ΒΡΟΓΧΙΚΟ ΑΣΘΜΑ: ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΕΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΒΡΟΓΧΙΚΟ ΑΣΘΜΑ: ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΕΣ"

Transcript

1 ΒΡΟΓΧΙΚΟ ΑΣΘΜΑ: ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΕΣ Σοβαρό άσθμα Ελευθέριος Ζέρβας, Πνευμονολόγος Επιμελητής Α ΕΣΥ 7 η Πνευμονολογική Κλινική Γ.Ν.Ν.Θ.Α «Η ΣΩΤΗΡΙΑ»

2 Conflict of interest (Δήλωση σύγκρουσης συμφερόντων) Συμμετοχή σε advisory board (συμβουλευτική επιτροπή) των φαρμακευτικών εταιρειών Elpen, Astra, Novartis, GSK, Menarini Honorarium (τιμητικές αμοιβές) ως προσκεκλημένος ομιλητής από τις φαρμακευτικές εταιρείες Astra, Novartis, Elpen, USB, Menarini, GSK Κάλυψη εξόδων συμμετοχής (εγγραφής, ταξιδίου και διαμονής) σε ελληνικά και διεθνή συνέδρια από τις φαρμακευτικές εταιρείες Astra, Novartis, Elpen, Chiezi, USB, GSK, Galenica, Roche, Takeda, MSD

3 ΣΟΒΑΡΟ ΑΣΘΜΑ Μύθοι και πραγματικότητες αλλά και προβληματισμοί Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος Παθοφυσιολογία σοβαρού άσθματος - Φαινότυποι Διαγνωστική προσέγγιση Διαχείριση σοβαρού άσθματος - Θεραπεία Συμπεράσματα

4 ΣΟΒΑΡΟ ΑΣΘΜΑ Μύθοι και πραγματικότητες αλλά και προβληματισμοί Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος Παθοφυσιολογία σοβαρού άσθματος - Φαινότυποι Διαγνωστική προσέγγιση Διαχείριση σοβαρού άσθματος - Θεραπεία Συμπεράσματα

5 Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος ΜΥΘΟΣ: Όλοι εννοούμε το ίδιο πράγμα όταν αναφερόμαστε στο σοβαρό άσθμα πλήρης και σαφής ορισμός Ορισμός σοβαρού άσθματος Όταν η διάγνωση του άσθματος έχει επιβεβαιωθεί και οι συνοσηρότητες έχουν ελεγχθεί, σοβαρό άσθμα ορίζεται ως το άσθμα - που απαιτεί θεραπεία με υψηλές δόσεις ICS + ένα 2 ο ρυθμιστικό φάρμακο (και/ή OCS), ώστε να είναι ελεγχόμενο ή - που παραμένει μη ελεγχόμενο παρά την ως άνω θεραπεία - το ελεγχόμενο άσθμα που απορυθμίζεται με την μείωση των υψηλών δόσεων ICS ή των OCS (ή άλλων βιολογικών παραγόντων) ERS/ATS Guidelines Severe Asthma Eur Respir J. 2014

6 Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος Τι σημαίνει uncontrolled μη ελεγχόμενο άσθμα? Οποιοδήποτε από τα παρακάτω 4 κριτήρια: Κακός έλεγχος συμπτωμάτων: σταθερά τιμές ACQ >1.5 ή ACT <20 Συχνές παροξύνσεις: 2 ή περισσότερες ώσεις OCS το προηγούμενο έτος Σοβαρές παροξύνσεις: 1 νοσηλεία για παρόξυνση το προηγούμενο έτος Μόνιμη απόφραξη των αεραγωγών: FEV 1 <80% προβλεπόμενης. * Ο ορισμός ERS/ATS δεν περιλαμβάνει το σοβαρό άσθμα που δεν λαμβάνει θεραπεία (WHO) ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ: Στην κλινική πράξη οι περισσότεροι με τον όρο σοβαρό άσθμα εννοούν το ΜΗ ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΟ (με συμπτώματα και παροξύνσεις) σοβαρό άσθμα. Είναι ο ασθενής που λαμβάνει SALM/FP 100/1000 με ACT 24 σοβαρό άσθμα? Είναι ο ασθενής με FEV % μη ελεγχόμενος αν δεν έχει παροξύνσεις ή συμπτώματα? ERS/ATS Guidelines Severe Asthma Eur Respir J. 2014

7 Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος ΜΥΘΟΣ: Η FEV1 δεν αποτελεί κριτήριο ελέγχου του άσθματος - και άρα του ορισμού του σοβαρού άσθματος - Οδηγίες GINA εκτίμηση βαρύτητας - ορισμός του σοβαρού άσθματος Πως?: Αναδρομικά από το επίπεδο της θεραπείας που απαιτείται για τον έλεγχο των συμπτωμάτων και των παροξύνσεων Πότε?: Εκτιμήστε τη βαρύτητα του άσθματος αφού ασθενής είναι σε θεραπεία για αρκετούς μήνες - Η βαρύτητα του άσθματος δεν είναι στατική - μπορεί να αλλάξει με την πάροδο μηνών ή ετών Κατηγορίες βαρύτητας άσθματος: - ΗΠΙΟ: καλά ελεγχόμενο με το βήμα 1 ή 2 της θεραπείας (SABA ή χαμηλή δόση ICS) - ΜΕΤΡΙΟ: καλά ελεγχόμενο με το βήμα 3 της θεραπείας (χαμηλή δόση ICS / LABA) - ΣΟΒΑΡΟ: ελεγχόμενο με το βήμα 4 ή 5 της θεραπείας (ICS μέτριας ή υψηλής δόσης / LABA ± πρόσθετη θεραπεία), ή παραμένει μη ελεγχόμενο παρά αυτή τη θεραπεία

8 Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος Οδηγίες GINA εκτίμηση βαρύτητας - ορισμός του σοβαρού άσθματος - ΣΟΒΑΡΟ: ελεγχόμενο με το βήμα 4 ή 5 της θεραπείας (ICS μέτριας ή υψηλής δόσης / LABA ± πρόσθετη θεραπεία), ή παραμένει μη ελεγχόμενο παρά αυτή τη θεραπεία ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ: Η FEV1 μπορεί όντως να μην συσχετίζεται με τα συμπτώματα. και τον έλεγχο του άσθματος, όμως FEV1<60% = κινδύνου παροξύνσεων (σοβαρό άσθμα?)

9 Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος ΜΥΘΟΣ: Η υψηλή δόση ICS που απαιτείται για την διάγνωση του σοβαρού άσθματος είναι σαφώς οριζόμενη. ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ: GINA Guidelines Υπάρχει 2015 σχετική σύγχυση για το ποια ακριβώς είναι η υψηλή δόση ICS. Πιο κοντά στην κλινική πράξη οι δόσεις από τα GINA ERS/ATS Guidelines Severe Asthma Eur Respir J. 2014

10 Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος ΜΥΘΟΣ: Ο ασθενής με σοβαρό άσθμα παραμένει με σοβαρό άσθμα εφ όρου ζωής Η βαρύτητα του άσθματος δεν είναι στατική - μπορεί να αλλάξει με την πάροδο μηνών ή ετών, ή με διαφορετικές θεραπείες ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ: Οι ασθενείς με σοβαρό άσθμα μπορεί να βελτιωθούν και να ελεγχθούν ικανοποιητικά στην πορεία του χρόνου (και να μειωθεί η βαρύτητα?)

11 Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος ΜΥΘΟΣ: Τα σοβαρό άσθμα δεν είναι συχνό. Υπάρχουν σαφή επιδημιολογικά δεδομένα Δεν υπάρχουν σαφή επιδημιολογικά δεδομένα, ο επιπολασμός που αναφέρεται βασίζεται κυρίως σε εκτιμήσεις ειδικών ( 5% με 10 % των ασθματικών πάσχει από σοβαρό άσθμα) ERS/ATS Guidelines Severe Asthma Eur Respir J. 2014, GINA 2016, ERS White Book 8,52% Άσθματικοί Μη Ασθματικοί 91,48 % Zervas E, ERS 2012

12 Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ: Διαφορετικά δεδομένα ανά χώρα. Διαφορετικές μεθοδολογίες = διαφορετικά αποτελέσματα.

13 Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ: Διαφορετικά δεδομένα ανά χώρα. Διαφορετικέ μεθοδολογίες = διαφορετικά αποτελέσματα.

14 Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ: Διαφορετικά δεδομένα ανά χώρα. Διαφορετικέ μεθοδολογίες = διαφορετικά αποτελέσματα. Σοβαρό Vs μη ελεγχόμενο άσθμα??? Gaga M, Chest 2005

15 Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος ΜΥΘΟΣ: Υπάρχει σαφή διάκριση μεταξύ μη ελεγχόμενου και σοβαρού άσθματος

16 Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ: Δύσκολη η διάκριση μεταξύ μη ελεγχόμενου και σοβαρού άσθματος Παρακολούθηση από ειδικό για 3-6 μήνες, επαναξιολόγηση διάγνωσης - θεραπείας

17 ΣΟΒΑΡΟ ΑΣΘΜΑ Μύθοι και πραγματικότητες αλλά και προβληματισμοί Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος Παθογένεση παθοφυσιολογία σοβαρού άσθματος - Φαινότυποι Διαγνωστική προσέγγιση Διαχείριση σοβαρού άσθματος - Θεραπεία Συμπεράσματα

18 Παθογένεση παθοφυσιολογία σοβαρού άσθματος - Φαινότυποι ΜΥΘΟΣ: το σοβαρό άσθμα μια ενιαία νόσος παθογενετικά παθοφυσιολογικά - φαινοτυπικά ERS/ATS Guidelines Severe Asthma Eur Respir J Samitas et al Allergy submitted

19 Παθογένεση παθοφυσιολογία σοβαρού άσθματος - Φαινότυποι ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ: το σοβαρό άσθμα έχει ετερογένεια διαφορετικοί φαινότυποι? Gaga M, Zervas E, Samitas K, Bel E. Clin Chest Med. 2012

