιγραφικά σε µη συµβατικές καταστάσεις. Φτάνοντας στη δωδέκατη διάλεξη, αφού έχει προηγηθεί η εγκατάλειψη της διάκρισης επιτελεστικών-δηλωτικών εκφορών και έχει διατυπωθεί η διάκριση εκφωνητικής-ελλεκτικής-περιλεκτικής πράξης, ο Austin (1962: ) καταλήγει στο συµπέρασµα ότι δεν χρειαζόµαστε έναν κατάλογο ρητών επιτελεστικών ρηµάτων αλλά έναν κατάλογο ελλεκτικών ισχύων των εκφορών. Στη συνέχεια, παραθέτει πέντε κατηγορίες ελλεκτικών ισχύων οι οποίες όµως δεν τον ικανοποιούν απόλυτα. Σύµφωνα µε τον Warnock (1989: 145) ο Austin φαίνεται να χρησιµοποιεί δύο τεστ για την αναγνώριση των ρηµάτων που κατονοµάζουν ορισµένες ελλεκτικές πράξεις. Σύµφωνα µε το πρώτο, αναζητά τα ρήµατα που µπορούν να πάρουν τη θέση του ψ σε εκφορές του τύπου «Λέγοντας χ, έκανα ψ» ( In saying X, I was Y-ing ). Για παράδειγµα, «Λέγοντας ότι θα έπρεπε να παραιτηθεί, τον συµβούλευα». Το δεύτερο τεστ είναι το να τοποθετούµε τα ρήµατα στο πρώτο ενικό πρόσωπο της οριστικής έγκλισης του ενεστώτα της ενεργητικής φωνής, η οποία είναι η µορφή του ρητού επιτελεστικού. Αν το να πούµε «Εγώ ψ» ( I Y ) είναι το να κάνουµε το ψ, τότε το ρήµα ψ ανήκει σε µια από τις πέντε κατηγορίες. Για παράδειγµα, το να πω «Υπόσχοµαι» είναι το να δίνω µια υπόσχεση και το να πω «Προειδοποιώ» είναι το να κάνω µια προειδοποίηση. Ωστόσο, ο Warnock επισηµαίνει ότι τα παραπάνω κριτήρια θα πρέπει να χρησιµοποιούνται µε προσοχή (Warnock, 1989: 145). Οι πέντε κατηγορίες ενδολεκτικών ισχύων που προτείνει ο Austin είναι οι εξής: 1) Ετυµηγορικά (verdictives). Αυτά συνίστανται στην ανακοίνωση µιας ετυµηγορίας, επίσηµης ή ανεπίσηµης, η οποία δεν χρειάζεται να είναι τελεσίδικη. Μπορεί να είναι µια εκτίµηση, ένας απολογισµός ή µια αποτίµηση. Έχουν προφανή 11

12 σχέση µε την αλήθεια και το ψεύδος. Παραδείγµατα ετυµηγορικών είναι: αθωώνω, καταδικάζω, ταξινοµώ, καθιστώ (make it), περιγράφω, εκτιµώ. 2) Επιδραστικά (exercitives). Συνίστανται στην ανακοίνωση µιας απόφασης υπέρ ή κατά ενός συγκεκριµένου τρόπου δράσης. Είναι η άσκηση εξουσιών, δικαιωµάτων ή επιρροής και χρησιµοποιούνται από διαιτητές, κριτές και, γενικά, από άτοµα που κατέχουν κάποια εξουσία. Παραδείγµατα εξασκητικών είναι: διορίζω, κληροδοτώ, συστήνω (recommend), υποστηρίζω, παραιτούµαι, ικετεύω, συγχωρώ. 3) εσµευτικά (commissives). Τα δεσµευτικά δεσµεύουν τον οµιλητή σε έναν συγκεκριµένο τρόπο δράσης. Περιλαµβάνουν ακόµα και διακηρύξεις ή ανακοινώσεις προθέσεων. Μερικά από τα δεσµευτικά που παραθέτει ο Austin είναι: υπόσχοµαι, αναλαµβάνω, εγγυώµαι, πρόκειται να (shall), σκοπεύω, ορκίζοµαι, στοιχηµατίζω. 4) Συµπεριφορικά (behabitives). Έχουν να κάνουν µε υιοθετούµενες στάσεις και µε κοινωνικές συµπεριφορές. Σχετίζονται µε το να δηλώνουµε, να περιγράφουµε και να εκφράζουµε τα συναισθήµατά µας, αλλά δεν ισοδυναµούν µε αυτές τις ενέργειες. Παραδείγµατα συµπεριφορικών είναι: ζητώ συγγνώµη, ευχαριστώ, συγχαίρω, δυσανασχετώ, επαινώ, καλωσορίζω, ευλογώ (bless) προκαλώ (challenge). 5) Απολογιστικά (expositives). Τα απολογιστικά διευκρινίζουν το πώς εντάσσονται οι εκφορές µας στα πλαίσια µιας επικοινωνιακής κατάστασης. Χρησιµοποιούνται για να διασαφηνίσουν το πώς χρησιµοποιούνται οι λέξεις στα πλαίσια µιας συζήτησης ή µιας λογοµαχίας. Μερικά παραδείγµατα είναι: επιβεβαιώνω, δηλώνω, παρατηρώ, ενηµερώνω, ρωτώ, καταθέτω, δέχοµαι, διορθώνω, υποστηρίζω, ξεκινώ µε (begin by), ορίζω, εξηγώ, εννοώ. Σε πολλά σηµεία της διάλεξης ο Austin εκφράζει επιφυλάξεις για την ταξινόµηση που προτείνει (Austin, 1962: ). Αναφέρει ότι δεν προτείνει καµία από αυτές τις κατηγορίες ως οριστική, καθώς και ότι οι δύο τελευταίες θα µπορούσαν να χαρακτηριστούν οι περισσότερο προβληµατικές και κακά διαρθρωµένες. Μετά την παράθεση της κάθε κατηγορίας, την συγκρίνει µε τις υπόλοιπες για να δείξει ότι τα ρήµατα της καθεµιάς σχετίζονται µε των υπολοίπων και ότι πολλές φορές είναι δύσκολο να αποφασίσουµε σε ποια κατηγορία εντάσσεται ένα ρήµα. εν χρησιµοποιεί συγκεκριµένα κριτήρια για να διακρίνει τις κατηγορίες µεταξύ τους και αυτό τον οδηγεί στο να συµπεριλάβει στους καταλόγους του ρήµατα που δεν είναι επιτελεστικά. Για παράδειγµα, κατατάσσει τα «αµφιβάλλω», «γνωρίζω» και «πιστεύω» στα απολογιστικά και το «εκτιµώ» (estimate) στα ετυµηγορικά, ενώ πρόκειται για ρήµατα που εκφράζουν µια στάση απέναντι σε ένα προτασιακό 12

13 περιεχόµενο (ρήµατα προτασιακής στάσης) και όχι για επιτελεστικά. Επιπλέον, θεωρεί επιτελεστικά ρήµατα τα «προτίθεµαι», «σχεδιάζω» (plan) και «είµαι αποφασισµένος να» (am determined to), αν και το να προτίθεται, να σχεδιάζει ή το να αποφασίζει κανείς κάτι δεν πραγµατοποιείται µέσω µιας εκφοράς. 4.2 Η ταξινόµηση του Searle Ο Searle (1979: 8-20) ασκεί κριτική στην ταξινόµηση του Austin και στη συνέχεια προτείνει µια εναλλακτική ταξινόµηση των ελλεκτικών πράξεων η οποία βασίζεται σε αυτή του Austin. Η κριτική του Searle στην ταξινόµηση του Austin εντοπίζεται στα εξής σηµεία: Κατ αρχάς, παρατηρεί ότι δεν πρόκειται για ταξινόµηση ελλεκτικών πράξεων, αλλά ελλεκτικών ρηµάτων. Για παράδειγµα, το ρήµα «ανακοινώνω» που περιλαµβάνεται στις λίστες του Austin δεν αντιστοιχεί σε κάποια ελλεκτική πράξη, καθώς µια ανακοίνωση δεν είναι ποτέ απλώς µια ανακοίνωση, αλλά πρέπει ταυτόχρονα να είναι µια δήλωση, µια διαταγή κλπ. (Searle, 1979: 9). Αλλά ακόµα και αν δεχτούµε ότι οι κατάλογοι αναφέρονται σε ελλεκτικά ρήµατα, παρατηρεί ότι κάποια από αυτά δεν είναι ελλεκτικά. Για παράδειγµα, το ρήµα «προτίθεµαι» δεν είναι επιτελεστικό, καθώς η ελλεκτική πράξη της έκφρασης µιας πρόθεσης δεν µπορεί να γίνει µε αυτό το ρήµα. Επιπλέον, η ταξινόµηση δεν βασίζεται σε ξεκάθαρες αρχές, εκτός από την περίπτωση των δεσµευτικών. Άλλες αδυναµίες της ταξινόµησης του Austin είναι ότι υπάρχει µεγάλη επικάλυψη ανάµεσα στις κατηγορίες (για παράδειγµα, το ρήµα «περιγράφω» κατατάσσεται ως ετυµηγορικό και ως απολογιστικό), µεγάλη ετερογένεια στα πλαίσια της καθεµιάς, ορισµένα ρήµατα δεν ανταποκρίνονται στους ορισµούς που δίνονται στην κατηγορία τους (όπως τα «διορίζω», «προτείνω» και «αφορίζω» που κατατάσσονται στα επιδραστικά) και ότι ρήµατα µε διαφορετικά χαρακτηριστικά τοποθετούνται στην ίδια κατηγορία (όπως το «προκαλώ» που τοποθετείται στην κατηγορία των συµπεριφορικών µαζί µε τα «ευχαριστώ» και «καλωσορίζω», ενώ θα έπρεπε να βρίσκεται µαζί µε τα «διατάζω» και «απαγορεύω», καθώς σχετίζεται µε την επακόλουθη συµπεριφορά του ακροατή). Αφού κάνει τις παραπάνω παρατηρήσεις, ο Searle αναφέρει τα τρία βασικά κριτήρια στα οποία βασίζεται η δική του ταξινόµηση. Πρόκειται για τον ελλεκτικό δείκτη (illocutionary point), τις συνθήκες ειλικρίνειας που εκφράζονται µε την 13

