ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΘΕΣΗ ΚΟΜΠΟΣΤ: Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΗΣ ΕΜΠΕΙΡΙΑ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΘΕΣΗ ΚΟΜΠΟΣΤ: Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΗΣ ΕΜΠΕΙΡΙΑ"

Transcript

1 ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΔΙΑΘΕΣΗ ΚΟΜΠΟΣΤ: Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΗΣ ΕΜΠΕΙΡΙΑ Κ. Λαζαρίδη 1, Π. Κουλουμπής 2, Σ. Σκουλάξινου 3, Δ. Κανακόπουλος 4 και Γ. Λώλος 5 1. Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο, Ελ. Βενιζέλου 70, Καλλιθέα, 2. ΕΘΙΑΓΕ, Ινστιτούτο Εδαφολογίας Αθηνών, Σ. Βενιζέλου 1, Λυκόβρυση, 3. ΕΠΕΜ, Αχαρνών 141Β, Αθήνα, 4. ADVENSOL, Παμπούκη 3, Ν. Ψυχικό, 5. ENVIROPLAN, Αγ. Κωνσταντίνου 40, Μαρούσι, ΠΕΡΙΛΗΨΗ H συγκριτική αξιολόγηση των Ελληνικών προδιαγραφών σε σχέση με τα ισχύοντα σε άλλες χώρες, κυρίως της ΕΕ, καταδεικνύει τον Ελληνικό προσανατολισμό προς συστήματα μηχανικής διαλογής, τα οποία παράγουν κομπόστ χαμηλότερης ποιότητας, κατάλληλο συνήθως μόνο για χρήσεις αποκατάστασης εδαφών. Γίνεται αναφορά στον ορισμό του κομπόστ, τους στόχους των προδιαγραφών, τον καθορισμό ορίων σε τιμές παραμέτρων του προϊόντος και της διεργασίας, καθώς και διαδικασιών ποιοτικού ελέγχου και πιστοποίησης. Οι οριακές τιμές σε ανεπιθύμητες ουσίες, όπως τα βαρέα μέταλλα και οι ξένες προσμίξεις, παρουσιάζονται και σχολιάζονται επίσης. COMPOST QUALITY REQUIREMENTS AND MARKETING: GREEK AND INTERNATIONAL EXPERIENCES K. Lasaridi 1, P. Kouloubis 2, S. Skoulaxinou 3, D. Kanakopoulos 4 and G. Lolos 5 1. Harokopio University, 70 El. Venizelou, Kallithea, 2. NAGREF, Institute of Soil Science, 1 S. Venizelou, Lykovrisi, 3. ΕPΕΜ, 141B Aharnon, Athens, 4. ADVENSOL, 3 Pabouki, N. Psyhiko, 5. ENVIROPLAN, 40 Ag. Konstantinou, Maroussi, ABSTRACT The comparative evaluation of Greek and EU standards demonstrates the Greek orientation towards mechanical-biological treatment systems, for non source separated MSW, leading to the production of low quality composts, mainly suitable for land

2 reclamation projects. Compost definitions, the aims of standards, limits on product and process parameters as well as quality certification systems are compared. Particular focus is given to limits of potentially toxic elements, such as heavy metals 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ποιότητα του παραγόμενου κομπόστ και η δυνατότητα διάθεσής του είναι καθοριστικές για την επιτυχία μιας μονάδας κομποστοποίησης, αλλά και για την αποδοχή και εξέλιξη της μεθόδου στο πλαίσιο της ολοκληρωμένης διαχείρισης αποβλήτων γενικότερα. Καθώς σήμερα δεν υπάρχουν θεσμοθετημένες ποιοτικές προδιαγραφές για το κομπόστ σε επίπεδο ΕΕ, υπάρχει μεγάλη διακύμανση από χώρα σε χώρα, η οποία συνήθως αντανακλά τις διαφορετικές προσεγγίσεις στη διαχείριση των στερεών αποβλήτων και την αυστηρότητα στην προστασία του εδάφους. Οι ποιοτικές προδιαγραφές συνήθως προσπαθούν να συμβιβάσουν δύο συχνά αντικρουόμενους στόχους: την προστασία της δημόσιας υγείας, του εδάφους και του περιβάλλοντος γενικότερα από τη μια μεριά και την μεγιστοποίηση της ανακύκλωσης των οργανικών αποβλήτων και υπολειμμάτων από την άλλη. Σε πολλές περιπτώσεις η νομοθεσία προβλέπει την κατάταξη των κομπόστ σε ποιοτικές κατηγορίες ανάλογα με τις προδιαγραφές που πληρούν και υπάρχει διαφοροποίηση των επιτρεπόμενων χρήσεων για κάθε κατηγορία. Σε αρκετές χώρες (Γερμανία, Αυστρία, Βέλγιο, Μεγάλη Βρετανία, Ολλανδία κ.ά.) έχουν αναπτυχθεί εθελοντικά συστήματα πιστοποίησης του κομπόστ, συνήθως για κομπόστ υψηλής ποιότητας, τα οποία ελέγχουν τόσο τη διαδικασία όσο και την ποιότητα του προϊόντος και απονέμουν το αντίστοιχο σήμα ποιότητας, με πιο γνωστό ίσως το Γερμανικό RAL. Η από καιρό αναμενόμενη Ευρωπαϊκή Οδηγία για την κομποστοποίηση, ή για την βιολογική επεξεργασία των οργανικών αποβλήτων, όπως είναι πιο πιθανό να ονομαστεί, δεν προβλέπεται να ψηφιστεί μέσα στα επόμενα δύο χρόνια, έχει όμως ήδη διαμορφωθεί ένα κείμενο εργασίας που μπορεί να θεωρηθεί ως πρόταση Οδηγίας. Το κείμενο αυτό [1] αν και δεν είναι νομικά δεσμευτικό, και πιθανότατα θα υποστεί αρκετές αλλαγές μέχρι την τελική μορφή της Οδηγίας, μπορεί να θεωρηθεί βέβαιο ότι εκφράζει τις σύγχρονες τάσεις και την κυρίαρχη πολιτική της ΕΕ όσον αφορά στη διαχείριση των του οργανικού κλάσματος των αστικών αποβλήτων, και αποτελεί έναν ισχυρό πόλο επιρροής για τη διαμόρφωση των εθνικών πολιτικών των χωρών μελών Τι είναι το κομπόστ Παρά το πλήθος των διαφόρων εθνικών προδιαγραφών και νομοθεσιών και το ακόμη μεγαλύτερο πλήθος επιστημονικών εργασιών για την κομποστοποίηση και το κομπόστ, εξακολουθεί ακόμη να υπάρχει κάποια σύγχυση σχετικά με τα προϊόντα που μπορούν να φέρουν αυτή την ονομασία. Στη χώρα μας συχνά αναφερόμαστε, λανθασμένα, σε κομπόστ που προέρχεται από αναερόβιες διεργασίες, ενώ σε αρκετές Ευρωπαϊκές χώρες έχει αρχίσει να επικρατεί η άποψη, η οποία εκφράζεται και στην πρόταση Οδηγίας της ΕΕ, ότι κομπόστ μπορούν να ονομαστούν μόνο τα προϊόντα που προέρχονται από την κομποστοποίηση του διαχωρισμένου στην πηγή οργανικού κλάσματος των αστικών στερεών αποβλήτων (ΑΣΑ) και πληρούν συγκεκριμένες προδιαγραφές ποιότητας. Σύμφωνα με την Ελληνική νομοθεσία [2] κομποστοποίηση είναι η ελεγχόμενη βιοξείδωση ετερογενών οργανικών υλικών, από ετερογενείς και κυρίως ετερότροφους μικροοργανισμούς. Προϊόν της κομποστοποίησης είναι το κομπόστ, το οποίο είναι

3 πλούσιο σε οργανική ουσία με υψηλό χουμικό περιεχόμενο και χρησιμοποιείται κυρίως ως εδαφοβελτιωτικό υλικό αλλά και ως υπόστρωμα. Στους ορισμούς αυτούς, αν και δεν αναφέρεται ρητά, ο όρος βιοξείδωση υποδηλώνει αερόβιες διεργασίες, και συνεπώς το στερεό υπόλειμμα της αναερόβιας χώνευσης δεν μπορεί να ονομαστεί κομπόστ, εκτός και αν υποστεί ένα δεύτερο στάδιο αερόβιας σταθεροποίησης. Στο σημείο αυτό δεν θα έπρεπε να υπάρχει σύγχυση, καθώς υπάρχει γενική συμφωνία ότι ο όρος κομπόστ αναφέρεται στο βιοσταθεροποιημένο οργανικό υλικό που προέρχεται από ελεγχόμενες, αερόβιες και θερμόφιλες διεργασίες επεξεργασίας οργανικών υλικών. Αντίθετα, η ποιοτική παράμετρος που ενσωματώνεται στον ορισμό του κομπόστ στην πρόταση Οδηγίας βρίσκεται σε διάσταση με την προσέγγιση των χωρών εκείνων που δεν έχουν προχωρήσει σε εκτεταμένα προγράμματα διαλογής στην πηγή. Η πρόταση Οδηγίας διαφοροποιεί το κομπόστ και την κομποστοποίηση που αναφέρονται μόνο σε διαχωρισμένα στην πηγή βιοαπορρίμματα, από τα σταθεροποιημένα βιοαπορρίμματα (stabilized biowaste) που προέρχονται από την μηχανική / βιολογική επεξεργασία (mechanical / biological treatment MBT) σύμμεικτων ή υπολειμματικών απορριμμάτων, ακόμη και στην (ελάχιστα πιθανή) περίπτωση που τα τελευταία πληρούν τις ποιοτικές προδιαγραφές του κομπόστ. Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία για την Ελλάδα, καθώς οι μοναδικές εγκαταστάσεις βιολογικής επεξεργασίας ΑΣΑ που λειτουργούν ή κατασκευάζονται εφαρμόζουν μηχανική διαλογή σε σύμμεικτα απορρίμματα δηλαδή ΜΒΤ τεχνολογίες. Άμεση συνέπεια της ψήφισης μιας τέτοιας νομοθεσίας είναι η απαγόρευση χρήσης του υλικού που παράγεται από αυτές τις εγκαταστάσεις και το οποίο σήμερα εμείς ονομάζουμε «κομπόστ» ενώ η προτεινόμενη Οδηγία «σταθεροποιημένα βιοαπορρίμματα», σε αγροτική γη που χρησιμοποιείται για την παραγωγή τροφών και ζωοτροφών. Η χρήση του υλικού αυτού θα επιτρέπεται μόνο για έργα αποκατάστασης σε ορυχεία και λατομεία, κάλυψη και αποκατάσταση ΧΥΤΑ, έργα οδοποιίας, κατασκευή πρανών και ηχητικών φραγμάτων, καθώς και σε γήπεδα αθλητικών δραστηριοτήτων, και με περιορισμούς που εγγυάται η κατάλληλη διαδικασία αδειοδότησης της εφαρμογής του στο έδαφος. 2. ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΚΟΜΠΟΣΤ Οι προδιαγραφές ποιότητας του κομπόστ ποικίλουν ευρύτατα από χώρα σε χώρα, ακόμη και μέσα στην ΕΕ, τόσο όσον αφορά στη φιλοσοφία τους όσο και στις παραμέτρους που προσδιορίζονται, τα θεσμοθετημένα όριά τους και τα συστήματα πιστοποίησης. Ο γενικός στόχος που είναι κοινός σε όλες τις προδιαγραφές είναι η προστασία του εδάφους, ειδικά των γεωργικών εδαφών, κυρίως από τα βαρέα μέταλλα. Πιο πρόσφατα έχει δημιουργηθεί ενδιαφέρον για τις οργανικές τοξικές ενώσεις που πιθανόν να υπάρχουν στο κομπόστ (PCBs, PAHs, NPE, phthalates κ.ά.) και παρά τις αναλυτικές δυσκολίες που παρουσιάζουν έχουν αρχίσει να εμφανίζονται όλο και συχνότερα στις νομοθεσίες [3]. Η εξέλιξη είναι παράλληλη με την αναμενόμενη νέα Οδηγία για τη χρήση της βιολογικής ιλύος στη γεωργία. Η μεγάλη διαφοροποίηση οφείλεται στη διαφορετική προσέγγιση και στην έλλειψη στερεών επιστημονικών δεδομένων για την συμπεριφορά, μεταφορά και επικινδυνότητα των διαφόρων ρύπων στο περιβάλλον. Ελλείψει στοιχείων κάποιες χώρες, υιοθετούν ισχυρά την αρχή της προφύλαξης, θέτοντας π.χ. συχνά χαμηλότερα όρια περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα από πολλά φυσικά εδάφη (π.χ. Δανία, Ολλανδία), ενώ άλλες προχωρούν με βάση υπάρχουσες μελέτες εκτίμησης επικινδυνότητας για τα πλέον ευάλωτα τμήματα του πληθυσμού, καταλήγοντας σε χαλαρότερα όρια (π.χ. ΗΠΑ βλ. Πίνακα 3).