20 Παθογένεση παθοφυσιολογία σοβαρού άσθματος - Φαινότυποι ΜΥΘΟΣ: Φαινότυποι σοβαρού άσθματος σαφώς οριζόμενοι και με κλινική σημασία ΦΑΙΝΟΤΥΠΟΙ (hypothesis-based unbiased approaches) Wenzel S., Clin Exp Allergy Moore et al AJRCCM 2010

21 Παθογένεση παθοφυσιολογία σοβαρού άσθματος - Φαινότυποι Πραγματικότητα: Φαινότυποι σοβαρού άσθματος έλλειψη κοινού ορισμού και μεθοδολογίας

22 Παθογένεση παθοφυσιολογία σοβαρού άσθματος - Φαινότυποι Πραγματικότητα: Φαινότυποι σοβαρού άσθματος έλλειψη κοινού ορισμού και μεθοδολογίας έλλειψη σταθερότητας στο χρόνο Newby C. British Thoracic Society Severe Refractory Asthma Network PLoS One 2014

23 Παθογένεση παθοφυσιολογία σοβαρού άσθματος - Φαινότυποι Πραγματικότητα: Φαινότυποι σοβαρού άσθματος έλλειψη κοινού ορισμού και μεθοδολογίας έλλειψη σταθερότητας στο χρόνο - αβέβαιη κλινική σημασία

24 Παθογένεση παθοφυσιολογία σοβαρού άσθματος - Φαινότυποι Πραγματικότητα: Φαινότυποι σοβαρού άσθματος 2 βασικά χαρακτηριστικά φαίνεται να έχουν κλινική και θεραπευτική σημασία: Th2/αλλεργικό υπόβαθρο και ηωσινοφιλική φλεγμονή Certain characteristics of certain phenotypes may eventually promote targeted and/or more effective therapies as well as help to predict different natural histories. In that regard, eosinophilic inflammation, allergic/th2 processes and obesity have been identified as characteristics or phenotypes which may be helpful. Age of onset is of great importance. Clinical, genetic and statistical approaches have identified an - early-onset allergic phenotype, - a later onset obese (primarily female and non-allergic) phenotype and - A later onset eosinophilic phenotype ERS/ATS Guidelines Severe Asthma Eur Respir J. 2014

25 Παθογένεση παθοφυσιολογία σοβαρού άσθματος - Φαινότυποι Μύθος: Το σοβαρό άσθμα είναι κυρίως μη ατοπικό «ενδογενές» 59% ENFUMOSA 1 71% SARP 2 80% TENOR 3 72% U-BIOPRED 4 1. ENFUMOSA. Eur Respir J 2003; 2. Moore WC, et al. J Allergy Clin Immunol 2007; 3. Haselkorn T, et al. J Asthma U- BIOPRED Study Group ERJ 2015 Πραγματικότητα: Ένα πολύ υψηλό ποσοστό των ασθενών με σοβαρό άσθμα έχουν αλλεργικό άσθμα (θετική δερματική σε 1 κοινά αεροαλλεργιογόνα)

26 ΣΟΒΑΡΟ ΑΣΘΜΑ Μύθοι και πραγματικότητες αλλά και προβληματισμοί Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος Παθογένεση παθοφυσιολογία σοβαρού άσθματος - Φαινότυποι Διαγνωστική προσέγγιση Διαχείριση σοβαρού άσθματος - Θεραπεία Συμπεράσματα

27 Διαγνωστική προσέγγιση Μύθος: Η διάγνωση του σοβαρού άσθματος είναι σχετικά εύκολη από τον Πνευμονολόγο. Εφόσον τεθεί από ειδικό.. δεν χωρά αμφιβολίας περί τούτου!!! Misdiagnosis of non-asthmatic conditions as uncontrolled asthma has been reported to be as high as 12 30% ERS/ATS Guidelines Severe Asthma Eur Respir J. 2014

28 Διαγνωστική προσέγγιση Πραγματικότητα: Η διάγνωση του σοβαρού άσθματος θέλει κόπο και χρόνο (3-6μήνες παρακολούθηση). Πάντα πρέπει να επαναξιολογείτε Robinson et al: Systematic evaluation of difficult asthma is useful as it can identify alternative or additional diagnoses, psychiatric illness or nonconcordance with therapy in a substantial proportion of cases (32% in the present series) Robinson D. et al ERJ 2003

29 Διαγνωστική προσέγγιση Πραγματικότητα: Η διάγνωση του σοβαρού άσθματος θέλει κόπο και χρόνο (3-6μήνες παρακολούθηση). Πάντα αξιολόγηση συμμόρφωσης-τεχνικής εισπνοής - συνοσηροτήτων Non-adherence to treatment should be considered in all difficult-to-control patients, as reports show that non-adherence can be as high as 32 56% Poor inhaler technique is also common and should be address Difficult-to-control and severe asthma are often associated with coexisting conditions ERS/ATS Guidelines Severe Asthma Eur Respir J. 2014

30 Διαγνωστική προσέγγιση Πραγματικότητα: Η διάγνωση του σοβαρού άσθματος θέλει κόπο και χρόνο (3-6μήνες παρακολούθηση). Αξιολόγηση κλινικά σημαντικών φαινοτυπικών χαρακτηριστικών Certain characteristics of certain phenotypes may eventually promote targeted and/or more effective therapies as well as help to predict different natural histories. In that regard, eosinophilic inflammation, allergic/th2 processes and obesity have been identified as characteristics or phenotypes which may be helpful. Age of onset is of great importance. Clinical, genetic and statistical approaches have identified an - early-onset allergic phenotype, - a later onset obese (primarily female and non-allergic) phenotype and - A later onset eosinophilic phenotype ERS/ATS Guidelines Severe Asthma Eur Respir J. 2014

31 Διαγνωστική προσέγγιση ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ: Η διάγνωση του σοβαρού άσθματος θέλει κόπο και χρόνο. Δύσκολη η διάκριση μεταξύ μη ελεγχόμενου και σοβαρού άσθματος Παρακολούθηση από ειδικό για 3-6 μήνες, επαναξιολόγηση διάγνωσης - θεραπείας

32 ΣΟΒΑΡΟ ΑΣΘΜΑ Μύθοι και πραγματικότητες αλλά και προβληματισμοί Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος Παθογένεση παθοφυσιολογία σοβαρού άσθματος - Φαινότυποι Διαγνωστική προσέγγιση Διαχείριση σοβαρού άσθματος - Θεραπεία Συμπεράσματα

33 Διαχείριση σοβαρού άσθματος - Θεραπεία

34 Διαχείριση σοβαρού άσθματος - Θεραπεία Μύθος: Ta φάρμακα που έχουμε δεν μας βοηθούν στο σοβαρό άσθμα. Καλύτερα να δίνουμε νεφελοποιητές Step-wise increases in the dose of ICS, in combination with a LABA, improve the prospect of control compared with the use of ICS alone, including in some patients with severe asthma. Although even higher doses of ICS (above 2000 mg/day of BDP equivalent dose) and ultrafine particle ICS are often tried in severe asthma, there are very few data to support this approach. In 30% of severe adult asthma patients, OCS are required in addition to ICS to maintain some degree of asthma control. It is not yet clear whether continuous low-dose OCS are better than multiple discontinuous bursts for controlling exacerbations. The routine use of nebulisers is discouraged owing to their relative inefficiency in drug delivery and because their use has been associated with deaths in severe asthma ERS/ATS Guidelines Severe Asthma Eur Respir J Πραγματικότητα: Πολύ μεγάλες δόσεις ICS είναι εξαιρετικά αμφίβολο αν βοηθούν. LTRAs και θεοφυλλίνη έχουν ελάχιστη αποτελεσματικότητα. OCS απαραίτητα σε κάποιους ασθενείς. ΌΧΙ ΝΕΦΕΛΟΠΟΙΗΤΕΣ!!!!!!!!!!

35 Διαχείριση σοβαρού άσθματος - Θεραπεία Πραγματικότητα: Νέες θεραπείες (ή ενδείξεις φαρμάκων) μας βοηθούν να ελέγξουμε καλύτερα το σοβαρό άσθμα: Omalizumab στο σοβαρό αλλεργικό άσθμα Omalizumab: μείωση παροξύνσεων, μείωση ρυθμιστικής αγωγής (και OCS), βελτίωση ποιότητας ζωής, αναπνευστικής λειτουργίας και ελέγχου άσθματος Normansell R., Cochrane Database Syst Rev Barnes N,. et al. J Asthma 2013 Gert-Jan Braunstahl Allergy, Asthma & Clinical Immunology 2013

36 Διαχείριση σοβαρού άσθματος - Θεραπεία Πραγματικότητα: Νέες θεραπείες (ή ενδείξεις φαρμάκων) μας βοηθούν να ελέγξουμε καλύτερα το σοβαρό άσθμα: Mepolizumab στο σοβαρό ηωσινοφιλικό άσθμα Mepolizumab: μείωση παροξύνσεων, μείωση OCS στο κορτικοεξαρτώμενο άσθμα, βελτίωση ποιότητας ζωής και ελέγχου άσθματος Ortega HG. N Engl J Med Bel EH. N Engl J Med. 2014

37 Διαχείριση σοβαρού άσθματος - Θεραπεία Πραγματικότητα: Νέες θεραπείες (ή ενδείξεις φαρμάκων) μας βοηθούν να ελέγξουμε καλύτερα το σοβαρό άσθμα: Tiotropium στο σοβαρό άσθμα με συχνούς παροξυσμούς και μόνιμη απόφραξη αεραγωγών Τiotropium: μείωση παροξύνσεων, βελτίωση αναπνευστικής λειτουργίας Kerstjens HA. N Engl J Med. 2012