14 εκφορά και τη φορά προσαρµογής λέξεων και κόσµου (direction of fit between words and the world). Σύµφωνα µε τον Sadock (1994: ) το πρώτο κριτήριο αντιστοιχεί στην ουσιώδη συνθήκη, ενώ το τρίτο εµφανίζεται για πρώτη φορά. 3 Οι πέντε βασικές κατηγορίες ελλεκτικών πράξεων που προτείνει ο Searle είναι οι παρακάτω: 1) Βεβαιωτικά (assertives). Ο σκοπός των βεβαιωτικών είναι να δεσµεύσουν τον οµιλητή στην αλήθεια της πρότασης (proposition) που εισάγουν. Η ψυχολογική κατάσταση που εκφράζεται µε την εκφορά τους είναι η πεποίθηση (belief) και υπάρχει προσαρµογή των λέξεων στον κόσµο. Για να κατατάξουµε ένα ρήµα σε αυτή την κατηγορία ελέγχουµε αν η εκφορά που το περιλαµβάνει µπορεί να χαρακτηριστεί αληθής ή ψευδής. Η οµοιότητα των βεβαιωτικών µε τα ετυµηγορικά του Austin είναι προφανής. Ο Searle αναφέρει ότι η κατηγορία περιλαµβάνει πολλά από αυτά καθώς και τα περισσότερα επεξηγηµατικά, καθώς έχουν τον ίδιο ελλεκτικό δείκτη και διαφέρουν µόνο στην ελλεκτική ισχύ. Παραδείγµατα βεβαιωτικών είναι: υποθέτω, δηλώνω, συµπεραίνω ότι (conclude), ισχυρίζοµαι ότι. 2) Κατευθυντικά (directives). Συνίστανται στην προσπάθεια του οµιλητή να κάνει τον ακροατή να προχωρήσει σε µια πράξη. Εποµένως, υπάρχει προσαρµογή του κόσµου στις λέξεις, ενώ η συνθήκη ειλικρίνειας που εκφράζεται είναι η βούληση ή η επιθυµία του οµιλητή να κάνει ο ακροατής µια µελλοντική πράξη που διατυπώνεται στο προτασιακό περιεχόµενο. Σε αυτή την κατηγορία ο Searle τοποθετεί πολλά από τα εξασκητικά του Austin και κάποια συµπεριφορικά, όπως τα challenge, defy και dare (και τα τρία µε την έννοια του «προκαλώ»). Άλλες ελλεκτικές πράξεις της ίδιας κατηγορίας είναι: ζητώ, διατάζω, συµβουλεύω, επιτρέπω, προσκαλώ (invite). 3) εσµευτικά (commissives). Ο Searle χρησιµοποιεί την ίδια ονοµασία µε τον Austin για αυτήν την κατηγορία. Σκοπός των δεσµευτικών είναι να δεσµεύσουν τον οµιλητή στην τέλεση µιας µελλοντικής ενέργειας που διατυπώνεται στο προτασιακό περιεχόµενο. Εποµένως υπάρχει προσαρµογή του κόσµου στις λέξεις, όπως και στα κατευθυντικά, µε τη διαφορά ότι στα δεσµευτικά η ενέργεια αφορά τον οµιλητή και 3 Ο Austin (1962: 81,85) είχε αναφερθεί στην περίπτωση της προσαρµογής της πράξης στις λέξεις, διακρίνοντάς την από τις επιτελεστικές εκφορές. ίνει το παράδειγµα του συνηγόρου που λέει «Ολοκλήρωσα την υπεράσπιση» στο τέλος της αγόρευσής του. Μετά τη συγκεκριµένη εκφορά ο συνήγορος θα σταµατήσει την αγόρευση, προσαρµόζοντας έτσι την πράξη στις λέξεις, όµως η εκφορά δεν συνιστά την επιτέλεση µιας πράξης. 14

15 όχι τον ακροατή. Στην κατηγορία περιλαµβάνονται τα δεσµευτικά του Austin εκτός από κάποια όπως το «πρόκειται να» (shall) και το «προτίθεµαι» (intend) που ο Searle δεν τα θεωρεί επιτελεστικά. 4) Εκφραστικά (expressives). Τα εκφραστικά εκφράζουν την ψυχολογική κατάσταση του οµιλητή η οποία διατυπώνεται στη συνθήκη ειλικρίνειας σχετικά µε ένα γεγονός που περιλαµβάνεται στο προτασιακό περιεχόµενο. εν υπάρχει προσαρµογή του κόσµου στις λέξεις αλλά ούτε το αντίστροφο, καθώς η σχέση λέξεων και πραγµατικότητας προϋποτίθεται. Αν και ο Searle δεν το αναφέρει, η κατηγορία αυτή δεν διαφέρει από τα συµπεριφορικά του Austin. Μερικά παραδείγµατα είναι: ευχαριστώ, συγχαίρω, συλλυπούµαι, καλωσορίζω. 5) Κηρυκτικά (declaratives). Το βασικό χαρακτηριστικό αυτής της κατηγορίας είναι ότι η εκφορά αποτελεί ταυτόχρονα την επιτέλεση µιας πράξης. Τα παραδείγµατα του Searle είναι παρόµοια µε αυτά που δίνει ο Austin όταν εισάγει την έννοια των επιτελεστικών εκφορών: «Σε διορίζω πρόεδρο», «Παραιτούµαι», «Απολύεσαι», «Ονοµάζω αυτό το πλοίο θωρηκτό Missouri». Σε αυτές τις περιπτώσεις η εύστοχη επιτέλεση της ελλεκτικής πράξης εξασφαλίζει ότι το προτασιακό περιεχόµενο αντιστοιχεί στην πραγµατικότητα, και έτσι υπάρχει ταυτόχρονα προσαρµογή των λέξεων στον κόσµο και του κόσµου στις λέξεις. Για τα κηρυκτικά δεν υπάρχει συνθήκη ειλικρίνειας. Ο Sadock (1994: ) θεωρεί αυτή την κατηγορία προβληµατική καθώς δεν αντιλαµβάνεται µε ποια κριτήρια προτάσεις όπως «ηλώνω ότι βρέχει», «Σε διατάζω να φύγεις» και «Υπόσχοµαι να σε πληρώσω» δεν είναι διακηρύξεις. Ένα κριτήριο που σύµφωνα µε τον Searle (1979: 18) διαχωρίζει αυτή την κατηγορία από τις υπόλοιπες είναι ότι είναι αναγκαία η ύπαρξη ενός εξω-γλωσσικού θεσµού (extra-linguistic institution) και η κατοχή µιας ορισµένης θέσης µέσα σε αυτόν από τον οµιλητή και τον ακροατή. Πρόκειται δηλαδή για εκφορές στα πλαίσια µιας συµβατικής διαδικασίας. Στο How Performatives Work ο Searle αναφέρεται αναλυτικά στις διακηρύξεις, υποστηρίζοντας ότι όλες οι επιτελεστικές εκφορές -όπως τις ορίζει ο ίδιος- έχουν την ισχύ των κηρυκτικών, καθώς η εύστοχη επιτέλεσή τους προσαρµόζει ταυτόχρονα τις λέξεις στον κόσµο και τον κόσµο στις λέξεις (Searle, 1994: 85). Ωστόσο, δεν ισχύει ότι όλες οι διακηρύξεις είναι επιτελεστικά, γιατί δεν περιέχουν όλες µια επιτελεστική έκφραση. Επιπλέον, διαχωρίζει τις διακηρύξεις που δηµιουργούν γλωσσικά γεγονότα (linguistic facts), όπως το να δίνουµε µια υπόσχεση ή µια διαταγή, από αυτές που δηµιουργούν γεγονότα που δεν σχετίζονται µε λεκτικές πράξεις, όπως τη µαταίωση µιας 15

