Έκφραση των CTGF και TNFa στα κυψελιδικά μακροφάγα ασθενών με ιδιοπαθή πνευμονική ίνωση προ και μετά θεραπείας με αζαθειοπρίνη και ιντερφερόνη-γ-1b

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Έκφραση των CTGF και TNFa στα κυψελιδικά μακροφάγα ασθενών με ιδιοπαθή πνευμονική ίνωση προ και μετά θεραπείας με αζαθειοπρίνη και ιντερφερόνη-γ-1b"

Transcript

1 Πρωτότυπη Εργασία Έκφραση των CTGF και TNFa στα κυψελιδικά μακροφάγα ασθενών με ιδιοπαθή πνευμονική ίνωση προ και μετά θεραπείας με αζαθειοπρίνη και ιντερφερόνη-γ-1b Aρετή Ξυφτέρη 1, Φώτης Δρακοπαναγιωτάκης 1, Aργύρης Tζουβελέκης 4, Eυάγγελος Tσιάμπας 2, Aνδρέας Kαραμέρης 2, Kατερίνα Tσακανίκα 3, Βλάσης Πολυχρονόπουλος 1, Δημοσθένης Μπούρος η Πνευμονολογική Κλινική, Σισμανόγλειο ΓΝΑ, Αθήνα, Αττική 2 Παθολογοανατομικό Τμήμα Νοσοκομείο 417 NIMTΣ 3 Μονάδα Βρογχοκυψελιδικού Εκπλύματος, Σισμανόγλειο ΓΝΑ, Αθήνα, Αττική 4 Πνευμονολογική Κλινική Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Αλεξανδρούπολης Λέξεις- Κλειδιά: - ιδιοπαθής πνευμονική ίνωση, - αζαθειοπρίνη, - ιντερφερόνη-γ-1b, - βρογχοκυψελιδικό έκπλυμα (BALF), - CTGF, - TNFα, - κυψελιδικά μακροφάγα Αλληλογραφία: Δημοσθένης Μπούρος Καθηγητής Πνευμονολογίας Πνευμονολογική Κλινική Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Αλεξανδρούπολης Αλεξανδρούπολη Tel./Fax: Περiληψη Η Ιδιοπαθής Πνευμονική Ίνωση (ΙΠΙ) είναι μια πνευμονική νόσος, αγνώστου αιτιολογίας, με κακή πρόγνωση, για την οποία δεν υπάρχει αποτελεσματική θεραπεία. Έχει αναφερθεί ότι ο αυξητικός παράγων του συνδετικού ιστού (CTGF) και ο παράγων νέκρωσης όγκων -άλφα (TNFα) συμμετέχουν σημαντικά στην παθογένεια της νόσου. Ο ρόλος των κυψελιδικών μακροφάγων στην έκφραση των κυτταροκινών αυτών παραμένει αδιευκρίνιστος. Υλικό & Μέθοδος: Τα δείγματα του βρογχοκυψελιδικού εκπλύματος (BALF) ελήφθησαν από 20 νεοδιαγνωσθέντες ασθενείς με ΙΠΙ προ και μετά από εξάμηνη θεραπεία είτε με ιντερφερόνη (IFN-γ-1b) και πρεδνιζολόνη (n=10 ασθενείς) ή με αζαθειοπρίνη (AZA) και πρεδνιζολόνη (n=10 ασθενείς). Επίσης δείγματα BALF από 10 φυσιολογικά άτομα (ομάδα μαρτύρων) χρησιμοποιήθηκαν για την ανάλυση της πρωτεϊνικής έκφρασης των CTGF και TNFα στα κυψελιδικά μακροφάγα. Επιπλέον έγινε αξιολόγηση της επίδρασης των θεραπειών αυτών στις εξετάσεις πνευμονικής λειτουργίας (FEV 1, FVC, DLCO), και στα αέρια αίματος (PaO 2 και PaCO 2) των ασθενών με ΙΠΙ. Αποτελέσματα: Παρατηρήθηκε μείωση της πρωτεϊνικής έκφρασης του CTGF στους ασθενείς με ΙΠΙ συγκριτικά με την ομάδα μαρτύρων (p=0.001). Η έκφραση του TNFα σε ασθενείς με ΙΠΙ δεν διέφερε από την ομάδα των φυσιολογικών ατόμων. Καμία από τις θεραπείες δεν επηρέασε την πρωτεϊνική έκφραση των παραγόντων αυτών, ούτε τις παραμέτρους της πνευμονικής λειτουργίας. Συμπέρασμα: Τα ευρήματα της μελέτης υποδηλώνουν ότι τα κυψελιδικά μακροφάγα δεν είναι η κύρια πηγή των παραγόντων CTGF και TNFα στην ΙΠΙ. Επιπλέον, φάνηκε ότι η θεραπευτική παρέμβαση με AZA ή με IFN-γ-1b δεν είχε σαν αποτέλεσμα σημαντική αλλαγή της πρωτεϊνικής έκφρασης των παραγόντων αυτών. Πνεύμων 2011, 24(2):

2 ΠΝΕΥΜΩΝ Τεύχος 2ο, Τόμος 24ος, Απρίλιος - Ιούνιος ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ΙΠΙ είναι η πιο συχνή ιδιοπαθής διάμεση πνευμονοπάθεια η οποία οδηγεί σε αναπνευστική ανεπάρκεια και θάνατο, με ένα μέσο προσδόκιμο επιβίωσης 2,5 3,5 ετών 1,2. Παθολογοανατομικά η νόσος χαρακτηρίζεται από πολλαπλασιασμό ινοβλαστών, εναπόθεση εξωκυττάριας ουσίας και προοδευτικό σχηματισμό ουλώδους ιστού στον πνεύμονα 3. Για πολλά χρόνια θεωρείτο ότι η ΙΠΙ οφείλεται σε μη ελεγχόμενη δημιουργία ουλώδους ιστού, σαν αποτέλεσμα εμμένουσας φλεγμονής. Παρόλα αυτά νέες σημαντικές θεωρίες προέκυψαν από πρόσφατες μελέτες που δείχνουν ότι η επαναλαμβανόμενη βλάβη του κυψελιδικού επιθηλίου και των παρόντων μακροφάγων οδηγεί στην υπερέκφραση των προϊνωτικών κυτταροκινών και των αυξητικών παραγόντων, ανεξαρτήτως της φλεγμονής, οδηγώντας σε ίνωση 4,5. Διάφοροι μηχανισμοί έχουν ενοχοποιηθεί για τη δημιουργία της ίνωσης συμπεριλαμβανομένων των κυτταροκινών, των αυξητικών παραγόντων, των χημειοκινών και των διαμεσολαβητών απόπτωσης 6. Ο CTGF είναι ένας αυξητικός και χημειοτακτικός παράγων των ινοβλαστών, ο οποίος έχει βρεθεί ότι υπερεκφράζεται σε διάφορες ινωτικές παθήσεις των πνευμόνων, του παγκρέατος και των νεφρών και επιδρά στην ενεργοποίηση του μετατρεπτικού αυξητικού παράγοντα β (TGFβ), μεσολαβώντας σε προïνωτικές δραστηριότητες 7. Έχει βρεθεί αυξημένος στον πνευμονικό ιστό ασθενών με ΙΠΙ και έχει εντοπισθεί κυρίως στα κυψελιδικά επιθηλιακά κύτταρα τύπου II και στους ενεργοποιημένους ινοβλάστες 8. Ο παράγων TNFα είναι μια σημαντική κυτταροκίνη, που είναι γνωστό ότι αυξάνεται στην ΙΠΙ και επάγει τη φλεγμονή και περιορισμένου βαθμού ίνωση 2,9. Παράγεται κυρίως από μονοκύτταρα/μακροφάγα και λεμφοκύτταρα. Είναι μια κυτταροκίνη πρώιμης απάντησης που συμμετέχει στην εξέλιξη του καταρράκτη των ινωτικών και προφλεγμονωδών κυτταροκινών 10. Είναι γνωστό ότι επάγει τον πολλαπλασιασμό των ινοβλαστών μέσω της δράσης του αυξητικού παράγοντα των αιμοπεταλίων, αλλά επίσης αναστέλλει την επαγόμενη από τον TGFβ παραγωγή των ινοβλαστών από τα προκολλαγόνα τύπου I και τύπου III 11. Ο TNFα μπορεί να ενεργοποιήσει αλλά και να αναστείλει την εξέλιξη της πνευμονικής ίνωσης 12. Αυξημένη έκφραση του TNFα έχει βρεθεί σε μοντέλα ζώων που πάσχουν από τη νόσο αυτή 11. Όσον αφορά στη θεραπεία της ΙΠΙ, έπειτα από τα απογοητευτικά αποτελέσματα των κορτικοστεροειδών, ανοσοκατασταλτικοί παράγοντες, όπως η αζαθειοπρίνη και αντιϊνωτικοί παράγοντες όπως η ιντερφερόνη, η οποία επίσης έχει αντί-πολλαπλασιαστικές και ανοσοτροποποιητικές ιδιότητες, έχουν προταθεί Παρόλα αυτά, η νόσος δεν απαντά στη θεραπεία και κανένα φάρμακο δεν έχει αποδειχθεί αποτελεσματικό 17. Έτσι η μόνη θεραπεία σήμερα που μπορεί να παρατείνει το προσδόκιμο επιβίωσης είναι η μεταμόσχευση πνεύμονα 18,19. Τα μακροφάγα είναι μια σημαντική πηγή κυτταροκινών και αυξητικών παραγόντων που εμπλέκονται στην ΙΠΙ. Τα κυψελιδικά μακροφάγα (AM) παρουσιάζουν δύο πολωμένους φαινότυπους, τα M 1 και M 2 κυψελιδικά μακροφάγα, τα οποία μπορούν να ενεργοποιηθούν από τις T-helper 1 (Th1) και T-helper 2 (Th2) κυτταροκίνες αντίστοιχα 20,21. Οι Th2 κυτταροκίνες έχουν συσχετισθεί με την παθογένεια της ΙΠΙ 6,22,23. Τα M 1 μακροφάγα προωθούν τη διαμεσολαβούμενη από την IL-2 Th1 απάντηση και υπερπαράγουν φλεγμονώδεις κυτταροκίνες, όπως η IL-6 και ο TNFα, ενώ τα M 2 μακροφάγα υποστηρίζουν ένα ινωτικό μικροπεριβάλλον, εκκρίνοντας αυξητικούς παράγοντες όπως ο TGFβ και Th2 κυτταροκίνες, όπως η IL Επομένως, φαίνεται ότι τα μακροφάγα έχουν ένα σημαντικό ρόλο στην παθογένεια της ΙΠΙ. Ο σκοπός της μελέτης ήταν να καθοριστεί ο ρόλος των κυψελιδικών μακροφάγων που ελήφθησαν από το BALF ασθενών με ΙΠΙ στην έκφραση του CTGF και του TNFα συγκριτικά με τα φυσιολογικά άτομα. Επίσης στόχος ήταν η αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας της AZA έναντι της IFN-γ-1b σε αυτούς τους δείκτες στα κυψελιδικά μακροφάγα του BALF ασθενών με ΙΠΙ, όπως και στην πνευμονική λειτουργία και των αερίων αίματος. Υλικό Μέθοδος Στη μελέτη περιελήφθησαν 20 ασθενείς με πρωτοδιαγνωσθείσα ΙΠΙ. Η διάγνωση της ΙΠΙ τέθηκε με χειρουργική βιοψία πνεύμονος (ιστολογικό πρότυπο Συνήθους Διάμεσης Πνευμονοπάθειας) σε 9 ασθενείς και με τα κριτήρια σύμφωνα με τις θέσεις ομοφωνίας ATS/ERS (εκπλήρωση όλων των μειζόνων και 3 τουλάχιστον από τα ελάσσονα κριτήρια) σε 11 ασθενείς. Μείζονα κριτήρια: Αποκλεισμός διάγνωσης γνωστής αιτιολογίας διάμεσης πνευμονοπάθειας (τοξικότητα φαρμάκων, περιβαλλοντική έκθεση, αυτοάνοσο κολλαγονικό νόσημα), παθολογικές λειτουργικές αναπνευστικές δοκιμασίες με εικόνα περιοριστικού συνδρόμου και διαταραχή της ανταλλαγής αερίων (αύξηση κυψελιδοτριχοειδικής διαφοράς για το PaO 2 στην ηρεμία ή κατά την άσκηση, ευρήματα στην HRCT τυπικά της ΙΠΙ, BAL ή διαβρογχική βιοψία που δεν συνηγορούν υπέρ άλλης πνευμονικής νόσου. Ελάσσονα κριτήρια: ηλικία άνω των 50 ετών, βραδεία επιδείνωση δύσπνοιας στην άσκηση, διάρκεια νόσου μεγαλύτερης