38 Διαχείριση σοβαρού άσθματος - Θεραπεία Θεραπευτική προσέγγιση άσθματος ειδικά σημεία για το σοβαρό άσθμα Βελτιστοποιήστε τη δόση ICS/LABA - Πλήρη αντίσταση στα ICS είναι σπάνια, ελέγξτε την συμμόρφωση!! - Εξετάστε θεραπευτική δοκιμή με διαφορετικά σκευάσματα ICS/LABA ΌΧΙ ΝΕΦΕΛΟΠΟΙΗΤΕΣ Εξετάστε τη χορήγηση χαμηλής δόση OCS ως θεραπεία συντήρησης - ( 7.5mg ισοδύναμο πρεδνιζόλονης/ημέρα): μπορεί να ωφελήσει ορισμένους ασθενείς, αλλά έχουν σημαντικές συστηματικές παρενέργειες. Αξιολόγηση και παρακολούθηση για οστεοπόρωση Προσθήκη θεραπείας ανεξάρτητα φαινοτύπου - Θεοφυλλίνη, αντιλευκοτριένια: περιορισμένο όφελος - Tiotropium: Σε ασθενείς με μόνιμη απόφραξη των αεραγωγών παρά τη μέτρια-υψηλή δόση ICS και LABA, η προσθήκη Tiotropium οδήγησε σε μείωση των παροξύνσεων, βελτίωση της πνευμονικής λειτουργίας και μείωση της χρήσης ανακουφιστικής αγωγής Προσθήκη θεραπείας με βάση το φαινότυπο - Σοβαρό αλλεργικό άσθμα: σκεφτείτε την προσθήκη αντι-ige θεραπείας (omalizumab) - Σοβαρό ηωσινοφιλικό άσθμα: σκεφτείτε την προσθήκη αντι-il5 θεραπείας (mepolizumab)

39 ΣΟΒΑΡΟ ΑΣΘΜΑ Μύθοι και πραγματικότητες αλλά και προβληματισμοί Ορισμός - Επιδημιολογικά στοιχεία σοβαρού άσθματος Παθογένεση παθοφυσιολογία σοβαρού άσθματος - Φαινότυποι Διαγνωστική προσέγγιση Διαχείριση σοβαρού άσθματος - Θεραπεία Συμπεράσματα

40 ΣΟΒΑΡΟ ΑΣΘΜΑ Μύθοι και πραγματικότητες αλλά και προβληματισμοί ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Το σοβαρό ΜΗ ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΟ ΑΣΘΜΑ αποτελεί πρόβλημα για τον ιατρική κοινότητα και τον ασθενή. Χρειαζόμαστε σύγχρονα επιδημιολογικά στοιχεία για το μέγεθος του προβλήματος, με κοινή μεθοδολογία και ορισμό Η διάγνωση του σοβαρού ΜΗ ΕΛΕΓΧΟΜΕΝΟΥ άσθματος αποτελεί πρόκληση για τον γιατρό - πρέπει να επαναξιολογείται συχνά και κριτικά. Η ατοπία και η ηωσινοφιλία μπορούν να μας βοηθήσουν στην φαινοτύπηση των ασθενών μας και στην στοχευμένη για αυτούς θεραπεία, με καλά αποτελέσματα Ο δρόμος για την Ιθάκη μας (κατανόηση και θεραπεία σοβαρού άσθματος) είναι ακόμα μακρύς αλλά μάλλον τον κοιτάμε πια με αισιοδοξία.

41 Matricardi PM et al. Annals of Allergy, Asthma & Immunology, Vol. 89(S1)

42 The Global Asthma Report 2011

43 The Global Asthma Report 2014

44 The Global Asthma Report 2014

45 Barnes PJ, Adcock IM. Lancet 2009

46 Παθογένεση παθοφυσιολογία σοβαρού άσθματος - Φαινότυποι ΜΥΘΟΣ: το σοβαρό άσθμα μια ενιαία νόσος παθογενετικά παθοφυσιολογικά - φαινοτυπικά ERS/ATS Guidelines Severe Asthma Eur Respir J. 2014

ΣΟΒΑΡΟ ΑΣΘΜΑ: Η ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ Ορισμός διαγνωστική προσέγγιση διαχείριση

ΣΟΒΑΡΟ ΑΣΘΜΑ: Η ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ Ορισμός διαγνωστική προσέγγιση διαχείριση ΣΟΒΑΡΟ ΑΣΘΜΑ: Η ΜΕΓΑΛΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ Ορισμός διαγνωστική προσέγγιση διαχείριση Ελευθέριος Ζέρβας, Πνευμονολόγος Επιμελητής Α ΕΣΥ 7 η Πνευμονολογική Κλινική Γ.Ν.Ν.Θ.Α «Η ΣΩΤΗΡΙΑ» Conflict of interest (Δήλωση

Διαβάστε περισσότερα

Φαινότυποι & Ενδότυποι Σοβαρού Άσθματος. Ελευθέριος Ζέρβας, Πνευμονολόγος Επιμελητής Α ΕΣΥ 7 η Πνευμονολογική Κλινική Γ.Ν.Ν.Θ.

Φαινότυποι & Ενδότυποι Σοβαρού Άσθματος. Ελευθέριος Ζέρβας, Πνευμονολόγος Επιμελητής Α ΕΣΥ 7 η Πνευμονολογική Κλινική Γ.Ν.Ν.Θ. Φαινότυποι & Ενδότυποι Σοβαρού Άσθματος Ελευθέριος Ζέρβας, Πνευμονολόγος Επιμελητής Α ΕΣΥ 7 η Πνευμονολογική Κλινική Γ.Ν.Ν.Θ.Α «Η ΣΩΤΗΡΙΑ» Conflict of interest (Δήλωση σύγκρουσης συμφερόντων) Συμμετοχή

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση ασθενούς με σοβαρό άσθμα. Στέλιος Λουκίδης MD FCCP Ιατρική σχολή ΕΚΠΑ ERS chairman group 5.2

Διαχείριση ασθενούς με σοβαρό άσθμα. Στέλιος Λουκίδης MD FCCP Ιατρική σχολή ΕΚΠΑ ERS chairman group 5.2 Διαχείριση ασθενούς με σοβαρό άσθμα Στέλιος Λουκίδης MD FCCP Ιατρική σχολή ΕΚΠΑ ERS chairman group 5.2 Conflicts [Honorarium fees] AstraZeneca Greece & Bulgaria & Poland Boehringer Ingelheim Greece Chiesi

Διαβάστε περισσότερα

Φαινότυποι. Πορπόδης Κωνσταντίνος Πνευμονολόγος Λέκτορας ΑΠΘ

Φαινότυποι. Πορπόδης Κωνσταντίνος Πνευμονολόγος Λέκτορας ΑΠΘ Φαινότυποι Πορπόδης Κωνσταντίνος Πνευμονολόγος Λέκτορας ΑΠΘ NAEPP 1997, ERS 1999, GINA 2002, ATS & SARP 2002, ENFUMOSA 2003, BIOAIR 2005 TENOR 2004, Paris 2007, ERS 2008, PSACI 2008, WHO 2009, U-BIOPRED

Διαβάστε περισσότερα

Η παρόξυνση του σοβαρού ασθματικού

Η παρόξυνση του σοβαρού ασθματικού Η παρόξυνση του σοβαρού ασθματικού Γεώργιος Χειλάς Πνευμονολόγος Επικουρικός Επιμελητής Πνευμονολογικής Μονάδας Α ΚΕΘ - ΕΚΠΑ Συντονιστής Ομάδας ΧΑΠ Ε.Π.Ε. - Ταμίας Ε.Π.Ε. Παρόξυνση σοβαρού ασθματικού vs

Διαβάστε περισσότερα

Φλεγμονώδεις δείκτες στο σοβαρό άσθμα

Φλεγμονώδεις δείκτες στο σοβαρό άσθμα Φλεγμονώδεις δείκτες στο σοβαρό άσθμα Ανδριάνα Ι Παπαϊωάννου Πνευμονολόγος-Φυματιολόγος Επικουρική Επιμελήτρια Β Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική Νοσοκομείο «Αττικόν» Σοβαρό άσθμα Σαν σοβαρό ορίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Διαλείπουσα αγωγή στο ήπιο άσθμα. Α. Φλέμιγκ, Πνευμονολογικό Τμήμα Παναγιώτα Λάμπρου

Διαλείπουσα αγωγή στο ήπιο άσθμα. Α. Φλέμιγκ, Πνευμονολογικό Τμήμα Παναγιώτα Λάμπρου Διαλείπουσα αγωγή στο ήπιο άσθμα Α. Φλέμιγκ, Πνευμονολογικό Τμήμα Παναγιώτα Λάμπρου Υπέρτατη Ιπποκρατική εντολή στον Ιατρό είναι ωφελέειν ή μη βλάπτειν Μία από τις βασικότερες αρχές της μοντέρνας ιατρικής:

Διαβάστε περισσότερα

Αντι-LTRs : Πόσο υποστηρίζονται από τις real-life μελέτες ;

Αντι-LTRs : Πόσο υποστηρίζονται από τις real-life μελέτες ; 3ο Σεμινάριο Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης Ημέρες Άσθματος 2012 «ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΟΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΙΣΜΟΙ ΣΤΟ ΒΡΟΓΧΙΚΟ ΑΣΘΜΑ» Αντι-LTRs : Πόσο υποστηρίζονται από τις real-life μελέτες ; Δημήτριος Ζ. Λάτσιος, M.D.,

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεύοντας με βάση τους βιολογικούς δείκτες-εφικτό; Α. Ι. Παπαϊωάννου Ειδικευόμενη Πνευμονολόγος Γ Πνευμονολογική Κλινική Γ.Ν.