16 συνάντησης και την κήρυξη ενός πολέµου. Στην τελευταία κατηγορία ανήκουν τα κηρυκτικά. Με εξαίρεση τα κηρυκτικά, η ταξινόµηση που προτείνει ο Searle αποτελεί ουσιαστικά µια αναπροσαρµογή της ταξινόµησης του Austin. Όπως είδαµε, διατηρεί δύο από τις κατηγορίες του Austin σχεδόν αναλλοίωτες, ενώ µεταφέρει τα περισσότερα απολογιστικά στην κατηγορία των βεβαιωτικών και µετονοµάζει τα επιδραστικά σε κατευθυντικά. Τις παρουσιάζει µάλιστα και µε την ίδια σειρά. Για να καταλήξει στο συµπέρασµα ότι υπάρχουν πέντε κατηγορίες ελλεκτικών πράξεων χρησιµοποιεί ένα συνδυασµό τριών κριτηρίων (ελλεκτικός δείκτης, συνθήκες ειλικρίνειας, φορά προσαρµογής) που καλύπτουν κατά τη γνώµη του όλα τα είδη των ελλεκτικών πράξεων. Ο Sadock (1994: 404), ασκώντας κριτική και στις δύο ταξινοµήσεις, παρατηρεί ότι περιλαµβάνουν διακρίσεις ανάµεσα στις ελλεκτικές πράξεις που σπάνια χρησιµοποιούνται για να διακρίνουν τα είδη των προτάσεων (όπως τη διάκριση που κάνει ο Austin µεταξύ ετυµηγορικών και απολογιστικών) και παραλείπουν κάποιες που παρατηρούνται σε όλες τις φυσικές γλώσσες, όπως τη διάκριση δηλώσεων-ερωτήσεων. 5. Συµπεράσµατα Από την παραπάνω συνοπτική παρουσίαση των θεωριών του Austin και του Searle, προκύπτει ότι ο Searle βασίστηκε στη θεωρία του Austin ακολουθώντας τη βασική συλλογιστική του και χρησιµοποιώντας την ορολογία του, επιδιώκοντας παράλληλα να τη συστηµατοποιήσει. Στις διαλέξεις του ο Austin δεν διατυπώνει συγκεκριµένους ορισµούς και κανόνες. Ο ορισµός των επιτελεστικών γίνεται κυρίως µέσω παραδειγµάτων. Το ίδιο ισχύει και για τους ορισµούς των ελλεκτικών και των απολεκτικών πράξεων. Επιπλέον, οι κατηγορίες ελλεκτικών ισχύων που προτείνει είναι µάλλον εννοιολογικές παρά βασισµένες σε κάποια σαφή κριτήρια. Ο Searle προσαρµόζει στη δική του θεωρία τις έννοιες που εισήγαγε ο Austin. Τις ορίζει σαφώς, δίνοντάς τους όµως διαφορετικό περιεχόµενο από αυτό που τους έδινε ο Austin. Εντοπίζει τις αδυναµίες της θεωρίας του Austin και τις «διορθώνει», καταλήγοντας σε µια θεωρία περισσότερο συστηµατική και αναλυτική. Ωστόσο, η αξιολόγηση των δύο προσεγγίσεων δεν µπορεί να γίνει µε τα ίδια κριτήρια, καθώς ο σκοπός του κάθε συγγραφέα είναι διαφορετικός. Οι διαλέξεις του 16

17 Austin αποτελούν πρωτίστως ένα φιλοσοφικό κείµενο. Κύριος στόχος του δεν είναι να διατυπώσει µια θεωρία για τις λεκτικές πράξεις, αλλά να διατυπώσει τον προβληµατισµό σχετικά µε το πώς αξιολογούνται οι δηλώσεις και να τονίσει ότι η αξιολόγηση πρέπει να γίνεται λαµβάνοντας υπόψη τα πλαίσια µέσα στα οποία πραγµατοποιείται µια εκφορά. Η δηµιουργία ενός καταλόγου ελλεκτικών ισχύων συµβάλλει στην καταγραφή των τρόπων µε τους οποίους να χρησιµοποιηθεί µια εκφορά στα πλαίσια διαφορετικών καταστάσεων. Εποµένως, η σαφής οριοθέτηση της κάθε κατηγορίας µε τη διατύπωση κριτηρίων δεν είναι απαραίτητη. Από την άλλη πλευρά, ο Searle προσεγγίζει το ζήτηµα κυρίως από γλωσσολογική άποψη. Γι αυτό το λόγο είναι περισσότερο αναλυτικός στις διατυπώσεις του και χρησιµοποιεί σαφέστερους ορισµούς. Ταξινοµώντας τις ελλεκτικές πράξεις αναζητά κριτήρια που θα επιτρέπουν όσο το δυνατό πιο σαφή διαχωρισµό ανάµεσα στις κατηγορίες. Επιδιώκει να διατυπώσει µια θεωρία χωρίς κενά, σε αντίθεση µε τον Austin που θέτει περισσότερα ερωτήµατα από όσα απαντά. Ανεξάρτητα από τους σκοπούς του κάθε συγγραφέα και από τον τρόπο προσέγγισης του θέµατος, είναι σαφές ότι το έργο του Austin επηρέασε αλλά και διευκόλυνε τον Searle στην ανάλυσή του, καθώς του παρείχε µια βάση πάνω στην οποία στήριξε τη θεωρία του, αλλά και την ορολογία που χρησιµοποίησε. 17

18 Βιβλιογραφία Austin J. L. (1962). How to Do Things With Words.Oxford: Oxford University Press. Austin J. L. (1963). Performative-Constative. Στο Caton C.E. (επιµ.), Philosophy and Ordinary Language. Urbana: University of Illinois Press, Sadock J. M. (1994). Toward a Grammatically Realistic Typology of Speech Acts. Στο Tsohatzidis S. L. (επιµ), Foundations of Speech Act Theory. London: Routledge, Searle J. R. (1969). Speech Acts. An Essay in the Philosophy of Language. Cambridge: Cambridge University Press. Searle J. R. (1979). Expression and Meaning. Studies in the Theory of Speech Acts. Cambridge: Cambridge University Press. Searle J. R. (1994). How Performatives Work. Στο Harnish R. M. (επιµ.), Basic Topics in the Philosophy of Language. London: Harvester Wheatsheaf, Searle J. R. (1996a). What is a Speech Act?. Στο Martinich A. P. (επιµ.), The Philosophy of Language. Oxford: Oxford University Press, Searle J. R. (1996b). Indirect Speech Acts. Στο Martinich A. P. (επιµ.), The Philosophy of Language. Oxford: Oxford University Press, Warnock G. J. (1989). J. L. Austin. London: Routledge. 18

19 19

Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα»

Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα» Αρχές Φιλοσοφίας Β Λυκείου Τράπεζα Θεμάτων: 2 ο κεφάλαιο «Κατανοώντας τα πράγματα» Α] Ασκήσεις κλειστού τύπου (Σωστό Λάθος) Για τον Πλάτωνα οι καθολικές έννοιες, τα «καθόλου», δεν είναι πράγματα ξεχωριστά

Διαβάστε περισσότερα

Μπούρη Αγγελική-Ελένη Τµήµα Επικοινωνίας και ΜΜΕ Πανεπιστήµιο Αθηνών Ζητήµατα Φιλοσοφίας της Γλώσσας Εαρινό εξάµηνο 2004-2005

Μπούρη Αγγελική-Ελένη Τµήµα Επικοινωνίας και ΜΜΕ Πανεπιστήµιο Αθηνών Ζητήµατα Φιλοσοφίας της Γλώσσας Εαρινό εξάµηνο 2004-2005 ΨΕΜΑ ΚΑΙ ΑΠΟΣΙΩΠΗΣΗ Μπούρη Αγγελική-Ελένη Τµήµα Επικοινωνίας και ΜΜΕ Πανεπιστήµιο Αθηνών Ζητήµατα Φιλοσοφίας της Γλώσσας Εαρινό εξάµηνο 2004-2005 Εισαγωγή Το ψέµα είναι επικοινωνία µε την πρόθεση από τη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΓΝΩΣΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΓΝΩΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΓΝΩΣΗ Η πλέον διαδεδοµένη και αποδεκτή θεωρία είναι η τριµερής θεωρία της γνώσης που ορίζει τη γνώση ως δικαιολογηµένη αληθή πεποίθηση (justified true belief). Ανάλυση της τριµερούς

Διαβάστε περισσότερα

Υποθετικές προτάσεις και λογική αλήθεια

Υποθετικές προτάσεις και λογική αλήθεια Υποθετικές προτάσεις και λογική αλήθεια Δρ. Παναγιώτης Λ. Θεοδωρόπουλος Σχολικός Σύμβουλος κλάδου ΠΕ03 www.p-theodoropoulos.gr Περίληψη Στην εργασία αυτή επιχειρείται μια ερμηνεία της λογικής αλήθειας

Διαβάστε περισσότερα

Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Οµιλίας

Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Οµιλίας Στάδια Ανάπτυξης Λόγου και Οµιλίας Το παιδί ξεδιπλώνει τις γλωσσικές ικανότητες του µε το χρόνο. Όλα τα παιδιά είναι διαφορετικά µεταξύ τους και το κάθε ένα έχει το δικό του ρυθµό. Τα στάδια ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254)

Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Νικηφόρου Βρεττάκου: «ύο µητέρες νοµίζουν πως είναι µόνες στον κόσµο» (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σ. 253-254) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Τι εκφράζει

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτηματικές προτάσεις. Ερωτηματικές λέγονται οι προτάσεις που στον προφορικό λόγο συνοδεύονται από ανέβασμα της φωνής και στο γραπτό με ερωτηματικό.