3 144 ΠΝΕΥΜΩΝ Τεύχος 2ο, Τόμος 24ος, Απρίλιος - Ιούνιος 2011 των 3 μηνών, αμφοτερόπλευροι εισπνευστικοί τρίζοντες ρόγχοι. Δέκα υγιή άτομα, 3 γυναίκες και 7 άνδρες, με μέσο όρο ηλικίας τα 61 έτη, οι οποίοι υπεβλήθησαν σε βρογχοσκόπηση και λήψη βογχοκυψελιδικού εκπλύματος λόγω βήχα, ιστορικού αιμόπτυσης ή βράγχους φωνής, περιελήφθησαν επίσης στη μελέτη ως ομάδα ελέγχου. 3 άτομα ήταν καπνιστές, 3 πρώην καπνιστές και 4 άτομα ήταν μη καπνιστές. Κανένα από τα άτομα της ομάδας ελέγχου δεν είχε χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια, κακοήθη ή διάμεση πνευμονοπάθεια. Σχεδιασμός μελέτης Η μελέτη εγκρίθηκε από την Επιτροπή Βιοηθικής του Σισμανογλείου Νοσοκομείου και οι συμμετέχοντες έδωσαν έγγραφη συγκατάθεση. Οι 20 ασθενείς τυχαιοποιήθηκαν σε 2 ομάδες με βάση το θεραπευτικό σχήμα: η πρώτη ομάδα έλαβε συνδυασμό ιντερφερόνης-γ (200μg x 3/ wk sc) και κορτικοειδών (πρεδνιζολόνη 0,5mg/kg/d x 4wk 0.25/kg/d x 8wk 0.125/kg/d) ενώ η δεύτερη ομάδα έλαβε συνδυασμό αζαθειοπρίνης (150 mg/d po) και κορτικοειδών (πρεδνιζολόνη 0,5mg/kg/d x 4wk 0.25/ kg/d x 8wk 0.125/kg/d). Βρογχοκυψελιδικό έκλπυμα (BAL) Πραγματοποιήθηκε βρογχοσκόπηση και λήψη βρογχοκυψελιδικού εκλπύματος σύμφωνα με τις κατευθυντήριες οδηγίες 27,28 στους ασθενείς πριν την έναρξη και 6 μήνες μετά τη χορήγηση της θεραπείας. Τα άτομα της ομάδας ελέγχου, επίσης, υπεβλήθησαν σε βρογχοσκόπηση και λήψη βρογχοκυψελιδικού εκλπύματος. Βρογχοκυψελιδική έκλπυση πραγματοποιήθηκε στο μέσο λοβό ή τη γλωσσίδα, ανάλογα με τα ευρήματα της αξονικής τομογραφίας υψηλής ευκρίνειας. Έγινε έγχυση 60ml φυσιολογικού ορού μέσω του βρογχοσκοπίου και το έκπλυμα συλλέχθηκε με αναρρόφηση. Ο μέσος όγκος υγρού του βρογχοκυψελιδικού εκλπύματος ήταν 180ml. Τα κύτταρα διαχωρίστηκαν από το υγρό του βρογχοκυψελιδικού εκλπύματος με κυτταροφυγοκέντρηση στα 300g επί 5 λεπτά και εκπλύθηκαν 3 φορές με minimal essential medium (MEM) περιέχον 25Μm διάλυμα Hepes. Ο αριθμός των κυττάρων καθορίστηκε με τη χρήση πλάκας Neubauer και εκφράστηκε ως ο συνολικός αριθμός κυττάρων ανά ml αναρροφώμενου υγρού. Πραγματοποιήθηκαν χρώσεις May-Grunwald- Giemsa και Παπανικολάου και ο αριθμός των κυττάρων ποσοστικοποιήθηκε μετά τη μέτρηση 1000 κυττάρων. Λειτουργικές αναπνευστικές δοκιμασίες Πραγματοποιήθηκαν λειτουργικές αναπνευστικές δοκιμασίες (FEV 1, FVC, DLCO) και μετρήσεις του PaO 2 και PaCO 2 πριν την έναρξη και 6 μήνες μετά τη χορήγηση θεραπείας. Αντισώματα και ανοσοϊστοχημεία Επιλέχθηκαν και εφαρμόστηκαν για την ανοσοϊστοχημική χρώση τα αντισώματα: anti-ctgf goat polyclonal (L-20, Santa Cruz Biotechnology, Inc, USA) σε αραίωση 1:100, και anti-tnfa mouse monoclonal (clone , Santa Cruz Biotechnology, Inc, USA) σε αραίωση 1:100. Τα πλακίδια με τα προς εξέταση δείγματα του BAL αρχικά εμποτίζονταν σε διάλυμα ακετόνης και στη συνέχεια εφαρμοζόταν η δοκιμασία EN Vision (DAKO, Denmark) assay με τη χρήση ενός αυτοματοποιημένου συστήματος χρώσης (I 6000 Biogenex, USA) και σύμφωνα με τις οδηγίες του κατασκευαστή. Η συγκεκριμένη δοκιμασία βασίζεται σε ένα διαλυτό σύστημα πολυμερούς δεξτράνης το οποίο εμποδίζει την ενδογενή αντίδραση βιοτίνης και ενισχύει την ποιότητα των χρωσμένων πλακιδίων. Εν συντομία, τα πλακίδια μετά την εξουδετέρωση της ενδογενούς υπεροξειδάσης επωάζονταν με τον πρωτογενές αντίσωμα επί 30 έως 40 λεπτά ανάλογα με το αντίσωμα σε θερμοκρασία δωματίου και στη συνέχεια επωάζονταν με Horseradish peroxidase labeled polymer-hrp LP επί 30 λεπτά. Η αντίδραση αντιγόνου-αντισώματος γινόταν ορατή με τη χρήση του χρωμογόνου υποστρώματος 3-3 diaminobenzidine tetrahydrocloride (DAB) ακολουθούσε επίστρωση των πλακιδίων με αιματοξυλίνη επί 30 δευτερόλεπτα, τα πλακίδια αφυδατώνονταν και καλύπτονταν με καλυπτρίδα. Στα πλακίδια αρνητικού ελέγχου τα πρωτογενή αντισώματα είχαν παραλειφθεί. Για τον CTGF αποδεκτή είναι η κυτταρομεμβρανική ανοσοχρώση, ενώ για τον TNFα είναι η υπομεμβρανική κυτταροπλασματική ανοσοχρώση. Υπολογιστική μορφομετρία Η ποσοτική μέτρηση των ανοσοχρωσμένων κυτταρικών χαρακτηριστικών πραγματοποιήθηκε με την εφαρμογή Ημιαυτόματου Συστήματος Ανάλυσης Εικόνας με τα ακόλουθα χαρακτηριστικά: α) hardware: Intel Pentium IV, Sony Camera (resolution of 800x600), Μicroscope Olympus BX-50. Β) software: Windows XP/Image Pro Plus version 3.0-Media Cybernetics Η μέτρηση της πρωτεϊνικής έκφρασης των ανασοϊστοχημικών δεικτών πραγματοποιήθηκε σε 5 οπτικά πεδία υπό μεγέθυνση 400x. Η ψηφιοποιημένη εικόνα του μικροσκοπίου καταλάμβανε σταθερό πλαίσιο μέτρησης στην οθόνη του υπολογιστή («ενεργό κάδρο» - active window) εκτάσεως

4 ΠΝΕΥΜΩΝ Τεύχος 2ο, Τόμος 24ος, Απρίλιος - Ιούνιος μm 2. Κάθε εικονοστοιχείο (pixel) λαμβάνει μια τιμή του χρωματικού φάσματος που αποτελεί τη συνισταμένη των βασικών χρωμάτων: κόκκινο, μπλε, πράσινο (RGB triple). Σε ένα εύρος τιμών οπτικής πυκνότητας από 0 (απόλυτο μαύρο) έως 255 (απόλυτο λευκό), μειωμένες τιμές προς το 0 συσχετίζονται με αυξημένη πρωτεϊνική έκφραση, ενώ αυξημένες τιμές προς το 255 συσχετίζονται με μείωση της πρωτεϊνικής έκφρασης. Σύμφωνα με την προκατασκευασμένη μακροεντολή, όλα τα ανοσοχρωσμένα μακροφάγα (σε αποχρώσεις του καφέ λόγω χρωμογόνου DAB και με διάμετρο άνω των 15μm για τον αποκλεισμό λεμφοκυττάρων και ουδετεροφίλων) μετρήθηκαν σε κάθε περίπτωση στα αντίστοιχα οπτικά πεδία και ο τελικός αριθμός καταχωρήθηκε σε κάρτες αποτελεσμάτων (excel sheets) για στατιστική ανάλυση. Περιοχές έντονης κυτταροβρίθειας, περιέχουσες απομονωμένα μακροφάγα είτε αθροίσματα μακροφάγων, επιλέχθηκαν για μετρήσεις. Ημιαυτόματη κατάτμηση πραγματοποιήθηκε με τη διάσπαση των αθροισμάτων των μακροφάγων (Εικόνες 1, 2, 3, 4). α. TNFα από υγιές άτομο α. TNFα προ θεραπείας με IFN-γ-1b β. TNFα προ θεραπείας με AZA Εικόνα 3. Υπολογιστική Ανάλυση Εικόνας για μέτρηση TNFα των ανοσοχρωσμένων μακροφάγων από άτομο της ομάδας ελέγχου (α) και από ασθενή προ θεραπείας με αζαθειοπρίνη (AZA) (β). β. TNFα μετά θεραπεία με IFN-γ-1b α. CTGF από υγιές άτομο β. CTGF προ θεραπείας Εικόνα 4. Υπολογιστική Ανάλυση Εικόνας για μέτρηση TNFα των ανοσοχρωσμένων μακροφάγων από ασθενή προ θεραπείας με IFN-γ-1b (α) και από ασθενή μετά θεραπεία με IFN-γ-1b (β). Εικόνα 1. Υπολογιστική Ανάλυση Εικόνας για μέτρηση CTGF των ανοσοχρωσμένων μακροφάγων από άτομο της ομάδας ελέγχου (α) και από ασθενή πριν την έναρξη της θεραπείας (β). α. CTGF προ θεραπείας με IFN-γ β. CTGF μετά από θεραπεία με IFN-γ Στατιστική ανάλυση Οι τιμές υπολογιστικής μορφομετρίας εκφράζονται ως μέση τιμή ± σταθερά απόκλιση (±SD). Σύγκριση μεταξύ των ομάδων ως προς τις αρχικές τιμές (πριν την έναρξη της θεραπείας) πραγματοποιήθηκε με τη δοκιμασία t-test είτε x 2 test. Οι μεταβολές του CTGF και TNFα, προ και μετά θεραπεία, αξιολογήθηκαν με τη δοκιμασία student s paired t-statistic. Η επίδραση της θεραπείας στις τιμές των λειτουργικών αναπνευστικών δοκιμασιών και των αερίων αίματος εξετάσθηκε με ανάλυση μεικτών μοντέλων. Ως στατιστικά σημαντικές διαφορές θεωρήθηκαν αυτές με p<0,05. Εικόνα 2. Υπολογιστική Ανάλυση Εικόνας για μέτρηση CTGF των ανοσοχρωσμένων για CTGF μακροφάγων από ασθενή πριν την έναρξη της θεραπείας (α) και από ασθενή μετά από θεραπεία με ιντερφερόνη (β). Αποτελέσματα Δεν υπήρξε διαφορά μεταξύ των 2 ομάδων ασθενών όσον αφορά το ύψος, το φύλο και το ιστορικό καπνίσματος. Επιπλέον, οι ασθενείς των 2 ομάδων είχαν παρόμοιες