Θεραπεύοντας με βάση τους βιολογικούς δείκτες-εφικτό; Α. Ι. Παπαϊωάννου Ειδικευόμενη Πνευμονολόγος Γ Πνευμονολογική Κλινική Γ.Ν. Θεραπεύοντας με βάση τους βιολογικούς δείκτες-εφικτό; Α. Ι. Παπαϊωάννου Ειδικευόμενη Πνευμονολόγος Γ Πνευμονολογική Κλινική Γ.Ν. «Σισμανόγλειο» Βιολογικοί δείκτες Ορισμός Ο βιολογικός δείκτης είναι ένα

Διαβάστε περισσότερα

Φαινότυπος μόνιμης απόφραξης αεραγωγών

Φαινότυπος μόνιμης απόφραξης αεραγωγών Φαινότυπος μόνιμης απόφραξης αεραγωγών Δρ. Κατσούλης Κωνσταντίνος Δντης Πνευμονολογικής κλινικής 424 Στρατιωτικού Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης Ορισμός του άσθματος σήμερα Το άσθμα είναι μια χρόνια φλεγμονώδης

Διαβάστε περισσότερα

H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας

H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας Άσθμα και κάπνισμα. ποιο κοντά στη ΧΑΠ ή άλλη νόσος Μ.Τουμπής Πνευμονολόγος Συμβουλευτικές υπηρεσίες

Διαβάστε περισσότερα

Προβλήματα στη. διαχείριση του. Σοβαρού Άσθματος. στην Πρωτοβάθμια. Φροντίδα Υγείας. Μαρκάτος Μιλτιάδης Πνευμονολόγος

Προβλήματα στη. διαχείριση του. Σοβαρού Άσθματος. στην Πρωτοβάθμια. Φροντίδα Υγείας. Μαρκάτος Μιλτιάδης Πνευμονολόγος Προβλήματα στη διαχείριση του Σοβαρού Άσθματος στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας Μαρκάτος Μιλτιάδης Πνευμονολόγος We're not treating asthma; we're treating patients. Many of our patients would not be eligible

Διαβάστε περισσότερα

Μη φαρμακευτική προσέγγιση- Επεμβατικές θεραπείες Πασχάλης Στειρόπουλος MD, PhD, FCCP ΓΝΘ Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Θεσσαλονίκη

Μη φαρμακευτική προσέγγιση- Επεμβατικές θεραπείες Πασχάλης Στειρόπουλος MD, PhD, FCCP ΓΝΘ Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Θεσσαλονίκη Σοβαρό άσθμα-λύσεις για το παρόν Μη φαρμακευτική προσέγγιση- Επεμβατικές θεραπείες Πασχάλης Στειρόπουλος MD, PhD, FCCP ΓΝΘ Γ. ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Θεσσαλονίκη Δομή Σοβαρό άσθμα: ορισμός, προβληματισμοί Ρόλος των

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτική διαχείριση σοβαρού άσθματος

Θεραπευτική διαχείριση σοβαρού άσθματος Θεραπευτική διαχείριση σοβαρού άσθματος Ροβίνα Νικολέττα Λέκτορας Πνευμονολογίας - Εντατικής Θεραπείας, ΕΚΠΑ Α Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική ΝΝΘΑ «Η Σωτηρία» Κατευθυντήριες οδηγίες για το σοβαρό

Διαβάστε περισσότερα

"Τα πολλαπλά πρόσωπα του άσθματος"

Τα πολλαπλά πρόσωπα του άσθματος "Τα πολλαπλά πρόσωπα του άσθματος" Νίκη Γεωργάτου-Παπαγεωργίου Πνευμονολόγος 1980 Γιώργος Τρακόπουλος Να πας στο τμήμα αλλεργίας του Brompton Prof. Peppys is gone Brompton Hospital - 1981 Α Β Κay, Professor

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεύσιμα χαρακτηριστικά στα αποφρακτικά νοσήματα του πνεύμονα: μια καινοτόμος προσέγγιση. Στέλιος Λουκίδης MD Phd FCCP Ιατρική σχολή ΕΚΠΑ

Θεραπεύσιμα χαρακτηριστικά στα αποφρακτικά νοσήματα του πνεύμονα: μια καινοτόμος προσέγγιση. Στέλιος Λουκίδης MD Phd FCCP Ιατρική σχολή ΕΚΠΑ Θεραπεύσιμα χαρακτηριστικά στα αποφρακτικά νοσήματα του πνεύμονα: μια καινοτόμος προσέγγιση Στέλιος Λουκίδης MD Phd FCCP Ιατρική σχολή ΕΚΠΑ Conflicts [Honorarium fees] AstraZeneca Greece & Bulgaria & Poland

Διαβάστε περισσότερα

Ουδετεροφιλική φλεγμονή στο άσθμα. Νικολέττα Ροβίνα Επιμελήτρια Β Α Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική Νοσ/μείο «η Σωτηρία»

Ουδετεροφιλική φλεγμονή στο άσθμα. Νικολέττα Ροβίνα Επιμελήτρια Β Α Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική Νοσ/μείο «η Σωτηρία» Ουδετεροφιλική φλεγμονή στο άσθμα Νικολέττα Ροβίνα Επιμελήτρια Β Α Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική Νοσ/μείο «η Σωτηρία» The common disease asthma is probably not a single disease, but rather a complex

Διαβάστε περισσότερα

Ενδείξεις μέτρησης εκπνεομένου NO στα παιδιά

Ενδείξεις μέτρησης εκπνεομένου NO στα παιδιά Ενδείξεις μέτρησης εκπνεομένου NO στα παιδιά Ε.Παρασκάκης Eπικ. Καθηγητής Παιδιατρικής Μονάδα Αναπνευστικών Νοσημάτων Παίδων Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Θράκης ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παρακολούθηση αρκετών αναπνευστικών

Διαβάστε περισσότερα

H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας

H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας Μήπως υπερθεραπεύουμε το ήπιο άσθμα? Κωνσταντίνος Πορπόδης Πνευμονολόγος Λέκτορας ΑΠΘ ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Το σοβαρό άσθμα τα παιδιά. Ε.Παρασκάκης Eπικ. Καθηγητής Παιδιατρικής Παιδοπνευμονολογική Μονάδα Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Θράκης

Το σοβαρό άσθμα τα παιδιά. Ε.Παρασκάκης Eπικ. Καθηγητής Παιδιατρικής Παιδοπνευμονολογική Μονάδα Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Θράκης Το σοβαρό άσθμα τα παιδιά Ε.Παρασκάκης Eπικ. Καθηγητής Παιδιατρικής Παιδοπνευμονολογική Μονάδα Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Θράκης Εισαγωγή Τα περισσότερα παιδιά με άσθμα ανταποκρίνονται καλά στη

Διαβάστε περισσότερα

Βήχας ισοδύναμος άσθματος Cough Variant Asthma

Βήχας ισοδύναμος άσθματος Cough Variant Asthma 5 ο Σεμινάριο Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης Ημέρες Άσθματος 2016 «ΒΡΟΓΧΙΚΟ ΑΣΘΜΑ: ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΕΣ» Βήχας ισοδύναμος άσθματος Cough Variant Asthma Βιττωράκης Στυλιανός MD, PhD Πνευμονολόγος

Διαβάστε περισσότερα

LAΜA στο άσθμα: Έχουν θέση; Ναι

LAΜA στο άσθμα: Έχουν θέση; Ναι LAΜA στο άσθμα: Έχουν θέση; Ναι Γεώργιος Χειλάς Πνευμονολόγος Επιστημονικός Συνεργάτης Πνευμονολογικής Μονάδας Α Κλινικής Εντατικής Θεραπείας-ΕΚΠΑ Συντονιστής Ομάδας ΧΑΠ Ε.Π.Ε. Μουσκαρινικοί υποδοχείς

Διαβάστε περισσότερα

Η φλεγμονή των βρόγχων προκαλεί οίδημα και παραγωγή εκκρίσεων, και έτσι περιορίζεται περισσότερο η ροή του αέρα μέσα από τους βρόγχους.

Η φλεγμονή των βρόγχων προκαλεί οίδημα και παραγωγή εκκρίσεων, και έτσι περιορίζεται περισσότερο η ροή του αέρα μέσα από τους βρόγχους. Βρογχικό Άσθμα Το άσθμα είναι μια πάθηση που χαρακτηρίζεται από χρόνια κυτταρική φλεγμονή των αεραγωγών και βρογχική υπεραντιδραστικότητα. Έτσι προκαλείται μια μεταβλητή απόφραξη των αεροφόρων οδών που

Διαβάστε περισσότερα

Το σοβαρό άσθμα στα παιδιά: προβλήματα και λύσεις

Το σοβαρό άσθμα στα παιδιά: προβλήματα και λύσεις Το σοβαρό άσθμα στα παιδιά: προβλήματα και λύσεις Ε.Παρασκάκης Eπικ. Καθηγητής Παιδιατρικής Υπεύθυνος Παιδοπνευμονολογικής Μονάδας Παιδιατρικής Κλινικής Πανεπιστημίου Θράκης Εισαγωγή Το άσθμα είναι μια

Διαβάστε περισσότερα

Αναγνώριση της βαρύτητας των παροξυσμών άσθματος

Αναγνώριση της βαρύτητας των παροξυσμών άσθματος Αναγνώριση της βαρύτητας των παροξυσμών άσθματος Σύσταση 9: Συστήνεται οι Γενικοί Ιατροί και οι Επαγγελματίες Υγείας της Π.Φ.Υ., να αναγνωρίζουν έγκαιρα τους παροξυσμούς άσθματος με βάση τα κλινικά σημεία,

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες οδηγίες αντιμετώπισης του άσθματος στα παιδιά.