Ερωτηματικές προτάσεις. Ερωτηματικές λέγονται οι προτάσεις που στον προφορικό λόγο συνοδεύονται από ανέβασμα της φωνής και στο γραπτό με ερωτηματικό. ΕΡΩΤΗΜΑΤΙΚΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ - ΕΥΘΥΣ ΚΑΙ ΠΛΑΓΙΟΣ ΛΟΓΟΣ Β Ερωτηματικές προτάσεις Ερωτηματικές λέγονται οι προτάσεις που στον προφορικό λόγο συνοδεύονται από ανέβασμα της φωνής και στο γραπτό με ερωτηματικό. Με

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ

Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ. Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Τίτλος μαθήματος: ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΗ ΣΤΗ ΣΧΟΛΙΚΗ ΤΑΞΗ Ενότητα 3 Η ΕΡΩΤΗΣΗ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ Οι ερωτήσεις στη διδασκαλία Α) Η ερώτηση του εκπαιδευτικού Β) Η ερώτηση του μαθητή Α) Η

Διαβάστε περισσότερα

Σηµειώσεις στις σειρές

Σηµειώσεις στις σειρές . ΟΡΙΣΜΟΙ - ΓΕΝΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ Σηµειώσεις στις σειρές Στην Ενότητα αυτή παρουσιάζουµε τις βασικές-απαραίτητες έννοιες για την µελέτη των σειρών πραγµατικών αριθµών και των εφαρµογών τους. Έτσι, δίνονται συστηµατικά

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος

Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος Θέμα: «Η ιστορική μέθοδος ερμηνείας» Υπεύθυνος καθηγητής: κ. Ανδρέας Δημητρόπουλος Η Ιστορία, όπως τονίζει ο Μεγαλοπολίτης ιστορικός Πολύβιος σε μια ρήση του, μας διδάσκει ότι τίποτα δεν γίνεται στην τύχη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΛΟΓΙΚΗ ΚΑΙ ΑΠΟΔΕΙΞΗ

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΛΟΓΙΚΗ ΚΑΙ ΑΠΟΔΕΙΞΗ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΛΟΓΙΚΗ ΚΑΙ ΑΠΟΔΕΙΞΗ Περιεχόμενα : Α) Προτάσεις-Σύνθεση προτάσεων Β)Απόδειξη μιας πρότασης Α 1 ) Τι είναι πρόταση Β 1 ) Βασικές έννοιες Α ) Συνεπαγωγή Β ) Βασικές μέθοδοι απόδειξης Α 3 ) Ισοδυναμία

Διαβάστε περισσότερα

Επικοινωνία - αλληλεπίδραση. - έννοια. - διαδροµή µηνυµάτων. - στοιχεία και ενέργειες. - λεκτική µη λεκτική. - προπονητής ποµπός. - ενεργητική ακρόαση

Επικοινωνία - αλληλεπίδραση. - έννοια. - διαδροµή µηνυµάτων. - στοιχεία και ενέργειες. - λεκτική µη λεκτική. - προπονητής ποµπός. - ενεργητική ακρόαση ΕΠΕΑΕΚ : AΝΑΜΟΡΦΩΣΗ A ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΑΘΛΗΤΙΚΗ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ (ΜΚ 108) Θέµα διάλεξης 8 Αρχές επικοινωνίας στον αθλητισµό Μάριος Γούδας Επικοινωνία - αλληλεπίδραση - έννοια

Διαβάστε περισσότερα

Οξέα (Π. ΤΟΦΗ) Ποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματος;

Οξέα (Π. ΤΟΦΗ) Ποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματος; Σύντομη Περιγραφή Διερεύνησης Οξέα (Π. ΤΟΦΗ) Ποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματος; Στόχος της διερεύνησης ήταν να διαφανεί το αν κάποια υγρά επηρεάζουν μέρη του σώματός μας. Αρχικά, θελήσαμε να διερευνήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

7. Η θεωρία του ωφελιµ ισµ ού

7. Η θεωρία του ωφελιµ ισµ ού 7. Η θεωρία του ωφελιµ ισµ ού Α1. Ερωτήσεις γνώσης - κατανόησης 1. Ποιοι είναι οι κύριοι εκπρόσωποι της θεωρίας του ωφελιµισµού και µε βάση ποιο κριτήριο θα πρέπει, κατ αυτούς, να αξιολογούνται οι πράξεις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝ/ΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑ 6 η : ΤΟ ΙΚΑΙΩΜΑ ΤΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ Ι ΙΩΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΝΟΜΗ ΣΧΕΣΗ ΤΗΣ ΗΜΟΣΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Κατασκευή Μαθησιακών Στόχων και Κριτηρίων Επιτυχίας: Αξιολόγηση για Μάθηση στην Πράξη

Κατασκευή Μαθησιακών Στόχων και Κριτηρίων Επιτυχίας: Αξιολόγηση για Μάθηση στην Πράξη Κατασκευή Μαθησιακών Στόχων και Κριτηρίων Επιτυχίας: Αξιολόγηση για Μάθηση στην Πράξη Μαργαρίτα Χριστοφορίδου 25 Απριλίου 2015 ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΗΜΕΡΙΔΑ «ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΤΗ- ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΤΑΣΕΙΣ-ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ»

Διαβάστε περισσότερα

4.4 Ερωτήσεις διάταξης. Στις ερωτήσεις διάταξης δίνονται:

4.4 Ερωτήσεις διάταξης. Στις ερωτήσεις διάταξης δίνονται: 4.4 Ερωτήσεις διάταξης Στις ερωτήσεις διάταξης δίνονται:! µία σειρά από διάφορα στοιχεία και! µία πρόταση / κανόνας ή οδηγία και ζητείται να διαταχθούν τα στοιχεία µε βάση την πρόταση αυτή. Οι ερωτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ

ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΚΥΚΛΟΣ ΣΧΕΣΕΩΝ ΚΡΑΤΟΥΣ ΠΟΛΙΤΗ ΣΥΝΟΨΗ ΙΑΜΕΣΟΛΑΒΗΣΗΣ Θέµα: υνατότητα διαφήµισης διδασκαλίας κατ οίκον Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Καλλιόπη Σπανού Ειδικός Επιστήµονας: Ευάγγελος Θωµόπουλος Αθήνα, Μάρτιος

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015

Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Εκπαίδευση Ενηλίκων: Εμπειρίες και Δράσεις ΑΘΗΝΑ, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2015 Μάθηση και γνώση: μια συνεχής και καθοριστική αλληλοεπίδραση Αντώνης Λιοναράκης Στην παρουσίαση που θα ακολουθήσει θα μιλήσουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΚΡΙΤΙΚΗ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ ΟΝΟΜΑΤΩΝ

ΚΡΙΤΙΚΗ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ ΟΝΟΜΑΤΩΝ ΚΡΙΤΙΚΗ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΤΩΝ ΟΝΟΜΑΤΩΝ Κεντρικός άξονας της περιγραφικής θεωρίας των ονομάτων είναι η θέση ότι το νόημα-σημασία ενός ονόματος δίνεται από μια οριστική περιγραφή και επομένως ικανή

Διαβάστε περισσότερα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα

Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά. Ε. Κολέζα Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας ενότητας στα Μαθηµατικά Ε. Κολέζα Α. Θεωρητικές αρχές σχεδιασµού µιας µαθηµατικής ενότητας: Βήµατα για τη συγγραφή του σχεδίου Β. Θεωρητικό υπόβαθρο της διδακτικής πρότασης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΟΝ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΟΝ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ EΡΓΑΣΙΑΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΥΠΟΥ Δελτίο Τύπου 26 Οκτωβρίου 2015 ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΜΕ ΤΟΝ ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ Ο Αντιπρόεδρος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Μαρία Καραγιάννη Σύμβουλος Αγωγής Υγείας Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Δρ. Μαρία Καραγιάννη Σύμβουλος Αγωγής Υγείας Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Δρ. Μαρία Καραγιάννη Σύμβουλος Αγωγής Υγείας Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού 3.2 Ανάπτυξη κοινωνικών δεξιοτήτων και σχέσεων Να επιδεικνύουν τρόπους αποτελεσματικής επικοινωνίας Να επιδεικνύουν ικανότητες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΑΡΚΤΗΡΙΑ ΗΛΩΣΗ. Επαναφέρουµε σήµερα ενώπιον σας και ενώπιον της κυπριακής κοινωνίας ένα πολύ σηµαντικό θέµα.