5 146 ΠΝΕΥΜΩΝ Τεύχος 2ο, Τόμος 24ος, Απρίλιος - Ιούνιος 2011 τιμές FEV 1, FVC, DLCO και PaCO 2, κατά την εισαγωγή τους στη μελέτη, ενώ υπήρχε στατιστική διαφορά ως προς το PaO 2 όπου η ομάδα αζαθειοπρίνης είχε χαμηλότερη μέση τιμή PaO 2 σε σχέση με την ομάδα ιντερφερόνης. Ωστόσο κανένας από τους ασθενείς δεν παρουσίαζε αναπνευστική ανεπάρκεια. Τα δημογραφικά στοιχεία των ασθενών φαίνονται στον Πίνακα 1. Τα αποτελέσματα ανοσοϊστοχημικής χρώσης έδειξαν ότι η έκφραση του CTGF στα μακροφάγα του BAL των ασθενών με ΙΠΙ ήταν σημαντικά μειωμένη σε σύγκριση με τους υγιείς (Πίνακας 2). Επιπρόσθετα, δεν υπήρχε Πίνακας 1. Δημογραφικά στοιχεία, ιστορικό καπνίσματος και παράμετροι αναπνευστικής λειτουργίας των ασθενών κατά την εισαγωγή στη μελέτη Mέση ηλικία (έτη) Φύλο (άνδρες/γυκαίκες) Κάπνισμα ομάδα IFN-γ-1b 67.9 ± 5.8 Ομάδα AZA 71.6 ± 6.3 3/7 6/4 Καπνιστές 1 1 Πρώην καπνιστές 3 5 Μη καπνιστές 6 4 FVC (%pred) 74.0 ± 19.0 FEV 1 (%pred) 81.3 ± 19.9 DLCO (%pred) 47.7 ±36.8 (n=8) PaO 2 (mmhg)* 79.9 ± 8.7 PaCO 2 (mmhg)* 39.7 ± ± ± ± 17.8 (n=8) 65.7 ± ± 4.2 p-value** Οι τιμές εκφράζονται ως μέση τιμή ± σταθερή απόκλιση, και ηλικία ως μέσος όρος ηλικίας *Αναπνέοντας ατμοσφαιρικό αέρα (FiO 2 21%), **p<0.05: στατιστικά σημαντικό αποτέλεσμα διαφορά μεταξύ των 2 θεραπευτικών ομάδων πριν και μετά τη θεραπεία, ως προς την έκφραση του CTGF και του TNFα (Πίνακας 3). Τα αποτελέσματα φαίνονται επίσης στα ραβδογραφήματα (Εικόνες 5, 6), όπου οι υψηλές τιμές χρωστικής πυκνότητας σχετίζονται με μειωμένη πρωτεϊνική έκφραση των CTGF και TNFα. Οι παράμετροι ελέγχου αναπνευστικής λειτουργίας παρέμειναν σταθερές πριν και μετά τη θεραπεία και στις 2 θεραπευτικές ομάδες (Πίνακας 4). Τελικά, η μελέτη έδειξε μειωμένη έκφραση του CTGF στα μακροφάγα του BAL των ασθενών με ΙΠΙ, συγκριτικά με την ομάδα ελέγχου, χωρίς μεταβολή μετά από θεραπεία με ιντερφερόνη ή αζαθειοπρίνη. Δεν διαπιστώθηκε διαφορά στην έκφραση του TNFα μεταξύ των ασθενών και της ομάδας ελέγχου και μεταξύ των 2 ομάδων ασθενών πριν και μετά τη θεραπεία. Η στατιστική ανάλυση των τιμών FVC%, FEV 1%, DLCO%, PaO 2 και PaCO 2 έδειξε ότι οι 2 ομάδες ασθενών, κατά την εισαγωγή στη μελέτη, διέφεραν μόνο ως προς το PaO 2. Όμως κανένας από τους ασθενείς δεν παρουσίαζε αναπνευστική ανεπάρκεια. Επιπλέον, δεν παρουσιάστηκε διαφορά ως προς τις παραμέτρους ελέγχου της αναπνευστικής λειτουργίας πριν και μετά τη θεραπεία με ιντερφερόνη ή αζαθειοπρίνη. Συζήτηση Στη παρούσα μελέτη διαπιστώθηκε ότι τα μακροφάγα από το υγρό του BAL ασθενών με ΙΠΙ παρουσιάζουν μειωμένη έκφραση του CTGF σε σχέση με υγιή άτομα, ενώ δεν παρατηρήθηκε διαφορά ως προς την έκφραση του TNFα. Πίνακας 2. Έκφραση του CTGF και TNFα (μέσες τιμές υπολογιστικής ανάλυσης εικόνας) σε ασθενείς πριν από θεραπεία και σε υγιή άτομα Ομάδα ελέγχου Ομάδα IFN-γ-1b Ομάδα AZA p CTGF ± ± ± TNFα ± ± ± p<0.05: στατιστικά σημαντικό αποτέλεσμα Πίνακας 3. Έκφραση του CTGF και TNFα (μέσες τιμές υπολογιστικής ανάλυσης εικόνας) σε ασθενείς πριν και μετά από θεραπεία με IFN-γ-1b ή AZA. Ομάδα IFN-γ-1b Ομάδα AZA Προ θεραπείας Μετά θεραπείας p Προ θεραπείας Μετά θεραπείας p CTGF ± ± ± ± TNFα ± ± ± ± p<0.05: στατιστικά σημαντικό αποτέλεσμα

6 ΠΝΕΥΜΩΝ Τεύχος 2ο, Τόμος 24ος, Απρίλιος - Ιούνιος Εικόνα 5. Ποσοτικοποίηση της έντασης της ανοσοϊστοχημικής χρώσης για CTGF (Μέσες τιμές. Εύρος τιμών: 0-255). α. Σημαντικά μειωμένη έκφραση του CTGF σε ασθενείς με ΙΠΙ, συγκριτικά με υγιή άτομα (p=0,001). β. Δεν διαπιστώθηκε σημαντική διαφορά στην έκφραση CTGF πριν και μετά από τη θεραπεία με IFN-γ-1b ή AZA. CTGF = αυξητικός παράγων του συνδετικού ιστού IPF = Ιδιοπαθής Πνευμονική Ίνωση AZA = αζαθειοπρίνη IFN-γ-1b = ιντερφερόνη Επίσης, η θεραπεία με ιντερφερόνη ή αζαθειοπρίνη δεν επηρέασε την έκφραση αυτών των παραγόντων. Το γεγονός ότι οι 2 ομάδες ασθενών δεν διέφεραν ως προς την έκφραση του CTGF και του TNFα προ θεραπείας υποδηλώνει ότι οι 2 ομάδες ήταν συγκρίσιμες μεταξύ τους. Εξάλλου, παρουσιάστηκαν με παρόμοιες τιμές λειτουργικών αναπνευστικών δοκιμασιών, ενώ διέφεραν ως προς το PaO 2 χωρίς όμως να υπάρχει ασθενής με αναπνευστική ανεπάρκεια. Ο CTGF θεωρείται ως ένας κρίσιμος μεσολαβητής της ίνωσης και έχει βρεθεί αυξημένος στην ΙΠΙ 6,9. Σε μια μελέτη των Pan και συν. διαπιστώθηκε αυξημένη έκφραση Εικόνα 6. Ποσοτικοποίηση της έντασης της ανοσοϊστοχημικής χρώσης για TNFα (Μέσες τιμές. Εύρος τιμών: 0-255). α. Δεν υπήρχε στατιστική διαφορά στην έκφραση του TNFα μεταξύ ασθενών και ομάδας control. β. Δεν υπήρχε στατιστική διαφορά στην έκφραση του TNFα πριν και μετά από θεραπεία με ΑΖΑ ή IFN-γ-1b. TNFα = παράγων νέκρωσης όγκων-άλφα IPF = Ιδιοπαθής Πνευμονική Ίνωση AZA = αζαθειοπρίνη IFN-γ-1b = ιντερφερόνη του CTGF mrna σε πνευμονικό ιστό ασθενών με ΙΠΙ και εντοπίστηκε σε πολλαπλασιαζόμενα κυψελιδικά κύτταρα τύπου ΙΙ και σε ενεργοποιημένους ινοβλάστες 8. Το εύρημά μας, σχετικά με το CTGF, δείχνει ότι τα μακροφάγα του BAL δεν είναι η κύρια κυτταρική πηγή αυτού του παράγοντα. Επιπλέον, μια πιθανή εξήγηση της μειωμένης πρωτεϊνικής έκφρασης του CTGF στα μακροφάγα ασθενών με ΙΠΙ σε σύγκριση με υγιή άτομα είναι πως ο παράγοντας αυτός είχε ήδη καταναλωθεί όταν εξελίχθηκε η ίνωση. Τα αποτελέσματα της ανοσοϊστοχημείας αντανακλούν μόνο τα στάδια της νόσου όπου αυτοί οι δείκτες αξιολογήθηκαν Πίνακας 4. Παράμετροι αναπνευστικής λειτουργίας πριν και μετά θεραπεία IFN-γ-1b ή AZA Ομάδα IFN-γ-1b Ομάδα AZA Προ θεραπείας Μετά θεραπείας p Προ θεραπείας Μετά θεραπείας p FVC (%pred) 74.0 ± ± ± ± FEV 1 (%pred) 81.3 ± ± ± ± DLCO (%pred) 47.7 ± ± ± ± pao 2 (mmhg) 79.9 ± ± ± ± paco 2 (mmhg) 39.7 ± ± ± ± p<0.05: στατιστικά σημαντικό αποτέλεσμα

7 148 ΠΝΕΥΜΩΝ Τεύχος 2ο, Τόμος 24ος, Απρίλιος - Ιούνιος 2011 και έτσι δεν μπορούν να προβλέψουν τι συμβαίνει αρχικά ή αργότερα κατά την εξέλιξη της νόσου. Έτσι τα αποτελέσματα αυτά δεν αποκλείουν την πιθανότητα η έκφραση αυτών των δεικτών να είναι διαφορετική κατά τη διάρκεια άλλων φάσεων της πορείας της νόσου. Αυτό αποτελεί περιορισμό των περισσοτέρων μελετών της παθογένειας της ΙΠΙ όπου χρησιμοποιούνται ανθρώπινα δείγματα (ιστός, ορός, BALF) αφού η έρευνα περιορίζεται σε «στιγμιότυπα» της εξέλιξης της νόσου και έτσι δεν υπάρχει ολοκληρωμένη άποψη η οποία να βασίζεται σε δεδομένα ασθενών. Οι Τζωρτζάκη και συν. διαπίστωσαν ότι η αυξημένη mrna έκφραση του CTGF που είχε παρατηρηθεί σε πνευμονικό ιστό ασθενών με ΙΠΙ, παρέμεινε σταθερή 24 μήνες μετά από θεραπεία με ιντερφερόνη-γ-1b 29. Αυτό το εύρημα είναι σύμφωνο με τα αποτελέσματά μας ως προς την επίδραση της θεραπείας με ιντερφερόνη-γ-1b στην έκφραση του CTGF. O TNFα είναι γνωστός ως Th 1 κυτταροκίνη με πλειοτροπικές επιδράσεις στη φλεγμονώδη απάντηση 6,10. Οι Martinez και συν. ανακοίνωσαν ότι τα επίπεδα του TNFα mrna στα μακροφάγα του BALF ασθενών με ΙΠΙ δεν διέφερε στατιστικά σημαντικά από τα αντίστοιχα υγιών ατόμων 30, ενώ οι Homolka και συν. παρατήρησαν αυξημένη έκκριση του TNFα από κύτταρα του BALF, σε σύγκριση με την ομάδα ελέγχου, η οποία παρέμεινε αυξημένη μετά από θεραπεία με κορτικοστεροειδή 31. Οι Nash και συν. έδειξαν ότι τα επιθηλιακά κύτταρα τύπου ΙΙ από πνευμονικό ιστό ασθενών με ΙΠΙ υπερέκφρασαν TNFα ενώ τα μακροφάγα παρουσίασαν μόνο ασθενή χρώση (μειωμένη έκφραση). Σύμφωνα με το σύστημα Μ 1/Μ 2 μακροφάγων, τα εναλλακτικώς ενεργοποιημένα Μ 2 κυψελιδικά μακροφάγα δεν παράγουν μεγάλες ποσότητες TNFα, ο οποίος είναι Th 1 κυτταροκίνη, και εκκρίνουν Th 2 κυτταροκίνες όπως η IL-10 η οποία επικρατεί στην ίνωση 20,21,25,26. Τα θεραπευτικά σχήματα που χρησιμοποιήθηκαν στην παρούσα μελέτη δεν μετέβαλαν την πρωτεϊνική έκφραση, ούτε τις τιμές των FVC, FEV 1, DLCO, PaO 2 και PaCO 2. Τα ευρήματα αυτά συμφωνούν με τά αποτελέσματα της πρόσφατης μελέτης INSPIRE των Kings και συν., στην οποία 15% των ασθενών που έλαβαν IFN-γ-1b είχαν αποβιώσει 64 εβδομάδες μετά τη χορήγηση θεραπείας, σε σύγκριση με 13% ασθενών που απεβίωσαν από την ομάδα ασθενών που δεν είχαν λάβει αγωγή (placebo) επομένως η IFN-γ-1b αποδείχθηκε αναποτελεσματική 18,33. Εξάλλου, δεν υπάρχουν επαρκή δεδομένα τα οποία να δείχνουν σημαντικά θετική επίδραση της αζαθειοπρίνης στην ΙΠΙ 34 και μέχρι τώρα η μεταμόσχευση πνευμόνων είναι η μόνη θεραπεία που επιμηκύνει το προσδόκιμο επιβίωσης 18. Μια πρόσφατη μελέτη έδειξε ότι η περφινιδόνη μπορεί να αποτελεί κατάλληλη αγωγή για την ΙΠΙ 35,36. Όμως, όταν η παρούσα μελέτη πραγματοποιήθηκε, η IFN-γ-1b θεωρείτο ως ένα υποσχόμενο φάρμακο 34,37, ενώ ο συνδυασμός ανοσοκατασταλτικού ή κυτταροτοξικού παράγοντα, όπως η αζαθειοπρίνη, με πρεδνιζολόνη ήταν προτεινόμενη αγωγή από την ATS/ERS. Συμπερασματικά, η παρούσα μελέτη έδειξε ότι τα μακροφάγα του BALF χαρακτηρίζονται από μειωμένη πρωτεϊνική έκφραση του CTGF και παρόμοια έκφραση του TNFα, σε σύγκριση με υγιή άτομα. Επιπλέον, η θεραπεία με αζαθειοπρίνη ή IFN-γ-1b δεν μετέβαλε την έκφραση αυτών των δεικτών ούτε τις παραμέτρους αναπνευστικής λειτουργίας. Περαιτέρω μελέτες χρειάζεται να πραγματοποιηθούν για τη διευκρίνιση του ρόλου των κυψελιδικών μακροφάγων στην πολύπλοκη παθογένεια αυτής της νόσου. BΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ (Βλέπε αγγλικό κείμενο)

Βοηθά η θεραπεία στην ιδιοπαθή πνευμονική ίνωση;