4 Οι ποιοτικές προδιαγραφές της πρότασης Οδηγίας της ΕΕ [1] για τις διαφορετικές προβλεπόμενες κατηγορίες κομπόστ σε σύγκριση με τις Ελληνικές παρουσιάζονται στον Πίνακα 1. Πρέπει να σημειωθεί ότι για το κομπόστ κατηγορίας 1 δεν τίθενται περιορισμοί χρήσης, πέρα από αυτούς που επιβάλει η καλή αγρονομική πρακτική. Κομπόστ κατηγορίας 2 μπορεί να εφαρμόζεται στο έδαφος σε ποσότητα που δεν υπερβαίνει τους 3 τόνους ξηρής ουσίας ανά στρέμμα κατά μέσο όρο τριετίας. Η Ελληνικές προδιαγραφές είναι παρόμοιες και συχνά χαλαρότερες από αυτές για τα σταθεροποιημένα απορρίμματα, το οποίο είναι αναμενόμενο καθώς έχουν θεσπιστεί με άξονα αναφοράς τα συστήματα μηχανικής διαλογής κομποστοποίησης, τα οποία θεωρούνται από την πολιτική ηγεσία σήμερα ως η μοναδική εφικτή λύση. Υψηλής ποιότητας κομπόστ από ΑΣΑ, που να ικανοποιεί τις όλο και αυστηρότερες προδιαγραφές για αγρονομικές χρήσεις μπορεί να παραχθεί μόνο μέσα από συστήματα χωριστής διαλογής του οργανικού κλάσματος στην πηγή. Χαρακτηριστικά παρουσιάζεται η περιεκτικότητα σε βαρέα μέταλλα [4] κομπόστ από ΑΣΑ και κομποστ από «καθαρό» οργανικό (μετά από διαλογή στην πηγή), στον Πίνακα 2. Μία ενδεικτική σύγκριση των επιτρεπόμενων ορίων των βαρέων μετάλλων μεταξύ Ευρώπης, ΗΠΑ και Καναδά [4], παρουσιάζεται στον Πίνακα 3, ενώ αναλυτικές οριακές τιμές για βαρέα μέταλλα και άλλους ρύπους σε επιλεγμένες χώρες της ΕΕ παρουσιάζονται στον Πίνακα 4. Πρέπει να σημειωθεί ότι ο Πίνακας 4 είναι ενδεικτικός και όχι εξαντλητικός των περιπτώσεων που καλύπτουν οι εθνικές νομοθεσίες, καθώς υπάρχουν πολλές υποπεριπτώσεις που καθιστούν αδύνατη τη συγκεντρωτική παρουσίαση των ορίων. Μόνο δύο χώρες, η Αυστρία και η Δανία, έχουν εισάγει όρια για οργανικούς ρύπους (PCB, PAH, διοξίνες, υπολείμματα φυτοφαρμάκων) ενώ η Γερμανία έχει θεσπίσει μια Επιτροπή Εργασίας με στόχο να εξετάσει την αναγκαιότητά τους μέχρι το τέλος του 2002 [3]. Η αναμενόμενη θέσπιση ορίων στη νέα Οδηγία για την εφαρμογή της βιολογικής ιλύος στη γεωργία αναμένεται να επηρεάσει και άλλες χώρες προς αυτή την κατεύθυνση, όπως φαίνεται και από την πρόταση Οδηγίας για την κομποστοποίηση. ΠΙΝΑΚΑΣ 1. Ποιοτικά χαρακτηριστικά των προϊόντων βιολογικής επεξεργασίας του οργανικού κλάσματος των ΑΣΑ στην προτεινόμενη Οδηγία της ΕΕ και στην Ελλάδα [1,2] Πρόταση Οδηγίας ΚΥΑ Παράμετρος Κομπόστ / Digestate Σταθεροποιημένα Κομπόστ Κατηγορία 1 Κατηγορία 2 Βιοαπορρίμματα Cd (mg/kg dm) 0,7 1, Cr (mg/kg dm) Cu (mg/kg dm) Hg (mg/kg dm) 0, Ni (mg/kg dm) Pb (mg/kg dm) Zn (mg/kg dm) As (mg/kg dm) PCBs (mg/kg dm) -* -* 0,4 - PAHs (mg/kg dm) -* -* 3 - Προσμείξεις >2mm <0,5% <0,5% <3% <0.8** Πέτρες >5mm <5% <5% - - * Σε συμφωνία με την αναθεώρηση της Οδηγίας για την ιλύ βιολογικών καθαρισμών ** Πλαστικό και γυαλί

5 ΠΙΝΑΚΑΣ 2: Τυπική συγκέντρωση βαρέων μετάλλων σε κομπόστ από ανάμικτα ΑΣΑ και κομπόστ από βιοαπορρίμματα (με διαλογή στην πηγή) (Μ.Ο. 4 περιοχών) [4] Στοιχείο Ανάμικτα ΑΣΑ (mg/kg) Βιοαπορρίμματα (mg/kg) Pb Cu Zn Cr Ni Cd 2,8 0,4 Hg 1,9 <0,2 ΠΙΝΑΚΑΣ 3: Σύγκριση ορίων για τα βαρέα μέταλλα μεταξύ ΕΕ, ΗΠΑ και Καναδά [4] Στοιχείο Ε.Ε (διακύμανση) ΗΠΑ, κομπόστ Καναδάς mg/kg από ιλύ (mg/kg) (mg/kg) Τύποι ΑΑ & Α Τύπος Β Κάδμιο 0, Χρώμιο Χαλκός Υδράργυρος 0, ,8 5 Νικέλιο Μόλυβδος Ψευδάργυρος Όλες οι χώρες έχουν συμπεριλάβει υγειονομικά κριτήρια ποιότητας του κομπόστ, τόσο για παθογόνους μικροοργανισμούς για τον άνθρωπο, όσο και για τα ζώα και τα φυτά. Τα κριτήρια αυτά αναφέρονται στο προϊόν, στη διεργασία ή και στα δύο. Τα κριτήρια που αναφέρονται στο προϊόν απαιτούν απουσία σαλμονέλας, και απουσία ή πολύ χαμηλές τιμές εντεροβακτηρίων και περιττωματικών στρεπτόκοκκων, ενώ σε αρκετές περιπτώσεις απαιτείται απουσία νηματοειδών, κυστοειδών και άλλων φυτοπαθογόνων. Επίσης τίθενται όρια στον αριθμό των ικανών προς βλάστηση σπορών παρασιτικών φυτών και κριτήρια φυτοτοξικότητας για το κομπόστ. Σε πολλές περιπτώσεις η υγειονοποίηση του κομπόστ εξασφαλίζεται μέσα από την εφαρμοζόμενη διεργασία, με την απαίτηση να έχει παραμείνει το υλικό πάνω από κάποια συγκεκριμένη θερμοκρασία (συνήθως 55 ο C) για ένα ελάχιστο χρονικό διάστημα (συνήθως 3 ή περισσότερες ημέρες) [3, 4]. Στην Ελλάδα απαιτείται απουσία σαλμονέλας και εντεροβακτηρίων, χωρίς άλλη αναφορά σε φυτοπαθογόνα ή το χρόνο έκθεσης του υλικού σε υψηλές θερμοκρασίες [2]. Οι ξένες προσμείξεις, όπως γυαλί, πλαστικό και πέτρες αναφέρονται στις περισσότερες προδιαγραφές χωρίς μεγάλη διαφοροποίηση, ως ποσοστό κατά βάρος ξηρής ουσίας, και σε σχέση με τη διάμετρο των σωματιδίων [3, 4]. Τέλος αυξανόμενο ρόλο στις προδιαγραφές ποιότητας του κομπόστ για αγρονομικές χρήσεις έχουν ο βαθμός βιολογικής σταθεροποίησης του υλικού και το περιεχόμενό του σε άζωτο (ολικό και νιτρικά). Η βιοσταθεροποίηση ή ωρίμανση του υλικού, δεν προσδιορίζεται πλέον ως ο λόγος άνθρακα προς άζωτο ή νιτρικών προς αμμωνιακά, όπως εμφανιζόταν σε αρκετές παλαιότερες προδιαγραφές, αλλά με βάση την αναπνευστική δραστηριότητα του υλικού (είτε άμεσα ως AT4 είτε έμμεσα με το τεστ αυτοθέρμανσης self-heating test ή rottegrade) [3].

6

7 Δανία 3 Ιταλία 5 ΠΙΝΑΚΑΣ 4. Οριακές τιμές βαρέων μετάλλων και οργανικών ρύπων στο κομπόστ, σε επιλεγμένες χώρες [3]. Παράμετρος Αυστρία 1 Βέλγιο Γερμανία 2 Ισπανία 4 Ολλανδία 6 UK 7 Eco- (mg/kg dm) Α+ Α Β A B RAL Υπ.Γ Κ1 Κ2 A A+ label 8 Cd 0, ,5 1 1,5 1,5 0, ,7 1,5 1 Cr tot Cu Hg 0,4 0, , , ,3 0,2 1 1 Ni Pb / Zn As PCBs PAHs NPE DEHP Κομπόστ κατηγορίας Α+, Α και Β μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε βιολογική γεωργία, γεωργικές εφαρμογές και αποκατάσταση εδαφών αντίστοιχα 2. Κομπόστ που πληροί τα όρια της στήλης Α και Β μπορεί να εφαρμόζεται στο έδαφος σε μέγιστη ποσότητα 3 και 2 t dm ανά στρέμμα κατά μέσο όρο 3 ετών, αντίστοιχα, έτσι ώστε η συνολική ποσότητα βαρέων μετάλλων που προστίθενται στο έδαφος να είναι ίδια. RAL είναι το σήμα ποιότητας που αποδίδει ο Οργανισμός Πιστοποίησης Ποιότητας Κομπόστ (Bundesgütegemeinschaft Kompost BGK). Η εφαρμογή πιστοποιημένου κομπόστ υπόκειται σε λιγότερους περιορισμούς. Οι βασικοί νόμοι είναι οι: Biowaste Ordinance (1/10/98) και Fertiliser Ordinance. 3. Το όριο για το αρσενικό και η χαμηλότερη τιμή για το μόλυβδο ισχύουν για εφαρμογή σε κήπους. NPE: nonylphenol, DEHP: Di(2-ethylhexyl)phthalate 4. Υπ.Γ. Προδιαγραφές του Νόμου για τα λιπάσματα και συναφή προϊόντα, του Υπ. Γεωργίας (28/5/1998), Κ1 και Κ2 κομπόστ κατηγορίας 1 (διαλογή στην πηγή) και 2 (σταθεροποιημένα βιοαπορρίμματα) αντίστοιχα σύμφωνα με την υπό ψήφιση νομοθεσία στην περιοχή της Καταλονίας. Η κατηγορία 2 μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο ως υλικό αποκαταστάσεων και κάλυψης ΧΥΤΑ 5. Νόμος DCI 27/7/84, επίκειται αλλαγή συμπεριλαμβανομένων περιορισμών στις επιτρεπόμενες χρήσεις (απαγόρευση για παραγωγή τροφών και ζωοτροφών) 6. Οι προδιαγραφές αυτές αναφέρονται σε εθελοντικά σχήματα πιστοποίησης VFG κομπόστ (Α) και υψηλής ποιότητας κομπόστ (Α+) 7. Πρόκειται για εθελοντικό σχήμα πιστοποίησης που το διαχειρίζεται ο μη κερδοσκοπικός οργανισμός Composting Association. Η θέσπιση υποχρεωτικών εθνικών προδιαγραφών είναι πιθανή. 8. Πρόκειται για τα νέα αναθεωρημένα κριτήρια, που καλύπτουν εδαφοβελτιωτικά και (για πρώτη φορά) υποστρώματα. Απαγορεύεται η χρήση βιολογικής ιλύος (λόγω της αβεβαιότητας για τη φύση και εξέλιξη των οργανικών ρύπων) τύρφης (προστασία των τυρφώνων) και φλοιών που έχουν υποστεί επεξεργασία με παρασιτοκτόνα.