ΕΝΑΡΚΤΗΡΙΑ ΗΛΩΣΗ. Επαναφέρουµε σήµερα ενώπιον σας και ενώπιον της κυπριακής κοινωνίας ένα πολύ σηµαντικό θέµα. ΕΝΑΡΚΤΗΡΙΑ ΗΛΩΣΗ Θέµα: Το έλλειµµα ισότητας στην διαδικασία εξεύρεσης προσωπικού, µέσω των καταχωρήσεων στον Τύπο Φίλες και φίλοι εκπρόσωποι των ΜΜΕ, Σας ευχαριστώ θερµά για τη σηµερινή παρουσία σας, αλλά

Διαβάστε περισσότερα

if(συνθήκη) {... // οµάδα εντολών } C: Από τη Θεωρία στην Εφαρµογή 5 ο Κεφάλαιο

if(συνθήκη) {... // οµάδα εντολών } C: Από τη Θεωρία στην Εφαρµογή 5 ο Κεφάλαιο C: Από τη Θεωρία στην Εφαρµογή Κεφάλαιο 5 ο Έλεγχος Προγράµµατος Γ. Σ. Τσελίκης Ν. Δ. Τσελίκας Η εντολή if (Ι) Η εντολή if είναι µία από τις βασικότερες δοµές ελέγχου ροής στη C, αλλά και στις περισσότερες

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Διοικώ 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Διοικώ 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Τι είναι «διοίκηση» 2. Η «διοίκηση»

Διαβάστε περισσότερα

Συµφωνία Επιχορήγησης No: 2008 4466 / 001 001 Έργο No. 143512-BG-2008-KA2-KA2MP

Συµφωνία Επιχορήγησης No: 2008 4466 / 001 001 Έργο No. 143512-BG-2008-KA2-KA2MP Συµφωνία Επιχορήγησης No: 2008 4466 / 001 001 Έργο No. 143512-BG-2008-KA2-KA2MP Αυτό το έργο έχει χρηµατοδοτηθεί µε την υποστήριξη της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ευρωπαϊκό Χαρτοφυλάκιο Γλωσσών για Κωφούς και

Διαβάστε περισσότερα

Γ Λυκείου Αρχαία θεωρητικής κατεύθυνσης. Αριστοτέλης

Γ Λυκείου Αρχαία θεωρητικής κατεύθυνσης. Αριστοτέλης 1 ηµ. Τζωρτζόπουλος ρ. Φιλοσοφίας Σχολικός Σύµβουλος ΠΕ02 Γ Λυκείου Αρχαία θεωρητικής κατεύθυνσης Αριστοτέλης Ενότητα 15η 1. Μετάφραση Γι αυτόν που ασχολείται µε το σύστηµα διακυβέρνησης, πιο ειδικά µε

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικασία Προεγκρίσεων έργων προμηθειών - υπηρεσιών

Διαδικασία Προεγκρίσεων έργων προμηθειών - υπηρεσιών Διαδικασία Προεγκρίσεων έργων προμηθειών - υπηρεσιών 1 Προεγκρίσεις σκοπός Με τις προεγκρίσεις επιδιώκεται η έγκαιρη ανίχνευση αστοχιών ως προς την τήρηση των κοινοτικών και εθνικών κανόνων, κατά τη διαδικασία:

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές)

Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Διδακτικές Τεχνικές (Στρατηγικές) Ενδεικτικές τεχνικές διδασκαλίας: 1. Εισήγηση ή διάλεξη ή Μονολογική Παρουσίαση 2. Συζήτηση ή διάλογος 3. Ερωταποκρίσεις 4. Χιονοστιβάδα 5. Καταιγισμός Ιδεών 6. Επίδειξη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ

ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥ ΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ - ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΕ 1301 «ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΑ ΣΧΟΛΙΚΗ ΦΥΣΙΚΗ ΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Μ. Κακαβούλια Εργαστήριο Ρητορικής & Λόγου Ι Σημειώσεις μαθήματος

Μ. Κακαβούλια Εργαστήριο Ρητορικής & Λόγου Ι Σημειώσεις μαθήματος ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ, ΜΕΣΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ Ε ΕΞΑΜΗΝΟ ΣΠΟΥΔΩΝ, ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ 2005 ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΡΗΤΟΡΙΚΗΣ & ΛΟΓΟΥ Ι Διδάσκουσα: Μαρία Κακαβούλια ΓΡΑΦΕΊΟ Δ 16 ΩΡΕΣ ΓΡΑΦΕΙΟΥ Δευτέρα 13.00-14.00,

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες για το διάλογο ανάπτυξης των εργαζοµένων Εισαγωγή Στόχος: Το κλίµα του διαλόγου

Οδηγίες για το διάλογο ανάπτυξης των εργαζοµένων Εισαγωγή Στόχος: Το κλίµα του διαλόγου Οδηγίες για το διάλογο ανάπτυξης των εργαζοµένων Εισαγωγή Ο διάλογος ανάπτυξης των εργαζοµένων είναι µέρος της επιλεγµένης µεθοδολογίας για την υλοποίηση της πλήρους χαρτογράφησης της συσσωρευµένης γνώσης

Διαβάστε περισσότερα

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ

Χρήστος Μαναριώτης Σχολικός Σύμβουλος 4 ης Περιφέρειας Ν. Αχαϊας Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΣΚΕΦΤΟΜΑΙ ΚΑΙ ΓΡΑΦΩ ΣΤΗΝ Α ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ Η καλλιέργεια της ικανότητας για γραπτή έκφραση πρέπει να αρχίζει από την πρώτη τάξη. Ο γραπτός λόγος χρειάζεται ως μέσο έκφρασης. Βέβαια,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΠΛΟ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΚΥΚΛΩΜΑ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΔΥΝΑΜΙΚΟΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑ: 80 ΤΑΞΗ: Ε

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΠΛΟ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΚΥΚΛΩΜΑ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΔΥΝΑΜΙΚΟΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑ: 80 ΤΑΞΗ: Ε ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΕΝΟΤΗΤΑ: ΔΥΝΑΜΙΚΟΣ ΗΛΕΚΤΡΙΣΜΟΣ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΠΛΟ ΗΛΕΚΤΡΙΚΟ ΚΥΚΛΩΜΑ ΔΙΑΡΚΕΙΑ: 80 ΤΑΞΗ: Ε ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΡΩΤΗΣΗ: Τι είναι το απλό ηλεκτρικό κύκλωµα; ΓΕΝΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ: Οι µαθητές να: είναι σε θέση να

Διαβάστε περισσότερα

Εξαρτάται η συχνότητα από τη µάζα στην Απλή Αρµονική Ταλάντωση;

Εξαρτάται η συχνότητα από τη µάζα στην Απλή Αρµονική Ταλάντωση; Εξαρτάται η συχνότητα από τη µάζα στην Απλή Αρµονική Ταλάντωση; Ξεκινώντας θα ήθελα να θυµίσω κάποια στοιχεία που σχετίζονται µε τον ορισµό της συχνότητας σε ένα περιοδικό φαινόµενο, άρα και στην ΑΑΤ.

Διαβάστε περισσότερα

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α.

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. Θέµατα & Ασκήσεις από: www.arnos.gr 2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22 ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σύµφωνα µε τη θεωρία του εµπειρισµού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ

ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ - ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗΣ ΘΕΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΜΑΘΗΜΑ Μαθηματικά (Άλγεβρα - Γεωμετρία) Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α, Β ΤΑΞΕΙΣ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ Α ΤΑΞΗ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ και Α ΤΑΞΗ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΠΑΛ ΚΕΝΤΡΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Διοίκηση Λειτουργιών. τετράδιο 1

Διοίκηση Λειτουργιών. τετράδιο 1 Λορέντζος Χαζάπης Γιάννης Ζάραγκας Διοίκηση Λειτουργιών τα τετράδια μιας Οδύσσειας τετράδιο 1 Εισαγωγή στη διοίκηση των λειτουργιών Αθήνα 2012 τετράδιο 1 Εισαγωγή στη διοίκηση των λειτουργιών ΠΕΡΙΛΗΨΗ

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά: Αριθμητική και Άλγεβρα. Μάθημα 3 ο, Τμήμα Α. Τρόποι απόδειξης

Μαθηματικά: Αριθμητική και Άλγεβρα. Μάθημα 3 ο, Τμήμα Α. Τρόποι απόδειξης Μαθηματικά: Αριθμητική και Άλγεβρα Μάθημα 3 ο, Τμήμα Α Ο πυρήνας των μαθηματικών είναι οι τρόποι με τους οποίους μπορούμε να συλλογιζόμαστε στα μαθηματικά. Τρόποι απόδειξης Επαγωγικός συλλογισμός (inductive)

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 Ο ΙΟΙΚΗΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ( σελίδες σχολικού βιβλίου 123 127, έκδοση 2014 : σελίδες 118 122 ) 3.3 ιεύθυνση 3.3.1 Ηγεσία Βασικές έννοιες Οι επιχειρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΟΠΟΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ 2

ΣΚΟΠΟΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ 2 ΣΚΟΠΟΣ ΜΑΘΗΣΙΑΚΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑΣ 2 Ο σκοπός της συγκεκριµένης µαθησιακής ενότητας είναι να κατανοήσουν οι σπουδαστές τα διαφορετικά επιχειρηµατικά µοντέλα (business models) παροχής υπηρεσιών cloud computing

Διαβάστε περισσότερα

Η ΙΣΧΥΣ ΕΝΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ. (Power of a Test) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 21

Η ΙΣΧΥΣ ΕΝΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ. (Power of a Test) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 21 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 21 Η ΙΣΧΥΣ ΕΝΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ (Power of a Test) Όπως είδαμε προηγουμένως, στον Στατιστικό Έλεγχο Υποθέσεων, ορίζουμε δύο είδη πιθανών λαθών (κινδύνων) που μπορεί να συμβούν όταν παίρνουμε αποφάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164)

Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164) 1. ΚΕΙΜΕΝΟ Κλέφτικο τραγούδι: [Της νύχτας οι αρµατολοί] (Κ.Ν.Λ. Α Λυκείου, σσ. 163-164) 2. ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ 2.1. Παραδείγµατα ερωτήσεων ελεύθερης ανάπτυξης 1. Αφού µελετήσετε τη διήγηση του Κολοκοτρώνη