Βοηθά η θεραπεία στην ιδιοπαθή πνευμονική ίνωση; Βοηθά η θεραπεία στην ιδιοπαθή πνευμονική ίνωση; Μάης 2010 Κατερίνα Μαρκοπούλου Επιμελήτρια Α 1 η Πνευμονολογική Κλινική Ν.Γ.Παπανικολάου Στόχοι θεραπείας Βελτίωση επιβίωσης Βελτίωση κλινικών συμπτωμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Αναπνευστική βρογχιολίτιδα-διάμεση διάμεση πνευμονία (RB( RB- ILD) Αποφολιδωτική διάμεση πνευμονία(dip) Σπύρος Α Παπίρης

Αναπνευστική βρογχιολίτιδα-διάμεση διάμεση πνευμονία (RB( RB- ILD) Αποφολιδωτική διάμεση πνευμονία(dip) Σπύρος Α Παπίρης Αναπνευστική βρογχιολίτιδα-διάμεση διάμεση πνευμονία (RB( RB- ILD) Αποφολιδωτική διάμεση πνευμονία(dip) Σπύρος Α Παπίρης Μαθήματα Πνευμονολογίας-Αθήνα Μάρτιος 2006 DIP RB-ILD Κατάταξη των διάμεσων παρεγχυματικών

Διαβάστε περισσότερα

Υποψήφιος διδάκτορας: Καββαδάς Παναγιώτης. Έτος ολοκλήρωσης διδακτορικής διατριβής: 2010

Υποψήφιος διδάκτορας: Καββαδάς Παναγιώτης. Έτος ολοκλήρωσης διδακτορικής διατριβής: 2010 ΠΕΡΙΛΗΨΗ Υποψήφιος διδάκτορας: Καββαδάς Παναγιώτης Έτος ολοκλήρωσης διδακτορικής διατριβής: 2010 Μελέτη τοπ ρόλοπ της ιντεγκρινοσπνδεόμενης κινάσης στην πνεπμονική ίνσση, Διδακτορική Διατριβή, Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΟΥ ΑΞΟΝΑ ΤΕΛΟΜΕΡΑΣΗΣ/ΤΕΛΟΜΕΡΩΝ ΣΕ ΜΕΣΕΓΧΥΜΑΤΙΚΑ ΚΥΤΤΑΡΑ ΜΥΕΛΟΥ ΤΩΝ ΟΣΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΡΕΥΜΑΤΟΕΙ Η ΠΝΕΥΜΟΝΑ

ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΟΥ ΑΞΟΝΑ ΤΕΛΟΜΕΡΑΣΗΣ/ΤΕΛΟΜΕΡΩΝ ΣΕ ΜΕΣΕΓΧΥΜΑΤΙΚΑ ΚΥΤΤΑΡΑ ΜΥΕΛΟΥ ΤΩΝ ΟΣΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΡΕΥΜΑΤΟΕΙ Η ΠΝΕΥΜΟΝΑ ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΟΥ ΑΞΟΝΑ ΤΕΛΟΜΕΡΑΣΗΣ/ΤΕΛΟΜΕΡΩΝ ΣΕ ΜΕΣΕΓΧΥΜΑΤΙΚΑ ΚΥΤΤΑΡΑ ΜΥΕΛΟΥ ΤΩΝ ΟΣΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΡΕΥΜΑΤΟΕΙ Η ΠΝΕΥΜΟΝΑ ΓΙΩΡΓΟΣ Α. ΜΑΡΓΑΡΙΤΟΠΟΥΛΟΣ 1,2, ΑΘΑΝΑΣΙΑ ΠΡΟΚΛΟΥ 1,2, ΚΩΣΤΑΣ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗΣ 2, ΙΣΜΗΝΙ ΛΑΣΗΘΙΩΤΑΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΤΟΥ Γ.Ν.Α «Ο ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ» ΔΩΜΑ, 14 Μαρτίου 2012, ώρα 13.30

ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ ΤΟΥ Γ.Ν.Α «Ο ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ» ΔΩΜΑ, 14 Μαρτίου 2012, ώρα 13.30 ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ «Ο ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ» Ά ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ - ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: Καθηγητής ΣΠΥΡΙΔΩΝ ΖΑΚΥΝΘΙΝΟΣ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΤΜΗΜΑΤΟΣ: Αναπληρωτής Καθηγητής ΘΕΟΔΩΡΟΣ ΒΑΣΙΛΑΚΟΠΟΥΛΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Συχνότητα. Άντρες Γυναίκες 5 1. Νεαρής και μέσης ηλικίας

Συχνότητα. Άντρες Γυναίκες 5 1. Νεαρής και μέσης ηλικίας Η αιτιολογία της πάθησης είναι άγνωστη, αν και έχει μεγάλη σχέση με το κάπνισμα καθώς το 90% των ασθενών είναι ενεργείς καπνιστές Συχνότητα Άντρες Γυναίκες 5 1 Νεαρής και μέσης ηλικίας Στο 60% των περιπτώσεων

Διαβάστε περισσότερα

Πνευμονική Ίνωση Τι είναι η Πνευμονική Ίνωση; ιδιοπαθής πνευμονική ίνωση διάμεσες πνευμονοπάθειες Τι μπορεί να προκαλέσει ΙΠΙ;

Πνευμονική Ίνωση Τι είναι η Πνευμονική Ίνωση; ιδιοπαθής πνευμονική ίνωση διάμεσες πνευμονοπάθειες Τι μπορεί να προκαλέσει ΙΠΙ; Πνευμονική Ίνωση Τι είναι η Πνευμονική Ίνωση; Η πνευμονική ίνωση αποτελεί μια ειδική μορφή χρόνιας νόσου του πνεύμονα που χαρακτηρίζεται από αντικατάσταση του φυσιολογικού πνεύμονα με ινώδη ιστό, που καταλήγει

Διαβάστε περισσότερα

Η έκφραση του μεταγραφικού παράγοντα GATA 4 σε ισχαιμικές αλλοιώσεις του μυοκαρδίου σαν ισχυρός προγνωστικός παράγοντας.

Η έκφραση του μεταγραφικού παράγοντα GATA 4 σε ισχαιμικές αλλοιώσεις του μυοκαρδίου σαν ισχυρός προγνωστικός παράγοντας. Η έκφραση του μεταγραφικού παράγοντα GATA 4 σε ισχαιμικές αλλοιώσεις του μυοκαρδίου σαν ισχυρός προγνωστικός παράγοντας. Α. Τσίπης 1, Α.Μ. Αθανασιάδου 1, Ε. Πέτρου 2, Δ. Μηλιόπουλος 2, Α. Γκουζιούτα 2,

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ

ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ ΧΡΟΝΙΑ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ/ΝΕΦΡΟΠΑΘΕΙΑ ΚΑΙ ΑΠΩΛΕΙΑ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΜΟΣΧΕΥΜΑΤΩΝ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ Εισαγωγή Η πρόληψη των επεισοδίων οξείας απόρριψης και η μακροχρόνια διατήρηση του νεφρικού μοσχεύματος αποτελούν

Διαβάστε περισσότερα

Σοβαρό άσθμα: φλεγμονή

Σοβαρό άσθμα: φλεγμονή Ειδικά Άρθρα για το Άσθμα Σοβαρό άσθμα: φλεγμονή Νικολέττα Ροβίνα 1, Simonetta Baraldo 2, Marina Saetta 2 1 1 η Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική, ΓΝΝΘΑ «Η Σωτηρία» Ιατρική Σχολή, Εθνικό Καποδιστριακό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΚΤΕΣ ΦΛΕΓΜΟΝΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΜΗ ΑΛΛΕΡΓΙΚΟ ΣΟΒΑΡΟ ΒΡΟΓΧΙΚΟ ΑΣΘΜΑ

ΔΕΙΚΤΕΣ ΦΛΕΓΜΟΝΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΜΗ ΑΛΛΕΡΓΙΚΟ ΣΟΒΑΡΟ ΒΡΟΓΧΙΚΟ ΑΣΘΜΑ ΔΕΙΚΤΕΣ ΦΛΕΓΜΟΝΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΜΗ ΑΛΛΕΡΓΙΚΟ ΣΟΒΑΡΟ ΒΡΟΓΧΙΚΟ ΑΣΘΜΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΚΑΤΣΑΟΥΝΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΜΟΝΑΔΑ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ- Κ.Ε.Θ. ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω Σκληρόδερµα;

Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Για να πληροφορηθώ µýëïò ôçò Σπάνιος ναι... Μόνος όχι Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών σπανίων παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Η μπεκλομεθαζόνη σε επανεξέταση: η μοντέρνα άποψη για ένα κλασσικό εισπνεόμενο κορτικοειδές

Η μπεκλομεθαζόνη σε επανεξέταση: η μοντέρνα άποψη για ένα κλασσικό εισπνεόμενο κορτικοειδές Άρθρο Σύνταξης Η μπεκλομεθαζόνη σε επανεξέταση: η μοντέρνα άποψη για ένα κλασσικό εισπνεόμενο κορτικοειδές Πέτρος Μπακάκος, Στέλιος Λουκίδης, Κωνσταντίνος Κωστίκας Συντακτική ομάδα Πνεύμων Αλληλογραφία

Διαβάστε περισσότερα

Ινοθώρακας. Γιάννης Καλομενίδης. 2η Πνευμονολογική Κλινική Ιατρική Σχολή Αθηνών Νοσοκομείο «Αττικόν»

Ινοθώρακας. Γιάννης Καλομενίδης. 2η Πνευμονολογική Κλινική Ιατρική Σχολή Αθηνών Νοσοκομείο «Αττικόν» Ινοθώρακας Γιάννης Καλομενίδης 2η Πνευμονολογική Κλινική Ιατρική Σχολή Αθηνών Νοσοκομείο «Αττικόν» Μηχανισμοί ίνωσης Σύνθεση κολλαγόνου Ανισορροπία πήξης και ινοδώλυσης Οι μηχανισμοί αυτοί κινητοποιούνται

Διαβάστε περισσότερα

Προεγχειρητική εκτίμηση της λειτουργικής ικανότητας των πνευμόνων. Ιωάννης Στανόπουλος Πνευμονολόγος Εντατικολόγος Επίκουρος Καθηγητής ΑΠΘ

Προεγχειρητική εκτίμηση της λειτουργικής ικανότητας των πνευμόνων. Ιωάννης Στανόπουλος Πνευμονολόγος Εντατικολόγος Επίκουρος Καθηγητής ΑΠΘ Προεγχειρητική εκτίμηση της λειτουργικής ικανότητας των πνευμόνων Ιωάννης Στανόπουλος Πνευμονολόγος Εντατικολόγος Επίκουρος Καθηγητής ΑΠΘ Ιδιαιτερότητες του καρκίνου του πνεύμονος Είναι υπεύθυνος για το

Διαβάστε περισσότερα

Οι μεγάλες προσδοκίες από τους μικρούς αεραγωγούς

Οι μεγάλες προσδοκίες από τους μικρούς αεραγωγούς Άρθρο Σύνταξης Οι μεγάλες προσδοκίες από τους μικρούς αεραγωγούς Πέτρος Μπακάκος, Στέλιος Λουκίδης, Κωνσταντίνος Κωστίκας «Μην αξιολογείς τίποτε όπως φαίνεται αναζήτησε πάντα αποδείξεις. Δεν υπάρχει καλύτερος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΙΑΧ.ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΩΝ. Α) Προσβολή του διαμέσου ιστού -κυψελίδων χωρίς απαραίτητη μείωση τη αναπν. λειτουργίας

ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΙΑΧ.ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΩΝ. Α) Προσβολή του διαμέσου ιστού -κυψελίδων χωρίς απαραίτητη μείωση τη αναπν. λειτουργίας ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΙΑΧ.ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΩΝ Β.Σ. ΠΟΛΥΧΡΟΝΟΠΟΥΛΟΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΟΣ- ΔΙΑΧΥΤΕΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΕΣ Α) Προσβολή του διαμέσου ιστού -κυψελίδων χωρίς απαραίτητη μείωση τη αναπν. λειτουργίας Απλή πνευμονοκονίωση-σύνδρομο

Διαβάστε περισσότερα

Xαρακτηριστικά, διαχείριση και έκβαση νοσηλευόμενων ασθενών με διάμεσες πνευμονοπάθειες στην Ελλάδα

Xαρακτηριστικά, διαχείριση και έκβαση νοσηλευόμενων ασθενών με διάμεσες πνευμονοπάθειες στην Ελλάδα Ερευνητική Εργασία Xαρακτηριστικά, διαχείριση και έκβαση νοσηλευόμενων ασθενών με διάμεσες πνευμονοπάθειες στην Ελλάδα Χριστίνα Τριανταφυλλίδου 1, Κατερίνα Δημάκου 2, Λουκάς Θάνος 3, Μιχάλης Τουμπής 4

Διαβάστε περισσότερα

Διάγνωση λανθάνουσας φυματίωσης. Χαράλαμπος Μόσχος Επιμελητής Α Πνευμονολόγος-Φυματιολογος ΝΝΘΑ Η ΣΩΤΗΡΙΑ

Διάγνωση λανθάνουσας φυματίωσης. Χαράλαμπος Μόσχος Επιμελητής Α Πνευμονολόγος-Φυματιολογος ΝΝΘΑ Η ΣΩΤΗΡΙΑ Διάγνωση λανθάνουσας φυματίωσης 1 Χαράλαμπος Μόσχος Επιμελητής Α Πνευμονολόγος-Φυματιολογος ΝΝΘΑ Η ΣΩΤΗΡΙΑ Τι είναι η λανθανουσα φυματική λοίμωξη (ΛΦ)? 2 Υποκλινική νόσος ΛΦ είναι η παρουσία M. tuberculosis

Διαβάστε περισσότερα

Επίδραση αναιμίας, λευκοκυττάρωσης και θρομβοκυττάρωσης στην επιβίωση ασθενών μετά από εκτομή καρκίνου του πνεύμονα

Επίδραση αναιμίας, λευκοκυττάρωσης και θρομβοκυττάρωσης στην επιβίωση ασθενών μετά από εκτομή καρκίνου του πνεύμονα Πρωτότυπη Εργασία Επίδραση αναιμίας, λευκοκυττάρωσης και θρομβοκυττάρωσης στην επιβίωση ασθενών μετά από εκτομή καρκίνου του πνεύμονα Tatjana N. Adžić 1, Gordana D. Radosavljević-Ašić 1, Jelena M. Stojšić

Διαβάστε περισσότερα

Λόγοι έκδοσης γνώμης για τον χαρακτηρισμό φαρμακευτικού προϊόντος ως ορφανού

Λόγοι έκδοσης γνώμης για τον χαρακτηρισμό φαρμακευτικού προϊόντος ως ορφανού Παράρτημα 1 Λόγοι έκδοσης γνώμης για τον χαρακτηρισμό φαρμακευτικού προϊόντος ως ορφανού Η Επιτροπή Ορφανών Φαρμάκων (COMP), έχοντας εξετάσει την αίτηση, κατέληξε στα ακόλουθα: Σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος

Διαβάστε περισσότερα

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων

Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Συστηματικός ερυθηματώδης λύκος: το πρότυπο των αυτόάνοσων ρευματικών νοσημάτων Φ.Ν. Σκοπούλη Καθηγήτρια τον Χαροκόπειου Πανεπιστημίου Αθηνών συστηματικός ερυθηματώδης λύκος θεωρείται η κορωνίδα των αυτοάνοσων

Διαβάστε περισσότερα

Κάπνισμα και παθήσεις διαμέσου πνευμονικού ιστού

Κάπνισμα και παθήσεις διαμέσου πνευμονικού ιστού Κάπνισμα και παθήσεις διαμέσου πνευμονικού ιστού Δ. Παπακώστα Αναπλ. Καθηγήτρια Πνευμονολογίας Πνευμονολογική Κλινική ΑΠΘ Κάπνισμα και διάμεσες πνευμονοπάθειες Αναπνευστική βρογχιολίτιδα-διάμεση πνευμονική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΞΥΝΣΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΑ (ΧΑΠ)

ΠΑΡΟΞΥΝΣΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΑ (ΧΑΠ) Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΒΑΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΞΥΝΣΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΑ (ΧΑΠ) Ανδριάνα Ι Παπαϊωάννου 1, Κωνσταντίνος Μπαρτζιώκας 2, Σταματούλα Τσικρικά 1, Φωτεινή Καρακοντάκη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΣΟΚΑΤΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ

ΑΝΟΣΟΚΑΤΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ ΑΝΟΣΟΚΑΤΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ Γενικά Η πρόληψη των επεισοδίων οξείας απόρριψης και η μακροχρόνια διατήρηση του νεφρικού μοσχεύματος αποτελούν τους στόχους της

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΟΒΡΟΓΧΙΚΗ ΒΡΑΧΥΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΠΝΕΥΜΟΝΟΣ. 2,Β.Αναστασάκος2,

ΕΝΔΟΒΡΟΓΧΙΚΗ ΒΡΑΧΥΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΠΝΕΥΜΟΝΟΣ. 2,Β.Αναστασάκος2, ΕΝΔΟΒΡΟΓΧΙΚΗ ΒΡΑΧΥΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΠΝΕΥΜΟΝΟΣ. Κ. Παπαλλά 1, Δ. Μπισιρτζόγλου2, Αθ. Ζέτος 2,Β.Αναστασάκος2, 2Γ. Ιωαννίδου 1, 2Δ. Ξεσφύγγη 1, Μ.Πλόχωρου1,Μ.Καραβαλλάκης 1 Ι.Τσαλαφουτας 1 Γ. Πολίτης

Διαβάστε περισσότερα

ITP Ιδιοπαθής/ αυτοάνοση θρομβοπενική πορφύρα

ITP Ιδιοπαθής/ αυτοάνοση θρομβοπενική πορφύρα ITP Ιδιοπαθής/ αυτοάνοση θρομβοπενική πορφύρα Αθανασία Μουζάκη, Καθηγήτρια Εργαστηριακής Αιματολογίας-Αιμοδοσίας, Αιματολογικό Τμήμα, Παθολογική Κλινική, Τμήμα Ιατρικής, Παν/ο Πατρών Τα είδη της ITP είναι:

Διαβάστε περισσότερα

Λεμφοζιδιακή βρογχιολίτιδα σε έδαφος κοινής ποικίλης ανοσοανεπάρκειας σε ενήλικα ασθενή 3-ετής παρακολούθηση

Λεμφοζιδιακή βρογχιολίτιδα σε έδαφος κοινής ποικίλης ανοσοανεπάρκειας σε ενήλικα ασθενή 3-ετής παρακολούθηση Παρουσίαση Περιστατικού Λεμφοζιδιακή βρογχιολίτιδα σε έδαφος κοινής ποικίλης ανοσοανεπάρκειας σε ενήλικα ασθενή 3-ετής παρακολούθηση Γεώργιος Σπυρόπουλος 1, Κατερίνα Μανίκα 1, Μαρία Σιωνίδου 1, Στυλιανή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ

ΕΝΤΥΠΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΕΝΤΥΠΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΓΚΑΤΑΘΕΣΗΣ ΚΑΤΟΠΙΝ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ Τίτλος Μελέτης: Ιδιοπαθής φλεγμονώδης νόσος του εντέρου και προκαρκινικές αλλοιώσεις /καρκίνος του τραχήλου της μήτρας. Παρακαλώ διαβάστε προσεκτικά αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Παθογένεια της έξαρσης της Χ.Α.Π

Παθογένεια της έξαρσης της Χ.Α.Π α ρ χ ή π ρ ο η γ ο ύ µ ε ν ο ε π ό µ ε ν ο Παθογένεια της έξαρσης της Χ.Α.Π Νίκος Τζανάκης, Πνευµονολόγος Επίκουρος Καθηγητής Πανεπιστήµιο Κρήτης ΧΑΠ -παρόξυνση Ορισµός! Ορισµός δύσκολος και σχετικά ανακριβής!

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ και ΚΑΡΚΙΝΟΣ: συνύπαρξη ή αιτιολογική σχέση;

ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ και ΚΑΡΚΙΝΟΣ: συνύπαρξη ή αιτιολογική σχέση; ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ και ΚΑΡΚΙΝΟΣ: συνύπαρξη ή αιτιολογική σχέση; Δ. Καραγιάννη, Β. Κουρκούμπας, Δ. Μπαλτζής, Γ. Κοτρώνης, Ε. Κιντιράκη, Χ.Τρακατέλλη, Α. Παυλίδου, Μ. Σιών Γ Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, ΓΠΝΘ

Διαβάστε περισσότερα

Ασθενείς. Προηγηθείσα ανεπιτυχής θεραπεία με 1 ή περισσότερα [γλυκοκορτικοειδή, ανοσοκατασταλτικά (ΑΖΑ, 6ΜΡ), anti-tnf]

Ασθενείς. Προηγηθείσα ανεπιτυχής θεραπεία με 1 ή περισσότερα [γλυκοκορτικοειδή, ανοσοκατασταλτικά (ΑΖΑ, 6ΜΡ), anti-tnf] Σχεδιασμός Μελέτης Φάσης 3, τυχαιοποιημένη, διπλή-τυφλή, ελεγχόμενη με placebo, μελέτη Ξεχωριστές μελέτες επαγωγής ύφεσης και συντήρησης Διενεργήθηκε σε 211 ιατρικά κέντρα σε 34 χώρες από το 2008-2012

Διαβάστε περισσότερα

Ερευνητική εργασία για την καταγραφή των χαρακτηριστικών των ασθενών µε Χρόνια Αποφρακτική Πνευµονοπάθεια

Ερευνητική εργασία για την καταγραφή των χαρακτηριστικών των ασθενών µε Χρόνια Αποφρακτική Πνευµονοπάθεια Ερευνητική εργασία για την καταγραφή των χαρακτηριστικών των ασθενών µε Χρόνια Αποφρακτική Πνευµονοπάθεια ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΙΓΙ Α ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ Ελένη Μπανιά Πνευµονολόγος Μελέτη GOLDEN

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΣ ΤΗ ΒΙΟΨΙΑ ΗΠΑΤΟΣ

ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΣ ΤΗ ΒΙΟΨΙΑ ΗΠΑΤΟΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΣΤΟΥΣ ΗΠΑΤΟΛΟΓΟΥΣ, ΔΙΑΒΑΖΟΝΤΑΣ ΤΗ ΒΙΟΨΙΑ ΗΠΑΤΟΣ Πρόδρομος Χυτίρογλου Εργαστήριο Γενικής Παθολογίας και Παθολογικής Ανατομικής Τμήματος Ιατρικής Α.Π.Θ. ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΒΙΟΨΙΑΣ ΗΠΑΤΟΣ Χρόνια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗ ΝΗΣΟ ΜΗΛΟ ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ

ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗ ΝΗΣΟ ΜΗΛΟ ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑΣ ΣΤΗ ΝΗΣΟ ΜΗΛΟ ΕΚΘΕΣΗ ΠΡΟΟΔΟΥ ΣΥΝΟΨΗ Η παρούσα μελέτη αποτελεί συνέχεια της αρχικής φάσης της μελέτης νοσηρότητας και θνησιμότητας στη νήσο Μήλο που πραγματοποιήθηκε το

Διαβάστε περισσότερα

Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας.

Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας. ΤΟ ΠΑΙΔΙΚΟ ΑΣΘΜΑ Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας. Αν από το τρέξιμο, τη γυμναστική ή άλλη εργασία, δυσκολεύεται η αναπνοή, αυτό λέγεται άσθμα. Αρεταίος Καππαδόκης, 100 μχ Οι γυναίκες ήταν

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΑΣ

ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΑΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΩΝ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΩΝ ΠΑΘΗΣΕΩΝ ΘΩΡΑΚΑ ΚΑΙ Η ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΠΘ ΣΥΜΜΕΤΕΧΟΥΝ ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΑΠΘ Α & Β ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΟΣ. Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Πτύελα. Ενότητα 1: Εισαγωγή. Κωνσταντίνος Σπυρόπουλος, Καθηγητής Κυριάκος Καρκούλιας, Επίκουρος Καθηγητής Σχολή Επιστημών Υγείας Τμήμα Ιατρικής

Πτύελα. Ενότητα 1: Εισαγωγή. Κωνσταντίνος Σπυρόπουλος, Καθηγητής Κυριάκος Καρκούλιας, Επίκουρος Καθηγητής Σχολή Επιστημών Υγείας Τμήμα Ιατρικής Πτύελα Ενότητα 1: Εισαγωγή Κωνσταντίνος Σπυρόπουλος, Καθηγητής Κυριάκος Καρκούλιας, Επίκουρος Καθηγητής Σχολή Επιστημών Υγείας Τμήμα Ιατρικής Πτύελα Τα πτύελα αποτελούν ένα μίγμα από σίελο, βλέννη και

Διαβάστε περισσότερα

Σ.ΜΑΡΑΓΚΟΥΔΑΚΗΣ,Μ.ΜΑΡΚΕΤΟΥ,Φ.ΠΑΡΘΕΝΑΚΗΣ, Ε.ΖΑΧΑΡΗΣ,Κ.ΡΟΥΦΑΣ, Ι.ΚΟΝΤΑΡΑΚΗ, Δ.ΒΟΥΓΙΑ, Π.ΒΑΡΔΑΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΓΝΗ

Σ.ΜΑΡΑΓΚΟΥΔΑΚΗΣ,Μ.ΜΑΡΚΕΤΟΥ,Φ.ΠΑΡΘΕΝΑΚΗΣ, Ε.ΖΑΧΑΡΗΣ,Κ.ΡΟΥΦΑΣ, Ι.ΚΟΝΤΑΡΑΚΗ, Δ.ΒΟΥΓΙΑ, Π.ΒΑΡΔΑΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΓΝΗ Επίπεδα MiR-21 και mir-133 σε μονοπύρηνα κύτταρα περιφερικού αίματος σε ασθενείς με καρδιακή ανεπάρκεια με διατηρημένο κλάσμα εξωθήσεως. Σ.ΜΑΡΑΓΚΟΥΔΑΚΗΣ,Μ.ΜΑΡΚΕΤΟΥ,Φ.ΠΑΡΘΕΝΑΚΗΣ, Ε.ΖΑΧΑΡΗΣ,Κ.ΡΟΥΦΑΣ, Ι.ΚΟΝΤΑΡΑΚΗ,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΠΕ Α ΛΕΠΤΙΝΗΣ ΚΑΙ Α ΙΠΟΝΕΚΤΙΝΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ Ι ΙΟΠΑΘΗ ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΙΝΩΣΗ. Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας, Λάρισα

ΕΠΙΠΕ Α ΛΕΠΤΙΝΗΣ ΚΑΙ Α ΙΠΟΝΕΚΤΙΝΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ Ι ΙΟΠΑΘΗ ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΙΝΩΣΗ. Πανεπιστήµιο Θεσσαλίας, Λάρισα ΕΠΙΠΕ Α ΛΕΠΤΙΝΗΣ ΚΑΙ Α ΙΠΟΝΕΚΤΙΝΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ Ι ΙΟΠΑΘΗ ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΙΝΩΣΗ Φωτεινή Μάλλη 1, Παναγιώτης Γεωργούλιας 2, Βαρβάρα Βαλοτάσιου 2, Ειρήνη Τσιλιώνη 1, ηµοσθένης Μακρής 3, Κωνσταντίνος Ι Γουργουλιάνης

Διαβάστε περισσότερα

Ενδείξεις μέτρησης εκπνεομένου NO στα παιδιά

Ενδείξεις μέτρησης εκπνεομένου NO στα παιδιά Ενδείξεις μέτρησης εκπνεομένου NO στα παιδιά Ε.Παρασκάκης Eπικ. Καθηγητής Παιδιατρικής Μονάδα Αναπνευστικών Νοσημάτων Παίδων Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Θράκης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παρακολούθηση αρκετών αναπνευστικών

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΘΕΜΑ: ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΝΕΥΡΟΙΝΩΜΑΤΩΣΗ. Ομάδα ΑΡΕΑΛΗ ΑΝΤΩΝΙΑ ΜΠΑΗ ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ ΕΛΕΝΗ

ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΘΕΜΑ: ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΝΕΥΡΟΙΝΩΜΑΤΩΣΗ. Ομάδα ΑΡΕΑΛΗ ΑΝΤΩΝΙΑ ΜΠΑΗ ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ ΕΛΕΝΗ ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΑΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΕΙΩΝ ΘΕΜΑ: ΠΟΛΛΑΠΛΗ ΝΕΥΡΟΙΝΩΜΑΤΩΣΗ Ομάδα ΑΡΕΑΛΗ ΑΝΤΩΝΙΑ ΜΠΑΗ ΙΩΑΝΝΑ ΠΑΤΕΡΑΚΗ ΕΛΕΝΗ ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2015 ΣΚΟΠΟΣ Σκοπός της εργασίας αυτής είναι η παρουσίαση των χαρακτηριστικών της

Διαβάστε περισσότερα

Γνωριμία με τα αυτοάνοσα ρευματικά νοσήματα

Γνωριμία με τα αυτοάνοσα ρευματικά νοσήματα Γνωριμία με τα αυτοάνοσα ρευματικά νοσήματα Αντώνης Φανουριάκης Μονάδα Ρευματολογίας και Κλινικής Ανοσολογίας Δ Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο «Αττικόν» Αθήνα, 01/02/2016

Διαβάστε περισσότερα

Αιμιλίζα Στεφανίδου 1, Δημοσθένης Μπούρος 2, Μιλτιάδης Λειβαδίτης 2, Αθανασία Πατάκα 1, Παρασκευή Αργυροπούλου 1

Αιμιλίζα Στεφανίδου 1, Δημοσθένης Μπούρος 2, Μιλτιάδης Λειβαδίτης 2, Αθανασία Πατάκα 1, Παρασκευή Αργυροπούλου 1 Αιμιλίζα Στεφανίδου 1, Δημοσθένης Μπούρος 2, Μιλτιάδης Λειβαδίτης 2, Αθανασία Πατάκα 1, Παρασκευή Αργυροπούλου 1 1 Μονάδα Αναπνευστικής Ανεπάρκειας, Α.Π.Θ., Γ.Π.Ν. «Γ.Παπανικολάου» 2 Τμήμα Ιατρικής, Δημοκρίτειο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΠΟΛΥΜΟΡΦΙΣΜΩΝ ΣΤΟ ΓΟΝΙ Ι0 MYD88 ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΦΥΜΑΤΙΩΣΗΣ

ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΠΟΛΥΜΟΡΦΙΣΜΩΝ ΣΤΟ ΓΟΝΙ Ι0 MYD88 ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΦΥΜΑΤΙΩΣΗΣ ΣΥΣΧΕΤΙΣΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΠΟΛΥΜΟΡΦΙΣΜΩΝ ΣΤΟ ΓΟΝΙ Ι MYD88 ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΦΥΜΑΤΙΩΣΗΣ Φωτεινή Μάλλη 1, Ειρήνη Γερογιάννη 1 Καλλιόπη Αγγέλου 1, Βίκυ Μολλάκη 2, Φωτεινή Μπαρδάκα 1, Κωνσταντίνος Ι. Γουργουλιάνης

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα IV. Επιστημονικά πορίσματα

Παράρτημα IV. Επιστημονικά πορίσματα Παράρτημα IV Επιστημονικά πορίσματα 1 Επιστημονικά πορίσματα Στις 10 Μαρτίου 2016, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή πληροφορήθηκε ότι η Ανεξάρτητη Ομάδα Παρακολούθησης Δεδομένων Ασφαλείας παρατήρησε σε τρεις κλινικές

Διαβάστε περισσότερα

«Ανάλυση-Ανακοίνωση αποτελεσμάτων (έκθεση)» (Δράση 5)

«Ανάλυση-Ανακοίνωση αποτελεσμάτων (έκθεση)» (Δράση 5) ΠΑΡΑΔΟΤΕΟ: Π.5.6 «Ανάλυση-Ανακοίνωση αποτελεσμάτων (έκθεση)» (Δράση 5) για το ΥΠΟΕΡΓΟ 1 της Πράξης: «ΘΑΛΗΣ- Ίδρυμα Ιατροβιολογικών Ερευνών Ακαδημίας Αθηνών- Ωρίμανση της μη ειδικής ανοσίας: επιρροή των

Διαβάστε περισσότερα

Τελικό κείμενο της Μελέτης. Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών: Διατροφή και Υγεία

Τελικό κείμενο της Μελέτης. Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών: Διατροφή και Υγεία Τελικό κείμενο της Μελέτης Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών: Διατροφή και Υγεία Τα τελικά προϊόντα προχωρημένης γλυκοζυλίωσης (Advanced Glycation End products, ) είναι μόρια υψηλής δραστικότητας, τα οποία

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΙΑ 3 η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ. ΚΥΤΤΑΡΟΚΙΝΕΣ ή ΚΥΤΤΟΚΙΝΕΣ Dr ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΩΝ ΤΕΙ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ

ΘΕΩΡΙΑ 3 η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ. ΚΥΤΤΑΡΟΚΙΝΕΣ ή ΚΥΤΤΟΚΙΝΕΣ Dr ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΩΝ ΤΕΙ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΘΕΩΡΙΑ 3 η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΚΥΤΤΑΡΟΚΙΝΕΣ ή ΚΥΤΤΟΚΙΝΕΣ Dr ΠΑΠΑΓΙΑΝΝΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΩΝ ΤΕΙ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Είδαμε ότι οι ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΙ ΜΗ ΕΙΔΙΚΗΣ ΑΝΟΣΙΑΣ είναι 1. Ανατομικοί φραγμοί - Δέρμα - Βλεννώδεις

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΠΑΓΚΑΛΑΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΟΣ ΕΝΤΑΤΙΚΟΛΟΓΟΣ ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΝΕΣΤΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Γ.Ν.Θ. Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ

ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΠΑΓΚΑΛΑΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΟΣ ΕΝΤΑΤΙΚΟΛΟΓΟΣ ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΝΕΣΤΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Γ.Ν.Θ. Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ ΒΑΣΙΛΗΣ ΜΠΑΓΚΑΛΑΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΟΣ ΕΝΤΑΤΙΚΟΛΟΓΟΣ ΜΟΝΑΔΑ ΑΝΑΠΝΕΣΤΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Γ.Ν.Θ. Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Η Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια είναι μια νόσος που μπορεί να προληφθεί και να θεραπευθεί, και περιλαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

Μετάδοση παθογένεια φυματίωσης Μ.Τουμπής Πνευμονολόγος-Φυματιολόγος

Μετάδοση παθογένεια φυματίωσης Μ.Τουμπής Πνευμονολόγος-Φυματιολόγος Μετάδοση παθογένεια φυματίωσης Μ.Τουμπής Πνευμονολόγος-Φυματιολόγος Ελληνική Πνευμονολογική Εταιρεία Ομάδα Εργασίας για τη Φυματίωση Μετάδοση - παθογένεια φυματίωσης Ορισμός αιτιολογία Μετάδοση Παθογένεια

Διαβάστε περισσότερα

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας.

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας. CUMMULATINE SUCCESS SCORE % ΙΣΧΙΟ CUMMULATINE SUCCESS RATE % YΛΙΚΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΑΣΘΕΝΕΙΣ 42 ΑΝΔΡΕΣ 16 ΓΥΝΑΙΚΕΣ 26 ΗΛΙΚΙΑ 63.1 (42-92) ΥΨΟΣ 171 (162-191) Δ.Μ.Σ 36 (22-47) Το ποσοστό των ασθενών που αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

Συσχέτιση της συχνότητας των νοσηλειών των ασθενών με σοβαρή χαπ με τις μεταβλητές που εκφράζουν τη βαρύτητα της νόσου

Συσχέτιση της συχνότητας των νοσηλειών των ασθενών με σοβαρή χαπ με τις μεταβλητές που εκφράζουν τη βαρύτητα της νόσου Πρωτότυπη Εργασία Συσχέτιση της συχνότητας των νοσηλειών των ασθενών με σοβαρή χαπ με τις μεταβλητές που εκφράζουν τη βαρύτητα της νόσου Ελένη Γάκη 1, MD, Γεώργιος Παπαθεοδώρου 2, PhD, Ιόλη Παπά 3, MD,

Διαβάστε περισσότερα

Στεργίου Ιωάννης Ά ΠΡΟΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ. Ά ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΠΘ Πέμπτη 12 Νοεμβρίου ο Συνέδριο ΔΕΒΕ

Στεργίου Ιωάννης Ά ΠΡΟΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ. Ά ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΠΘ Πέμπτη 12 Νοεμβρίου ο Συνέδριο ΔΕΒΕ ΜΕΛΕΤΗ ΕΠΙΠΕΔΩΝ stnf arii ΚΛΙΝΙΚΗ Στεργίου Ιωάννης Ά ΠΡΟΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ Ά ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΑΠΘ Πέμπτη 12 Νοεμβρίου 2009 23 ο Συνέδριο ΔΕΒΕ Σκοπός της μελέτης Έλεγχος της πιθανής

Διαβάστε περισσότερα

Σπιρομετρία στα παιδιά

Σπιρομετρία στα παιδιά 1ο Πανελλήνιο Παιδοπνευμονολογικό Συνέδριο Θεσσαλονίκη 1-3 Οκτωβρίου 2010 Σπιρομετρία στα παιδιά Κώστας Ν. Πρίφτης Γ Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο «Αττικόν» Τμήμα Αλλεργικών

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω;

Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; Μήπως έχω µεγαλακρία; Πώς θα το καταλάβω; MegalakriaBroshure.indd 1 17/11/2010 1:27:39 μμ Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών

Διαβάστε περισσότερα

Πνευμονίτιδα εξ υπερευαισθησίας σε καλλιεργήτρια μανιταριών Pleurotus

Πνευμονίτιδα εξ υπερευαισθησίας σε καλλιεργήτρια μανιταριών Pleurotus Παρουσίαση Περιστατικού Πνευμονίτιδα εξ υπερευαισθησίας σε καλλιεργήτρια μανιταριών Pleurotus Κωνσταντίνος Λοβέρδος, Ίρις Καραχάλιου, Ερασμία Οικονομίδου, Μίνα Γκάγκα, Λυκούργος Κολιλέκας 7 η Πνευμονολογική

Διαβάστε περισσότερα

Συνήθης διάμεση πνευμονία σε ασθενή με κοιλιοκάκη και πολυενδοκρινικό σύνδρομο ΙΙΙΑ

Συνήθης διάμεση πνευμονία σε ασθενή με κοιλιοκάκη και πολυενδοκρινικό σύνδρομο ΙΙΙΑ Παρουσίαση Περιστατικού Συνήθης διάμεση πνευμονία σε ασθενή με κοιλιοκάκη και πολυενδοκρινικό σύνδρομο ΙΙΙΑ Λυκούργος Κολιλέκας 1, Ευφροσύνη Δ. Μάναλη 2, Μελπομένη Πέππα 3, Θεμιστοκλής Χαμογεωργάκης 4,

Διαβάστε περισσότερα

9 Νοεμβρίου 2016, Πτολεμαΐδα

9 Νοεμβρίου 2016, Πτολεμαΐδα Η ανάγκη πρόσβασης των νοσούντων από σπάνιες παθήσεις στα φάρμακα, αλλά και η όσο το δυνατόν πιο πρώιμη διάγνωση των παθήσεων αυτών, καθώς η έγκαιρη διάγνωση αποτελεί κρίσιμο παράγοντα στην πρόγνωση, τονίστηκε

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνια βρογχίτιδα στην τρίτη ηλικία. Χρυσόστομος Αρβανιτάκης 7ο εξάμηνο