8 2.1. Δειγματοληψία, ανάλυση και πιστοποίηση Ο έλεγχος και η πιστοποίηση οποιουδήποτε υλικού προϋποθέτουν αξιόπιστες διαδικασίες δειγματοληψίας και αναλυτικές τεχνικές. Σε αντίθεση με τα νερά και τα υγρά απόβλητα, όπου είναι σχετικά εύκολη η αντιπροσωπευτική δειγματοληψία και υπάρχουν διεθνώς αποδεκτές μέθοδοι ανάλυσης, τα στερεά απόβλητα είναι ανομοιογενή, απαρτίζονται συχνά από σχετικά μεγάλα τεμάχια και δεν υπάρχουν κοινές μέθοδοι ανάλυσης για πολλές παραμέτρους. Σε αρκετές χώρες έχουν τεθεί προδιαγραφές για τη δειγματοληψία και την ανάλυση του παραγόμενου κομπόστ, οι οποίες αφορούν στα μεγέθη των δειγμάτων, στη συχνότητα των δειγματοληψιών και στις μεθόδους ανάλυσης, με στόχο τη διασφάλιση υψηλών προδιαγραφών ποιότητας γα το παραγόμενο τελικό προϊόν και την παροχή εγγυήσεων στον χρήστη. Οι προδιαγραφές αυτές δεν αποτελούν πάντα νομοθετικές ρυθμίσεις αλλά μπορεί να τίθενται και στα πλαίσια εθελοντικών συστημάτων πιστοποίησης, όπως για παράδειγμα του Composting Association στην Βρετανία και το RAL στη Γερμανία. Στον Πίνακα 5 παρουσιάζεται μία σύγκριση των διαφόρων προδιαγραφών για την εκτέλεση των δειγματοληψιών. Οι απαιτούμενες αναλύσεις, εκτός από την περιεκτικότητα σε επικίνδυνες ουσίες και παθογόνα, συνήθως εξετάζουν και την κοκκομετρία, την υγρασία, την οργανική ουσία, τον βαθμό ωρίμανσης, την φυτοτοξικότητα, την παρουσία παρασιτικών βλαστανόντων σπόρων, θρεπτικά συστατικά και ιχνοστοιχεία κλπ. Τα συστήματα πιστοποίησης και σε ορισμένες περιπτώσεις και η νομοθεσία προσδιορίζουν και τις απαραίτητες πληροφορίες και τα αποτελέσματα των αναλύσεων που πρέπει να αναγράφονται στη συσκευασία του προϊόντος ή σε συνοδευτικό έγγραφο. ΠΙΝΑΚΑΣ 5: Απαιτούμενη συχνότητα δειγματοληψιών σε διάφορες χώρες [3, 4, 5] Χώρα Προτεινόμενη συχνότητα Γερμανία <2.000 τον/χρόνο! 4 δείγματα ανά τρίμηνο > τον/χρόνο! 12 δείγματα 8 φορές το χρόνο Ολλανδία 1 φορά ανά τόνους ή min. 6 φορές το χρόνο Βέλγιο 8 φορές το χρόνο για εγκατάσταση των τόν. Αυστρία min. 1 φορά το χρόνο ή 1 φορά ανά m 3 Ελβετία 1 φορά το χρόνο για ποσότητα >100 τον Γαλλία 1 φορά ανά εξάμηνο Δανία 1 φορά ανά εξάμηνο Βρετανία < τον/χρόνο! 2 δείγματα ανά έτος > & < τον/χρόνο! 3 δείγματα ανά έτος > τον/χρόνο! 4 δείγματα ανά έτος 3. ΔΥΝΑΤΟΤΗΤΕΣ ΔΙΑΘΕΣΗΣ ΤΟΥ ΚΟΜΠΟΣΤ Είναι πλέον καλά τεκμηριωμένο ότι η προσθήκη κομπόστ στο έδαφος μπορεί να έχει θετική επίδραση σε μία μακρά σειρά χημικών, φυσικών και βιολογικών χαρακτήρων του [6]. Η γεωργία και οι διάφορες συναφείς δραστηριότητες συνιστούν την κυριότερη οδό αξιοποίησης των διαφόρων υλικών κομπόστ, τα οποία μάλιστα κατά τη διεθνή πρακτική εφαρμόζονται σε πολύ μεγάλες συγκεντρώσεις για ελληνικά δεδομένα. Για την εδαφική εφαρμογή του κομπόστ στη γεωργία, πρέπει να λαμβάνονται υπ όψη και

9 να διενεργούνται λεπτομερείς έλεγχοι σχετικά με τις ακόλουθες παραμέτρους, και ανάλογα με τις διάφορες χρήσεις και κατηγορίες ποιότητας του κομπόστ [7]: ποσότητα εφαρμογής, περιεκτικότητα σε θρεπτικά, ιχνοστοιχεία, βαρέα μέταλλα, επιβλαβείς οργανικές ενώσεις, παθογόνα κλπ., επίπεδο ωρίμανσης κομπόστ (φρέσκο ή ώριμο κομπόστ), χρονική περίοδος εφαρμογής, συχνότητα εφαρμογής, βάθος ενσωμάτωσης στο έδαφος, τύπος εδάφους και χαρακτήρες αυτού κ.ά. Οι ενδεικνυόμενες χρήσεις του κομπόστ, εξαρτώνται από τα ποιοτικά του χαρακτηριστικά και ποικίλουν από τη χρήση σε βιολογικά καλλιεργούμενα τρόφιμα, και γενικότερα καλλιέργειες παραγωγής τροφής και ζωοτροφών, έως τη χρήση για αποκατάσταση εδαφών και ως κάλυψη σε ΧΥΤΑ. Σε πολλές περιπτώσεις υπάρχουν νομοθετικοί περιορισμοί για τις επιτρεπόμενες χρήσεις με στόχο την προστασία της υγείας και του περιβάλλοντος. Σε αυτό το πλαίσιο παρατίθεται ένας ενδεικτικός οδηγός χρήσεων κομπόστ [7]: Φυτά μεγάλης καλλιέργειας, απαιτητικά σε χουμικά συστατικά, με κατάλληλη αμειψισποράς, προκειμένου να ενισχυθεί το ισοζύγιο χουμικών συστατικών στα καλλιεργούμενα εδάφη π.χ. τεύτλα, πατάτες αλλά και διάφορα λαχανικά αγρού, σε ποσότητα 4-10 τόνων νωπού υλικού ανά στρέμμα κάθε 2-4 χρόνια. Σιτηρά, σε ποσότητα 2-6 τόνων νωπού υλικού ανά στρέμμα, κάθε 2-4 χρόνια. Λειβαδικές εκτάσεις, σε ποσότητα 2-5 τόνων νωπού υλικού ανά στρέμμα, κάθε 2-4 χρόνια. Το κομπόστ πρέπει να είναι απαλλαγμένο από ξένα σώματα, που μπορεί να προκαλέσουν προβλήματα στα βόσκοντα ζώα. Δενδρώδεις καλλιέργειες, μηλοειδή, πυρηνόκαρπα, εσπεριδοειδή, συκιές κλπ. σε ποσότητα τόνων νωπού υλικού ανά στρέμμα, κάθε 3 χρόνια. Αμπέλια, σε ποσότητα τόνων νωπού υλικού ανά στρέμμα (φρέσκο κομπόστ σε βαριά εδάφη) ή 10 τόνων νωπού υλικού ανά στρέμμα (ώριμο κομπόστ σε ελαφρά εδάφη), κάθε 3-4 χρόνια. Σε περίπτωση επικλινών εκτάσεων, συνιστώνται μεγαλύτερες δόσεις, τόνων νωπού υλικού ανά στρέμμα. (φρέσκο κομπόστ). Ως χρόνος εφαρμογής συνιστάται η περίοδος μεταξύ του τρυγητού και της έναρξης της βλάστησης. Θερμοκηπιακές καλλιέργειες, σε ποσότητα 1-1,5 kg/m 2 νωπού υλικού, κάθε 2-4 χρόνια. Δασικά φυτώρια, σε ποσότητα τόνων νωπού υλικού ανά στρέμμα στην αρχή και έπειτα 3-4 τόνων νωπού υλικού ανά στρέμμα κάθε 2 χρόνια. Ανθοκομικές καλλιέργειες, σε ποσότητα τόνων νωπού υλικού ανά στρέμμα ή για τη παρασκευή υποστρωμάτων σε πρόσμιξη μέχρι 20%. Διαμόρφωση περιβάλλοντος και επιφανειών πρασίνου σε αστικές περιοχές, πάρκα, αθλητικά πεδία, αποτροπή φαινομένων διάβρωσης σε επικλινείς επιφάνειες, συγκράτηση πρανών, χλοηφορία σε ταράτσες, σε θαμνοσυστάδες σε δρόμους, αντικατάσταση μητρικού εδάφους για την αποκατάσταση λατομείων, και χωματερών / ΧΥΤΑ, σε δόσεις των τόνων νωπού υλικού ανά στρέμμα στην αρχή και έπειτα 2-3 τόνων νωπού υλικού ανά στρέμμα κάθε 2 χρόνια. Αναδασώσεις, με ενσωμάτωση έως 150 τόνων νωπού υλικού ανά στρέμμα. Ως υλικό βιοφίλτρου για την απορρόφηση δυσάρεστων οσμών από βιομηχανικές εγκαταστάσεις με δύσοσμα απαέρια, εξαερισμών σε εγκαταστάσεις επεξεργασίας αστικών λυμάτων, κομποστοποίησης, μαζικής διατήρησης ζώων, κ.λ.π. Στις περιπτώσεις αυτές συνιστώνται δόσεις 1 τόνου νωπού υλικού ανά m 2 επιφάνειας βιοφίλτρου, κάθε 4 χρόνια, για ποσότητα απαερίων m 3 ανά ώρα και ανά m 2. Ως ηχομόνωσης για την προστασία από θορύβους σε αυτοκινητοδρόμους κοντά σε αστικές περιοχές κ.λ.π.