Κατευθυντήριες οδηγίες αντιμετώπισης του άσθματος στα παιδιά. Κατευθυντήριες οδηγίες αντιμετώπισης του στα παιδιά. Φώτης Β. Κυρβασίλης Επίκουρος Καθηγητής Παιδιατρικής Πνευμονολογίας Γ Παιδιατρική Κλινική Α.Π.Θ www.pd3.gr Η αντιμετώπιση του βρογχικού στα παιδιά κατευθύνεται

Διαβάστε περισσότερα

Συνοσηρότητα στο σοβαρό άσθμα. Χάρη Μπιτσάκου Πνευμονολόγος

Συνοσηρότητα στο σοβαρό άσθμα. Χάρη Μπιτσάκου Πνευμονολόγος Συνοσηρότητα στο σοβαρό άσθμα Χάρη Μπιτσάκου Πνευμονολόγος Συνοσηρότητα στο άσθμα μπορεί Να αλλάζει τον φαινότυπο του άσθματος Να είναι μέρος κοινής διαδικασίας φλεγμονής Να εμπλέκεται στην αποτελεσματικότητα

Διαβάστε περισσότερα

H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας

H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας Αξιολόγηση δεικτών φλεγμονής: είναι εφικτή στην καθημερινή κλινική πράξη; Ανδριάνα Ι Παπαϊωάννου

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D σχετιζόμενα με το βρογχικό άσθμα στα παιδιά και στους έφηβους Κουρομπίνα Αλεξάνδρα Λεμεσός [2014] i ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Αλληλεπικάλυψη Άσθματος και ΧΑΠ. Μ.Τουμπής Πνευμονολόγος

Αλληλεπικάλυψη Άσθματος και ΧΑΠ. Μ.Τουμπής Πνευμονολόγος Αλληλεπικάλυψη Άσθματος και ΧΑΠ Μ.Τουμπής Πνευμονολόγος Αλληλεπικάλυψη Άσθματος και ΧΑΠ Χαρακτηριστικές διαφορές Προϋποθέσεις επικάλυψης Επιπολασμός Ορισμοί Ιδιαίτερα χαρακτηριστικά Θεραπευτικές προτάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Άσθμα στα νήπια Νεώτερα στη θεραπεία

Άσθμα στα νήπια Νεώτερα στη θεραπεία Άσθμα στα νήπια Νεώτερα στη θεραπεία Φώτης Β. Κυρβασίλης Γ Παιδιατρική Κλινική Α.Π.Θ. 1950 εισπνεόμενα στεροειδή 1970 εισπνεόμενα στεροειδή στα παιδιά 1980 ανταγωνιστές των λευκοτριενίων 1990 ανταγωνιστές

Διαβάστε περισσότερα

Ν.Ροβίνα. αναδιαμόρφωση των αεραγωγών στο σοβαρό ανθιστάμενο στη θεραπεία άσθμα. λχανάτηs 1, Σ. Λουκίδης 3. Τσέλιου 1, K. KοντογιάννηK.

Ν.Ροβίνα. αναδιαμόρφωση των αεραγωγών στο σοβαρό ανθιστάμενο στη θεραπεία άσθμα. λχανάτηs 1, Σ. Λουκίδης 3. Τσέλιου 1, K. KοντογιάννηK. αναδιαμόρφωση των αεραγωγών στο σοβαρό ανθιστάμενο στη θεραπεία άσθμα Ν.Ροβίνα 1, Π. Μπακάκος 1, E. Δήµα 1, Γ. Χειλάς 2, E. Τσέλιου 1, K. KοντογιάννηK 1, Σ. Παπίρης 3, M. AλχανάτηA λχανάτηs 1, Σ. Λουκίδης

Διαβάστε περισσότερα

Τα αντιβιοτικά στο άσθμα. Χάρη Μπιτσάκου Πνευμονολόγος

Τα αντιβιοτικά στο άσθμα. Χάρη Μπιτσάκου Πνευμονολόγος Τα αντιβιοτικά στο άσθμα Χάρη Μπιτσάκου Πνευμονολόγος Antibiotics should be restricted to patients with pneumonia or to patients who did not respond to other treatments. British guidelines on the management

Διαβάστε περισσότερα

H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας

H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας Άσθμα στα παιδιά: ομοιότητες και διαφορές με τους ενήλικες Ε.Παρασκάκης Eπικ. Καθηγητής Παιδιατρικής

Διαβάστε περισσότερα

Εναλλακτικές θεραπείες για Βρογχικό άσθμα: Υπάρχουν? Κατερίνα Μανίκα Λέκτορας Πνευμονολογίας Πνευμονολογική Κλινική ΑΠΘ

Εναλλακτικές θεραπείες για Βρογχικό άσθμα: Υπάρχουν? Κατερίνα Μανίκα Λέκτορας Πνευμονολογίας Πνευμονολογική Κλινική ΑΠΘ Εναλλακτικές θεραπείες για Βρογχικό άσθμα: Υπάρχουν? Κατερίνα Μανίκα Λέκτορας Πνευμονολογίας Πνευμονολογική Κλινική ΑΠΘ Ορισμός Ευρύ φάσμα θεραπειών που περιλαμβάνει όλα τα συστήματα υγείας και τις πρακτικές,

Διαβάστε περισσότερα

Σοβαρό Άσθμα Τωρινές και μελλοντικές θεραπευτικές προσεγγίσεις

Σοβαρό Άσθμα Τωρινές και μελλοντικές θεραπευτικές προσεγγίσεις Ειδικά Άρθρα για το Άσθμα Σοβαρό Άσθμα Τωρινές και μελλοντικές θεραπευτικές προσεγγίσεις Ελευθέριος Ζέρβας 1, Chris Brightling 2, Μίνα Γκάγκα 1 1 7 η Πνευμονολογική Κλινική και Κέντρο Άσθματος, Νοσοκομείο

Διαβάστε περισσότερα

Μελλοντικές θεραπείες Δρ. Εύα Φούκα Επιμελήτρια Πνευμονολογικής Κλινικής ΑΠΘ

Μελλοντικές θεραπείες Δρ. Εύα Φούκα Επιμελήτρια Πνευμονολογικής Κλινικής ΑΠΘ Μελλοντικές θεραπείες Δρ. Εύα Φούκα Επιμελήτρια Πνευμονολογικής Κλινικής ΑΠΘ Νέες θεραπείες με βάση τους φαινότυπους ATS/ERS Guidelines on Severe Asthma KF Chung Eur Respir J 2014; 43: 343 373 Epithelial

Διαβάστε περισσότερα

ιάγνωση και θεραπεία του βρογχικού άσθµατος: Θέσεις Αντιπαραθέσεις

ιάγνωση και θεραπεία του βρογχικού άσθµατος: Θέσεις Αντιπαραθέσεις ιάγνωση και θεραπεία του βρογχικού άσθµατος: Θέσεις Αντιπαραθέσεις Θέσεις: ρ Θεόφιλος Πεχλιβανίδης Πνευµονολόγος Αντιπαραθέσεις:. Παπακώστα Επίκ. Καθηγήτρια Πνευµονολογίας ΑΠΘ Θέµατα ιάγνωση 1. Αξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή. Ονοματεπώνυμο: Αργυρώ Ιωάννου. Επιβλέπων καθηγητής: Δρ. Αντρέας Χαραλάμπους

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή διατριβή. Ονοματεπώνυμο: Αργυρώ Ιωάννου. Επιβλέπων καθηγητής: Δρ. Αντρέας Χαραλάμπους ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή διατριβή Διερεύνηση της αποτελεσματικότητας εναλλακτικών και συμπληρωματικών τεχνικών στη βελτίωση της ποιότητας της ζωής σε άτομα με καρκίνο

Διαβάστε περισσότερα

Anti-IgE: Πότε και για Πόσο?

Anti-IgE: Πότε και για Πόσο? Anti-IgE: Πότε και για Πόσο? Αγγελική Φλώρου Πνευμονολόγος Κέντρο Άσθματος και Αλλεργίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών, «Ευγενίδειο Θεραπευτήριο» Σοβαρό - Δύσκολα ελεγχόμενο άσθμα Επιδημιολογικά δεδομένα

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα ΙΙ. Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων χορήγησης των αδειών κυκλοφορίας

Παράρτημα ΙΙ. Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων χορήγησης των αδειών κυκλοφορίας Παράρτημα ΙΙ Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την τροποποίηση των όρων χορήγησης των αδειών κυκλοφορίας 7 Επιστημονικά πορίσματα Γενική περίληψη της επιστημονικής αξιολόγησης του Kantos Master και

Διαβάστε περισσότερα

H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας

H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας ΑΣΘΜΑ: ΑΠΟ ΤΟ Α ΩΣ ΤΟ Α Άσθμα στην 3 η ηλικία Ελένη Καρέτση Επιμελήτρια Β Πνευμονολογική Κλινική

Διαβάστε περισσότερα

Διαχειριστικά θέματα στο άσθμα β-blockers

Διαχειριστικά θέματα στο άσθμα β-blockers Διαχειριστικά θέματα στο άσθμα β-blockers Ροβίνα Νικολέττα Επίκουρη καθηγήτρια Πνευμονολογίας - Εντατικής Θεραπείας Α Πανεπιστημιακή Πνευμονολογική Κλινική ΝΝΘΑ «η Σωτηρία» Οι β-ar ταξινομούνται σε τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

ΗΠΙΟ ΕΠΙΜΕΝΟΝ ΑΣΘΜΑ (MILD PERSISTENT ASTHMA) ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΑΘΕΡΗ ΑΠΟΨΗ. Ξ.ΤΣΙΑΦΑΚΗ Διευθύντρια ΕΣΥ Β Πνευμονολογικό τμήμα Σισμανόγλειο - Αθήνα

ΗΠΙΟ ΕΠΙΜΕΝΟΝ ΑΣΘΜΑ (MILD PERSISTENT ASTHMA) ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΑΘΕΡΗ ΑΠΟΨΗ. Ξ.ΤΣΙΑΦΑΚΗ Διευθύντρια ΕΣΥ Β Πνευμονολογικό τμήμα Σισμανόγλειο - Αθήνα ΗΠΙΟ ΕΠΙΜΕΝΟΝ ΑΣΘΜΑ (MILD PERSISTENT ASTHMA) ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΑΘΕΡΗ ΑΠΟΨΗ Ξ.ΤΣΙΑΦΑΚΗ Διευθύντρια ΕΣΥ Β Πνευμονολογικό τμήμα Σισμανόγλειο - Αθήνα ΕΠΙΠΤΩΣΗ ΗΠΙΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ moderate, 25,5% 40-70% ΝΕΩΝ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ:ΗΠΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Εκτίμηση της φλεγμονής των αεραγωγών στη ΧΑΠ: Τι πληροφορίες παίρνουμε; Στέλιος Θ. Λουκίδης MD FCCP Ιατρική σχολή ΕΚΠΑ

Εκτίμηση της φλεγμονής των αεραγωγών στη ΧΑΠ: Τι πληροφορίες παίρνουμε; Στέλιος Θ. Λουκίδης MD FCCP Ιατρική σχολή ΕΚΠΑ Εκτίμηση της φλεγμονής των αεραγωγών στη ΧΑΠ: Τι πληροφορίες παίρνουμε; Στέλιος Θ. Λουκίδης MD FCCP Ιατρική σχολή ΕΚΠΑ Conflicts [Honorarium fees] Astra Zeneca Greece & Bulgaria & Poland Boehringer Ingelheim