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΦΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. PDF created with pdffactory Pro trial version www.pdffactory.com

ΜΟΡΦΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ. PDF created with pdffactory Pro trial version www.pdffactory.com ΜΟΡΦΕΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Αφηγηματική προσέγγιση: Αποτελεί τη βασική μορφή των δασκαλοκεντρικών μεθόδων διδασκαλίας. Ο δάσκαλος δίνει τις πληροφορίες, ενώ οι μαθητές του παρακολουθούν μένοντας αμέτοχοι και κρατώντας

Διαβάστε περισσότερα

4.1.3. Light Verbs...54

4.1.3. Light Verbs...54 ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΜΕΑΣ ΓΛΩΣΣΟΛΟΓΙΑΣ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΕΛΕΓΧΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL 2012/0011(COD) 8.11.2012. της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων

ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ. EL Eνωμένη στην πολυμορφία EL 2012/0011(COD) 8.11.2012. της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ 2009-2014 Επιτροπή Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων 8.11.2012 2012/0011(COD) ΣΧΕΔΙΟ ΓΝΩΜΟΔΟΤΗΣΗΣ της Επιτροπής Απασχόλησης και Κοινωνικών Υποθέσεων προς την Επιτροπή Πολιτικών

Διαβάστε περισσότερα

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Επίσηµη Εφηµερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 24.12.2003 L 339/73 Ο ΗΓΙΑ 2003/125/ΕΚ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 22ας εκεµβρίου 2003 για τις λεπτοµέρειες εφαρµογής της οδηγίας 2003/6/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συµβουλίου όσον αφορά τη θεµιτή παρουσίαση

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στις τεχνικές παρουσιάσεων

Εισαγωγή στις τεχνικές παρουσιάσεων Εισαγωγή στις τεχνικές παρουσιάσεων Νίκος Μαµάσης Τοµέας Υδατικών Πόρων Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Αθήνα 2003 ΙΑΡΘΡΩΣΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΒΑΣΙΚΗ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΜΟΡΦΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ ( ΟΜΗ, ΙΑΦΑΝΕΙΕΣ) ΟΙ ΤΡΕΙΣ ΣΥΝΙΣΤΩΣΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Θεσσαλονίκη, 12-11-2012 ΔΗΜΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Αρ. πρωτ.: 3603 ΝΟΜΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΠΡΟΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Θεσσαλονίκη, 12-11-2012 ΔΗΜΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Αρ. πρωτ.: 3603 ΝΟΜΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΠΡΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Θεσσαλονίκη, 12-11-2012 ΔΗΜΟΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Αρ. πρωτ.: 3603 ΝΟΜΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΠΡΟΣ Τον κ. Πρόεδρο της Οικονομικής Επιτροπής του Δήμου Θεσσαλονίκης ΘΕΜΑ: Επανεξέταση δεδομένων διαγωνισμού

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα που αφορά στη διδασκαλία (βάσει του σχολικού γλωσσικού εγχειριδίου): «Παιχνίδια, παιχνίδια, παιχνίδια» (β τεύχος, σ.

Ενότητα που αφορά στη διδασκαλία (βάσει του σχολικού γλωσσικού εγχειριδίου): «Παιχνίδια, παιχνίδια, παιχνίδια» (β τεύχος, σ. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΦΑΣΗ Β (2014-2015) Πλαίσιο Σχεδιασμού και Οργάνωσης Διδασκαλίας Ενότητα που αφορά στη διδασκαλία (βάσει του σχολικού γλωσσικού εγχειριδίου):

Διαβάστε περισσότερα

Σταυρούλα Τσιπλάκου Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου stavroula.tsiplakou@ouc.ac.

Σταυρούλα Τσιπλάκου Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου stavroula.tsiplakou@ouc.ac. Σταυρούλα Τσιπλάκου Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου stavroula.tsiplakou@ouc.ac.cy 2 ο Π α γ κ ύ π ρ ι ο Σ υ ν έ δ ρ ι ο, 29 Ν ο ε μ β ρ ί ο υ 2 0 1 4,

Διαβάστε περισσότερα

[+εαυτό / +Α] Αναφορικές εκφράσεις: δεδομένα από τα Νέα Ελληνικά. Brian D. Joseph Πανεπιστήμιο της Πολιτείας του Οχάιο

[+εαυτό / +Α] Αναφορικές εκφράσεις: δεδομένα από τα Νέα Ελληνικά. Brian D. Joseph Πανεπιστήμιο της Πολιτείας του Οχάιο [In D. Theofanopoulou-Kondou, X. Laskaratou, M. Sifianou, M. Georgiafendis, & V. Spyropoulos, eds. Sinxrones tasis stin eliniki glosologia. Meletes afieromenes stin Eirene Philippaki-Warburton [Synchronic

Διαβάστε περισσότερα

Edward de Bono s. Six Thinking Hats. Εργαλείο Αξιολόγησης Ποιότητας & Αποτελεσµατικότητας (λήψης αποφάσεων και επίλυσης προβληµάτων)

Edward de Bono s. Six Thinking Hats. Εργαλείο Αξιολόγησης Ποιότητας & Αποτελεσµατικότητας (λήψης αποφάσεων και επίλυσης προβληµάτων) Edward de Bono s Six Thinking Hats Εργαλείο Αξιολόγησης Ποιότητας & Αποτελεσµατικότητας (λήψης αποφάσεων και επίλυσης προβληµάτων) ρ. Αικατερίνη Πουστουρλή, για το ΛΑΪΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΣΕΡΡΩΝ 19-01- Dr.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Μ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΤΙΣ ΕΠΙΤΡΟΠΕΣ ΕΝΣΤΑΣΕΩΝ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Μ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΤΙΣ ΕΠΙΤΡΟΠΕΣ ΕΝΣΤΑΣΕΩΝ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Μ ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΠΡΟΣ ΤΙΣ ΕΠΙΤΡΟΠΕΣ ΕΝΣΤΑΣΕΩΝ Αυτό το παράρτηµα είναι µόνο συµβουλευτικό. Σε µερικές περιπτώσεις αυτές οι διαδικασίες προτείνεται να αλλάζουν. Απευθύνεται πρωτίστως στους προέδρους

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. a β a β.

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. a β a β. ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ε.1 ΤΟ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ ΤΗΣ ΛΟΓΙΚΗΣ Στη παράγραφο αυτή θα γνωρίσουμε μερικές βασικές έννοιες της Λογικής, τις οποίες θα χρησιμοποιήσουμε στη συνέχεια, όπου αυτό κρίνεται αναγκαίο, για τη σαφέστερη

Διαβάστε περισσότερα

Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας. Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12

Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας. Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12 Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12 Βασικοί όροι και έννοιες- Δεύτερη # Ξένη γλώσσα Δεύτερη γλώσσα είναι οποιαδήποτε γλώσσα κατακτά ή μαθαίνει ένα άτομο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2008 ( ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ 3Π /2008) ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ»

Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ» Η ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΘΕΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΜΕΘΟΔΟΥ «ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΖΟΥΣΑ ΜΑΘΗΣΗ ΜΕΣΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ» Ειρηάννα Δραγώνα Θεατροπαιδαγωγός- Εμψυχώτρια Θεάτρου [ Το κείμενο βασίστηκε στις

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο

Φροντιστήρια ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1 Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Η εξεταστέα ύλη του Γυμνασίου είναι τα 3/5 της ύλης που διδάχθηκε, με την προϋπόθεση ότι η

Διαβάστε περισσότερα

Μεθοδολογία Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών

Μεθοδολογία Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών Μεθοδολογία Έρευνας Κοινωνικών Επιστημών Dr. Anthony Montgomery Επίκουρος Καθηγητής Εκπαιδευτικής & Κοινωνικής Πολιτικής antmont@uom.gr Ποιός είναι ο σκοπός του μαθήματος μας? Στο τέλος του σημερινού μαθήματος,

Διαβάστε περισσότερα

Πώς και γιατί μετακινούμαστε;

Πώς και γιατί μετακινούμαστε; Πώς και γιατί μετακινούμαστε; Διδακτική πρόταση 1: Συνοπτικό πλαίσιο μετακίνησης και εγκατάστασης Ερωτήματα-κλειδιά Γιατί και πώς μετακινούμαστε από τα πολύ παλιά χρόνια μέχρι σήμερα; Πού μένουμε από τα

Διαβάστε περισσότερα

5η Δραστηριότητα. Λύσε το γρίφο Η Θεωρία της Πληροφορίας. Περίληψη. Λπν τ φνντ π τν πρτσ. Ικανότητες. Ηλικία. Υλικά

5η Δραστηριότητα. Λύσε το γρίφο Η Θεωρία της Πληροφορίας. Περίληψη. Λπν τ φνντ π τν πρτσ. Ικανότητες. Ηλικία. Υλικά 5η Δραστηριότητα Λύσε το γρίφο Η Θεωρία της Πληροφορίας Περίληψη Πόση πληροφορία περιέχεται σε ένα βιβλίο των 1000 σελίδων; Υπάρχει περισσότερη πληροφορία σε έναν τηλεφωνικό κατάλογο των 1000 σελίδων ή

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Πουλάω 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Πουλάω 1 Επαγγελματική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Επαγγελματική Βελτίωση Πουλάω 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Η καταναλωτική συμπεριφορά των πελατών