10 4. ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Από τη σύντομη εξέταση των προδιαγραφών και των συστημάτων πιστοποίησης ποιότητας κομπόστ στις χώρες της ΕΕ, προκύπτει ότι η χώρα μας βρίσκεται ακόμη στα αρχικά στάδια. Σήμερα οι χρήστες έχουν μια θετική προδιάθεση απέναντι στο κομπόστ, καθώς γνωρίζουν τα προβλήματα των Ελληνικών εδαφών και δεν είναι ακόμη εξοικειωμένοι με τους πιθανούς κινδύνους. Η Πολιτεία και όλοι οι εμπλεκόμενοι φορείς θα πρέπει να καταβάλλουν σημαντική προσπάθεια ώστε να μην καταστραφεί αυτό το θετικό κλίμα από την ανεξέλεγκτη διάθεση στην αγορά χαμηλής ποιότητας προϊόντων. Ο ενδεικτικός κατάλογος χρήσεων που παρατέθηκε υποδεικνύει ότι μεγάλες ποσότητες κομπόστ, μέτριας και χαμηλής ποιότητας, όπως αυτό που παράγεται από εγκαταστάσεις μηχανικής διαλογής, θα μπορούσαν να απορροφηθούν σε έργα αποκατάστασης, οδοποιίας και αναδασώσεις. Τέτοιοι χώροι υπάρχουν και στο Ν. Αττικής, όπου θα παράγεται η μεγαλύτερη ποσότητα κομπόστ από ΑΣΑ στη χώρα μας, και με κατάλληλο σχεδιασμό και επενδύσεις θα μπορούσε το κομπόστ από το εργοστάσιο των Α. Λιοσίων να αξιοποιηθεί για την περιβαλλοντική αναβάθμιση του Νομού. Αντίθετα, σκέψεις για τη γεωργική αξιοποίηση του, ειδικά σε καλλιέργειες παραγωγής τροφής και ζωοτροφών, θα συναντήσουν πολλαπλές δυσχέρειες από το κόστος μεταφοράς σε αγροτικές περιοχές και την εύλογη δυσπιστία των αγροτών, έως νομοθετικούς περιορισμούς από την ΕΕ (π.χ. αναθεώρηση της Οδηγίας για την γεωργική αξιοποίηση της ιλύος και η πρόταση Οδηγίας για την κομποστοποίηση). Από την άλλη μεριά, στη χώρα μας παράγονται τεράστιες ποσότητες αγροτικών αποβλήτων και υπολειμμάτων, με πολύ χαμηλά ποσοστά σε τοξικές ουσίες, που σήμερα καίγονται ή διατίθενται με μεθόδους περιβαλλοντικά επιζήμιες και τα οποία μπορούν να αξιοποιηθούν (συχνά και σε συνδυασμό με την παραγωγή ενέργειας) για την παραγωγή υψηλής ποιότητας οργανικών εδαφοβελτιωτικών, τα οποία είναι απαραίτητα για τα φτωχά σε οργανικά εδάφη της χώρας μας. ΑΝΑΦΟΡΕΣ 1. EC (2001) Working Document: Biological treatment of biowaste, DG ENV.A.2/LM/biowaste/2 nd draft, 12/2/ Ανώνυμος (1997) Κατάρτιση πλαισίου προδιαγραφών και γενικών προγραμμάτων διαχείρισης στερεών αποβλήτων ΚΥΑ , 1016/Β/ Favoino E. et. al. (personal communication) (2001) Survey of compost standards, commissioned by the UK Government (under preparation) 4. Brinton W.F. (2000) Compost Quality Standards and Guidelines, Final report to New York State Association of Recyclers (NYSAR), Woods End Research Laboratory, USA, 42 pp. (www.cfe.cornell.edu/wmi/compost/brinton.pdf) 5. Anonymous (2000) The Composting Association Standards for Composts Working Document, The Composting Association, UK, ISBN Baumgarten A. et al. (1993) Kompostanwendung. In: Handbuch der Kompostierung, Ein Leitfaden für Praxis-Verwaltung-Forschung, Amlinger, F. (wiss. Koord. & Red.), , Bundesministerium für Wissenschaft und Forschung, Bundesministerium für Land- und Forstwirtschaft, Wien. 7. Anonym (1985) Merkblatt 10: Qualitätskriterien und Anwendungsempfeh-lungen für Kompost aus Müll und Müll/Klärschlamm. Mitteilungen der Länderarbeitsgemeinschaft Abfall (LAGA), Nr. 8, Erich Schmidt Verlag, 39 Seiten.

ΕΙΔΙΚΟΣ ΔΙΑΒΑΘΜΙΔΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΝΟΜΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ

ΕΙΔΙΚΟΣ ΔΙΑΒΑΘΜΙΔΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΝΟΜΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ ΕΙΔΙΚΟΣ ΔΙΑΒΑΘΜΙΔΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΝΟΜΟΥ ΑΤΤΙΚΗΣ Ε.Δ.Σ.Ν.Α Περιβαλλοντικό Αποτύπωμα και Αξιολόγηση Παραγωγικής Λειτουργίας Εργοστασίου Μηχανικής Ανακύκλωσης (Ε.Μ.Α.), Άνω Λιοσίων ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογικές Επεξεργασίες Στερεών Αποβλήτων

Βιολογικές Επεξεργασίες Στερεών Αποβλήτων Βιολογικές Επεξεργασίες Στερεών Αποβλήτων Κάτια Λαζαρίδη Επίκουρη Καθηγήτρια Χαροκόπειο Πανεπιστήµιο klasaridi@hua.gr 1 ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΣΚΟΠΟΣ Οδηγία 1999/31/ΕΚ για την Υγειονοµική Ταφή Εναρµόνιση Εθνικού

Διαβάστε περισσότερα

Όρια βαρέων μετάλλων για ΕΕ

Όρια βαρέων μετάλλων για ΕΕ Όρια βαρέων μετάλλων για ΕΕ αποβλήτων. Ακολουθούν τα όρια των βαρέων μετάλλων στα Ευρωπαϊκά πρότυπα για το κομπόστ και τα προϊόντα της αναερόβιας ζύμωσης, από το προσχέδιο της Έκθεσης για τα κριτήρια αποχαρακτηρισμού

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι. Πίνακας 1. Μέγιστες επιτρεπόμενες συγκεντρώσεις μετάλλων στην ιλύ για εδαφική εφαρμογή

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι. Πίνακας 1. Μέγιστες επιτρεπόμενες συγκεντρώσεις μετάλλων στην ιλύ για εδαφική εφαρμογή ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Ι Πίνακας 1. Μέγιστες επιτρεπόμενες συγκεντρώσεις μετάλλων στην ιλύ για εδαφική εφαρμογή Μέταλλο Μέγιστη επιτρεπόμενη συγκέντρωση (mg/kg ξηράς ουσίας) Cd 5 Cr(ολικό) 500 Cu 800 Hg 5 Ni 200 Pb

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Στερεών Αποβλήτων σε επίπεδο Δήμων

Διαχείριση Στερεών Αποβλήτων σε επίπεδο Δήμων ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ TOMEAΣ ΧΗΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΜΟΝΑΔΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Διαχείριση Στερεών Αποβλήτων σε επίπεδο Δήμων Κωνστάντζος Γιώργος Μηχανικός Περιβάλλοντος,

Διαβάστε περισσότερα

INTERGEO ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ

INTERGEO ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ INTERGEO ΣΥΝΤΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ INTERGEO ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΜΕΛΕΤΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ (ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ, ΜΕΛΕΤΕΣ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗΣ) ΛΥΣΕΙΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΙΛΥΟΣ (ΑΣΒΕΣΤΟΠΟΙΗΣΗ, ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ)

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Ι. ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ

ΤΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ Ι. ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΣΕΡΡΩΝ ΔΗΜΟΣ ΣΕΡΡΩΝ Αρ. Μελέτης: 2 / 2015 ΠΑΡΟΧΗ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ: Υπηρεσίες περιβαλλοντικής παρακολούθησης και ελέγχου του ανενεργού ΧΥΤΑ και του αποκαταστημένου ΧΔΑ Δήμου Σερρών έτους

Διαβάστε περισσότερα

Ορθή περιβαλλοντικά λειτουργία μονάδων παραγωγής βιοαερίου με την αξιοποίηση βιομάζας

Ορθή περιβαλλοντικά λειτουργία μονάδων παραγωγής βιοαερίου με την αξιοποίηση βιομάζας Ορθή περιβαλλοντικά λειτουργία μονάδων παραγωγής βιοαερίου με την αξιοποίηση βιομάζας ΑΡΓΥΡΩ ΛΑΓΟΥΔΗ Δρ. Χημικός TERRA NOVA ΕΠΕ περιβαλλοντική τεχνική συμβουλευτική ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΤΕΕ «ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗ»

Διαβάστε περισσότερα

ιαχείριση Αξιοποίηση των Βιοστερεών στην Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας Θεσµικό πλαίσιο

ιαχείριση Αξιοποίηση των Βιοστερεών στην Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας Θεσµικό πλαίσιο ιαχείριση Αξιοποίηση των Βιοστερεών στην Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας Θεσµικό πλαίσιο Ελευθέριος Ν. Παπαβασιλόπουλος ρ Πολιτικός Μηχανικός ΜΟ / ΜΤΥ ΥΠΕΚΑ Υφιστάµενο θεσµικό πλαίσιο Υ.Α. 80568/4225/91 (ΦΕΚ

Διαβάστε περισσότερα

Βιώσιμη διαχείριση των απορριμμάτων: Μία ολοκληρωμένη αποκεντρωμένη προσέγγιση

Βιώσιμη διαχείριση των απορριμμάτων: Μία ολοκληρωμένη αποκεντρωμένη προσέγγιση ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ TOMEAΣ ΧΗΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΜΟΝΑΔΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ Βιώσιμη διαχείριση των απορριμμάτων: Μία ολοκληρωμένη αποκεντρωμένη προσέγγιση

Διαβάστε περισσότερα

1. Αναδεικνύεται και πάλι η επιτακτική ανάγκη αναθεώρησης της ΚΥΑ 114218 (ΦΕΚ 1016), προς αποφυγή συγχύσεων και αυθαίρετων ερμηνειών.

1. Αναδεικνύεται και πάλι η επιτακτική ανάγκη αναθεώρησης της ΚΥΑ 114218 (ΦΕΚ 1016), προς αποφυγή συγχύσεων και αυθαίρετων ερμηνειών. Προς: Υπουργεία ΠΕΚΑ Σχετικά με την προτεινόμενη και στα πλαίσια της Δημόσιας Διαβούλευσης ΚΥΑ, με θέμα «Ποιοτικά Χαρακτηριστικά των Προϊόντων Μηχανικής Βιολογικής Επεξεργασίας Σύμμεικτων Αστικών Αποβλήτων»,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ενότητα 5: Στερεά απόβλητα και Αστική Ρύπανση (Μέρος 2 ο ) Ζαγγανά Ελένη Σχολή : Θετικών Επιστημών Τμήμα : Γεωλογίας Σκοποί ενότητας Πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

Κάτια Λαζαρίδη. Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Γενική Γραμματέας ΕΕΔΣΑ klasaridi@hua.gr

Κάτια Λαζαρίδη. Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Γενική Γραμματέας ΕΕΔΣΑ klasaridi@hua.gr Βιοαποδομήσιμα απόβλητα: Μηχανική Βιολογική Επεξεργασία & Διαλογή στην Πηγή, δύο συμπληρωματικές προσεγγίσεις Κάτια Λαζαρίδη Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Γενική Γραμματέας ΕΕΔΣΑ klasaridi@hua.gr

Διαβάστε περισσότερα

ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗ ΣΤΟΝ ΚΟΛΠΟ ΤΗΣ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ. Μ.Δασενάκης ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΛΛΗΝΩΝ

ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗ ΣΤΟΝ ΚΟΛΠΟ ΤΗΣ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ. Μ.Δασενάκης ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΛΛΗΝΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ, ΤΜΗΜΑ ΧΗΜΕΙΑΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΧΗΜΕΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΘΑΛΑΣΣΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗ ΣΤΟΝ ΚΟΛΠΟ ΤΗΣ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ Μ.Δασενάκης ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΛΛΗΝΩΝ Ο ΣΑΡΩΝΙΚΟΣ ΚΟΛΠΟΣ Επιφάνεια: 2600 km 2 Μέγιστο βάθος: 450 m

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση των απορριμμάτων και επιπτώσεις

Διαχείριση των απορριμμάτων και επιπτώσεις Διαχείριση των απορριμμάτων και επιπτώσεις Κώστας Νικολάου Δρ. Χημικός Περιβαλλοντολόγος Καθηγητής-Σύμβουλος Περιβαλλοντικού Σχεδιασμού Πόλεων, Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο 1 ΑΣΑ: Κυρίαρχο πρόβλημα Τα

Διαβάστε περισσότερα

Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα

Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα Διπλ. Μηχανικός Βασιλειάδης Μιχαήλ ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. 04 Φεβρουαρίου 2011 Hotel King George II Palace Πλατεία Συντάγματος Αθήνα Είδη πρώτων υλών Αγροτικού τομέα Κτηνοτροφικού τομέα Αστικά απόβλητα Αγροτικός

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένη διαχείριση των βιοαποβλήτων - Η περίπτωση των Δήμων Αθηναίων & Κηφισιάς Έργο «ATHENS-BIOWASTE»

Ολοκληρωμένη διαχείριση των βιοαποβλήτων - Η περίπτωση των Δήμων Αθηναίων & Κηφισιάς Έργο «ATHENS-BIOWASTE» Ολοκληρωμένη διαχείριση των βιοαποβλήτων - Η περίπτωση των Δήμων Αθηναίων & Κηφισιάς Έργο «ATHENS-BIOWASTE» LIFE10 ENV/GR/605 Ημερίδα: ΠΡΟΛΗΨΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ: Δυνατότητες και περιορισμοί στο πλαίσιο