Διαβάστε περισσότερα

Επίκουρος Καθηγήτρια Πνευμονολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Πνευμονολογική Κλινική ΛΑΡΙΣΑ 24/03/2015. Κερενίδη Νόρα

Επίκουρος Καθηγήτρια Πνευμονολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Πνευμονολογική Κλινική ΛΑΡΙΣΑ 24/03/2015. Κερενίδη Νόρα Επίκουρος Καθηγήτρια Πνευμονολογίας Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Πνευμονολογική Κλινική ΛΑΡΙΣΑ 24/03/2015 Κερενίδη Νόρα ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΑ (ΧΑΠ) ΒΡΟΓΧΙΚΟ ΑΣΘΜΑ ΣYΝΔΡΟΜΟ ΑΛΛΗΛΟΕΠΙΚAΛΥΨΗΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση

Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση 5 ο Σεμινάριο Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης Ημέρες Άσθματος 2016 «Βρογχικό άσθμα: μύθοι και πραγματικότητες» Γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση Δημήτριος Ζ. Λάτσιος, MD, PhD Βόλος, 20-22 Μαΐου 2016 Μύθοι

Διαβάστε περισσότερα

στη διάγνωση Βρογχικό άσθµα ρ ήµος Κ. Γίδαρης Παιδίατρος MRCPCH Α Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ ΦΛΕΓΜΟΝΗ Βρογχόσπασµος

στη διάγνωση Βρογχικό άσθµα ρ ήµος Κ. Γίδαρης Παιδίατρος MRCPCH Α Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ ΦΛΕΓΜΟΝΗ Βρογχόσπασµος Ασθµα στα νήπια. Νεότερα στη διάγνωση ρ ήµος Κ. Γίδαρης Παιδίατρος MRCPCH Α Παιδιατρική Κλινική ΑΠΘ Βρογχικό άσθµα ΓΕΝΕΤΙΚΗ ΠΡΟ ΙΑΘΕΣΗ για αλλεργία και βρογχική υπεραντιδραστικότητα ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗ (πρώτα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Η ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΛΑΚΟΣΑΜΙΔΗΣ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΦΑΡΜΑΚΟΑΝΘΕΚΤΙΚΗ ΕΣΤΙΑΚΗ ΕΠΙΛΗΨΙΑ Κωνσταντίνα Κυπριανού Α.Τ.:

Διαβάστε περισσότερα

H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας

H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας Severe asthma: A review of the current status and a report of the ERS/ATS Task Force Δύσκολο

Διαβάστε περισσότερα

Άσθμα όψιμης έναρξης. Πορπόδης Κωνσταντίνος Πνευμονολόγος Λέκτορας ΑΠΘ

Άσθμα όψιμης έναρξης. Πορπόδης Κωνσταντίνος Πνευμονολόγος Λέκτορας ΑΠΘ Άσθμα όψιμης έναρξης Πορπόδης Κωνσταντίνος Πνευμονολόγος Λέκτορας ΑΠΘ ΠΑΘΟΓΕΝΕΙΑ ΑΣΘΜΑΤΟΣ Ατοπία Παράγοντες Κινδύνου (για την έναρξη του άσθματος) Ερεθιστικές ουσίες ΦΛΕΓΜΟΝΗ Βρογχική Υπεραντιδραστικότητα

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάριο Άσθματος 2016 Μύθοι και Πραγματικότητα 5 top άρθρα με θέμα «Αμφιλεγόμενα Θέματα στο άσθμα»

Σεμινάριο Άσθματος 2016 Μύθοι και Πραγματικότητα 5 top άρθρα με θέμα «Αμφιλεγόμενα Θέματα στο άσθμα» Σεμινάριο Άσθματος 2016 Μύθοι και Πραγματικότητα 5 top άρθρα με θέμα «Αμφιλεγόμενα Θέματα στο άσθμα» ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΚΑΤΣΑΟΥΝΟΥ ΕΠΙΚΟΥΡΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΕΚΠΑ ΜΟΝΑΔΑ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΧΑΠ. Συνδυασµένη αξιολόγηση στη ΧΑΠ. Θεραπευτικές επιλογές:

ΧΑΠ. Συνδυασµένη αξιολόγηση στη ΧΑΠ. Θεραπευτικές επιλογές: ιαπανεπιστηµιακό Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Σπουδών Κλινική Φαρµακολογία- Θεραπευτική ΧΑΠ ιπλωµατική εργασία: Η ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗς ΧΑΠ &ΤΟΥ ΒΡΟΓΧΙΚΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ ΣΤΗΝ Π.Φ.Υ Συχνή πάθηση, που µπορεί

Διαβάστε περισσότερα

Σύλβια Ντουμίτρου, M. Χαρικιοπούλου, Ε. Θεοδωρακοπούλου, Κ. Βελέντζας, Μ. Ανδρίτσου, Ζ. Σαρδελής, Α. Χροναίου, Ε. Κοσμάς

Σύλβια Ντουμίτρου, M. Χαρικιοπούλου, Ε. Θεοδωρακοπούλου, Κ. Βελέντζας, Μ. Ανδρίτσου, Ζ. Σαρδελής, Α. Χροναίου, Ε. Κοσμάς Εργασία βραβευθείσα από National Emphysema Foundation και American Thoracic Society (ATS 2010) Σύλβια Ντουμίτρου, M. Χαρικιοπούλου, Ε. Θεοδωρακοπούλου, Κ. Βελέντζας, Μ. Ανδρίτσου, Ζ. Σαρδελής, Α. Χροναίου,

Διαβάστε περισσότερα

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ Το άσθμα είναι ένα από τις πιο συχνές νόσους που περιπλέκει την εγκυμοσύνη. Πρόσφατες μελέτες δείχνουν πως περίπου 8-10% των εγκύων έχουν άσθμα και μπορεί να επηρεάσει την εγκυμοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

West JB. Η Φυσιολογία της Αναπνοής απαραίτητα στοιχεία

West JB. Η Φυσιολογία της Αναπνοής απαραίτητα στοιχεία Ο ρόλος των μικρών αεραγωγών σε Άσθμα και ΧΑΠ Δρ. Κατσούλης Κωνσταντίνος Αρχίατρος Πνευμονολόγος Δντης Πνευμονολογικής κλινικής 424 ΓΣΝΘ Ανατομία μικρών αεραγωγών Φυσιολογία μικρών αεραγωγών Εκτίμηση λειτουργίας

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της Λεπτίνης, της Αδιπονεκτίνης και της Γρελίνης στο Άσθµα στη σταθερή νόσο και στην παρόξυνση

Ο ρόλος της Λεπτίνης, της Αδιπονεκτίνης και της Γρελίνης στο Άσθµα στη σταθερή νόσο και στην παρόξυνση Ο ρόλος της Λεπτίνης, της Αδιπονεκτίνης και της Γρελίνης στο Άσθµα στη σταθερή νόσο και στην παρόξυνση ΑΓΟΡΗ ΤΣΑΡΟΥΧΑ, ΖΩΗ ΑΝΙΗΛ, ΦΩΤΕΙΝΗ ΜΑΛΛΗ, ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΓΕΩΡΓΟΥΛΙΑΣ, ΚΩΝ/ΝΟΣ ΚΩΣΤΙΚΑΣ, ΜΑΡΚΟΣ ΜΗΝΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Άσθμα κατά την άσκηση. Ανδριάνα Ι Παπαϊωάννου Πνευμονολόγος

Άσθμα κατά την άσκηση. Ανδριάνα Ι Παπαϊωάννου Πνευμονολόγος Άσθμα κατά την άσκηση Ανδριάνα Ι Παπαϊωάννου Πνευμονολόγος Ορισμός Ως βρογχόσπασμος επαγόμενος κατά την άσκηση ορίζεται η παροδική και αναστρέψιμη στένωση των αεραγωγών που ακολουθεί την έντονη άσκηση,

Διαβάστε περισσότερα

Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ:

Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: Ημερίδα με Θέμα Η ΠΡΟΑΓΩΓΗ ΤΗΣ ΣΩΜΑΤΙΚΗΣ ΥΓΕΙΑΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΩΣ ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟ ΑΙΤΗΜΑ: ΓΝΩΡΙΖΩ-ΠΡΟΛΑΜΒΑΝΩ-ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΩ 2 Ιουνίου 2014 / 14 O Δημοτικό Σχολείο Ιλίου ΒΡΟΧΙΚΟ ΑΣΜΑ & ΠΑΙΔΙΑ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ Π. ΚΩΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Φαινότυποι Σοβαρού Άσθματος

Φαινότυποι Σοβαρού Άσθματος 1 ο ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ-ΗΜΕΡΕΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ ΒΟΛΟΣ 2009 Φαινότυποι Σοβαρού Άσθματος Ελένη Τζωρτζάκη, MD, PhD, FCCP Λέκτορας Πνευμονολογίας Ιατρική Σχολή, Πανεπιστημίου Κρήτης Τι είναι

Διαβάστε περισσότερα

Τι γνωρίζαμε ως τώρα

Τι γνωρίζαμε ως τώρα «Μελέτη αναπνευστικής λειτουργίας σε παιδιά με βρογχικό άσθμα κατά τη διάρκεια της άσκησης» Janneke C van Leeuren, Frans H C de Jongh, Win M C van Aalderen, Boony J Thio Department of Pediatric Pulmonology

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ

Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΟΤΙΚΩΝ ΝΟΣΗΛΕΥΤΩΝ ΣΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΜΕ ΧΡΟΝΙΟ ΑΣΘΜΑ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ: ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΛΟΙΖΟΥ ΑΡΙΘΜΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Η μπεκλομεθαζόνη σε επανεξέταση: η μοντέρνα άποψη για ένα κλασσικό εισπνεόμενο κορτικοειδές

Η μπεκλομεθαζόνη σε επανεξέταση: η μοντέρνα άποψη για ένα κλασσικό εισπνεόμενο κορτικοειδές Άρθρο Σύνταξης Η μπεκλομεθαζόνη σε επανεξέταση: η μοντέρνα άποψη για ένα κλασσικό εισπνεόμενο κορτικοειδές Πέτρος Μπακάκος, Στέλιος Λουκίδης, Κωνσταντίνος Κωστίκας Συντακτική ομάδα Πνεύμων Αλληλογραφία

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΛΕΙΠΟΜΕΝΟΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΣΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ. ΚΑΜΠΟΥΡΙΔΗΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ MD, MSc, PhD ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΣ Α ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ Γ.Ν.