Διαβάστε περισσότερα

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και

αντισταθµίζονται µε τα πλεονεκτήµατα του άλλου, τρόπου βαθµολόγησης των γραπτών και της ερµηνείας των σχετικών αποτελεσµάτων, και 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Όλα τα είδη ερωτήσεων που αναφέρονται στο «Γενικό Οδηγό για την Αξιολόγηση των µαθητών στην Α Λυκείου» µπορούν να χρησιµοποιηθούν στα Μαθηµατικά, τόσο στην προφορική διδασκαλία/εξέταση, όσο

Διαβάστε περισσότερα

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs)

Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Μετάφραση και δικαιώματα διανοητικής ιδιοκτησίας (DGT/2013/TIPRs) Τελική έκθεση Ιούλιος 2014 ΣΥΝΟΨΗ Σκοπός της μελέτης αυτής είναι να παρουσιάσει ορισμένα από τα κυριότερα ζητήματα που αφορούν τα δικαιώματα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ

ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ ΕΚΘΕΣΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΝΤΩΝ Η έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων συνοδεύει σχεδόν πάντα την αίτηση για την είσοδο σε οποιοδήποτε πρόγραμμα μεταπτυχιακών σπουδών. Την έκθεση ακαδημαϊκών ενδιαφερόντων

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές Έρευνας. Εισήγηση 10 η Κατασκευή Ερωτηματολογίων

Τεχνικές Έρευνας. Εισήγηση 10 η Κατασκευή Ερωτηματολογίων Τεχνικές Έρευνας Ε. Ζέτου Ε εξάμηνο 2010-2011 Εισήγηση 10 η Κατασκευή Ερωτηματολογίων ΣΚΟΠΟΣ Η συγκεκριμένη εισήγηση έχει σαν σκοπό να δώσει τις απαραίτητες γνώσεις στο/στη φοιτητή/τρια για τον τρόπο διεξαγωγής

Διαβάστε περισσότερα

HY118- ιακριτά Μαθηµατικά. Παράδειγµα άµεσης απόδειξης. Μέθοδοι αποδείξεως για προτάσεις της µορφής εάν-τότε. 08 - Αποδείξεις

HY118- ιακριτά Μαθηµατικά. Παράδειγµα άµεσης απόδειξης. Μέθοδοι αποδείξεως για προτάσεις της µορφής εάν-τότε. 08 - Αποδείξεις HY118- ιακριτά Μαθηµατικά Παρασκευή, 06/03/2015 Αντώνης Α. Αργυρός e-mail: argyros@csd.uoc.gr Το υλικό των διαφανειών έχει βασιστεί σε διαφάνειες του Kees van Deemter, από το University of Aberdeen 3/8/2015

Διαβάστε περισσότερα

ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα;

ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα; ΥΔΡΟΠΕΡΑΤΟΤΗΤΑ (ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ) Τίτλος διερεύνησης: Ποιοί παράγοντες επηρεάζουν το πόσο νερό συγκρατεί το χώμα; Σύντομη περιγραφή διερεύνησης: Σκοπός αυτής της διερεύνησης ήταν να κάνουν κάποιες υποθέσεις

Διαβάστε περισσότερα

Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας

Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Dr. Anthony Montgomery Επίκουρος Καθηγητής Εκπαιδευτικής & Κοινωνικής Πολιτικής antmont@uom.gr Θεμελιώδεις Αρχές Επιστήμης και Μέθοδοι Έρευνας Αυτό το μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ: ΔΟΜΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΧΡ. ΜΠΟΥΡΑΣ Σκοπός του Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι η εισαγωγή στη

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Διοικητική Λογιστική Λογιστική Εταιρειών Διδάσκοντες: Νικόλαος Ηρειώτης & Δημήτριος Μπάλιος Σημειώσεις με θέμα «Πιστωτικοί Τίτλοι»

Διαβάστε περισσότερα

προσκοµίζουν στην αρµόδια αρχή είναι ο προβλεπόµενος από τη σχετική οδηγία, όπως αυτή περιέχεται στη Συνθήκη Προσχώρησης των 10 νέων κρατών- µελών».

προσκοµίζουν στην αρµόδια αρχή είναι ο προβλεπόµενος από τη σχετική οδηγία, όπως αυτή περιέχεται στη Συνθήκη Προσχώρησης των 10 νέων κρατών- µελών». 25/08/2005 ΠΟΡΙΣΜΑ ΑΝΑΦΟΡΑΣ «Προϋποθέσεις χορήγησης άδειας άσκησης επαγγέλµατος σε ιατρούς των οποίων τα πτυχία χορηγήθηκαν στα δέκα νέα κράτη-µέλη της Ε.Ε.» Βοηθός Συνήγορος του Πολίτη: Πατρίνα Παπαρρηγοπούλου

Διαβάστε περισσότερα

K15 Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση 6: Λογικές πύλες και λογικά κυκλώματα

K15 Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση 6: Λογικές πύλες και λογικά κυκλώματα K15 Ψηφιακή Λογική Σχεδίαση 6: Λογικές πύλες και λογικά κυκλώματα Γιάννης Λιαπέρδος TEI Πελοποννήσου Σχολή Τεχνολογικών Εφαρμογών Τμήμα Μηχανικών Πληροφορικής ΤΕ Λογικές πύλες Περιεχόμενα 1 Λογικές πύλες

Διαβάστε περισσότερα

2.2.3 Η εντολή Εκτύπωσε

2.2.3 Η εντολή Εκτύπωσε 2.2.3 Η εντολή Εκτύπωσε Η εντολή Εκτύπωσε χρησιµοποιείται προκειµένου να εµφανίσουµε κάτι στην οθόνη του υπολογιστή. Για τον λόγο αυτό ονοµάζεται και εντολή εξόδου. Ισοδύναµα µπορεί να χρησιµοποιηθεί και

Διαβάστε περισσότερα

849 Ν. 105(Ι)/95. Ε.Ε. Παρ. 1(1) Αρ. 3028, 29.12.95

849 Ν. 105(Ι)/95. Ε.Ε. Παρ. 1(1) Αρ. 3028, 29.12.95 Ε.Ε. Παρ. 1(1) Αρ. 3028, 29.12.95 849 Ν. 105(Ι)/95 Ο περί Ελαττωματικών Προϊόντων (Αστική Ευθύνη) Νόμος του 1995 εκδίδεται με δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα της Κυπριακής Δημοκρατίας σύμφωνα με το Άρθρο

Διαβάστε περισσότερα

16-18 Ενδεικτικοί διδακτικοί στόχοι 1. Ερµηνευτικές ερωτήσεις 1.1. Ερωτήσεις ανοικτού τύπου (ανάπτυξης και σύντοµης απάντησης)

16-18 Ενδεικτικοί διδακτικοί στόχοι 1. Ερµηνευτικές ερωτήσεις 1.1. Ερωτήσεις ανοικτού τύπου (ανάπτυξης και σύντοµης απάντησης) 16-18 Ενδεικτικοί διδακτικοί στόχοι Nα κατανοήσουν οι µαθητές την προσπάθεια του ηµοσθένη να πείσει τους Αθηναίους για τις πραγµατικές προθέσεις των Λακεδαιµονίων. Nα αξιολογήσουν τις προτάσεις των Λακεδαιµόνιων

Διαβάστε περισσότερα

Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΓΕΝΝΗΣΗ 6 ΕΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ

Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΓΕΝΝΗΣΗ 6 ΕΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΓΕΝΝΗΣΗ 6 ΕΤΩΝ ΗΛΙΚΙΑ γέννηση ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Αναγνωρίζει και προτιμά τη φωνή της μητέρας καθώς και ήχους της γλώσσας. Μιμείται ήχους της γλώσσας. 2 μηνών Συνδυάζει

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Γενικής Παιδείας Β Λυκείου 2001

Νεοελληνική Γλώσσα Γενικής Παιδείας Β Λυκείου 2001 Νεοελληνική Γλώσσα Γενικής Παιδείας Β Λυκείου 2001 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Κείµενο Εργαζόµενοι από το σπίτι Στην εποχή της ταχύτητας που ζούµε οι αλλαγές είναι αναµενόµενες σε πολλούς τοµείς. Έτσι και στον εργασιακό

Διαβάστε περισσότερα

Ηγηθείτε για να φέρετε εξαιρετικά αποτελέσματα. Δημήτρης Σαμαράς Πρόεδρος - CEO Όμιλος Εταιριών ΣΑΜΑΡΑΣ & ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ

Ηγηθείτε για να φέρετε εξαιρετικά αποτελέσματα. Δημήτρης Σαμαράς Πρόεδρος - CEO Όμιλος Εταιριών ΣΑΜΑΡΑΣ & ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ Ηγηθείτε για να φέρετε εξαιρετικά αποτελέσματα Δημήτρης Σαμαράς Πρόεδρος - CEO Όμιλος Εταιριών ΣΑΜΑΡΑΣ & ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ Ποιοι είμαστε Όμιλος Εταιριών Σαμαράς & Συνεργάτες ( 5 εταιρείες ). One Stop Consulting

Διαβάστε περισσότερα

Η πειθώ. Επίκληση στην λογική

Η πειθώ. Επίκληση στην λογική Η πειθώ Ο όρος πειθώ περιγράφει την λογική ικανότητα ερµηνείας εννοιών, γεγονότων, φαινοµένων σύµφωνα µε την κρίση µας, ώστε να πείσουµε τους δέκτες για την ορθότητα των απόψεών µας και να επηρεάσουµε