Διαβάστε περισσότερα

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν

Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν 7. Επαναχρησιμοποίηση νερού στο δήμο μας! Όσα υγρά απόβλητα μπορούν να επαναχρησιμοποιηθούν, πρέπει να υποστούν επεξεργασία πριν την επανάχρησή τους. Ο βαθμός επεξεργασίας εξαρτάται από την χρήση για την

Διαβάστε περισσότερα

Το ΥΜΕΠΠΕΡΑΑ και η διαχείριση προδιαλεγμένων βιοαποβλήτων στην προγραμματική περίοδο 2014-2020. Εισηγητής : Βασίλης Στοϊλόπουλος Κομοτηνή, 24-4-2015

Το ΥΜΕΠΠΕΡΑΑ και η διαχείριση προδιαλεγμένων βιοαποβλήτων στην προγραμματική περίοδο 2014-2020. Εισηγητής : Βασίλης Στοϊλόπουλος Κομοτηνή, 24-4-2015 Το ΥΜΕΠΠΕΡΑΑ και η διαχείριση προδιαλεγμένων βιοαποβλήτων στην προγραμματική περίοδο 2014-2020. Εισηγητής : Βασίλης Στοϊλόπουλος Κομοτηνή, 24-4-2015 ΕΘΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ : ΣΤΟΧΟΙ - ΟΡΟΣΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση αποµάκρυνσης ρύπων

Αξιολόγηση αποµάκρυνσης ρύπων Αξιολόγηση αποµάκρυνσης ρύπων ΣΥΣΤΗΜΑ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Columbia Water Purification System (διπλό σύστηµα) Στους παρακάτω πίνακες δίνονται τα αποτελέσµατα των δοκιµών αποµάκρυνσης ρύπων: Columbia Water

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΩΣ ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΥΛΩΝΑΣ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ

Η ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΩΣ ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΥΛΩΝΑΣ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ Η ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΗ ΑΞΙΟΠΟΙΗΣΗ ΩΣ ΒΑΣΙΚΟΣ ΠΥΛΩΝΑΣ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ ΑΒΡΑΑΜ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΙΔΗΣ ΙΩΑΝΝΗΣ-ΣΟΦΟΚΛΗΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΑΠΘ Εργαστήριο Μετάδοσης Θερμότητας & Περιβαλλοντικής

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΙΚΗ ΑΠΟΦΑΣΗ: 80568/4225/91

ΥΠΟΥΡΓΙΚΗ ΑΠΟΦΑΣΗ: 80568/4225/91 ΥΠΟΥΡΓΙΚΗ ΑΠΟΦΑΣΗ: 80568/4225/91 Μέθοδοι, όροι και περιορισμοί για την χρησιμοποίηση στη γεωργία της ιλύος που προέρχεται από επεξεργασία οικιακών και αστικών λυμάτων (ΦΕΚ 641/Β/7-08-1991) ΟΙ ΥΠΟΥΡΓΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

Παραπροϊόνταμονάδωνβιοαερίουκαι προοπτικέςγιαπεραιτέρωανάπτυξη

Παραπροϊόνταμονάδωνβιοαερίουκαι προοπτικέςγιαπεραιτέρωανάπτυξη Παραπροϊόνταμονάδωνβιοαερίουκαι προοπτικέςγιαπεραιτέρωανάπτυξη Σωτήριος Δ. Καλαμάρας Γεωπόνος, Μ.Δ.Ε. ΑΟΥΤΕΒ ΜΗΧΑΝΙΚΗ Α.Ε. ΣχεδιάγραμμαΜονάδαςΒιοαερίου ΠροϊόνταΜονάδαςΒιοαερίου Προϊόντα μονάδας Συμπαραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικές Ορθής Διαχείρισης Στερεών Γεωργικών Υπολειμμάτων

Πρακτικές Ορθής Διαχείρισης Στερεών Γεωργικών Υπολειμμάτων Πρακτικές Ορθής Διαχείρισης Στερεών Γεωργικών Υπολειμμάτων ΚΑΤΣΑΜΠΑΣ ΗΛΙΑΣ Δρ. Χημικός Μηχανικός Προϊστάμενος Τμήματος Περιβάλλοντος & Υδροοικονομίας Περιφερειακής Ενότητας Μεσσηνίας Περιφέρειας Πελοποννήσου

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΥΔΑΤΩΝ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΤΙΚΗΣ ΑΛΛΑΓΗΣ ΕΙΔΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΥΔΑΤΩΝ ΠΟΙΙΟΤΗΤΑ ΕΠΙΙΦΑΝΕΙΙΑΚΩΝ ΚΑΙΙ ΥΠΟΓΕΙΙΩΝ ΥΔΑΤΩΝ ΤΗΣ ΧΩΡΑΣ Π ΕΕ ΡΡ ΙΙ ΙΟΟ ΔΔ ΟΟ ΣΣ Α ΝΝ ΑΑΦ ΟΟ ΡΡ ΑΑ ΣΣ : 8 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 212 (2 η έκδοση) ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ 1 Η τεχνική έκθεση με τίτλο «: περίοδος αναφοράς

Διαβάστε περισσότερα

Δεν μας αξίζει! Αλλάζουμε. Αντιμετωπίζουμε το πρόβλημα! τον Περιφερειακό Σχεδιασμό Διαχείρισης Απορριμμάτων ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ

Δεν μας αξίζει! Αλλάζουμε. Αντιμετωπίζουμε το πρόβλημα! τον Περιφερειακό Σχεδιασμό Διαχείρισης Απορριμμάτων ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ Δεν μας αξίζει! Αλλάζουμε τον Περιφερειακό Σχεδιασμό Διαχείρισης Απορριμμάτων Αντιμετωπίζουμε το πρόβλημα! ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ 8selido.indd 2 12/1/10 8:38 AM Η κατάσταση σήμερα Στην Περιφέρειά μας

Διαβάστε περισσότερα

1. Το παρόν Διάταγμα θα αναφέρεται ως ~o περί

1. Το παρόν Διάταγμα θα αναφέρεται ως ~o περί Ε.Ε. Παρ. 111(1) Αρ. 4000, 3.6.2005 2338 Κ.Δ.Π. 269/2005 Αριθμός 269 Ο ΠΕΡΙ ΕΛΕΓΧΟΥ ΤΗΣ ΡΥΠΑΝΣΗΣ ΤΩΝ ΝΕΡΩΝ ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 2002 (Αρ. 106(1)/2002) Διάταγμα με βάση το άρθρο 5(1)((ε) Ο Υπουργός Γεωργίας, Φυσικών

Διαβάστε περισσότερα

Επίκουρος Καθηγητής Π. Μελίδης

Επίκουρος Καθηγητής Π. Μελίδης Χαρακτηριστικά υγρών αποβλήτων Επίκουρος Καθηγητής Π. Μελίδης Τμήμα Μηχανικών Περιβάλλοντος Εργαστήριο Διαχείρισης και Τεχνολογίας Υγρών Αποβλήτων Τα υγρά απόβλητα μπορεί να προέλθουν από : Ανθρώπινα απόβλητα

Διαβάστε περισσότερα

διαχείρισης από Αγροτικό Συνεταιρισµό Πρόεδρος Συνεταιρισµού Κουτσουρά, «ΦΟΙΝΙΚΑΣ»

διαχείρισης από Αγροτικό Συνεταιρισµό Πρόεδρος Συνεταιρισµού Κουτσουρά, «ΦΟΙΝΙΚΑΣ» Πρώιµα κηπευτικά και ελαιόλαδο ολοκληρωµένης διαχείρισης από Αγροτικό Συνεταιρισµό Μάνος ασενάκης Πρόεδρος Συνεταιρισµού Κουτσουρά, «ΦΟΙΝΙΚΑΣ» Ο Αγροτικός Συνεταιρισµός Κουτσουρά Ο Αγροτικός Συνεταιρισµός

Διαβάστε περισσότερα

Ε ΑΦΟΣ. Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά

Ε ΑΦΟΣ. Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά Ε ΑΦΟΣ Έδαφος: ανόργανα οργανικά συστατικά ρ. Ε. Λυκούδη Αθήνα 2005 Έδαφος Το έδαφος σχηµατίζεται από τα προϊόντα της αποσάθρωσης των πετρωµάτων του υποβάθρου (µητρικό πέτρωµα) ή των πετρωµάτων τω γειτονικών

Διαβάστε περισσότερα

Καθ. Μαρία Λοϊζίδου. Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Μονάδα Περιβαλλοντικής Επιστήμης & Τεχνολογίας Σχολή Χημικών Μηχανικών

Καθ. Μαρία Λοϊζίδου. Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Μονάδα Περιβαλλοντικής Επιστήμης & Τεχνολογίας Σχολή Χημικών Μηχανικών Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Μονάδα Περιβαλλοντικής Επιστήμης & Τεχνολογίας Σχολή Χημικών Μηχανικών ΣΥΓΧΡΟΝΕΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ ΣΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ Καθ. Μαρία Λοϊζίδου email: mloiz@chemeng.ntua.gr website:

Διαβάστε περισσότερα

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ) (2006/799/ΕΚ) (7) Τα μέτρα που προβλέπονται στην παρούσα απόφαση είναι

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ) (2006/799/ΕΚ) (7) Τα μέτρα που προβλέπονται στην παρούσα απόφαση είναι L 325/28 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 24.11.2006 ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 3ης Νοεμβρίου 2006 περί καθορισμού αναθεωρημένων οικολογικών κριτηρίων και των σχετικών απαιτήσεων αξιολόγησης και

Διαβάστε περισσότερα

Καθ. Μαρία Λοϊζίδου. Διαχείριση βιοαποβλήτων σε επίπεδο Δήμου: Το Ευρωπαϊκό Έργο ATHENS-BIOWASTE. Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο

Καθ. Μαρία Λοϊζίδου. Διαχείριση βιοαποβλήτων σε επίπεδο Δήμου: Το Ευρωπαϊκό Έργο ATHENS-BIOWASTE. Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Διαχείριση βιοαποβλήτων σε επίπεδο Δήμου: Το Ευρωπαϊκό Έργο ATHENS-BIOWASTE Καθ. Μαρία Λοϊζίδου Σχολή Χημικών Μηχανικών Μονάδα Περιβαλλοντικής Επιστήμης & Τεχνολογίας mloiz@chemeng.ntua.gr

Διαβάστε περισσότερα

04-04: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Ιδιότητες και διεργασίες

04-04: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Ιδιότητες και διεργασίες Κεφάλαιο 04-04 σελ. 1 04-04: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Ιδιότητες και διεργασίες Εισαγωγή Γενικά, υπάρχουν πέντε διαφορετικές διεργασίες που μπορεί να χρησιμοποιήσει κανείς για να παραχθεί χρήσιμη ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

Φοιτητες: Σαμακός Φώτιος Παναγιώτης 7442 Ζάπρης Αδαμάντης 7458

Φοιτητες: Σαμακός Φώτιος Παναγιώτης 7442 Ζάπρης Αδαμάντης 7458 Φοιτητες: Σαμακός Φώτιος Παναγιώτης 7442 Ζάπρης Αδαμάντης 7458 1.ΕΙΣΑΓΩΓΗ 2.ΣΤΟΙΧΕΙΑΡΥΠΑΝΣΗΣ 2.1 ΠΑΘΟΦΟΝΟΙ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ 2.1.1 ΒΑΚΤΗΡΙΑ 2.1.2 ΙΟΙ 2.1.3 ΠΡΩΤΟΖΩΑ 2.2 ΑΝΟΡΓΑΝΕΣ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΚΕΣ ΔΙΑΛΥΤΕΣ ΣΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικές για τη βελτίωση και προστασία του εδάφους από τη διάθεση αποβλήτων ελαιοτριβείων στις Μεσογειακές χώρες

Στρατηγικές για τη βελτίωση και προστασία του εδάφους από τη διάθεση αποβλήτων ελαιοτριβείων στις Μεσογειακές χώρες Στρατηγικές για τη βελτίωση και προστασία του εδάφους από τη διάθεση αποβλήτων ελαιοτριβείων στις Μεσογειακές χώρες PROSODOL 2009-2012 ΣΥΝΟΛΙΚΟΣ ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ : 1.628.911 ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αρχές και φιλοσοφία της βιολογικής γεωργίας. Δούμα Κατερίνα Γεωπόνος