Χρόνια βρογχίτιδα στην τρίτη ηλικία. Χρυσόστομος Αρβανιτάκης 7ο εξάμηνο Χρόνια βρογχίτιδα στην τρίτη ηλικία Χρυσόστομος Αρβανιτάκης 7ο εξάμηνο Τι είναι η χρόνια βρογχίτιδα? Βρογχίτιδα είναι μια φλεγμονή των βρογχικών σωλήνων, που μεταφέρουν τον αέρα στους πνεύμονες. Χρόνια

Διαβάστε περισσότερα

Γρήγορη αντιμετώπιση της ΚΙ: Πότε να ξεκινήσει η θεραπεία και πώς να μετρηθεί η αντίδραση; Από τον Καθηγητή Έιταν Κέρεμ, Ιατρό

Γρήγορη αντιμετώπιση της ΚΙ: Πότε να ξεκινήσει η θεραπεία και πώς να μετρηθεί η αντίδραση; Από τον Καθηγητή Έιταν Κέρεμ, Ιατρό ΙΑΤΡΙΚΟ ΘΕΜΑ Γρήγορη αντιμετώπιση της ΚΙ: Πότε να ξεκινήσει η θεραπεία και πώς να μετρηθεί η αντίδραση; Από τον Καθηγητή Έιταν Κέρεμ, Ιατρό Η επιβίωση των ασθενών με ΚΙ έχει βελτιωθεί δραματικά τα τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

Κανένα για αυτήν την παρουσίαση. Εκπαιδευτικές-ερευνητικές-συμβουλευτικές επιχορηγήσεις την τελευταία διετία: Abbvie,Novartis, MSD, Angelini,

Κανένα για αυτήν την παρουσίαση. Εκπαιδευτικές-ερευνητικές-συμβουλευτικές επιχορηγήσεις την τελευταία διετία: Abbvie,Novartis, MSD, Angelini, Κανένα για αυτήν την παρουσίαση Εκπαιδευτικές-ερευνητικές-συμβουλευτικές επιχορηγήσεις την τελευταία διετία: Abbvie,Novartis, MSD, Angelini, 2 Κυκλοσπορίνη-θεραπευτικές ενδείξεις 3 Θεραπεία σοβαρών μορφών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α ΘΕΟΦΙΛΟΣ ΚΩΛΕΤΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΠΑΠΑΛΟΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΑΛΤΟΓΙΑΝΝΗΣ ΗΜΗΤΡΙΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙ ΗΣ ΜΑΡΙΑ ΑΓΓΕΛΑΚΗ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΒΛΑΧΟΣ ΑΓΑΘΟΚΛΕΙΑ ΜΗΤΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

No conflict of interest

No conflict of interest Άλφα 2B - αδρενεργικοί υποδοχείς στα αιμοπετάλια ασθενών με στεφανιαία νόσο: Η επίδραση της αναστολής τους στη συγκόλληση των αιμοπεταλίων Μ.Τουλουπάκη, Μ.Ε. Μαρκέτου, Γ. Κοχιαδάκης, Ν.Ε.Ανδρουλάκης, Κ.Ρούφας,

Διαβάστε περισσότερα

Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας.

Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας. Φλεγμονωδης πολυσυστηματικη αυτόάνοση νοσος που αφορα συχνοτερα νεες γυναικες αναπαραγωγικης ηλικιας. Ηλίας Κουρής - Ρευματολόγος Η κλινική εικόνα της πάθησης περιλαμβάνει την παρουσια γενικων συμπτωματων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΩΣΤΕ ΤΕΛΟΣ ΣΤΗΝ ΤΑΛΑΙΠΩΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΕΡΓΙΑ

ΔΩΣΤΕ ΤΕΛΟΣ ΣΤΗΝ ΤΑΛΑΙΠΩΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΕΡΓΙΑ ΔΩΣΤΕ ΤΕΛΟΣ ΣΤΗΝ ΤΑΛΑΙΠΩΡΙΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΛΛΕΡΓΙΑ Αλλεργία και άσθμα; Αν πάσχετε από αυτές τις παθήσεις, θα υποφέρετε για όλη σας τη ζωή ; ΟΙ ΜΕΛΕΤΕΣ ΤΗΣ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑΣ ΔΕΚΑΕΤΙΑΣ ΛΕΝΕ ΟΧΙ. Η Ελληνική Εταιρεία Αλλεργιολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ (Ι) Γυναίκα 34 ετών με διαβήτη προσέρχεται στο τμήμα επειγόντων περιστατικών με πυρετό, αίσθημα ρίγους, πόνο στην πλάτη, ίλιγγο και δυσκολία

Διαβάστε περισσότερα

Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του Παγκρέατος. Στέργιος Δελακίδης Γαστρεντερολόγος

Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του Παγκρέατος. Στέργιος Δελακίδης Γαστρεντερολόγος Παράγοντες κινδύνου για τον καρκίνο του Παγκρέατος Στέργιος Δελακίδης Γαστρεντερολόγος Καρκίνος Παγκρέατος: πρόγνωση Κακή πρόγνωση Συνολική πενταετής επιβίωση 6%.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ. Παρουσίαση περιστατικού. ΑΜΕΘ Γ.Ν.Θ. «Γ. Παπανικολάου»

ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ. Παρουσίαση περιστατικού. ΑΜΕΘ Γ.Ν.Θ. «Γ. Παπανικολάου» ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΕ ARDS - ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΜΕ ΝΟ Παρουσίαση περιστατικού ΑΜΕΘ Γ.Ν.Θ. «Γ. Παπανικολάου» Παρουσίαση περιστατικού Από τον απεικονιστικό έλεγχο διαπιστώθηκαν: κατάγµατα λεκάνης και δεξιού άνω

Διαβάστε περισσότερα

Ενδείξεις της δοκιμασίας κόπωσης σε παιδιά με χρόνια αναπνευστικά προβλήματα. Θ. Τσιλιγιάννης

Ενδείξεις της δοκιμασίας κόπωσης σε παιδιά με χρόνια αναπνευστικά προβλήματα. Θ. Τσιλιγιάννης Ενδείξεις της δοκιμασίας κόπωσης σε παιδιά με χρόνια αναπνευστικά προβλήματα Θ. Τσιλιγιάννης Παιδίατρος Εξειδικευμένος Παιδοπνευμονολόγος Διευθυντής Παιδοπνευμονολογικού Παιδιατρική Κλινική ΜΗΤΕΡΑ Φυσική

Διαβάστε περισσότερα

Πολλαπλές οζώδεις πνευμονικές σκιάσεις άμφω σε νεαρή ασυμπτωματική ασθενή

Πολλαπλές οζώδεις πνευμονικές σκιάσεις άμφω σε νεαρή ασυμπτωματική ασθενή Παρουσίαση Περιστατικού Πολλαπλές οζώδεις πνευμονικές σκιάσεις άμφω σε νεαρή ασυμπτωματική ασθενή Γρηγόρης Στρατάκος, 1 Φώτης Σαμψώνας 1, Δήμητρα Ροντογιάννη 2, Eυφροσύνη Mάναλη 1, Aπόστολος Tραυλός 1,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙ ΡΑΣΗ ΙΝΩΤΙΚΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΣΤΟΝ ΕΝΤΕΡΙΚΟ ΒΛΕΝΝΟΓΟΝΟ ΩΣ ΣΤΟΧΟΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΣΤΗ ΝΟΣΟ ΤΟΥ CROHN

Η ΕΠΙ ΡΑΣΗ ΙΝΩΤΙΚΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΣΤΟΝ ΕΝΤΕΡΙΚΟ ΒΛΕΝΝΟΓΟΝΟ ΩΣ ΣΤΟΧΟΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΩΝ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΩΝ ΣΤΗ ΝΟΣΟ ΤΟΥ CROHN ΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ιατµηµατικό Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Σπουδών «Κλινική Φαρµακολογία και Θεραπευτική» Η ΕΠΙ ΡΑΣΗ ΙΝΩΤΙΚΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ ΣΤΟΝ ΕΝΤΕΡΙΚΟ ΒΛΕΝΝΟΓΟΝΟ ΩΣ ΣΤΟΧΟΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Οξεία μυελογενής λευχαιμία

Οξεία μυελογενής λευχαιμία Οξεία μυελογενής λευχαιμία Γενικά στοιχεία Ταξινόμηση και τύποι Ενδείξεις και συμπτώματα Αίτια πρόκλησης Διάγνωση Παρουσίαση και επαναστόχευση από Βικιπαίδεια Οξεία μυελογενής λευχαιμία : Ζήσου Ιωάννης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΉ ΑΠΟΚΑΤΆΣΤΑΣΗ ΚΑΤΑΝΟΏΝΤΑΣ ΤΙΣ ΕΙΔΙΚΈΣ ΟΔΗΓΊΕΣ

ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΉ ΑΠΟΚΑΤΆΣΤΑΣΗ ΚΑΤΑΝΟΏΝΤΑΣ ΤΙΣ ΕΙΔΙΚΈΣ ΟΔΗΓΊΕΣ ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΉ ΑΠΟΚΑΤΆΣΤΑΣΗ ΚΑΤΑΝΟΏΝΤΑΣ ΤΙΣ ΕΙΔΙΚΈΣ ΟΔΗΓΊΕΣ Αυτός ο οδηγός γνώσεων περιλαμβάνει πληροφορίες σχετικά με την πνευμονική αποκατάσταση της Ευρωπαϊκής Πνευμονολογικής Εταιρείας και της Αμερικάνικης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ

ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΘΗΣΕΙΣ ΘΥΡΕΟΕΙΔΟΥΣ Οι όζοι του θυρεοειδούς είναι συχνοί και αποτελούν το συχνότερο ενδοκρινολογικό πρόβλημα σε πολλές χώρες. Οι πιθανότητες ότι κάποιος θα ανακαλύψει έναν τουλάχιστον όζο θυρεοειδούς είναι 1 στις 10 ενώ σε

Διαβάστε περισσότερα

Κάτοχος άδειας κυκλοφορίας Ονομασία προϊόντος Δραστική ουσία + Περιεκτικότητα Φαρμακοτεχνική μορφή

Κάτοχος άδειας κυκλοφορίας Ονομασία προϊόντος Δραστική ουσία + Περιεκτικότητα Φαρμακοτεχνική μορφή Κράτος μέλος στον ΕΟΧ Κάτοχος άδειας κυκλοφορίας Ονομασία προϊόντος Δραστική ουσία + Περιεκτικότητα Φαρμακοτεχνική μορφή Astrazeneca Uk Limited Symbicort Turbohaler Βουδεσονίδη 160 µg, Διυδρική φουμαρική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ. Λ. Αθανασίου Παθολογική Κλινική, Τμήμα Κτηνιατρικής Πανεπιστημίου Θεσσαλίας

ΕΙΔΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ. Λ. Αθανασίου Παθολογική Κλινική, Τμήμα Κτηνιατρικής Πανεπιστημίου Θεσσαλίας ΕΙΔΙΚΗ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑ ΟΥΡΟΠΟΙΗΤΙΚΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ Λ. Αθανασίου Παθολογική Κλινική, Τμήμα Κτηνιατρικής Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Παθήσεις των νεφρών: 5. α. Σπειραματοπάθεια ΣΠΕΙΡΑΜΑΤΟΠΑΘΕΙΕΣ Μορφολογικές (ιστολογικές

Διαβάστε περισσότερα

1. Στην απλή πνευμονοκονίωση 2. επιπεπλεγμένη πνευμονοκονίωση 3. σύνδρομο Caplan

1. Στην απλή πνευμονοκονίωση 2. επιπεπλεγμένη πνευμονοκονίωση 3. σύνδρομο Caplan 1 Η πνευμονοκονίαση των ανθρακωρύχων περιγράφηκε αρχικά στις αρχές του 1800. Αυτή η επαγγελματική ασθένεια των πνευμόνων είναι μια παρεγχυματική πνευμονοπάθεια που προκαλείται από την εισπνοή και την εναπόθεση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ ΑΕΡΙΩΝ & ΥΠΟΞΑΙΜΙΚΗ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ

ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ ΑΕΡΙΩΝ & ΥΠΟΞΑΙΜΙΚΗ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΑΝΤΑΛΛΑΓΗ ΑΕΡΙΩΝ & ΥΠΟΞΑΙΜΙΚΗ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ Επαμεινώνδας Ν. Κοσμάς Δ/ντής 3ης Πνευμον. Κλινικής ΝΝΘΑ Σωτηρία Η ΠΟΡΕΙΑ ΤΟΥ ΟΞΥΓΟΝΟΥ Από την ατμόσφαιρα στους ιστούς ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ Βασική

Διαβάστε περισσότερα

Η φλεγμονή των βρόγχων προκαλεί οίδημα και παραγωγή εκκρίσεων, και έτσι περιορίζεται περισσότερο η ροή του αέρα μέσα από τους βρόγχους.