Διαβάστε περισσότερα

Νοημοσύνη. Μπορεί να μετρηθεί; Βασίλειος Κωτούλας 2 η Περιφέρεια ΔΕ Καρδίτσας

Νοημοσύνη. Μπορεί να μετρηθεί; Βασίλειος Κωτούλας 2 η Περιφέρεια ΔΕ Καρδίτσας Νοημοσύνη Μπορεί να μετρηθεί; Βασίλειος Κωτούλας 2 η Περιφέρεια ΔΕ Καρδίτσας S Αμφισβήτηση S Αξιολόγηση της νοημοσύνης (Νασιάκου, (1980): Νοημοσύνη είναι ό,τι μετρούν τα τεστ νοημοσύνης) S Τρόπος αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804)

ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ - ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΓΝΩΣΙΟΘΕΩΡΙΑΣ ΤΟΥ 1 ΕΜΜΑΝΟΥΗΛ ΚΑΝΤ (1724-1804) (Η σύντομη περίληψη που ακολουθεί και η επιλογή των αποσπασμάτων από την πραγματεία του Καντ για την ανθρώπινη γνώση,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ 1 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Η ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΑΠΑΡΑΒΙΑΣΤΟΥ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΑΞΙΑΣ» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ

ΕΡΓΑΣΙΑ 1 η ΜΕ ΘΕΜΑ: «Η ΑΡΧΗ ΤΟΥ ΑΠΑΡΑΒΙΑΣΤΟΥ ΤΗΣ ΑΝΘΡΩΠΙΝΗΣ ΑΞΙΑΣ» Ι ΑΣΚΩΝ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: κ. ΑΝ ΡΕΑΣ ΗΜΗΤΡΟΠΟΥΛΟΣ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟ ΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ, ΤΟΜΕΑΣ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΗΜΟΣΙΟΥ ΙΚΑΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑ: «ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Θέµα εργασίας: «Θεσµική εφαρµογή των θεµελιωδών δικαιωµάτων».υπόθεση Κλόντια Σίφερ.

Θέµα εργασίας: «Θεσµική εφαρµογή των θεµελιωδών δικαιωµάτων».υπόθεση Κλόντια Σίφερ. Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήµιο Αθηνών Σχολή Νοµικών, Οικονοµικών και Πολιτικών Επιστηµών Τµήµα Νοµικής, Τοµέας ηµοσίου ικαίου. Μεταπτυχιακό ίπλωµα ηµοσίου ικαίου Μάθηµα «Συνταγµατικό ίκαιο», 2003

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚ Ι Ο Κ Ο Ε ΠΙ Π Τ Ι Ε Τ Λ Ε ΕΙΟ Ι Ο Ε Θ Ε Ν Θ ΙΚ Ι Η Κ Σ Η Α Μ

ΓΕΝΙΚ Ι Ο Κ Ο Ε ΠΙ Π Τ Ι Ε Τ Λ Ε ΕΙΟ Ι Ο Ε Θ Ε Ν Θ ΙΚ Ι Η Κ Σ Η Α Μ ΓΕΝΙΚΟ ΕΠΙΤΕΛΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΜΥΝΑΣ ΚΛΑΔΟΣ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗΣ & ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΜΥΝΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ Σεμινάριο ΔΙΑΚΛΑΔΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΔΙΑΛΕΙΤΟΥΡΓΙΚΟΤΗΤΑΣ -ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ - ΣΤΟΧΟΘΕΣΙΑΣ Θέμα: «Τεχνικές Διαχείρισης

Διαβάστε περισσότερα

1 Η εναλλάσσουσα ομάδα

1 Η εναλλάσσουσα ομάδα Η εναλλάσσουσα ομάδα Η εναλλάσσουσα ομάδα Όπως είδαμε η συνάρτηση g : S { } είναι ένας επιμορφισμός ομάδων. Ο πυρήνας Ke g {σ S / g σ } του επιμορφισμού συμβολίζεται με A περιέχει όλες τις άρτιες μεταθέσεις

Διαβάστε περισσότερα

Κατηγορηματικός Λογισμός (ΗR Κεφάλαιο 2.1-2.5)

Κατηγορηματικός Λογισμός (ΗR Κεφάλαιο 2.1-2.5) Κατηγορηματικός Λογισμός (ΗR Κεφάλαιο 2.1-2.5) Στην ενότητα αυτή θα μελετηθούν τα εξής επιμέρους θέματα: Εισαγωγή στον Κατηγορηματικό Λογισμό Σύνταξη Κανόνες Συμπερασμού Σημασιολογία ΕΠΛ 412 Λογική στην

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη φιλοσοφία

Εισαγωγή στη φιλοσοφία Εισαγωγή στη φιλοσοφία Ενότητα 8 η : Ρένια Γασπαράτου Σχολή Ανθρωπιστικών & Κοινωνικών Επιστημών Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης & της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Περιεχόμενα ενότητας Με τι ασχολείται

Διαβάστε περισσότερα

Ηποσοτικήέρευνα. (Θεμελιώδεις έννοιες)

Ηποσοτικήέρευνα. (Θεμελιώδεις έννοιες) Ηποσοτικήέρευνα (Θεμελιώδεις έννοιες) 1 Πειραματική έρευνα Ποσοτική έρευνα Πειραματική Ημι-πειραματική Αντιστροφής Περιγραφική Σύγκρισης Συσχέτισης Διαδοχικων Μ. 2 Μη Ισοδ..Ομ. Αντιστροφής Πειραματική

Διαβάστε περισσότερα

Θέµα ιερεύνησης: Ο καιρός

Θέµα ιερεύνησης: Ο καιρός Θέµα ιερεύνησης: Ο καιρός Αντικείµενο της συγκεκριµένης δραστηριότητας είναι η µεθοδική παρατήρηση των καιρικών συνθηκών για ένα σχετικά µεγάλο χρονικό διάστηµα, η καταγραφή και οργάνωση των παρατηρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 18897 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Πολέντα Έλενα ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α. Θεματικό κέντρο κειμένου : Το κείμενο αναφέρεται στο αίτημα της

Διαβάστε περισσότερα

Επιλογή και επανάληψη. Λογική έκφραση ή συνθήκη

Επιλογή και επανάληψη. Λογική έκφραση ή συνθήκη Επιλογή και επανάληψη Η ύλη που αναπτύσσεται σε αυτό το κεφάλαιο είναι συναφής µε την ύλη που αναπτύσσεται στο 2 ο κεφάλαιο. Όπου υπάρχουν διαφορές αναφέρονται ρητά. Προσέξτε ιδιαίτερα, πάντως, ότι στο

Διαβάστε περισσότερα

Γεώργιος Φίλιππας 23/8/2015

Γεώργιος Φίλιππας 23/8/2015 MACROWEB Προβλήματα Γεώργιος Φίλιππας 23/8/2015 Παραδείγματα Προβλημάτων. Πως ορίζεται η έννοια πρόβλημα; Από ποιους παράγοντες εξαρτάται η κατανόηση ενός προβλήματος; Τι εννοούμε λέγοντας χώρο ενός προβλήματος;

Διαβάστε περισσότερα

MODULES TRAIN. Monika Tröster / Adelgard Steindl German Institute for Adult Education (DIE) Leibniz Centre for Lifelong Learning) Module 5:

MODULES TRAIN. Monika Tröster / Adelgard Steindl German Institute for Adult Education (DIE) Leibniz Centre for Lifelong Learning) Module 5: ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗ ΒΑΣΙΚΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΩΝ Μαθησιακή ΣΤΟΝ συµβουλευτική ΑΛΦΑΒΗΤΙΣΜΟ ΓΙΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΚΑΙ ΒΑΣΙΚΗ MODULES Σηµειώσεις για το Σεµινάριο TRAIN Mnika Tröster / Adelgard Steindl German Institute

Διαβάστε περισσότερα

Σέργια Σεργίδου, Φιλόλογος Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων 28 Μαρτίου 2015

Σέργια Σεργίδου, Φιλόλογος Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων 28 Μαρτίου 2015 Σέργια Σεργίδου, Φιλόλογος Εκπαιδεύτρια Ενηλίκων 28 Μαρτίου 2015 ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΟΜΕΝΩΝ Η σημαντικότερη από τις ανθρώπινες λειτουργίες. Η τέχνη της αποτελεσματικής ανταλλαγής πληροφοριών,

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες τμημάτων & επιπέδων _v.1. Πληροφορίες τμημάτων & επιπέδων. τηλέφωνα επικοινωνίας: 211.403-7682 & 690.9012085 email: info@valores.

Πληροφορίες τμημάτων & επιπέδων _v.1. Πληροφορίες τμημάτων & επιπέδων. τηλέφωνα επικοινωνίας: 211.403-7682 & 690.9012085 email: info@valores. 2013 Πληροφορίες τμημάτων & επιπέδων ΒΑΣΙΚΟ Επίπεδο A Περιγραφή βασικού επιπέδου Α1 Ολοκληρώνοντας το επίπεδο Α1 της Ισπανικής γλώσσας, ο σπουδαστής θα είναι ικανός να κατανοήσει και να χρησιμοποιήσει

Διαβάστε περισσότερα