ΥΠΟΛΕΙΠΟΜΕΝΟΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΣΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ. ΚΑΜΠΟΥΡΙΔΗΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ MD, MSc, PhD ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΣ Α ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ Γ.Ν. ΥΠΟΛΕΙΠΟΜΕΝΟΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΣΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΚΑΜΠΟΥΡΙΔΗΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ MD, MSc, PhD ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΣ Α ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ Γ.Ν.ΚΑΒΑΛΑΣ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ Ο ομιλητής έχει συμμετάσχει σε ερευνητικά

Διαβάστε περισσότερα

Βοηθά η θεραπεία στην ιδιοπαθή πνευμονική ίνωση;

Βοηθά η θεραπεία στην ιδιοπαθή πνευμονική ίνωση; Βοηθά η θεραπεία στην ιδιοπαθή πνευμονική ίνωση; Μάης 2010 Κατερίνα Μαρκοπούλου Επιμελήτρια Α 1 η Πνευμονολογική Κλινική Ν.Γ.Παπανικολάου Στόχοι θεραπείας Βελτίωση επιβίωσης Βελτίωση κλινικών συμπτωμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Πόσο νωρίς ξεκινάει η αναδιαμόρφωση

Πόσο νωρίς ξεκινάει η αναδιαμόρφωση Πόσο νωρίς ξεκινάει η αναδιαμόρφωση Εμμ. Παρασκάκης Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου Αλεξανδρούπολης Αρχίζει η αναδιαμόρφωση των αεραγωγών στην παιδική ηλικία; ή Σε ποια περίοδο της παιδικής

Διαβάστε περισσότερα

Άσθμα και εγκυμοσύνη

Άσθμα και εγκυμοσύνη Άσθμα και εγκυμοσύνη Νικολέττα Ροβίνα Πνευμονολόγος Επιμελήτρια Β 1 η Παν/κή Πνευμονολογική Κλινική ΓΝΝΘΑ «η Σωτηρία» Έλεγχος του άσθματος στην εγκυμοσύνη Περιπλέκει την εγκυμοσύνη σε ποσοστό 4-8 % Αυξάνει

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτική αντιμετώπιση της οξείας κρίσης άσθματος. Μίνα Γκάγκα Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών

Θεραπευτική αντιμετώπιση της οξείας κρίσης άσθματος. Μίνα Γκάγκα Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών Θεραπευτική αντιμετώπιση της οξείας κρίσης άσθματος Μίνα Γκάγκα Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών Το άσθμα είναι μία νόσος με διακυμάνσεις Συμπτώματα & προσαρμογή θεραπείας Παροξυσμοί Χορήγηση per os

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή Εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ. Πτυχιακή Εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή Εργασία ΣΥΜΠΛΗΡΩΜΑΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟ. Ονοματεπώνυμο:

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεία άσθματος σε παιδιά και έφηβους: προβλήματα και λύσεις

Θεραπεία άσθματος σε παιδιά και έφηβους: προβλήματα και λύσεις Θεραπεία άσθματος σε παιδιά και έφηβους: προβλήματα και λύσεις Ε. Παρασκάκης Επικ. Καθηγητής Παιδιατρικής Παιδοπνευμονολογική Μονάδα Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Θράκης Εισαγωγή Το βρογχικό άσθμα

Διαβάστε περισσότερα

5 ο Σεμινάριο Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης Ημέρες Άσθματος 2016 «ΒΡΟΓΧΙΚΟ ΑΣΘΜΑ: ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΕΣ» ACOS.

5 ο Σεμινάριο Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης Ημέρες Άσθματος 2016 «ΒΡΟΓΧΙΚΟ ΑΣΘΜΑ: ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΕΣ» ACOS. 5 ο Σεμινάριο Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης Ημέρες Άσθματος 2016 «ΒΡΟΓΧΙΚΟ ΑΣΘΜΑ: ΜΥΘΟΙ ΚΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΕΣ» ACOS Γεώργιος Χειλάς Πνευμονολόγος Επικουρικός Επιμελητής Πνευμονολογικής Μονάδας Α ΚΕΘ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΧΡΥΣΟΒΑΛΑΝΤΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΣ 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Σοβαρό Αλλεργικό Άσθμα

Σοβαρό Αλλεργικό Άσθμα Σοβαρό Αλλεργικό Άσθμα Θεραπευτικές Προσεγγίσεις Dr Αικατερίνη Συρίγου Αλλεργιολόγος Συντονίστρια Διευθύντρια Αλλεργιολογικού Τμήματος Παίδων και Ενηλίκων Γενικό Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών «Η

Διαβάστε περισσότερα

Ποιο είναι το επόμενο βήμα;

Ποιο είναι το επόμενο βήμα; Περιστατικό 1 Γυναίκα, 32 ετών παρουσιάζεται με δύσπνοια και συρίττουσα αναπνοή. Εδώ και 5 ημέρες είχε καταρροή και πονόλαιμο. Άρχισε προ 2ημέρου να έχει συριγμό και ξηρό βήχα. Αναφέρει κάθε άνοιξη ότι

Διαβάστε περισσότερα

Φλεγμονώδεις Δείκτες στο Σοβαρό Άσθμα Παρόν και Μέλλον Κωνσταντίνος Θ. Κωστίκας, MD, FCCP Πνευμονολογική Κλινική Πανεπιστημίου Θεσσαλίας

Φλεγμονώδεις Δείκτες στο Σοβαρό Άσθμα Παρόν και Μέλλον Κωνσταντίνος Θ. Κωστίκας, MD, FCCP Πνευμονολογική Κλινική Πανεπιστημίου Θεσσαλίας . Συνάντηση Ομάδας Άσθματος 2009 Φλεγμονώδεις Δείκτες στο Σοβαρό Άσθμα Παρόν και Μέλλον Κωνσταντίνος Θ. Κωστίκας, MD, FCCP Πνευμονολογική Κλινική Πανεπιστημίου Θεσσαλίας Φλεγμονώδεις Δείκτες στο Σοβαρό

Διαβάστε περισσότερα

Τιοτρόπιο Respimat: Εξελίξεις στη θεραπεία του άσθματος

Τιοτρόπιο Respimat: Εξελίξεις στη θεραπεία του άσθματος Τιοτρόπιο Respimat: Εξελίξεις στη θεραπεία του άσθματος Γεώργιος Χειλάς Πνευμονολόγος Επικουρικός Επιμελητής Πνευμονολογικής Μονάδας Α ΚΕΘ - ΕΚΠΑ Συντονιστής Ομάδας ΧΑΠ Ε.Π.Ε. Ταμίας Ε.Π.Ε. GINA 2014 Stepwise

Διαβάστε περισσότερα

«Τα πολλά πρόσωπα της φλεγµονής του βρογχικού άσθµατος»

«Τα πολλά πρόσωπα της φλεγµονής του βρογχικού άσθµατος» «Τα πολλά πρόσωπα της φλεγµονής του βρογχικού άσθµατος» Νικολέττα Ροβίνα Πνευµονολόγος, Επιµελήτρια Β 1η Παν/κή Πνευµονολογική Κλινική ΓΝΝΘΑ «η Σωτηρία» Ορισµός του άσθµατος Το άσθµα είναι µια χρόνια φλεγµονώδης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία. Κόπωση και ποιότητα ζωής ασθενών με καρκίνο.

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία. Κόπωση και ποιότητα ζωής ασθενών με καρκίνο. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Κόπωση και ποιότητα ζωής ασθενών με καρκίνο Μαργαρίτα Μάου Λευκωσία 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτική Αντιμετώπιση Άσθματος κατά την Παιδική Ηλικία

Θεραπευτική Αντιμετώπιση Άσθματος κατά την Παιδική Ηλικία Θεραπευτική Αντιμετώπιση Άσθματος κατά την Παιδική Ηλικία Α. Καδίτης Παιδίατρος-Παιδοπνευμονολόγος Α Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Νοσοκομείο Παίδων «Η Αγία Σοφία» National Asthma Education

Διαβάστε περισσότερα

Περιεμμηνορυσιακό άσθμα

Περιεμμηνορυσιακό άσθμα 4 ο Σεμινάριο Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης Ημέρες Άσθματος 2014 «ΦΑΙΝΟΤΥΠΟΙ & ΕΝΔΟΤΥΠΟΙ ΑΣΘΜΑΤΟΣ» Περιεμμηνορυσιακό άσθμα Γεώργιος Χειλάς Πνευμονολόγος Επικουρικός Επιμελητής Πνευμονολογικής Μονάδας

Διαβάστε περισσότερα

Περίπτωση ασθενούς µε ιδιαίτερα ανθεκτική υπέρταση επιτυχώς αντιµετωπισθείσα µε απονεύρωση νεφρικών αρτηριών

Περίπτωση ασθενούς µε ιδιαίτερα ανθεκτική υπέρταση επιτυχώς αντιµετωπισθείσα µε απονεύρωση νεφρικών αρτηριών Περίπτωση ασθενούς µε ιδιαίτερα ανθεκτική υπέρταση επιτυχώς αντιµετωπισθείσα µε απονεύρωση νεφρικών αρτηριών Α. Ζιάκας, Κ. Τσιούφης, Δ. Πέτρογλου, Θ. Γκόσιος, Λ. Λίλλης, Χ. Καρβούνης Π.Γ.Ν. ΑΧΕΠΑ, Θεσσαλονίκη,

Διαβάστε περισσότερα

Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας.

Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας. ΤΟ ΠΑΙΔΙΚΟ ΑΣΘΜΑ Το συχνότερο χρόνιο νόσημα της παιδικής ηλικίας. Αν από το τρέξιμο, τη γυμναστική ή άλλη εργασία, δυσκολεύεται η αναπνοή, αυτό λέγεται άσθμα. Αρεταίος Καππαδόκης, 100 μχ Οι γυναίκες ήταν

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΞΥΝΣΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΑ (ΧΑΠ)

ΠΑΡΟΞΥΝΣΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΑ (ΧΑΠ) Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΒΑΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΞΥΝΣΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΑ (ΧΑΠ) Ανδριάνα Ι Παπαϊωάννου 1, Κωνσταντίνος Μπαρτζιώκας 2, Σταματούλα Τσικρικά 1, Φωτεινή Καρακοντάκη

Διαβάστε περισσότερα

27. ΑΣΘΜΑ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ. Πίνακας 1: Επιπλοκές σοβαρού ή μη ελεγχόμενου άσθματος στην κύηση.

27. ΑΣΘΜΑ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ. Πίνακας 1: Επιπλοκές σοβαρού ή μη ελεγχόμενου άσθματος στην κύηση. Το βρογχικό άσθμα είναι η πιο συχνή πάθηση του αναπνευστικού συστήματος στη διάρκεια της κύησης, με το ποσοστό εμφάνισης να κυμαίνεται μεταξύ 3-8%. Η πορεία της νόσου στις εγκυμονούσες γυναίκες ποικίλει,

Διαβάστε περισσότερα

Βρογχικό Άσθμα. Ελευθέριος Ζέρβας, Πέτρος Μπακάκος. Διάγνωση του βρογχικού άσθματος

Βρογχικό Άσθμα. Ελευθέριος Ζέρβας, Πέτρος Μπακάκος. Διάγνωση του βρογχικού άσθματος Βρογχικό Άσθμα Ελευθέριος Ζέρβας, Πέτρος Μπακάκος Διάγνωση του βρογχικού άσθματος Η διάγνωση του άσθματος βασίζεται στο ιστορικό, την κλινική εξέταση και τις λειτουργικές δοκιμασίες του αναπνευστικού.

Διαβάστε περισσότερα

Ορισμός ΧΑΠ. Ορισμός άσθματος. Σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης Άσθματος και ΧΑΠ. Γεώργιος Χειλάς

Ορισμός ΧΑΠ. Ορισμός άσθματος. Σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης Άσθματος και ΧΑΠ. Γεώργιος Χειλάς Σύνδρομο αλληλοεπικάλυψης Άσθματος και ΧΑΠ Γεώργιος Χειλάς Πνευμονολόγος Επικουρικός Επιμελητής Πνευμονολογικής Μονάδας Α ΚΕΘ - ΕΚΠΑ ΣυντονιστήςΟμάδαςΧΑΠΕ.Π.Ε. Ορισμός ΧΑΠ Η ΧΑΠ, μια συχνή νόσος που μπορεί

Διαβάστε περισσότερα

Ρευματοειδής αρθρίτιδα: ολοκληρωμένη θεραπευτική προσέγγιση

Ρευματοειδής αρθρίτιδα: ολοκληρωμένη θεραπευτική προσέγγιση Ρευματοειδής αρθρίτιδα: ολοκληρωμένη θεραπευτική προσέγγιση Θάνος Κουτρούμπας Ρευματολόγος, Βόλος at_kout@yahoo.com Τιμητική αμοιβή και έξοδα διαμονής και μετακίνησης: Roche Τιμητικές αμοιβές για ομιλίες-

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΚΑΤΣΑΟΥΝΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΜΟΝΑΔΑ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Κ.Ε.Θ. ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΚΑΤΣΑΟΥΝΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΜΟΝΑΔΑ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Κ.Ε.Θ. ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ ANTI-IgE ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΚΑΤΣΑΟΥΝΟΥ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΜΟΝΑΔΑ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ Κ.Ε.Θ. ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΣ 1 Η ΕΠΙΠΤΩΣΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΩΣ

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΓΡΟΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΕΙΩΝ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΜΩΝ»

«ΑΓΡΟΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΩΘΗΣΗ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΕΙΩΝ ΣΥΝΕΤΑΙΡΙΣΜΩΝ» I ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗΝ «ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ» ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Νόσημα: Άσθμα. Επιστημονικός Υπεύθυνος: Καθηγητής Χρήστος Λιονής UNIVERSITY OF CRETE FACULTY OF MEDICINE ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ

Νόσημα: Άσθμα. Επιστημονικός Υπεύθυνος: Καθηγητής Χρήστος Λιονής UNIVERSITY OF CRETE FACULTY OF MEDICINE ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ «Ανάπτυξη 13 Κατευθυντήριων Οδηγιών Γενικής Ιατρικής για τη διαχείριση των πιο συχνών νοσημάτων και καταστάσεων υγείας στην Πρωτοβάθμια Φροντίδα Υγείας», Κωδικός MIS: 464637 Νόσημα: Άσθμα Ομάδα εργασίας:

Διαβάστε περισσότερα

«Συνεχής ή διαλείπουσα χορήγηση εισπνεόμενων κορτικοστεροειδών στο παιδικό άσθμα. Τι προτείνει η βιβλιογραφία»

«Συνεχής ή διαλείπουσα χορήγηση εισπνεόμενων κορτικοστεροειδών στο παιδικό άσθμα. Τι προτείνει η βιβλιογραφία» «Συνεχής ή διαλείπουσα χορήγηση εισπνεόμενων κορτικοστεροειδών στο παιδικό άσθμα. Τι προτείνει η βιβλιογραφία» Δρ Δήμος Κ. Γίδαρης MRCRCH, MRCPE European Diploma in Paediatric Respiratory Medicine Senior

Διαβάστε περισσότερα

Φλεγμονή μικρών αεραγωγών στο άσθμα. Aθανάσιος Κωνσταντινίδης Πνευμονολογική Κλινική Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Φλεγμονή μικρών αεραγωγών στο άσθμα. Aθανάσιος Κωνσταντινίδης Πνευμονολογική Κλινική Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Φλεγμονή μικρών αεραγωγών στο άσθμα Aθανάσιος Κωνσταντινίδης Πνευμονολογική Κλινική Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Γιατί η φλεγμονή των μικρών αεραγωγών στο άσθμα είναι σημαντική? Η βαρύτητα της φλεγμονής στους

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΤΡΟΣ ΜΠΑΚΑΚΟΣ ΕΠΙΚ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Α ΠΑΝ/ΚΗ ΠΝΕΥΜ/ΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ, Ν.Ν.Θ.Α. «ΣΩΤΗΡΙΑ»

ΠΕΤΡΟΣ ΜΠΑΚΑΚΟΣ ΕΠΙΚ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Α ΠΑΝ/ΚΗ ΠΝΕΥΜ/ΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ, Ν.Ν.Θ.Α. «ΣΩΤΗΡΙΑ» . ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ: ΜΙΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΜΕΝΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΠΕΤΡΟΣ ΜΠΑΚΑΚΟΣ ΕΠΙΚ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Α ΠΑΝ/ΚΗ ΠΝΕΥΜ/ΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ, Ν.Ν.Θ.Α. «ΣΩΤΗΡΙΑ» Τι ίσχυε έως το 2005? GINA

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΑΓΓΕΙΟΔΙΑΣΤΑΛΤΙΚΑ

ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΑΓΓΕΙΟΔΙΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΟΥ ΑΓΓΕΙΟΔΙΑΣΤΑΛΤΙΚΑ Γεωργία Γ. Πίτσιου,, MD, PhD Πνευμονολόγος Εντατικολόγος Μονάδα Αναπνευστικής Ανεπάρκειας ΑΠΘ ΑΓΓΕΙΟΔΙΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΚΑΙ ΠΝΕΥΜΟΝΑΣ Ανταγωνιστές

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΡΧΕΣ ΡΟΟΜΕΤΡΙΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΡΧΕΣ ΡΟΟΜΕΤΡΙΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΡΧΕΣ ΡΟΟΜΕΤΡΙΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ Χάρης Β. Κατσαρδής Επίκουρος Καθηγητής Παιδοπνευμονολογίας Συντ. Διευθυντής Παιδιατρικού-Παιδοπνευμονολογικού Τμήματος Γενικού Νοσοκομείου Αθηνών «Η ΕΛΠΙΣ» α β Flow

Διαβάστε περισσότερα

H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας

H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας H παρουσίαση αυτή αποτελεί δημιουργία του ομιλητή Παρακαλείστε να τη χρησιμοποιήσετε μόνο για ενημέρωσή σας . ΑΣΘΜΑ και ΚΥΗΣΗ Ελευθέριος Ζέρβας Πνευμονολόγος, Επιμελητής A ΕΣΥ 7 η Πνευμονολογική Κλινική

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ Ε. Παρασκάκης Επικ. Καθηγητής Παιδιατρικής Μονάδα Αναπνευστικών Νοσημάτων Παίδων Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Θράκης Ορισμός Το άσθμα είναι μία χρόνια φλεγμονώδης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΣΤΡΕΒΛΩΣΗ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΟ ΛΑΘΟΣ ΣΤΙΣ ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ

ΔΙΑΣΤΡΕΒΛΩΣΗ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΟ ΛΑΘΟΣ ΣΤΙΣ ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ ΔΙΑΣΤΡΕΒΛΩΣΗ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΟ ΛΑΘΟΣ ΣΤΙΣ ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ Δημοσθένης Β. Παναγιωτάκος Καθηγητής Βιοστατιστικής Επιδημιολογίας ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ & ΑΓΩΓΗΣ Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας Διατροφής ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Γραπτό σχέδιο οδηγιών. Πορπόδης Κωνσταντίνος Πνευμονολόγος Λέκτορας ΑΠΘ

Γραπτό σχέδιο οδηγιών. Πορπόδης Κωνσταντίνος Πνευμονολόγος Λέκτορας ΑΠΘ Γραπτό σχέδιο οδηγιών Πορπόδης Κωνσταντίνος Πνευμονολόγος Λέκτορας ΑΠΘ Μύθοι και Πραγματικότητα γύρω από το άσθμα Το άσθμα επηρεάζει όλες τις ηλικίες και τις φυλές Δεν είναι μεταδοτικό Δεν είναι μια ψυχολογική

Διαβάστε περισσότερα