Η φλεγμονή των βρόγχων προκαλεί οίδημα και παραγωγή εκκρίσεων, και έτσι περιορίζεται περισσότερο η ροή του αέρα μέσα από τους βρόγχους. Βρογχικό Άσθμα Το άσθμα είναι μια πάθηση που χαρακτηρίζεται από χρόνια κυτταρική φλεγμονή των αεραγωγών και βρογχική υπεραντιδραστικότητα. Έτσι προκαλείται μια μεταβλητή απόφραξη των αεροφόρων οδών που

Διαβάστε περισσότερα

Οξειδωτικού τύπου βλάβη στο DNA και Σωματικές Μεταλλάξεις στη Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια

Οξειδωτικού τύπου βλάβη στο DNA και Σωματικές Μεταλλάξεις στη Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια Ειδικά Άρθρα για το Άσθμα Οξειδωτικού τύπου βλάβη στο DNA και Σωματικές Μεταλλάξεις στη Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια Ελένη Γ. Τζωρτζάκη, Ειρήνη Νεοφύτου, Νικόλαος Μ. Σιαφάκας Πνευμονολογική Κλινική,

Διαβάστε περισσότερα

Ρευματοειδής αρθρίτιδα

Ρευματοειδής αρθρίτιδα Ρευματοειδής αρθρίτιδα Μ.Ν. Μανουσάκης En. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών ρευματοειδής αρθρίτιδα είναι μία χρόνια φλεγμονή των αρθρώσεων (Πιν. 1). Με τον όρο χρόνια φλεγμονή των αρθρώσεων,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΑΡ ΙΟΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΟΚΙΜΑΣΙΑ ΚΟΠΩΣΕΩΣ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΑΡ ΙΟΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΟΚΙΜΑΣΙΑ ΚΟΠΩΣΕΩΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 17 ΚΑΡ ΙΟΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΟΚΙΜΑΣΙΑ ΚΟΠΩΣΕΩΣ Ι. ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΚΑΡ ΙΟΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΟΚΙΜΑΣΙΑ ΚΟΠΩΣΕΩΣ...23 1. Περιγραφή της δοκιμασίας... 23 1.1 Προετοιμασία του ασθενή πριν από τη δοκιμασία

Διαβάστε περισσότερα

Ι. Βλαχογιαννάκος, Γ. Β. Παπαθεοδωρίδης, Γ.Ν. Νταλέκος, Α. Αλεξοπούλου, Χ. Τριάντος, Ε. Χολόγκιτας, Ι. Κοσκίνας

Ι. Βλαχογιαννάκος, Γ. Β. Παπαθεοδωρίδης, Γ.Ν. Νταλέκος, Α. Αλεξοπούλου, Χ. Τριάντος, Ε. Χολόγκιτας, Ι. Κοσκίνας ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΗΠΑΤΟΣ (ΕΕΜΗ) ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗΣ ΤΟΥ ΙΟΥ ΤΗΣ ΗΠΑΤΙΤΙΔΑΣ Β ΚΑΤΑ ΤΗ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΑΝΟΣΟΚΑΤΑΣΤΑΛΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Ι. Βλαχογιαννάκος,

Διαβάστε περισσότερα

Μη ειδική διάμεση πνευμονία Non specific interstitial pneumonia (NSIP) Σπύρος Α Παπίρης

Μη ειδική διάμεση πνευμονία Non specific interstitial pneumonia (NSIP) Σπύρος Α Παπίρης Μη ειδική διάμεση πνευμονία Non specific interstitial pneumonia (NSIP) Σπύρος Α Παπίρης Μαθήματα Πνευμονολογίας-Αθήνα Μάρτιος 2006 NSIP Κατάταξη των διάμεσων παρεγχυματικών νοσημάτων πνεύμονα Διάχυτα Παρεγχυματικά

Διαβάστε περισσότερα

Εάν απαντήσατε "ναι" σε 3 ή περισσότερες ερωτήσεις, συμβουλευτείτε το έντυπο αυτό, το οποίο περιέχει πληροφορίες που μπορούν να σας βοηθήσουν.

Εάν απαντήσατε ναι σε 3 ή περισσότερες ερωτήσεις, συμβουλευτείτε το έντυπο αυτό, το οποίο περιέχει πληροφορίες που μπορούν να σας βοηθήσουν. Βήχετε μερικές φορές τις περισσότερες μέρες; Έχετε συχνά πτύελα (φλέματα) όταν βήχετε; Είστε άνω των 40 ετών; Αναπνέετε με δυσκολία σε σύγκριση με τους συνομήλικους σας; Καπνίζετε ή είστε πρώην καπνιστής/καπνίστρια;

Διαβάστε περισσότερα

Ν.Ροβίνα. αναδιαμόρφωση των αεραγωγών στο σοβαρό ανθιστάμενο στη θεραπεία άσθμα. λχανάτηs 1, Σ. Λουκίδης 3. Τσέλιου 1, K. KοντογιάννηK.

Ν.Ροβίνα. αναδιαμόρφωση των αεραγωγών στο σοβαρό ανθιστάμενο στη θεραπεία άσθμα. λχανάτηs 1, Σ. Λουκίδης 3. Τσέλιου 1, K. KοντογιάννηK. αναδιαμόρφωση των αεραγωγών στο σοβαρό ανθιστάμενο στη θεραπεία άσθμα Ν.Ροβίνα 1, Π. Μπακάκος 1, E. Δήµα 1, Γ. Χειλάς 2, E. Τσέλιου 1, K. KοντογιάννηK 1, Σ. Παπίρης 3, M. AλχανάτηA λχανάτηs 1, Σ. Λουκίδης

Διαβάστε περισσότερα

ANOΣΟΓΗΡΑΝΣΗ. Ιωάννα Οικονοµίδου. Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Πανεπιστηµίου Αθηνών

ANOΣΟΓΗΡΑΝΣΗ. Ιωάννα Οικονοµίδου. Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Πανεπιστηµίου Αθηνών ANOΣΟΓΗΡΑΝΣΗ Ιωάννα Οικονοµίδου Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Πανεπιστηµίου Αθηνών Το ανοσιακό σύστηµα θεωρείται αποφασιστικός παράγοντας για την διατήρηση της υγείας και την επιβίωση στους ηλικιωµένους

Διαβάστε περισσότερα

Παθητικό κάπνισμα Θεοτοκά Σοφία Α1 6/5/2014

Παθητικό κάπνισμα Θεοτοκά Σοφία Α1 6/5/2014 Παθητικό κάπνισμα Θεοτοκά Σοφία Α1 6/5/2014 Παθητικό Κάπνισμα Το παθητικό κάπνισμα θεωρείται σήμερα η τρίτη προλήψιμη αιτία θνησιμότητας. «Ο εισπνεόμενος και εκπνεόμενος από τους καπνιστές καπνός (καπνός

Διαβάστε περισσότερα

Παλαιά βλάβη. Περιαγγειακή αποµυελίνωση χωρίς φλεγµονή

Παλαιά βλάβη. Περιαγγειακή αποµυελίνωση χωρίς φλεγµονή Παλαιά βλάβη Περιαγγειακή αποµυελίνωση χωρίς φλεγµονή Απώλεια µυελίνης (LFB/cresyl violet) Μείωση πάχουςαραίωση νευραξόνων (silver stain) αποµυελίνωση και επαναµυελίνωση δντ επανειληµµένα στην ίδια πλάκα

Διαβάστε περισσότερα

Θα πρέπει να μιλήσετε με το γιατρό σας και να τον ρωτήσετε εάν θα πρέπει να εξεταστείτε για Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια

Θα πρέπει να μιλήσετε με το γιατρό σας και να τον ρωτήσετε εάν θα πρέπει να εξεταστείτε για Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια Έχετε δυσκολία στην αναπνοή πιο συχνά από άτομα της ηλικίας σας; Βήχετε τις πιο πολλές ημέρες; Όταν βήχετε έχετε βλέννα ή φλέμα; Είστε τουλάχιστον 40 ετών; Είστε νυν ή πρώην καπνιστής; Εάν απαντήσετε ΝΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΔΡΑΗ ΣΗ ΕΓΚΤΜΟΤΝΗ ΣΗΝ ΚΑΣΑΣΑΗ ΣΩΝ ΠΕΡΙΟΔΟΝΣΙΚΩΝ ΙΣΩΝ

Η ΕΠΙΔΡΑΗ ΣΗ ΕΓΚΤΜΟΤΝΗ ΣΗΝ ΚΑΣΑΣΑΗ ΣΩΝ ΠΕΡΙΟΔΟΝΣΙΚΩΝ ΙΣΩΝ 10 ο σνέδριο Φοιηηηών Οδονηιαηρικής τολής Πανεπιζηημίοσ Αθηνών ΓΝΩΣΙΚΟ ΑΝΣΙΚΕΙΜΕΝΟ ΠΕΡΙΟΔΟΝΣΟΛΟΓΙΑ Η ΕΠΙΔΡΑΗ ΣΗ ΕΓΚΤΜΟΤΝΗ ΣΗΝ ΚΑΣΑΣΑΗ ΣΩΝ ΠΕΡΙΟΔΟΝΣΙΚΩΝ ΙΣΩΝ σμμεηέτονηες: Λαμπροπούλοσ Ν. Οσρανία* Παπαγεωργίοσ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙII ΙΟΡΘΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΛΛΩΝ Ο ΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣHΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙII ΙΟΡΘΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΛΛΩΝ Ο ΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣHΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙII ΙΟΡΘΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΛΛΩΝ Ο ΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣHΣ 42 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΥΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΤΩΝ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΥΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΘΝΙΚΟΥ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΜΟΝΑΔΑ ΕΡΕΥΝΑΣ Β'ΠΡΟΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Θ.

ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΘΝΙΚΟΥ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΜΟΝΑΔΑ ΕΡΕΥΝΑΣ Β'ΠΡΟΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Θ. ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΘΝΙΚΟΥ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΜΟΝΑΔΑ ΕΡΕΥΝΑΣ Β'ΠΡΟΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Θ. ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ 1 ΙΕΡΙΛΗΨΗ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΗΣ ΔΙΑΤΡΙΒΗΣ ΒΙΟΛΟΓΟΣ: ΕΡΙΦΥΛΗ ΚΥΡΙΑΖΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΜΦΩΜΑ ΗΟDGKIN. Αλεξάνδρα Κουράκλη-Συμεωνίδου Απαρτιωμένη διδασκαλία 2015

ΛΕΜΦΩΜΑ ΗΟDGKIN. Αλεξάνδρα Κουράκλη-Συμεωνίδου Απαρτιωμένη διδασκαλία 2015 ΛΕΜΦΩΜΑ ΗΟDGKIN Αλεξάνδρα Κουράκλη-Συμεωνίδου Απαρτιωμένη διδασκαλία 2015 ΛΕΜΦΩΜΑ ΗΟDGKIN Επιδημιολογία - Αιτιοπαθογένεια Δικόρυφη καμπύλη εμφάνισης κορυφές: 15-40 έτη, >60 έτη : = Μικρή υπεροχή (1.5-2.0/1)

Διαβάστε περισσότερα

Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας

Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας Επαγγελματίες υγείας και υπηρεσίες υγείας Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας Σύσταση 40: Συστήνεται να γίνεται εκτίμηση των αναγκών του ασθενή, συμβουλευτική σε προγράμματα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙII ΙΟΡΘΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΛΛΩΝ Ο ΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣHΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙII ΙΟΡΘΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΛΛΩΝ Ο ΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣHΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙII ΙΟΡΘΩΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΦΥΛΛΩΝ Ο ΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣHΣ 26 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΥΣ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΤΩΝ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΠΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΥΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη βρογχοκυψελιδικού εκπλύματος. Όλγα Χατζηζήση 29/4 02/05, 2010 Αργοστόλι Κεφαλονιάς

Μελέτη βρογχοκυψελιδικού εκπλύματος. Όλγα Χατζηζήση 29/4 02/05, 2010 Αργοστόλι Κεφαλονιάς Μελέτη βρογχοκυψελιδικού εκπλύματος Όλγα Χατζηζήση 29/4 02/05, 2010 Αργοστόλι Κεφαλονιάς Τι είναι το BAL Βρογχοκυψελιδικό έκπλυμα (bronchoalveolar lavage, BAL): το υλικό έκπλυσης συγκεκριμένου βρογχοκυψελιδικού

Διαβάστε περισσότερα

Σας προσκαλούμε όλους, σας καλωσορίζουμε ξανά και σας ευχαριστούμε θερμά. Με φιλικούς χαιρετισμούς

Σας προσκαλούμε όλους, σας καλωσορίζουμε ξανά και σας ευχαριστούμε θερμά. Με φιλικούς χαιρετισμούς Μ ή ν υ µ α Π ρ ο έ δ ρ ω ν Α γ α π η τ ο ί Σ υ ν ά δ ε λ φ ο ι κ α ι Φ ί λ ο ι, Είναι τιμή μας να σας φιλοξενήσουμε για τρίτη φορά στο Σεμινάριο που διοργανώνουμε με θέμα «Τι νεότερο στα ιδιοπαθή και

Διαβάστε περισσότερα

The effect of dornase alfa on ventilation inhomogeneity in patients with cystic fibrosis

The effect of dornase alfa on ventilation inhomogeneity in patients with cystic fibrosis The effect of dornase alfa on ventilation inhomogeneity in patients with cystic fibrosis Η δράση της ντορνάσης άλφα στην ανομοιογένεια του αερισμού σε ασθενείς με κυστική ίνωση. R. Amin, P. Subbarao, W.

Διαβάστε περισσότερα