Αρχές και φιλοσοφία της βιολογικής γεωργίας. Δούμα Κατερίνα Γεωπόνος Αρχές και φιλοσοφία της βιολογικής γεωργίας Δούμα Κατερίνα Γεωπόνος Στάδια εξέλιξης της βιολογικής γεωργίας 1 ο στάδιο: 1920 Ξεκινούν οι πρώτοι προβληματισμοί από τον Αυστριακό Steiner που αγωνίζεται για

Διαβάστε περισσότερα

Τα Σκουπίδια µας. Αστικά Στερεά Απόβλητα χαρακτηρίζονται τα:

Τα Σκουπίδια µας. Αστικά Στερεά Απόβλητα χαρακτηρίζονται τα: Τα Σκουπίδια µας (Αστικά Στερεά Απόβλητα) Αστικά Στερεά Απόβλητα χαρακτηρίζονται τα: Ζυµώσιµα: 44% Η µέση ποιοτική σύσταση των παραγόµενων Χαρτί: 25% αστικών στερεών αποβλήτων στην Ελλάδα, Πλαστικά: 12%

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Προγράμματος Επισήμου Ελέγχου Βαρέων Μετάλλων σε Καρότα, Πατάτες & Κρεμμύδια (έτους 2011)

Αποτελέσματα Προγράμματος Επισήμου Ελέγχου Βαρέων Μετάλλων σε Καρότα, Πατάτες & Κρεμμύδια (έτους 2011) Αποτελέσματα Προγράμματος Επισήμου Ελέγχου Βαρέων Μετάλλων σε Καρότα, Πατάτες & Κρεμμύδια (έτους 2011) ΕΦΕΤ, Κεντρική Υπηρεσία Διεύθυνση Εργαστηριακών Ελέγχων 26 Ιανουαρίου 2012 Πλαίσιο Προγράμματος -

Διαβάστε περισσότερα

Δ. Κουρκούμπας, Γ. Θεοπούλου, Π. Γραμμέλης, Σ. Καρέλλας

Δ. Κουρκούμπας, Γ. Θεοπούλου, Π. Γραμμέλης, Σ. Καρέλλας Chemical Process and Energy Resources Institute Centre for Research and Technology Hellas ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΥΚΛΟΥ ΖΩΗΣ ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΠΡΟΔΙΑΛΕΓΜΕΝΟΥ ΟΡΓΑΝΙΚΟΥ ΚΛΑΣΜΑΤΟΣ ΣΕ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΝΗΣΙ Σάββατο 1 Δεκεμβρίου 2012

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας. Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50

Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας. Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50 Ενεργειακή Αξιοποίηση Βιομάζας Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΙ Κρήτης ΣΕΠ στην ΠΣΕ50 Τι ορίζουμε ως «βιομάζα» Ως βιομάζα ορίζεται η ύλη που έχει βιολογική (οργανική) προέλευση. Πρακτικά,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΕΩΝ ΒΑΡΕΩΝ ΜΕΤΑΛΛΩΝ ΚΑΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΤΟΥ ΧΡΩΜΙΟΥ ΣΤΟΝ ΚΟΛΠΟ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ

ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΕΩΝ ΒΑΡΕΩΝ ΜΕΤΑΛΛΩΝ ΚΑΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΤΟΥ ΧΡΩΜΙΟΥ ΣΤΟΝ ΚΟΛΠΟ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ ΕΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΓΕΙΑΣ Φόρουμ Επίκαιρων Θεμάτων Δημόσιας Υγείας «Χρώμιο και Περιβάλλον- Απειλή & Αντιμετώπιση» Αθήνα Μάρτιος 2013 ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΕΩΝ ΒΑΡΕΩΝ ΜΕΤΑΛΛΩΝ ΚΑΙ ΙΔΙΑΙΤΕΡΑ ΤΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

02-04-00: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Δυναμικό

02-04-00: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Δυναμικό Κεφάλαιο 02-04 σελ. 1 02-04-00: «Ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας Δυναμικό Όπως επισημάνθηκε στο κεφάλαιο 01-04, η πρώτη ύλη για τα «ιδιαίτερα» κλάσματα βιομάζας είναι μη επικίνδυνα απόβλητα, κυρίως παραγόμενα

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση αποβλήτων

Διαχείριση αποβλήτων Διαχείριση αποβλήτων Καθ. Μ. Λοϊζίδου Μονάδα Επιστήμης και Τεχνολογίας Περιβάλλοντος Τομέας Χημικών Επιστημών Σχολή Χημικών Μηχανικών Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο email: mloiz@orfeas.chemeng.ntua.gr website:

Διαβάστε περισσότερα

2.4 Ρύπανση του νερού

2.4 Ρύπανση του νερού 1 Η θεωρία του μαθήματος με ερωτήσεις 2.4 Ρύπανση του νερού 4-1. Ποια ονομάζονται λύματα; Έτσι ονομάζονται τα υγρά απόβλητα από τις κατοικίες, τις βιομηχανίες, τις βιοτεχνίες και τους αγρούς. 4-2. Ποιοι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΖΩΤΟΥΧΟΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΙ ΟΡΘΗ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ. Δρ. Γιάννης Ασημακόπουλος Πρώην Καθηγητής Γεωπονικού Παν/μίου Αθηνών

ΑΖΩΤΟΥΧΟΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΙ ΟΡΘΗ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ. Δρ. Γιάννης Ασημακόπουλος Πρώην Καθηγητής Γεωπονικού Παν/μίου Αθηνών ΑΖΩΤΟΥΧΟΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΙ ΟΡΘΗ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ Δρ. Γιάννης Ασημακόπουλος Πρώην Καθηγητής Γεωπονικού Παν/μίου Αθηνών ΟΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΕΝΝΟΙΑΣ ΤΟΥ ΛΙΠΑΣΜΑΤΟΣ. Με την κλασσική έννοια, ως λίπασμα ορίζεται κάθε ουσία

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΚΔΟΣΗ: ΤΜΗΜΑ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ IRIS

ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΚΔΟΣΗ: ΤΜΗΜΑ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ IRIS ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΕΛΕΓΧΟΥ & ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ Α. ΠΑΠΑΝΔΡΕΟΥ 52, 71305, ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΗΛ: 2810 360715 7 FAX: 2810 360718 info@irisbio.gr / www.irisbio.gr ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΓΕΩΡΓΙΑ ΕΚΔΟΣΗ: ΤΜΗΜΑ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή της διαλογής βιοαποβλήτων στην πηγή σε Αθήνα και Κηφισιά

Εφαρμογή της διαλογής βιοαποβλήτων στην πηγή σε Αθήνα και Κηφισιά Εφαρμογή της διαλογής βιοαποβλήτων στην πηγή σε Αθήνα και Κηφισιά Σοφία Γιαννάκη Βιολόγος, Μηχανικός περιβάλλοντος-χωροταξίας M.Sc. ΔΗΜΟΣ ΑΘΗΝΑΙΩΝ Διεύθυνση Καθαριότητας, Ανακύκλωσης και Συντήρησης Μηχανολογικού

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ. Μονάδες Επεξεργασίας Απορριμμάτων στο Νομό Κεφαλληνίας και Νομό Ηρακλείου Κρήτης ΟΜΙΛΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ

ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ. Μονάδες Επεξεργασίας Απορριμμάτων στο Νομό Κεφαλληνίας και Νομό Ηρακλείου Κρήτης ΟΜΙΛΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Μονάδες Επεξεργασίας Απορριμμάτων στο Νομό Κεφαλληνίας και Νομό Ηρακλείου Κρήτης «Παρουσιάσεις Τεχνολογιών / Προϊόντων Προστασίας περιβάλλοντος» ΠΑ.Σ.Ε.Π.ΠΕ. Νοέμβριος 2008 ΜΕΣΟΓΕΙΟΣ ΟΜΙΛΟΣ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ξήρανσηβιολογικής ιλύος µε ηλιοθερµικές µεθόδους

Ξήρανσηβιολογικής ιλύος µε ηλιοθερµικές µεθόδους ηµοκρίτειο Πανεπιστήµιο Θράκης Πολυτεχνική Σχολή Τµήµα Μηχανικών Περιβάλλοντος Εργαστήριο ιαχείρισης & Τεχνολογίας Υγρών Αποβλήτων ιευθυντής Εργαστηρίου: Καθ. Αλέξανδρος Αϊβαζίδης Ξήρανσηβιολογικής ιλύος

Διαβάστε περισσότερα

ECOELASTIKA ΑΕ ΕΚΕΤΑ/ΙΔΕΠ

ECOELASTIKA ΑΕ ΕΚΕΤΑ/ΙΔΕΠ Μελέτη για τον προσδιορισμό του ποσοστού σύρματος, της συγκέντρωση τέφρας και της σύσταση τέφρας σε κύρια στοιχεία και ιχνοστοιχεία, για ελαστικά τα οποία χρησιμοποιούνται στην τσιμεντοβιομηχανία ECOELASTIKA

Διαβάστε περισσότερα

90711400-8. Σελίδα 2 από 5

90711400-8. Σελίδα 2 από 5 CPV κωδικοί «Υπηρεσίες λυμάτων, απορριμμάτων, καθαρισμού και περιβαλλοντικές υπηρεσίες» 90XXXXXX CODE EL 90000000-7 Υπηρεσίες λυμάτων, απορριμμάτων, καθαρισμού και περιβαλλοντικές υπηρεσίες 90400000-1

Διαβάστε περισσότερα

Επιπτώσεις της διάθεσης απόβλητων ελαιοτριβείων στο έδαφος και στο περιβάλλον

Επιπτώσεις της διάθεσης απόβλητων ελαιοτριβείων στο έδαφος και στο περιβάλλον Επιπτώσεις της διάθεσης απόβλητων ελαιοτριβείων στο έδαφος και στο περιβάλλον Ευρωπαϊκό Έργο LIFE- Στρατηγικές για τη βελτίωση και προστασία tου εδάφους από τη διάθεση αποβλήτων ελαιοτριβείων στις Μεσογειακές

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΙΛΥΟΣ ΑΠΟΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΛΥΜΑΤΩΝ. ΝίκοςΚάρτσωνας, Πολιτικός Μηχανικός, Υγιειονολόγος M.Sc.

ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΙΛΥΟΣ ΑΠΟΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΛΥΜΑΤΩΝ. ΝίκοςΚάρτσωνας, Πολιτικός Μηχανικός, Υγιειονολόγος M.Sc. ΙΑΧΕΙΡΙΣΗΙΛΥΟΣ ΑΠΟΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΛΥΜΑΤΩΝ ΝίκοςΚάρτσωνας, Πολιτικός Μηχανικός, Υγιειονολόγος M.Sc. ιαχείρισηστερεώναποβλήτων Στόχος της διαχείρισης των στερεών αποβλήτων: προστασία της δηµόσιας

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ

ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΜΟΣ ΣΤΕΡΕΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Β. Tσιρίδης 1, Π. Σαμαράς 2, Α. Κούγκολος 3 και Γ. Π. Σακελλαρόπουλος 1 1 Τμήμα Χημικών Μηχανικών, Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και Ινστιτούτο Τεχνικής Χημικών

Διαβάστε περισσότερα

11.12.2012 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 337/31

11.12.2012 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 337/31 11.12.2012 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης L 337/31 ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) αριθ. 1179/2012 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ της 10ης Δεκεμβρίου 2012 για τη θέσπιση κριτηρίων προσδιορισμού των περιπτώσεων στις οποίες το

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ

ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ Κυρκίτσος Φίλιππος, Δρ. Περιβαλλοντολόγος Πρόεδρος Οικολογικής Εταιρείας Ανακύκλωσης Ημερίδες για την κομποστοποίηση Στους Δήμους Καβάλας & Αλεξανδρούπολης 22-23

Διαβάστε περισσότερα

Δημήτρης Σωτηρόπουλος Τεχνολόγος Γεωπονίας DS Consulting

Δημήτρης Σωτηρόπουλος Τεχνολόγος Γεωπονίας DS Consulting Δημήτρης Σωτηρόπουλος Τεχνολόγος Γεωπονίας Κανονισμοί Ευρωπαϊκής Ένωσης Λειτουργία Συστήματος Ελέγχου Πιστοποίηση Προϊόντων Κανονισμός (ΕΚ) 834/2007 Κανονισμός (ΕΚ) 889/2008 Κανονισμός (ΕΚ) 710/2009 Κανονισμός

Διαβάστε περισσότερα

Ατµοσφαιρική ρύπανση: η Επιτροπή αναλαµβάνει περαιτέρω νοµική δράση κατά 9 κρατών µελών

Ατµοσφαιρική ρύπανση: η Επιτροπή αναλαµβάνει περαιτέρω νοµική δράση κατά 9 κρατών µελών IP/04/84 Βρυξέλλες, 22 Ιανουάριος 2004 Ατµοσφαιρική ρύπανση: η Επιτροπή αναλαµβάνει περαιτέρω νοµική δράση κατά 9 κρατών µελών Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αναλαµβάνει ευρέως φάσµατος νοµική δράση µε στόχο να

Διαβάστε περισσότερα

Ολοκληρωμένη Διαχείριση Απορριμμάτων Δυτική Μακεδονία

Ολοκληρωμένη Διαχείριση Απορριμμάτων Δυτική Μακεδονία Ολοκληρωμένη Διαχείριση Απορριμμάτων Δυτική Μακεδονία Ο ΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟ Σ Υ ΣΤΗΜΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΡΡΙΜΜΑΤΩΝ σε επίπεδο Περιφέρειας ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ Περικλής Καφάσης Δ/ντης Προμηθειών Υπηρεσιών Προγραμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΠροσθήκηΑποξηραµένης Λυµατολάσπης σε Κεραµικούς Οπτόπλινθους: ιερεύνηση Φυσικών & Μηχανικών Ιδιοτήτων

ΠροσθήκηΑποξηραµένης Λυµατολάσπης σε Κεραµικούς Οπτόπλινθους: ιερεύνηση Φυσικών & Μηχανικών Ιδιοτήτων 1 ο Πανελλήνιο Συνέδριο οµικών Υλικών & Στοιχείων / Αθήνα, Μάιος 2008 ΠροσθήκηΑποξηραµένης Λυµατολάσπης σε Κεραµικούς Οπτόπλινθους: ιερεύνηση Φυσικών & Μηχανικών Ιδιοτήτων Σουζάνα Π. ΤΑΣΤΑΝΗ, ρ. Πολιτικός

Διαβάστε περισσότερα

Παραγωγή Ενέργειας μέσω Αναερόβιας Χώνευσης Στερεών. Τμήμα Χημικών Μηχανικών Πανεπιστήμιο Πατρών

Παραγωγή Ενέργειας μέσω Αναερόβιας Χώνευσης Στερεών. Τμήμα Χημικών Μηχανικών Πανεπιστήμιο Πατρών Παραγωγή Ενέργειας μέσω Αναερόβιας Χώνευσης Στερεών Αποβλήτων και Υπολειμμάτων Καθ. Γεράσιμος Λυμπεράτος Τμήμα Χημικών Μηχανικών Πανεπιστήμιο Πατρών Τυπική σύσταση (ποσοστά κατά βάρος) οικιακών απορριμμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Λυµάτων

Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Λυµάτων Ποιοτικά Χαρακτηριστικά Λυµάτων µπορούν να καταταχθούν σε τρεις κατηγορίες: Φυσικά Χηµικά Βιολογικά. Πολλές από τις παραµέτρους που ανήκουν στις κατηγορίες αυτές αλληλεξαρτώνται π.χ. η θερµοκρασία που

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΑΣΙΝΟ ΕΠΙΧΕΙΡΕΙΝ ΣΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ

ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΑΣΙΝΟ ΕΠΙΧΕΙΡΕΙΝ ΣΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΑΣΙΝΟ ΕΠΙΧΕΙΡΕΙΝ ΣΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ Κυρκίτσος Φίλιππος, Δρ. Περιβαλλοντολόγος Πρόεδρος Οικολογικής Εταιρείας Ανακύκλωσης Ημερίδα «Πράσινο Επιχειρείν και Τοπική Αυτοδιοίκηση»

Διαβάστε περισσότερα

Βιώσιμες πρακτικές ολοκληρωμένης διαχείρισης στερεών αποβλήτων

Βιώσιμες πρακτικές ολοκληρωμένης διαχείρισης στερεών αποβλήτων Βιώσιμες πρακτικές ολοκληρωμένης διαχείρισης στερεών αποβλήτων ΕΠ.ΑΝ.Α. Α.Ε. Επεξεργασία Ανάκτηση Αποβλήτων Α.Ε. Α.Ε. Corporate Waste & Recycling Conference, Conference, 26.06.2012, Αμφιθέατρο ΟΤΕ Academy,

Διαβάστε περισσότερα

Οργανικά απόβλητα: το µεγάλο στοίχηµα. Αντώνης Μαυρόπουλος http://mavropoulos-gr.blogspot.com/ amavrop@epem.gr

Οργανικά απόβλητα: το µεγάλο στοίχηµα. Αντώνης Μαυρόπουλος http://mavropoulos-gr.blogspot.com/ amavrop@epem.gr Οργανικά απόβλητα: το µεγάλο στοίχηµα Αντώνης Μαυρόπουλος http://mavropoulos-gr.blogspot.com/ amavrop@epem.gr Περιεχόµενα Αρχές σχεδιασµού Ο ρόλος της επεξεργασίας των αποβλήτων Οργανικά απόβλητα: στρατηγικές

Διαβάστε περισσότερα

Εναλλακτική Διαχείριση Αγροτοβιομηχανικών & Κτηνοτροφικών Αποβλήτων

Εναλλακτική Διαχείριση Αγροτοβιομηχανικών & Κτηνοτροφικών Αποβλήτων Εναλλακτική Διαχείριση Αγροτοβιομηχανικών & Κτηνοτροφικών Αποβλήτων Δρ Θρασύβουλος Μανιός Αναπληρωτής Καθηγητής Εργαστήριο Διαχείριση Στερεών Υπολειμμάτων & Υγρών Αποβλήτων Σχολή Τεχνολογίας Γεωπονίας

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Αποβλήτων

Διαχείριση Αποβλήτων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Διαχείριση Αποβλήτων Ενότητα 11 : Βιομηχανικά Στερεά και Υγρά Απόβλητα Δρ. Σταυρούλα Τσιτσιφλή Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής Ανάπτυξης Άδειες Χρήσης Το

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Αποβλήτων

Διαχείριση Αποβλήτων ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Διαχείριση Αποβλήτων Ενότητα 5: Εισαγωγή στο Αντικείμενο της Διαχείρισης των Αστικών Στερεών Αποβλήτων Δρ. Σταυρούλα Τσιτσιφλή Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας και Περιφερειακής

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ευστράτιος Καλογήρου Πρόεδρος

Δρ. Ευστράτιος Καλογήρου Πρόεδρος ΣΥΝΕΡΓΕΙΑ Συμβούλιο Ενεργειακής Αξιοποίησης Αποβλήτων Δρ. Ευστράτιος Καλογήρου Πρόεδρος ΣΥΝΕΡΓΕΙΑ: Θερμική Επεξεργασία Απορριμμάτων με ταυτόχρονη Παραγωγή Ενέργειας 14 ο Εθνικό Συνέδριο Ενέργειας «Ενέργεια

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗΣ. Ι ΑΣΚΟΥΣΑ : ρ. Μαρία Π. Θεοδωροπούλου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗΣ. Ι ΑΣΚΟΥΣΑ : ρ. Μαρία Π. Θεοδωροπούλου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΡΥΠΑΝΣΗΣ Ι ΑΣΚΟΥΣΑ : ρ. Μαρία Π. Θεοδωροπούλου ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η ξέφρενη ανάπτυξη της τεχνολογίας την τελευταία πεντηκονταετία είχε και έχει σαν επακόλουθο εκτεταµένες οικολογικές καταστροφές που προέρχονται

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΒΙΟΑΕΡΙΟ Βασικές γνώσεις - Παραδείγματα

ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΒΙΟΑΕΡΙΟ Βασικές γνώσεις - Παραδείγματα ΣΥΜΠΑΡΑΓΩΓΗ ΑΠΟ ΒΙΟΑΕΡΙΟ Βασικές γνώσεις - Παραδείγματα Dr. Stefan Junne Chair of Bioprocess Engineering, TU Berlin Seite 1 Γιατί βιοαέριο? Α)Είναι η μόνη Ανανεώσιμη Πηγή Ενέργειας που είναι ανεξάρτητη

Διαβάστε περισσότερα

Προσαρμογή καλλιεργητικών πρακτικών για μείωση του αποτυπώματος άνθρακα στην ελαιοκαλλιέργεια Δρ. Γεώργιος Ψαρράς, Δρ. Γεώργιος Κουμπούρης

Προσαρμογή καλλιεργητικών πρακτικών για μείωση του αποτυπώματος άνθρακα στην ελαιοκαλλιέργεια Δρ. Γεώργιος Ψαρράς, Δρ. Γεώργιος Κουμπούρης ΕΛΛΗΝΙΚΟΣ ΓΕΩΡΓΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΔΗΜΗΤΡΑ Ινστιτούτο Ελιάς, Υποτροπικών Φυτών & Αμπέλου Προσαρμογή καλλιεργητικών πρακτικών για μείωση του αποτυπώματος άνθρακα στην ελαιοκαλλιέργεια Δρ. Γεώργιος Ψαρράς, Δρ.

Διαβάστε περισσότερα

Η εταιρεία. Η µονάδα παραγωγής µας Αδειοδοτηµένη, πιστοποιηµένη & πλήρως αυτοµατοποιηµένη. Formula-patent Vitalia Mix. 2 3 www.vitalia.com.

Η εταιρεία. Η µονάδα παραγωγής µας Αδειοδοτηµένη, πιστοποιηµένη & πλήρως αυτοµατοποιηµένη. Formula-patent Vitalia Mix. 2 3 www.vitalia.com. Η εταιρεία Η µονάδα παραγωγής µας Αδειοδοτηµένη, πιστοποιηµένη & πλήρως αυτοµατοποιηµένη Formula-patent Vitalia Mix Στην Vitalia, μία σύγχρονη Ελληνική επιχείρηση, είμαστε υπερήφανοι που παράγουμε γόνιμα

Διαβάστε περισσότερα

Ενιαία ΜΠΚΕ Ελλάδας Παράρτημα 6.6.5 Ποιότητα Ατμοσφαιρικού Αέρα

Ενιαία ΜΠΚΕ Ελλάδας Παράρτημα 6.6.5 Ποιότητα Ατμοσφαιρικού Αέρα Έργου: Σελίδα 2 of 9 ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 3 2 ΣΧΕΤΙΚΗ ΝΟΜΟΘΕΣΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΤΥΠΑ 3 3 Μεθοδολογία 4 3.1 Επιλογή σημείων δειγματοληψίας 4 3.2 Μεθοδολογία δειγματοληψίας και ανάλυση δειγμάτων 6 4 Αποτελέσματα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Κ Kάνιγγος ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΟΛΛΙΝΤΖΑ 10, (5ος όροφ. Τηλ: 210-3300296-7. www.kollintzas.gr OΙΚΟΛΟΓΙΑ 1. Όσο το ποσό της ενέργειας: α) μειώνεται προς τα ανώτερα

Διαβάστε περισσότερα

Ανδρέας Αθανασόπουλος Γεωπόνος, Υπεύθυνος Κ.Π.Ε. Λαυρίου

Ανδρέας Αθανασόπουλος Γεωπόνος, Υπεύθυνος Κ.Π.Ε. Λαυρίου Ανδρέας Αθανασόπουλος Γεωπόνος, Υπεύθυνος Κ.Π.Ε. Λαυρίου Μακροστοιχεία ( C O Η ) Ν Ρ Κ Με αυτή τη σειρά και στα λιπάσματα Ιχνοστοιχεία Mn Mg Zn B... (Fe) 15/10/2011 ΚΠΕ Λαυρίου 2 Ανόργανη Οργανική (χηλική)

Διαβάστε περισσότερα

Συλλογή απορριµµάτων µε το σύστηµα «πόρτα-πόρτα»

Συλλογή απορριµµάτων µε το σύστηµα «πόρτα-πόρτα» 1 Συλλογή απορριµµάτων µε το σύστηµα «πόρτα-πόρτα» 2 Κάδοι για τη συλλογή των απορριµµάτων Οι κάδοι που µοιράστηκαν στα πρώτα πιλοτικά σπίτια είναι τέσσερις µεγάλοι κάδοι χωρητικότητας 120 λίτρων καθώς

Διαβάστε περισσότερα

Μηχανική Αποκοµιδή. Μεταφόρτωση. Ανάκτηση και Ανακύκλωση. Μηχανική Επεξεργασία & Αξιοποίηση Υγειονοµική Ταφή. ιαχείριση Ειδικών Απορριµµάτων

Μηχανική Αποκοµιδή. Μεταφόρτωση. Ανάκτηση και Ανακύκλωση. Μηχανική Επεξεργασία & Αξιοποίηση Υγειονοµική Ταφή. ιαχείριση Ειδικών Απορριµµάτων Κύριο αντικείµενο της Εταιρίας είναι ο σχεδιασµός, η υλοποίηση και η λειτουργία του ΟΣ Α της υτικής Μακεδονίας, σύµφωνα µε το Σχέδιο ιαχείρισης του 1995. Μέτοχοι: Οι ήµοι Γρεβενών, Καστοριάς, Φλώρινας,

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΕΙΕΡΓΕΙΩΝ

ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΕΙΕΡΓΕΙΩΝ ΓΕΩΡΓΙΑ ΑΚΡΙΒΕΙΑΣ ΛΙΠΑΝΣΗ ΚΑΛΛΕΙΕΡΓΕΙΩΝ ΠΡΟΣ ΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΑΝΑΓΚΩΝ ΤΩΝ ΦΥΤΩΝ ΣΕ ΘΡΕΠΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΧΡΙΣΤΟΣ ΤΣΑΝΤΗΛΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗΣ ΕΔΑΦΩΝ Web: http://www.ismc.gr/ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΚΠΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΡΥΠΑΝΣΗ. Ρύποι. Αντίδραση βιολογικών συστημάτων σε παράγοντες αύξησης

ΡΥΠΑΝΣΗ. Ρύποι. Αντίδραση βιολογικών συστημάτων σε παράγοντες αύξησης ΡΥΠΑΝΣΗ 91 είναι η άμεση ή έμμεση διοχέτευση από τον άνθρωπο στο υδάτινο περιβάλλον ύλης ή ενέργειας με επιβλαβή αποτελέσματα για τους οργανισμούς ( ο ορισμός της ρύπανσης από τον ΟΗΕ ) Ρύποι Φυσικοί (εκρήξεις

Διαβάστε περισσότερα

Βιομηχανικά απόβλητα και το Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων

Βιομηχανικά απόβλητα και το Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων Βιομηχανικά απόβλητα και το Εθνικό Σχέδιο Διαχείρισης Αποβλήτων Δ. Καλλιδρομίτου 1, Κ. Κορυζή 1, Κ. Αραβώσης 2 1 Εψιλον ΑΕ, Μονεμβασίας 27, 15125, Μαρούσι 2 Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο Σχολή Μηχανολόγων

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπιμότητα της θερμικής επεξεργασίας στερεών αποβλήτων στην Ελλάδα. Νικόλαος Μουσιόπουλος

Σκοπιμότητα της θερμικής επεξεργασίας στερεών αποβλήτων στην Ελλάδα. Νικόλαος Μουσιόπουλος Σκοπιμότητα της θερμικής επεξεργασίας στερεών αποβλήτων στην Ελλάδα Νικόλαος Μουσιόπουλος Το τέλος πύλης ΧΥΤΑ ως παράγοντας προώθησης της θερμικής επεξεργασίας Ενεργειακή αξιοποίηση Διαχείριση ΑΣΑ στην

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΙΛΥΟΣ

ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΙΛΥΟΣ ΓΕΩΡΓΙΚΗ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΙΛΥΟΣ ΧΡΙΣΤΟΣ ΤΣΑΝΤΗΛΑΣ ΕΘΝΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΑΓΡΟΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗΣ ΚΑΙ ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗΣ Ε ΑΦΩΝ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΟΥΜΕΝΟΙ ΟΡΟΙ ΛΥΜΑΤΟΛΑΣΠΗ ΛΑΣΠΗ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΚΑΘΑΡΙΣΜΟΥ ΙΛΥΣ ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

4.2 Ρύπανση του εδάφους

4.2 Ρύπανση του εδάφους 110 Ερωτήσεις θεωρίας με απαντήσεις 4.2 Ρύπανση του εδάφους Οι ανθρώπινες δραστηριότητες ρυπαίνουν το έδαφος Ερωτήσεις κατανόησης θεωρίας και προβλήματα 2-1. Η ρύπανση του εδάφους οφείλεται κυρίως στη

Διαβάστε περισσότερα

Η σοφή εκμετάλλευση των σκουπιδιών: η Ε.Ε. και η διαχείριση των απορριμμάτων

Η σοφή εκμετάλλευση των σκουπιδιών: η Ε.Ε. και η διαχείριση των απορριμμάτων στον κόσμο Η σοφή εκμετάλλευση των σκουπιδιών: η Ε.Ε. και η διαχείριση των απορριμμάτων Πηγές: Eurostat (SBS), Being wise with waste: the EU s approach to waste management (European Union 2010) Στο κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Κυρία Περιφερειάρχη, κυρίες και κύριοι Αντιπεριφερειάρχες, κυρίες και κύριοι σύνεδροι, Καλημέρα σας.

Κυρία Περιφερειάρχη, κυρίες και κύριοι Αντιπεριφερειάρχες, κυρίες και κύριοι σύνεδροι, Καλημέρα σας. Κυρία Περιφερειάρχη, κυρίες και κύριοι Αντιπεριφερειάρχες, κυρίες και κύριοι σύνεδροι, Καλημέρα σας. Θα ήθελα να συγχαρώ την Περιφέρεια Αττικής και την ΕΔΣΝΑ για τα διοργάνωση του συνεδρίου και να ευχαριστήσω

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ενότητα 9: Υγρά αστικά απόβλητα Διάθεση λυμάτων στο έδαφος (φυσικά συστήματα επεξεργασίας) (Μέρος 1 ο ) Ζαγγανά Ελένη Σχολή : Θετικών Επιστημών

Διαβάστε περισσότερα

----------------------------------

---------------------------------- Αθήνα, 18 Ιουλίου 2014 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ Π αράρτημα Ανατολικής Στερεάς ---------------------------------- Διδότου 26, 106 80 Αθήνα ΤΗΛ.: 210 3618118-3605579, FAX: 210

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ & ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΧΑΝΙΩΝ. Κωστής Πατεράκης Μηχανολόγος Μηχανικός MSc.

ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ & ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΧΑΝΙΩΝ. Κωστής Πατεράκης Μηχανολόγος Μηχανικός MSc. ΕΡΓΟΣΤΑΣΙΟ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ & ΚΟΜΠΟΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΧΑΝΙΩΝ Κωστής Πατεράκης Μηχανολόγος Μηχανικός MSc. Δ/ντής Ε.Μ.Α.Κ. Χανίων ΚΟΥΡΟΥΠΗΤΟΣ ΜΕΣΟΜΟΥΡΙ-ΔΕΜΑΤΟΠΟΙΗΣΗ ΔΙΑΓΡΑΜΜΑ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ Δ.Ε.ΔΙ.Σ.Α. ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ:

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΔΙΑΘΕΣΗ ΣΤΕΡΕΩΝ ΚΑΙ ΥΓΡΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ ΣΤΟ ΓΕΩΛΟΓΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Ενότητα 4: Στερεά απόβλητα (Μέρος 1 ο ) Ζαγγανά Ελένη Σχολή : Θετικών Επιστημών Τμήμα : Γεωλογίας Σκοποί ενότητας Κατανόηση των ορισμών στερεά

Διαβάστε περισσότερα

Γενικές εξετάσεις 2015. Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β

Γενικές εξετάσεις 2015. Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Φροντιστήρια δυαδικό 1 ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ δυαδικό Γενικές εξετάσεις 2015 Υγιεινή και Ασφάλεια Τροφίμων Γ ΕΠΑ.Λ ΟΜΑΔΑ Α & Β Τα θέματα επεξεργάστηκαν οι καθηγητές των Φροντιστηρίων «δυαδικό» Μπουρδούνη Κ. ΘΕΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ. β. Η μόλυνση των φυτικών προϊόντων από γεωργικά φάρμακα μπορεί να είτε άμεση είτε έμμεση. ΣΩΣΤΟ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ Γ ΤΑΞΗ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Α ) & ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑΣ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΤΕΤΑΡΤΗ 15/04/2015 - ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΥΓΙΕΙΝΗ ΚΑΙ ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: ΕΞΙ (6) ΘΕΜΑ Α ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Να γράψετε

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική μηχανική

Περιβαλλοντική μηχανική Περιβαλλοντική μηχανική 2 Εισαγωγή στην Περιβαλλοντική μηχανική Enve-Lab Enve-Lab, 2015 1 Environmental Μεγάλης κλίμακας περιβαλλοντικά προβλήματα Παγκόσμια κλιματική αλλαγή Όξινη βροχή Μείωση στρατοσφαιρικού

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογή της διαλογής βιοαποβλήτων στην πηγή σε Αθήνα και Κηφισιά Η 1 η πιλοτική στην Ελλάδα

Εφαρμογή της διαλογής βιοαποβλήτων στην πηγή σε Αθήνα και Κηφισιά Η 1 η πιλοτική στην Ελλάδα Εφαρμογή της διαλογής βιοαποβλήτων στην πηγή σε Αθήνα και Κηφισιά Η 1 η πιλοτική στην Ελλάδα Όλγα Σκιάδη, Χημικός Μηχανικός ΕΜΠ, MSc ΕΙΔΙΚΟΣ ΔΙΑΒΑΘΜΙΔΙΚΟΣ ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ Ν.ΑΤΤΙΚΗΣ ΔΗΜΟΣ ΑΘΗΝΑΙΩΝ ΔΗΜΟΣ ΚΗΦΙΣΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αποσάθρωση. Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ

Αποσάθρωση. Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ Κεφάλαιο 2 ο. ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΔΑΦΩΝ Αποσάθρωση Ονομάζουμε τις μεταβολές στο μέγεθος, σχήμα και την εσωτερική δομή και χημική σύσταση τις οποίες δέχεται η στερεά φάση του εδάφους με την επίδραση των παραγόντων

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Η ΡΟΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ Η ροή του νερού μεταξύ των άλλων καθορίζει τη ζωή και τις λειτουργίες των έμβιων οργανισμών στο ποτάμι. Διαμορφώνει το σχήμα του σώματός τους, τους

Διαβάστε περισσότερα

ΣΠΟΝΔΥΛΩΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ. Dr. Ing. B. Pickert και Δ. Κανακόπουλος

ΣΠΟΝΔΥΛΩΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ. Dr. Ing. B. Pickert και Δ. Κανακόπουλος ΣΠΟΝΔΥΛΩΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΑΝΑΚΥΚΛΩΣΗΣ ΑΣΤΙΚΩΝ ΑΠΟΒΛΗΤΩΝ Dr. Ing. B. Pickert και Δ. Κανακόπουλος Eggersmann Anlagenbau, Max-Planck-St. 15 33428 Marienfeld, Germany T.: +49 (0)5247 9808 0, F: +49 (0)5247 9808 40,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΠΕ. Βισκαδούρος Γ. Ι. Φραγκιαδάκης Φ. Μαυροματάκης

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΠΕ. Βισκαδούρος Γ. Ι. Φραγκιαδάκης Φ. Μαυροματάκης ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΙΣ ΑΠΕ Βισκαδούρος Γ. Ι. Φραγκιαδάκης Φ. Μαυροματάκης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο όρος βιομάζα μπορεί να δηλώσει : α) Τα υλικά ή τα υποπροϊόντα και κατάλοιπα της φυσικής, ζωικής δασικής και αλιευτικής παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα