Προγραμματιζόμενες ηλεκτρικές εγκαταστάσεις οικιών και κτιρίων γενικής χρήσης με το σύστημα EIB

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Προγραμματιζόμενες ηλεκτρικές εγκαταστάσεις οικιών και κτιρίων γενικής χρήσης με το σύστημα EIB"

Transcript

1 Τ.Ε.Ι. Καβάλας Τμήμα Ηλεκτρολογίας Προγραμματιζόμενες ηλεκτρικές εγκαταστάσεις οικιών και κτιρίων γενικής χρήσης με το σύστημα EIB 2010 Φοιτητής: Λεονταρίδης Αθανάσιος Α.Ε.Μ. : 3810 Επιβλέπων: κ. Σταυρίδης Δημοσθένης

2 Πρόλογος-Ευχαριστίες Πρόλογος ηελ παξνύζα πηπρηαθή εξγαζία ζα αζρνιεζνύκε κε ηηο πξνγξακκαηηδόκελεο ειεθηξηθέο εγθαηαζηάζεηο νηθηώλ & θηηξίσλ γεληθήο ρξήζεο ρξεζηκνπνηώληαο ηελ ηερληθή EIB. Δίλαη κία ζύγρξνλε κέζνδνο ειεθηξηθώλ εγθαηαζηάζεσλ γηα θηηξηαθό απηνκαηηζκό πνπ ζηελ ζεκεξηλή επνρή είλαη γλσζηή ζαλ έμππλν ζπίηη. Υξεζηκνπνηώληαο ηελ ηερληθή EIB εμνηθνλνκνύκε ελέξγεηα θαη ρξήκα. Γίλεηε πην εύθνιε ε παξαθνινύζεζε θαη ε εθκεηάιιεπζε ελόο κεγάινπ ρώξνπ, ζπηηηνύ ή θηηξίνπ κηαο θαη κπνξνύλ λα γίλνπλ ηα πάληα απηόκαηα όζνλ αθνξά ηελ ειεθηξηθή εγθαηάζηαζε. Απηό επηηπγράλεηαη πξνγξακκαηίδνληαο ηελ εγθαηάζηαζε κέζσ ελόο ππνινγηζηή από ηνλ αξκόδην ειεθηξνιόγν εγθαηαζηάηε πξνγξακκαηηζηή. ην πξώην θεθάιαην γίλεηαη κία αλαθνξά ζηνλ ππνινγηζκό γξακκώλ βάζε ηεο πηώζεο ηάζεο, θαζώο θαη ηα απαξαίηεηα ζηνηρεηά πνπ πξέπεη λα ππάξρνπλ ζε κηα εγθαηάζηαζε (ΓΓΣ, ΓΓΔ, γεηώζεηο θηι). ην δεύηεξν θεθάιαην γίλεηαη παξνπζίαζε θαη πεξηγξαθή ηεο ηερληθήο EIB. ην ηξίην θεθάιαην γίλεηαη ζύγθξηζε κεηαμύ ηεο ζπκβαηηθήο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο θαη ηεο εγθαηάζηαζεο EIB. ην ηέηαξην θεθάιαην γίλεηαη ε πινπνίεζε ηνπ EIB κέζν ηεο κεηάδνζεο ηεο πιεξνθνξίαο. ην πέκπην θεθάιαην γίλεηαη αλαθνξά ζηελ ηνπνινγία θαη ηηο δηεπζύλζεηο ηνπ ζπζηήκαηνο EIB. ην έθην θεθάιαην γίλεηαη κηα πεξηγξαθή ησλ Bus εμαξηεκάησλ, ησλ θαισδηώζεσλ θαη νη θαλόλεο πνπ ηζρύνπλ γηα απηέο. ην έβδνκν θεθάιαην πεξηγξάθεηαη ην θαηαζθεπαζηηθό κέξνο ηεο εγθαηάζηαζεο. ην όγδνν θεθάιαην ππάξρνπλ ζπλδεζκνινγίεο θαη ζρέδηα πνπ αθνξνύλ ηελ ηερληθή EIB. ην έλαην θεθάιαην πεξηγξάθεηαη ην ινγηζκηθό ETS 3 Professional. ην δέθαην θεθάιαην παξνπζηάδνληαη ζηαδηαθά ηξεηο εθαξκνγέο. Η πξώηε είλαη θσηηζκόο on/off δείρλνληαο αλαιπηηθά ηνλ ηξόπν πξνγξακκαηηζκνύ ηνπ ζπζηήκαηνο EIB κέζσ ηνπ ETS3. Η δεύηεξε εθαξκνγή θάλεη ρξήζε θαη Dimming θαη ζηελ ηξίηε εθαξκνγή παξνπζηάδεηε κηα πιήξε ειεθηξνινγηθή θαη νηθνλνκηθή κειέηε ελόο ρώξνπ όπνπ ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε όια ηα παξαπάλσ (on/off & dimming) θαη έιεγρν ειεθηξηθώλ ξνιώλ. ην παξάξηεκα ππάξρνπλ πίλαθεο ηεο ΓΔΗ, πίλαθεο θαισδίσλ (ΝΤΑ-ΝΤΜ- ΝΙΤF) θαζώο θαη ηα ειεθηξνινγηθά ζύκβνια ηεο ηερληθήο EIB θαη θάπνηεο θσηνγξαθίεο από επηζθέςεηο ζε εηαηξίεο θ.α.. ε απηό ην ζεκείν ζέισ λα επραξηζηήζσ ησλ επηβιέπνληα θαζεγεηή κνπ θ. ηαπξίδε Γεκνζζέλε γηα ηελ θαζνδήγεζή ηνπ, όπσο θαη ηελ θ. Αγγειηθή Ρνπκειηώηε γηα ηνλ ρξόλν πνπ δηέζεζε θαηά ηελ επίζθεςε κνπ ζηελ Siemens, θαζώο θαη ησλ θ. Γνύια Ρίδν γηα ηεο πιεξνθνξίεο πνπ κνπ παξείρε θαηά ηελ επίζθεςε κνπ ζηελ ΑΒΒ. Σέινο επραξηζηώ ηνλ θ. Υξήζην Περιηβαλίδε γηα ηελ βνήζεηα θαη ηελ ζηήξημε θαζ όιε ηελ δηάξθεηα εθπόλεζεο απηήο ηεο εξγαζίαο. ΚΑΒΑΛΑ ΙΟΥΝΙΟΣ 2010 I

3 Περιεχόμενα Κεφάλαιο 1 ο Δγθαηαζηάζεηο Υακειήο Σάζεο ζε Κηίξηα θαη Τπνινγηζκνί απηώλ Σελίδα 1.1 Ζιεθηξνδόηεζε Δγθαηαζηάζεωλ Υ.Σ (γενικά) Απαηηήζεηο ζε θπθιώκαηα ρωξνηαμηθώλ δνκώλ Τπνινγηζκόο γξακκώλ γηα δηάθνξεο ειεθηξηθέο ζπζθεπέο Τπνινγηζκόο γξακκώλ βάζε ηνπ ξεύκαηνο Έιεγρνο γξακκώλ βάζε ηεο πηώζεο ηάζεο Υώξνη θαη ραξαθηεξηζκνί ηωλ εγθαηαζηάζεωλ Γηεπζέηεζε θπθιωκάηωλ. Πνξεία θαιωδίωλ Αζθάιεηεο κεηξεηή Μεηξεηέο Πίλαθεο Ρεπκαηνδόηεο, θωηηζηηθά ζεκεία Γξακκέο, πνξεία γξακκώλ, ζέζε δηαθνπηώλ, ξεπκαηνδνηώλ Γεηώζεηο Γηαθόπηεο Γηαθπγήο ηάζεο (ΓΓΣ) Γηαθόπηεο δηαθπγήο έληαζεο (ΓΓΔ) Οπδεηέξωζε 15 Κεφάλαιο 2 ο ύγρξνλεο Ζιεθηξηθέο Δγθαηαζηάζεηο Πξόηππν EIB/KNX 2.1 Δηζαγωγή ζηηο ζύγρξνλεο εγθαηαζηάζεηο Πεξηγξαθή ζην πξόηππν EIB Σν ζύζηεκα EIB Πιενλεθηήκαηα ηνπ ζπζηήκαηνο Δ.Η.Β Σν ζύζηεκα ΔΗΒ/ΚΝΥ 24 Κεφάλαιο 3 ο πκβαηηθή θαη ύγρξνλε Ζιεθηξηθή Δγθαηάζηαζε EIB 3.1 Γηάγξακκα ζπκβαηηθήο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο πκβαηηθό θύθιωκα θαη ην θύθιωκα EIB 27 II

4 Περιεχόμενα Πξνγξακκαηηδόκελα εμαξηήκαηα Με πξνγξακκαηηδόκελα εμαξηήκαηα Δπειημία ζηελ ππάξρνπζα εγθαηάζηαζε. 30 Κεφάλαιο 4 ο Μέζνδνη πινπνίεζεο ηνπ EIB 4.1 Σξόπνη πινπνίεζεο ηνπ EIBus Σν ETS (EIB Tool Software) Δγθαηάζηαζε ζπλεζηξακκέλνπ δεύγνπο θαιωδίωλ Μεηάδνζε κέζω ηεο ηξνθνδνζίαο 230/400V (EIB Power line) Σν Power line -PL 230/400Volt ωο κέζν κεηάδνζεο Βαζηθή ηξνθνδνζία Βαζηθή ζπρλόηεηα Ράδην-παξεκβνιέο (Radio Interference) ύλζεηε αληίζηαζε Μέζνδνο κεηάδνζεο Σνπνινγία Αζύξκαηε κεηάδνζε (Radio transmission) Δθαξκνγέο Μέζνδνο κεηάδνζεο 38 Κεφάλαιο 5 ο Σνπνινγία Γηεπζύλζεηο 5.1 Σνπνινγία Σνπνινγία ηωλ θνκβηθώλ ζεκείωλ (ζεωξεηηθά) Φπζηθή ηνπνινγία ρεκαηηθέο ηνπνινγίεο ζπλεζηξακκέλωλ δεπγώλ Ζ αξρηηεθηνληθή δνκή ηωλ ζπλεζηξακκέλωλ δεπγώλ Ζ ηνπνινγία ηεο απιήο Bus - γξακκήο Δπέθηαζε απιήο γξακκήο κε πξνζαξκνζηή γξακκήο (LC) Ζ θύξηα γξακκή Ζ γξακκή πεξηνρήο ή ζπζηήκαηνο 45 III

5 Περιεχόμενα 5.10 Δπηζθόπεζε Γηεπζπλζηνδόηεζε Φπζηθή δηεύζπλζε Γηεύζπλζε Οκάδαο Φπζηθή δηεύζπλζε & Γηεύζπλζε νκάδαο ζε κία Bus γξακκή 48 Κεφάλαιο 6 ο Δμαξηήκαηα - Καιωδηώζεηο EIB 6.1 Γεληθά Καιώδηα Bus γξακκώλ Μέγηζηεο απνζηάζεηο Bus -γξακκώλ ΔΗΒ Αλαιπηηθή πεξηγξαθή ηωλ εμαξηεκάηωλ EIB Βαζηθέο ζπζθεπέο ή ηνπ ζπζηήκαηνο πζθεπέο Δπηθνηλωλίαο Αηζζεηήξεο πζθεπέο Δηζόδνπ πζθεπέο Δμόδνπ πζθεπέο ελδείμεωλ θαη ρεηξηζκνύ πζθεπέο ηειερεηξηζκνύ Διεγθηέο Παξειθόκελα Μπνπηόλ ύλζεηεο πζθεπέο 79 Κεφάλαιο 7 ο Καηαζθεπαζηηθό Μέξνο 7.1 Γεληθά Σξόπνη ηνπνζέηεζεο ζπζθεπώλ ΔΗΒ Σνπνζέηεζε θνπηηώλ, όδεπζε ζωιελώζεωλ, θαιωδηώζεωλ Πεξηγξαθή δηάξζξωζε πίλαθα δηαλνκήο Εώλεο εγθαηάζηαζεο Σξόπνο κνληαξίζκαηνο ζπζθεπώλ EIB 89 IV

6 Περιεχόμενα Κεφάλαιο 8 ο ρέδηα πλδεζκνινγίεο 8.1 Βαζηθά Κπθιώκαηα ζην ζύζηεκα EIB: ρέδηα : 95 ρέδην 1 ν ρέδην 2 ν ρέδην 3 ν ρέδην 4 ν πλδεζκνινγία δηπιήο δπαδηθήο εμόδνπ ζε δύν θάζεηο πλδεζκνινγία ηεηξαπιήο δπαδηθήο εμόδνπ ζε κηα θάζε πλδεζκνινγία ηεηξαπιήο δπαδηθήο εμόδνπ ζε ηξείο θάζε πλδεζκνινγία ηεηξαπιήο δπαδηθήο εμόδνπ αλά θάζε ρέδην 5 ν πλδεζκνινγία νθηαπιήο δπαδηθήο εμόδνπ 97 ρέδην 6 ν ρέδην 7 ν ρέδην 8 ν ρέδην 9 ν ρέδην 10 ν ρέδην 11 ν ρέδην 12 ν Ρπζκηζηήο έληαζεο θωηηζκνύ Dimmer γεληθήο ρξήζεο πλδεζκνινγία ξπζκηζηή έληαζεο θωηηζκνύ γηα ειεθηξνληθό ballast πλδεζκνινγία ξπζκηζηή έληαζεο θωηηζκνύ γηα ειεθηξνληθό ballast πλδεζκνινγία ηξηπινύ ξπζκηζηή έληαζεο θωηηζκνύ (Dimmer) γηα ιακπηήξεο θζνξηζκνύ ζε ηξεηο θάζεηο πλδεζκνινγία Dimmer ηζρύνο Altenburger κε Dim Aktor πλδεζκνινγία TH - Dimmer Altenburger κε Dim Aktor πλδεζκνινγία ηξηώλ TH Dimmer (κνλάδωλ ηζρύνο) Altenburger κε θνηλό Dim Aktror ρέδην 13 ν πλδεζκνινγία IR απνθωδηθνπνηεηή & IR δέθηε 105 ρέδην 14 ν πλδεζκνινγία ηξηπινύ ξπζκηζηή έληαζεο θωηηζκνύ (Dimmer) 106 V

7 Περιεχόμενα ρέδην 15 ν Σν απνπληθηηθό πελίν 107 ρέδην 16 ν Σξνθνδνηηθό - ζπλδεηήξαο 107 ρέδην 17 ν πλδεηήξεο (Connectors) 107 ρέδην 18 ν ύλδεζε κηαο γξακκήο κε επέθηαζε ζηνηρείωλ ζε δεύηεξε ξάγα 108 ρέδην 19 ν Δπέθηαζε κηαο γξακκήο 109 ρέδην 20 ν Γύν γξακκέο αιιά ε κία γξακκή λα έρεη επέθηαζε 110 ρέδην 21 ν ρέδην 22 ν Κύξηα γξακκή κε ηξείο αληίζηνηρεο κεξηθέο γξακκέο πλδεζκνινγία εμόδνπ ειεθηξηθώλ ξνιώλ ζε δύν θάζεηο ρέδην 23 ν πλδεζκνινγία εμόδνπ 4 ειεθηξηθώλ ξνιώλ 113 Κεφάλαιο 9 ο Λνγηζκηθό πξνγξάκκαηνο ETS Γλωξηκία κε ην ινγηζκηθό ETS Απαηηήζεηο πζηήκαηνο Δγθαηάζηαζε ηνπ ETS 3 Professional ζηνλ Ζ/Τ Βαζηθό πεξηβάιινλ ηνπ ETS Ξεθίλεκα Δηζαγωγή ηεο Βάζεο Γεδνκέλωλ Γεκηνπξγία έξγνπ κε ην ινγηζκηθό ETS Πξνεηνηκαζία πξνγξάκκαηνο κε ην ETS 3 Professional Ξεθίλεκα πξνγξάκκαηνο ελόο λένπ έξγνπ Οξγάλωζε θαη πξνεηνηκαζία ηωλ δηεπζύλζεωλ νκάδωλ Δπηινγή Bus - ζπζθεπώλ θαη ξύζκηζε παξακέηξωλ 132 VI

8 Περιεχόμενα Κεφάλαιο 10 ο Δθαξκνγέο 10.1 Απιή εθαξκνγή θωηηζκνύ Δθαξκνγή Φωηηζκνύ ύλζεηε Δθαξκνγή Φωηηζκνύ 150 Παράρτημα 11.1 ΓΔΖ Πίλαθαο IV ΓΔΖ Πίλαθαο V Καιώδην - Ζ07VR (NYA) Καιώδην - A05VV-U, A05VV-R (NYM) Καιώδην A05VVH3-U (NIYFY) Γηάξζξωζε ηνπ δηθηύνπ δηαλνκήο γηα πεξηζζόηεξεο γξακκέο ύκβνια EIB Φωηνγξαθίεο ρέδηα από ηελ εξγαζία: Δθηύπωζε ηεο 3 εο εθαξκνγήο Πωο ζα πάξω ξεύκα γηα πξώηε θνξά 181 VII

9 Κεφάλαιο 1 ο Εγκαταστάσεις Χαμηλής Τάσης σε Κτίρια και Υπολογισμοί αυτών

10 Εγκαταστάσεις Χ.Τ σε κτίρια & υπολογισμοί Κεφάλαιο Ζιεθηξνδόηεζε Δγθαηαζηάζεσλ Υ.Σ (γεληθά) Οη εγθαηαζηάζεηο ρακειήο ηάζεο (XT) κπνξεί λα ηξνθνδνηνχληαη απφ ην δεκφζην δίθηπν δηαλνκήο XT, νπφηε κηινχκε γηα θαηαλαισηέο XT. Οη εγθαηαζηάζεηο απηέο ππάξρνπλ ζαλ κνλνθαζηθέο κε κεηξεηέο φπσο : 1. Παξνρή No 03 ησλ 8 kva κε αζθάιεηα κεηξεηή κηθξναπηφκαην ησλ 40 Α θαη δηαηνκή θαισδίνπ παξνρήο 2 x 6 mm 2, θαη κε ειάρηζηε δηαηνκή γξακκήο πίλαθα κεηξεηή 2 x 10 mm 2 πνπ πξνζηαηεχεηαη απφ ππεξθφξηηζε. 2. Παξνρή No 05 ησλ 12 kva κε αζθάιεηα κεηξεηή κηθξναπηφκαην ησλ 63 Α θαη δηαηνκή θαισδίνπ παξνρήο 2 x 16 mm 2, θαη κε ειάρηζηε δηαηνκή γξακκήο πίλαθα κεηξεηή 2 x 16 mm 2 πνπ πξνζηαηεχεηαη απφ ππεξθφξηηζε Τπάξρεη κηα νδεγία ηεο ΓΔΗ (πίλαθαο IV 1 ) φπνπ αλαθέξνληαη κνλνθαζηθέο θαη ηξηθαζηθέο παξνρέο. εκείσζε: Δλαιιαθηηθά, ζε βηνκεραλίεο ή ζπγθξνηήκαηα κεγάιεο θαηαλάισζεο ε ηξνθνδφηεζε XT κπνξεί λα γίλεη κε δίθηπν δηαλνκήο ηνπ θαηαλαισηή, ηεο βηνκεραλίαο, ππφ ηνλ Τπνζηαζκφ κέζεο ηάζεο ζε θαηαλαισηέο MT ή πςειήο ηάζεο αληίζηνηρα ζε θαηαλαισηέο YT. Η ΓΔΗ ειέγρεη θαη είλαη ππεχζπλε γηα ηελ εγθαηάζηαζε κέρξη θαη ηνλ κεηξεηή ηεο. Απφ εθεί θαη πέξα έρεη ηελ απνθιεηζηηθή επζχλε ν θαηαλαισηήο θαη φζνλ αθνξά ην ηερληθφ κέξνο, ν εγθαηαζηάηεο ειεθηξνιφγνο ή ν κεραληθφο ζπληήξεζεο ηεο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο. Γειαδή γηα ηε XT ε ΓΔΗ έρεη ηελ ππεπζπλφηεηα κέρξη θαη ην κεηξεηή πνπ είλαη ζηελ πιεπξά ηνπ δηθηχνπ κε νλνκαζηηθή ηάζε 400 V πνιηθή ή 230 V θαζηθή. εκείσζε: Γηα ηε κέζε ηάζε (MT) 20 kv θαη πςειή ηάζε (YT) 150 kv ε ΓΔΗ έρεη ηελ ππεπζπλφηεηα κέρξη θαη ηελ εγθαηάζηαζε ηνπ κεηξεηή πνπ είλαη ζηε MT ή YT αληίζηνηρα. Η ΓΔΗ έρεη εθδψζεη νδεγίεο γηα ηνπο εγθαηαζηάηεο ειεθηξνιφγνπο 2. Απηέο αθνξνχλ ηε δηαδηθαζία αίηεζεο, ηελ εγθαηάζηαζε ησλ κεηξεηψλ, ην θαιψδην κεηξεηή-πίλαθα, ηηο ηππνπνηεκέλεο παξνρέο, ηζρχο θαη ηηο αζθάιεηεο ηνπο 3. Οη νδεγίεο απηέο δελ έρνπλ λα θάλνπλ κε ηελ εζσηεξηθή καο εγθαηάζηαζε αιιά πξηλ απφ απηήλ θαη βιέπνληαο πξνο απηήλ. Η εγθαηάζηαζε ηεο νηθίαο θαη θάζε θαηαλαισηή γίλεηαη απφ αδεηνχρν ειεθηξνιφγν θαη αξρίδεη απφ ην θαιψδην κεηξεηήθεληξηθνχ πίλαθα ηνπ ζπηηηνχ θαη κεηά απφ απηφλ ηνλ πίλαθα, θαη αλήθνπλ ζηελ ππεπζπλφηεηα ηνπ εγθαηαζηάηε, σο θαη ε γείσζε. 1 Βιέπε Παξάξηεκα 2 Βιέπε Παξάξηεκα 3 Γηα πεξηζζφηεξεο πιεξνθνξίεο ζε απηά ηα ζέκαηα ζηελ ηζηνζειίδα 2

11 Εγκαταστάσεις Χ.Τ σε κτίρια & υπολογισμοί Κεφάλαιο Απαηηήζεηο ζε θπθιώκαηα ρσξνηαμηθώλ δνκώλ Παξαθάησ ζα αλαθέξνπκε ην απαξαίηεην ζπκθψλα κε ηνπο θαλνληζκνχο ειεθηξνινγηθφ πιηθφ πνπ ρξεηάδεηαη θάζε ρψξνο κηαο εγθαηάζηαζεο ψζηε λα είλαη νξζή θαη νινθιεξσκέλε ε θαηαζθεπή ηνπ. Όηαλ ε νηθνδνκή βξίζθεηε ζην κπεηφ θαη ηνχβια (εάλ δελ έρεη γίλεη ηζνδπλακηθή ζχλδεζε) ηφηε έξρεηαη γηα πξψηε θνξά ν ειεθηξνιφγνο εγθαηαζηάηεο φπνπ: 1. Υαξάζζεη ηηο γξακκέο ζχκθσλα κε ην ειεθηξνινγηθφ ζρέδην επάλσ ζηα ηνχβια δεκηνπξγψληαο θαηάιιεια απιάθηα φπνπ ζα ηνπνζεηεζνχλ νη ζσιήλσζεο (ηα θνπηηά δηαθιάδσζεο, πξηδψλ, δηαθνπηψλ θαη ζπζθεπψλ Bus) 2. Δάλ ζην κπάλην νη ζσιελψζεηο ηεο κπαληέξαο ηνπ ληπηήξα έρνπλ γίλεη κε γαιβαληδέ ζσιήλα ηφηε θάλνπκε ρξήζε γπκλψλ πνιχθισλσλ αγσγψλ γηα ηηο ηζνδπλακηθέο ζπλδέζεηο κεηαμχ ησλ ζσιήλσλ κε ηελ ρξήζε θαηάιιεισλ θνιάξσλ Δγθαηάζηαζε ινπηξψλ, ηνπαιέηαο Γίλεηαη ηνπηθή πξφζζεηε ηζνδπλακηθή ζχλδεζε κε κνλφθισλνπο αγσγνχο Η05VR, 4-10 mm 2 κεηαμχ ησλ κεηαιιηθψλ κεξψλ βξχζεο - κπαληέξαο - ζέξκαλζεο. Παξνρέο πνπ πξέπεη λα πξνβιέςνπκε είλαη: πξίδα γηα μπξηζηηθή κεραλή κε κεηαζρεκαηηζηή κφλσζεο, γεληθφο θσηηζκφο, θσηηζκφο ηνπ θαζξέπηε, αλεκηζηήξαο, ειεθηξηθή ζεξκάζηξα ππέξπζξεο αθηηλνβνιίαο, κε 2,5 mm 2, ελδερνκέλσο ηαρπζεξκνζίθσλαο (γηα ηξηθαζηθή παξνρή 18 kw), γηα κνλνθαζηθή παξνρή απφ 4-6 mm 2. πληζηψκελε ηηκή θσηηζκνχ: 100 lux Έλαλ ζεξκνζηάηε αληρλεπηή παξνπζίαο, ελεξγνπνίεζε θσηηζκνχ Οη δηαθφπηεο πξέπεη λα είλαη έμσ απφ ηελ πεξηνρή πνπ ζεσξείηαη πγξφο ρψξνο. Οη δηαθόπηεο είλαη ηύπνπ ΔΙΒ γηα ηελ γξακκή ΔΙΒ νπόηε αθνινπζνύκε κηαλ άιιε πνξεία γηα ηνλ ηξόπν εγθαηάζηαζεο ηνπο. Αλ δελ έρεη πξνβιεθζεί ηδηαίηεξν δσκάηην ππεξεζίαο, ηφηε ζην ινπηξφ πξέπεη λα πξνβιεθζεί θαη παξνρή γηα πιπληήξην ξνχρσλ θαη ελδερνκέλσο θαη γηα ζηεγλσηήξην ξνχρσλ. Δγθαηάζηαζε θνπδίλαο Μφλν νξηζκέλα κέξε ηεο θνπδίλαο κπνξνχλ λα ζεσξεζνχλ φηη ππνβάιινληα ζε πηηζηιηέο λεξνχ, νπφηε εθεί ην πιηθφ πξέπεη λα είλαη θαηάιιεια ζηεγαλφ (νη πξίδεο π.ρ. πξέπεη λα είλαη ζηεγαλέο κε ζθέπαζκα). Πξέπεη λα γίλεη πξφβιεςε γηα: γεληθφ θσηηζκφ, θσηηζκφ θαηά κήθνο θαη πάλσ ζηνλ πάγθν εξγαζίαο, πξίδεο γηα κίμεξ, ηνζηηέξα, κεραλή θαθέ, ςπγείν, εμαεξηζηήξα, θαηαςχθηε θαη 3 άιιεο γεληθήο ρξήζεο, κνλνθαζηθφ θχθισκα γηα πιπληήξην πηάησλ, 3x2,5 mm 2, κνλνθαζηθφ θχθισκα γηα ειεθηξηθή θνπδίλα, 3x4 ή 3x6 mm 2 ελδερνκέλσο θχθισκα γηα κηθξφ ζεξκνζίθσλν θνληά ζην λεξνρχηε 3

12 Εγκαταστάσεις Χ.Τ σε κτίρια & υπολογισμοί Κεφάλαιο 1 (3x2,5 mm 2 ), ελδερνκέλσο θχθισκα γηα θνχξλν κηθξνθπκάησλ 3x1,5 mm 2, ηειέθσλν, πξίδεο θεξαίαο ηειεφξαζεο- ξαδηνθψλνπ. Πξέπεη λα δνζεί πξνζνρή ζηελ θνπδίλα. Οη πξίδεο ή νη παξνρέο λα κε ζθεπαζηνχλ απφ ηα ξάθηα ή ηα έπηπια ηεο θνπδίλαο. Δγθαηαζηάζεηο ζαινληνχ Πξέπεη λα γίλνπλ νη εμήο πξνβιέςεηο: γεληθφο θσηηζκφο, απιίθεο πάλσ απφ ηα θαζηζηηθά, θσηηζκφο ζε ληνπιάπεο, δηαθνζκεηηθφο θσηηζκφο, πξίδεο θεξαίαο ηειεφξαζεο - ξαδηνθψλνπ ζε αξθεηά ζεκεία, έηζη ψζηε λα είλαη δπλαηή ε αιιαγή ζέζεο ηεο ηειεφξαζεο, Δλδερνκέλσο ηειέθσλν, πξίδεο αλά 1,5-3 m. Δγθαηαζηάζεηο ππλνδσκαηίσλ Πξέπεη λα γίλνπλ πξνβιέςεηο γηα: γεληθφ θσηηζκφ, απιίθεο πάλσ απφ ηα θξεβάηηα, θνπηηά παξνρψλ πξηδψλ γχξσ-γχξσ θάζε 1,5-2,0 m, πξίδα γηα γεληθή ρξήζε ζπλήζσο θάησ απφ ηνλ δηαθφπηε, πξίδεο θεξαίαο ηειεφξαζεο-ξαδηνθψλνπ. Πηζαλνί δηαθφπηεο έιεγρνπ moter αλεβάζκαηνο/θαηεβάζκαηνο ζηνξ ή ηέληαο Δγθαηαζηάζεηο κπαιθνληψλ Πξέπεη λα πξνβιεθζεί: θσηηζκφο, ελδερνκέλσο κε πξνζηαζία ΙΡ44 ή θαιχηεξε, ελδερνκέλσο παξνρή γηα ειεθηξηθή ζέξκαλζε ζηεγαλέο πξίδεο ηνπιάρηζηνλ 2, ε κία απφ ηεο δχν εληζρπκέλε. Δγθαηάζηαζε θήπνπ θαη εηζφδνπ ε ππαίζξηεο εγθαηαζηάζεηο πξέπεη λα κπνπλ θσηηζηηθά θαη πιηθά πξνζηαζίαο ΙΡ55. Δλαιιαθηηθά κπνξεί λα εθαξκνζζνχλ ζπζηήκαηα κε ηάζε θάησ ησλ 50 Τ. Φσηηζηηθά θαη άιια πιηθά λα έρνπλ ζην θάησ κέξνο απνρέηεπζε. Γίλεηαη ρξήζε θαισδίσλ JIW-(NYY), δηφηη απηά κπνξνχλ λα εληαθηαζηνχλ. ην ζεκείν φκσο πνπ εμέξρνληαη απφ ην έδαθνο κπαίλεη πιαζηηθφο ζσιήλαο. Αλ ηα θαιψδηα θαηαπνλνχληαη κεραληθά, ηφηε ηα βάδνπκε εμ νινθιήξνπ ζε πιαζηηθνχο ζσιήλεο, πνπ είλαη εηδηθνί ηχπνπ κπεηνχ. Ο έιεγρνο ηνπ θσηηζκνχ ζε ππαίζξηνπο ρψξνπο γίλεηαη κε δηαθφπηεο ξεπκαηψζεζεο κε δηέγεξζε 48 ή 24 V. Σν θχθισκα ηζρχνο είλαη ησλ 230 V απφ ηελ παξνρή ηεο ΓΔΗ. Δπηηξέπεηαη ε ρξήζε ππνβηβαζκέλεο ηάζεο αζθαιείαο 24 V ή 48 V γηα ηα θπθιψκαηα θσηηζκνχ ησλ θήπσλ θαη κάιηζηα ππάξρεη θαηάιιειν πιηθφ γηα απηέο ηηο ηάζεηο. Έηζη γίλεηαη πιαηηά ρξήζε απηήο ηεο κεζφδνπ. Η ηάζε ησλ 24 V ή ησλ 48 V πξνέξρεηαη απφ κεηαζρεκαηηζηή 230 V/24 V ή 230 V/48 Τ κε δηπιή, εληζρπκέλε, κφλσζε. 4

13 Εγκαταστάσεις Χ.Τ σε κτίρια & υπολογισμοί Κεφάλαιο 1 Γηα ην γεληθφ θσηηζκφ γίλεηαη ρξήζε θαη εηδηθψλ ιακπηήξσλ ππξάθησζεο, π.ρ. κε θξππηφλ, γηα πςειή απφδνζε. Γηα θσηηζκφ ζε φιε ηε δηάξθεηα ηεο λχθηαο κπνξνχλ λα ρξεζηκνπνηεζνχλ ιακπηήξεο πδξαξγχξνπ θαη λαηξίνπ ρακειήο πίεζεο θαη λαηξίνπ πςειήο πίεζεο. Δπίζεο ρξεζηκνπνηνχληαη δηαθνζκεηηθνί πξνβνιείο ιακπηήξσλ ππξάθησζεο ησδίνπ (ιακπηήξεο αινγφλσλ) 1.3 Τπνινγηζκόο γξακκώλ γηα δηάθνξεο ειεθηξηθέο ζπζθεπέο ε απηφ ην ζεκείν ζα κειεηήζνπκε πσο βξίζθνπκε ηελ ζσζηή δηαηνκή ησλ αγσγψλ ζε κηα ειεθηξηθή γξακκή γηα θάπνηεο ειεθηξηθέο ζπζθεπέο πνπ ππάξρνπλ ζε δηάθνξα κέξε ελφο ζπηηηνχ. Απηφ ζα ην πεηχρνπκε κειεηψληαο ηα ραξαθηεξηζηηθά (ηζρχ, ηάζε, cosθ) θάπνησλ ζπζθεπψλ θαη κεηά κέζνπ ηνπ ηχπνπ ηεο ηζρχνο γηα ην Δ.Ρ.(ελαιιαζζφκελν ξεχκα) θαη ηνπ ηχπνπ ηεο πηψζεο ηάζεο ζα εμαζθαιίζνπκε ηελ ζσζηή δηαηνκή γηα ηα αληίζηνηρα ξεχκαηα πνπ ζα βξνχκε. Έπεηηα απφ ηνπο πίλαθεο δηαηνκψλ θαη ξεχκαηνο 4 ζα βξνχκε ηελ θαηάιιειε δηαηνκή γηα ηνπο αγσγνχο ησλ γξακκψλ ηζρχνο θαη ηεο θαηάιιειεο αζθάιεηεο θαη δηαθφπηεο θαη ζα ηηο πξνζαξκφζνπκε ζχκθσλα κε ηηο ηηκέο ηνπ ΠΙΝΑΚΑ Ι. Φπζηθά δελ κηιάκε γηα ηε γξακκή ησλ EIB ε δηαηνκή ηεο είλαη YCY Μ 2x2x0,8mm Τπνινγηζκφο γξακκψλ βάζε ηνπ ξεχκαηνο Σχπνο ηζρχνο ζην ΔΡ Άξα Ι = P = U * I * ζπλθ Τπνινγηζκόο Γξακκώλ Κνπδίλαο Γξακκή 1: Τπνινγηζκφο θσηηζκνχ γηα θνπδίλα. P ι = 100 (W) Τπνινγηζκφο ξεχκαηνο. Ι = = = 0.43 (A) Άξα ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε θαιψδην ΝΤΑ (Η07VR) δηαηνκήο 1.5 mm 2 Γηφηη ε ειάρηζηε δηαηνκή πνπ βάδσ πξέπεη λα είλαη 1.5 mm 2, ζχκθσλα κε ην πξφηππν CENELEC HD Παξάξηεκα ΠΙΝΑΚΑ I. 5

14 Εγκαταστάσεις Χ.Τ σε κτίρια & υπολογισμοί Κεφάλαιο 1 Γξακκή 2: Τπνινγηζκφο πξηδψλ γηα πξίδεο πάγθνπ (απηέο γίλνληαη κε δηαηνκή 2.5 mm 2 ) εμαεξηζηήξα κε 1.5 mm 2 (ε ζπζθεπή απηή ζπλδέεηαη ζε κπνπάη θσηηζκνχ) θαηαςχθηε - ςπγείνπ κε 1.5 mm 2 κε θαη 3 άιιεο γεληθήο ρξήζεο. Όιεο απηέο νη πξίδεο άζρεηα πνπ ζα ρξεζηκνπνηεζνχλ δέρνληαη δηαηνκή 2.5 mm 2 θαη θαιφ ζα είλαη λα είλαη αλεμάξηεηεο ηνπιάρηζηνλ δχν απφ απηέο. Γξακκή 3: Τπνινγηζκφο θαισδίσζεο γηα ειεθηξηθή θνπδίλα. Δίλαη ζχλζεηε ζπζθεπή, πνπ δελ ιεηηνπξγεί ζην max αιιά κε θάπνην ζπληειεζηή εηεξνρξνληζκνχ. Καηά βάζε ε εκπεηξία έρεη δείμεη φηη δνπιεχεη ζηo 50% κε 60% ηηο ηζρχνο ηεο, κεξηθέο θνξέο ηνλ ρξφλν. Απφ Prospectus έρσ Pθ = (W) θαη ζπλθ = 1. κε ζπληειεζηή εηεξνρξνληζκνχ: v 1 = 0.55 Άξα ην Pθ = v 1 * Pθ = 0.55*10000 = 5500 (W) Τπνινγηζκφο ξεχκαηνο. Ι = = = (A) Άξα ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε θαιψδην ΝΤΑ (Η07VR) δηαηνκήο 3x6 mm 2 Γξακκή 4: Τπνινγηζκφο θαισδίσζεο γηα πιπληήξην πηάησλ. Απφ Prospectus έρσ P ππ = 3200 (W) θαη ζπλθ = 1. Τπνινγηζκφο ξεχκαηνο. Ι = = = 13.9 (A) Άξα ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε θαιψδην ΝΤΑ (Η07VR) δηαηνκήο 3x2.5 mm 2 Γξακκή 5: Τπνινγηζκφο θαισδίσζεο γηα θνχξλν κηθξνθπκάησλ. Απφ Prospectus έρσ (πρ BOSCH HMT85ML63) P θκ = 1000 (W) θαη ζπλθ = 1. Τπνινγηζκφο ξεχκαηνο. Ι = = = 4.35 (A) Άξα ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε θαιψδην ΝΤΑ (Η07VR) δηαηνκήο 3x1.5 mm 2 6

15 Εγκαταστάσεις Χ.Τ σε κτίρια & υπολογισμοί Κεφάλαιο 1 Τπνινγηζκόο Γξακκώλ Λνπηξνύ (Μπάληνπ) Γξακκή 1: Τπνινγηζκφο θαισδίσζεο γηα πιπληήξην ξνχρσλ. Απφ Prospectus έρσ P πξ = 3000 (W) θαη ζπλθ = 1. Τπνινγηζκφο ξεχκαηνο. Ι = = = (A) Άξα ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε θαιψδην ΝΤΑ (Η07VR) δηαηνκήο 3x2.5 mm 2 Γξακκή 2: Γξακκή 3: Τπνινγηζκφο θαισδίσζεο γηα ειεθηξηθή ζεξκάζηξα ππέξπζξεο infrarot αθηηλνβνιίαο. Απφ Prospectus έρσ P ζ = 2000 (W) Τπνινγηζκφο ξεχκαηνο. Ι = = = 8.7 (A) Άξα ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε θαιψδην ΝΤΑ (Η07VR) δηαηνκήο 3x1.5 mm 2 Τπνινγηζκφο θαισδίσζεο γηα ειεθηξηθφ ζεξκνζίθσλα. Απφ Prospectus έρσ P ζεξ = 4000 (W) θαη ζπλθ = 1. Τπνινγηζκφο ξεχκαηνο. Ι = = = 17.4 (A) Άξα ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε θαιψδην ΝΤΑ (Η07VR) δηαηνκήο 3x4 mm 2 Τπνινγηζκόο Γξακκώλ δηαθόξσλ ζπζθεπώλ Γξακκή 1: Τπνινγηζκφο θαισδίσζεο γηα θιηκαηηζηηθφ. Απφ Prospectus έρσ (Fujitsu Plasma BTU) P θς = 3000 (W) Τπνινγηζκφο ξεχκαηνο. Ι = = = (A) Άξα ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε θαιψδην ΝΤΑ (Η07VR) δηαηνκήο 3x2.5 mm 2 Γξακκή 2: Τπνινγηζκφο θαισδίσζεο γηα moter ειεθηξηθήο ηέληαο ή ζηνξ. Απφ Prospectus έρσ P πξ = (W) Άξα ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε θαιψδην δηαηνκήο 3x1.5 mm 2, άζρεηα αλ γηα ηξνθνδνζία ειεθηξηθνχ θηλεηήξα ε ειάρηζηε δηαηνκή πξέπεη λα είλαη 3x2.5 mm 2. Η γξακκή ζα πξέπεη λα είλαη αλεμάξηεηε. 7

16 Εγκαταστάσεις Χ.Τ σε κτίρια & υπολογισμοί Κεφάλαιο Έιεγρνο γξακκψλ βάζε ηεο πηψζεο ηάζεο Πξψηα ππνινγίδνπκε ην κέγηζην κήθνο (l) πνπ κπνξεί λα έρεη κηα ειεθηξηθή γξακκή ψζηε λα ζπκβαδίδεη κε ηνπο ΚΗΔ γηα ηελ κέγηζηε πηψζε ηάζεο. χκθσλα κε ηνπο ειιεληθνχο θαλνληζκνχο ε κέγηζηε πηψζε ηάζε ζηνπο αγσγνχο ηξνθνδνζίαο κπνξεί λα είλαη γηα ηνλ θσηηζκφ δελ ζα πξέπεη λα μεπεξλά ην 1% (δειαδή ην ΓU=2,3 volt γηα ηάζε θαζηθή 230 volt). Ο ππνινγηζκφο ηεο δηαηνκήο ζα γίλεη απφ ηνλ πίλαθα έληαζε-δηαηνκή θαη ζα γίλεη επαιήζεπζε κε ηνλ θαλφλα ηεο πηψζεο ηάζεο αλ βξνχκε θάηη δηαθνξεηηθφ παίξλνπκε ηελ κεγαιχηεξε δηαηνκή εμ απηψλ. Όια ηα παξαπάλσ ζα πξαγκαηνπνηεζνχλ ζχκθσλα κε ηνπο αθφινπζνπο ηχπνπο: Σχπνο πηψζεο ηάζεο (1) 5 Άξα ε δηαηνκή είλαη (3) (2) 6 Απφ ηελ (2) έρσ (4) 1. Δχξεζε ηνπ max & 2. Δχξεζε ηνπ δηαηνκήο ( ) Κάλνληαο ρξήζε ηνλ ηχπν (4) κπνξνχκε λα εληνπίζνπκε ην κέγηζην κήθνο ησλ γξακκψλ καο εθφζνλ γλσξίδνπκε ηελ δηαηνκή. Όπνπ ΓU=2,3 volt (ιφγν ηνπ 1%) θαη S ε δηαηνκή πνπ έρεη βξεζεί κε βάζε ην θνξηίν (έληαζε - Πίλαθεο) ηεο γξακκήο. Δπίζεο γλσξίδνπκε θαη ην νλνκαζηηθφ ξεχκα ( ) πνπ δηαπεξλά ηε γξακκή αθνχ ην έρνπκε ππνινγίζεη παξαπάλσ γηα θάζε ζπζθεπή μερσξηζηά. Γξακκή 1 Τπνινγηζκφο max γηα ειεθηξηθή θνπδίλα. = 6 mm 2 θαη = (A) Απφ ηχπν (4) έρσ: = = 16,49 (m) Δπνκέλσο βιέπνπκε φηη ε δηαηνκή καο είλαη επαξθήο κηαο θαη ε απφζηαζε θνπδίλαο απφ πίλαθα είλαη κηθξφηεξε 7, ζπλήζσο, ησλ 16 (m) γηα ηελ ειεθηξηθή θνπδίλα ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε θαιψδην ΝΤΑ (Η07VR) δηαηνκήο 3x6 mm 2 5 R: αληίζηαζε αγσγνχ 6 ξ: εηδηθή αληίζηαζε αγσγνχ θαη γηα ην ραιθφ ξ = 0,0175 Χmm 2 /m. l : ην κήθνο ηνπ αγσγνχ ρσξίο ηελ επηζηξνθή, S δηαηνκή ηνπ αγσγνχ. 7 Οη απνζηάζεηο απηέο δειψλνπλ ηελ πιήξε δηαδξνκή πηλάθα ζπζθεπήο γηα έλα ζπίηη κε επηθάλεηα 250m 2 8

17 Εγκαταστάσεις Χ.Τ σε κτίρια & υπολογισμοί Κεφάλαιο 1 Γξακκή 2 Τπνινγηζκφο max πιπληήξην πηάηωλ. = 2,5 mm 2 θαη = 13,9 (A) Απφ ηχπν (4) έρσ: = 11,82 (m) Δπνκέλσο γηα ην πιπληήξην πηάησλ ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε θαιψδην ΝΤΑ (Η07VR) δηαηνκήο 3x2,5 mm 2 Γξακκή 3 Τπνινγηζκφο max ειεθηξηθό ζεξκνζίθωλα = 4 mm 2 θαη = 17,4 (A) Απφ ηχπν (4) έρσ: = 15,1 (m) Δπνκέλσο γηα ην ειεθηξηθφ ζεξκνζίθσλα ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε θαιψδην ΝΤΑ (Η07VR) δηαηνκήο 3x4 mm 2 Γξακκή 4 Τπνινγηζκφο max πιπληήξην ξνύρωλ = 2,5 mm 2 θαη = 13,04 (A) Απφ ηχπν (4) έρσ: = 12,6 (m) Δπνκέλσο γηα ην πιπληήξην ξνχρσλ ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε θαιψδην ΝΤΑ (Η07VR) δηαηνκήο 3x2,5 mm 2 Γξακκή 5 Τπνινγηζκφο max θιηκαηηζηηθό Απφ ηχπν (4) έρσ: = 2,5 mm 2 θαη = 13,04 (A) = 12,6 (m) Δπνκέλσο γηα ην θιηκαηηζηηθφ ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε θαιψδην ΝΤΑ (Η07VR) δηαηνκήο 3x2,5 mm Υώξνη θαη ραξαθηεξηζκνί ησλ εγθαηαζηάζεσλ Οη εγθαηαζηάζεηο XT πξέπεη λα θαηαζθεπάδνληαη έηζη ψζηε λα παξέρνπλ ζε ινγηθά πιαίζηα αζθάιεηα, αμηνπηζηία, θαιή ιεηηνπξγηθφηεηα, ρακειφ θφζηνο θαη θαιαηζζεζία. Σα πιηθά θαη ν ηξφπνο ηεο εγθαηάζηαζεο ζα πξνζδηνξηζηνχλ θαη απφ ην ραξαθηεξηζκφ ηνπ ρψξνπ. Άιια πιηθά ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε ζε κία θαηνηθία ή ζε έλα μεξφ ρψξν θαη άιια ζε έλα νξπρείν ή ζε κηα βηνκεραλία κε ζεκαληηθνχο ξχπνπο. Ο ραξαθηεξηζκφο ηνπ ρψξνπ ή ηνπ πεξηβάιινληνο ελαπφθεηηαη θαη ζηελ εθηίκεζε ηνπ κεραληθνχ ή ηνπ εγθαηαζηάηε. Η εθηίκεζε απηή πξέπεη λα γίλεη ζε ινγηθά πιαίζηα θαη ηδηαίηεξα πξνζεθηηθά γηαηί ηα πιηθά γηα αληίμνεο ζπλζήθεο ζηνηρίδνπλ πνιχ πεξηζζφηεξν απφ φηη ηα πιηθά μεξψλ, θαζαξψλ θαη ζηεγαζκέλσλ ρψξσλ. Οη νηθίεο αλαθέξνληαη ζε θαζαξνχο θαη ζηεγαλνχο ρψξνπο, κφλνλ κηα εμαίξεζε παξνπζηάδνπλ νη ρψξνη, ηνπ ινπηξνχ, ηηο βεξάληαο θαη πιεζίνλ ηνπ καγεηξείνπ. 9

18 Εγκαταστάσεις Χ.Τ σε κτίρια & υπολογισμοί Κεφάλαιο Γηεπζέηεζε θπθισκάησλ. Πνξεία θαισδίσλ Καηά θαλφλα ρξεζηκνπνηνχκε έλα ηδηαίηεξν θχθισκα (αλαρψξεζε αζθαιηζκέλε) γηα θάζε κφληκα εγθαηεζηεκέλε ζπζθεπή. Απηφ γηα λα κελ παξελνριεί ε κία ζπζθεπή ηελ άιιε, γηα απνθπγή ππεξθφξηηζεο ησλ γξακκψλ θαη γηα ιφγνπο απιφηεηαο ζηε ζπληήξεζε. Έηζη, έρνπλ θαηά θαλφλα δηθφ ηνπο θχθισκα : Φσηηζκφο δσκαηίσλ (ηνπιάρηζηνλ δχν γξακκέο ησλ 1.5 mm 2 /10 Α). Γξακκέο πξηδψλ (ηνπιάρηζηνλ δχν γξακκέο ησλ 2.5 mm 2 /16 Α). Γξακκή πξίδαο πάγθνπ θνπδίλαο ( 2.5 mm 2 /16 Α). Γξακκή ειεθηξηθνχ ζεξκνζίθσλα ( 4 mm 2 /20 Α). Γξακκή ειεθηξηθνχ πιπληήξηα ξνχρσλ ( 2.5 mm 2 /16 Α). Γξακκή ειεθηξηθνχ πιπληήξηα πηάησλ ( 2.5 mm 2 /16 Α). Γξακκή ειεθηξηθνχ ζηεγλσηήξηα ( 2.5 mm 2 /16 Α). Γξακκή ειεθηξηθνχ ειεθηξηθέο θνπδίλεο ( 6 mm 2 /25 Α). Γξακκή ειεθηξηθψλ ζηνξ παξαζχξσλ ( 1.5 mm 2 /10 Α). Γξακκή ειεθηξηθψλ ηεληψλ ( 1.5 mm 2 /10 Α). Γξακκή θιηκαηηζηηθνχ inverter ( 1.5 mm 2 /10 Α). Γξακκή ζηδεξσηήξηνπ ( 2.5 mm 2 /16 Α). Οη κνλνθαζηθνί ξεπκαηνδφηεο είλαη ηχπνπ ζνχθν θαη αζθαιηζκέλνη κε κηθξναπηφκαην ησλ 16 Α. Οη ηξηθαζηθνί ξεπκαηνδόηεο κπνξεί λα έρνπλ θνηλό θύθισκα ησλ 16, 25 ή 32 Α ζπλήζσο. Πνιιά ζεκεία θσηηζκνχ καδί κπνξνχλ λα έρνπλ θνηλφ θχθισκα ησλ 1,5 mm 2 ηνπιάρηζηνλ, αζθαιηζκέλν κε 10 Α, ή αλ δελ επαξθεί ε ηζρχο, ζα εθιεγεί θαη θχθισκα κεγαιχηεξεο ηζρχνο. Σε θαηνηθίεο κπνξεί λα γίλεη ρξήζε θνηλώλ θπθισκάησλ θσηηζκνύ θαη ξεπκαηνιεπηώλ, π.ρ. έλα θύθισκα 2 ξεπκαηνιεπηώλ θαη δύν θσηηζηηθώλ ζεκείσλ καδί. Τα θπθιώκαηα απηά πξέπεη λα έρνπλ θαιώδηα 2,5 mm 2. Οη αγσγνί δχν θπθισκάησλ ηζρχνο δελ ζπλππάξρνπλ ζπλήζσο ζηνλ ίδην ζσιήλα ή ζην ίδην θαιψδην. Κπθιψκαηα δηαθνξεηηθψλ ηάζεσλ δελ ηνπνζεηνχληαη ζηνλ ίδην ζσιήλα ή ζην ίδην θαιψδην. Δπίζεο δηαρσξίδνληαη θπθιψκαηα ειέγρνπ απφ θπθιψκαηα ηζρχνο. Η εγθαηάζηαζε γξακκψλ θαη θαισδίσλ γίλεηαη: ζην ζνπβά ή πάλσ ζην ζνπβά αλ πξφθεηηαη γηα γξακκέο πιαθέ (NYIF) ή ΝΤΜ ή H05W ή A05W, κέζα ζε ζσιήλεο πιαζηηθνχο ή ραιχβδηλνπο, γξακκέο H05V-U, κέζα ζε πιαζηηθά θαλάιηα πάλσ ζηνλ ηνίρν, ζην δάπεδν ή ζηελ νξνθή, φπνπ κπνξεί λα γίλεη θαη ζπλερήο ξεπκαηνιεςία, ζηελ ςεπδνξνθή ή ζηελ επέλδπζε ησλ ηνίρσλ, ζε θαλάιηα ζην δάπεδν, απηφ είλαη ζχλεζεο ζε ρψξνπο κεγάισλ δηαζηάζεσλ, π.ρ. γξαθεία, κέζα ζε κεηαιιηθνχο ζσιήλεο, αλ θαηαπνλνχληαη κεραληθά (H05VV, ΝΤΜ, J1VV, ΝΤΤ), κέζα ζε πιαζηηθνχο ζσιήλεο ζην έδαθνο, κέζα ζην έδαθνο θαηεπζείαλ (ΝΤΤ ή θαιψδηα κε κεηαιιηθφ καλδχα ΝΚΒΑ, J1W). ζην ζνπβά δηα κέζνπ ζσιήλσλ ησλ γξακκψλ επηθνηλσλίαο Bus (YCY Μ 2x2x0,8mm) 10

19 Εγκαταστάσεις Χ.Τ σε κτίρια & υπολογισμοί Κεφάλαιο 1 Σε βηνκεραλίεο ή κεγάιεο θηεξηαθέο εγθαηαζηάζεηο ηα θαιώδηα νδεύνπλ επίζεο πάλσ ζε κεηαιιηθά ή πιαζηηθά ξάθηα ή ζε επηζθέςηκα θαλάιηα εηδηθά θαηαζθεπαζκέλα γηα ηα θαιώδηα. Δπίζεο κπνξεί λα εθαξκνζζεί ε ζπλερήο ξεπκαηνιεςία. 1.6 Αζθάιεηεο κεηξεηή Οη αζθάιεηεο ηνπ κεηξεηή πξνζηαηεχνπλ θπξίσο ζε βξαρπθπθιψκαηα θαη φρη ζε ππεξθνξηίζεηο. Οη κνλνθαζηθνί θαηαλαισηέο έρνπλ ζην κεηξεηή ηνπο αζθάιεηα 35 Α ή κηθξναπηφκαην 40 Α ή 63 Α. Σε αζζελή δίθηπα ε ΓΔΗ κπνξεί λα ηνπνζεηήζεη κηθξναπηόκαην 25 ή 16 Α. Οη ηξηθαζηθνί θαηαλαισηέο αζθαιίδνληαη κε 25 έσο 400 Α, αλάινγα κε ην λνύκεξν ηεο παξνρήο ηνπο. Πξνζσξηλέο παξνρέο κηθξώλ εξγνηαμίσλ κπνξεί λα αζθαιίδνληαη θαη κε κηθξναπηόκαην 25Α. 1.7 Μεηξεηέο Οη κεηξεηέο είλαη ηχπνπ επαγσγηθνχ δίζθνπ. Έρνπλ έλα πελίν ηάζεο θαη έλα πελίν ξεχκαηνο. Ο δίζθνο πεξηζηξέθεηαη κε ηαρχηεηα αλάινγε ηεο ελεξγνχ ηζρχνο. Με κεραληζκφ αζξνίδνληαη νη ζηξνθέο θαη παξνπζηάδνληαη ζε έλα θαηαρσξεηή, φπνπ δηαβάδεη θαλείο θαηεπζείαλ ηελ ελέξγεηα πνπ δηέξρεηαη. Γελ κπνξνχλ λα κεηξήζνπλ αξλεηηθή ξνή ελέξγεηαο. Ο δίζθνο δειαδή δελ κπνξεί λα γπξίζεη αλάπνδα γηαηί είλαη καλδαισκέλνο κεραληθά. ε πεξίπησζε θαηαλαισηή πνπ είλαη θαη απηνπαξαγσγφο κε δπλαηφηεηα λα πνπιά ελέξγεηα ζηελ ΓΔΗ, ζπλδένληαη δχν κεηξεηέο, έλαο γηα θάζε θαηεχζπλζε, γηα λα κπνξεί λα κεηξήζεη θαλείο ηελ ελέξγεηα πνπ ξέεη αληίζεηα. Τπάξρνπλ κεηξεηέο απιήο, δηπιήο ή θαη πνιιαπιήο εγγξαθήο. Οη κεηξεηέο απηνί έρνπλ ηνλ ίδην επαγσγηθφ δίζθν αιιά δχν ή πεξηζζφηεξνπο θαηαρσξεηέο. π.ρ. έλα εκεξήζην κε δηαθξηηηθφ Κ θαη έλα λπρηεξηλφ κε δηαθξηηηθφ Μ. Οη θαηαρσξεηέο αιιάδνπλ κε ξειαί. ηελ πεξίπησζε δηπιήο ρξέσζεο, δειαδή εκεξήζην θαη λπρηεξηλφ ξεχκα, αιιάδεη π.ρ. ν θαηαρσξεηήο ην πξσί ψξα θαη ην βξάδπ ψξα Η αιιαγή κπνξεί λα γίλεηαη κε ρξνλνδηαθφπηε πνπ ελεξγνπνηεί ην ξειαί ησλ θαηαρσξεηψλ. Ο πην ζπλεζηζκέλνο ηξφπνο αιιαγήο θαηαρσξεηή είλαη κε ηειερεηξηζκφ αθνπζηηθήο ζπρλφηεηαο (ΣΑ). Τπάξρεη έλδεημε ζε θάζε ζηηγκή πνηνο θαηαρσξεηήο είλαη ζε ιεηηνπξγία. 1.8 Πίλαθεο Απηνί είλαη εληνηρηζκέλνη ή επηηνίρηνη, ραιχβδηλνη, κε ην ζχζηεκα ξάγαο, 250x x500 mm 2. Οη πίλαθεο ηνπνζεηνχληαη ζε εκθαλέο ζεκείν, κε χςνο θέληξνπ 1,5-1,8 m. Η γξακκή κεηξεηή - πίλαθα είλαη ζπλήζσο 10 mm 2 (3x10 ή 3x10+1,5 mm 2 ) γηα κνλνθαζηθνχο θαηαλαισηέο 8 κε κνλνπνιηθφ δηαθφπηε 40 Α θαη κε αζθάιεηα 35 Α. Κάζε πίλαθαο ζηελ ηερλνινγία INSTABUS είλαη ρσξηζκέλνο ζε δχν κέξε ην ειεθηξηθφ κέξνο ηζρχνο θαη ηνπ ζπζηήκαηνο EIB. Μεηά ην γεληθφ δηαθφπηε θαη ηηο αζθάιεηεο αθνινπζεί απηφκαηνο δηαξξνήο 30 ma. ε εθηεηακέλα δηακεξίζκαηα ή πνιπφξνθεο θαηνηθίεο κε πνιιέο ιεηηνπξγίεο κπνξνχλ λα εγθαηαζηαζνχλ θαη ππνπίλαθεο, έλαο αλά φξνθν θαη έλαο γηα ην ιεβεηνζηάζην. 8 Ηιεθηξηθέο Δγθαηαζηάζεηο I (ζει 53-εηνο 2003) θ. Γεκνζζέλε ηαπξίδε 11

20 Εγκαταστάσεις Χ.Τ σε κτίρια & υπολογισμοί Κεφάλαιο Ρεπκαηνδόηεο, θσηηζηηθά ζεκεία Δθηφο ησλ ξεπκαηνδνηψλ πνπ είλαη κφληκα θαηεηιεκκέλνη, πξέπεη λα ππάξρνπλ ξεπκαηνδνηηθά ζεκεία γεληθήο ρξήζεο, έλα αλά 4 m 2 επηθάλεηα θαη γηα πνιπηειείο θαηαζθεπέο έλα ζεκείν αλά 2 m 2. Γηα θάζε ζεκείν ξεπκαηνιεςίαο κπνξνχλ λα εγθαηαζηαζνχλ δηπινί ή ηξηπινί ξεπκαηνιήπηεο. Καιφ είλαη φκσο λα αθήλνπκε πνιιά εθεδξηθά θνπηηά παξνρψλ. Σα θσηηζηηθά ζεκεία είλαη ζέκα αξρηηεθηνληθήο Γξακκέο, πνξεία γξακκώλ, ζέζε δηαθνπηώλ, ξεπκαηνδνηώλ Γηαθιαδψζεηο γίλνληαη ζε θνπηηά δηαθιαδψζεσλ (κπνπάη) ή κέζα ζηηο πξίδεο. Οη γξακκέο νδεχνπλ νξηδφληηα ή θαηαθφξπθα, φρη ινμά θαη κάιηζηα 30 cm απφ ην δάπεδν ή ηελ νξνθή θαη 15 cm απφ θαηαθφξπθεο γσλίεο ηνίρσλ. Οη ξεπκαηνδφηεο εγθαζίζηαληαη 30 cm απφ ην δάπεδν γηα λα κελ ελνρινχλ ζην θαζάξηζκα θαη γηα ιφγνπο θαιαηζζεζίαο (αιιηψο θξέκεηαη ην θαιψδην πνιχ). Οη δηαθφπηεο γηα ην γεληθφ θσηηζκφ ηνπνζεηνχληαη δίπια ζηηο πφξηεο, 1,05 m απφ ην δάπεδν, ζην χςνο πεξίπνπ ηεο θιεηδαξηάο ηεο πφξηαο, γηα λα είλαη πξνζηηνί θαη ζηα παηδηά. Σα θνπηηά ησλ παξνρψλ ζα είλαη ελ κέξεη κφλν θαηεηιεκκέλα κε πξίδεο. Έηζη, ζε πεξίπησζε κεηαθίλεζεο ησλ επίπισλ είλαη δπλαηφλ λα κεηαθηλεζνχλ νη πξίδεο. Απφ ηα θνπηηά απηά κπνξνχλ λα ηξνθνδνηεζνχλ θαη επηηνίρηα θψηα (απιίθεο). ην ζρεκαηηθφ δηάγξακκα κπνξνχκε λα δνχκε ηελ γεσκεηξία ησλ γξακκψλ θαη πξηδψλ ζηελ εγθαηάζηαζε α. Γσκαηίσλ, β. Κνπδηλψλ. 12

21 Εγκαταστάσεις Χ.Τ σε κτίρια & υπολογισμοί Κεφάλαιο Γεηώζεηο Γείσζε 9 γεληθά είλαη ε αγψγηκε ζχλδεζε, ελφο ζεκείνπ ειεθηξηθνχ θπθιψκαηνο, ή ε ζχλδεζε ησλ κεηαιιηθψλ ηκεκάησλ ησλ ζπζθεπψλ, πνπ ζηελ θαλνληθή ηνπο ιεηηνπξγία δελ είλαη ππφ ηάζε, κε ηελ γε δηακέζνπ ειεθηξνδίνπ γεηψζεσο. θνπφο ηεο θαηαζθεπήο ηεο γείσζεο είλαη ε πξνζηαζία ησλ αλζξψπσλ απφ ειεθηξνπιεμία εμ επαθήο. Η γείσζε κπνξεί λα είλαη ζπλερήο ή λα δηαθφπηεηαη παξεκβάιινληαο έλα δηάθελν ζπηλζεξηζηή, νπφηε κηιάκε γηα αλνηρηή γείσζε. Γείωζε ιεηηνπξγίαο είλαη ε γείσζε ελόο ηκήκαηνο εγθαηαζηάζεσο πνπ αλήθεη ζην θύθισκα ιεηηνπξγίαο, όπσο είλαη ν νπδέηεξνο θόκβνο γελλεηξηώλ, κεηαζρεκαηηζηώλ ή άιισλ ζηνηρείσλ ηνπ δηθηύνπ ζπλδεδεκέλσλ ζε αζηέξα. Η γείσζε ιεηηνπξγίαο εθηόο ηεο αληίζηαζεο ηνπ ειεθηξνδίνπ γείσζεο θαη ηεο αληίζηαζεο ηνπ αγσγνύ γείσζεο κπνξεί λα πεξηιακβάλεη θαη πξόζζεηεο σκηθέο, επαγσγηθέο ή ρσξεηηθέο αληηζηάζεηο, (π.ρ. αληηζηάζεηο γηα ηνλ πεξηνξηζκό ηνπ ξεύκαηνο βξαρπθύθισζεο θαηά ηα ζθάικαηα κε επαθή γεο). Γείσζε πξνζηαζίαο είλαη ε γείσζε ελφο αγψγηκνπ ηκήκαηνο ηεο εγθαηάζηαζεο πνπ δελ αλήθεη ζην θχθισκα ιεηηνπξγίαο γηα ηελ πξνζηαζία αλζξψπσλ έλαληη επηθίλδπλσλ ηάζεσλ επαθήο. π.ρ. ε γείσζε ηνπ θειχθνπο κηαο ειεθηξηθήο ζπζθεπήο. Η γείσζε πξνζηαζίαο κεηψλεη ηηο ηάζεηο επαθήο. Δίλαη δε πάληα ζπλερήο, δειαδή δελ παξεκβάιινληαη αληηζηάζεηο ή δηάθελα. Η γείσζε απηή επηβάιιεηαη λα γίλεηαη ζε θάζε ειεθηξηθή εγθαηάζηαζε θαη κε ζπλερή θαηαζθεπή. Ηιεθηξφδην γείσζεο ή γεησηήο είλαη κηα δηάηαμε, δηα κέζνπ ηηο νπνίαο επηηπγράλεηαη ε ζχλδεζε κε ηελ γε θαη ε δηνρέηεπζε ξεχκαηνο πξνο απηή. Βαζηθφ ειεθηξφδην είλαη έλαο ζσιήλαο νλνκαζηηθήο δηακέηξνπ κεγαιχηεξεο ηεο κηαο ίληζαο ή κηα ξάβδνο ζηξφγγπιε. Η ξάβδνο θαξθψλεηαη θαηαθφξπθα θαη ζε βάζνο 2,5m κε κεραληθφ ζθπξί ή βαξηά. Σν θάησ κέξνο δηακνξθψλεηαη ζαλ αθίδα γηα λα νδεγείηαη θαιχηεξα ζηα έδαθνο Γηαθόπηεο Γηαθπγήο ηάζεο (ΓΓΣ) Ο δηαθφπηεο δηαθπγήο ηάζεο 10 παξαθνινπζεί ηελ ηάζε σο πξνο γε ησλ κεηαιιηθψλ πεξηβιεκάησλ φπνπ είλαη ζπλδεδεκέλνο θαη αλ απηή ππεξβεί ηα 50 V ηφηε απνζπλδέεη ην θχθισκα ζε φινπο ηνπο πφινπο θάζεηο θαη νπδέηεξν, αλ ππάξρεη. 9 Γηα πεξηζζφηεξα ζεκεηψζεηο θ Γεκνζζέλε ηαπξίδε 10 Πνην αλαιπηηθά, ζρήκα 75 (ζει 122) Ηιεθηξηθέο Δγθαηαζηάζεηο I. θ. Γεκνζζέλε ηαπξίδε 13

22 Εγκαταστάσεις Χ.Τ σε κτίρια & υπολογισμοί Κεφάλαιο 1 Δπηηξέπεηαη ε ρξήζε ηνπ ΓΓΣ ζε ζπλδπαζκφ κε νπδεηέξσζε ή άκεζε γείσζε. Η ρξήζε ηνπ ΓΓΣ ζαλ γεληθή (θχξηα) κέζνδνο πξνζηαζίαο επηηξέπεηαη κφλν (αλ ζπκθσλεί ε ΓΔΗ) ζε πεξηνρέο πνπ δελ εθαξκφδεηαη ε νπδεηέξσζε θαη κάιηζηα φηαλ ε άκεζε γείσζε είλαη δαπαλεξή Γηαθόπηεο δηαθπγήο έληαζεο (ΓΓΔ) Ο δηαθφπηεο δηαθπγήο έληαζεο παξαθνινπζεί ην ξεχκα δηαξξνήο σο πξνο ηε γε. Αλ απηφ ππεξβεί κία ηηκή, ζπλήζσο 30 ma, ηφηε απνδεχγεη ην θχθισκα ζε φινπο ηνπο πφινπο, δει. ζηηο θάζεηο θαη ζηνλ νπδέηεξν, ζε 0,2 sec πεξίπνπ. Ο ΓΓΔ έρεη ζαλ βαζηθφ ηνπ ζηνηρείν έλαλ αζξνηζηηθφ κεηαζρεκαηηζηή ξεχκαηνο ηχπνπ δαθηπιίνπ. ην πξσηεχνλ πεξλνχλ ηα ξεχκαηα ησλ θάζεσλ Ι 1, Ι 2, Ι 3, θαη ηνπ νπδέηεξνπ ΙΝ. ην δεπηεξεχνλ πεξλά έλα ξεχκα αλάινγν ηνπ αιγεβξηθνχ αζξνίζκαηνο ησλ ηεζζάξσλ ξεπκάησλ. Αλ δελ ππάξρεη δηαξξνή, ηφηε ην άζξνηζκα ησλ ξεπκάησλ είλαη κεδέλ, γηαηί ην ξεχκα ησλ ηξηψλ θάζεσλ επηζηξέθεη κέζσ ηνπ νπδεηέξνπ. Σν δεπηεξεχνλ ηνπ Μ έληαζεο δελ έρεη ξεχκα. Ι 1 +Ι 2 +Ι 3 -Ι Ν =0 Αλ ππάξρεη ζθάικα σο πξνο γε, ην άζξνηζκα ησλ ξεπκάησλ ησλ θάζεσλ θαη ηνπ νπδέηεξνπ είλαη ίζν κε ην ξεχκα ζθάικαηνο Ι F. Ι 1 +Ι 2 +Ι 3 -Ι Ν =Ι F Ο ΓΓΔ επηηξέπεηαη λα κπαίλεη ζαλ γεληθφ (θχξην) κέζν πξνζηαζίαο ζε δίθηπα κε άκεζε γείσζε, φπνπ ε απαηηνχκελε κηθξή αληίζηαζε γείσζεο δελ κπνξεί λα πξαγκαηνπνηεζεί. Απηφ εθ φζνλ ην επηηξέςεη ε ΓΔΗ. Δπηηξέπεηαη λα κπαίλεη ζε δίθηπα κε γεληθή πξνζηαζία ηελ νπδεηέξσζε. Μπαίλεη κεηά ηηο αζθάιεηεο ηνπ πίλαθα δηαλνκήο. Πξνζηαηεχεη δειαδή φιε ηελ εγθαηάζηαζε. Οη ΓΓΔ πνπ πξνζθέξνληαη ζην εκπφξην είλαη ξπζκηζκέλνη γηα απφδεπμε ξεπκάησλ ζθάικαηνο: Ι F = 10mA 1000mA 14

23 Εγκαταστάσεις Χ.Τ σε κτίρια & υπολογισμοί Κεφάλαιο 1 Σα ραξαθηεξηζηηθά ηνπο είλαη ηξία: 1) Σν νλνκαζηηθφ δηαθνξηθφ ξεχκα Ι ΓΝ : Δίλαη ην ξεχκα ζην νπνίν αλαθέξνληαη νη ρξφλνη απφδεπμεο. Γηα Ι F =I ΓΝ ν ρξφλνο είλαη ηάμεο κεγέζνπο 0,1 sec. 2) Σν νλνκαζηηθφ ξεχκα Ι Ν είλαη ην ξεχκα ησλ θάζεσλ ζην νπνίν αληέρνπλ ζπλερψο. 3) Σν δηαθνξηθφ ξεχκα ζην νπνίν αληηδξνχλ Οπδεηέξσζε Γίθηπα κε νπδεηέξσζε ραξαθηεξίδνληαη βάζεη ησλ θαλνληζκψλ σο δίθηπα ΣΝ Η νπδεηέξσζε είλαη ε θαηά θαλφλα κέζνδνο πξνζηαζίαο ζε θαηαλαισηέο ηνπ δεκνζίνπ δηθηχνπ ΥΣ. (ην Σ ραξαθηεξίδεη ηε γείσζε ηνπ νπδεηέξνπ θφκβνπ ρσξίο ηελ παξεκβνιή πξφζζεησλ αληηζηάζεσλ, ην Ν ηε ζχλδεζε ησλ κεηαιιηθψλ πεξηβιεκάησλ κε ηνλ νπδέηεξν). H νπδεηέξσζε ραξαθηεξίδεηαη θαη ζαλ νπδεηεξνγείσζε. Απηή είλαη ε ζχλδεζε ησλ κεηαιιηθψλ κεξψλ ησλ ζπζθεπψλ κε αγσγφ γείσζεο (ιέγεηαη θαη αγσγφο πξνζηαζίαο θαη είλαη θηηξηλνπξάζηλνο), πνπ ζπλδέεηαη ζηνλ πίλαθα ηεο εγθαηάζηαζεο. ηελ ζπλέρεηα ν νπδέηεξνο, ν αγσγφο γείσζεο θαη ε θάζε (ή νη θάζεηο ζε ηξηθαζηθφ) νδεχνπλ δηα κέζνπ κνλσηηθνχ ζσιήλα πξνο ηελ παξνρή φπνπ θαη γίλεηαη ζχλδεζε κεηαμχ ηνπ νπδεηέξνπ θαη ηεο γείσζεο. Ο θφκβνο ηεο ζχλδεζεο απηήο απνηειεί ηνλ θφκβν ηεο νπδεηεξνγείσζε ηεο εγθαηάζηαζεο. ηνλ θφκβν ηεο νπδεηεξνγείσζεο (ζηελ παξνρέηεπζε) γίλεηαη ζχλδεζε κε ην ειεθηξφδην γείσζεο 11 πξηλ απφ ηνλ κεηξεηή. 11 Πεξί γεηψζεσλ (ζει 89-99) Ηιεθηξηθέο Δγθαηαζηάζεηο I. θ. Γεκνζζέλε ηαπξίδε 15

24 Εγκαταστάσεις Χ.Τ σε κτίρια & υπολογισμοί Κεφάλαιο 1 Ο ηξφπνο απηφο ηεο πξνζηαζίαο είλαη εμ ίζνπ απνηειεζκαηηθφο φπσο ε άκεζε γείσζε, αιιά απαηηεί κηθξφηεξε αληίζηαζε γείσζεο. Δίλαη ν ηξφπνο πνπ πξνδηαγξάθεη ε ΓΔΗ γηα θαηαλαισηέο ΥΣ ε νπδεηεξσκέλεο εγθαηαζηάζεηο έρνπκε, γηα κνλνθαζηθέο ηξνθνδνηήζεηο ηξεηο αγσγνχο (Φάζε, Οπδέηεξν, Αγσγφ Γείσζεο ) θαη γηα ηξηθαζηθέο πέληε αγσγνχο (3 Φάζεηο, Οπδέηεξν, Αγσγφ Γείσζεο). Η νπδεηέξσζε πξέπεη θαηά δπλαηφηεηα λα νδεγεί ζε κεησκέλεο ηάζεηο επαθήο, ζε φιεο ηηο πεξηπηψζεηο ησλ ζθαικάησλ. Γηαθξίλνπκε ζθάικαηα κεηαμχ θάζεο θαη γεησκέλσλ πεξηβιεκάησλ θαη κεηαμχ θάζεο θαη γεο Αλ δελ κπνξεί λα πεξηνξηζηεί ζηα 50V ε ηάζε, ηφηε πξέπεη νπσζδήπνηε λα δηαθφπηεηαη ε ηάζε ζε ρξφλν 5 sec. Πεξηνδηθέο ηάζεηο ζθαικάησλ 110V δελ είλαη ζπάληεο ζε νπδεηεξσκέλα δίθηπα. Ο αγσγφο πξνζηαζίαο (5 νο αγσγφο ζε ηξηθαζηθέο εγθαηαζηάζεηο) ζπλδέεηαη κε ηνλ νπδέηεξν ηνπ δηθηχνπ πξηλ απφ ην κεηξεηή. ε πεξίπησζε βιάβεο ηεο κφλσζεο ηεο ζπζθεπήο ην θχθισκα θιείλεη κέζσ ηνπ νπδέηεξνπ αγσγνχ. Δπεηδή ν νπδέηεξνο αγσγφο ζπλδέεηαη κε ην θέιπθνο ησλ ζπζθεπψλ, ην δπλακηθφ ηνπ δελ πξέπεη λα απνθηήζεη νχηε θαηά ηελ θαλνληθή ιεηηνπξγία νχηε ζε πεξηπηψζεηο ζθαικάησλ επηθίλδπλεο γηα ηνλ άλζξσπν ηηκέο. Παξαθάησ κπνξνχκε λα δνχκε ηελ γεληθή εηθφλα κηαο νπδεηεξσγεηψζεο 16

25 Κεφάλαιο 2 ο Σύγχρονες Ηλεκτρικές Εγκαταστάσεις Πρότυπο EIB/KNX

26 Σύγχρονες Ηλεκτρικές Εγκαταστάσεις Κεφάλαιο Δηζαγσγή ζηηο ζύγρξνλεο εγθαηαζηάζεηο Οη θπξηφηεξεο επηδηψμεηο ησλ ζχγρξνλσλ ζρεδηαζηψλ θαη θαηαζθεπαζηψλ ειεθηξνινγηθψλ εγθαηαζηάζεσλ κεγάισλ θηηξίσλ θαη ζπηηηψλ είλαη : Πεξηζζφηεξεο επθνιίεο θαη αλέζεηο γηα ηνπο αλζξψπνπο πνπ δνπλ ζε απηά. Μεγαιχηεξε αζθάιεηα θαη αμηνπηζηία. Μείσζε ηεο θαηαλάισζεο ελέξγεηαο, κε ηελ νηθνλνκηθή δηαρείξηζε απηήο. Δχθνιε πξνζαξκνγή ηεο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο ζε ζπλερψο κεηαβαιιφκελεο αλάγθεο ησλ ρξεζηψλ. Σα ζχγρξνλα θηίξηα δηαζέηνπλ έλα φιν θαη απμαλφκελν πιήζνο ειεθηξηθψλ ζπζθεπψλ θαη ζπζηεκάησλ πξνθεηκέλνπ λα εμππεξεηήζνπλ ηηο αλάγθεο ησλ αηφκσλ πνπ δηακέλνπλ ή εξγάδνληαη ζε απηά. Καηά ζπλέπεηα ν ζρεδηαζκφο ησλ ειεθηξνινγηθψλ εγθαηαζηάζεσλ ησλ θηηξίσλ απνθηά κεγαιχηεξε ζεκαζία θαη εμειίζζεηαη ζπλερψο. Η εκθάληζε θαη ε δηάδνζε ησλ ηερλνινγηψλ ηνπ «έμππλνπ ζπηηηνχ» είλαη κηα απφ ηηο πηπρέο απηήο ηεο εμέιημεο. Γχν είλαη νη θχξηνη παξάγνληεο πνπ πξνσζνχλ ηε λέα ηερλνινγία: Η άλνδνο ηνπ βηνηηθνχ επηπέδνπ πνπ δεκηνπξγεί - ζε φιν θαη κεγαιχηεξν αξηζκφ θαηαλαισηψλ - θαηλνχξγηεο αλάγθεο γηα άλεζε θαη πνηνηηθέο ζπλζήθεο ζηνπο ρψξνπο εξγαζίαο θαη θαηνηθίαο. Η αχμεζε ηνπ νηθνλνκηθνχ θαη πεξηβαιινληηθνχ θφζηνπο (θαηλφκελν ζεξκνθεπίνπ) απφ ηελ θαηαλάισζε ησλ θπζηθψλ πεγψλ ελέξγεηαο πνπ επηβάιιεη ηελ νξζνινγηθή δηαρείξηζε θαη ηελ εμνηθνλφκεζε ηεο θαηαλαιηζθφκελεο ελέξγεηαο πάζεο θχζεσο. Κνληά ζε απηνχο ηνπ παξάγνληεο πξέπεη λα ζπλππνινγίζεη θαλείο θαη ηηο απαηηήζεηο γηα αζθάιεηα θαη αμηνπηζηία ησλ ειεθηξνινγηθψλ εγθαηαζηάζεσλ, νη νπνίεο ζπλερψο απμάλνληαη, θαζψο θαη ηελ αλάγθε λα θαηαζθεπάδνληαη ειεθηξνινγηθέο εγθαηαζηάζεηο κε δπλαηφηεηα κειινληηθήο επέθηαζεο θαη πξνζαξκνγήο ζε ηαρέσο κεηαβαιιφκελεο αλάγθεο θαη απαηηήζεηο. 18

27 Σύγχρονες Ηλεκτρικές Εγκαταστάσεις Κεφάλαιο 2 Οη θιαζηθέο ειεθηξηθέο εγθαηαζηάζεηο πεξηιακβάλνπλ δηάθνξα μερσξηζηά θπθιψκαηα, ην θαζέλα απφ ηα νπνία εμππεξεηεί κηα ζπζθεπή, κηα νκάδα νκνεηδψλ ζπζθεπψλ ή έλα ηδηαίηεξν ιεηηνπξγηθφ ζπγθξφηεκα. Έρνπκε δειαδή ειεθηξηθά θπθιψκαηα θσηηζκνχ, ζέξκαλζεο, θίλεζεο, θιηκαηηζκνχ, ππξαλίρλεπζεο, ζπλαγεξκνχ, ηειεθψλσλ, δίθηπα κεηαθνξάο δεδνκέλσλ, θιπ. Καζψο νη απαηηήζεηο απηνκαηηζκνχ, ηειερεηξηζκνχ, ρξνλνπξνγξακκαηηζκνχ, θιπ., ησλ δηαθφξσλ ζπζθεπψλ απμάλνληαη, ηα αληίζηνηρα ειεθηξηθά θπθιψκαηα εθνδηάδνληαη κε πξφζζεηα ζπζηήκαηα ειέγρνπ θαη πιηθά, πξνθεηκέλνπ νη ζπζθεπέο λα εθηεινχλ ηηο απηνκαηνπνηεκέλεο ιεηηνπξγίεο. Η επηθξαηνχζα πξαθηηθή - κέρξη ην πξφζθαην παξειζφλ - ήηαλ λα θαηαζθεπάδνληαη ηδηαίηεξεο δηαηάμεηο απηνκαηηζκνχ γηα ην θάζε θχθισκα. Έηζη φκσο δεκηνπξγνχληαη πξνβιήκαηα ζπληνληζκνχ θαη παξαθνινχζεζεο ηεο ζπλνιηθήο ιεηηνπξγίαο φισλ ησλ εγθαηαζηάζεσλ ζε έλα θηίξην ή έλα δηακέξηζκα, πνιιαπιαζηάδεηαη ε ζπλζεηφηεηα θαη ην θφζηνο θαηαζθεπήο θαη ζπληήξεζεο ηεο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο, ελψ παξάιιεια ν ρεηξηζκφο ησλ δηαθφξσλ ζπζθεπψλ γίλεηαη φιν θαη πην πνιχπινθνο, δπζθνιεχνληαο ηνπο ρξήζηεο ησλ ζπζθεπψλ. Η ιχζε ζε φιεο απηέο ηηο απαηηήζεηο θαη ηα πξνβιήκαηα είλαη ην επξσπατθφ ζχζηεκα ζχγρξνλσλ εγθαηαζηάζεσλ EIBUS (European Installation Bus ). 2.2 Πεξηγξαθή ζην πξόηππν EIB Σo EIBUS είλαη έλα θνηλφ βηνκεραληθφ πξφηππν εγθαηαζηάζεσλ ην νπνίν ηδξχζεθε κε ηελ ζπλεξγαζία δεθάδσλ επξσπατθψλ θαη φρη κφλν θαηαζθεπαζηξηψλ εηαηξηψλ δεκηνπξγψληαο έηζη ζηηο 8 Μαΐνπ 1990, ηελ EIBA (European Installation Bus Association) σο αλεμάξηεην επηζηεκνληθφ θνξέα. Η EIBA (http://www.eiba.com) κε έδξα ηηο Βξπμέιιεο θαη κε βάζε ην Βειγηθφ δίθαην πξφθεηηαη γηα κία κε θεξδνζθνπηθή εηαηξία. ε απηήλ ζπκκεηέρνπλ θαη ζπλεξγάδνληαη ζήκεξα πάλσ απφ 108 θαηαζθεπαζηέο πιηθψλ πνπ ζρεηίδνληαη κε ηελ ειεθηξνληθή, ηνπο απηνκαηηζκνχο, ην ινγηζκηθφ, ηηο ειεθηξνινγηθέο εγθαηαζηάζεηο αιιά θαη ηελ ζέξκαλζε/ςχμε, ηνλ θιηκαηηζκφ θαη ηηο ιεπθέο ειεθηξηθέο νηθηαθέο ζπζθεπέο. Η λέα απηή ηερληθή ειεθηξηθψλ εγθαηαζηάζεσλ νλνκάδεηαη ηερληθή EIB. Οη βαζηθνί ζηφρνη ηεο EIBA είλαη: Η θαζηέξσζε ηνπ ζήκαηνο EIB ζηελ Δπξσπατθή θαη παγθφζκηα αγνξά ζαλ εγγχεζε πνηφηεηαο ζηα πξντφληα. Σελ πξνψζεζε ηεο EIB ηερλνινγίαο γηα ηηο εγθαηαζηάζεηο θηηξίσλ. Σελ θαζηέξσζε εληαίνπ ηξφπνπ εθπαίδεπζεο θαη εληαίνπ βαζηθνχ software γηα ηελ ηερλνινγία EIB. Σελ δεκηνπξγία εληαίσλ πξνδηαγξαθψλ. Σελ πξνψζεζε ηεο λέαο ηερληθήο εληφο θαη εθηφο Δπξψπεο. Σελ εμέιημε, ηε πψιεζε θαη ηελ επζχλε γηα ην software ETS. 19

28 Σύγχρονες Ηλεκτρικές Εγκαταστάσεις Κεφάλαιο Σν ζύζηεκα EIB Σν ΔΙΒ (European Installation Bus) είλαη έλα "έμππλν" θαη απνδνηηθφ ζχζηεκα δηαρείξηζεο ειεθηξνινγηθψλ εγθαηαζηάζεσλ θαη βαζίδεηαη ζηελ εμέιημε ησλ ηερλνινγηψλ πιεξνθνξηθήο θαη επηθνηλσληψλ. Μπνξεί λα εγθαηαζηαζεί ζε κεγάια θηίξηα, φπσο ζρνιεία, λνζνθνκεία ή επηρεηξήζεηο, φπσο επίζεο θαη ζε ζπίηηα. Ο ζηφρνο ηνπ είλαη λα εμαζθαιίζεη ηνλ απηφκαην έιεγρν ιεηηνπξγηψλ, φπσο ζήκαλζε, θσηηζκφο, ζέξκαλζε θ.ά., θαηά ηέηνην ηξφπν ψζηε απηέο λα εμαξηψληαη ινγηθά κεηαμχ ηνπο θαη λα απνηεινχλ έλα "έμππλν" ζχζηεκα. Τν επίζεκν ινγόηππν ΔΙΒ Με ην ζχζηεκα ΔΙΒ θαη κε βάζε ηελ εκπεηξία απφ ηελ ηερλνινγία bus (ιεσθόξνο ή δίαπινο κεηάδνζεο πιεξνθνξηώλ) ησλ ειεθηξνληθψλ ππνινγηζηψλ ηίζεληαη νη βάζεηο γηα ην bus ησλ ειεθηξνινγηθψλ εγθαηαζηάζεσλ. Η θεληξηθή ηδέα είλαη φηη κε έλα απιφ δεχγνο θαισδίσλ δεκηνπξγείηαη ν δίαπινο επηθνηλσλίαο ηεο εγθαηάζηαζεο. Όια ηα ειεθηξνινγηθά ζηνηρεία ηεο εγθαηάζηαζεο (δηαθφπηεο, αηζζεηήξεο, ειεθηξηθνί θαηαλαισηέο θ.ά.) ζπλδένληαη θαη επηθνηλσλνχλ κε αληίζηνηρα εμαξηήκαηα ΔΙΒ θαηά κήθνο ηνπ δεχγνπο θαισδίσλ ζχλδεζεο. Η ζπζρέηηζε ησλ ιεηηνπξγηψλ ηνπο γίλεηαη πιένλ κε πξνγξακκαηηζκφ, κε ηε βνήζεηα πξνζσπηθνχ ππνινγηζηή θαη κε εηδηθφ ινγηζκηθφ ( software). Γίθηπν ΔΙΒ 20

29 Σύγχρονες Ηλεκτρικές Εγκαταστάσεις Κεφάλαιο 2 ε ειεθηξηθέο εγθαηαζηάζεηο κε ΔΙΒ κπνξνχκε λα ειέγμνπκε: Φσηηζκφ κε δπλαηφηεηεο on-off, dimming, ζελαξίσλ Ρνιά, ηέληεο, θνπξηίλεο θιπ. Θέξκαλζε Κιηκαηηζκφ πζηήκαηα αζθαιείαο Ηιεθηξηθέο ζπζθεπέο θαη θνξηία Γθαξαδφπνξηεο Πφηηζκα θήπσλ θαη φηη άιιν θαληαζηνχκε... Έρνπκε κε ην insta_bus (EIB) ηηο δπλαηφηεηεο: Κεληξηθνχ on-off κε ην πάηεκα ελφο πιήθηξνπ θψησλ, ξνιψλ, ζέξκαλζεο θιπ. ελφο ρψξνπ, νκάδαο ρψξσλ ή φινπ ηνπ θηηξίνπ. Οκαδνπνίεζεο πνιιψλ ιεηηνπξγηψλ λα εθηεινχληαη ηαπηφρξνλα ή δηαδνρηθά κε ην πάηεκα ελφο πιήθηξνπ. Φσηηζκνχ παληθνχ, δει. κε ην πάηεκα ελφο πιήθηξνπ κπνξνχκε λα αλάςνπκε φια ηα θψηα ηνπ ζπηηηνχ θαη μαλαπαηψληαο ην λα επαλέιζνπλ ζηελ αξρηθή θαηάζηαζε. Έιεγρνπ θψησλ, ξνιψλ ή άιισλ θνξηίσλ κε ηειερεηξηζηήξηα ππεξχζξσλ. Λήςεο ησλ εμσηεξηθψλ αηκνζθαηξηθψλ ζπλζεθψλ θαη ξχζκηζε ησλ ζεξκνθξαζηψλ θιηκαηηζκνχ αλάινγα κε ηελ εμσηεξηθή ζεξκνθξαζία. Απνκαθξπζκέλνπ ειέγρνπ ηεο εγθαηάζηαζεο κέζσ ηειεθσλίαο θαη internet. Σειεθσληθήο εηδνπνίεζεο γηα ζπκβάληα (π.ρ. ελεξγνπνίεζε ζπλαγεξκνχ, πιεκκχξηζκα ππφγεησλ ρψξσλ, βιαβψλ θιπ.). Απεηθφληζεο ησλ ιεηηνπξγηψλ ηεο εγθαηάζηαζεο ζε νζφλε ππνινγηζηή ή ζε εηδηθέο νζφλεο. Πξνζνκνίσζεο παξνπζίαο αηφκσλ ζην θηίξην φηαλ απνπζηάδνπκε. Αιιαγήο ησλ ιεηηνπξγηψλ ηεο εγθαηάζηαζεο ή πξνζζήθε λέσλ κε ηνλ επαλαπξνγξακκαηηζκφ απηήο ρσξίο λα ρξεηαζηεί επέκβαζε ζηελ ειεθηξηθή εγθαηάζηαζε θαη ρσξίο νηθνδνκηθά κεξεκέηηα. επειημία ζε πηζαλέο κειινληηθέο αιιαγέο κε ρακειφ θφζηνο, Καη πνιιέο άιιεο δπλαηφηεηεο θαη επθνιίεο. 21

30 Σύγχρονες Ηλεκτρικές Εγκαταστάσεις Κεφάλαιο 2 Δπελδχνληαο ζηελ ηερληθή instabus EIB επελδχνπκε ζηελ δεκηνπξγία έμππλσλ θαη ιεηηνπξγηθψλ θηηξίσλ, δεκηνπξγνχκε ηηο πξνυπνζέζεηο γηα θηίξηα θαη θαηνηθίεο πνπ ζα κπνξνχλ λα αληαπνθξίλνληαη θαη λα πξνζαξκφδνληαη γξήγνξα θαη κε επηηπρία ζε θάζε καο απαίηεζε. Σν instabus EIB αθήλεη ζηνλ κειεηεηή ηελ κέγηζηε ειεπζεξία ζηνλ ζρεδηαζκφ ηεο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο θαη δίλεη ζηνλ ηειηθφ ρξήζηε ηελ κέγηζηε θηιηθφηεηα θαη άλεζε. Απιφ ζηελ εγθαηάζηαζε, εχθνιν ζηελ ρξήζε, θαη ρσξίο πξνβιήκαηα ζηελ ζπληήξεζε, θαζψο θαη αλνηθηφ γηα κειινληηθέο αιιαγέο θαη επεθηάζεηο. 22

31 Σύγχρονες Ηλεκτρικές Εγκαταστάσεις Κεφάλαιο Πιενλεθηήκαηα ηνπ ζπζηήκαηνο Δ.Η.Β Tφζν θαηά ηελ πινπνίεζε ηνπ, φζν θαη θαηά ηε δηαρείξηζε ειεθηξηθήο ελέξγεηαο, ζε ζχγθξηζε κε κηα ζπκβαηηθή ειεθηξηθή εγθαηάζηαζε ίδησλ θαηά ην δπλαηφλ απαηηήζεσλ - είλαη: ε γξήγνξε θαη απιή ειεθηξνινγηθή εγθαηάζηαζή ηνπ, ε νηθνλνκηθή δηαρείξηζε ηεο ελέξγεηαο, ε επθνιία θαη ε θηιηθφηεηα ηνπ ζηε ρξήζε ηνπ εληαίνπ Software, ε δπλαηφηεηα επηθνηλσλίαο ηνπ κε άιιε ειεθηξηθή εγθαηάζηαζε, ε δπλαηφηεηα ζχλδεζήο ηνπ κε ζηνηρεία εγθαηαζηάζεσλ ηεο πξνεγνχκελεο ηερλνινγίαο πνπ ρξεζηκνπνηνχληαη θαη ζήκεξα ζηηο ζπκβαηηθέο ειεθηξηθέο εγθαηαζηάζεσλ, ε ειαρηζηνπνίεζε ηνπ θφζηνπο ιεηηνπξγίαο ηεο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο, ε ειαρηζηνπνίεζε ηνπ θηλδχλνπ ππξθαγηάο, σο απνηέιεζκα ηεο κείσζεο ηνπ πιήζνπο ησλ θαισδίσλ πνπ ζπκκεηέρνπλ ζηελ πινπνίεζε ησλ ζπκβαηηθψλ ειεθηξηθψλ εγθαηαζηάζεσλ, δπλαηφηεηα ξχζκηζεο απφ απφζηαζε αλεμάξηεηα απφ ην κέγεζνο ηεο εγθαηάζηαζεο. επθνιία ζηελ αιιαγή ξχζκηζεο ησλ ιεηηνπξγηψλ ελφο ρψξνπ, ρσξίο λα ρξεηαζζεί λέα θαισδίσζε γη απηφ. επθνιία ζηνλ ζρεδηαζκφ θαη απιφηεηα ζηελ εγθαηάζηαζε. δπλαηφηεηα φισλ ησλ κνλάδσλ ηνπ ζπζηήκαηνο λα επηθνηλσλήζνπλ κε φιεο ηηο ππφινηπεο δηα κέζνπ ηνπ δηαχινπ. πεξηνξηζκφο ηεο θαισδίσζεο ηνπ δηθηχνπ θπξίαο ηάζεο (230 V) θαζψο πνιιέο απφ ηηο κνλάδεο ηνπ δηαχινπ ρξεηάδνληαη ρακειή ηηκή ξεχκαηνο θαη ηάζεο. επέθηαζε ησλ κνλάδσλ πάλσ ζηνλ δίαπιν κέρξη θαη κε εχθνιν θαη γξήγνξν ηξφπν. ειαρηζηνπνίεζε ηνπ θηλδχλνπ ππξθαγηάο ιφγσ ηεο κείσζεο ηεο θαισδίσζεο ηζρχνο. δπλαηφηεηα νπηηθνπνίεζεο ηεο εγθαηάζηαζεο θαη έιεγρνο κε Η/Τ. ηα πιηθά φισλ ησλ θαηαζθεπαζηξηψλ εηαηξηψλ (π.ρ. SIEMENS, ABB, HAGER, JUNG MERTEN θιπ.) κπνξνχλ λα ζπλεξγαζζνχλ κεηαμχ ηνπο ζηελ ίδηα εγθαηάζηαζε. Μηα ιεπηνκέξεηα ζπκβαηηθήο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο κε ηελ ηερληθή Instabus. 23

32 Σύγχρονες Ηλεκτρικές Εγκαταστάσεις Κεφάλαιο Σν ζύζηεκα ΔΗΒ/ΚΝΥ Σν ΔΙΒ απνηειεί πιένλ κέξνο ηνπ πξφηππνπ Konnex ην νπνίν επεθηείλεη ηνλ ππάξρνληα νξγαληζκφ EIBA θαη νδήγεζε ζην λέν πξφηππν ΚΝΥ ην νπνίν είλαη ππεξζχλνιν ηνπ EIB. Σν πξφηππν ΚΝΥ κάιηζηα είλαη ην πξψην εγθεθξηκέλν Δπξσπατθφ πξφηππν γηα έιεγρν θηηξίσλ απφ ηελ CENELEC, ηελ Δπξσπατθή Δπηηξνπή γηα ηελ πξνηππνπνίεζε Ηιεθηξνηερληθψλ πζηεκάησλ. Δίλαη αξθεηά γλσζηφ ζηελ Διιάδα θαη ππνζηεξίδεηαη απφ πνιιέο επξσπατθέο εηαηξείεο ειεθηξνινγηθνχ πιηθνχ, κεηαμχ ησλ νπνίσλ είλαη ε SIEMENS, ε ABB, ε SCHNEIDER ELECTRIC θ.ά. Πξφθεηηαη γηα έλα αλνηθηφ Δπξσπατθφ Πξφηππν, ην νπνίν πξνήιζε απφ ηελ ελνπνίεζε ηξηψλ επί κέξνπο ζπζηεκάησλ πνπ αλαπηχρζεθαλ θαηά ηηο δχν ηειεπηαίεο δεθαεηίεο ζηελ Δπξψπε. Σνλ Μάην ηνπ 1999, ηα κέιε ησλ αθφινπζσλ ελψζεσλ ίδξπζαλ ηελ έλσζε Konnex: Σελ ηερλνινγία ΔΗΒ (European Installation Bus) πνπ αλαπηχρζεθε θπξίσο γηα ηελ εμππεξέηεζε ησλ ειεθηξηθψλ εγθαηαζηάζεσλ. Σελ ηερλνινγία EHS (European Home System) πνπ αλαπηχρζεθε θπξίσο γηα ηελ απηνκαηνπνίεζε ησλ δηαθφξσλ νηθηαθψλ ζπζθεπψλ. Σελ ηερλνινγία BatiBUS πνπ αλαπηχρζεθε γηα ηελ εμππεξέηεζε θπξίσο ησλ ζπζηεκάησλ ζέξκαλζεο θαη θιηκαηηζκνχ. Σν ινγφηππν ηεο Konnex 24

33 Κεφάλαιο 3 ο Συμβατική και Σύγχρονη Ηλεκτρική Εγκατάσταση EIB

34 Διαφορές Συμβατικής με Σύγχρονης Η.Ε. Κεφάλαιο Γηάγξακκα ζπκβαηηθήο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο Μηα κηθξή θαη γξήγνξε δνκή ηεο ζπκβαηηθήο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο κπνξνχκε λα ηελ δνχκε ζην παξάπιεπξν ζρήκα, δειαδή κπνξνχκε λα δνχκε ηηο: γξακκέο κεηαθνξάο ηζρχνο, αιιά θαη μερσξηζηέο γξακκέο ή ζχξκαηα γηα θάπνηνπο ειέγρνπο. γξακκέο εληνιψλ, γξακκέο θσηηζκνχ, γξακκέο γηα θάζε κήλπκα, γξακκέο γηα θάζε ειεγθηή ή ηνπ ξπζκηζηή. Παξαθάησ κπνξνχκε λα δνχκε ηελ ίδηα εγθαηάζηαζε ζε κνξθή EIB - InstaBus. Όιεο νη γξακκέο φπνπ δελ απαηηείηαη κεηαθνξά ηζρχνο έρνπλ αληηθαηαζηαζεί απφ κηα γξακκή (BUS). Η γξακκή απηή ζηελ δηεζλή βηβιηνγξαθία θαίλεηαη κε πξάζηλε ζπλερήο γξακκή. Μεηαθέξεη ηα πξνγξακκαηηζηηθά κελχκαηα ηνπ πξνγξακκαηηζηή. Με ηελ ελεξγνπνίεζε θάζε αηζζεηήξα (πρ δηαθφπηεο θιπ) αθνχεη φιν ην ζχζηεκα κε ηελ κφλε δηαθνξά φηη ελεξγνπνηείηαη κφλν ε ζπζθεπή πνπ έρνπκε πξνγξακκαηίζεη γηα έιεγρν. Σν αθφινπζν ζρεκαηηθφ παξαζηαηηθφ παξάδεηγκα θαζηζηά ζαθέο φηη: Η γξακκή (BUS) πξέπεη λα είλαη ζπλδεδεκέλε κε κηα πεγή DC ξεχκαηνο θαη φινπο ηνπο άιινπο ζηαζκνχο-αηζζεηήξεο. Η γξακκή 230 V θαζηθή (ή 400 V γξακκή πνιηθή) λα ειέγρεη ηνπο θαηαλαισηέο (πρ θσηηζηηθά ). πλεπψο, ππάξρνπλ 2 ζπζηήκαηα εθνδηαζκνχ. Έλα γηα ηε κεηαθνξά ηεο ηζρχνο θαη έλα γηα ηε κεηάδνζε πιεξνθνξηψλ BUS. 26

35 Διαφορές Συμβατικής με Σύγχρονης Η.Ε. Κεφάλαιο πκβαηηθό θύθισκα θαη ην θύθισκα EIB Σν θχξην ραξαθηεξηζηηθφ κηαο ζπκβαηηθήο ειεθηξνινγηθήο εγθαηάζηαζεο ζ' έλα θηίξην είλαη ε δηαλνκή θαη ν έιεγρνο ηεο ηάζεο ησλ 230/400 V AC ζε ζεκεία ηξνθνδνζίαο φπνπ ζπλδένληαη δηάθνξεο ειεθηξηθέο ζπζθεπέο. Με ηελ ζπκβαηηθή εγθαηάζηαζε έρνπκε κία θαισδίσζε ελψ κε ηελ ηερληθή ΔΙΒ, δηακνξθψλνληαη δχν μερσξηζηά θπθιψκαηα θαισδηψζεσλ: - Σν θύθισκα ηζρύνο, φπνπ νη αγσγνί κεηαθνξάο ηεο ηάζεο ησλ 230/400 V AC ρξεζηκνπνηνχληαη κφλν γηα ηελ ηξνθνδνζία ησλ δηαθφξσλ ειεθηξηθψλ θαηαλαισηψλ. Σν θχθισκα ηζρχνο αθνινπζεί ηνπο γλσζηνχο θαλφλεο ησλ εζσηεξηθψλ ειεθηξηθψλ εγθαηαζηάζεσλ. - Σν θύθισκα επηθνηλσλίαο, ην νπνίν βαζίδεηαη ζηελ ηερλνινγία bus θαη ζηε ζεηξηαθή 12 επηθνηλσλία δεδνκέλσλ. Οη ζπζθεπέο ηεο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο ζπλδένληαη πάλσ ζην θχθισκα επηθνηλσλίαο κε εηδηθά εμαξηήκαηα ΔΙΒ θαη αληαιιάζζνπλ πιεξνθνξίεο κέζσ απηνχ. Σα δεδνκέλα πιεξνθνξίαο πνπ πξέπεη λα κεηαδνζνχλ κεηαμχ ησλ εμαξηεκάησλ ΔΙΒ δηακνξθψλνληαη θαηάιιεια, κε βάζε νξηζκέλνπο θαλφλεο πνπ απνηεινχλ ην πξσηφθνιιν επηθνηλσλίαο ΔΙΒ θαη απνζηέιινληαη ζην θχθισκα. Σππηθφ παξάδεηγκα απνηειεί ε εληνιή ελεξγνπνίεζεο πνπ πξέπεη λα δνζεί απφ έλαλ αηζζεηήξα (κπνπηφλ, αληρλεπηήο θίλεζεο θ.ιπ.) ζε έλαλ ελεξγνπνηεηή (θχθισκα ελεξγνπνίεζεο θσηηζκνχ, δηαθφπηεο θνξηίνπ θ.ιπ.). Άιιν παξάδεηγκα είλαη ε απεηθφληζε ηεο θαηαλάισζεο ελέξγεηαο ελφο ειεθηξηθνχ θαηαλαισηή ζε ςεθηαθή νζφλε έλδεημεο. Με απηφ ηνλ ηξφπν, έρνπκε έλα ζχζηεκα πνπ καο δίλεη πνιχ πεξηζζφηεξεο δπλαηφηεηεο ειέγρνπ θαη απεηθφληζεο ηεο θαηάζηαζεο ησλ ειεθηξηθψλ ζπζθεπψλ ηεο εγθαηάζηαζεο. ην θχθισκα επηθνηλσλίαο ΔΙΒ ζπλδένληαη ηα εμήο εμαξηήκαηα : Πξνγξακκαηηδόκελα εμαξηήκαηα, πνπ ρσξίδνληαη 1.1 ε ζπζθεπέο ρεηξηζκνχ ή αηζζεηήξηα ή αληρλεπηέο (sensors), πνπ ζηέιλνπλ εληνιέο, θαη θηινμελνχληαη ζηνλ bus-πξνζαξκνζηή (BCU Bus Coupling Unit bus ζπλδξνκεηήο) κέζσ 10 ηππνπνηεκέλσλ ππνδνρψλ γηα ηελ αληαιιαγή ζεκάησλ κεηαμχ ησλ δχν απηψλ κεξψλ, θαη ηελ ηαπηφρξνλε ειεθηξνδφηεζε ηεο ζπζθεπήο ρεηξηζκνχ κε ηάζε ηεο ηάμεο ησλ 24 V DC Οη BCU ζπκκεηέρνπλ ζηελ απνζηνιή θαη ζηε ιήςε ζηνηρείσλ, δηαζθαιίδνπλ ηε ζσζηή ηξνθνδνζία ησλ ειεθηξνληθψλ ηκεκάησλ ηνπ ζπζηήκαηνο θαη απνζεθεχνπλ ζηε κλήκε ηνπο ζεκαληηθά ζηνηρεία, ζπλδένληαη κεηαμχ ηνπο κε ην θαιψδην επηθνηλσλίαο (YCYM 2x2x0,8mm 2 ) φπσο αηζζεηήξεο ή κνλάδεο εηζόδνπ (δηαθόπηεο, αηζζεηήξεο θσηηζκνύ, αηζζεηήξεο ζεξκνθξαζίαο, αληρλεπηέο θίλεζεο θ.ά.) θαη ελεξγνπνηεηέο ή κνλάδεο εμόδνπ (ςεθηαθέο έμνδνη, ξειέ, αλαινγηθνί ξπζκηζηέο θ.ά.). 1.2 Οη ελεξγνπνηεηέο ή εθηειεζηέο (actuators), πνπ εθαξκφδνπλ εληνιέο, θαη ζπλδέεηαη ζ απηνχο ην θνξηίν, ην νπνίν ιεηηνπξγεί κε ηελ ηάζε ηνπ δηθηχνπ 230 / 400 V AC. πζθεπέο ηνπ είδνπο απηνχ είλαη νη ελεξγνπνηεηέο δηαθνπηψλ ON / OFF, νη ελεξγνπνηεηέο dimmer, νη ελεξγνπνηεηέο ξνιψλ, νη 12 Η ζεηξηαθή επηθνηλσλία απνηειεί ην δεκνθηιέζηεξν ηξφπν ζχλδεζεο κεηαμχ ππνινγηζηηθψλ ζπζηεκάησλ. Καη απηήλ ηα bit (0,1) ησλ θσδηθνπνηεκέλσλ ραξαθηήξσλ απνζηέιινληαη ζηε ζεηξά ην έλα θαηφπηλ ηνπ άιινπ κέζα απφ έλα απιφ θαλάιη κεηάδνζεο. 27

36 Διαφορές Συμβατικής με Σύγχρονης Η.Ε. Κεφάλαιο 3 αλαινγηθνί ελεξγνπνηεηέο, νη νδεγνί βαιβίδσλ, θ.ιπ. Όια ηα παξαπάλσ νλνκάδνληαη ζπλδξνκεηέο-bus Με πξνγξακκαηηδόκελα εμαξηήκαηα, φπσο ηξνθνδνηηθά, πελία, θιέκκεο θ.α. ηα νπνία νλνκάδνληαη ζπζθεπέο-bus. Η δηαζχλδεζε ησλ ζπλδξνκεηψλ-bus, δειαδή ην θχθισκα επηθνηλσλίαο, γίλεηαη θαη κε απιφ ηειεθσληθφ θαιψδην (π.ρ. Ι-Y (St) Y - 2x2x0,8 mm). Υξεζηκνπνηνχληαη φκσο θπξίσο δεύγε ζπλεζηξακκέλνπ θαισδίνπ (twisted pair) θαζψο θαη ν ηχπνο θαισδίνπ YCYM 2x2x0,8 mm (κε ηάζε δνθηκήο 4kV). Σα δεδνκέλα πιεξνθνξίαο πνπ κεηαθέξνληαη κεηαμχ ησλ ζπλδξνκεηψλ είλαη ζε κνξθή AC ηάζεο. Η κέγηζηε ηαρχηεηα επηθνηλσλίαο δεδνκέλσλ είλαη 9,6 kb/s. Σν θαιψδην ηξνθνδνηεί επίζεο θαη ηνπο ζπλδξνκεηέο κε ηελ απαξαίηεηε ηάζε ιεηηνπξγίαο 24V DC, ζε παξάιιειε ζπλδεζκνινγία. Με απηφ ηνλ ηξφπν, ζην θχθισκα επηθνηλσλίαο ζπλππάξρεη DC ηάζε ηξνθνδνζίαο θαη AC ηάζε πιεξνθνξίαο. Καηά ηελ εγθαηάζηαζε ησλ θαισδίσλ-bus, ζα πξέπεη λα αθνινπζνχληαη νη θαλνληζκνί ησλ γξακκψλ αζζελψλ ξεπκάησλ (π.ρ. θνπδνπληψλ, ηειεθψλσλ) Δηδηθφηεξα ηα θαιψδηα bus: δελ πξέπεη λα ηνπνζεηνχληαη ζηνλ ίδην ζσιήλα κε αγσγνχο ηζρχνο 230/400V απιήο κφλσζεο (π.ρ. ΝΤΑ), δελ πξέπεη λα ηνπνζεηνχληαη ζηνλ ίδην ζσιήλα κε ηειεθσληθέο γξακκέο, πξέπεη λα απέρνπλ ηνπιάρηζηνλ 10 mm απφ ην πιαθέ θαιψδην (NYIF) θαη πξέπεη λα είλαη φια καξθαξηζκέλα σο ΔΙΒ Μηα εγθαηάζηαζε κπνξεί λα πεξηιακβάλεη κέρξη πεξίπνπ ζπλδξνκεηέοbus δηαηεξψληαο φινπο ηνπο θαλφλεο ιεηηνπξγίαο ηνπ ζπζηήκαηνο ΔΙΒ. Κάζε ζπλδξνκεηήο απνθηά κία κνλαδηθή θπζηθή δηεχζπλζε θαη κε απηήλ αλαγλσξίδεηαη ζην ζχζηεκα θαη δέρεηαη ηηο παξακέηξνπο ιεηηνπξγίαο ηνπ. Δπίζεο, ζ' απηφλ απνζεθεχεηαη ην πξφγξακκα πνπ θαζνξίδεη ηε ιεηηνπξγία ηνπ. 28

37 Διαφορές Συμβατικής με Σύγχρονης Η.Ε. Κεφάλαιο 3 Η κηθξφηεξε δπλαηή εγθαηάζηαζε ΔΙΒ απνηειείηαη απφ δχν ηνπιάρηζηνλ ζπλδξνκεηέο-bus (δει. επαθή κπνπηφλ & ςεθηαθή έμνδνο) θαη κία ζπζθεπή-bus (δει. ην ηξνθνδνηηθφ 24V DC θαη ην πελίν). Ο έλαο ζπλδξνκεηήο-bus ζα είλαη κία ςεθηαθή είζνδνο (φπνπ ζπλδέεηαη, π.ρ. κπνπηφλ) θαη ν άιινο ε ςεθηαθή έμνδνο (φπνπ ζπλδέεηαη ην θχθισκα ηζρχνο 230V AC). ε κηα ηππηθή ιεηηνπξγία κε βάζε ηελ θαηάζηαζε ηνπ κπνπηφλ, ε ςεθηαθή έμνδνο δηαθφπηεη ηελ ζχλδεζε ηνπ θαηαλαισηή κε ηελ ηάζε ηνπ ειεθηξηθνχ δηθηχνπ. Διάρηζηε δηάηαμε ΔΙΒ Οη ζπλδξνκεηέο Bus κέζσ ηνπ θπθιώκαηνο επηθνηλσλίαο, επηθνηλσλνύλ κεηαμύ ηνπο κε ρακειή ηάζε AC, αιιά θαη ηξνθνδνηνύληαη κε ηελ απαξαίηεηε ηάζε ιεηηνπξγίαο ηνπο 24 V DC. Παξαηήξεζε: Έλα απιφ βαζηθφ ειεθηξηθφ θχθισκα ζηελ ζπκβαηηθή ειεθηξηθή εγθαηάζηαζε κπνξεί λα απνηειείηαη απφ ηελ θάζε, ηνλ δηαθφπηε, ηελ επηζηξνθή, ην θσηηζηηθφ ζεκείν θαη ηνλ νπδέηεξν αγσγφ. Σν φιν θχθισκα βιέπεη ηα 230 V. Γειαδή ν δηαθφπηεο ηεο ζπκβαηηθήο εγθαηάζηαζεο έρεη ήδε ηα 230 V, θάηη πνπ ζην θχθισκα EIB δελ ηζρχεη γηαηί ε ςεθηαθή είζνδνο (δηαθφπηεο) βιέπεη ηα 24 V,dc θαη κία κηθξή ηάζε ac δειαδή απνθπγή πηζαλήο ειεθηξνπιεμίαο ζε πεξίπησζε επαθήο θαισδίνπ δηαθφπηε κε άλζξσπν. 29

38 Διαφορές Συμβατικής με Σύγχρονης Η.Ε. Κεφάλαιο 3 Η ζπλνιηθή δηάηαμε κηαο εγθαηάζηαζεο EIB κπνξεί λα πάξεη δηάθνξεο κνξθέο δηαύινπ (bus), αζηέξα, δελδξνεηδή. Η ζπλνιηθή απηή δηάηαμε ζα πξέπεη λα κελ θιείλεη θακία απφ ηηο δηαδξνκέο. Καλφλαο: Τνλίδεηαη όηη γηα θακία από ηηο δηαηάμεηο δελ απαηηνύληαη ηεξκαηηθά ζηνηρεία. 3.3 Δπειημία ζηελ ππάξρνπζα εγθαηάζηαζε. Με κηα γξήγνξε καηηά κπνξνχκε λα δνχκε ηελ επειημία ηεο εγθαηάζηαζεο ησλ eib. Βιέπνπκε δει. ηηο ηξνπνπνηήζεηο πνπ κπνξνχκε λα θάλνπκε ρσξίο λα πεηξάμνπκε ηηο θαισδηψζεηο καο. Έλα ηέηνην εκθαλέο ζρεκαηηθφ παξάδεηγκα θαίλεηαη ακέζσο παξαθάησ. Γειαδή κε άιια ιφγηα άιιν θαισδίσζε θαη άιιν πξνγξακκαηηζκφο ησλ ζπλδξνκεηψλ ή αθφκε κπνξνχκε λα αιιάμνπκε έλα ζεκείν, πνπ βξίζθεηαη θάπνηνο ζπλδξνκεηήο κε άιινλ πνπ πηζαλφλ λα πεξηέρεη πεξηζζφηεξεο δπλαηφηεηεο. Οη αιιαγέο απηέο δελ θνζηίδνπλ θαηαζθεπαζηηθά αιιά επεκβαίλνπκε ζην πξφγξακκα, έρνπλ ην πλεχκα ηεο ζπληήξεζεο κηαο εγθαηάζηαζεο. Σα πιηθά ηνλ δηαθφξσλ θαηαζθεπαζηψλ είλαη ελαξκνληζκέλα, κεηά απφ θαλνληζκνχο, λα έρνπλ κηα ζπκβαηφηεηα κεηαμχ ηνπο, νπφηε κπνξνχκε λα θάλνπκε θαη αλάινγε εθινγή πιηθνχ ζχκθσλα κε ηηο επηζπκίεο καο. Ο πξνγξακκαηηζκφο θαη νη ηξνπνπνηήζεηο 30

39 Κεφάλαιο 4 ο Μέθοδοι υλοποίησης του EIB

40 Μέθοδοι υλοποίησης του EIB Κεφάλαιο Σξόπνη πινπνίεζεο ηνπ EIBus Σν πξσηφθνιιν επηθνηλσλίαο 13 ππνζηεξίδεηαη ζήκεξα απφ δηάθνξα κέζα, φπσο ην ζπλεζηξακκέλν δεχγνο θαισδίσλ (Twisted Pair), κε ζπκβαηηθέο γξακκέο ηζρχνο (Powerline), κε νπηηθέο ίλεο, κε ξαδηνζπρλφηεηα Radio Frequency θαη κε ππέξπζξε ζπρλφηεηα Infra-Red. Σα επηθξαηέζηεξα εμ απηψλ ελ νιίγνηο είλαη ηα παξαθάησ: 1. Με πλεζηξακκέλν δεύγνο θαισδίσλ (Twisted pair) Δίλαη ε πην δηαδεδνκέλε κέζνδνο γηα ηελ πινπνίεζε κηαο ζχγρξνλεο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο κε ηελ κέζνδν EIBUS. Οη πιεξνθνξίεο θαη νη εληνιέο δηαδίδνληαη κέζσ ησλ ζπλεζηξακκέλσλ δεπγψλ. Ο ζπγθεθξηκέλνο ηχπνο πξνζθέξεη επειημία θαη πςειφ βαζκφ αζθάιεηαο ιεηηνπξγηθφηεηαο θαζψο ηα δεδνκέλα κεηαθέξνληαη κέζσ κίαο μερσξηζηήο γξακκήο δηθηχνπ. 2. Με ηελ Γξακκή ηζρύνο (Powerline) H κεηαθνξά δεδνκέλσλ γίλεηαη ρξεζηκνπνηψληαο κία δηαζέζηκε ηξνθνδνζία 230/400V (Γξακκή ηζρχνο). Η ηερλνινγία απηή είλαη ε πην θαηάιιειε γηα αλαβάζκηζε ησλ ειεθηξηθψλ εγθαηαζηάζεσλ παιαηνχ ηχπνπ. 3. Με Αζύξκαηε κεηάδνζε (Radio transmission) Υξεζηκνπνηνχκε ξαδηνθαλάιηα ψζηε λα κεηαδψζνπκε ηα δεδνκέλα κε αζχξκαην ηξφπν. Με ηελ ηερληθή απηή έρνπκε ιηγφηεξε ρξήζε θαισδίσλ. Όια ηα παξαπάλσ φκσο γηα λα εγθαηαζηαζνχλ θαη λα εθηειέζνπλ ηελ απνζηνιή ηνπο ζα πξέπεη ε ηειηθή εγθαηάζηαζε λα πξνγξακκαηηζηεί κέζσ ελφο πξνγξάκκαηνο, ηνπ ETS. 4.2 Σν ETS (EIB Tool Software) Σν ETS είλαη νπζηαζηηθά ην ηειηθφ εξγαιείν γηα φιεο ηηο παξαπάλσ κεζφδνπο εγθαηάζηαζεο, δίλεη ζα ιέγακε ηελ πλνή ζηελ ειεθηξηθή εγθαηάζηαζε. Σν ETS (EIB Tool Software) είλαη έλα νινθιεξσκέλν πξφγξακκα ην νπνίν ιεηηνπξγεί θάησ απφ ηνλ ππξήλα ηεο Microsoft Windows. πγθεθξηκέλα ην πξφγξακκα απηφ έρεη ζρεδηαζηεί γηα ηηο ζπγθεθξηκέλεο απαηηήζεηο ησλ πιηθψλ δφκεζεο δίλνληαο έλα απνηειεζκαηηθφ ζρεδηαζκφ αιιά θαη δηαγλσζηηθφ εξγαιείν γηα ηελ ηερλνινγία EIB. 4.3 Δγθαηάζηαζε ζπλεζηξακκέλνπ δεύγνπο θαισδίσλ Η επηθνηλσλία ησλ ζπζθεπψλ (δηαθνπηψλ, αηζζεηήξσλ κε ηηο θαηαλαιψζεηο θιπ) ρξεηάδεηαη έλα δεπγάξη ζπλεζηξακκέλσλ θαισδίσλ γηα λα ιεηηνπξγήζεη. Σα ηππνπνηεκέλα θαιψδηα έρνπλ σο επί ην πιείζησλ δχν ηέηνηα δεχγε γηα ηελ κεηαθνξά ηεο πιεξνθνξίαο. Σν έλα ρξεζηκνπνηείηαη γηα ηελ κεηάδνζε απηψλ ησλ ζεκάησλ, ην δεχηεξν κπνξεί λα ρξεζηκνπνηεζεί γηα ζπκπιεξσκαηηθέο ιεηηνπξγίεο ή γηα πηζαλή βιάβε ηνπ πξψηνπ. 13 Σν EIB ππνζηεξίδεη φια ηα παξαπάλσ κέζα κε πξνυπνζέζεηο. 32

41 Μέθοδοι υλοποίησης του EIB Κεφάλαιο 4 Η ηνπνινγία εγθαηάζηαζεο ζπλεζηξακκέλνπ δεχγνπο είλαη παξφκνηα κε ηελ εγθαηάζηαζε ηεο δηαλνκήο παξνρήο ειεθηξηθνχ ξεχκαηνο ησλ θεληξηθψλ αγσγψλ (ζρήκα). Πξνζαξκφδεηαη ζε έλα ζπίηη ή κηα δνκή θηεξίνπ κε ηε ρξεζηκνπνίεζε κηαο ηνπνινγίαο δέληξσλ. Αιιά θαη άιιεο θπζηθέο ηνπνινγίεο είλαη επίζεο δπλαηέο. Καηά ηελ ζρεδίαζε θάλνπκε ρξήζε ηνπ πξαζίλνπ ρξψκαηνο. Δγθαηάζηαζε θηηξίνπ 4.4 Μεηάδνζε κέζσ ηεο ηξνθνδνζίαο 230/400V (EIB Powerline) Σν ζχζηεκα EIB κπνξεί επίζεο λα πινπνηεζεί ζην παξψλ δίθηπν 230/400V (Power line ή PL). Η επέθηαζε ηνπ EIB κέζσ ηεο PL κεηάδνζεο, δεκηνπξγεί επηπιένλ πεδία εθαξκνγήο. Με απηή ηελ ηερλνινγία δελ είλαη πιένλ απαξαίηεην λα απιψλνληαη παξάιιεια νη γξακκέο ηνπ Bus κε ηηο γξακκέο ηζρχνο. Οη εθαξκνγέο κε ηελ EIB Power line ελδείθλπηαη γηα αλαβάζκηζε ήδε ππαξρφλησλ ειεθηξηθψλ εγθαηαζηάζεσλ αιιά θαη γηα εληειψο λέεο πινπνηήζεηο. Οη δηαζηάζεηο θαη νη κέζνδνη ιεηηνπξγίαο είλαη παξφκνηεο κε εθείλεο ησλ ζπλεζηξακκέλσλ δεπγψλ θαισδίσλ (twisted pair). Σν PL πινπνηεί έλαλ γξήγνξν θαη αζθαιέο γηα ηα δεδνκέλα ηξφπν κεηάδνζεο. Αλ γηα νπνηνδήπνηε ιφγν ε παξνχζα εγθαηάζηαζε δελ κπνξεί λα γίλεη κέζν ηεο δηζχξκαηεο Bus γξακκήο, ηφηε ε πιεξνθνξία κεηαθέξεηαη θάλνληαο ρξήζε ηνπ δηθηχνπ 230/400V. Απηφ δεκηνπξγεί λέεο δπλαηφηεηεο. Οηθνλνκία, αμηνπηζηία θαη επειημία θαηά ηελ κεηάδνζε, είλαη κεξηθά απφ ηα ραξαθηεξηζηηθά ηνπ Power line. 33

42 Μέθοδοι υλοποίησης του EIB Κεφάλαιο 4 Δίλαη πξαγκαηηθφηεηα εάλ πνχκε πσο νη εθαξκνγέο ηνπ PL θαιχπηνπλ ζρεδφλ φιεο εθείλεο πνπ αλαθέξζεζαλ ζηα ζπζηήκαηα EIB πνπ ρξεζηκνπνηνχλ ζπλεζηξακκέλν δεχγνο. Οη ραξαθηεξηζηηθέο εθαξκνγέο γηα ηε ρξήζε ηνπ ξεπκαηνδφηε ΔΣΔ είλαη: Έιεγρνο θσηηζηηθψλ ζεκείσλ, ξχζκηζεο έληαζεο θσηηζκνχ (Dimming) πζηήκαηα ζέξκαλζεο, εμαεξηζκφο θαη θιηκαηηζκφο Υξνληθνί έιεγρνη Μεηάδνζε αλαινγηθψλ ηηκψλ θιπ Οη αλσηέξσ εθαξκνγέο είλαη κφλν ε θνξπθή ηνπ παγφβνπλνπ Δίλαη αιήζεηα λα εηπσζεί φηη νη εθαξκνγέο ηνπ PL θαιχπηνπλ ζρεδφλ φινπο εθείλνπο πνπ βαζίδνληαη ζηελ ηερληθή ζπλεζηξακκέλσλ δεπγψλ θαισδίσλ. 34

43 Μέθοδοι υλοποίησης του EIB Κεφάλαιο Σν Power Line-PL 230/400Volt σο κέζν κεηάδνζεο Ο πξσηαξρηθφο ζθνπφο ηνπ δηθηχνπ 230/400V είλαη ε ηξνθνδνζία ηεο ειεθηξηθήο ελέξγεηαο.η ηερληθή EIB power line ρξεζηκνπνηεί ηηο δηαζέζηκεο γξακκέο γηα δηπιφ ζθνπφ, ν έλαο είλαη γηα ηελ θαηάιιειε ηξνθνδνζία ελέξγεηαο θαη ν άιινο είλαη γηα κεηάδνζε ηεο πιεξνθνξίαο. Δθφζνλ ην δίθηπν 230/400V δελ ελδείθλπηαη γηα κεηάδνζε πιεξνθνξίαο ζηελ αξρηθή ηνπ κνξθή. Σν ζχζηεκα ζα πξέπεη λα ξπζκηζηεί θαηάιιεια ζχκθσλα κε ηηο δπλαηφηεηεο πνπ πξνζθέξεη ην ειεθηξηθφ δίθηπν Βαζηθή ηξνθνδνζία Η κεηάδνζε πιεξνθνξίαο ζην EIB power line δηακέζνπ ελφο κεηαζρεκαηηζηή δελ είλαη δπλαηή. Σν δίθηπν πξέπεη λα έρεη κηα αδηάθνπε εκηηνλνεηδή θπκαηνκνξθή ηάζεο κε κηα ηηκή πξνζδηνξηζκέλε ζηα 230Volts. Η επηηξεπφκελε θπκάησζε είλαη πεξίπνπ απφ -10% κέρξη +10% ηεο πξνβιεπφκελεο. Γηαθνξεηηθέο δηθηπαθέο ππνδνκέο δελ επηηξέπνληαη Βαζηθή ζπρλόηεηα Σν EIB power line έρεη ζρεδηαζηεί γηα κηα βαζηθή ζπρλφηεηα ησλ 50 Hz. Μηα απφθιηζε ηεο ηάμεο ηνπ 0,5% είλαη αλεθηή απφ ην ζχζηεκα. Πξνυπφζεζε ινηπφλ απνηειεί ε εηαηξία παξνρήο ειεθηξηθήο ελέξγεηαο λα παξέρεη έλα αξθεηά αθξηβέο δίθηπν, δηαθνξεηηθά ζα ππάξρνπλ πξνβιήκαηα επηθνηλσλίαο ησλ EIB ζπζθεπψλ. Οη γελλήηξηεο ηάζεο πνπ παξάγνπλ ειεθηξηθή ελέξγεηα ζε πεξηπηψζεηο δηαθνπήο ηεο θχξηαο πεγήο πξέπεη λα έρνπλ ξπζκηζηεί θαηάιιεια ψζηε λα πιεξνχλ ηηο πξνυπνζέζεηο ηάζεο θαη ζπρλφηεηαο Ράδην-παξεκβνιέο (Radio Interference) ρεδφλ θάζε ειεθηξηθή ζπζθεπή ε νπνία ιεηηνπξγεί ζην δίθηπν 230/400V δεκηνπξγεί ξάδην-παξεκβνιέο πνπ ηειηθά θαηαιήγνπλ ζην δίθηπν. Κάζε θαηαζθεπαζηήο ζπζθεπψλ πξέπεη λα έρεη δηαβεβαηψζεη φηη δελ παξαβηάδεη ηνπο θαλνληζκνχο πεξί ξάδην-παξεκβνιψλ. Οη ζπζθεπέο EIB power line δεκηνπξγνχλ ξαδηνπαξεκβνιέο πνιχ κηθξφηεξεο απφ ην επηηξεπφκελν φξην. Παξφια απηά εάλ πνιιέο ζπζθεπέο ζπλδεζνχλ παξάιιεια ηφηε απμάλνπλ ηηο ξαδηνπαξεκβνιέο ύλζεηε αληίζηαζε Σν EIB powerline είλαη ηθαλφ λα αληρλεχζεη θαη λα αλαιχζεη αθφκε θαη ηηο κηθξφηεξεο θπκαηνκνξθέο ηάζεο. Μηα κείσζε ηεο ηάζεο θαίλεηαη ζπλήζσο ζηα δίθηπα 230V ζαλ απνηέιεζκα ρσξεηηθψλ ξεπκάησλ πνπ παξνπζηάδνληαη ζηηο πεξηζζφηεξεο ζπζθεπέο. Παξφιν απηέο ηηο αιιαγέο ζηελ ζχλζεηε αληίζηαζε, ηα θπθιψκαηα εθπνκπψλ θαη δεθηψλ ηνπ EIB powerline πξνζαξκφδνληαη ζηηο αιιαγέο απηέο Μέζνδνο κεηάδνζεο Γηα λα κπνξέζεη θαλείο λα εγγπεζεί ηελ αζθαιή κεηάδνζε δεδνκέλσλ ζην θπξίσο δίθηπν κία λέα κέζνδνο κεηάδνζεο εθεπξέζεθε. Η λέα απηή κέζνδνο είλαη πιένλ γλσζηή σο SFSK απφ ηα αξρηθά ησλ ιέμεσλ Spread Frequency Shift Keying. Απηή ε κέζνδνο εγγπάηαη πςειή αμηνπηζηία ιεηηνπξγίαο ηνπ ζπζηήκαηνο θάησ απ φιεο ηηο ζπλζήθεο. χκθσλα κε απηήλ ηελ κέζνδν ηα ζήκαηα (signals) κεηαδίδνληαη ζε δχν μερσξηζηέο ζπρλφηεηεο ράξε ζηελ correlative pattern comparison technology. 35

44 Μέθοδοι υλοποίησης του EIB Κεφάλαιο 4 ηηο ζχλζεηεο δηαδηθαζίεο δηφξζσζεο ηα ζήκαηα δηνξζψλνληαη θαηά ηελ απνδνρή ηνπο αθφκε θαη αλ ππήξραλ παξεκβνιέο θαηά ηελ κεηάδνζε. Μεηά ηελ επηηπρή απνθσδηθνπνίεζε ηνπ ηειεγξαθήκαηνο ην ζήκα ζηέιλεηαη απφ ηνλ δέθηε ζηνλ πνκπφ. Δάλ απνηχρεη ε δηαδηθαζία επαλαιακβάλεηαη. Ο ξπζκφο κεηάδνζεο είλαη 1200 bps. Υξεζηκνπνηείηαη κηα δψλε ζπρλνηήησλ ησλ 95 KHz 125 KHz γηα ηνλ άζζν, γηα ηα κεδεληθά ρξεζηκνπνηνχληαη νη ζπρλφηεηεο 105,6 KHz 115,2 KHz Σνπνινγία Γηα λα εμαζθαιηζηεί ε αμηνπηζηία ησλ γξακκψλ ειεθηξηθήο ηζρχνο, θαη ε επηθνηλσλία ησλ ζπζθεπψλ ζηα πιαίζηα ηνπ ζρεδίνπ νξηζκέλεο βαζηθέο απαηηήζεηο πξέπεη λα πιεξνχληαη. Πξέπεη λα ιάβνπκε επηπιένλ ππφςε φηη δελ ππάξρεη δπλαηφηεηα θπζηθήο δηαίξεζεο ζε πεξηνρέο θαη γξακκέο κε αληίζηνηρνπο πξνζαξκνζηέο. Απφ ηε κηα πιεπξά, απηφ δηεπθνιχλεη ζεκαληηθά ηελ εγθαηάζηαζε ησλ γξακκψλ ειεθηξηθήο ηζρχνο ηεο EIB, αιιά νδεγεί επίζεο ζε κεγαιχηεξα θνξηία, ηειεγξαθήκαηα γηα ην Bus. Γηα λα πάξνπκε κηα εηθφλα ηελ δηαξζξσκέλε απηή δηάηαμε, ε νπνία είλαη παξφκνηα κε ηελ δηάηαμε EIB-TP,(twiste pair) ην ζχζηεκα ρσξίδεηαη ινγηθά ζε πεξηνρέο θαη γξακκέο. Σν EIB κέζσ γξακκψλ ειεθηξηθήο ηζρχνο (PL) ζηελ κέγηζηε ηνπ κνξθή αλαιχεηαη ζπλνιηθά ζε 8 ηνκείο πνπ ν θαζέλαο πεξηιακβάλεη 16 γξακκέο θαη ε θάζε γξακκή 256 ζπζθεπέο (ζρήκα). 36

45 Μέθοδοι υλοποίησης του EIB Κεφάλαιο Αζύξκαηε κεηάδνζε (Radio transmission) Δθηφο απφ ηελ γλσζηή ηερλνινγία EIB twisted pair θαη EIB powerline ρξεζηκνπνηήηαη ξαδηνζπρλφηεηα ζαλ κέζν κεηάδνζεο απφ ην Η ηερλνινγία απηή είλαη γλσζηή ζαλ EIB-RF (EIB Radio frequency). χκθσλα κε απηήλ ηελ ηερλνινγία δελ είλαη απαξαίηεηε ε εγθαηάζηαζε μερσξηζηψλ γξακκψλ Bus. Σφζν ηα αηζζεηήξηα φζν θαη νη ηειηθνί απνδέθηεο δελ ρξεηάδνληαη ηελ ηξνθνδνζία ηνπ bus αθνχ ιεηηνπξγνχλ κε κπαηαξίεο. Απηφ ην κεγάιν πιενλέθηεκα ηεο αλεμαξηεζίαο δελ είλαη ζεκαληηθφ κφλν γηα ηελ παξνχζα ηερλνινγία αιιά θαη γηα άιιεο θηλεηέο εθαξκνγέο. Η αζχξκαηε κεηάδνζε εμαηξεηηθά θαηάιιειε γηα επέθηαζε ήδε ππαξρφλησλ εγθαηαζηάζεσλ πνπ έρνπλ πινπνηεζεί κε ηελ ηερλνινγία EIB twisted pair ή θαη κε ηελ EIB powerline. Νέεο εγθαηαζηάζεηο είλαη δπλαηφλ λα πινπνηεζνχλ εμνινθιήξνπ κε EIB RF. Γχζθνιεο εγθαηαζηάζεηο φπσο πάιηλνη ηνίρνη ή καθξηλέο θαη δχζθνιεο απνζηάζεηο δελ απνηεινχλ πξφβιεκα γηα ηελ ηερλνινγία EIB RF. Σν EIB radiosystem είλαη ζχκθσλν κε ηηο ηξέρνπζεο επξσπατθέο πξνδηαγξαθέο θαη standards Δθαξκνγέο Σν EIB radio-system επεθηείλεη ηηο δπλαηφηεηεο εθείλσλ ησλ εθαξκνγψλ, πνπ ππήξραλ δπζθνιίεο ζηελ πινπνίεζε ηνπο. Αθφκε θαη ε παξνπζία ηξνθνδνζίαο 230V δελ είλαη απαξαίηεηε γηα απηήλ ηελ ηερλνινγία κεηάδνζεο. Η αλεμαξηεζία απηή ζεκαίλεη φηη κνλάρα νη ηειηθνί απνδέθηεο (actuators) ζα είλαη ζπλδεδεκέλνη κε ηελ ηξνθνδνζία ησλ 230/400V. Πεξίπνπ 300m ειεπζέξνπ ρψξνπ κπνξεί λα απέρεη ε κία ζπζθεπή απφ ηελ άιιε. Δάλ απαηηείηαη κεγαιχηεξε απφζηαζε ηφηε επαλαιήπηεο αλαιακβάλνπλ ηελ επαλάιεςε ησλ ξάδην-ηειεγξαθεκάησλ ζηελ θνληηλφηεξε EIB RF ζπζθεπή Γίλεηαη αληηιεπηφ φηη ηα φξηα απηνχ ηνπ ζπζηήκαηνο είλαη απξνζδηφξηζηα. Σν γεγνλφο φηη ππάξρεη δπλαηφηεηα λα ρξεζηκνπνηεζεί κηα κίμε ζηελ ηνπνινγίαο ησλ δηαθφξσλ ηερλνινγηψλ ελψ σο κέζν κεηάδνζεο πξνζδίδεη εμαηξεηηθή επειημία ζην ζχζηεκα. 37

46 Μέθοδοι υλοποίησης του EIB Κεφάλαιο 4 Μηα κηθηή ηνπνινγία κπνξνχκε λα δνχκε ακέζσο παξαθάησ Μέζνδνο κεηάδνζεο Με ηελ κεηάδνζε κέζσ ξαδηνζπρλφηεηαο ε πιεξνθνξία (ηειεγξάθεκα) πνπ πξέπεη λα κεηαδνζεί δηακνξθψλεηαη πάλσ ζε έλαλ θνξέα. Απηφ κπνξεί λα επηηεπρζεί κε ηε δηακφξθσζε ηνπ εχξνπο, κε ηελ δηακφξθσζε ηεο ζπρλφηεηαο, κε ηελ δηακφξθσζε ηεο θάζεο. Σν δηακνξθσκέλν ζήκα δηαβηβάδεηε ζην δέθηε (ζρήκα). Σν ιακβαλφκελν ζήκα απφ-δηακνξθψλεηαη θαη ε πιεξνθνξίεο αλαθηψληαη απφ ην ζήκα. Γηα λα εμαζθαιίζνπλ ηα δηαθνξεηηθά ξαδηνζήκαηα δελ επεξεάδνπλ ην έλα ην άιιν ε δε πιεξνθνξίεο κεηαδίδνληαη νξίδνληαη κε έλα κνλαδηθφ θψδηθα. Σν θχξην δηάγξακκα επηθνηλσλίαο ζήκαηνο, ζπζθεπήο απνζηνιήο θαη δέθηε. 38

47 Κεφάλαιο 5 ο Τοπολογία Διευθύνσεις

48 Τοπολογία Διευθύνσεις Κεφάλαιο Σνπνινγία Ο γεληθόο νξηζκόο ηεο Σνπνινγίαο είλαη ε κειέηε ησλ ζπλφισλ ζηα νπνία κπνξεί λα νξηζηεί κηα έλλνηα "θιεηζηφηεηαο" έηζη ψζηε λα δηαθξίλεηαη ε ζπλέρεηα γηα νπνηαδήπνηε ζπλάξηεζε πνπ νξίδεηαη ζε απηά. Δίλαη, ζπλεπψο έλα είδνο γεληθεπκέλεο γεσκεηξίαο αθνχ ζεσξνχκε θη εδψ ζρήκαηα. Γελ καο ελδηαθέξεη φκσο ε δηάζηαζε ή κηα γεληθεπκέλε αλάιπζε αθνχ εζηηάδνπκε ζηελ ζπλέρεηα ή κε θάπνησλ ζπλαξηήζεσλ. 5.2 Σνπνινγία ησλ θνκβηθώλ ζεκείσλ (ζεσξεηηθά) Σν ΔΙΒ είλαη έλα δίθηπν, ινγηθήο ησλ 16-bits SystemID, θαη κπνξεί λα ζπκπεξηιάβεη ζεσξεηηθά 2 16 = θνκβηθά ζεκεία (Κ). Η ινγηθή ησλ 16-bits SystemID ρσξίδεηαη ζε ηξεηο πεξηνρέο. Η πξψηε πεξηνρή πεξηιακβάλεη 4-bits, ε δεχηεξε 4-bits θαη ε ηξίηε 8-bits. Σα 4-bits ηεο πξψηεο πεξηνρήο έρνπλ ηελ δπλαηφηεηα λα αληρλεχζνπλ 2 4 ζεκεία δειαδή 16 Κ. Σα 4-bits ηεο δεχηεξεο πεξηνρήο έρνπλ ηελ δπλαηφηεηα λα αληρλεχζνπλ θαη απηά 2 4 =16 Κ θαη αλ πνιιαπιαζηάζνπλ απηά ηα 16 Κ κε ηα πξνεγνχκελα 16 Κ ζα πάξνπκε ζχλνιν 16x16=256 Κ. Σα ελαπνκείλαληα 8-bits ηεο ηξίηεο πεξηνρήο έρνπλ ηελ δπλαηφηεηα λα αληρλεχζνπλ 2 8 ζεκεία δειαδή 256 Κ, αλ πνιιαπιαζηάζνπλ ηα πξνεγνχκελα 256 Κ κε ηα λέα 256 Κ ζα πάξνπκε ζχλνιν Κ. Πάλσ ζ απηφ ην ζεσξεηηθφ ππφβαζξν ζηεξίρηεθε αξρηθά ε δνκή ηνπ ΔΙΒ A A A A M M M M L L L L L L L L Τπφκλεκα: Α 4-bits πεξηνρήο (Area) Μ 4-bits θχξηαο γξακκήο (Main line) L 8-bits γξακκήο ή Κ ζπζθεπήο (Line) ην παξαθάησ ζρήκα δίλνπκε ηελ ζεσξεηηθή απηή εηθφλα επάλσ ζηελ νπνία ζεκειηψζεθε ην EIB 14. Η ινγηθή ζεσξεηηθή ηνπνινγία επηηξέπεη 256 θνκβηθά ζεκεία ζε κηα γξακκή (line). Γεθαπέληε (15) γξακκέο κπνξνχλ λα νκαδνπνηεζνχλ καδί ζε κηα θχξηα γξακκή (main line) πνπ θαη ε ίδηα πεξηιακβάλεη άιια 256 θνκβηθά ζεκεία, ην ζχκπιεγκα απηφ δεκηνπξγεί κηα πεξηνρή (area), δειαδή ε πεξηνρή κπνξνχκε λα πνχκε φηη απαξηίδεηαη απφ 256x16=4096 θνκβηθά ζεκεία (Κ). ηε ζπλέρεηα έρνπκε ηελ Γξακκή Κνξκνχ (backbone line) ή Γξακκή Πεξηνρήο (line area), πνπ δηακνξθψλεηαη απφ 15 πεξηνρέο. Η Γξακκή Κνξκνχ πεξηιακβάλεη εθηφο ησλ 15 πεξηνρψλ αθφκε 255 θνκβηθά ζεκεία. Αλάιπζε: 1. ε θάζε πεξηνρή 256x16 = (Κ), 2. ε φιεο ηηο πεξηνρέο 4.096x15 = (Κ), 3. χλνιν = (Κ) ζεσξεηηθά χκθσλα κε ηηο αλάγθεο, ηα παξάζηηα ησλ γξακκψλ, ησλ ζεκάησλ, ησλ ζπζθεπψλ πήξε ηε ζεκεξηλή κνξθή. 15 ήκεξα κε ηελ ρξεζηκνπνίεζε IP routers κπνξνχκε λα επεθηαζνχκε ζε κεγαιχηεξν αξηζκφ θνκβηθψλ ζεκείσλ (Θεσξεηηθά άπεηξν αξηζκφ). Σέηνηεο εγθαηαζηάζεηο άξρηζαλ λα εκθαλίδνληαη θάλνληαο ρξήζε ηνπ IP. 40

49 Τοπολογία Διευθύνσεις Κεφάλαιο 5 Γηα ηελ ιεηηνπξγία ηνπ ζπζηήκαηνο ζε ζεσξεηηθφ επίπεδν ρξεζηκνπνηνχκε πξνζαξκνζηέο γξακκψλ θαη πξνζαξκνζηέο πεξηνρψλ, κηα αλάιπζε απηψλ θαίλεηε παξαθάησ: Σα θνκβηθά ζεκεία (Κ): , ,, , , ,, ,,,, , ,, νλνκάδνληαη πξνζαξκνζηέο γξακκψλ (Line Coupler-LC) , ,, , νλνκάδνληαη πξνζαξκνζηέο πεξηνρψλ (Area Coupler-AC). Σα ελαπνκείλαληα θνκβηθά ζεκεία (Κ), ζε ζεσξεηηθφ πάληα επίπεδν, είλαη (Κ) 16. Αλάιπζε: 1. ε θάζε πεξηνρή 255x16 = (Κ), 2. ε φιεο ηηο πεξηνρέο 4.080x15 = (Κ), 3. χλνιν = (Κ) ζεσξεηηθά. 16 Αλ απφ ηα αξρηθά (Κ) αθαηξέζνπκε ηα (Κ-LC & Κ-AC), (15x15+15)=

50 Τοπολογία Διευθύνσεις Κεφάλαιο Φπζηθή ηνπνινγία Φπζηθή ηνπνινγία, είλαη ε πνξεία ηνπ ζήκαηνο επηθνηλσλίαο πνπ κπνξεί θαη κεηαθέξεη ην ζήκα δει. ηελ πιεξνθνξία, κέζα απ απηή. ε κεξηθά κέζα ε κεηάδνζε ηνπ ζήκαηνο δελ είλαη επηηεχμηκε. π.ρ ε Ραδηνζπρλφηεηα, ππέξπζξε. ε άιια κέζα, ηα ζήκαηα αθνινπζνχλ ηελ πνξεία ηεο ειεθηξηθήο θαισδίσζεο. π.ρ ζπλεζηξακκέλν δεχγνο θαισδίσλ. 5.4 ρεκαηηθέο ηνπνινγίεο ζπλεζηξακκέλσλ δεπγώλ Σα ειεθηξηθά ηκήκαηα κπνξνχλ λα έρνπλ κηα απζαίξεηε ηνπνινγία (δει. δηαχινπ-linear, αζηέξη-star, δέληξν-tree, βξφρνο-loop ή ζπλδπαζκνί ηνπο mixed) πνπ απνηειείηαη απφ ηα κεκνλσκέλα ηκήκαηα θαισδίσζεο εθ' φζνλ δελ μεπεξλνχλ ηηο ειεθηξηθέο απαηηήζεηο, γλσζηέο σο (επηδεξκηθά θαηλφκελα, πηψζεηο ηάζεηο θιπ). Παξαδείγκαηα ηέηνησλ ηνπνινγηψλ ησλ ειεθηξηθψλ ηκεκάησλ παξνπζηάδνληαη ζην παξαθάησ ζρήκα. Τεξκαηηθέο αληηζηάζεηο δελ απαηηείηαη ζε θακία από όιεο απηέο ηηο δηαηάμεηο. 5.5 Ζ αξρηηεθηνληθή δνκή ησλ ζπλεζηξακκέλσλ δεπγώλ Η αξρηηεθηνληθή δνκή ηνπ δηθηχνπ ηεο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο πνπ πινπνηείηαη κε ηελ ηερληθή EIB/KNX αθνινπζεί νξηζκέλνπο ηνπνινγηθνχο θαλφλεο. Οη θαλφλεο απηνί δίλνπλ ηελ δπλαηφηεηα ηνπ ηξφπνπ εγθαηάζηαζεο ησλ δηαθφξσλ Bus-ζπζθεπψλ λα αληαιιάζνπλ πιεξνθνξίεο κεηαμχ ηνπο. Οη βαζηθέο έλλνηεο πνπ επαλαιακβάλνληαη είλαη : Η απιή Bus-γξακκή Η Κχξηα γξακκή Η πεξηνρή ή γξακκή ζπζηήκαηνο θαη Η ελίζρπζε κηαο Bus-γξακκήο 42

51 Τοπολογία Διευθύνσεις Κεφάλαιο Ζ ηνπνινγία ηεο απιήο bus - γξακκήο Η νηθνλνκηθφηεξε κνλάδα ηνπ ζπζηήκαηνο ΔΙΒ / ΚΝΥ, ε bus - γξακκή επηθνηλσλίαο (Bus line) κπνξεί λα ζπκπεξηιάβεη απφ 2 κέρξη 64 bus - ζπζθεπέο ή (bus - ζπλδξνκεηέο) 17. Η ηξνθνδνζία ηεο bus - γξακκήο πεηπραίλεηαη κε ηε ρξεζηκνπνίεζε ηξνθνδνηηθνχ (Power Supply - PS) θαη πελίνπ γηα ηελ παξνρή ειεθηξηθνχ ξεχκαηνο [24V DC (+ 6V / - 4V)]. Ο ξφινο ηνπ πελίνπ είλαη λα εθκεδελίδεη ζήκαηα θαη λα θαηαπλίγνληαη ζην ηξνθνδνηηθφ πνπ έρεη κεγάιε ηηκή αληίζηαζεο. Βέβαηα, γηα ηνλ πξνγξακκαηηζκφ ησλ bus - ζπζθεπώλ απαηηείηαη θαη ε ρξεζηκνπνίεζε ζύξαο επηθνηλσλίαο (data interface) USB ή RS 232. Η ζχξα επηθνηλσλίαο απαηηείηαη κφλν γηα ηελ δηαδηθαζία ηνπ πξνγξακκαηηζκνχ κηαο εγθαηάζηαζεο ηερληθήο ΔΙΒ / ΚΝΥ κε ηνλ ειεθηξνληθφ ππνινγηζηή. Μεηά ην πέξαο ηεο δηαδηθαζίαο απηήο, ε παξνπζία ηεο ζύξαο επηθνηλσλίαο ζηελ εγθαηάζηαζε δελ είλαη απαξαίηεηε γηα ηε ιεηηνπξγία απηήο, θαη σο εθ ηνύηνπ κπνξεί λα αθαηξεζεί. Ακέζσο παξαθάησ βιέπνπκε κία απιή γξακκή κε ηηο bus ζπζθεπέο. Βιέπνπκε πσο νη ζηαζκνί εξγαζίαο Κ είλαη αξηζκεκέλνη απφ Φπζηθά πξνεγείηαη απηψλ ην ηξνθνδνηηθφ ηνπ ζπζηήκαηνο απηνχ. 5.7 Δπέθηαζε απιήο γξακκήο κε πξνζαξκνζηή γξακκήο (LC) Μέρξη θαη 64 ζπζθεπέο κπνξνχλ λα ιεηηνπξγήζνπλ ζε θάζε ηκήκα γξακκήο. Υξεζηκνπνηψληαο κηα Line coupler (LC) πξνζαξκνζηήο, είλαη δπλαηφλ λα ζπλδπαζηνχλ κέρξη θαη 15 γξακκέο ζε κία Πεξηνρή (Σνκέα) (ζρήκα). 17 πλήζσο, ζηελ πξάμε, ε θάζε γξακκή πεξηιακβάλεη κέρξη bus - ζπζθεπέο γηα λα ππάξρεη ε δπλαηφηεηα κειινληηθψλ επεθηάζεσλ. 43

52 Τοπολογία Διευθύνσεις Κεφάλαιο 5 Δάλ είλαη απαξαίηεην λα ζπλδεζνχλ πεξηζζφηεξα απφ 64 Κ ζε κία γξακκή 18, ηφηε ηνπνζεηνχκε ηνχο line repeater (LR) επαλαιήπηεο. Απηνί κπνξνχλ λα εθαξκνζηνχλ ζηελ θάζε απιή γξακκή γηα πεξαηηέξσ αχμεζε ησλ ζπζθεπψλ ζηελ ίδηα γξακκή ή ην κεγάισκα ηεο απφζηαζεο πέξαλ ηνπ επηηξεπηνχ. Θα ιέγακε φηη έρνπκε θάλεη κηα γεθχξσζε ηεο γξακκήο απηήο κε ηκήκαηα, κε έλα αλψηαην φξην 4νλ ηκεκάησλ αλά γξακκή. Η επαλαιεπηηθή απηή δηαδηθαζία ησλ 4 σλ ηκεκάησλ απνηειεί ηελ ίδηα γξακκή. Κάζε ηκήκα γξακκή απαηηεί παξνρή ξεχκαηνο θαη πελίν ηεο ΔΙΒ. Η αξίζκεζε ησλ ζπζθεπψλ γίλεηαη απφ θαη ην κήθνο ηεο γξακκήο έρεη θπζηθά απμεζεί. ε θάζε γξακκή κέρξη θαη ηξεηο ην πνιχ επαλαιήπηεο (LR) κπνξνχλ λα ζπλδεζνχλ παξάιιεια κε νπνηαδήπνηε γξακκή. Οη (LR) παίξλνπλ αξίζκεζε φπσο θαη νη άιιεο νη ζπζθεπέο. Πξψηα αξηζκείηαη ν (LR) θαη κεηά νη ζπζθεπέο, αλαιπηηθά κπνξνχκε λα ηα δνχκε φια απηά ζην (ζρήκα). Δπαλαιήπηεο δελ κπαίλνπλ ζηελ θχξηα ή ηε γξακκή πεξηνρήο. 5.8 Ζ θύξηα γξακκή Μηα νκάδα απφ απιέο γξακκέο απνηεινχλ ηελ θχξηα γξακκή. Η θχξηα γξακκή ππνζηεξίδεη κέρξη 15 bus απιέο γξακκέο ζπλδεδεκέλεο κεηαμχ ηνπο κέζσ πξνζαξκνζηψλ γξακκήο (Line Coupler - LC). Ζ θύξηα γξακκή κπνξεί λα εμππεξεηήζεη ηφηε κέρξη 960 = 15 x 64 bus - ζπλδξνκεηέο (ζρήκα ). 18 ή δελ είλαη δπλαηφλ λα δηαηεξεζεί ην κήθνο γξακκήο φπσο πξέπεη λα νξίδεηαη απφ ηνπο θαλνληζκνχο (βιέπε παξαθάησ) 44

53 Τοπολογία Διευθύνσεις Κεφάλαιο 5 ηελ θπξία γξακκή (main line ή γξακκή 0), κπνξνχλ λα ηνπνζεηεζνχλ κέρξη θαη 64 bus - ζπζθεπέο καδί κε ηνπο αληίζηνηρνπο 15 πξνζαξκνζηέο γξακκήο (Line Coupler - LC) θαη απαηηεί ην δηθφ ηεο αλεμάξηεην ηξνθνδνηηθφ κε πελίν. Η θπξία γξακκή δελ επεθηείλεηαη κε ηελ ηνπνζέηεζε εληζρπηψλ γξακκήο. Δίδακε παξαπάλσ φηη ε θάζε γξακκή επεθηείλεηαη κέρξη 256 ζπζθεπέο καδί κε ηνπο ηέζζεξεηο (LR). Αλ φκσο ε θάζε γξακκή έρεη 256 Κ ηφηε νη δπλαηφηεηεο αιιάδνπλ. Απηφ δίλεη ηελ δπλαηφηεηα λα έρνπκε κέρξη 15x256=3840 ζπζθεπέο ην κέγηζην. Ο δηαρσξηζκφο κηαο εγθαηάζηαζεο ηερληθήο ΔΙΒ / ΚΝΥ ζε γξακκέο θαη θχξηεο γξακκέο, έρεη σο απνηέιεζκα ηελ αζθαιέζηεξε ιεηηνπξγία απηήο. 5.9 Ζ γξακκή πεξηνρήο ή ζπζηήκαηνο Μηα νκάδα απφ θχξηεο γξακκέο απνηεινχλ ηελ γξακκή πεξηνρήο. Έηζη ε γξακκή πεξηνρήο ππνζηεξίδεη κέρξη 15 θύξηεο - γξακκέο ζπλδεδεκέλεο κεηαμχ ηνπο κέζσ πξνζαξκνζηψλ πεξηνρήο (Area Coupler - AC). Απηή κπνξεί λα ιεηηνπξγήζεη κέρξη 14400(= 15 x 960) Bus απιέο ζπζθεπέο. χκθσλα φκσο θαη κε ηα παξαπάλσ θάλνληαο ρξήζε (LR) κπνξνχκε λα θηάζεη έλα ζχζηεκα κε αξηζκφ ζεκείσλ 15x15x256=57600 θνκβηθά ζεκεία, ηα ζεκεία πνπ θάλνπλ έιεγρν είλαη 15x15x(256-(3LR+1LC))=56700 ελεξγά ζεκεία ειέγρνπ bus ζπζθεπψλ. 45

54 Τοπολογία Διευθύνσεις Κεφάλαιο Δπηζθόπεζε Ο πξαγκαηηθφο αξηζκφο ησλ ζηαζκψλ εμαξηάηαη απφ ηελ επηινγή ζε ειεθηξηθφ ξεχκα θαηαλάισζεο ησλ επηκέξνπο STN. πλνπηηθά φια ηα θνκβηθά ζεκεία πνπ θάλνπκε ρξήζε είλαη ηεζζάξσλ εηδψλ BUS: πζθεπέο ζπζηήκαηνο: Σξνθνδνηηθφ, δεδνκέλα κεηαθνξάο πιεξνθνξίαο BUS, ζεηξηαθή δηαζχλδεζε (RS-232), ζπλδεηήξεο, πελία, πξνζαξκνζηέο γξακκήο (LC), επαλαιήπηεο (LR) θαη πξνζαξκνζηήο πεξηνρήο (AC). Αηζζεηήξεο: Pushbuttons, αηζζεηήξεο κεηάδνζεο πιεξνθνξίαο (άλεκνο, βξνρή, θσο, ζεξκφηεηα, θιπ. ), ζεξκνζηάηεο, αλαινγηθέο είζνδνη Δλεξγνπνηείηεο: Γηαθφπηεο on-off, ξπζκηζηήο έληαζεο θσηφο (dimming), ελεξγνπνηεηήο γηα πεξζίδεο θαη ξνιψλ, ελεξγνπνηεηήο ζέξκαλζεο. Διεγθηέο: αηζζεηήξσλ θαη ελεξγνπνηεηψλ πνπ κπνξεί λα ιεηηνπξγνχλ επάλσ ζε κία ινγηθή, κε ηε βνήζεηα ησλ ειεγθηψλ (ινγηθή κνλάδα, ε ινγηθή ελφηεηα ή παξφκνηα) γηα πην πνιχπινθεο ιεηηνπξγίεο. (ςεθηαθή ινγηθή) 5.11 Γηεπζπλζηνδόηεζε Με βάζε ηελ δηάηαμε ηνπ ζπλνιηθνχ ζπζηήκαηνο, γηα λα κπνξνχλ ηα ζεκεία λα έξρνληαη ζε επαθή έρνπλ δηεπζχλζεηο. Οη δηεπζχλζεηο απηέο δηαθξίλνληαη ζηνπο αθφινπζνπο δχν ηχπνπο Φπζηθή δηεύζπλζε Κάζε θνκβηθφ ζεκείν (Κ) έρεη κία θαη κνλαδηθή θπζηθή δηεχζπλζε, ε νπνία ηνλ πξνζδηνξίδεη απφιπηα θαη δελ επηηξέπεηαη λα αλήθεη ζε άιιν Κ. Έηζη δχν ζπζθεπέο δελ πξέπεη λα έρνπλ ηελ ίδηα θπζηθή δηεχζπλζε Η θπζηθή δηεχζπλζε απνηειείηαη απφ ηξεηο θπζηθνχο αξηζκνχο πνπ πξνζδηνξίδνπλ ην θνκβηθφ ζεκείν (ζπζθεπή) : Αξηζκό Πεξηνρήο. Αξηζκό Γξακκήο. Αξηζκό πλδξνκεηή. Α Πεξηνρή L Γξακκή D πλδξνκεηήο γηα ζπλδξνκεηέο (KB) ηεο θχξηαο πεξηνρήο 0 γηα ζπλδξνκεηέο (KB) ηεο θχξηαο γξακκήο 0 γηα δηεπζχλζεηο ησλ ζηνηρείσλ δεχμεηο (LC). Κάζε θαηλνχξγηνο ή απνθνξηηζκέλνο ζπλδξνκεηήο έρεη ζηελ αξρή θπζηθή δηεχζπλζε (εξγνζηαζηαθή θπζηθή δηεχζπλζε). Μεηά απφ ηε ζχλδεζή ηνπ ζην θχθισκα επηθνηλσλίαο, απνθηά λέα θπζηθή δηεχζπλζε, ζχκθσλα κε ηα πξνεγνχκελα. Η θπζηθή δηεχζπλζε κηαο Bus ζπζθεπήο δεκηνπξγείηαη ρεηξνθίλεηα 19 απφ ηνλ πξνγξακκαηηζηή ή απηφκαηα κέζσ ηνπ ινγηζκηθνχ ETS 3 Professional. Οη πξνζαξκνζηέο γξακκήο (LC), πεξηνρήο (AC) είλαη ζπλδξνκεηέο θαη πξέπεη θαηά ηε ζρεδίαζε ηεο δηάηαμεο λα νξηζηνχλ θπζηθέο δηεπζχλζεηο θαη γηα απηνχο. 19 Κάζε Bus ζπζθεπή δηαζέηεη έλα button πξνγξακκαηηζκνχ θαη έλα led πξνγξακκαηηζκνχ. Έηζη γηα λα δερζεί ηελ θπζηθή ηεο δηεχζπλζε, δει. λα ηεζεί ζε ιεηηνπξγία ε Bus ζπζθεπή, πξέπεη λα παηεζεί ην button πξνγξακκαηηζκνχ ηνπ Bus πξνζαξκνζηή ηεο κφιηο απηφ δεηεζεί απφ ην ινγηζκηθφ, νπφηε ζην ρξνληθφ δηάζηεκα πνπ γίλεηαη απηφ αλάβεη ην led ηνπ πξνγξακκαηηζκνχ ηεο 46

55 Τοπολογία Διευθύνσεις Κεφάλαιο Γηεύζπλζε Οκάδαο Γηα ηελ επηθνηλσλία ησλ ζπλδξνκεηψλ-bus, ρξεζηκνπνηνχληαη ζηελ πξάμε νη δηεπζχλζεηο νκάδσλ. Η αλαπαξάζηαζε ησλ δηεπζχλζεσλ ηεο νκάδαο ζε δηάθνξα επίπεδα, δελ έρνπλ θακία ιεηηνπξγηθή επίπησζε. Βειηηψλεη κφλν ηελ εηθφλα. Πνιιέο θνξέο κία ιεηηνπξγία κπνξεί λα απεπζχλεηαη ζε πνιινχο παξαιήπηεο (π.ρ. ελεξγνπνίεζε κηαο ζεηξάο θσηηζηηθψλ ζεκείσλ απφ έλα δηαθφπηε). Δπνκέλσο, κπνξνχκε λα νξίζνπκε θνηλή δηεχζπλζε νκάδαο ζε κηα νκάδα ζπλδξνκεηψλ-bus πνπ ελεξγνπνηνχληαη απφ έλα θνηλφ ζεκείν. Η δηεχζπλζε απηή ρξεζηκνπνηείηαη θπξίσο ζαλ δηεχζπλζε πξννξηζκνχ ζην παθέην δεδνκέλσλ θαη θαη'απηφλ ηνλ ηξφπν κπνξνχλ λα ελεξγνπνηεζνχλ έλαο ή πεξηζζφηεξνη ζπλδξνκεηέο ζε κία ή πεξηζζφηεξεο γξακκέο ή πεξηνρέο. Η δηεχζπλζε νκάδαο απνηειείηαη απφ δχν ή ηξία επίπεδα αλάινγα κε ην έξγν καο. Σν πξφγξακκα ETS ιεηηνπξγεί ζε ηξία επίπεδα, ηα νπνία δεκηνπξγνχληαη απφ θπζηθνχο αξηζκνχο θαη αληίζηνηρα νλνκάδνληαη δχν ή ηξηψλ επηπέδσλ 20. Μηα δηεχζπλζε ηεο νκάδαο αληηπξνζσπεχεη 15 bits. Γηεπζύλζεηο δύν επηπέδσλ: Σα 4 bits απνηεινχλ ηελ θχξηα νκάδα (επνκέλσο κπνξεί λα πάξεη ηηκέο απφ 0-15) θαη 11 bits απνηεινχλ ηηο ππννκάδεο (επνκέλσο κπνξεί λα πάξεη ηηκέο απφ ). Απηή είλαη ε εθπξνζψπεζε δχν επηπέδσλ. Γηεπζύλζεηο ηξηώλ επηπέδσλ: Σα 4 bits απνηεινχλ ηελ θχξηα νκάδα (επνκέλσο κπνξεί λα πάξεη ηηκέο απφ 0-15), ηα 3 bits ηελ κεζαία νκάδα (επνκέλσο κπνξεί λα πάξεη ηηκέο απφ 0-7) θαη 8 bits απνηεινχλ ηηο ππννκάδεο (επνκέλσο κπνξεί λα πάξεη ηηκέο απφ 0-255). Απηή είλαη ε εθπξνζψπεζε ηξηψλ επηπέδσλ. Απηφ επηηξέπεη κηα πην απιή θαη θηιηθή δηάηαμε πξνο ην ρξήζηε γηα ηνλ ρεηξηζκφ ησλ δηεπζχλζεσλ ηεο νκάδαο. Ο ζπλδπαζκφο ησλ δχν ή ηξηψλ επηπέδσλ γίλεηαη κε ηνλ δηαρσξηζκφ κε θάζεηεο γξακκέο θαη έηζη δεκηνπξγείηαη κηα πιήξεο δηεύζπλζε νκάδαο. πλεζίδεηαη ζηηο Κύξηεο νκάδεο λα πεξηγξάθνληαη αληίζηνηρα ε βαζηθή δνκή ηνπ θηηξίνπ ή ην είδνο ηεο εγθαηάζηαζεο. Κύξηα Οκάδα Λεηηνπξγία 0 Τπφγεην 1 1 Τπφγεην 2 2 Ιζφγεην Γηακέξηζκα νο Όξνθνο 4 2 νο Όξνθνο 5 Κήπνο ηηο ππννκάδεο πεξηγξάθνληαη νη ηειηθέο ιεηηνπξγίεο νη νπνίεο ζπλνδεχνπλ ηελ βαζηθή δνκή. Κάζε εξγαζία ρξεηάδεηαη απαξαίηεηα ηνπιάρηζηνλ κηα δηεχζπλζε νκάδαο. Παξάδεηγκα ν έιεγρνο ON/OFF θσηηζηηθνχ ζηνλ δηάδξνκν, ηνπ 2 νπ νξφθνπ έρεη δηεχζπλζε νκάδαο 4/2/3. Δδψ πξέπεη λα ηνληζηεί φηη ε δηεχζπλζε 4/2/3 ρξεζηκνπνηείηαη θαη γηα ON θαη γηα OFF κφλν ην πεξηερφκελν ηεο αιιάδεη απφ ηνλ αηζζεηήξα πνπ ηελ ζηέιλεη. Γηα ζχλζεηεο εληνιέο φπσο ε ξχζκηζε ηεο έληαζεο 20 Η αιιαγή απφ δχν ζε ηξία επίπεδα θαη αληίζηξνθα κπνξεί λα γίλεη ζε θάζε έξγν ρσξίο λα γίλεη επαλαπξνγξακκαηηζκφο ησλ Bus ζπζθεπψλ 47

56 Τοπολογία Διευθύνσεις Κεφάλαιο 5 θσηηζκνχ (diming) ή ν έιεγρνο ειεθηξηθψλ ξνιψλ ρξεηάδνληαη δχν δηεπζχλζεηο νκάδαο. Λεηηνπξγία κέζα ζηελ εγθαηάζηαζε Πξνζδηνξηζκφο θαηαλαισηή Μεζαία Οκάδα Λεηηνπξγία 0 Φσηηζκφο 1 1 Φσηηζκφο 2 2 Φσηηζκφο δηάδξνκνο 3 Ρνιά 4 Θέξκαλζε 5 Απηφκαην πφηηζκα Τπννκάδα Λεηηνπξγία 0 On/Off δσκάηην1 1 On/Off ζαινληνχ 2 Dimmer On/Off 3 On/Off δηαδξφκνπ 4 Γεληθφ On/Off 5 Ρνιά Up/Down 6 Θεξκνθξαζία δσκαηίνπ Φπζηθή δηεύζπλζε & Γηεύζπλζε νκάδαο ζε κία Bus γξακκή Κάζε ειεθηξηθή εγθαηάζηαζε ρσξίδεηαη ζε ηξία ηκήκαηα πνπ αθνξνχλ: Σκήκα Δίδνο Πεξηγξαθή 1 Πξνζηαζία Κχθισκα ηζρχνο, πεξηιακβάλεη δηαθφπηεο, αζθάιεηεο θαη φιεο ηηο δηαηάμεηο έιεγρνπ αζθαιείαο, ΓΓΔ θιπ. 2 Έιεγρνο Πεξηιακβάλεη αηζζεηήξηα, ελεξγνπνηεηέο, κπνπηφλ θιπ 3 Φνξηία Όια ηα εμππεξεηνχκελα θνξηία θσηηζκνχ, ειεθηξηθά ξνιά, θιηκαηηζκφο θιπ. Αο ζεσξήζνπκε πσο δηαζέηνπκε έλα ηκήκα κηαο Bus γξακκήο θάπνηαο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο πνπ πεξηιακβάλεη: 48

57 Τοπολογία Διευθύνσεις Κεφάλαιο 5 Έλαλ ελεξγνπνηεηή ιεηηνπξγίαο δηαθφπηε ON/OFF 2 εμφδσλ, απφ ηνλ νπνίν κπνξνχλ λα ειεγρζνχλ 2 αλεμάξηεηα θπθιψκαηα θσηηζκνχ ηα L1, L2. Ο νπνίνο είλαη ηνπνζεηεκέλνο ζε ειεθηξηθφ πίλαθα δηαλνκήο. Έηζη απφ ηελ θαζεκία απφ ηηο 2 εμφδνπο ηνπ ελεξγνπνηεηή ON/OFF κε θπζηθή δηεχζπλζε 1.1.1, ζα ειέγρνληαη ηα θσηηζηηθά ζψκαηα L1, L2 κε δηεπζχλζεηο νκάδαο 0/0/1, 0/0/2. Έλα δηπιό button κε θπζηθή δηεχζπλζε πνπ ειέγρεη ην έλα πιήθηξν ηα θσηηζηηθά L1 κε δηεχζπλζε νκάδαο 0/0/1 θαη ην άιιν πιήθηξν ηα θσηηζηηθά L2 κε δηεχζπλζε νκάδαο 0/0/2. Θεσξνχκε ηελ παξαθάησ ζχλζεηε κνξθή. Η νπνία πεξηιακβάλεη: ηνλ παξαθάησ πίλαθα κπνξνχκε λα δνχκε ηελ πξνγξακκαηηζηηθή ιεηηνπξγηθφηεηα ηεο παξαπάλσ ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο Δίδνο Γηαθόπηεο Φπζηθή Γηεύζπλζε (Switch) Γηεύζπλζε Οκάδαο Φνξηίν Actuator (AC1) (0/1/1) L (0/1/2) L2 Actuator (AC2) (0/1/3) L (0/1/4) L (0/2/1) L (0/2/2) L6 Push Button (pb1) Πιήθηξν (0/1/1) - Πιήθηξν (0/1/2) - Πιήθηξν (0/2/1) - Push Button ( pb2) Πιήθηξν (0/1/1), (0/1/2) - Πιήθηξν (0/1/3), (0/1/4) - Push Button (pb3) Πιήθηξν (0/1/1) - Πιήθηξν (0/2/2) - Απφ ην ζρέδην βιέπνπκε φηη νη ζέζεηο pb1, pb2, pb3 ειέγρνπλ ην θνξηίν L1. Βιέπνπκε πσο ε ζέζε Pb2 θάζε πιήθηξν ηεο ειέγρεη δχν θνξηία ηαπηφρξνλα. 49

58 Κεφάλαιο 6 ο Εξαρτήματα - Καλωδιώσεις EIB

59 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο Γεληθά ην θεθάιαην απηφ ζα γίλεη κηα αλαθνξά ζηηο ζπζθεπέο θαη ζηα εμαξηήκαηα πνπ ρξεζηκνπνηνχληαη ζηηο ειεθηξηθέο εγθαηαζηάζεηο πνπ πινπνηνχληαη κε ηελ ηερληθή ΔΙΒ, πνπ γεληθά ραξαθηεξίδνληαη σο bus -ζπζθεπέο (ή ζπλδξνκεηέο). ηελ ηερληθή ΔΙΒ ππάξρνπλ λέα πιηθά, πξνγξακκαηηδφκελα θαη κε, φπνπ ν ειεθηξνιφγνο εγθαηαζηάηεο πξέπεη λα γλσξίδεη ηελ νλνκαζία, ηελ πξαγκαηηθή κνξθή, ηηο ηδηφηεηεο θαη ηα ηερληθά ραξαθηεξηζηηθά ηνπο, φπσο επίζεο θαη ηνλ ηξφπν ιεηηνπξγίαο ηνπο. Έηζη ζα είλαη ζε ζέζε λα απνθαζίδεη (ν ειεθηξνιφγνο) άκεζα γηα ηελ ρξεζηκνπνίεζε ησλ πιηθψλ εθείλσλ πνπ ηαηξηάδνπλ θαιχηεξα ζηελ θάζε πεξίπησζε, πξνθεηκέλνπ λα εμαζθαιίδεη άξηηεο ειεθηξηθέο εγθαηαζηάζεηο. Σα εμαξηήκαηα ηεο ηερληθήο ΔΙΒ δηαθξίλνληαη ζε ηέζζεξηο (4) βαζηθνχο ηχπνπο αλάινγα κε ηε ρξήζε ηνπο: Βαζηθέο ζπζθεπέο-bus, φπσο ηξνθνδνηηθφ (PSU, Power Supply Unit), πελίν (choke) θ.ά. πζθεπέο ζπζηήκαηνο, πνπ ππνζηεξίδνπλ ηε βαζηθή ιεηηνπξγία απηνχ, φπσο πξνζαξκνζηήο-bus (BCU, Bus Coupling Unit), πξνζαξκνζηήο γξακκήο, επαλαιήπηεο, ζεηξηαθή ζχξα θ.ά. πλδξνκεηέο-bus, γηα ηηο απαηηνχκελεο εθαξκνγέο, φπσο αηζζεηήξεο (sensors), ελεξγνπνηεηέο (actuators), νζφλεο απεηθφληζεο (display panels) θ.ά. Απηνί νη ηχπνη ζπζθεπψλ ζπλδένληαη ζην θχθισκα επηθνηλσλίαο ΔΙΒ κέζσ θαηάιιειεο κνλάδαο πξνζαξκνζηή-bus ή νκνίνπ πξνζαξκνγέα. Πξνζαξκνγείο γηα ζχλδεζε ζε εμσηεξηθά ζπζηήκαηα Σν πξφβιεκα πνπ ζπλαληάκε ζηηο bus-ζπζθεπέο δηαθφξσλ εηαηξεηψλ, πνπ πνιιέο θνξέο κπνξεί λα είλαη παξφκνηαο ιεηηνπξγίαο, έρνπλ δηαθνξεηηθέο παξακέηξνπο, παξφηη φιεο νη ζπζθεπέο πξνγξακκαηίδνληαη κε ην θνηλφ ινγηζκηθφ ETS 3 Professional Καιώδηα Bus γξακκώλ Η γξακκή BUS είλαη γηα λα ζπλδέζεη ηα Κ κεηαμχ ηνπο. πληζηάηαη ε ρξήζε ησλ BUS-πηζηνπνηεκέλσλ γξακκψλ. Δθηφο απφ ηηο απαηηνχκελεο θπζηθέο ηδηφηεηεο (αξηζκφο ππξήλσλ, δηαηνκήο, απνκφλσζε ηάζεο θ.ιπ.) κπνξεί λα δηαθξηζεί απφ άιιεο γξακκέο. 21 Οη bus -ζπζθεπέο πεξηιακβάλνληαη ζηηο βάζεηο δεδνκέλσλ (data bases) ησλ δηαθφξσλ θαηαζθεπαζηψλ, θαη κπνξνχλ λα ρξεζηκνπνηεζνχλ αθνχ πξνεγνπκέλσο εηζαρζνχλ ζην ινγηζκηθφ ETS 3 Professional, θπζηθά, κεηά ηελ εγθαηάζηαζε απηνχ ζηνλ ειεθηξνληθφ ππνινγηζηή ηνπ ειεθηξνιφγνπ εγθαηαζηάηε - κειεηεηή. 51

60 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Με βάζε ηηο θαηεπζπληήξηεο νδεγίεο ηεο Konnex, ζπληζηάηαη γηα ηε γξακκή bus λα ρξεζηκνπνηείηαη θαιψδην YCY Μ 2x2x0,8mm. Αθφκε, κπνξεί λα ρξεζηκνπνηεζεί θαιψδην ηχπνπ J-Y(St) Τ 2x2x0,8mm (φπνπ πάληα ην έλα δεχγνο παξακέλεη εθεδξηθφ). Η ειάρηζηε απφζηαζε κεηαμχ θαισδίνπ ΝΤΑ ή ΝΤΜ θαη γξακκήο bus πξέπεη λα είλαη 4 mm. Οη ζπλδέζεηο ησλ Κ θαη νη δηαθιαδψζεηο ηεο γξακκήο bus πξέπεη λα ειέγρνληαη γηα ηελ ζσζηή ζπλέρεηα ηεο πνιηθφηεηαο ±. Όιεο νη κνξθέο ζπλδεζκνινγίαο είλαη απνδεθηέο (δέλδξνπ, αζηέξα, παξάιιειε, κηθηή) εθηφο ηνπ θιεηζηνχ βξφγρνπ. ΚΣ : Κνκβηθά Σεκεία Καηά ηελ ηνπνζέηεζε ησλ bus - θαισδίσλ, ηα νπνία πξέπεη λα θέξνπλ εηδηθή ζήκαλζε γηα ηνλ εχθνιν θαη αζθαιή εληνπηζκφ ηνπο, ν ειεθηξνιφγνο εγθαηαζηάηεο πξέπεη λα δηαζέηεη ηα ερέγγπα πσο δελ ζα πθίζηαηαη αιιειεπίδξαζε κεηαμχ απηψλ θαη ησλ ξεπκαηνθφξσλ αγσγψλ ησλ θαισδίσλ ηζρχνο [H07V-U (ΝΤΑ) ή H05W-U (ΝΤΜ)]. ηελ πεξίπησζε πνπ δελ εμαζθαιίδεηαη απηφ, ππάξρεη πεξίπησζε λα εκθαληζζνχλ πξνβιήκαηα ζηελ κεηαθνξά ησλ δεδνκέλσλ θαηά ηελ ιεηηνπξγία ηνπ ζπζηήκαηνο ΔΙΒ / ΚΝΥ. 52

61 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Αθφκε, ζηελ πεξίπησζε πνπ ε bus - γξακκή θαη ηα θαιώδηα ηζρύνο βξίζθνληαη ζηνλ ίδην ρψξν π.ρ. θαλάιη, πξέπεη λα δηαρσξίδνληαη κεηαμχ ηνπο κέζσ κνλσηηθήο βαζκίδαο ή κνλσηηθνχ ζσιήλα. 6.3 Μέγηζηεο απνζηάζεηο bus -γξακκώλ ΔΗΒ Οη κέγηζηεο απνζηάζεηο (κήθε) κεηαμχ ησλ δηαθφξσλ ζηνηρείσλ ηερληθήο ΔΙΒ ζε κηα ειεθηξηθή εγθαηάζηαζε, πξέπεη λα ηεξνχλ ηηο ζπγθεθξηκέλεο πξνδηαγξαθέο πνπ αλαγξάθνληαη ζηνλ πίλαθα. Απηφ θξίλεηαη απαξαίηεην εμαηηίαο ηεο πηψζεο ηάζεο πνπ παξνπζηάδνπλ νη αγσγνί ησλ bus-γξακκψλ ιφγσ ηεο ζχλζεηεο αληίζηαζεο (Z) [σκηθήο, ρσξεηηθήο θαη επαγσγηθήο ζπκπεξηθνξάο ηνπο]. Χο απνηέιεζκα ηεο πηψζεο ηάζεο ζηνπο αγσγνχο ησλ bus - γξακκψλ εθιακβάλεηαη ε θαζπζηέξεζε ζηνπο ρξφλνπο απνζηνιήο θαη ιήςεο ησλ ηειεγξαθεκάησλ ζηε ιεηηνπξγία κηαο εγθαηάζηαζεο ηερληθήο ΔΙΒ. Μέγηζην κήθνο απνζηάζεσλ ησλ bus - γξακκώλ κε θεληξηθή ηξνθνδνζία α/α Πεξηγξαθή κήθνπο απόζηαζεο Μέγηζην κήθνο απόζηαζεο 1 πλνιηθφ κήθνο bus γξακκήο 1000 m 2 Μεηαμχ ηξνθνδνηηθνχ θαη πην καθξηλήο bus - ζπζθεπήο 350 m 3 Μεηαμχ δχν bus - ζπζθεπψλ ζηελ ίδηα bus γξακκή 700 m 4 Μεηαμχ δχν ηξνθνδνηηθψλ πνπ ηξνθνδνηνχλ ηελ ίδηα bus-γξακκή 200 m 53

62 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο Αλαιπηηθή πεξηγξαθή ησλ εμαξηεκάησλ EIB Σα δνκηθά ζηνηρεία ιεηηνπξγίαο κηαο εγθαηάζηαζεο ηερληθήο ΔΙΒ ηα ρσξίδνπκε ζηηο παξαθάησ θαηεγνξίεο: 1. Βαζηθέο ζπζθεπέο ή ηνπ ζπζηήκαηνο 2. Δπηθνηλσλίαο 3. Αηζζεηήξεο 4. Δηζφδνπ 5. Δμφδνπ 6. Δλδείμεσλ 7. Σειερεηξηζκνχ 8. Διεγθηέο 9. Παξειθφκελα 10. Μπνπηφλ 11. χλζεηεο ζπζθεπέο Αλάινγα ηψξα κε ηνλ ηξφπν εγθαηάζηαζεο, ηνπνζέηεζεο θαη ζηεξέσζε ηνπο δηαρσξίδνληαη ζηνπο εμήο ηχπνπο. 1. N γηα ηνπνζέηεζε ζε ξάγα πίλαθα 2. UP γηα ρσλεπηή εγθαηάζηαζε 3. AP γηα εμσηεξηθή εγθαηάζηαζε 4. Γηα ηνπνζέηεζε ζε ςεπδνξνθή 5. Γηα ηνπνζέηεζε ζε ζπζθεπέο 6. Γηα ηνπνζέηεζε ζε θαλάιηα εγθαηαζηάζεσλ Δπίζεο πνιιέο λέεο ζπζθεπέο πξναλαγγέιινληαη γηα ην θνληηλφ κέιινλ. Όιεο ζπλνδεχνληαη κε ην ινγηζκηθφ ηνπο, κε ηελ κνξθή αλαλεσκέλσλ βάζεσλ δεδνκέλσλ ηνπ θαηαζθεπαζηή. Αθφκε Πνιχ ζπρλά εκθαλίδνληαη λέεο εθαξκνγέο κε λέεο δπλαηφηεηεο θαη επθνιίεο γηα ππάξρνπζεο Bus ζπζθεπέο. 54

63 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο Βαζηθέο ζπζθεπέο ή ηνπ ζπζηήκαηνο Σξνθνδνηηθό (Power Supply) Σν ηξνθνδνηηθό ηνπνζεηείηαη ζε ξάγα (ηχπνπ N) πίλαθα 35 mm, ηξνθνδνηείηαη κε ηάζε 230 V - 50 Ηz θαη δηαζθαιίδεη ηελ απαξαίηεηε ηηκήο ηάζεο θαη ξεχκαηνο ζηηο bus γξακκέο. 1. Πξάζηλν LED VAC ηάζε ηξνθνδ. είλαη ΟΚ 2. Πξάζηλν LED - 24 VDC ηάζε εμφδνπ είλαη OK 3. Τπνδνρή εηηθεηψλ 4. Σεξκαηηθά Δηζφδνπ-εμφδνπ (Input/output) Γηα ηε ιεηηνπξγία ησλ ζπλδξνκεηψλ απαηηείηαη ηάζε 24 V. Η ηάζε απηή κπνξεί λα ιεηηνπξγήζεη θαη σο θέξνπζα πάλσ ζηελ νπνία κεηαθέξνληαη ηα κελχκαηα ησλ ζπλδξνκεηψλ. Σν ηξνθνδνηηθφ γξακκήο ζπλδέεηαη θαηεπζείαλ πάλσ ζηνλ δίαπιν θαη παξέρεη ηθαλή πνζφηεηα ξεχκαηνο γηα ηε ιεηηνπξγία ησλ ζπλδξνκεηψλ πνπ είλαη πάλσ ζε απηφλ, δελ είλαη ινγηθή κνλάδα. Σν ξεχκα πνπ παξέρνπλ ζηνπο ζπλδξνκεηέο ζηελ έμνδν αλάινγα κε ηνλ ηχπν κπνξεί λα είλαη 160 ma ή 320 ma ή 640 ma. ε πεξίπησζε πνπ ππάξρνπλ πεξηζζφηεξεο ζπζθεπέο είλαη δπλαηφλ λα ρξεζηκνπνηεζνχλ παξαπάλσ απφ έλα ηξνθνδνηηθά κε θαηάιιειε ζπλδεζκνινγία γηα αχμεζε ηνπ ζπλνιηθνχ παξερφκελνπ ξεχκαηνο. Σα ηξνθνδνηηθά κπνξεί λα ζπλνδεχνληαη θαη απφ απνπληθηηθφ πελίν (choke) πνπ είλαη ελζσκαησκέλν ζ απηφ. Σν νπνίν εκπνδίδεη ηνλ ζφξπβν ηνπ ειεθηξηθνχ δηθηχνπ λα εηζέιζεη ζην δίαπιν. Οη ζηαηηθέο θνξηίζεηο απνθεχγνληαη κε ηελ ζχλδεζε ηεο εηζφδνπ ηνπ ηξνθνδνηηθνχ ζηελ γείσζε ηεο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο. Σέινο, ην ηξνθνδνηηθφ δελ πξνγξακκαηίδεηαη θαη σο εθ ηνχηνπ δελ αλήθεη ζηηο bus - ζπζθεπέο. Πελίν (Choke) 1. Τπνδνρή εηηθεηψλ 2. Κνπκπί Δπαλαθνξάο αξρηθψλ ζπλζεθψλ 3. LED Δπαλαθνξάο αξρηθψλ ζπλζεθψλ 4. Σεξκαηηθφ ζχλδεζεο γξακκψλ Bus 5. Σεξκαηηθφ ζχλδεζεο 30 V DC Πάλσ ζηελ ήδε ηνπνζεηεκέλε απηνθφιιεηε ξάγα δεδνκέλσλ ηνπνζεηείηαη ην πελίν. Η ξάγα απηή είλαη ησλ 35 mm. Η επηθνηλσλία ηνπ κε ηελ bus - γξακκή πξαγκαηνπνηείηαη κέζσ ησλ ηεζζάξσλ επαθψλ πνπ βξίζθνληαη ζην πίζσ κέξνο ηνπ θαη έξρνληαη ζε επαθή κε ηελ ξάγα δεδνκέλσλ. 55

64 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Σν πελίν ιακβάλεη ηελ ηάζε απφ ηηο δπν εμσηεξηθέο δηαδξνκέο ηεο ξάγαο δεδνκέλσλ θαη ηελ νδεγεί ζηηο δπν εζσηεξηθέο δηαδξνκέο ηεο. Δίλαη αλαγθαίν γηα ηε ζχδεπμε ηεο κνλάδαο ηξνθνδνζίαο ζην θχθισκα επηθνηλσλίαο. Σν πελίν δξα ζαλ πνιχ ρακειή αληίζηαζε γηα ηελ ηξνθνδνζία DC θαη δελ επεξεάδεη ηε δηαλνκή ηεο ζηε γξακκή. Αληίζεηα, δξα ζαλ πνιχ πςειή αληίζηαζε γηα ηα δεδνκέλα πιεξνθνξηψλ, ηα νπνία φπσο έρεη ήδε αλαθεξζεί είλαη ζε κνξθή AC ηάζεο. Έηζη, δελ επηηξέπεηαη ε δηέιεπζε απηψλ πξνο ην ηξνθνδνηηθφ θαη θαηά ζπλέπεηα ην ζήκα πιεξνθνξηψλ δελ έρεη απψιεηεο πνπ νθείινληαη ζην ηξνθνδνηηθφ Σν πελίν δελ πξνγξακκαηίδεηαη θαη δελ αλήθεη ζηηο bus-ζπζθεπέο. BUS Πξνζαξκνζηήο (Bus Coupling Unit) Ο bus - πξνζαξκνζηήο ζε ζπλδπαζκφ κε ηελ κνλάδα εθαξκνγήο κπνξεί λα απνηειεί ην: ζηαζεξό ηκήκα ηεο Βus - ζπζθεπήο (π.ρ. ζηνπο ελεξγνπνηεηέο ιεηηνπξγίαο δηαθνπήο ON/OFF, Dimmer, ξνιψλ θ.ιπ.) ή αθαηξνύκελν ηκήκα ηεο Bus ζπζθεπήο, δειαδή, βξίζθεηαη ρσξηζηά ν έλαο απφ ηελ άιιε (π.ρ. ζηα αηζζεηήξηα, δειαδή, ζηα κπνπηφλ, ζηνλ ζεξκνζηάηε ρψξνπ θ.ιπ.). Ο Βus - πξνζαξκνζηήο είλαη εθείλνο πνπ πξνζδίδεη ηελ επθπΐα ηνπ ζηελ θάζε Βus - ζπζθεπή, γηαηί είλαη εθείλνο πνπ πξνγξακκαηίδεηαη. Η κνλάδα απηή είλαη δηαζέζηκε είηε σο ζπγθεθξηκέλν απηφλνκν πξντφλ είηε σο πξντφλ ελζσκαησκέλν ζε ζπλδξνκεηέο-bus. Η κνλάδα απνηειείηαη απφ δχν (2) ηκήκαηα : Σνλ πνκπνδέθηε πνπ παξέρεη : ζχδεπμε ηεο ζπζθεπήο κε ην θχθισκα επηθνηλσλίαο, απνζηνιή παθέησλ δεδνκέλσλ θαη απνθσδηθνπνίεζε ησλ ιακβαλφκελσλ παθέησλ θαη κεηαηξνπή ηεο ηάζεο DC γηα ηε δεκηνπξγία ησλ θαηάιιεισλ ζεκάησλ επηθνηλσλίαο. Σνλ ειεγθηή επηθνηλσλίαο, ν νπνίνο είλαη κηθξνυπνινγηζηήο θαη παξέρεη : αλαγθαίεο ιεηηνπξγίεο επηθνηλσληψλ, δπλαηφηεηεο πξνγξακκαηηζκνχ, κλήκεο ROM, RAM θαη EEPROM (Electrically Erasable Programmable ROM) γηα ηελ απνζήθεπζε ησλ πξνγξακκάησλ θαη ππνζηήξημε ζχλδεζεο εμσηεξηθψλ ζπζηεκάησλ. Η κνλάδα ππνινγίδεηαη σο ζπλδξνκεηήο θαη πξνγξακκαηίδεηαη πάληα κε βάζε ηε ζπζθεπή κε ηελ νπνία ζπλνδεχεηαη. 56

65 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Πξνζαξκνζηήο γξακκήο/πεξηνρήο (Line/Area Coupler) 1. LED Λεηηνπξγίαο (On) 2. LED γηα ηελ θπθινθνξία ηειεγξαθεκάησλ ζηελ πξσηνβάζκηα θχξηα γξακκή (main line). 3. LED γηα ηελ θπθινθνξία ηειεγξάθεκα ζηελ δεπηεξνβάζκηα γξακκή (line) 4. Σεξκαηηθφ γηα ζχλδεζε ηεο θχξηαο (πξσηνβάζκηαο) Bus-γξακκήο 5. Σεξκαηηθφ γηα ζχλδεζε ηεο θχξηαο (δεπηεξνβάζκηαο) Bus-γξακκήο 6. LED πξνγξακκαηηζκνχ 7. Κνπκπί πξνγξακκαηηζκνχ 8. Τπνδνρή εηηθεηψλ Ο πξνζαξκνζηήο αλάινγα κε ηνλ ξφιν ηνπ ραξαθηεξίδνληαη σο γξακκήο, πεξηνρήο θαη ελίζρπζεο κηαο bus γξακκήο. Με ηελ ρξεζηκνπνίεζε πξνζαξκνζηψλ (εληζρπηψλ) κηα bus - γξακκή κπνξεί λα εμππεξεηήζεη κέρξη 255 bus - ζπζθεπέο. Ο πξνζαξκνζηήο γξακκήο [Line Coupler (LC)] ζπλδέεη ηε γξακκή ζηελ νπνία αλήθεη κε ηελ θχξηα γξακκή. Γελ επηηξέπεη ζε εληνιέο ή ζήκαηα ηα νπνία δε ζρεηίδνληαη κε εμσηεξηθέο γξακκέο λα θπθινθνξνχλ ζηα θαιψδηα επηθνηλσλίαο απηψλ. Έηζη, εμαζθαιίδεη βέιηηζηε ιεηηνπξγία ηεο ζπλνιηθήο δηάηαμεο, απμάλνληαο ηελ ηαρχηεηά ηεο. Η ηξνθνδνζία ηνπ πξνέξρεηαη απφ ηε γξακκή ζηελ νπνία αλήθεη θαη παξέρεη γαιβαληθή απνκφλσζε. Οη πξνζαξκνζηέο δηαζέηνπλ Flash-ROM θαη δελ απαηηνχλ κπαηαξία γηα ηε ιεηηνπξγία ηνπο. Η παιηάο γεληάο πξνζαξκνζηέο είραλ κπαηαξίεο ιεζίνπ κε δηάξθεηα δσήο πέξαλ ηνλ 10 ρξφλσλ. Έρνπλ δηεπζχλζεηο, πξνγξακκαηίδνληαη θαη ππνινγίδνληαη ζηνπο ζπλδξνκεηέο. 57

66 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο πζθεπέο Δπηθνηλσλίαο Θύξα επηθνηλσλίαο USB 1. Τπνδνρή εηηθεηψλ 2. Κνπκπί πξνγξακκαηηζκνχ 3. LED πξνγξακκαηηζκνχ 4. Σεξκαηηθφ ζχλδεζεο γξακκψλ Bus 5. LED EIB 6. LED USB 7. Τπνδνρή USB Η ζχξα επηθνηλσλίαο είλαη ε πξψηε ζπζθεπή πνπ απνθηά θπζηθή δηεχζπλζε, θαη κέζσ ηεο νπνίαο απνθηνχλ θπζηθή δηεχζπλζε θαη πξνγξακκαηίδνληαη νη δηάθνξεο bus - ζπζθεπέο πνπ πεξηιακβάλεη κηα εγθαηάζηαζε ηερληθήο ΔΙΒ. Αθφκε, κέζσ ηεο ζχξαο επηθνηλσλίαο πξαγκαηνπνηείηαη ε αλαγλψξηζε θαη ε δηάγλσζε ηδηνηήησλ ησλ bus - ζπζθεπψλ. Δθηφο ηεο ζχξαο USB κπνξνχκε λα έρνπκε επηθνηλσλία κε κία RS Μέζσ ησλ ηεζζάξσλ επαθψλ πνπ βξίζθνληαη ζην πίζσ κέξνο ηεο. εηξηαθή Θύξα γηα ρσλεπηή ηνπνζέηεζε Γηα ηελ ζχξα απηή είλαη απαξαίηεηνο ν Bus πξνζαξκνζηήο θαη πιαίζην αλάινγα κε ην πξφγξακκα, ηα νπνία πξέπεη λα παξαγγέιινληαη ρσξηζηά. Καζηζηά δπλαηή ηε ζχλδεζε κε ηνλ ειεθηξνληθφ ππνινγηζηή, γηα ηε δηεπζπλζηνδφηεζε, ηελ παξακεηξνπνίεζε, ηελ νπηηθνπνίεζε, ηελ πξσηνθφιιεζε θαη ηε δηάγλσζε ησλ ζπλδξνκεηψλ Bus. Τπνινγίδεηαη ζηνπο Bus ζπλδξνκεηέο καδί κε ηνλ αληίζηνηρν πξνζαξκνζηή εηξηαθή Θύξα RS 232 γηα ηνπνζέηεζε ζε ξάγα πίλαθα Η ζεηξηαθή ζχξα N 148 (Siemens), ηνπνζεηείηε ξε ξάγα πίλαθα θαη κέζσ εηδηθψλ ειαηεξησηψλ επαθψλ πνπ δηαζέηεη ζπλδέεηαη απηφκαηα ζην θχθισκα. Η Θχξα απηή θαζηζηά δπλαηή ηε ζχλδεζε ειεθηξνληθνχ ππνινγηζηή (PC) κε ην ζχζηεκα γηα ησλ πξνγξακκαηηζκφ, ηε δηεπζπλζηνιφγεζε, ηελ παξακεηξνπνίεζε, ηελ νπηηθνπνίεζε θαη ηε δηάγλσζε ησλ Bus ζπλδξνκεηψλ Πιάηνο: 3 TE (1 TE = 18 mm) 58

67 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο Αηζζεηήξεο Σα αηζζεηήξηα απνηεινχλ βαζηθνχο παξάγνληεο γηα ηελ ιεηηνπξγία ηνπ ζπζηήκαηνο ΔΙΒ. Πξνζδίδνπλ ζηνλ ρξήζηε πιεξνθνξίεο αλάινγα κε ηελ ρξήζε ηνπο θαη ηελ δπλαηφηεηα ηελ νπνία έρνπλ. πλδένληαη κε bus - πξνζαξκνζηέο, θαη έρνπλ σο ζθνπφ: ηελ αληαιιαγή ησλ θπζηθψλ κεηαβιεηψλ ζε ηζνδχλακεο ειεθηξηθέο ηηκέο ηάζεο, ηελ απνζηνιή, ηελ δηεθπεξαίσζε θαη ηνλ έιεγρν πιεξνθνξηψλ ζρεηηθψλ κε ηηο απαηηήζεηο ηνπ ρξήζηε ζηελ bus - γξακκή. Αηζζεηήξαο Φσηεηλόηεηαο 1. LED πξνγξακκαηηζκνχ, πιήθηξν Πξνγξακκαηηζκνχ 2. χλδεζε Bus 3. χλδεζε γηα αηζζεηήξα θσηφο Σν ζχζηεκα ηνπ αηζζεηήξα θσηεηλφηεηαο πεξηιακβάλεη: ηελ εζσηεξηθή κνλάδα, ε νπνία ηνπνζεηείηαη ζηνλ ειεθηξηθφ πίλαθα δηαλνκήο (κπνξεί λα ηνπνζεηεζεί θαη ζε ςεπδνξνθή) θαη ην εμσηεξηθό αηζζεηήξην, ην νπνίν ηνπνζεηείηαη ζηνλ ππαίζξην ρψξν, ην νπνίν νπζηαζηηθά απνηειεί ηελ πεξηνρή κέηξεζεο. θνπφο ηνπ αηζζεηήξα θσηεηλφηεηαο είλαη λα παξαθνινπζεί θαη λα ξπζκίδεη ηελ έληαζε θσηηζκνχ εζσηεξηθψλ ρψξσλ ζε ζρέζε κε ηελ έληαζε ηνπ θσηηζκνχ πνπ επηθξαηεί ζηνλ εμσηεξηθφ ρψξν θαη λα ζηέιλεη ηηο αληίζηνηρεο πιεξνθνξίεο ζηελ γξακκή επηθνηλσλίαο ηνπ bus. Η εζσηεξηθή κνλάδα ηνπ αηζζεηήξα θσηεηλφηεηαο, πξνγξακκαηίδεηαη. Αηζζεηήξαο Φσηεηλόηεηαο Υώξνπ GE 252 Οη αηζζεηήξεο θσηεηλφηεηαο GE 252 (Siemens) απνηεινχληαη απφ έλα ειεγθηή θαη έλα δέθηε (θσηνθχηηαξν) µε θαιψδην ζχλδεζεο κήθνπο 2 m (δελ επηηξέπεηαη ε επηκήθπλζή ηνπ). Ο ειεγθηήο είλαη µία ζπζθεπή καθξφζηελεο θαηαζθεπήο θαη είλαη θαηάιιεινο γηα ηνπνζέηεζε π. ρ. ζε θσηηζηηθά θζνξηζκνχ, κπνξεί φκσο λα ηνπνζεηεζεί θαη ρσξηζηά. Ο δέθηεο (εμσηεξηθφ αηζζεηήξην) ηνπνζεηείηαη ζε νξνθέο µε ηε βνήζεηα ειαηεξίνπ ζηεξέσζεο θαη κίαο ξνδέηαο. Ο ειεγθηήο ιακβάλεη ηελ ηξέρνπζα ηηκή θσηεηλφηεηαο πνπ αληρλεχζεθε απφ ηνλ αηζζεηήξα θαη ξπζκίδεη ή ειέγρεη ην θσηηζκφ µέζσ ηνπ instabus EIB. Γηαηίζεληαη δηάθνξα πξνγξάκκαηα εθαξκνγψλ φπσο π. ρ. βαζκνλφκεζε, ξχζκηζε ζηαζεξνχ θσηηζκνχ ή δχν ζεκείσλ θαη αλάγλσζε ηηκψλ θσηεηλφηεηαο. Πεξηνρή ξχζκηζεο: 150 Lux έσο 1950 Lux. Βαζκφο πξνζηαζίαο: IP 20 59

68 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Αηζζεηήξαο Φσηεηλόηεηαο Υώξνπ GE 253 Ο αηζζεηήξαο θσηεηλφηεηαο GE 253 ρξεζηκνπνηείηαη γηα ηε κέηξεζε ηεο εμσηεξηθήο θσηεηλφηεηαο. Απνηειείηαη απφ έλα κεηαηξνπέα θαη έλαλ δέθηε (θσηνθχηηαξν) µε θαιψδην ζχλδεζεο κήθνπο 2 m. Ο κεηαηξνπέαο είλαη µία ζπζθεπή καθξφζηελεο θαηαζθεπήο θαη είλαη θαηάιιεινο γηα επηηνίρηα ηνπνζέηεζε, φπσο π. ρ. γηα ηελ ηνπνζέηεζε ζε ςεπδνξνθέο. Ο δέθηεο κπνξεί λα ηνπνζεηεζεί µε ηε βνήζεηα ελφο ζεη ζηεξέσζεο π. ρ. ζην εζσηεξηθφ παξαζχξνπ. Ο κεηαηξνπέαο κεηαθέξεη ηελ ηξέρνπζα ηηκή θσηεηλφηεηαο πνπ έρεη αληρλεπζεί απφ ηνλ αηζζεηήξα πξνο ην Bus, φπνπ κπνξεί λα ππνζηεί πεξαηηέξσ επεμεξγαζία απφ ηε κνλάδα ειέγρνπ θσηεηλφηεηαο. Πεξηνρή ξχζκηζεο: 0 Lux έσο Lux Βαζκφο πξνζηαζίαο: IP 20 Αηζζεηήξαο αλίρλεπζεο δόλεζεο Ο ειεθηξνληθφο αληρλεπηήο δφλεζεο κε κηα επίδεημε κλήκεο ρξεζηκνπνηείηαη γηα λα ειέγμεη φινπο ηνπο ηχπνπο ησλ παξαζχξσλ, ηηο πφξηεο, ηα δηαρσξηζηηθά, ηνπο θξαγκνχο γπαιηνχ, ηηο πξνζήθεο θαη εκπνξεπκαηνθηβψηηα απφ κηα παξαβίαζε. Μπνξεί λα ρξεζηκνπνηεζεί γηα έιεγρν ζπλαγεξκνχ. Αληρλεπηήο θίλεζεο Ο αηζζεηήξαο θίλεζεο ρξεζηκνπνηείηαη γηα ηελ αλίρλεπζε θίλεζεο ζε δηάθνξνπο ρψξνπο. Πξνζαξκφδεηαη ζηνλ αληίζηνηρν bus -πξνζαξκνζηή ν νπνίνο ζπλδέεηαη ζηελ bus - γξακκή. Ο αληρλεπηήο θίλεζεο ιεηηνπξγεί θαη αληηδξά ζηηο απφηνκεο αιιαγέο ηεο ζεξκφηεηαο πνπ πξνθαινχληαη απφ ηα πξφζσπα, δψα ή αληηηίζεηαη θαη ζηέιλεη ηειεγξαθήκαηα ζηελ εγθαηάζηαζε ΔΙΒ ζηελ θάζε ελεξγνπνίεζε ηνπ, ζπκθσλά κε ηνλ ηξφπν ηνπ πξνγξακκαηηζκνχ ηνπ. Γηαζέηεη ηξία πνληεζηφκεηξα, ην έλα γηα ηε ξχζκηζε ηεο επαηζζεζίαο, ην άιιν γηα ηε ξχζκηζε ησλ θαηψηαησλ νξίσλ θσηεηλφηεηαο πνπ παξέρεη ιεπηή ξχζκηζε κέζσ ηνπ ινγηζκηθνχ ζε επίπεδν ιπθφθσηνο, θαη ην ηειεπηαίν γηα ηε δπλαηφηεηα θαζπζηέξεζεο ιεηηνπξγίαο (off delay). Αλάινγα κε ην είδνο θαη ηνλ ζθνπφ ρξεζηκνπνίεζεο ηνπο, νη αηζζεηήξεο θίλεζεο κπνξνχλ λα ηνπνζεηεζνχλ ζε δηάθνξα χςε. Τπάξρνπλ δχν παξαιιαγέο αλάινγα κε ην χςνο ηνπνζέηεζεο γηα 1,10m θαη 2,20m. Η αθηίλα εκβέιεηαο ηνπο είλαη γηα ην 1.10m πεξίπνπ ηα 10m θαη γηα ην 2.20m πεξίπνπ ηα 12m. Ο αηζζεηήξαο θίλεζεο απνηειεί κνλάδα επηθνηλσλίαο, θαη πξνγξακκαηίδεηαη ν bus - πξνζαξκνζηήο πνπ ζπλδέεηαη κε απηφλ. 60

69 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Θεξκνζηάηεο ρώξνπ Ο ζεξκνζηάηεο ρψξνπ ρξεζηκνπνηείηαη γηα ηνλ έιεγρν ζεξκνθξαζίαο ζε εγθαηαζηάζεηο ζέξκαλζεο θαη θιηκαηηζκνχ. Πξνζαξκφδεηαη ζηνλ αληίζηνηρν bus - πξνζαξκνζηή ν νπνίνο ζπλδέεηαη ζηελ bus - γξακκή. Ο ζεξκνζηάηεο δηαζέηεη πεξηζηξνθηθφ θνκβίν γηα ηε κεηαβνιή ηεο επηζπκεηήο ζεξκνθξαζίαο κε βάζε ηελ πξνεπηιεγκέλε ζεξκνθξαζία. θνπφο ηνπ είλαη λα παξαθνινπζεί θαη ζα ξπζκίδεη ηελ ζεξκνθξαζία ηνπ ρψξνπ, ζηνλ νπνίν ε κέηξεζε ηεο ζεξκνθξαζίαο πξαγκαηνπνηείηαη αλεμάξηεηα απφ ηελ ξχζκηζε. Η ξχζκηζε πξαγκαηνπνηείηαη κε βάζε ηελ πξνθαζνξηζκέλε ηηκή πνπ έρεη θαζνξηζηεί κέζσ ηνπ πξνγξακκαηηζκνχ απφ ην ETS 3 Professional. Οη δπλαηφηεηεο ξχζκηζεο ησλ νξίσλ ζεξκνθξαζίαο θπκαίλνληαη απφ +5 C έσο -5 C. Ο ζεξκνζηάηεο ρψξνπ πεξηιακβάλεη 5 Led γηα ηελ έλδεημε ηεο ηξέρνπζαο θαηάζηαζεο ιεηηνπξγίαο (θαλνληθή, λπθηεξηλή, αληηπαγσηηθή, αλακνλή θαη πξνζηαζία απφ ηελ δέζηε), θαζψο θαη θνκβίν παξνπζίαο. Ο ζεξκνζηάηεο, απνηειεί κνλάδα επηθνηλσλίαο θαη πξνγξακκαηίδεηαη ν bus -πξνζαξκνζηήο πνπ ζπλδέεηαη κε απηφλ. Γηαξξνήο Νεξνύ Γηα ηελ αλίρλεπζε δηαξξνήο λεξνχ ζε εζσηεξηθνχο ρψξνπο ππάξρεη ν αληρλεπηήο UP 272 (Siemens). Σνπνζεηείηαη θαη ζπλδέεηαη ζηνπο Bus πξνζαξκνζηέο. Πεξηιακβάλεη: αηζζεηήξα αλίρλεπζεο λεξνχ κε 2m θαιψδην αηζζεηήξα. Μνλάδα ρξνληθνύ πξνγξακκαηηζκνύ δύν θαλαιηώλ Η κνλάδα ρξνληθνχ πξνγξακκαηηζκνχ είλαη ζπζθεπή θαηάιιειε γηα ηνπνζέηεζε ζηνλ ειεθηξηθφ πίλαθα δηαλνκήο ηεο εγθαηάζηαζεο.. Υξεζηκνπνηείηαη γηα ηελ δεκηνπξγία ρξνληθψλ κεηαηνπίζεσλ νη νπνίεο ιακβάλνληαη θαη εθπέκπνληαη κέζσ bus - ηειεγξαθεκάησλ. Μπνξεί λα πξνζθέξεη 36 δηαθνξεηηθέο ρξνληθέο ιεηηνπξγίεο, νη νπνίεο ηαμηλνκνχληαη ζε ιεηηνπξγίεο εκέξαο, κεξηθψλ εκεξψλ, θ.ιπ.. Τπάξρνπλ θαη άιιεο κνλάδεο ρξνληθνχ πξνγξακκαηηζκνχ κε πνιιέο αθφκε δπλαηφηεηεο γηα κεγάιεο εθαξκνγέο (κέρξη 324). Η κνλάδα ρξνληθνχ πξνγξακκαηηζκνχ, πξνγξακκαηίδεηαη 61

70 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Μνλάδα ρξνληθνύ πξνγξακκαηηζκνύ (ρξνλνδηαθόπηεο) ηεζζάξσλ θαλαιηώλ Ο ρξνλνδηαθφπηεο απηφο κπνξεί λα ρξεζηκνπνηεζεί σο εκεξήζηνο, εβδνκαδηαίνο ή εηήζηνο θαη ρξνλνδηαθφπηεο. πλδέεηαη ζην θχθισκα µέζσ ηεο θιέκαο bus. Αλαιπηηθά νη εθαξκνγέο θαη ε ξπζκίζεηο ηνπ ρξνλνδηαθφπηε: Έρεη 4 θαλάιηα Δθηφο απφ ην ηππηθφ εβδνκαδηαίν πξφγξακκα κπνξνχλ ζε θάζε θαλάιη λα νξηζηνχλ επηπξφζζεηα άιια 9 εβδνκαδηαία πξνγξάκκαηα. Απηά ηα εβδνκαδηαία πξνγξάκκαηα κπνξνχλ λα πξνβιεζνχλ µε ηελ εηζαγσγή ηεο εκεξνκελίαο έλαξμεο θαη ηεξκαηηζκνχ Π. ρ.: εβδνκαδηαίν πξφγξακκα Αξ. 5 απφ 24/12. 6/1. Οη εληνιέο ελεξγνπνίεζεο εκεξνκελίαο νινθιεξψλνπλ θάζε εβδνκαδηαίν πξφγξακκα Με ηηο εληνιέο πξνηεξαηφηεηαο ΔΝΣΟ θαη ΔΚΣΟ κπνξεί λα ηεζεί εθηφο ιεηηνπξγίαο ην πξφγξακκα εηζάγνληαο ηελ εκεξνκελία έλαξμεο θαη ηεξκαηηζκνχ Γπλαηφηεηα ελεξγνπνίεζεο ηπραίνπ πξνγξάκκαηνο Πξνζσξηλή ρεηξνθίλεηε ιεηηνπξγία Μφληκε ρεηξνθίλεηε ιεηηνπξγία Διεχζεξε δηακφξθσζε ησλ εκεξήζησλ κπινθ θαη ησλ θαλαιηψλ Η εκεξνκελία θαη ε ψξα κπνξνχλ λα απνζηαινχλ ζην instabus EIB Απηφκαηε αιιαγή ρεηκεξηλήο/ζεξηλήο ψξαο βάζεη εκεξνινγίνπ. Αηζζεηήξαο πνιιαπιώλ Λεηηνπξγηώλ Ο αηζζεηήξαο πνιιαπιψλ ιεηηνπξγηψλ AP 254 (Siemens) αληρλεχεη ηε θσηεηλφηεηα θαη ηε ζεξκνθξαζία. Απηέο νη ηηκέο κπνξνχλ λα απνζηαινχλ ζην Bus. Δθηφο ησλ άιισλ ε ζπζθεπή απηή δηαζέηεη δηαθφπηεο νξηαθψλ ηηκψλ γηα δηαθνπηηθφ έιεγρν ON/OFF, ξχζκηζε θσηεηλφηεηαο (dimming), έιεγρν ειεθηξηθψλ ξνιψλ ζε ζπλάξηεζε µε ηε θσηεηλφηεηα ή/θαη ηε ζεξκνθξαζία πεξηβάιινληνο. Γηαθφπηεο νξηαθήο ηηκήο γηα ηε θσηεηλφηεηα. Γηαθφπηεο νξηαθήο ηηκήο γηα ηε ζεξκνθξαζία Γηαθφπηεο νξηαθψλ ηηκψλ γηα ζθίαζε (ζπλδπαζκφο θσηεηλφηεηαο θαη ζεξκνθξαζίαο), Σξνθνδνζία ηάζεο: µέζσ ηάζεο bus. πλδέζεηο: 1 χλδεζε bus (µέζσ ηεο θιέµαο ζχλδεζεο bus) Πεξηνρέο κέηξεζεο: Φσηεηλφηεηα: lux Θεξκνθξαζία: C Γσλία αλίρλεπζεο: νξηδφληηα +/- 60 θάζεηα ,5 Βαζκφο πξνζηαζίαο: IP

71 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Αληρλεπηήο παξνπζίαο Ο αληρλεπηήο παξνπζίαο UP 258 (Siemens) ρξεζηκνπνηείηαη γηα ηελ αλίρλεπζε παξνπζίαο αλζξψπσλ ζε θιεηζηνχο ρψξνπο. Απαηηεί έλαλ Bus πξνζαξκνζηή ν νπνίνο πξέπεη λα παξαγγέιιεηαη ρσξηζηά. Η δηαθνξά ηνπ κε ηνλ αληρλεπηή θίλεζεο είλαη φηη κπνξεί λα αληρλεχεη κηθξέο θηλήζεηο ησλ αλζξψπσλ (κεξηθψλ cm), ελψ ν αληρλεπηήο θίλεζεο εληνπίδεη κφλν κεγαιχηεξεο θηλήζεηο. Η πεξηνρή αλίρλεπζεο αλέξρεηαη ζε 360 νξηδφληηα θαη πεξίπνπ 120 θάζεηα. Γηα ηε κέηξεζε ηνπ πξαγκαηηθνχ θσηφο ζην ρψξν εξγαζίαο έρεη ελζσκαησζεί έλαο αηζζεηήξαο θσηεηλφηεηαο. Με ηελ πξνζαξκφζηκε ζπκπεξηθνξά ηνπ αληρλεπηή θίλεζεο (αληρλεχεη κηθξέο θηλήζεηο) κπνξεί λα γίλεη εθκάζεζε ηνπ απαηηνχκελνπ ρξφλνπ πζηέξεζεο γηα ηε θάζε ΔΝΣΟ. Η ζπζθεπή είλαη θαηάιιειε γηα ηελ ηνπνζέηεζε ζε νξνθέο. Η πεξηνρή αλίρλεπζεο θπκαίλεηαη κεηαμχ 6 m έσο 11 m πεξίπνπ, αλάινγα µε ην χςνο ηνπνζέηεζεο θαη ην χςνο ηνπ ρψξνπ. Αληρλεπηήο ππξθαγηάο θαη πνιιαπιώλ ιεηηνπξγηώλ Ο αληρλεπηήο ππξθαγηάο θαη πνιιαπιψλ ιεηηνπξγηψλ AP 256 (Siemens) µε ελζσκαησκέλν πξνζαξκνζηή Bus ρξεζηκνπνηείηαη γηα ηελ έγθαηξε αλίρλεπζε ππξθαγηάο ζε θηίξηα γηα ηα νπνία δελ πξνβιέπνληαη εγθαηαζηάζεηο αλαγγειίαο ππξθαγηάο. Ο αληρλεπηήο απνηειείηαη απφ ηε βάζε µε ελζσκαησκέλν Bus πξνζαξκνζηή θαη ηελ θεθαιή ηνπ αηζζεηήξα, ν νπνίνο κπνξεί λα αθαηξεζεί π.ρ. γηα ηηο αλάγθεο ζπληήξεζεο ή επηζθεπήο. Μέζσ ηνπ αληρλεπηή κεηαδίδνληαη αλαγγειίεο χπαξμεο θαπλνχ θαη ζεξκφηεηαο, θαζψο θαη ε ηξέρνπζα ηηκή ζεξκνθξαζίαο. Δθηφο απηνχ αλαθνηλψλεηαη απηφκαηα εάλ ν αηζζεηήξαο είλαη ραιαζκέλνο ή ιεξσκέλνο θαη εάλ έρεη αθαηξεζεί απφ ηε βάζε. Αηζζεηήξαο ηαρύηεηαο αλέκνπ Μπνξεί λα ρξεζηκνπνηεζεί σο αηζζεηήξαο γηα ηελ θεληξηθή κνλάδα θαηξηθψλ ζπλζεθψλ. Η βάζε ηνπνζέηεζεο γηα ηζηφ πξέπεη λα παξαγγέιιεηαη ρσξηζηά. 63

72 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο πζθεπέο Δηζόδνπ Γπαδηθή είζνδνο 1. Τπνδνρή εηηθεηψλ 2. Κνπκπί πξνγξακκαηηζκνχ 3. LED πξνγξακκαηηζκνχ 4. Σεξκαηηθφ γηα ζχλδεζε ηεο Bus-γξακκήο 5. Button Υεηξνθίλεην/Απηφκαην 6. LED Υεηξνθίλεην/Απηφκαην 7. Σεξκαηηθά ζχλδεζεο 8. LED θαλαιηνχ 9. Button Υεηξνθίλεηεο ιεηηνπξγίαο Η δπαδηθή είζνδνο είλαη ζπζθεπή θαηάιιειε γηα ηνπνζέηεζε ζε ξάγα δεδνκέλσλ ζηνλ ειεθηξηθφ πίλαθα, αιιά κπνξεί λα ηνπνζεηεζεί θαη ζε ςεπδνξνθή. Υξεζηκνπνηείηαη γηα ηελ κεηαηξνπή ελφο γεγνλφηνο επηπέδνπ ηάζεο πνπ ιακβάλεη ρψξα ζε κηα απφ ηηο εηζφδνπο ηεο, ζε πιεξνθνξία ζηελ γξακκή επηθνηλσλίαο ηνπ bus. Γηα παξάδεηγκα, κηα ρξήζε ηεο δπαδηθήο εηζφδνπ είλαη ε εηδνπνίεζε γηα ηνλ έιεγρν ζηάζκεο πγξψλ κέζσ ηεο bus - γξακκήο, θπζηθά κε ηελ θαηάιιειε ζπλδεζκνινγία ησλ απαξαίηεησλ πιηθψλ. Η ηάζε παξαθνινχζεζεο - αλάινγα κε ηνλ ηχπν ηεο - είλαη 230 V AC ή DC θαη 24 V AC ή DC αληίζηνηρα. Η δπαδηθή είζνδνο, πξνγξακκαηίδεηαη. Αλαινγηθή είζνδνο 1. Τπνδνρή εηηθεηψλ 2. Button πξνγξακκαηηζκνχ 3. LED πξνγξακκαηηζκνχ 4. Σεξκαηηθφ γηα ζχλδεζε Bus γξακκήο 5. Σξνθνδνζία 6. Βνεζεηηθή ηάζε εμφδνπ γηα ηνπο αηζζεηήξεο 7. Δίζνδνο αηζζεηήξσλ Η αλαινγηθή είζνδνο είλαη ζπζθεπή θαηάιιειε γηα ηνπνζέηεζε ζε ξάγα δεδνκέλσλ ζηνλ ειεθηξηθφ πίλαθα δηαλνκήο ηεο εγθαηάζηαζεο. Η ζπζθεπή απηή δηαζέηεη ηέζζεξα θαλάιηα (4 νλ αθξνδεθηψλ κε ηελ ξάγα) γηα αληαπφθξηζε κε κέρξη ηέζζεξηο αηζζεηήξεο (sensors). Έηζη, κηα αλαινγηθή είζνδνο κπνξεί λα ζπλεξγαζζεί κε αηζζεηήξηα γηα ηνλ έιεγρν: θαηξνχ (Weather station),ηαρχηεηαο ηνπ αλέκνπ (Wind speed sensor), βξνρήο (Rain sensor). Η αλαινγηθή είζνδνο, πξνγξακκαηίδεηαη Δίζνδνο γηα ζπκβαηηθά κπνπηόλ Η Γπαδηθή είζνδνο UP 220 (Siemens) ρξεζηκνπνηείηαη γηα ηε ζχλδεζε έσο θαη ηεζζάξσλ ζπκβαηηθψλ δηαθνπηψλ/κπνπηφλ µε επαθέο άλεπ δπλακηθνχ. πλδέεηαη ζηε Bus γξακκή θαη ζηα κπνπηφλ ή ζηνπο δηαθφπηεο. Η απαηηνχκελε ηάζε γηα ηηο επαθέο παξέρεηαη απφ ηε ζπζθεπή (δελ απαηηείηαη μερσξηζηή πεγή ηάζεο). Μέζσ ηνπ πξνγξακκαηηζκνχ ηεο απφ ην ETS 3 κπνξεί λα ρξεζηκνπνηεζεί γηα δηάθνξεο εθαξκνγέο φπσο ξχζκηζε θσηηζκνχ (Dimmer), ιεηηνπξγία On/Off, έιεγρνο ειεθηξηθψλ ξνιψλ θαη δηάθνξνη άιινη ζπλδπαζκνί. 64

73 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο πζθεπέο Δμόδνπ Οη ελεξγνπνηεηέο απνηεινχλ βαζηθνχο παξάγνληεο ζηελ ιεηηνπξγία ηνπ ζπζηήκαηνο ΔΙΒ / ΚΝΥ, θαη νπζηαζηηθά πεξηιακβάλνπλ: ηελ κνλάδα ηζρχνο, ηελ κνλάδα ηνπ bus - πξνζαξκνζηή θαη ην πξφγξακκα εθαξκνγήο. Οη ελεξγνπνηεηέο ζπγθεληξψλνπλ εηδηθέο εθαξκνγέο θαη ελεξγνπνηνχληαη απφ ηα αηζζεηήξηα. Οη πιεξνθνξίεο πνπ ζηέιλνπλ ηα αηζζεηήξηα γηα λα δηεθπεξαησζνχλ, αξρηθά δηέξρνληαη απφ ηνλ bus - πξνζαξκνζηή ηνπ ελεξγνπνηεηή, νπφηε απηφο: απνζηέιιεη θαη ιακβάλεη πιεξνθνξίεο, δηαλέκεη ηελ ηζρχ ζηα δηάθνξα ειεθηξηθά θπθιψκαηα ηεο εγθαηάζηαζεο θαη απνζεθεχεη πιεξνθνξίεο πνπ αθνξνχλ ηηο δηθέο ηνπο θπζηθέο δηεπζχλζεηο γηα κηα ή πεξηζζφηεξεο δηεπζχλζεηο νκάδσλ θαη ην πξφγξακκα εθαξκνγήο κε ηηο αληίζηνηρεο παξακέηξνπο πνπ πεξηιακβάλεη απηφ. Δλεξγνπνηεηήο Διέγρνπ έληαζεο θσηηζκνύ 2 θαλαιηώλ (Dim actuator) 1. Δθεδξηθή αζθάιεηα 10Α 2. Σεξκαηηθά ηξνθνδνζίαο 3. Τπνδνρή εηηθεηψλ 4. LED πξνγξακκαηηζκνχ, πιήθηξν πξνγξακκαηηζκνχ 5. Σεξκαηηθφ ζχλδεζεο γξακκψλ Bus Οη ελεξγνπνηεηέο γηα ηνλ έιεγρν ηεο ζηάζκεο θσηηζκνχ (dimmer) ηνπνζεηνχληαη ζηνλ ειεθηξηθφ πίλαθα, αιιά κπνξεί λα ηνπνζεηεζνχλ θαη ζε ςεπδνξνθή. πλαληψληαη κε δπλαηφηεηα ειέγρνπ ελφο, δχν θαη ηξηψλ δηαθνξεηηθψλ θπθισκάησλ θσηηζκνχ κε αληίζηνηρεο ηζρχο W, VA θαη W, αλάινγα κε ην αλ εμππεξεηνχλ: ιακπηήξεο ππξάθησζεο, ιακπηήξεο αινγφλσλ 12 V, κε ειεθηξνληθνχο κεηαζρεκαηηζηέο ή ζπκβαηηθνχο κεηαζρεκαηηζηέο, αιιά θαη ιακπηήξεο θζνξηζκνχ, κε ειεθηξνληθφ ballast EVG. Οη ελεξγνπνηεηέο dimmer πξνγξακκαηίδνληαη. 65

74 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Δλεξγνπνηεηήο Γηαθνπηώλ ON/OFF 2 θαλαιηώλ (Switch actuator) 1. LED πξνγξακκαηηζκνχ, πιήθηξν πξνγξακκαηηζκνχ 2. Τπνδνρή εηηθεηψλ 3. Σεξκαηηθά ηξνθνδνζίαο 4. Σεξκαηηθφ ζχλδεζεο γξακκψλ Bus Οη ελεξγνπνηεηέο κε ιεηηνπξγία δηαθφπηνπ ON-OFF ηνπνζεηνχληαη ζηνλ ειεθηξηθφ πίλαθα δηαλνκήο, αιιά κπνξεί λα ηνπνζεηεζνχλ θαη ζε ςεπδνξνθή. πλαληψληαη κε δπλαηφηεηα ειέγρνπ 2, 4, 6, 8, ή θαη 16 δηαθνξεηηθψλ θπθισκάησλ θσηηζκνχ πνπ εμππεξεηνχλ ιακπηήξεο ππξάθησζεο, αινγφλσλ 12 V, αιιά θαη θζνξηζκνχ, κε αληίζηνηρεο ηζρχο W, VA θαη W, αλάινγα κε ηνλ ηχπν. Έλαο ελεξγνπνηεηήο δηαθνπηηθήο ιεηηνπξγίαο ON / OFF δχν εμφδσλ, ζε ζπλδεζκνινγία γηα ηελ ειεθηξνδφηεζε δχν θσηηζηηθψλ ζψκαησλ θαίλεηαη ζην παξαπάλσ ζρήκα. Οη ελεξγνπνηεηέο κε δηαθφπηεο ON - OFF, πξνγξακκαηίδνληαη. Δλεξγνπνηεηήο ξνιώλ 4 θαλαιηώλ (Shutter actuator) 1. LED πξνγξακκαηηζκνχ, πιήθηξν πξνγξακκαηηζκνχ 2. Τπνδνρή εηηθεηψλ 3. Σεξκαηηθά ηξνθνδνζίαο 4. Σεξκαηηθφ ζχλδεζεο γξακκψλ Bus Οη ελεξγνπνηεηέο γηα ηνλ έιεγρν ξνιψλ ηνπνζεηνχληαη ζηνλ ειεθηξηθφ πίλαθα δηαλνκήο ηεο εγθαηάζηαζεο, αιιά κπνξεί λα ηνπνζεηεζνχλ θαη ζε ςεπδνξνθή. πλαληψληαη κε δπλαηφηεηα ειέγρνπ ελφο, δχν θαη ηεζζάξσλ (1, 2, 4) δηαθνξεηηθψλ θπθισκάησλ ειεθηξηθψλ ξνιψλ. Γηα ην θαζέλα απφ απηά ζεσξνχληαη ειεθηξηθά ραξαθηεξηζηηθά ηεο ηάμεο ησλ 10 Α/ 1000 VA. ρεηηθά κε ηνλ ελεξγνπνηεηή ξνιψλ, αμίδεη λα ζεκεησζεί πσο δίλεηαη ε δπλαηφηεηα, θπζηθά κέζσ ηνπ πξνγξακκαηηζκνχ ηνπ θαη ηε ρξεζηκνπνίεζε ησλ θαηάιιεισλ αηζζεηεξίσλ, ζε πεξίπησζε θαηαηγίδαο λα θαηεβαίλνπλ ηα ξνιά ελφο νηθνδνκήκαηνο πξνζθέξνληαο έηζη αζθάιεηα θαη πξνζηαζία ζ' απηφ. Οη ελεξγνπνηεηέο γηα ηνλ έιεγρν ξνιψλ, πξνγξακκαηίδνληαη. 66

75 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Αλαινγηθή Έμνδνο 1. χλδεζε κε αλαινγηθφ ελεξγνπνηεηή 2. LED θαηάζηαζεο εμφδνπ A5... Α8 3. LED θαηάζηαζεο ζπζθεπήο 4. Σεξκαηηθφ ζχλδεζεο A5... Α8 5. Σεξκαηηθφ ζχλδεζεο 24V AC Ο αλαινγηθφο ελεξγνπνηεηήο ηνπνζεηείηαη ζηνλ ειεθηξηθφ πίλαθα δηαλνκήο ηεο εγθαηάζηαζεο. πλαληάηαη κε δπλαηφηεηα ειέγρνπ δπν αλαινγηθψλ εμφδσλ ηηκψλ ζήκαηνο: ηάζεο ηεο ηάμεο ηνπ 0-1 V, 0-10 V θαη 0-5 V, ή έληαζεο ξεχκαηνο ηεο ηάμεο ησλ 0-20 ma θαη 4-20 ma. Ο ελεξγνπνηεηήο αλαινγηθψλ εμφδσλ, πξνγξακκαηίδεηαη. Υπελζύκηζε Με ηνλ όξν «έιεγρνο» ζηηο αλαινγηθέο εμόδνπο ζεσξείηαη ε δπλαηόηεηα ηεο κέηξεζεο θπζηθώλ ηηκώλ γηα πξνζαξκνγή ζηηο αληίζηνηρεο παξαπάλσ ηάζεηο θαη εληάζεηο. Γπαδηθή έμνδνο νθηώ εμόδσλ Η δπαδηθή έμνδνο N 512 (Siemens) ηνπνζεηείηε ζε ξάγα πίλαθα θαη πξαγκαηνπνηεί δεχμεηο µε νθηψ επαθέο άλεπ δπλακηθνχ. Μπνξεί λα ειέγρεη νθηψ αλεμάξηεηεο νκάδεο ειεθηξηθψλ θαηαλαισηψλ. Γελ απαηηείηαη ηάζε ηξνθνδνζίαο. Δπίζεο έρεη ηελ δπλαηφηεηα θαη ρεηξνθίλεηεο ιεηηνπξγίαο θαζψο θαη έλδεημε ζέζεσλ επαθψλ. Η ζχλδεζε κε ην Bus γίλεηαη µέζσ ηεο ξάγαο δεδνκέλσλ θαη πξφζζεηα µέζσ θιέκαο Bus. Γπαδηθή έμνδνο έμη εμόδσλ Η δπαδηθή έμνδνο N 566 (Siemens) ηνπνζεηείηε ζε ξάγα πίλαθα θαη πξαγκαηνπνηεί δεχμεηο µε έμη επαθέο άλεπ δπλακηθνχ (δηζηαζή ξειέ) θαη κπνξεί λα ειέγρεη έμη αλεμάξηεηεο νκάδεο ειεθηξηθψλ θαηαλαισηψλ. Κάζε έμνδνο κπνξεί λα πξνγξακκαηίδεηαη αλεμάξηεηα. Γπαδηθή έμνδνο ηεζζάξσλ εμόδσλ δεδνκέλσλ Η δπαδηθή έμνδνο N 561 (Siemens) ηνπνζεηείηε ζε ξάγα πίλαθα θαη πξαγκαηνπνηεί δεχμεηο µε ηέζζεξηο επαθέο άλεπ δπλακηθνχ (δηζηαζή ξειέ) θαη κπνξεί λα ειέγρεη ηέζζεξηο αλεμάξηεηεο νκάδεο ειεθηξηθψλ θαηαλαισηψλ. Οη επαθέο εμφδνπ κπνξνχλ λα πξνγξακκαηηζηνχλ γηα αλνηθηή ή θιεηζηή ιεηηνπξγία. Η Ν512 ερεη ηελ δπλαηφηεηα θαη γηα ρεηξνθίλεην έιεγρν ησλ επαθψλ εμφδνπ. χλδεζε Βus µέζσ ξάγαο 67

76 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Γπαδηθή έμνδνο ηξηώλ εμόδσλ Η δπαδηθή έμνδνο GE 561 (Siemens) είλαη θαηάιιειε γηα εμσηεξηθή ρξήζε θαζψο θαη γηα ηνπνζέηεζε ζε ςεπδνξνθή. Πξαγκαηνπνηεί δεχμεηο µε ηξεηο επαθέο άλεπ δπλακηθνχ (δηζηαζή ξειέ) θαη κπνξεί λα ειέγρεη ηξεηο αλεμάξηεηεο νκάδεο ειεθηξηθψλ θαηαλαισηψλ. Γπαδηθή έμνδνο δύν εμόδσλ Η δπαδηθή έμνδνο GE 563 (Siemens) ηνπνζεηείηαη ζε εμσηεξηθνχο ρψξνπο. Πξαγκαηνπνηεί δεχμεηο µε δχν επαθέο άλεπ δπλακηθνχ (δηζηαζή ξειέ) θαη κπνξεί λα ειέγρεη δχν αλεμάξηεηεο νκάδεο ειεθηξηθψλ θαηαλαισηψλ. Γπαδηθή έμνδνο κηαο εμνδνύ Η δπαδηθή έμνδνο GE 562 (Siemens) ηνπνζεηείηαη ζε εμσηεξηθνχο ρψξνπο. Με ηελ επαθή άλεπ δπλακηθνχ (δηζηαζέο ξειέ) πξαγκαηνπνηεί δεχμεηο θαη κπνξεί λα ειέγρεη µία νκάδα ειεθηξηθψλ θαηαλαισηψλ. Οδεγόο βαιβίδαο ζεξκαληηθνύ ζώκαηνο Ο ειεγθηήο βαιβίδσλ ζέξκαλζεο ειέγρεη ηε ζεξκνθξαζία ζηα κεκνλσκέλα δσκάηηα. Σνπνζεηείηαη ζηελ βαιβίδα ηνπ θάζε ζεξκαληηθνχ ζψκαηνο θαη ε ιεηηνπξγία ηνπ εμαξηάηαη απφ ηνλ ζεξκνζηάηε ρψξνπ ηνπ θάζε δσκαηίνπ. Ο ειεγθηήο βαιβίδσλ πξνγξακκαηίδεηαη θαη επεηδή δελ δηαζέηεη κπνπηφλ πξνγξακκαηηζκνχ, ρξεζηκνπνηείηαη ηεκάρην καγλήηε. 68

77 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο πζθεπέο ελδείμεσλ θαη ρεηξηζκνύ Οζόλε LCD ελδείμεσλ θαη ρεηξηζκώλ Η νζφλε ελδείμεσλ LCD είλαη κηα νζφλε πγξψλ θξπζηάιισλ θαη έρεη ελζσκαησκέλν Bus πξνζαξκνζηή ν νπνίνο είλαη εηδηθφο κφλν γηα απηέο ηηο νζφλεο. Μπνξνχλ λα πξνβιεζνχλ έσο θαη 16 πξνγξακκαηηδφκελέο ελδείμεηο. Κάζε έλδεημε κπνξεί λα πξνβιεζεί ζε έσο θαη 3 γξακκέο. Αλάινγα µε ηελ επηινγή ηεο γξακκαηνζεηξάο κπνξνχλ λα πξνβιεζνχλ ζηελ νζφλε LCD έσο θαη 5 γξακκέο. Με ηα ηέζζεξα πιήθηξα κπνξεί λα γίλεη ε επηινγή ησλ ελδείμεσλ, λα ελεξγνπνηεζνχλ εληνιέο δεχμεο ή λα ξπζκηζηνχλ νη απαηηνχκελεο ηηκέο ζεξκνθξαζίαο ή θσηεηλφηεηαο ζε %, ε ψξα θηι. Οη ραξαθηήξεο πνπ εκθαλίδνληαη ζηε νζφλε είλαη ειιεληθνί θαη ιαηηληθνί αιιά κπνξνχλ λα εκθαλίζνπλ θαη πνιιά ζχκβνια. Αθφκε κπνξνχλ ηαπηφρξνλα λα δίλνπλ θαη αθνπζηηθά κελχκαηα. Σν αληίζηνηρν πιαίζην πξέπεη λα παξαγγέιιεηαη ρσξηζηά. Σακπιό κε Διεύζεξα δηακνξθώζηκε επηθάλεηα Η Διεχζεξα δηακνξθψζηκε επηθάλεηα πξνβνιήο ηνπ ηακπιφ µε ζηνηρεία ρεηξηζκνχ θαη ελδείμεηο (LED) θαίλεηαη ζην δίπια ζρέδην. ε έλα πιαίζην κπνξεί γηα παξάδεηγκα λα ηνπνζεηεζεί έλα ζρέδην θάηνςεο, ζρεδηαζκέλν ζε ραξηί. ην ζρέδην ηνπνζεηνχληαη ηα ζηνηρεία ρεηξηζκνχ θαη ελδείμεσλ ζηηο πξνβιεπφκελεο ζέζεηο θαη ζπλδένληαη ζηελ πίζσ πιεπξά µε θνπκπσηέο επαθέο. Σα θαιψδηα ζχλδεζεο ζπλδένληαη µε ην ειεθηξνληθφ ζχζηεκα. Έλα παξάζπξν απφ δηάθαλν θαη αλζεθηηθφ POLYCARBONAT θαιχπηεη ηελ επηθάλεηα ηνπ ηακπιφ γηα πξνζηαζία. Χο βαζηθά κεγέζε δηαηίζεληαη δχν κεγέζε ηακπιφ. Σα ηακπιφ κπνξνχλ λα ηνπνζεηεζνχλ ρσλεπηά ή εμσηεξηθά. Γηα ηε ρσλεπηή ηνπνζέηεζε δηαηίζεηαη επηπιένλ θαη έλα ρσλεπηφ θνπηί. Ο βαζηθφο εμνπιηζκφο ηνπ ηακπιφ απνηειείηαη: απφ ην αινπκηλέλην πεξίβιεκα µε ην κπξνζηηλφ παξάζπξν, ηελ ειεθηξνληθή κνλάδα ειέγρνπ µε 6 θφθθηλεο ελδείμεηο LED θαη 2 δπαδηθέο εηζφδνπο γηα κηθξνδηαθφπηεο νη νπνίνη κπνξνχλ λα ρξεζηκεχζνπλ θαη σο αληηθιεπηηθή πξνζηαζία. ηελ ειεθηξνληθή κνλάδα ειέγρνπ ηνπ ηακπιφ κπνξνχλ λα ζπλδεζνχλ έσο θαη 7 ειεθηξνληθέο κνλάδεο επέθηαζεο. Η παξακεηξνπνίεζε ηεο θάζε έλδεημεο LED θαη ησλ ζηνηρείσλ ρεηξηζκνχ γίλεηαη µε ην ινγηζκηθφ ETS. Δπηπιένλ, ηεο Bus ζχλδεζεο ζην instabus EIB απαηηείηαη θαη ηξνθνδνζία AC 230 V, 50 Hz έσο 60 Hz. 69

78 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Σακπιό κε κπνπηόλ θαη Leds Γηα θεληξηθφ ρεηξηζκφ θαη επηηήξεζε κηαο εγθαηάζηαζεο instabus EIB. Οη κεησπηθέο πιάθεο TL 15, L 40 κπνξνχλ λα ηνπνζεηεζνχλ είηε ζην ρσλεπηφ ή ζην εμσηεξηθφ θνπηί (έθδνζε Α) ή ζε νπνηαδήπνηε θνπηηά (έθδνζε Β). Δθηφο απηνχ ζηελ έθδνζε Β κπνξνχλ λα ζπλδεζνχλ µέζσ ειεθηξνληθψλ κνλάδσλ νδήγεζεο κεησπηθέο πιάθεο θαηά παξαγγειία (π.ρ. ζπλνπηηθά ηακπιφ). Με ηα κπνπηφλ ηεο κεησπηθήο πιάθαο TL 15 θαη µε ηα κπνπηφλ πνπ κπνξνχλ λα ζπλδεζνχλ ζηηο ειεθηξνληθέο κνλάδεο νδήγεζεο είλαη δπλαηέο νη ίδηεο ιεηηνπξγίεο φπσο µε ηα κπνπηφλ Bus (π.ρ. έιεγρνο, ξχζκηζε έληαζεο θσηηζκνχ, έιεγρνο ξνιψλ,...). Δπηπιένλ, κπνξνχλ λα νξηζηνχλ πεξηζζφηεξεο δηεπζχλζεηο γηα απνζηνιή ζηα επηκέξνπο κπνπηφλ θαη ζηα κπνπηφλ πνπ ζπλδένληαη ζηελ ειεθηξνληθή κνλάδα νδήγεζεο, δει. µε ην θάζε κπνπηφλ κπνξνχλ λα δεηεζνχλ πεξηζζφηεξεο ιεηηνπξγίεο (π.ρ. ζβήζηκν θσηφο, αλέβαζκα ξνιψλ, ελεξγνπνίεζε πηψζεο ζεξκνθξαζίαο). Σα LED ησλ κπνπηφλ ηεο κεησπηθήο πιάθαο TL 15 ρξεζηκεχνπλ σο έλδεημε ηεο θαηάζηαζεο ιεηηνπξγίαο. Τπφδεημε: Γηα ιεηηνπξγίεο φπσο π.ρ..αχμεζε / κείσζε έληαζεο θσηηζκνχ ρξεηάδνληαη θάζε θνξά δχν κπνπηφλ. Μέζσ ησλ LED ηεο κεησπηθήο πιάθαο L 40 θαη ηελ ειεθηξνληθή κνλάδα νδήγεζεο LEDs κπνξνχλ λα αλαγξάθνληαη δηάθνξεο δπαδηθέο θαηαζηάζεηο ιεηηνπξγίαο (π.ρ. θσηηζκφο δηαδξφκνπ On/Off, κείσζε ζεξκνθξαζίαο ελεξγή,...). ηηο εμφδνπο ηεο ειεθηξνληθήο κνλάδαο νδήγεζεο 24 V κπνξνχλ λα ζπλδεζνχλ είηε ιακπηήξεο ππξαθηψζεσο γηα ηελ έλδεημε δπαδηθψλ θαηαζηάζεσλ ιεηηνπξγίαο ή ξειέ (π.ρ. γηα ηνλ έιεγρν ειεθηξηθψλ θαηαλαισηψλ). Ο πξνγξακκαηηζκφο θαη ε ζέζε ζε ιεηηνπξγία γίλεηαη µε ηε βνήζεηα ελφο εηδηθνχ ινγηζκηθνχ πξνγξακκαηηζκνχ. Οζόλε αθήο H Οζφλε αθήο µε δηαγψλην 5,5" (πεξ. 14 cm). Η αλάιπζε ηε νζφλεο αλέξρεηαη ζε 320x240 εηθνλνζηνηρεία θαη δηαζέηεη θσηηζκφ. Η επηθάλεηα αθήο είλαη ηχπνπ Matrixtouch µε 10x6 πεδία. Καηά ηελ αθή ηεο επηθάλεηαο είλαη δπλαηή ε αθνπζηηθή επηβεβαίσζε ηνπ ρεηξηζκνχ. Η νζφλε δηαζέηεη 7 επίπεδα ελδείμεσλ µε έσο θαη 10 πεδία ιεηηνπξγίαο ην θαζέλα. Έλα πεδίν ιεηηνπξγίαο απνηειείηαη απφ: Πεδίν θεηκέλνπ (έσο θαη 10 ραξαθηήξεο) Πεδίν θαηάζηαζεο µε έλδεημε ζπκβφισλ ή θεηκέλνπ θαη Πεδίν αθήο µε έσο θαη δχν πιήθηξα. Η νζφλε απηή είλαη θαηάιιειε γηα ρσλεπηή ηνπνζέηεζε θαη εθηφο απφ ηελ Bus ζχλδεζε πνπ δηαζέηε, ρξεηάδεηαη θαη ηάζε 230V γηα ηελ ιεηηνπξγία ηεο. 70

79 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο πζθεπέο ηειερεηξηζκνύ Πνκπνί ηειερεηξηζκνύ IR Γηα ηνλ αζχξκαην έιεγρν θαηαλαιψζεσλ µέζσ Bus ηειεγξαθεκάησλ ρξεζηκνπνηνχκε πνκπνχο IR. Οη πνκπνί απηή είλαη θνξεηνί ή γηα επίηνηρε ηνπνζέηεζε θαη ιεηηνπξγνχλ κε κπαηαξία ησλ 6V. Με ηα πιήθηξα ηνπ κπνπηφλ κπνξνχλ λα ειεγρζνχλ νκάδεο θαηαλαιψζεσλ, δειαδή ιεηηνπξγνχλ ζαλ κνλά (1), δηπιά (2) θαη ηεηξαπιά (4) κπνπηφλ αληίζηνηρα. Η εκβέιεηα εθπνκπήο ηνπο δηαθέξεη απφ πνκπφ ζε πνκπφ αιιά κπνξεί λα θηάζεη έσο θαη ηα 20m πεξίπνπ. Βέβαηα ε εκβέιεηα εθπνκπήο ηνπ πνκπνχ µε ην θφθθηλν θάιπκκα LED θηάλεη πεξίπνπ ηα 8m, ελψ ε εκβέιεηα εθπνκπήο ηνπ πνκπνχ µε ην ιεπθφ θάιπκκα LED ηα 6m πεξίπνπ. IR Απνθσδηθνπνηεηήο Ο απνθσδηθνπνηεηήο Ν 450 (Siemens) ηνπνζεηείηε πάληα ζε ξάγα πίλαθα θαη επηθνηλσλεί κε ηελ εγθαηάζηαζε κέζσ ηεο ξάγαο δεδνκέλσλ. Απνθσδηθνπνηεί ηα ζήκαηα IR πνπ ιακβάλεη απφ ην δέθηε IR S 440 θαη ηα κεηαηξέπεη ζε Bus ηειεγξαθήκαηα. ε έλαλ απνθσδηθνπνηεηή IR κπνξνχλ λα ζπλδεζνχλ ζε παξάιιειε δηάηαμε ηέζζεξηο δέθηεο IR Γπλαηφηεηα παξακεηξνπνίεζεο µέζσ ETS. Αξηζκφο ιεηηνπξγηψλ: έσο θαη 22, π. ρ. έιεγρνο, ξχζκηζε θσηεηλφηεηαο (dimming), θίλεζε ξνιψλ θιπ. (απεξηφξηζηε δπλαηφηεηα ζπλδπαζκψλ). πλδεζκνινγία µέζσ ηεο ξάγαο δεδνκέλσλ. εκείσζε: Γηα ηε ξχζκηζε θσηεηλφηεηαο θαη ηελ θίλεζε ξνιψλ θαηαιακβάλνληαη πάληνηε δχν ιεηηνπξγίεο. Πιάηνο: 2 TE (1 TE = 18 mm) Γέθηεο IR Ο δέθηεο ππεξχζξσλ S 440 ιακβάλεη ηα ζήκαηα ησλ πνκπψλ IR, ηα εληζρχεη, ηα κεηαηξέπεη ζε ειεθηξηθά ζήκαηα θαη ηα κεηαθέξεη ζηνλ απνθσδηθνπνηεηή IR N 450. Έρεη ηελ δπλαηφηεηα ιήςεο απφ απφζηαζε κέρξη 8m θαη ηνπνζεηείηε ζπλήζσο ζε ςεπδνξνθέο ή εμσηεξηθά. Σν θαιψδην ζχλδεζεο ηνπ δέθηεο IR έρεη κήθνο 1m, κε δπλαηφηεηα επηκήθπλζεο έσο θαη 50m. Δπίζεο δηαζέηεη έλα ειαηεξησηφ εμάξηεκα ζηεξέσζεο θαη ξνδέηα γηα ηελ ηνπνζέηεζε ζε νξνθέο θαη ηνίρνπο. 71

80 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο Διεγθηέο Μνλάδα Λνγηθήο Η κνλάδα ινγηθήο πξνγξακκαηίδεηαη Η κνλάδα ινγηθήο ηνπνζεηείηαη ζηνλ ειεθηξηθφ πίλαθα θαη πξνζαξκφδεηαη ζηελ ξάγα δεδνκέλσλ. Υξεζηκνπνηείηαη γηα ηελ δεκηνπξγία ινγηθψλ ζρέζεσλ κε βάζε ηελ δπαδηθή ινγηθή, δειαδή, ηηο θαηαζηάζεηο AND θαη OR. πλαληάηαη κε δπλαηφηεηα: 2 εηζφδσλ x 4 εμφδσλ 2 εηζφδσλ x 2 εμφδσλ 4 εηζφδσλ x 2 εμφδσλ 8 εηζφδσλ x 1 έμνδνο Η κνλάδα ινγηθήο ζπλδέεη, µέζσ ινγηθψλ ζρέζεσλ, δπαδηθά ζήκαηα, ηα νπνία απνζηέιινληαη θαη ιακβάλνληαη µε ηειεγξαθήκαηα. Γηαηίζεληαη ηξία πξνγξάκκαηα εθαξκνγψλ: Λνγηθέο ζπλδέζεηο AND, OR 4 αληηζηξνθείο, πνιιαπιαζηαζκφο ηειεγξαθεκάησλ. Μνλάδα ζελαξίσλ N 300 ηε κνλάδα ζελαξίσλ κπνξνχλ λα απνζεθεπηνχλ έσο θαη ηέζζεξα δηαθνξεηηθά ζελάξηα. Έλα ζελάξην κπνξεί π. ρ λα πεξηιακβάλεη ζηάζκεο θαη έιεγρν θσηηζκνχ, ζέζεηο ξνιψλ, ξπζκίζεηο ζεξκνθξαζίαο, πνπ κπνξνχλ λα θιεζνχλ µε ην πάηεκα ελφο πιήθηξνπ. ε έλα ζελάξην κπνξεί επίζεο λα απνζεθεπηεί εάλ πξέπεη λα αλάςεη ή λα ζβήζεη ε ζέξκαλζε ή ε ςχμε, λα ηεζεί λέα ηηκή ζηε ζεξκνθξαζία ρψξνπ ή λα απνζηαιεί λέα ηηκή θσηεηλφηεηαο θιπ. Αλά κνλάδα ζελαξίνπ κπνξνχλ λα απνζεθεπηνχλ έσο θαη νθηψ δηεπζχλζεηο νκάδαο, πνπ θαηαλέκνληαη ζηα ηέζζεξα ζελάξηα. Μνλάδα ζπκβάλησλ N 341 Η κνλάδα ζπκβάλησλ είλαη µία ζπζθεπή γηα ηνπνζέηεζε ζε ξάγα πίλαθα. Σν πξφγξακκα εθαξκνγψλ δηαρεηξίδεηαη έσο θαη 255 ζηνηρεία επηθνηλσλίαο. Μπνξνχλ λα πξνγξακκαηηζηνχλ έσο θαη 200 πξνγξάκκαηα ζπκβάλησλ, ηα νπνία κπνξνχλ λα πεξηέρνπλ ζπλνιηθά έσο θαη 200 εληνιέο ζπκβάλησλ. Γηα ηα εκεξήζηα πξνγξάκκαηα θαη ηηο εκεξνινγηαθέο θαηαρσξήζεηο ε κνλάδα ζπκβάλησλ ρξεηάδεηαη ρξνληθή πιεξνθνξία ζην Bus (π.ρ. απφ ρξνλνδηαθφπηε REG 372). Η κνλάδα ζπκβάλησλ δηαρεηξίδεηαη έσο θαη 125 εκεξνινγηαθέο θαηαρσξήζεηο/εκεξήζηα πξνγξάκκαηα. Απηέο νη εκεξνινγηαθέο θαηαρσξήζεηο/ εκεξήζηα πξνγξάκκαηα κπνξνχλ λα πεξηέρνπλ ζπλνιηθά έσο θαη 400 ρξνληθέο εληνιέο. Με ηε κνλάδα ζπκβάλησλ είλαη δπλαηή ε απνζηνιή έσο θαη 60 θεηκέλσλ µε έσο θαη 14 ραξαθηήξεο ην θαζέλα ζην instabus EIB. 72

81 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Μνλάδα πξνζνκνίσζεο παξνπζίαο N 345 Η κνλάδα πξνζνκνίσζεο παξνπζίαο κπνξεί λα θαηαγξάςεη θαη λα αλαπαξάγεη µε ηελ ίδηα ζεηξά ελέξγεηεο ειέγρνπ θσηηζκνχ θαη ξνιψλ. Μπνξνχλ λα θαηαγξαθνχλ πεξ ελέξγεηεο ζε έλα ρξνληθφ δηάζηεκα έσο θαη 4 εβδνκάδεο. Πξνυπφζεζε γηα ηε ρξήζε ηνπ N 345 είλαη ε χπαξμε κνλάδαο ρξνληθψλ πιεξνθνξηψλ ζην Bus (π. ρ. ρξνλνδηαθφπηεο REG 372), ε νπνία ζα απνζηέιιεη θπθιηθά ηελ ψξα θαη ηελ εκεξνκελία. ηελ θαηαγξαθή ησλ ηειεγξαθεκάησλ νξίδεηαη έλαο εβδνκαδηαίνο θχθινο έηζη ψζηε θαηά ηελ πξνζνκνίσζε παξνπζίαο λα γίλεη κεηαπήδεζε πξνο ηα πίζσ θαηά 1 έσο 4 εβδνκάδεο, κεηά ζα αξρίζεη ε αλαπαξαγσγή ησλ θαηαγεγξακκέλσλ ηειεγξαθεκάησλ. Μνλάδα ειέγρνπ θσηεηλόηεηαο N 342 Η κνλάδα ειέγρνπ θσηεηλφηεηαο Ν 342 είλαη µηα ζπζθεπή γηα ηνπνζέηεζε ζε ξάγα πίλαθα θαη πεξηέρεη δέθα αλεμάξηεηεο κεηαμχ ηνπο κνλάδεο ειέγρνπ θσηφο, πνπ ειέγρνπλ ηνλ εζσηεξηθφ θσηηζκφ αλάινγα µε ηνλ εμσηεξηθφ θσηηζκφ. Γηα θάζε κνλάδα κπνξεί λα εηζαρζεί µηα ρσξηζηή θακπχιε θσηεηλφηεηαο, ζχκθσλα µε ηελ νπνία ζα ππνινγίδνληαη νη εληνιέο ξχζκηζεο έληαζεο - θαη ζα απνζηέιινληαη ζε Dimmer. Η πξαγκαηηθή ηηκή εμσηεξηθήο θσηεηλφηεηαο θαη γηα ηηο δέθα κνλάδεο ππνινγίδεηαη π.ρ. απφ ηνλ αηζζεηήξα θσηεηλφηεηαο GE 253 θαη απνζηέιιεηαη ζηε κνλάδα ειέγρνπ θσηεηλφηεηαο. Δάλ γίλεηαη ρεηξνθίλεηε ξχζκηζε (π.ρ. µέζσ ελφο κπνπηφλ) ηφηε ε αλάινγε θακπχιε θσηεηλφηεηαο πξνζαξκφδεηαη ζηελ επηζπκεηή εζσηεξηθή θσηεηλφηεηα. Μεηά ην επφκελν on/off ηνπ θσηηζκνχ ελεξγνπνηείηαη μαλά ε αξρηθή θακπχιε. Κάζε έιεγρνο θσηηζκνχ κπνξεί λα ιεηηνπξγήζεη θαη σο έιεγρνο 2 ζεκείσλ µε πζηέξεζε, δει. ν εζσηεξηθφο θσηηζκφο δελ ξπζκίδεηαη, αιιά αλάβεη θαη ζβήλεη µε ηε βνήζεηα π.ρ. δπαδηθψλ εμφδσλ ζε ζπλδπαζκφ µε ηελ εμσηεξηθή θσηεηλφηεηα. Μεηξεηήο σξώλ ιεηηνπξγίαο N 343 Σνπνζεηείηαη ζε ξάγα πίλαθα θαη επηηξέπεη ηελ ιήςε ησλ σξψλ ιεηηνπξγίαο γηα έσο θαη 36 θαλάιηα αηζζεηήξσλ/θαηαλαιψζεσλ µε ζηνηρεία επηθνηλσλίαο 1-Bit. Γηα φιεο ηηο ηηκέο κεηξεηψλ κπνξνχλ λα θαζνξηζηνχλ νξηαθέο ηηκέο, έηζη ψζηε λα κπνξεί αλάινγα λα απνζηαιεί µηα αλαγγειία ζηελ εγθαηάζηαζε instabus EIB. Ο Ν 343 ζπλαθξνάδεηαη φια ηα ηειεγξαθήκαηα ε µφλν πξνγξακκαηηζκέλα επηιεγκέλα ηειεγξαθήκαηα ή ηα δεηά απφ πξνγξακκαηηζκέλα θαλάιηα ζην bus. ε έλα εμαθξηβσκέλν ελεξγνπνηεκέλν θαλάιη (ή έλαλ αηζζεηήξα) επηθαηξνπνηείηαη ε αλάινγε ηηκή σξψλ ιεηηνπξγίαο θαη απμάλεηαη ν κεηξεηήο αξηζκνχ ελαχζεσλ φηαλ επηηπγράλεηαη κεηαγσγή απφ ην on ζην off. Όιεο νη ηηκέο κέηξεζεο θαη νη νξηαθέο ηηκέο κπνξνχλ λα δηαβάδνληαη θαηά ηε δηάξθεηα ηεο ιεηηνπξγίαο ή λα ξπζκίδνληαη ζε µηα νπνηαδήπνηε λέα ηηκή. Η κέγηζηε δηάξθεηα δσήο ηνπ κεηξεηή σξψλ ιεηηνπξγίαο αλέξρεηαη πεξίπνπ ζε 136 έηε, κπνξνχλ λα δηαπηζησζνχλ έσο θαη 4,3 δηζεθαηνκκχξηα ελαχζεηο. Με ηε βνήζεηα ηνπ ETS (EIB Tool Software) επηιέγεηαη ην πξφγξακκα εθαξκνγψλ, δίδνληαη νη εηδηθέο παξάκεηξνη θαη δηεπζχλζεηο θαη κεηαθέξνληαη ζην κεηξεηή Ν

82 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Μνλάδα ρξνληθνύ πξνγξακκαηηζκνύ N 302 Η κνλάδα ρξνληθνχ πξνγξακκαηηζκνχ εμππεξεηεί ζην ρξνληθφ έιεγρν δπαδηθψλ ζεκάησλ, ηα νπνία απνζηέιινληαη θαη ιακβάλνληαη µε ηειεγξαθήκαηα. Έρεη 4 εηζφδνπο & 4 εμφδνπο θαη ρξεζηκνπνηείηαη γηα ηελ δεκηνπξγία ρξνληθψλ κεηαηνπίζεσλ (θαζπζηέξεζε έλαπζεο θαη παχζεο), ιεηηνπξγία απηφκαηνπ θιηκαθνζηαζίνπ (ρξνλνδηαθφπηεο), ή αληηζηξνθέο εληνιψλ. 74

83 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο Παξειθόκελα Ράγεο κεηαθνξάο δεδνκέλσλ Η ξάγα κεηαθνξάο δεδνκέλσλ αλάινγα κε ηνλ ηχπν έρεη δηαζηάζεηο 24x2xL (φπνπ L: 214 mm, 243 mm, 277 mm) επάλσ ζε απηήλ θνπκπψλνπλ ηα εμαξηήκαηα ησλ ζπζθεπψλ bus. Η ξάγα δεδνκέλσλ ηνπνζεηείηαη µε απηνθφιιεηε ηαηλία επάλσ ζηε ξάγα πίλαθα. Δμαζθαιίδεη µε ηηο επαθέο πίεζεο ησλ ζπζθεπψλ instabus EIB (γηα πίλαθα), ηε ζχλδεζε κεηαμχ ηνπο. Σα ειεχζεξα ηκήκαηα ησλ ξαγψλ ζηνηρείσλ πξνζηαηεχνληαη αλεπηζχκεηεο επαθέο κε ειεθηξηθά θπθιψκαηα, απφ ζθφλεο θαη πηζαλή νμείδσζε, απφ θαηάιιεια θαιχκκαηα πνπ κπνξνχλ λα ςαιηδηζηνχλ επάλσ ζηε ξάγα. Η επηθνηλσλία ησλ Bus ζπζθεπψλ παξέρεηαη απφ ηνπο δχν εζσηεξηθνχο αγσγνχο ηεο ξάγαο. ηνπο δχν εμσηεξηθνχο αγσγνχο γίλεηαη ε ζχλδεζε ηεο παξνρήο ηνπ ειεθηξηθνχ ξεχκαηνο ΔΙΒ. ε θάπνηεο bus - ζπζθεπέο ππάξρεη πεξίπησζε λα πξαγκαηνπνηείηαη ειεθηξνδφηεζε απφ ην ηξνθνδνηηθφ απφ ηηο δχν εμσηεξηθέο αγψγηκεο θάζεο (PS +, PS -) ηεο ξάγαο δεδνκέλσλ. Πξνζνρή : Δθηφο απηήο ηεο ξάγαο κε ηα αληίζηνηρα πιηθά πνπ θνπκπψλνπλ απάλσ ζ απηή ππάξρεη θαη ε απιή ξάγα πνπ ε επηθνηλσλία ησλ πιηθψλ ξάγαο γίλεηαη κε θαισδίσζε Bus. Δίλαη κηα απιή ξάγα άλεπ επαθψλ ζχλδεζεο. Υξεζηκνπνηείηαη ζήκεξα θαηά θφξσλ απφ φιεο ηηο εηαηξίεο. πλδεηήξαο Ο ζπλδεηήξαο ζπλδέεη ηηο ξάγεο ησλ ζηνηρείσλ κε ηα θαιψδηα Βus έρεη 2 ή 4 πόινπο, θαη επηηξέπεη ηελ ζχλδεζε ησλ bus θαη PS γξακκψλ. Οη ζπλδεηήξεο πνπ έρνπλ δχν πφινπο έρνπλ ηελ δπλαηφηεηα ζχλδεζεο ησλ Bus γξακκψλ. Οη ζπλδεηήξεο πνπ έρνπλ ηέζζεξηο πφινπο έρνπλ ηελ δπλαηφηεηα ζχλδεζεο ησλ Bus γξακκψλ θαη ησλ PS γξακκψλ. Δίλαη απαξαίηεην εμάξηεκα γηα ηελ επέθηαζε γξακκψλ. Η Bus γξακκή ζπλδέεηαη κέζσ ησλ βπζκάησλ ηεξκαηηθψλ. 75

84 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Πην ζπγθεθξηκέλα, ν ζπλδεηήξαο ξάγαο 2 πφισλ (gang) αλνίγεη ηνλ δίαπιν επηθνηλσλίαο απφ ηε ξάγα δεδνκέλσλ ηνπ instabus θαη ηνλ κεηαδίδεη κέζσ ηνπ θαισδίνπ bus ζε άιιεο ξάγεο δεδνκέλσλ, αηζζεηήξεο ή ελεξγνπνηεηέο ζηνηρείσλ πνπ αλήθνπλ ζε κηα γξακκή ΔΙΒ. Ο ζπλδεηήξαο ξάγαο 4 πφισλ (gang) αλνίγεη ηνλ δίαπιν επηθνηλσλίαο απφ ηε ξάγα δεδνκέλσλ ηνπ instabus θαη ηνλ κεηαδίδεη απφ δχν εζσηεξηθά ηειηθά δεπγάξηα bus θιεκκψλ πνπ δηαζέηεη, κέζσ ηνπ θαισδίνπ bus ζε άιιεο ξάγεο δεδνκέλσλ, αηζζεηήξεο ή ελεξγνπνηεηέο ζηνηρείσλ ζε κηα γξακκή ΔΙΒ. Σα δχν εμσηεξηθά ηειηθά δεπγάξηα θιεκκψλ ηνπ ζπλδένπλ ηελ εμσηεξηθή παξαγσγή ηάζεο απφ ην ηξνθνδνηηθφ ησλ 640 ma ζε κηα άιιε ξάγα δεδνκέλσλ πξνθεηκέλνπ λα παξαζρεζεί ε ηάζε ζε κηα άιιε γξακκή. Φξαγκόο ζύλδεζεο Μηα ιεπηνκέξεηα ηνπ ηξφπνπ ζχλδεζεο ησλ bus ζπζθεπψλ ζηελ ξάγα δεδνκέλσλ βιέπνπκε ακέζσο παξαθάησ. Κιέκκα Bus Υξεζηκνπνηνχληαη ζηηο ειεθηξηθέο εγθαηαζηάζεηο ηερληθήο ΔΙΒ / ΚΝΥ γηα ηελ πξαγκαηνπνίεζε: δηαθιαδψζεσλ αγσγψλ Βus - γξακκψλ, επεθηάζεσλ αγσγψλ Βus - γξακκψλ, πξνζηαζία άθξσλ αγσγψλ Βus - γξακκψλ ζπλδέζεσλ bus - ζπζθεπψλ γηα ηνπνζέηεζε ζε ηνίρν ή ζε πίλαθα δηαλνκήο. Μέγεζνο: 12,4 x 10 x 10 mm (Υ x Π x Β) Οη Βus - θιέκκεο παξέρνπλ ηε δπλαηφηεηα ζχλδεζεο κέρξη ηεζζάξσλ κνλνπνιηθψλ θαισδίσλ δηακέηξνπ 0,80 mm αλά θιέκκα. Απνηειείηαη απφ δχν κηζά, θφθθηλν «+» & γθξη «-». Δίλαη ελσκέλα κφληκα καδί γηα ηελ ζχλδεζε ηεο Bus ζπζθεπήο. Πξνζηαζία από ππέξηαζε Υξεζηκνπνηείηαη γηα ηελ πξνζηαζία θαη απνθπγή ππεξηάζεσλ. 76

85 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο Μπνπηόλ Σα κπνπηφλ έρνπλ ην κέγεζνο ελφο δηαθφπηε ζπκβαηηθήο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο, πξνζαξκφδνληαη θαη ζπλδένληαη πάληα ζηνλ αληίζηνηρν bus - πξνζαξκνζηή ν νπνίνο κε ηελ ζεηξά ηνπ ζπλδέεηαη ζηελ bus - γξακκή. Γηαθξίλνληαη ζε κνλά, δηπιά θαη ηεηξαπιά, ζηα νπνία αληηζηνηρεί ν αξηζκφο πιήθηξσλ θαη ιεηηνπξγηψλ πνπ δίλνληαη ζηνλ πίλαθα Υαξαθηεξηζηηθά ζηνηρεία κπνπηόλ α/α Ολνκαζία Αξηζκφο πιήθηξσλ Αξηζκφο ιεηηνπξγηψλ 1 Μνλφ 2 κέρξη θαη 2 2 Γηπιφ 4 κέρξη θαη 4 3 Σεηξαπιφ 8 κέρξη θαη 8 Σν θάζε κπνπηφλ απνηειείηαη απφ ηελ πεξηνρή: ηεο εηηθέηαο, ζηελ νπνία κπνξνχλ λα ηνπνζεηεζνχλ ζχκβνια ή λα αλαγξαθεί θείκελν γηα ηνλ ηξφπν ρξεζηκνπνίεζεο ηνπ κπνπηφλ (πεξηνρή Α), ησλ ελδείμεσλ ιεηηνπξγίαο, ζηελ νπνία ππάξρνπλ δίνδνη εθπνκπήο θσηφο - Led ησλ νπνίσλ ε ρξήζε κπνξεί λα πξνγξακκαηηζηεί, έηζη ψζηε κε ηε θσηνβνιία ηνπ λα πξνζδηνξίδεηαη ε ιεηηνπξγία κηαο θαηαλαιψζεσο π.ρ ελφο θσηηζηηθνχ ζψκαηνο (πεξηνρή Β), ηνπ πξνζαλαηνιηζκνύ, ζηελ νπνία ππάξρεη κηα δίνδνο εθπνκπήο θσηφο - Led πνπ κπνξεί λα πξνγξακκαηηζηεί θαη κε ηε θσηνβνιία ηνπ λα εληνπίδεηαη εχθνια ην κπνπηφλ ζην ζθνηάδη (πεξηνρή Γ) θαη ησλ πιήθηξσλ ρεηξηζκνύ ζηελ νπνία αλήθνπλ ηα πιήθηξα ηνπ κπνπηφλ. Η ιεηηνπξγία ηνπ θάζε πιήθηξνπ ελφο κπνπηφλ θαζνξίδεηαη θαη παξακεηξνπνηείηαη αλάινγα κε ην είδνο ηνπ θαη ηνλ πξνγξακκαηηζκφ ηνπ. Έηζη, θαηά κία πεξίπησζε, πηέδνληαο ην άλσ κέξνο ελφο κπνπηφλ παξέρεη κηα εληνιή, π.ρ. on, θαη αληίζηνηρα πηέδνληαο ην θάησ κέξνο παξέρεη κηα εληνιή off. ε άιιε πεξίπησζε, πηέδνληαο έλα πιήθηξν ηνπ κπνπηφλ, απηφ παξέρεη κηα εληνιή, π.ρ. on, θαη αληίζηνηρα πηέδνληαο πάιη ην ίδην πιήθηξν παξέρεη κία εληνιή off. Με ηνλ ηξφπν απηφλ, έλα ηεηξαπιφ κπνπηφλ κπνξεί λα εμππεξεηήζεη (κέρξη θαη) νθηψ ιεηηνπξγίεο π.ρ. θσηηζκνχ, ξνιψλ θ.ιπ.. Δθηφο απφ ηα παξαπάλσ πεξηγξαθφκελα κπνπηφλ ππάξρνπλ θαη ηξηπιά, ηεηξαπιά θαη πεληαπιά θαη κε ελζσκαησκέλε νζφλε. Γηα ην θάζε κπνπηφλ, πνπ νπζηαζηηθά, απνηειεί ηε κνλάδα επηθνηλσλίαο, πξνγξακκαηίδεηαη ν bus - πξνζαξκνζηήο πνπ ζπλδέεηαη κε απηφ. 77

86 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο 6 Μπνπηόλ UP 230, µε αληρλεπηή θίλεζεο Ο Bus πξνζαξκνζηήο θαη ην αληίζηνηρν πιαίζην πξέπεη λα παξαγγέιινληαη μερσξηζηά. Σα πεδία ρεηξηζκνχ απνηεινχληαη απφ 4 πιήθηξα µε κεζαία ζέζε. Πίζσ απφ ην θάιπκκα θάζε ελφο απφ ηα δχν εμσηεξηθά θαη ηα δχν κεζαία πιήθηξα ππάξρνπλ θφθθηλα LED. Κάησ απφ ηα πιήθηξα έρεη ηνπνζεηεζεί αληρλεπηήο θίλεζεο µε δχν αηζζεηήξεο θίλεζεο θαη έλαλ αηζζεηήξα θσηεηλφηεηαο. Σα ζχκβνια παξαγγέιινληαη ρσξηζηά. Μπνπηόλ UP 231, µε ζεξκνζηάηε ρώξνπ Ο Bus πξνζαξµνζηήο θαη ην αληίζηνηρν πιαίζην πξέπεη λα παξαγγέιινληαη μερσξηζηά. Σα πεδία ρεηξηζκνχ απνηεινχληαη απφ 4 πιήθηξα µε κεζαία ζέζε. Πίζσ απφ ην θάιπκκα θάζε ελφο απφ ηα δχν εμσηεξηθά θαη ηα δχν κεζαία πιήθηξα ππάξρνπλ θφθθηλα LED. Σα δχν εμσηεξηθά πιήθηξα ρξεζηκνπνηνχληαη γηα ηε ξχζκηζε ησλ βαζηθψλ νλνκαζηηθψλ ηηκψλ θαη ηελ ελαιιαγή κεηαμχ ησλ ιεηηνπξγηψλ "άλεζεο" θαη "αλακνλήο" Κάησ απφ ηα πιήθηξα έρεη ηνπνζεηεζεί έλαο ζεξκνζηάηεο ρψξνπ θαζψο θαη LED γηα ηελ έλδεημε ηεο ιεηηνπξγίαο πξνζηαζίαο απφ παγεηφ θαη ηεο λπρηεξηλήο ιεηηνπξγίαο. Σα ζχκβνια ζήκαλζεο παξαγγέιινληαη ρσξηζηά. χκβνια ζήκαλζεο γηα ηα κπνπηφλ: Φσο - Dimming Φσο - ON/OFF Ρνιά Παξνπζία/Άλεζε Απνπζία/Αλαµνλή Νπρηεξηλή ιεηηνπξγία Πξνζηαζία από παγεηό Πξνζηαζία από ηε δέζηε εκείν ηήμεο Πξνεηδνπνίεζε ζύειιαο 78

87 Εξαρτήματα Καλωδιώσεις EIB Κεφάλαιο ύλζεηεο πζθεπέο πζθεπή ηειεθσληθνύ ρεηξηζκνύ πλδέεη ην instabus EIB µε ην ηειεθσληθφ δίθηπν. Μέζσ ηνπ ηειεθσληθνχ δηθηχνπ κπνξνχλ λα ειεγρζνχλ απεπζείαο ή µέζσ ηνπ bus νη ειεθηξηθνί θαηαλαισηέο. Οη αλαγγειίεο απφ ζπκβαηηθέο εηζφδνπο αλαγγειίαο θαη αλαγγειίεο απφ ην bus κπνξνχλ λα κεηαθεξζνχλ µέζσ ηνπ ηειεθψλνπ ζε ηξεηο ηειεθσληθνχο αξηζκνχο πξννξηζκνχ. Γπλαηφηεηα αλάγλσζεο ηεο θαηάζηαζεο ησλ θαηαλαισηψλ θαη ησλ ιεηηνπξγηψλ ηεο ζπζθεπήο µε ζχλζεζε νκηιίαο. Έλαο θσδηθφο πξνζηαηεχεη απφ ηε µε εμνπζηνδνηεκέλε ρξήζε κε δπλαηφηεηα ζπλαγεξκνχ. Μαδί κε ηελ ζπζθεπή ηειεθσληθνχ ρεηξηζκνχ, πεξηιακβάλεηαη ην ηξνθνδνηηθφ, θαιψδην ζχλδεζεο ΣΑΔ πιηθφ ηνπνζέηεζεο θαη ζηεξέσζεο θαζψο θαη εγρεηξίδην κε νδεγίεο. Βνεζεηηθή κπαηαξηα ηξνθνδνηηθνύ (Battery Module) 1. Τπνδνρή εηηθεηψλ 2. χλδεζε Μπαηαξίαο (+) 3. Κσδηθφο (αηζζεηήξα ζεξκνθξαζίαο ( )) 4. Μπαηαξία (-) 150 ma 5. χλδεζε γηα αηζζεηήξα ζεξκνθξαζίαο 79

88 Κεφάλαιο 7 ο Κατασκευαστικό Μέρος

89 Κατασκευαστικό Μέρος Κεφάλαιο Γεληθά Η θαηαζθεπή ηεο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο ΔΙΒ/ΚΝΥ δε δηαθέξεη βαζηθά σο πξνο ηνλ ηξφπν θαηαζθεπήο απφ ηηο ζπκβαηηθέο. Σα λέα ζηνηρεία είλαη ε γξακκή bus θαη νη bus-ζπζθεπέο. ην θεθάιαην ζα δνχκε ηηο ζέζεηο ησλ bus- ζπζθεπψλ ζην ρψξν, ηελ φδεπζε ησλ ζσιελψζεσλ θαη ησλ θαισδηψζεσλ, ηηο ζπλδεζκνινγίεο, ηηο πξνβιέςεηο γηα κειινληηθέο ρξήζεηο - επεθηάζεηο, ηνπο πίλαθεο δηαλνκήο θαη ηξνθνδνζίαο θαη ηελ ζχλδεζε θαη ζηεξέσζε ησλ bus ζπζθεπψλ. Όπσο ζε φιεο ηηο εζσηεξηθέο ειεθηξηθέο εγθαηαζηάζεηο, έηζη θαη ζηελ θαηαζθεπή κηαο ειεθηξηθήο bus- εγθαηάζηαζεο ηζρχνπλ νη γλσζηνί θαλφλεο αζθαιείαο. Ο πξψηνο ζηφρνο θάζε ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο πξέπεη λα είλαη ε αζθάιεηα. Οη γεηψζεηο ζα πξέπεη λα πξνζερζνχλ γηα φια ηα κεηαιιηθά κέξε. Δπίζεο, ε αληηειεθηξνπιεμηαθή πξνζηαζία κε δηαθφπηε δηαξξνήο έληαζεο 22 θαη ε πξνζηαζία απφ ππεξηάζεηο 23. Γεληθά, φιεο νη γξακκέο ηζρχνο πξέπεη λα αζθαιίδνληαη κε βάζε ηα πξνβιεπφκελα απφ ηνπο ηζρχνληεο θαλνληζκνχο. Η γξακκή bus δελ πξέπεη λα γεηψλεηαη. 7.2 Σξόπνη ηνπνζέηεζεο ζπζθεπώλ ΔΗΒ Οη ζπζθεπέο πνπ ρξεζηκνπνηνχληαη ζηελ εγθαηάζηαζε ΔΙΒ, σο πξνο ηνλ ηξφπν ηνπνζέηεζεο ηνπο δηαθξίλνληαη ζηα παξαθάησ είδε. ε ξάγα ειεθηξηθνύ πίλαθα δηαλνκήο Δίλαη εμαξηήκαηα ηα νπνία ηνπνζεηνχληαη ζε πίλαθα. Πεξηιακβάλνληαη εθαξκνγέο, φπσο έιεγρνο ειεθηξηθψλ θαηαλαισηψλ θαη ςεθηαθέο ή αλαινγηθέο είζνδνη (αηζζεηήξεο ιακπξφηεηαο, αλεκφκεηξα, αηζζεηήξεο πγξαζίαο, αηζζεηήξεο ζεξκνθξαζίαο θ.ά.). Πξέπεη λα δηεπθξηληζηεί φηη δε ρξεηάδεηαη εηδηθφο πίλαθαο γηα ηα αληίζηνηρα εμαξηήκαηα ΔΙΒ. Υξεζηκνπνηνχληαη νη ππάξρνληεο θνηλνί πίλαθεο δηαλνκήο, φπνπ ζηελ ίδηα ξάγα κπνξνχλ λα ηνπνζεηνχληαη ζπκβαηηθά πιηθά πίλαθα θαη ζπζθεπέο ξάγαο ΔΙΒ, αξθεί απηά λα είλαη εγθεθξηκέλα θαηά VDE. Η ζπλήζεο ζέζε ησλ ζπζθεπψλ ηνπ είδνπο απηνχ ζηνπο ρσλεπηνχο ή εμσηεξηθνχο πίλαθεο δηαλνκήο είλαη καδί κε ην γλσζηφ ειεθηξνινγηθφ πιηθφ ηχπνπ ξάγαο (κηθξναπηφκαηνπο, ξαγνδηαθφπηεο, δηαθφπηεο δηαθνξηθνχ ξεχκαηνο - ΓΓΔ, θ.ιπ.) θαη πην ζπγθεθξηκέλα θάησ απφ ην πιηθφ απηφ γηα λα κελ επεξεάδνληαη απφ ηελ ζεξκφηεηα πνπ εθιχεηαη θαηά ηε ιεηηνπξγία απηψλ. Η ζχλδεζε ησλ bus - ζπζθεπψλ ζηελ γξακκή επηθνηλσλίαο πξαγκαηνπνηείηαη: κέζσ ηεο bus - θιέκκαο πνπ δηαζέηνπλ πξνζαξκνζκέλε ζε εηδηθέο ππνδνρέο ζηελ κεηψπε ηνπο, νπφηε, πξέπεη λα δίλεηαη ηδηαίηεξε πξνζνρή ζηελ πνιηθφηεηα ηεο ζχλδεζεο ηεο γξακκήο επηθνηλσλίαο (bus), ή κέζσ ησλ ειαηεξησηψλ επαθψλ κε ηηο πξνεμέρνπζεο αθίδεο πνπ δηαζέηνπλ ζην πίζσ κέξνο ηνπο Αλ δηαζέηνπλ αλεμάξηεηνπο αηζζεηήξεο π.ρ. ππεξχζξσλ, θσηεηλφηεηαο θιπ, απηνί ηνπνζεηνχληαη ρσξηζηά ζηα ζεκεία ηεο εγθαηάζηαζεο πνπ έρνπλ πξνβιεθζεί. 22 Βιέπε ΓΓΔ (ζει 12) 23 Βιέπε ΓΓΣ (ζει 11) 81

90 Κατασκευαστικό Μέρος Κεφάλαιο 7 Υσλεπηή Οη ζπζθεπέο ηνπ είδνπο απηνχ ηνπνζεηνχληαη πάληα ζε ρσλεπηά θνπηηά κέζα ζηνλ ηνίρν εγθαηάζηαζεο κε βίδεο θαη ζπλήζσο είλαη νη bus - πξνζαξκνζηέο (BCU). Πάλσ ζ' απηνχο εθαξκφδνληαη ζηελ ηππνπνηεκέλε ζχξα (AST) ηα δηάθνξα αηζζεηήξηα (sensors) φπσο κπνπηφλ ειεγρνπ, ζεξκνζηάηεο, αηζζεηήξεο, νζφλεο απεηθφληζεο θ.ιπ.. Αλ πξφθεηηαη γηα κπνπηφλ, αθνινπζνχλ ηα χςε θαη ηηο ζέζεηο ησλ ζπλεζηζκέλσλ δηαθνπηψλ. Αλ πξφθεηηαη γηα νζφλεο πγξψλ θξπζηάιισλ, ηνπνζεηνχληαη πςειφηεξα, ψζηε λα είλαη θαιχηεξα νξαηέο. Αλ πξφθεηηαη γηα αληρλεπηέο θίλεζεο, ηνπνζεηνχληαη ζε θαηάιιεια ζεκεία γηα ηνλ εληνπηζκφ ηεο θίλεζεο. Αλ πξφθεηηαη γηα εμφδνπο ειέγρνπ ειεθηξνζεξκηθψλ βαλψλ ζεξκαληηθψλ ζσκάησλ, απηέο ζα πξέπεη λα ηνπνζεηνχληαη είηε θνληά ζηα ζεκεία ηνπνζέηεζεο ησλ βαλψλ είηε ζηνπο πίλαθεο. Αλ πξφθεηηαη γηα ζεξκνζηάηεο ρψξνπ ζα πξέπεη λα αθνινπζνχληαη νξηζκέλνη βαζηθνί θαλφλεο (δελ πξέπεη λα ηνπνζεηνχληαη ζε εμσηεξηθνχο ηνίρνπο, θνληά ζε αλνίγκαηα θαη θνληά ζε ζεξκαληηθά ζψκαηα ή θιηκαηηζηηθέο ζπζθεπέο). Αλ πξφθεηηαη γηα κηθηέο ζπζθεπέο, ζα πξέπεη λα δίδεηαη ηδηαίηεξε πξνζνρή ζηελ φδεπζε θαη ζηελ εηζαγσγή ησλ θαισδίσλ ηζρχνο θαη bus. Θα πξέπεη λα έξρνληαη δηακεηξηθά αληίζεηα. Πηζαλέο αλακνλέο γηα ηνπνζέηεζε κειινληηθψλ ρσλεπηψλ ζπζθεπψλ κπνξνχλ λα θαιχπηνληαη κε εηδηθά θαιχκκαηα. Δμσηεξηθή Σφζν ν πξνζαξκνζηήο-bus φζν θαη ην εμάξηεκα εθαξκνγήο ηνπνζεηνχληαη εμσηεξηθά ηνπ ηνίρνπ. Οη ζπζθεπέο ηνπ είδνπο απηνχ ηνπνζεηνχληαη ζε δηάθνξνπο επηζθέςηκνπο ρψξνπο, φπσο νη ςεπδνξνθέο θαη ηα ςεπδνδάπεδα. ε ηέηνηνπ είδνπο ζπζθεπέο αλήθνπλ νη ελεξγνπνηεηέο (actuators). Ο θαλφλαο είλαη ε εχθνιε πξφζβαζε θαη νη κηθξφηεξεο δηαδξνκέο ησλ θαισδίσλ. Ιδηαίηεξε πξνζνρή πξέπεη λα δνζεί, ψζηε λα κε ηνπνζεηνχληαη θνληά ζε ζσιήλεο δεζηνχ λεξνχ ρξήζεο ή ζέξκαλζεο. ην εζσηεξηθό άιισλ ζπζθεπώλ Οη ζπζθεπέο ηνπ είδνπο απηνχ ηνπνζεηνχληαη ζην εζσηεξηθφ άιισλ ζπζθεπψλ π.ρ. ζε θσηηζηηθά, ζε ζεξκαληηθέο ζπζθεπέο, ή θαη ζε ρσλεπηά θνπηηά εγθαηάζηαζεο. ε ηέηνηνπ είδνπο ζπζθεπέο αλήθνπλ νη ελεξγνπνηεηέο (actuators). Δδψ ε ηνπνζέηεζε είλαη απιή, γηαηί νξίδεηαη πιένλ απφ ην ζπγθεθξηκέλν ρψξν θαη ηελ εθαξκνγή. 82

91 Κατασκευαστικό Μέρος Κεφάλαιο Σνπνζέηεζε θνπηηώλ, όδεπζε ζσιελώζεσλ, θαισδηώζεσλ Οη ηζρχνληεο ειιεληθνί θαλνληζκνί κε ηα παξαξηήκαηα ηνπο πξέπεη λα εθαξκφδνληαη θαηά θαλφλα. Όπνπ δελ θαιχπηνπλ νη ειιεληθνί, κπνξνχλ λα εθαξκφδνληαη αληίζηνηρνη επξσπατθνί. Η γξακκή bus, βξίζθεηαη ππφ ηάζε 24V DC θαη πξέπεη λα νδεχεη αλεμάξηεηα απφ ηα θαιψδηα ηζρχνο απιήο κφλσζεο νπνία βξίζθνληαη ππφ ηάζε 230/400V. Η φδεπζε ηεο γξακκήο bus αθνινπζεί ηνπο θαλφλεο θαη ηνπο θαλνληζκνχο ησλ γξακκψλ αζζελψλ ξεπκάησλ π.ρ. θνπδνπληψλ, ηειεθψλσλ θιπ. Δδψ πξέπεη λα ηνληζηεί φηη, απαγνξεχεηαη ζηνλ ίδην ζσιήλα ηειεθσληθήο γξακκήο θαη γξακκήο Bus. Γηα ηηο δηαθιαδψζεηο ηεο γξακκήο Bus, ρξεζηκνπνηνχληαη ηα θνηλά θνπηηά δηαθιάδσζεο. Γεληθά δελ επηηξέπεηαη ε θνηλή ρξήζε θνπηηψλ δηαθιάδσζεο γηα ζπλδέζεηο 230/400V θαη γηα ηε γξακκή bus. Σα θνπηηά γηα ηηο νζφλεο ζα πξέπεη λα ηνπνζεηεζνχλ ζε χςνο καηηψλ γηα θαιχηεξε νπηηθή θαη ιεηηνπξγία. Ιδηαίηεξε πξνζνρή πξέπεη λα δνζεί ζηηο ζέζεηο ησλ ζεξκαζηψλ γηα λα έρνπλ ζσζηή αίζζεζε ζεξκνθξαζίαο ρψξνπ θαη ζηηο ζέζεηο ησλ δεθηψλ ΙR (λα κελ βξεζνχλ πίζσ απφ θνπξηίλεο), γηα λα επηηπγράλεηαη ζσζηή εκβέιεηα γηα ηνπο ηειερεηξηζκνχο. Καηά ηελ ζχλδεζε ησλ αγσγψλ bus πξέπεη λα γίλεηαη ρξήζε ησλ αθξνδεθηψλ θιέκα bus γηα ζσζηή ζχλδεζε έηζη ψζηε λα έρνπκε ζπλέρεηα ηνπ ζήκαηνο ρσξίο απμεκέλεο αληηζηάζεηο απφ ηηο θαθέο ζπλδέζεηο ησλ αγσγψλ. Πξέπεη λα ειέγρεηε θαηά ηελ ζχλδεζε ε ζσζηή πνιηθφηεηα. Γηαβιέπνληαο ηηο κειινληηθέο ηερλνινγηθέο εμειίμεηο πξνηείλεηαη ε πξφβιεςε αλακνλψλ. Αλακνλέο ζχλδεζεο κε ηελ bus-γξακκή ζηνπο ρψξνπο: Κνπδίλα: γηα ην ςπγείν, ηνλ θαηαςχθηε, ηελ ειεθηξηθή θνπδίλα, ην θνχξλν κηθξνθπκάησλ. Λεβεηνζηάζην: γηα ην ιέβεηα θαη γηα ηε δεμακελή πεηξειαίνπ. νθίηα ή ζηε ζηέγε: γηα δέθηε ζεκάησλ ρξφλνπ, γηα ζηαζκφ θαηξνχ. Κεληξηθφ δηαλνκέα λεξνχ: γηα ηελ ηνπνζέηεζε ειεθηξνβάλαο γηα γεληθή δηαθνπή λεξνχ θαη γηα κεηξεηή θαηαλάισζεο λεξνχ. Γξαθείν ή ζην θαζηζηηθφ: αλακνλή ζχλδεζεο γηα ηειεφξαζε, εμψζπξα, ηειέθσλν, γξακκή ηειεθψλνπ θαη γξακκή bus. Γεληθά, πξνηείλεηαη ε ηνπνζέηεζε κεξηθψλ θνπηηψλ εγθαηαζηάζεσλ ζαλ αλακνλέο ζε θξίζηκα ζεκεία φπσο ζηελ είζνδν, ζην γξαθείν, ζηα ρνι ησλ νξφθσλ γηα κειινληηθέο ιεηηνπξγίεο θαη αλάγθεο. 83

92 Κατασκευαστικό Μέρος Κεφάλαιο Πεξηγξαθή δηάξζξσζε πίλαθα δηαλνκήο Μηα ηππηθή δηάηαμε ειεθηξηθνχ πίλαθα δχν ζεηξψλ, κπνξνχκε λα δνχκε ζην παξάπιεπξν ζρήκα. ηελ πξψηε γξακκή έρνπλ ηνπνζεηεζεί αζθαιηζηηθέο δηαηάμεηο θαη ζηελ δεχηεξε γξακκή έρνπλ ηνπνζεηεζεί πιηθά EIB. Αλαιπηηθά: 1. Γεληθφο ηξηθαζηθφο ειεθηξηθφο δηαθφπηεο θπθιψκαηνο γηα ηηο επηκέξνπο γξακκέο. 2. Μηθξναζθάιεηεο ή κηθξναπηφκαηνη ηχπνπ L. 3. Ηιεθηξηθή πξίδα ειεθηξηθνχ πίλαθα 4. Σξνθνδνζία ηνπ ηξνθνδνηηθνχ 24 θαη ηξνθνδνηηθφ ξεχκαηνο DC γηα ηηο Bus ζπζθεπέο. 5. πλδεηήξαο δχν επαθψλ, γηα δεδνκέλα ηχπνπ Bus. 6. RS-232 γηα ηελ κεηαθνξά ησλ bus δεδνκέλσλ ηνπ πξνγξάκκαηνο καο απφ ππνινγηζηεί πξνο ηελ εγθαηάζηαζε θαη αληίζηξνθα. 7. Filler πάλει. Κάιπκκα ξάγαο δεδνκέλσλ γηα ηελ νκνξθηά ηνπ πίλαθα. ηνλ πίλαθα κπνξνχκε λα δνχκε ειαθξψο ηελ ξάγα δεδνκέλσλ, ην ζεκείν ζχλδεζεο ηνπ νπδεηέξνπ, ηεο γείσζεο, φπσο θαη ηηο ζπλδέζεηο κεηαμχ ηνπ γεληθνχ δηαθφπηε, ησλ αζθαιεηψλ, ηεο πξίδαο θαη ησλ EIB ζπζθεπψλ-πιηθψλ. Οη γξακκέο Bus γηα λα ιεηηνπξγήζνπλ ζέινπλ ηάζε DC νπφηε ην βαζηθφ εμάξηεκά ηνπο ζα είλαη έλα ηξνθνδνηηθφ DC ην νπνίν ηνπνζεηείηαη ζε μερσξηζηή ξάγα BUS ζηνλ ειεθηξηθφ πίλαθα. Η ξάγα απηή θάλεη δχν δνπιείεο: αθελφο κεηαθέξεη ηελ πιεξνθνξεί απφ ζπζθεπή ζε ζπζθεπή πίλαθα αιιά θαη αηζζεηήξα θαη αθεηέξνπ ηξνθνδνηεί ηελ θάζε Bus ζπζθεπή κε ην απαξαίηεην DC ξεχκα. Δπεμεγεκαηηθέο ζεκεηώζεηο ζρεηηθά κε ηε δνκή: Τπάξρνπλ βαζηθά 2 δηαθνξεηηθά κεγέζε ηξνθνδνηηθψλ, 320 ma θαη 640 ma. ε πεξίπησζε ακθηβνιίαο, επηιέγνπκε ην κεγαιχηεξν ηξνθνδνηηθφ κε 640 ma, επεηδή νξηζκέλνη ζηαζκνί bus θαηαλαιψλνπλ πνιιαπιάζην ηεο ηξέρνπζαο ηηκήο. Η ζχλδεζε γίλεηαη κε παξνρή ξεχκαηνο ρακειήο ηάζεο (L, N, PE) θαη κέζσ ηεο bus γξακκήο (24 V). Όια ηα θνκβηθά ζεκεία (Κ δηαθφπηεο αηζζεηήξεο θιπ) ζπλδένληαη κε ηε bus γξακκή καδί κε ην ηξνθνδνηηθφ. Τπάξρεη θάηη πνπ είλαη βαζηθφ θαη είλαη ε επαθή ζχλδεζεο κε ην PC ε RS-232 ή USB γηα ηελ κεηαθνξά δεδνκέλσλ θαη κηα πξίδα δηαλνκήο πίλαθα. 24 Πξάζηλε δηαθεθνκκέλε γξακκή. 84

93 Κατασκευαστικό Μέρος Κεφάλαιο Εώλεο εγθαηάζηαζεο Η δηάηαμε θαισδίσζεο ηεο ΔΙΒ πξαγκαηνπνηείηαη απφ θνηλνχ κε ηηο γξακκέο ηξνθνδνζίαο. Οη δψλεο εγθαηάζηαζεο θαζνξίδνληαη ζχκθσλα κε ην πξφηππν DIN Μπνξνχκε λα δνχκε ζην ζρήκα ηηο απνζηάζεηο ειεθηξηθήο εγθαηάζηαζεο απφ ην δάπεδν, ηηο απνζηάζεηο ησλ πξηδψλ θαη δηαθνπηψλ πνπ πξέπεη λα έρνπκε ππφςε καο θαηά ηελ εγθαηάζηαζε. Οη απνζηάζεηο αλαθέξνληαη ζε cm. 85

94 Κατασκευαστικό Μέρος Κεφάλαιο 7 Αλάινγα κε ηηο δηαξζξσηηθέο επθαηξίεο, κπνξνχκε ζε εηδηθέο πεξηπηψζεηο λα ξπζκίζνπκε έηζη ηελ εγθαηάζηαζε ψζηε λα είλαη απφ ην ηαβάλη ή απφ ην δάπεδν. Η δε ξχζκηζε ησλ θαισδίσλ είλαη απηή πνπ θαίλεηαη ζηα ακέζσο παξαθάησ ζρήκαηα. 86

95 Κατασκευαστικό Μέρος Κεφάλαιο 7 Οη γξακκέο Bus πξνο ηα επηκέξνπο δσκάηηα είλαη απνηέιεζκα ηνπ ζεκείνπ ηνπνζέηεζεο ηνπ πίλαθα δηαλνκήο ζε ζπλδπαζκφ κε ηελ ηερληθή εγθαηάζηαζεο ζρεκαηηζκνχ αζηέξα, ή είλαη δηαθιαδηζκέλε γξακκηθά απφ δσκάηην ζε δσκάηην. Ο δηαρσξηζκφο ζε δηάθνξνπο ηνκείο θαη γξακκέο πξέπεη λα ιακβάλεηαη ππφςε. Οη πίλαθεο δηαλνκήο ελφο θηηξίνπ (θχξηνο θαη δεπηεξεχνλ) ζα πξέπεη πάληνηε λα ζπλδένληαη κε ηελ γξακκή Bus. Καηά βάζε ζε κεγάιεο εγθαηαζηάζεηο ζα πξέπεη λα ζρεκαηίδεη κε ηνλ θχξην πίλαθα αζηέξα. 87

96 Κατασκευαστικό Μέρος Κεφάλαιο 7 ύλδεζε ζπκβαηηθώλ δηαθνπηώλ κε πιηθά ηεο EIB. ηελ ζχλδεζε απηή κπνξνχλ λα ζπλδεζνχλ κέρξη θαη ηέζζεξα Buttons. Παξαθάησ κπνξνχκε λα δνχκε ηελ ζεηξά θαη ην εηδηθφ εμάξηεκα γηα ηελ ζχλδεζε απηή. Σν εηδηθφ απηφ εμάξηεκα πξννξίδεηαη γηα ηελ ηθαλνπνίεζε ελφο ζπκβαηηθνχ πιηθνχ κε πιηθφ ηεο EIB. Σνπνζεηείηαη ζε ρσλεπηά θνπηηά εγθαηάζηαζεο δηακέηξνπ 60 mm θαη βάζνπο 60 mm. ηελ είζνδν ηνπ κπνξνχλ λα ζπλδεζνχλ κέρξη 4 ζπκβαηηθά Buttons ή δηαθφπηεο. πλδέεηαη ζηελ γξακκή Bus θαη δελ ρξεηάδεηαη άιιε ηξνθνδνζία. πλδπαζκφο πξίδαο-δηαθφπηε κε ην εηδηθφ εμάξηεκα (Γπαδηθή είζνδνο). 88

97 Κατασκευαστικό Μέρος Κεφάλαιο Σξόπνο κνληαξίζκαηνο ζπζθεπώλ EIB Γεληθφο ηξφπνο κνληαξίζκαηνο ελφο δηαθφπηε: Σξφπνο κνληαξίζκαηνο: Μπνπηφλ µε πξνζαξµνζηή Bus 89

98 Κατασκευαστικό Μέρος Κεφάλαιο 7 Σξφπνο κνληαξίζκαηνο: Πξίδαο 90

99 Κατασκευαστικό Μέρος Κεφάλαιο 7 Σξφπνο κνληαξίζκαηνο: Μπνπηφλ instabus EIB ρσξίο ελδηάκεζν πιαίζην 91

100 Κατασκευαστικό Μέρος Κεφάλαιο 7 Σξφπνο κνληαξίζκαηνο: Υσλεπηέο ζπζθεπέο instabus EIB µε ελδηάκεζν πιαίζην 92

101 Κεφάλαιο 8 ο Σχέδια - Συνδεσμολογίες

102 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο Βαζηθά Κπθιώκαηα ζην ζύζηεκα EIB: Σα ειεθηξνινγηθά ζρέδηα εζσηεξηθψλ ειεθηξηθψλ εγθαηαζηάζεσλ εθηεινχληαη επάλσ ζε αξρηηεθηνληθά ζρέδηα θαηφςεσλ ησλ ρψξσλ ηεο ΔΗΔ. Αθφκα εθηεινχληαη δηαγξάκκαηα πηλάθσλ δηαλνκήο θαη ζπλδεζκνινγηψλ σο θαη ζρέδηα ιεπηνκεξεηψλ, αλ απαηηνχληαη. Αθνχ ηνπνζεηεζνχλ ηα θαηάιιεια ζχκβνια 25, νη δηάθνξεο ιήςεηο ξεχκαηνο, (ηα θσηηζηηθά ζεκεία, νη ξεπκαηνδφηεο, ειεθηξηθά ξνιά παξαζχξσλ θιπ), επάλσ ζην αξρηηεθηνληθφ ζρέδην θαηφςεσο ησλ ρψξσλ ηεο ΔΗΔ θαζνξίδεηαη ην πιήζνο ησλ θπθισκάησλ δηαθιαδψζεσο, πνπ ζα ηξνθνδνηήζνπλ ηηο ιήςεηο απηέο. Καηφπηλ ραξάδνληαη νη γξακκέο ησλ θπθισκάησλ δηαθιαδψζεσο πνπ αλαρσξνχλ απφ ηνλ γεληθφ πίλαθα δηαλνκήο θαη θαηαιήγνπλ ζηηο ιήςεηο ξεχκαηνο θάζε θπθιψκαηνο. Υαξάζζνπκε θαη ηελ μερσξηζηή γξακκή bus ή ηηο γξακκέο bus αλ είλαη πνιιέο. Σν πιήζνο ησλ αγσγψλ θάζε γξακκήο ηζρχνο ζεκεηψλεηαη, πάλσ ζε απηήλ. Οη γξακκέο απηέο μεθηλνχλ απφ ηνλ πίλαθα (πρ ελεξγνπνηεηέο) θαη θαηαιήγνπλ θαηεπζείαλ ζην θνξηίν. Σν πιήζνο ζα πξνθχςεη απφ ηνλ ηξφπν έιεγρνπ θάζε ιήςεσο ξεχκαηνο, πνχ εθιέγεηαη αλάινγα κε ην είδνο ηεο ιήςεσο απηήο. Αλ, δειαδή, ε Λήςε ξεχκαηνο είλαη θσηηζηηθφ ζεκείν απιφ ή πνιιαπιφ, ξεπκαηνδφηεο ή θπηίν αθξνδεθηψλ ζπλδέζεσο ζπζθεπήο θιπ. Οη δηαθφπηεο πνπ ειέγρνπλ ηα θσηηζηηθά ζεκεία ή άιια ζεκεία ζπλδένληαη κε ηελ γξακκή Bus θαη ην πιήζνο ησλ αγσγψλ θαζνξίδεηαη αλάινγα κε ηελ κειέηε πνπ ζα θάλνπκε. Σν ειεθηξνινγηθφ ζρέδην γίλεηαη επάλσ ζηα ζρέδηα θαηφςεσλ κε ηηο έμεο γεληθέο αξρέο: Ή δηαδξνκή ησλ ειεθηξηθψλ γξακκψλ ησλ δηαθφξσλ θπθισκάησλ δηαθιαδψζεσο γηα ιφγνπο νηθνλνκίαο, πξέπεη λα είλαη ή ζπληνκόηεξε δπλαηή απφ ην γεληθφ πίλαθα δηαλνκήο κέρξη ηηο ιήςεηο ξεχκαηνο. Ή δηαδξνκή ησλ ειεθηξηθψλ γξακκψλ πξέπεη λα κελ εκπνδίδεηαη απφ ηηο δνθνχο ηνπ κπεηφλ, πνχ πηζαλφλ λα ππάξρνπλ ζηελ νξνθή. Δπηδηψθεηαη νη ειεθηξηθέο γξακκέο λα αθνινπζνχλ, θνηλέο δηαδξνκέο. Έηζη, δηαλνίγεηαη ζηνπο ηνίρνπο κηθξφο αξηζκφο απιαθηψλ θαη κέζα ηνπο ηνπνζεηνχκε φζεο πεξηζζφηεξεο γξακκέο κπνξνχκε έηζη, ψζηε λα ειαηηψλνληαη νη δαπάλεο ηνπνζεηήζεσο ηνπο Ή δηαδξνκή ησλ γξακκψλ Bus πξέπεη λα αθνινπζεί κηα παξάιιειε πνξεία κε ηηο γξακκέο ηζρχνο ζηηο απνζηάζεηο 26 πνπ αλαθέξακε λα είλαη φζν ηνλ δπλαηφλ βέιηηζηε. ε πεξίπησζε αλεμάξηεηεο πνξείαο ηφηε αθνινπζνχκε ηνπο γεληθνχο θαλφλεο πνπ πξναλαθέξζεθαλ. Μεξηθέο απφ ηηο πιένλ ρξεζηκνπνηνχκελεο ζπλδεζκνινγίεο βαζηθψλ δνκηθψλ πιηθψλ θαη ελεξγνπνηεηψλ ηερληθήο ΔΙΒ πνπ ρξεζηκνπνηνχληαη επξέσο ζηηο ειεθηξηθέο εγθαηαζηάζεηο ηνπ είδνπο απηνχ δίλνληαη παξαθάησ. Με ζθνπφ ηελ εμνηθείσζε ηνπ ειεθηξνιφγνπ. 25 Παξάξηεκα 26 Βιέπε απνζηάζεηο Bus γξακκψλ (ζει 51) 94

103 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο ρέδηα: ρέδην 1 ν πλδεζκνινγία δηπιήο δπαδηθήο εμφδνπ (N 562 2x230 V AC/10A αλά θάζε) ζε δχν θάζεηο. Κάζε γξακκή θάζεο πξηλ ζπλδεζεί κε ηελ δηπιή δπαδηθή έμνδν ζπλδέεηαη κε ηελ αληίζηνηρε αζθάιεηα ησλ 10A. ρέδην 2 ν πλδεζκνινγία ηεηξαπιήο δπαδηθήο εμφδνπ ζε κηα θάζε (N 561 4x230 V AC/6A). ην ζρέδην απηφ κπνξνχκε λα δνχκε ηελ θνηλή ηξνθνδνζία (κε ηηο αλάινγεο γέθπξεο ησλ θάζεσλ) ησλ ηεζζάξσλ αλεμάξηεησλ ζε πξνγξακκαηηζκφ θσηηζηηθψλ. Σν κέγηζην ξεχκα πνπ κπνξνχλ λα πάξνπλ θαη νη ηέζζεξεηο φπσο είλαη ην θχθισκα είλαη κέρξη 6Α/γξακκή. 95

104 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 3 ν πλδεζκνινγία ηεηξαπιήο δπαδηθήο εμφδνπ ζε ηξείο θάζε (N 561 4x230 V AC/10A). Σν κέγηζην ξεχκα/θάζε είλαη 10 Α ρέδην 4 ν πλδεζκνινγία ηεηξαπιήο δπαδηθήο εμφδνπ (N 510 4x230 V AC/10A αλά θάζε). ηελ ζπλδεζκνινγία απηή κπνξνχκε λα δνχκε πσο ε θάζε L1 ζπλδέεη δχν θσηηζηηθά αιιά ν πξνγξακκαηηζκφο ησλ θσηηζηηθψλ λα είλαη δηαθνξεηηθφο. Όιεο νη θάζεηο πξηλ ηελ ζχλδεζε ηνπο ζπλδένληαη κε αληίζηνηρέο αζθάιεηεο. 96

105 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 5 ν πλδεζκνινγία νθηαπιήο δπαδηθήο εμφδνπ (N 512 8x230 V AC/16A). Ο ηίηινο απηφο εξκελεχεηαη σο εμήο Ν φηη ηνπνζεηείηαη επάλσ ζε πίλαθα κε ξάγα, 512 θαηεγνξία, 8 ν αξηζκφο εμφδσλ, 230 ε ηάζε ιεηηνπξγίαο ηνπ, AC ιεηηνπξγεί ζην ΔΡ, 16A νλνκαζηηθφ ξεχκα γηα σκηθφ θνξηίν ππφ ηάζε 230V. Πιάηνο γηα εγθαηάζηαζε ζε πίλαθα 8ΣΔ (1ΣΔ=18mm). Η δπαδηθή έμνδνο πξαγκαηνπνηεί δεχμεηο µε νθηψ επαθέο άλεπ δπλακηθνχ (δηζηαζή ξειέ) θαη κπνξεί λα ειέγρεη νθηψ αλεμάξηεηεο νκάδεο ειεθηξηθψλ θαηαλαισηψλ. Γελ απαηηείηαη ηάζε ηξνθνδνζίαο. Υεηξνθίλεηε ιεηηνπξγία θαη έλδεημε ζέζεσλ επαθψλ. Η ζχλδεζε επηηπγράλεηαη µέζσ ηεο ξάγαο Bus δεδνκέλσλ θαη πξφζζεηα µέζσ θιέκαο Bus. Η θιέµα κπνξεί λα ρξεζηκνπνηεζεί θαη σο ζπλδεηήξαο ξάγαο. 97

106 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 6 ν Ρπζκηζηήο έληαζεο θσηηζκνχ dimmer γεληθήο ρξήζεο (N 527 1x230 V AC / VA), πιάηνο 4ΣΔ. Γηα ηνλ έιεγρν ιακπηήξσλ ππξαθηψζεσο θαη ιακπηήξσλ αινγφλνπ ρακειήο ηάζεο (µε ειεθηξνληθνχο ή ζπκβαηηθνχο κεηαζρεκαηηζηέο). Λεηηνπξγεί απηφκαηα αλάινγα µε ην θνξηίν. Πξνζηαζία βξαρπθπθιψκαηνο µε ειεθηξνληθή αζθάιεηα. Κάζε πιηθφ έρεη ην δηθφ ηνπ θσδηθφ. Ο θσδηθφο απηνχ ηνπ πιηθνχ π.ρ. είλαη 5WG AB01. Με απηφλ ην θσδηθφ ην αλαδεηνχκε ζηνπο θαηαιφγνπο ηεο αληίζηνηρεο εθάζηνηε εηαηξίαο θαη πνιιέο θνξέο βξίζθνπκε θαη ην αληίζηνηρν ζρέδην ζπλδεζκνινγία ηνπ. Δπίζεο κπνξνχκε ηα πιηθά απηά λα ηα βξνχκε θαη ζηηο αλάινγεο ειεθηξνληθέο δηεπζχλζεηο (internet), πιεθηξνινγψληαο ζην ηνλ θσδηθφ ηνπ πιηθνχ 5WG AB01. Γηα ηελ εχξεζε ησλ θσδηθψλ ησλ πιηθψλ πξέπεη λα απεπζπλζνχκε ζηηο αληίζηνηρεο εηαηξίεο φπνπ ζα καο παξάζρνπλ γεληθνχο θαηαιφγνπο κε ηα πιηθά ηνπο πνπ θπθινθνξνχλ. Απηά θπζηθά κπνξνχλ λα καο δνζνχλ είηε ζε CD είηε ζε έληππε κνξθή. Κάζε πιηθφ ζηελ επηθάλεηα ηνπ ππάξρεη ν θσδηθφο ηνπ θαη άιια ζηνηρεία πνπ αθνξνχλ ηελ ιεηηνπξγία ηνπ. Η ζπζθεπαζία πεξηιακβάλεη ζε έληππε κνξθή ηελ ζχλδεζε ηνπ πιηθνχ, ηελ ζπλδεζκνινγία κπνξνχκε λα ηελ βξνχκε θαη ζην (internet). 98

107 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 7 ν πλδεζκνινγία ξπζκηζηή έληαζεο θσηηζκνχ γηα ειεθηξνληθφ ballast 1-10V N 525 1x230 V AC / 16 A Ο ελεξγνπνηεηήο Ν 525/02 είλαη ζπζθεπή ξάγαο, ειέγρεη ηελ ξχζκηζε έληαζεο θσηηζκνχ γηα ηνπο ιακπηήξεο θζνξηζκνχ Ο έιεγρνο γίλεηαη κέζσ ηνπ ηεξκαηηθνχ ησλ 10V/DC ειεθηξνληθνχ Ballast (EVG). Δπηπιένλ ππάξρεη θαη κηα επαθή κεηαηξνπήο γηα ηελ άκεζε κεηαηξνπή on/off ησλ θζνξηζκνχ ιακπηήξσλ. Απηή ε επαθή κπνξεί λα ρξεζηκνπνηεζεί κε ην ρέξη κέζσ ελφο απινχ δηαθφπηε ή δηαθφπηε ηχπνπ Bus. Οη δηαθνξεηηθέο ιεηηνπξγίεο κπνξνχλ λα παξακεηξνπνηεζνχλ φπσο γηα ην άλακκα ησλ ιακπηήξσλ θζνξηζκνχ, ηελ αχμεζε ή ηελ κείσζε ηεο θσηεηλφηεηαο ή ηνλ θαζνξηζκφ ελφο ηδηαίηεξνπ επηπέδνπ θσηεηλφηεηαο. Με ην ETS πξφγξακκα (ινγηζκηθφ εξγαιείσλ EIB) επηιέγνπκε ηελ εθαξκνγή, νη παξάκεηξνη θαη νη δηεπζχλζεηο ηεο νξίδνληαη θαηάιιεια, θαη κεηαθνξηψλνληαη ζηνλ ελεξγνπνηεηή Ν 525/02. 99

108 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 8 ν πλδεζκνινγία ξπζκηζηή έληαζεο θσηηζκνχ γηα ειεθηξνληθφ ballast 1-10V Schalt-/Dimmaktor GE 525 1x230 V AC / 6 A Ο ελεξγνπνηεηήο 525 είλαη κηα ζηελφκαθξε ζπζθεπή θαη είλαη θαηάιιειε γηα ηηο ζπζθεπέο θσηηζκνχ γηα ηνπο ιακπηήξεο θζνξηζκνχ. Μπνξεί επίζεο λα ηνπνζεηεζεί σο κηα μερσξηζηά απφ ηνλ πίλαθα. Η ζπζθεπή ειέγρεη ηνπο ιακπηήξεο θζνξηζκνχ κέζσ ηνπ ειεθηξνληθνχ Ballast EVG κε ηνπο αθξνδέθηεο ησλ 10V/DC. Δθηφο απφ ηελ ζηελφηεηα ηνπ πιηθνχ θαηά ηα άιια είλαη φκνηνο κε ηνλ παξαπάλσ ελεξγνπνηεηή 525/02. πλδεζκνινγία ζχκθσλα κε ην Prospect - Siemens. 100

109 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 9 ν πλδεζκνινγία ηξηπινχ ξπζκηζηή έληαζεο θσηηζκνχ (Dimmer) γηα ιακπηήξεο θζνξηζκνχ ζε ηξεηο θάζεηο, Switch/dim actuator N 526/2, 3 x 230 V AC / 6 A Η ζπζθεπή ειέγρεη ιακπηήξεο θζνξηζκνχ (LL) µε ειεθηξνληθά πελία µε δπλαηφηεηα dimmer (1V-10V κε είζνδν ειέγρνπ) µέζσ ηξηψλ, αλεμάξηεησλ κεηαμχ ηνπο θαλαιηψλ ειέγρνπ θαη ιεηηνπξγίαο. Η ζπζθεπή δηαζέηεη ηξεηο εηζφδνπο γηα ηελ άκεζε ζχλδεζε αηζζεηήξσλ θσηεηλφηεηαο, νη νπνίνη θαζηζηνχλ δπλαηή ηελ αλεμάξηεηε ξχζκηζε ηεο έληαζεο θσηηζκνχ ζε θάζε θαλάιη. Οη αηζζεηήξεο θσηεηλφηεηαο ζπλδένληαη µε θαιψδην ηξηψλ θιψλσλ κήθνπο έσο 100 m. ηελ παξνχζα ζχλδεζε δελ έρνπκε ζπλδέζεη ηνπ αηζζεηήξεο θσηεηλφηεηαο. Μία ελζσκαησκέλε ηξνθνδνζία ηάζεο AC 230 V θαζψο θαη έλα κπνπηφλ θαη έλα LED αλά θαλάιη θαζηζηνχλ δπλαηή ηελ ηνπηθή ελεξγνπνίεζε/απελεξγνπνίεζε θαη ηελ έλδεημε θαηάζηαζεο ηεο ζπζθεπήο αθφκε θαη φηαλ ην Bus δελ έρεη ηεζεί ζε ιεηηνπξγία ή έρεη δηαθνπεί ε επηθνηλσλία. Τπάξρεη θαη ε ζπζθεπή N526E πνπ ειέγρεη ιακπηήξεο θζνξηζκνχ (LL) µε ειεθηξνληθά πελία µε δπλαηφηεηα dimmer µέζσ νθηψ αλεμάξηεησλ κεηαμχ ηνπο θαλαιηψλ ειέγρνπ θαη ιεηηνπξγίαο. Κάζε θαλάιη δηαζέηεη µία έμνδν ειέγρνπ 1-10V, θαζψο θαη µία έμνδν επαθήο. Η έμνδνο δηαζέηεη µία κεραληθή έλδεημε ζέζεο δηαθφπηε, ε νπνία κπνξεί λα ρξεζηκνπνηεζεί γηα ηε ρεηξνθίλεηε ιεηηνπξγία, αθφκε θαη φηαλ ην Bus δελ έρεη ηεζεί ζε ιεηηνπξγία ή έρεη δηαθνπεί ε επηθνηλσλία. Κάζε θαλάιη δηαζέηεη, εθηφο απφ ηελ εληνιή ιεηηνπξγίαο εληφο/εθηφο, ηελ εληνιή ξχζκηζεο έληαζεο θσηεηλφηεηαο θαη ηηκήο dimmer, θαη απφ έλα ζηνηρείν επηθνηλσλίαο 1 θαη 8 bit. Δπηπιένλ, ζε θάζε θαλάιη κπνξεί λα ελεξγνπνηεζεί ε "λπρηεξηλή ιεηηνπξγία µε ρξνληθά πεξηνξηζκέλε δηάξθεηα ελεξγνπνίεζεο" 101

110 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 10 ν πλδεζκνινγία Dimmer ηζρχνο Altenburger κε Dim Aktor IBDAS : 700W W W W Σα dimmer απηά κπνξνχλ λα ειέγρνπλ θνξηία σκηθά θαη επαγσγηθά. Απνηεινχληαη απφ δχν κέξε ηε κνλάδα ηζρχνο θαη ην Dim actor ν νπνίνο δεκηνπξγεί ηελ επηθνηλσλία κε ην Bus. Δίλαη δηαζέζηκν ζε ηζρχο 1300W, 2000W, 3000W, 5000W, θαη 8000W. Μφλν ην 1300W θαη νη Dim Actores κπαίλνπλ ζε πίλαθα κε ξάγα. 102

111 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 11 ν πλδεζκνινγία TH - Dimmer Altenburger κε Dim Aktor IBDAS 103

112 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 12 ν πλδεζκνινγία ηξηψλ TH Dimmer (κνλάδσλ ηζρχνο) Altenburger κε θνηλφ Dim Aktror 104

113 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 13 ν πλδεζκνινγία IR απνθσδηθνπνηεηή & IR δέθηε ηελ ζπλδεζκνινγία απηή βιέπνπκε έλαλ δέθηε IR S 440 πνπ ιακβάλεη ηα ζήκαηα ησλ πνκπψλ IR, ηα εληζρχεη, ηα κεηαηξέπεη ζε ειεθηξηθά ζήκαηα θαη ηα κεηαθέξεη ζηνλ απνθσδηθνπνηεηή IR N 450. Ο ελεξγνπνηεηήο IR N 450 απνθσδηθνπνηεί ην ζήκα πνπ ιακβάλεη απφ ην δέθηε IR S 440 θαη ην κεηαηξέπεη ζε ηειεγξαθήκαηα Bus. ε έλαλ απνθσδηθνπνηεηή IR N 450 κπνξνχλ λα ζπλδεζνχλ ζε παξάιιειε δηάηαμε ηέζζεξηο δέθηεο IR S 440. Τπάξρεη δπλαηφηεηα παξαµεηξνπνίεζεο απηήο ηεο κνλάδαο µέζσ ETS. Αξηζκφο ιεηηνπξγηψλ: έσο θαη 22, π. ρ. έιεγρνο on/off, ξχζκηζε θσηεηλφηεηαο (dimming), θίλεζε ξνιψλ 27 θιπ. (απεξηφξηζηε δπλαηφηεηα ζπλδπαζκψλ) πλδεζκνινγία κέζσ ξάγαο δεδνκέλσλ, πιάηνο 2 TE (1 TE = 18 mm). Γέθηεο IR S 440 έρεη κήθνο θαισδίνπ ζχλδεζεο 1 m, κε δπλαηφηεηα επηκήθπλζεο έσο θαη 50 m. 27 Γηα ηε ξχζκηζε θσηεηλφηεηαο θαη ηελ θίλεζε ξνιψλ θαηαιακβάλνληαη πάληνηε δχν ιεηηνπξγίεο. 105

114 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 14 ν πλδεζκνινγία ηξηπινχ ξπζκηζηή έληαζεο θσηηζκνχ (Dimmer) γηα ιακπηήξεο θζνξηζκνχ ζε ηξεηο θάζεηο κε αηζζεηήξεο θσηεηλφηεηαο, Switch/dim actuator N 526/2, 3 x 230 V AC / 6 A & 3 x light sensor GE 255 Ο αηζζεηήξαο θσηεηλφηεηαο GE 255 κεηξά ζε ζπλδπαζκφ µε ην dimmer N 526 ηελ έληαζε θσηηζκνχ ζηελ πεξηνρή απφ 0 Lux έσο 2000 Lux. Ο αηζζεηήξαο ζπλδέεηαη απεπζείαο επάλσ ζην dimmer Ν 526 µέζσ θαισδίνπ ηξηψλ θιψλσλ θαη κήθνπο έσο 100 m. Σν ειεθηξνληθφ θχθισκα ηνπ αηζζεηήξα ηξνθνδνηείηαη απφ έλαλ θιψλν ηνπ θαισδίνπ ηνπ δηαθφπηε N 526. Ο αηζζεηήξαο θσηεηλφηεηαο κπνξεί λα ηνπνζεηεζεί κέζα ζε έλαλ ιακπηήξα ή κέζα ζε θνπηί ρσλεπηήο ηνπνζέηεζεο πνπ έρεη εγθαηαζηαζεί ζηελ νξνθή ή λα ζηεξεσζεί ζηελ εμσηεξηθή πιεπξά κίαο ςεπδνξνθήο. Οξαηή ζην ρψξν ζα είλαη µφλν ε ξάβδνο κήθνπο 40 mm απφ πιεμηγθιάο, µε δηάκεηξν 6 mm, ε νπνία θαηεπζχλεη ην θσο επάλσ ζην ζηνηρείν ηνπ αηζζεηήξα. 106

115 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 15 ν Σν απνπληθηηθφ πελίν ιακβάλεη ηελ ηάζε απφ ηηο δχν εμσηεξηθέο δηαδξνκέο ηεο ξάγαο δεδνκέλσλ θαη ηελ νδεγεί ζηηο δχν εζσηεξηθέο δηαδξνκέο ηηο, θπζηθά παξεκβάιινληαη ηα πελία. Βαζηθφο ζθνπφο ηνπ πελίνπ είλαη ε απνθπγή ηεο απφζβεζεο ησλ ζεκάησλ, πνπ νδεχνπλ ζηηο bus γξακκέο. ρέδην 16 ν ε πεξίπησζε πνπ έρνπκε 1 bus γξακκή 28 (κε κέγηζην πιήζνο ζπζθεπψλ 64 Κ), πξέπεη λα ρξεζηκνπνηείηαη εθηφο απφ ην ηξνθνδνηηθφ, έλαο ζπλδεηήξαο (connector). Σν ηξνθνδνηηθφ, είλαη ηεο ηάμεο ησλ 640 ma γηα ηελ πεξίπησζε εμππεξέηεζεο κέρξη 64 bus ζπζθεπψλ ή έλα ηξνθνδνηηθφ ησλ 320 ma γηα ηελ πεξίπησζε εμππεξέηεζεο κέρξη 32 bus ζπζθεπψλ. ρέδην 17 ν χλδεζε ξάγαο πίλαθα κε ζπλδεηήξεο (Connectors) ησλ δχν αθξνδεθηψλ γηα επέθηαζε ελεξγνπνηεηηψλ ησλ γξακκψλ πίλαθα. Βιέπνπκε πσο νη ζπλδεηήξεο πξέπεη λα είλαη ζηελ άθξε ηεο ξάγαο γηα ηνλ εχθνιν έιεγρν θαη ρεηξηζκφ. Αλαιπηηθά: 4: Bus ξάγα δεδνκέλσλ, 5: ζπλδεηήξαο δχν αθξνδεθηψλ γηα ηελ επηθνηλσλία ησλ Bus γξακκψλ 28 Βιέπε ηνπνινγία απιήο Bus γξακκήο (ζει 41) 107

116 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 18 ν ε πεξίπησζε πνπ έρνπκε 1 bus γξακκή (κε κέγηζην πιήζνο ζπζθεπψλ 64 Κ), αιιά νη ελεξγνπνηεηηέο δελ ρσξνχλ ζηελ ίδηα ξάγα ιφγν ησλ δηαζηάζεσλ ηνπ πίλαθα ηφηε θαηαθεχγνπκε ζηελ εμήο ιχζε ηνπνζεηνχκε έλαλ ζπλδεηήξα ησλ ηεζζάξσλ αθξνδεθηψλ. Οη δχν εμσηεξηθνί αθξνδέθηεο γηα ηελ ηξνθνδνζία ηεο ξάγαο θαη νη άιιε γηα ηελ επηθνηλσλία ησλ Bus ζπζθεπψλ. Δπεηδή ζα πξέπεη λα επηθνηλσλεί ε κία ξάγα κε ηελ άιιε κε ηελ Bus γξακκή ηνπνζεηνχκε ζηελ πξψηε θαη έλαλ LC ζηελ πξψηε. ηελ δεχηεξε ξάγα ηνπνζεηνχκε επίζεο θαη έλα απνπληθηηθφ πελίν. Σν ζχζηεκα απηφ αλήθεη ζηελ θαηεγνξία ηεο κίαο γξακκήο. Σν δε ηξνθνδνηηθφ ζπλερίδεη λα είλαη ηεο ηάμεο ησλ 640 ma γηα ηελ πεξίπησζε εμππεξέηεζεο κέρξη 64 bus ζπζθεπψλ ή έλα ηξνθνδνηηθφ ησλ 320 ma γηα ηελ πεξίπησζε εμππεξέηεζεο κέρξη 32 bus ζπζθεπψλ. Σν ιάζνο ζην παξαπάλσ δηάγξακκα ζχλδεζεο βξίζθεηαη ζην φηη δελ γίλεηαη επηθνηλσλία ησλ Bus Ραγψλ κεηαμχ ησλ δχν παξαιιήισλ ηκεκάησλ θαη ησλ ζπλαθψλ Κ ηνπο. 108

117 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 Παξαπάλσ κπνξνχκε λα δνχκε ηελ ζσζηή ζχλδεζε θάλνληαο ρξήζε ελφο εληζρπηή ζχλδεζεο δεχηεξεο γξακκήο ξάγαο LC/LR. Σξνθνδνηεί ε κπαηαξία ηα δχν ηκήκαηα κε έλα ζπλδεηήξα ησλ 4 άθξσλ. Οη πεξηνρέο φκσο ζπλερίδνπλ λα έρνπλ έλα κέγηζην ηκήκα ησλ 64 Κ. ρέδην 19 ν ε πεξίπησζε πνπ έρνπκε πέξαλ ησλ 64 Κ θαη κέρξη 128 Κ. Σφηε επεθηείλνπκε ηελ Bus γξακκή ζε δχν πεξηνρέο ησλ 64 Κ ζεκείσλ ε θάζε κία. Η θάζε γξακκή πεξηέρεη ην δηθφ ηεο ηξνθνδνηηθφ κε ην αληίζηνηρν πελίν θαη ηνλ απαξαίηεην ζπλδεηήξα. Γηα λα πεηχρνπκε ηελ επέθηαζε απηή θάλνπκε ρξήζε ηνπ LR. (επαλαιήπηεο) Η αζπκκεηξία θνξηίνπ ζηηο δχν γξακκέο bus αληηζηαζκίδεηαη απφ ην ηξνθνδνηηθφ, κέρξη έλα κέγηζην ηεο ηάμεο ησλ 640 ma. ην ζεκείν απηφ θξίλεηαη ζθφπηκν λα γίλεη κηα κηθξή αλαθνξά ζηνπο ζπλδεηήξεο (connectors). Απηνί ζπλδένπλ ηηο ξάγεο ησλ ζηνηρείσλ κε ηα θαιψδηα Βus θαη δηαθξίλνληαη ζε 2 θαη 4 επαθψλ - αθξνδεθηψλ. Πην ζπγθεθξηκέλα, ν ζπλδεηήξαο ξάγαο 2gang αλνίγεη ηνλ δίαπιν επηθνηλσλίαο απφ ηε ξάγα δεδνκέλσλ ηνπ instabus θαη ηνλ κεηαδίδεη κέζσ ηνπ θαισδίνπ bus ζε άιιεο ξάγεο δεδνκέλσλ, αηζζεηήξεο ή ελεξγνπνηεηέο ζηνηρείσλ πνπ αλήθνπλ ζε κηα γξακκή ΔΙΒ. Ο ζπλδεηήξαο ξάγαο 4gang αλνίγεη ηνλ δίαπιν επηθνηλσλίαο απφ ηε ξάγα δεδνκέλσλ ηνπ instabus θαη ηνλ κεηαδίδεη απφ δχν εζσηεξηθά ηειηθά δεπγάξηα bus θιεκψλ πνπ δηαζέηεη, κέζσ ηνπ θαισδίνπ bus ζε άιιεο ξάγεο δεδνκέλσλ, αηζζεηήξεο ή ελεξγνπνηεηέο ζηνηρείσλ ζε κηα γξακκή ΔΙΒ. Σα δχν εμσηεξηθά ηειηθά δεπγάξηα bus θιεκψλ ηνπ ζπλδένπλ ηελ εμσηεξηθή παξαγσγή ηάζεο απφ ην ηξνθνδνηηθφ ησλ 640 ma. 109

118 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 20 ν ε πεξίπησζε πνπ ζέινπκε λα δεκηνπξγήζνπκε 2 γξακκέο αιιά ε κία γξακκή λα έρεη επέθηαζε Κ. Σφηε θάλνπκε ρξήζε γηα θάζε γξακκή θαη έλα ηξνθνδνηηθφ κε ην αληίζηνηρν πελίν ην αλάινγν ζπλδεηήξα. Έλα LC γηα ηελ 1 ε γξακκή θαη έλα LR πξνζαξκνζηή γξακκήο γηα ηελ 0 ε γξακκή. 29 Αλαιπηηθά: i. 1 ε γξακκή: κπνξεί λα έρεη κέρξη 64 Κ ζπκπεξηιακβαλνκέλνπ θαη ηνπ εληζρπηή LC ii. iii. 2 ε γξακκή + 0 ε γξακκή: έρνπλ καδί κέρξη 64 Κ ζπκπεξηιακβαλνκέλνπ θαη ηνπ εληζρπηή LR απιφο κπνξνχκε λα δνχκε ην απαξαίηεην εμάξηεκα πελίν. ε θάζε γξακκή ππάξρεη ην ηξνθνδνηηθφ γηα ηελ ηξνθνδνζία ησλ Κ. 29 ην παξάξηεκα κπνξνχκε λα δνχκε θαη κία άιιε ζχλδεζε. 110

119 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 21 ν πλδεζκνινγία πίλαθα θχξηαο γξακκήο κε ηξείο αληίζηνηρεο κεξηθέο γξακκέο Bus ζε ζπλδπαζκφ κε ηξία LC γηα ηελ θάζε γξακκή. Σν ιάζνο ζην ακέζσο παξαθάησ ζρέδην έγθεηηαη ζην φηη ηα LC πξέπεη λα βξίζθνληαη ζηηο αληίζηνηρεο γξακκέο ηνπο θαη πεηπραίλνπλ γαιβαληθή απνκφλσζε. Η θχξηα γξακκή κπνξεί λα ηξνθνδνηήζεη κέρξη 64 Κ, θαη ε θάζε κεξηθή γξακκή Bus κέρξη 64 Κ καδί θαη ην αληίζηνηρν LC. Βιέπνπκε αθφκε πσο ν ζπλδεηήξαο είλαη απαξαίηεηνο γηα θάζε ξάγα ζχλδεζεο, θαη επηηπγράλεη ηελ ζχλδεζε (επηθνηλσλία) κεηαμχ ησλ γξακκψλ. Κάζε ξάγα έρεη ην δηθφ ηεο πελίν θαη ην δηθφ ηεο ηξνθνδνηηθφ πνπ είλαη απαξαίηεην γηα ηελ ηξνθνδνζία ησλ Κ. 111

120 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 Η παξαπάλσ ζχλδεζε ζε ηνπνινγηθή επεθηάζηκε κνξθή. ρέδην 22 ν / 6 A) πλδεζκνινγία εμφδνπ ειεθηξηθψλ ξνιψλ ζε δχν θάζεηο (N 521 2x230 V AC Ο ελεξγνπνηεηήο ειέγρνπ ειεθηξηθψλ ξνιψλ κπνξεί µε ηηο επαθέο άλεπ δπλακηθνχ λα ειέγμεη ηε ιεηηνπξγία αλεμάξηεησλ κεηαμχ ηνπο κνλνθαζηθψλ ειεθηξηθψλ θηλεηήξσλ ξνιψλ θαη ηε ζέζε ησλ πεξζίδσλ. Γηαηίζεληαη δχν θαλάιηα γηα δχν κνηέξ, δει. κπνξνχλ λα ειεγρζνχλ έσο θαη 4 κνηέξ ξνιψλ. Οη έμνδνη ειέγρνπ ησλ ξνιψλ είλαη παξάιιεια ζπλδεκέλνη αλά δχν, σζηφζν αζθαιίδνληαη απφ εζσηεξηθέο επαθέο ξειέ. Αλάινγα µε ην πξφγξακκα εθαξκνγψλ κπνξνχλ λα πινπνηεζνχλ πξφζζεηεο ιεηηνπξγίεο φπσο π. ρ. ιεηηνπξγίεο αζθαιείαο (απηφκαην αλέβαζκα ησλ ηεληψλ ζε πεξίπησζε θαηαηγίδαο). 112

121 Σχέδια - Συνδεσμολογίες Κεφάλαιο 8 ρέδην 23 ν Η έμνδνο ειέγρνπ ειεθηξηθψλ ξνιψλ N 522 κπνξεί λα ειέγρεη ηέζζεξα, αλεμάξηεηα κεηαμχ ηνπο, κνηέξ ξνιψλ θαη παξέρεη ηε δπλαηφηεηα ξχζκηζεο ηεο ζέζεο ησλ πεξζίδσλ. Η ζέζε ησλ ξνιψλ θαη ησλ πεξζίδσλ κπνξεί λα νξηζηεί ζε πνζνζηά. Γηα θάζε έμνδν γηα ηνλ επηηφπην ρεηξηζκφ εθηφο ΔΙΒ ππάξρνπλ δχν ελζσκαησκέλα κπνπηφλ (tester). Η ηξνθνδνζία ηάζεο παξέρεηαη απφ έλα ελζσκαησκέλν ηξνθνδνηηθφ, αλεμάξηεηα απφ ηελ ηάζε ηνπ EIB-Bus. ε θάζε µία έμνδν επηηξέπεηαη λα ζπλδεζεί κφλνλ έλα κνηέξ. Η παξάιιειε ζχλδεζε δχν κνηέξ δελ επηηξέπεηαη. 113

122 Κεφάλαιο 9 ο Λογισμικό προγράμματος ETS 3

123 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο Γλσξηκία κε ην ινγηζκηθό ETS3 Σν ETS3 (Μάηνο 2004) βξίζθεηαη ζήκεξα ζηελ Σξίηε γεληά. Έρεη έλα εχρξεζην πεξηβάιινλ κε πνιιέο δπλαηφηεηεο. Απεπζχλεηαη ζε ηειηθνχο ρξήζηεο, ηερληθνχο ειεθηξηθψλ εγθαηαζηάζεσλ. Με ην μεθίλεκα ηνπ ETS3 κπνξνχκε λα δνχκε ην παξαθάησ παξάζπξν. Η θαηλνχξγηα έθδνζε (version 3.0f) πνπ θπθινθνξεί είλαη: Οη εθδφζεηο ηνπ πξνγξάκκαηνο απηνχ είλαη: ETS 3 Starter πεξηνξίδεηαη ην πνιχ 64 bus ζπζθεπέο. ETS 3 Tester φπσο θαη ην starter, δελ επηηξέπεη ηελ πξφζβαζε ζην Bus, κφλν γηα εθπαηδεπηηθνχο ζθνπνχο ETS 3 Professional απεπζχλεηαη ζε εθπαηδεπκέλνπο ρξήζηεο. Η έθδνζε απηή δίλεη ηε δπλαηφηεηα εγθαηάζηαζεο απεξηφξηζηνπ αξηζκνχ bus- ζπζθεπψλ θαη κπνξεί λα δηαρεηξίδεηαη ηηο bus - ζπζθεπέο φισλ ησλ ΔΙΒ/ΚΝΥ θαηαζθεπαζηψλ. Δίλαη ζπλέρεηα - εμέιημε ηνπ ETS 2 θαη δίδεη ηελ δπλαηφηεηα γηα πξνγξακκαηηζκφ θαη ζπληήξεζε εγθαηαζηάζεσλ απφ απφζηαζε (κέζσ internet, iets). Έξγα, ηα νπνία έρνπλ δεκηνπξγεζεί κε ην ETS Starter, κπνξνχλ λα αλαπηπρζνχλ ζηελ ζπλέρεηα κε ην ETS 3 Professional. Δπίζεο, έξγα, πνπ έρνπλ δεκηνπξγεζεί κε ην ETS 2, κπνξνχλ λα κεηαηξαπνχλ ψζηε λα είλαη επεμεξγάζηκα ζην ETS 3 Professional. Οη εθδφζεηο ETS Starter θαη Professional ζηελ πξψηε ηνπο εγθαηάζηαζε ιεηηνπξγνχλ ζαλ Tester θαη Demo αληίζηνηρα. Γηα λα απνρηήζνπλ φιεο ηνπο ηηο δπλαηφηεηεο πξέπεη λα ελεξγνπνηεζνχλ κε έλα θιεηδί (ή κηα άδεηα ρξήζεο 115

124 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο 9 Licence), ην νπνίν πξέπεη λα δνζεί απφ ηελ ΔΙΒΑ. Όιεο νη παξαπάλσ εθδφζεηο (Starter, Tester, Professional) ζε θαλνληθή θαη demo, βξίζθνληαη ζε CD πνπ δηαζέηεη δσξεάλ ε ΔΙΒΑ. 9.2 Απαηηήζεηο πζηήκαηνο Πξηλ ηελ έλαξμε εγθαηάζηαζεο ηνπ πξνγξάκκαηνο ηνπ ETS 3 ππάξρνπλ νη παξαθάησ απαηηήζεηο γηα ην ζχζηεκα. Οη Διάρηζηεο απαηηήζεηο (θαη ζε παξέλζεζε γηα θαιέο απνδψζεηο) Δπεμεξγαζηήο ζηα 400 MHz κε κλήκε RAM 128 MB (1 GHz, 256 MB) Γξαθηθά: Κάξηα True Colour VGA κε αλάιπζε 800x600 (1024x768) Λεηηνπξγηθά ζπζηήκαηα: MS Windows 98 / ME / 2000 / NT 4 / XP Διεχζεξνο ρψξνο ζην ζθιεξφ δίζθν: 3 GB Θχξεο επηθνηλσλίαο: RS 232 ή USB Γηα κεγαιχηεξα έξγα ή έξγα πνπ πεξηιακβάλνπλ πνιιέο ζπζθεπέο κε πξφζζεηα, ζπληζηψληαη νη παξαθάησ απαηηήζεηο: Δπεμεξγαζηήο ζην 1 GHz κε 256 MB RAM ( 2 GHz, 512 MB) Τπάξρνπλ δχν ηξφπνη ιεηηνπξγίαο: 1 νο Σξφπνο ιεηηνπξγίαο ρσξίο άδεηα ρξήζεο Απηφ ζεκαίλεη φηη δελ ππάξρεη δηαζέζηκε άδεηα ρξήζεο (αξρείν) ή δελ ππάξρεη δηαζέζηκε έγθπξε άδεηα ρξήζεο (έρεη ιήμεη). Σν απνηέιεζκα είλαη ην ETS3 Professional λα ιεηηνπξγεί ζαλ demo. Οη πεξηνξηζκνί ηεο ιεηηνπξγίαο ρσξίο άδεηα ρξήζεο (demo) είλαη νη εμήο: έλα έξγν ην κέγηζην 20 ζπζθεπέο ην κέγηζην ρσξίο πξφζβαζε ζην bus ρσξίο αλαθνξέο (εθηχπσζε) ρσξίο εμαγσγή έξγνπ 2 νο Σξφπνο ιεηηνπξγίαο κε άδεηα ρξήζεο Απηφ ζεκαίλεη φηη ππάξρεη δηαζέζηκε έγθπξε άδεηα ρξήζεο (αξρείν). Τπάξρνπλ ηξεηο δηαθνξεηηθνί ηχπνη (παθέηα): "Ets3ProTrainee" Οη πεξηνξηζκνί είλαη νη εμήο: έλα έξγν ην κέγηζην 20 ζπζθεπέο ην κέγηζην ρσξίο εμαγσγή έξγνπ δηάξθεηα 12 κελψλ "Ets3Supplementary" Ο κφλνο πεξηνξηζκφο ζα είλαη: ρσξίο αλαθνξέο (εθηχπσζε). Γηαζεζηκφηεηα: ην κέγηζην 2 πκπιεξσκαηηθέο Άδεηεο ρξήζεο κπνξνχλ λα απνθηεζνχλ γηα θάζε πιήξε Άδεηα ρξήζεο ETS3 Professional. "Ets3Pro" Υσξίο πεξηνξηζκνχο. 116

125 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο Δγθαηάζηαζε ηνπ ETS 3 Professional ζηνλ Ζ/Τ. To ETS 3 Professional 3.0d ην πξφγξακκα εγθαζηζηάηε ζε γιψζζα αγγιηθή ή κία άιιε πνπ γλσξίδνπκε θαη θπζηθά λα ππνζηεξίδεηαη απφ ην πξφγξακκα. Μεηά θάλνπκε αλαβάζκηζε κε ηελ έθδνζε ETS 3 Professional 3.0f φπνπ γίλεηαη ε επηινγή ησλ ειιεληθψλ. Σν πξφγξακκα εγθαζίζηαηαη γηα κηα θνξά θαη νιφθιεξν ζηνλ ειεθηξνληθφ ππνινγηζηή. Η κνξθή κε ηελ νπνία ζα ιεηηνπξγήζεη ζηελ ζπλέρεηα, εμαξηάηαη απφ ην είδνο ηνπ θιεηδηνχ ηεο αδείαο ρξήζεο (Licence) πνπ ζα δεηεζεί απφ ηελ ΔΙΒΑ γηα λα εηζαρζεί θαη λα εγθαηαζηαζεί ζηνλ ζπγθεθξηκέλν ειεθηξνληθφ ππνινγηζηή. ηελ πεξίπησζε, φκσο, πνπ δελ εηζαρζεί θαη εγθαηαζηαζεί θιεηδί αδείαο ρξήζεο, ηφηε ιεηηνπξγεί σο demo. Καηά ηελ εγθαηάζηαζε ηνπ πξνγξάκκαηνο επηιέγεηαη πιήξεο εγθαηάζηαζε, φπσο θαίλεηαη ζην παξαθάησ παξάζπξν επηιέγσ Ets3ProSetup. 117

126 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο 9 Σξέρνληαο ην Setup ηνπ εκθαλίδεηαη ην παξαθάησ παξάζπξν φπνπ θαη επηιέγσ ηελ γιψζζα εγθαηάζηαζεο. ην παξψλ πξφγξακκα επηιέμακε ηελ Διιεληθή. Μεηά ηελ εθηέιεζε ηνπ OK καο εκθαλίδεηαη ην επφκελν παξάζπξν επηιέγνπκε Next γηα ηελ εγθαηάζηαζε ηνπ πξνγξάκκαηνο. Δπηιέγνπκε ην είδε ππάξρνλ επηιεγκέλν (Modify) απηφ πνπ καο πξνηείλνπλ (ζε θάπνηεο άιιεο εθδφζεηο ην Complete) 118

127 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο 9 ην παξάζπξν Select Features αλνίγνπκε ην Complete. Κάλνπκε νξηζκέλεο ηξνπνπνηήζεηο πνπ ζέινπκε θαη ζπλερίδνπκε κε ην Next γηα ην επφκελν παξάζπξν. ην παξαθάησ παξάζπξν βιέπνπκε ηελ δηαδηθαζία ηνπ Update γηα ηελ εκθάληζε ησλ ειιεληθψλ. Δθφζνλ νινθιεξσζεί ε δηαδηθαζία ηνπ Update, ζα πξέπεη λα έρνπκε φια ηα Pull down menu θαη ηα Help ζηελ ειιεληθή γιψζζα. 119

128 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο 9 Σελ επηηπρή εγθαηάζηαζε ηνπ πξνγξάκκαηνο Με ην πέξαο ηεο δηαδηθαζίαο καο βιέπνπκε ην παξάζπξν κε ηελ πεξάησζε ηεο εγθαηάζηαζεο κε επηηπρία. 9.4 Βαζηθό πεξηβάιινλ ηνπ ETS3 Με ην μεθίλεκα ηνπ πξνγξάκκαηνο απφ ην εηθνλίδην, εκθαλίδεηαη ην παξάζπξν πνπ κπνξνχκε λα δνχκε ακέζσο παξαθάησ. Κάλνληαο θιηθ ζηελ επηινγή Αξρεία ηνπ drop down menu εκθαλίδεηαη ην παξαθάησ Pull Down menu, κε ηηο εληνιέο ή επηινγέο ηνπ. Κάζε εληνιή επηιέγεηε κε έλα θιηθ απφ ην πνληίθη. Δπηιέγνληαο ην Νέν έξγν (είηε κε ην πνληίθη είηε ctrl+n) κπνξνχκε λα δεκηνπξγήζνπκε έλα λέν έξγν (project). Δάλ έρνπκε ήδε απνζεθεπκέλε θάπνηα κειέηε κπνξνχκε λα ηελ δνχκε θαη λα ηελ επεμεξγαζηνχκε θάλνληαο θιηθ ζηελ εληνιή Άλνηγκα/Γηαρείξηζε έξγσλ (ή ctrl+ο). Με ηελ εληνιή Δηζαγσγή κπνξνχκε λα εηζάγνπκε κηα βάζε δεδνκέλσλ πιηθψλ απφ νπνηαδήπνηε εηαηξία. ην Pull Down menu θαίλνληαη ηα 2 ηειεπηαία έξγα πνπ είρακε δεκηνπξγήζεη. 120

129 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο 9 Δπηιέγνληαο Πξνβνιή απφ ην drop down menu εκθαλίδεηαη ην menu κε ηηο εληνιέο, νπνχ κπνξνχκε λα θάλνπκε αλαδήηεζε πξντφλησλ ή λα αιιάμνπκε ηελ φςε ηεο επηθάλεηαο εξγαζίαο πξνζζέηνληαο ή αθαηξψληαο θάπνηα εξγαιεία. Κάλνληαο θιηθ ζηε επηινγή Γηαγλωζηηθνί έιεγρνη εκθαλίδεηαη ην παξαθάησ Pull down menu φπνπ κπνξνχκε λα κάζνπκε πιεξνθνξίεο, εθφζνλ έρνπκε ζχλδεζε κε ηηο ζπζθεπέο καο, ζρεηηθά κε ηελ Bus ζπζθεπή, ηεο θπζηθέο δηεπζχλζεηο θαζψο θαη ηελ πνξεία ηνλ ηειεγξαθεκάησλ ζηνλ δίαπιν. Παηψληαο ζηα Πξόζζεηα κπνξνχκε λα θάλνπκε θάπνηεο ξπζκίζεηο ζην έξγν καο θαζψο θαη λα ειέγμνπκε ηελ άδεηα ρξήζεο ηνπ ινγηζκηθνχ ή ηελ ζχλδεζε ηνπ ειεθηξνληθνχ ππνινγηζηή κε ηνλ δίαπιν Bus, Δπηιέγνληαο ηελ εληνιή Βνήζεηα κπνξνχκε λα αλαδεηήζνπκε δηάθνξεο πιεξνθνξίεο ζρεηηθά κε ην πξφγξακκα, ηα πιηθά θαη ηνλ ηξφπν ιεηηνπξγίαο ηνπο. 121

130 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο 9 Δληνιέο ησλ Pull down Menus κεηά ηελ δεκηνπξγία project: Αξρεία Γηαγλσζηηθνί έιεγρνη Πξφζζεηα Δπεμεξγαζία Παξάζπξν Πξνβνιή Βνήζεηα Θέζε ζε ιεηηνπξγία 122

131 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο Ξεθίλεκα Δπηιέγσ Αξρεία Νέν έξγν Όλνκα Αξρείνπ: ΠΡΩΣΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΟΚ Με ηελ ελέξγεηα απηή έρνπκε ηελ απηφκαηε εκθάληζε ηξηψλ παξαζχξσλ: 1. Σνπνινγία ζε < όλνκα project > 30 θαζνξίδεηαη ε ηνπνινγηθή δνκή Bus θαη παξέρεηαη ε δπλαηφηεηα λα δνζνχλ νη θπζηθέο δηεπζχλζεηο ζηηο ζπζθεπέο πνπ ελδερνκέλσο λα αλήθνπλ ζε δηαθνξεηηθέο bus γξακκέο. 2. Γηεπζύλζεηο νκάδσλ ζε < όλνκα project > δεκηνπξγνχληαη θαη νξίδνληαη νκάδεο δηεπζχλζεσλ ζε δχν ή ηξία επίπεδα. Γηα ηα δηάθνξα ζηνηρεία θαηαλαισηψλ ηεο εγθαηάζηαζεο. Σν παξάζπξν απηφ καδί κε ην παξάζπξν θηίξηα παξέρνπλ ηε δπλαηφηεηα ηεο δηαζχλδεζεο ησλ ζηνηρείσλ επηθνηλσλίαο ζηα νπνία έρνπλ θαηαρσξεζεί νη νκάδεο δηεπζχλζεσλ. 3. Κηίξηα ζε < όλνκα project > ην παξάζπξν απηφ είλαη ην ζεκαληηθφηεξν, παξνπζηάδεηαη ζε απηφ ε βαζηθή δνκή ηνπ έξγνπ, κε βάζε ηελ πξαγκαηηθή δηάξζξσζε ηνπ θηηξίνπ (ρψξνη θηηξίνπ, επίπεδα θηηξίνπ, ειεθηξηθνί πίλαθεο δηαλνκήο). ην παξάζπξν απηφ εηζάγνληαη νη Bus ζπζθεπέο πνπ ζα ρξεζηκνπνηεζνχλ ζην έξγν. 30 Καηά ηε δεκηνπξγία ελφο project κπνξνχκε λα μεθηλάκε είηε κε ηελ Σνπνινγία ζε είηε κε ην Κηίξηα ζε Αλάινγα κε ηελ επρέξεηα πνπ ζα απνθηήζνπκε. 123

132 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο Δηζαγσγή ηεο Βάζεο Γεδνκέλσλ Γηα ην μεθίλεκα ελφο έξγνπ ζα πξέπεη λα έρνπκε ηα πιηθά πνπ ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε. Σα πιηθά απηά βξίζθνληαη ζε βάζεηο δεδνκέλσλ. Πξέπεη ινηπφλ πξνεγνπκέλσο λα πξαγκαηνπνηεζεί ε εηζαγσγή ησλ αξρείσλ ησλ βάζεσλ δεδνκέλσλ (data bases) ελφο ή πεξηζζφηεξσλ θαηαζθεπαζηψλ ζην ETS3. Με ηνλ φξν βάζε δεδνκέλσλ (data base) ελλννχκε φια ηα ζπγθεληξσκέλα πιηθά πξντφλησλ ΔΙΒ / ΚΝΥ, κηαο εηαηξίαο, απφ ηελ νλνκαζία ηνπο κέρξη φιεο ηηο ηδηφηεηεο θαη ηα ηερληθά ραξαθηεξηζηηθά ηνπο. Απηά αλαθηψληαη εχθνια θαη ζπζηεκαηηθά απφ ηνπο ρξήζηεο απηνχ, θαη ηνπ παξέρνπλ ηε δπλαηφηεηα ηεο επεμεξγαζίαο ησλ παξακέηξσλ ηνπο ζχκθσλα κε ηηο απαηηήζεηο ηνπ θάζε έξγνπ ηνπο. Σα αξρεία ησλ βάζεσλ δεδνκέλσλ ησλ θαηαζθεπαζηψλ ραξαθηεξίδνληαη απφ ηελ θαηάιεμε.vd1 ή.vd2 ή.vd3 ή.vd4. Οη αξηζκνί 1, 2, 3 θαη 4 πξνζδίδνπλ αληίζηνηρεο αλαθνξέο εθδφζεηο ησλ πιηθψλ ζηηο αλάινγεο εθδφζεηο ηνπ ινγηζκηθνχ ETS. Η πξψηε εθθίλεζε ηνπ ETS3 Professional, κεηά ηελ εγθαηάζηαζή ηνπ, αλνίγεη κηα θελή βάζε δεδνκέλσλ κε ηνλ ραξαθηεξηζκφ eib.db ζηνλ αληίζηνηρν θάθειν ηνπ πξνγξάκκαηνο. Η δηαδηθαζία εηζαγσγήο κηαο βάζεο δεδνκέλσλ φισλ ησλ πιηθψλ ή κεξηθψλ εμ απηψλ, κηαο εηαηξίαο, πξαγκαηνπνηείηαη απφ ην "Αξρείν - File" ηεο γξακκήο κελνχ, θαη πην ζπγθεθξηκέλα κε ηελ επηινγή "Δηζαγσγή - Import". Απφ εδψ κπνξνχκε λα θάλνπκε ή εηζαγσγή φισλ νη κεξηθψλ ζπζθεπψλ αλάινγα κε ην έξγν καο. Καηά ηελ εηζαγσγή ησλ κεξηθψλ ζπζθεπψλ ζα πξέπεη λα έρνπκε ηνλ αληίζηνηρν θαηάινγν ησλ πιηθψλ γηα λα κπνξνχκε εχθνια λα εηζάγνπκε ηα πιηθά πνπ ζα ζέινπκε. Καηφπηλ εληνπίδεηαη ην αξρείν απφ ην νπνίν ζα πξαγκαηνπνηεζεί ε εηζαγσγή ηεο βάζεο δεδνκέλσλ ζην ινγηζκηθφ ETS3. Κάλνπκε εηζαγσγή φισλ ή επηιέγνπκε ηα εμαξηήκαηα πνπ ζα βάινπκε ζηελ βάζε απηή δεδνκέλσλ. Η δηαδηθαζία εηζαγσγήο (Import) ηεο βάζεο δεδνκέλσλ είλαη ρξνλνβφξα. Ο ειεθηξνιφγνο ρξεζηκνπνηεί ηηο βάζεηο δεδνκέλσλ ησλ εηαηξηψλ θαη ηηο ρεηξίδεηαη αλάινγα. Γηα λα δνχκε ηηο βάζεηο καο θάλνπκε άλνηγκα θαηαιφγνπ ησλ βάζεσλ δεδνκέλσλ. 124

133 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο Γεκηνπξγία έξγνπ κε ην ινγηζκηθό ETS3 Με ηελ έλαξμε ηνπ πξνγξάκκαηνο (ETS3) δεκηνπξγνχκε ην έξγν καο. ην παξψλ ΠΡΧΣΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ, απηφ ζα είλαη θαη ην φλνκα ηνπ αξρείνπ. Δθηειψληαο Αξρεία Ηδηόηεηεο έξγνπ Όλνκα έξγνπ, Αξηζ. έξγνπ, Αξηζ. χκβαζεο, Ηκ/λία έλαξμεο & ιήμεο ηνπ έξγνπ. Ιζηνξηθφ, Κσδηθφο Αζθαιείαο έξγνπ (γηα λα κπνξεί κφλν ν εγθαηαζηάηεο λα αλνίγεη ην ζπγθεθξηκέλν έξγν), ρφιηα γηα ην παξφλ έξγν, Κεληξηθή γξακκή. Μεηά ηελ νλνκαζία ηνπ λένπ έξγνπ (π.ρ. ΠΡΧΣΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ) αξρίδνπκε πάληνηε κε ηελ δηακφξθσζε ηεο δνκήο ηνπ θηηξίνπ. Παξάζπξν, Κηίξηα ζε < όλνκα αξρείνπ > Πάκε ζην παξάζπξν Κηίξηα θαη παηάκε δεμί θιηθ πάλσ ζην εηθνλίδην Κηίξηα/Λεηηνπξγίεο Πξόζζεζε θηηξίσλ Αξηζ. ηνηρ. 1 (βάδνπκε έλαλ αθέξαην αξηζκφ αλάινγα κε ην πιήζνο ησλ θηηξίσλ πνπ ζέινπκε λα δεκηνπξγήζνπκε) Όλνκα: ΚΣΗΡΗΟ (ην φλνκα πνπ ζέηνπκε ζπλήζσο είλαη ην νλνκαηεπψλπκν ηνπ πειάηε ή ηελ αθξηβή δηεχζπλζε ηνπ θηηξίνπ). Κάλνληαο δεμί θιηθ ζην φλνκα πνπ δψζακε ΚΣΗΡΗΟ Πξόζζεζε Μεξώλ Κηηξίνπ Όλνκα : (π.ρ. ΤΠΟΓΔΗΟ), δεκηνπξγνχκε ηα κέξε ηνπ θηηξίνπ. 125

134 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο 9 Ξαλαθάλνπκε δεμί θιηθ ζην φλνκα πνπ δψζακε ΚΣΗΡΗΟ Πξόζζεζε Μεξώλ Κηηξίνπ Όλνκα : (π.ρ. ΗΟΓΔΗΟ) θιπ. Δλ ζπλερεία δεμί θιηθ ζην 1 νο ΟΡΟΦΟ (ζην παξφλ έξγν) Πξόζζεζε Μεξώλ Κηηξίνπ ΓΗΑΜΔΡΗΜΑ 1. Δπαλαιακβάλσ ηελ ελέξγεηα απηή γηα ΓΗΑΜΔΡΗΜΑ 2. ηνλ επηκέξνπο ρψξν ηνπ επηπέδνπ (ΙΟΓΔΙΟ) αξρίδσ ηελ πεξηγξαθή ησλ ρψξσλ, θάλνληαο δεμί θιηθ επάλσ ζην ΗΟΓΔΗΟ Πξόζζεζε ρώξσλ Γσκάηην 1. Δπαλαιακβάλσ ηελ ελέξγεηα απηή γηα φινπο ηνπο ρψξνπο. Δηζάγσ θαη ηνλ ειεθηξηθφ πίλαθα θάλνληαο δεμί θιηθ επάλσ ζην ΗΟΓΔΗΟ Πξόζζεζε πηλάθσλ Γεληθόο Πίλαθαο. Η παξαπάλσ δηαδηθαζία πνπ αθνινπζήζεθε είλαη δνκεκέλε θαη ηεξαξρεκέλε ζε δνκή δέλδξνπ (Tree). Η δηαδηθαζία απηή κπνξεί λα δεκηνπξγεζεί αθφκε πην άκεζα θαη γξήγνξα ρξεζηκνπνηψληαο ηα ηξία παξαθάησ γξήγνξα θνπκπηά πνπ βξίζθνληαη ζηελ γξακκή εξγαιείσλ ηνπ ETS3. 126

135 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο 9 Παξάζπξν, Σνπνινγία ζε < όλνκα αξρείνπ > Απφ απηφ ην παξάζπξν, αληί ηνπ παξαζχξνπ θηίξηα ζε <.>, κπνξνχκε εμ αξρήο λα δεκηνπξγήζνπκε ην έξγν καο ή παξάιιεια κε ην έξγν ηνπ παξαζχξνπ θηίξηα ζε <.>. Φπζηθά ην παξάζπξν θηίξηα ζε <.> ρξεζηκνπνηείηαη θαηά ηελ γλψκε κνπ ζε κηθξέο θαηαζθεπέο φπνπ έρνπκε ηελ επνπηεία ηνπ ρψξνπ, (πνπ είλαη θαη ε πιεζψξα ησλ εγθαηαζηάζεσλ). ε κεγάια έξγα (πρ λνζνθνκεία, νιπκπηαθφ ρσξηφ, αεξνδξφκηα θιπ) φπνπ ε επνπηεία ηνπ ρψξνπ δελ ζπγθξαηείηαη θαη ράλεηαη απφ ηελ κλήκε ηνπ αλζξψπνπ, ν ρψξνο δε απηφο ιφγν ηεο κεγάιεο ηνπ έθηαζεο θαη ηεο ηδηνκνξθίαο δελ βνεζά ζηελ κλεκφλεπζε ηνπ, ηφηε καο κέλνπλ αξηζκνί γηα θάζε ππνζχλνιν ρψξνπ (ή κέξνο ηνπ ρψξνπ) νη νπνίνη επθνιφηεξα κλεκνλεχνληαη θαη εθφζνλ κπνπλ κε θάπνηα ηεξαξρία ζχκθσλα κε ην αξρηθφ αξρηηεθηνληθφ ζρέδην. Απηφ καο βνεζά ηφζν θαηά ηελ θαηαζθεπή φζν θαη θαηά ηελ ζπληήξεζε ηνπ έξγνπ. 1. Γηα έλα απιφ ζπίηη, κπνξνχκε λα αξρίζνπκε απ επζείαο κε ζπζθεπέο πνπ απηέο ζα αλαθέξνληαη ζηελ backbone line, 2. Γηα έλα πην ζχλζεην έξγν κπνξνχκε λα ήκαζηε πάιη ζηελ backbone line κε κφλε ηελ δηαθνξά ηψξα ηνπνζεηνχκε γξακκέο αλάινγα κε ηελ δνκή ηνπ έξγνπ. Οη γξακκέο πνπ κπνξνχκε λα βάινπκε είλαη: 1 15, κε ηαπηφρξνλα επηπιένλ ζπζθεπέο ζηελ backbone line Γηα έλα ππέξ ζχλζεην έξγν κπνξνχκε λα έρνπκε πεξηνρέο καδί κε ζπζθεπέο θάζε πεξηνρή κπνξεί λα πάξεη γξακκέο θαη επηπιένλ ζπζθεπέο , θαη θάζε γξακκή ζπζθεπέο ήκεξα ην πιήζνο ησλ ζπζθεπώλ (Κ) έρεη γίλεη απεξηόξηζηνο. Κάλνληαο ρξήζε ησλ IP θαη δίθηπα Ethernet. Δλεξγνπνηψληαο αξρηθά ην παξάζπξν ηνπνινγία ζε < >. Αο μεθηλήζνπκε έλα λέν έξγν κε φλνκα <ΠΑΡΑΓΔΙΓΜΑ 2> θαη αο πάκε απ επζείαο ζην παξάζπξν ηνπνινγία ζε <ΠΑΡΑΓΔΙΓΜΑ 2> θαη αλνίμηε ην 1. λέα πεξηνρή, βιέπνπκε φηη αλνίγεη ε 1.1 λέα γξακκή πνπ είδε ππάξρεη. Όηαλ μεθηλά ην project, καο πξνεηνηκάδεη γηα έλα κεγάιν έξγν. Έλα κεγάιν έξγν κπνξεί λα πεξηιακβάλεη ηελ Back bone line & ζπζθεπέο, ηελ πεξηνρή & ζπζθεπέο, ηελ γξακκή κε ηηο ζπζθεπέο. Όπσο απηφ θαίλεηαη ζην ακέζσο παξάζπξν. 31 ην ζχλνιν ησλ θνκβηθψλ ζεκείσλ γηα ππέξ ζχλζεην έξγν κπνξεί λα θηάζεη κέρξη: 15x15x x = Κ. 127

136 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο 9 Με ηελ επηινγή <ΠΑΡΑΓΔΙΓΜΑ 2> βιέπνπκε δεμηά καο ηηο δηεπζχλζεηο ησλ ζπζθεπψλ ηεο Back bone line θαη ηηο πεξηνρέο καο. Σν ίδην ζα ζπκβεί αλ επηιέμνπκε λέα πεξηνρή ή λέα γξακκή. Μπνξνχκε λα δψζνπκε ςεπδψλπκα ζηηο πεξηνρέο θαη ζηηο γξακκέο (πρ αληί γηα 1 Νέα πεξηνρή ζε 1 πεξηνρή - πηέξπγα ή ζθέην 1 πεξηνρή θαη 1 Νέα γξακκή ζε 1 γξακκή δσκαηίσλ ή 1 γξακκή θσηηζκνχ θιπ απηφ πνπ δελ κπνξνχκε λα πεηξάμνπκε είλαη ε αξρηθή αξίζκεζε πνπ δίλεη ην πξφγξακκα. Καιφ είλαη λα πεξηγξάθνπκε ζε κεγάιεο εγθαηαζηάζεηο ηηο πεξηνρέο θαη ηηο γξακκέο καο φπσο: πρ γηα ηελ 2 πεξηνρή φπσο θαίλεηαη ακέζσο παξαθάησ. πρ γηα ηελ 1.3 γξακκή φπσο θαίλεηαη ακέζσο παξαθάησ. 128

137 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο 9 ηα παξαθάησ ηξία παξάζπξα βιέπνπκε ηηο ίδηεο ζπζθεπέο ηεξαξρεκέλεο : 1. παξάζπξν απεπζείαο ζπζθεπέο κε αξίζκεζε παξάζπξν κε δχν γξακκέο ηελ 0.1 θαη 0.2, θαη ε 0.1 γξακκή πεξηέρεη ηηο ζπζθεπέο παξάζπξν κε επηπιένλ ζπζθεπέο πνπ ρξεηάδνληαη πέξαλ ηεο κηαο πεξηνρήο θαη θάπνηεο ζπζθεπέο πνπ βξίζθνληαη ζηελ 1 πεξηνρή θαη ζηελ γξακκή 1.1. Όπσο θαηαιαβαίλνπκε βιέπνληαο κία ζπζθεπή κε αξηζκνχο πρ ζπζθεπή απηφ ζεκαίλεη: είλαη ε 53 ε ζπζθεπή πνπ βξίζθεηαη ζηελ 5 ε γξακκή ηεο 3 εο πεξηνρήο. 129

138 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο 9 Παξάζπξν, Γηεπζύλζεηο νκάδσλ ζε < όλνκα αξρείνπ > Οη δηεπζχλζεηο νκάδσλ πνπ πεξηιακβάλνληαη ζην παξάζπξν δηεπζχλζεσλ νκάδσλ, αλάινγα κε ηηο ξπζκίζεηο πξνβάιινληαη ζε 2 ή 3 επίπεδα. Η απεηθφληζε ησλ δηεπζχλζεσλ νκάδσλ ζε νξηζκέλα επίπεδα δελ επεξεάδεη ζηε ιεηηνπξγία. Απιά βειηηψλεη ηελ επηζθφπεζε θαη βνεζάεη ηνλ πξνγξακκαηηζηή εγθαηαζηάηε. Απεηθφληζε δχν επηπέδσλ: Κάζε δηεχζπλζε νκάδαο απεηθνλίδεη κηα ηηκή 15 bits. Σα 4 bits αληηζηνηρνχλ ζηελ θχξηα νκάδα (νπφηε πξνθχπηνπλ 16 θχξηεο νκάδεο) θαη 11 bits αληηζηνηρνχλ ζηηο ππννκάδεο (ζπλεπψο 2048 ππννκάδεο). Απεηθφληζε ηξηψλ επηπέδσλ: Γηα θαιχηεξε επηζθφπεζε ησλ δηεπζχλζεσλ νκάδσλ, κπνξνχλ λα δηακνξθσζνχλ ζε 3 επίπεδα. ηελ πεξίπησζε απηή, ηα 4 bits αληηζηνηρνχλ ζηελ θχξηα νκάδα (ζπλεπψο 16 θχξηεο νκάδεο), απφ ηα ππφινηπα 11 bits ηα 3 bits ζηε κεζαία νκάδα (ζπλεπψο 8 κεζαίεο νκάδεο) θαη 8 bits ζηε ππννκάδα (ζπλεπψο 256 ππννκάδεο). Με άιια ιφγηα, νη ππννκάδεο ηνπ 2 νπ επηπέδνπ δηαηξνχληαη ζε δεπηεξεχνπζεο θαη θχξηεο νκάδεο 3 νπ επηπέδνπ. Απηφ επηηξέπεη ηελ απινχζηεξε θαη θηιηθφηεξε πξνο ην ρξήζηε δηαρείξηζε ησλ δηεπζχλζεσλ νκάδσλ. Μπνξεί θαλείο λα επηιέμεη ελαιιαθηηθά ηηο δχν κνξθέο παξνπζίαζεο ρσξίο απψιεηα δεδνκέλσλ. Η απεηθφληζε ηνπ 2 νπ ή ηνπ 3 νπ επηπέδνπ κπνξεί λα νξηζηεί ζην κελνχ απφ ην Πξφζζεηα/Δπηινγέο ζηελ θαξηέια Παξνπζίαζε Οη δηεπζχλζεηο νκάδσλ ζπλήζσο δεκηνπξγνχληαη ζην παξάζπξν δηεπζχλζεσλ νκάδσλ, φπσο πεξηγξάθεηαη ζηα παξαθάησ ζηνηρεία βνήζεηαο. Έλα παξάδεηγκα νκαδνπνίεζεο δηαθνπηψλ θαη ελεξγνπνηεηψλ βιέπνπκε ζηελ παξαθάησ εηθφλα ζθαξίθεκα ελφο δσκαηίνπ. 130

139 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο Πξνεηνηκαζία πξνγξάκκαηνο κε ην ETS 3 Professional Πφζν κηθξφ κπνξεί λα είλαη έλα έξγν ζηελ ηερληθή ΔΙΒ; Αξθεί λα έρεη ηνπιάρηζηνλ δχν bus- ζπλδξνκεηέο ν πξψηνο ζα ζηέιλεη εληνιέο θαη ν δεχηεξνο ζα αθνχεη ηηο εληνιέο απηέο, δειαδή ζα κπνξνχζε λα είλαη έλα κπνπηφλ γηα λα ζηέιλεη ηελ εληνιή, θαη ν δεχηεξνο πνπ ζα εθηειεί ηελ εληνιή απηή, πρ κία δπαδηθή έμνδνο. Βέβαηα, ρξεηάδεηαη θαη έλα ηξνθνδνηηθφ, γηα λα ηξνθνδνηεί ηνπο ζπλδξνκεηέο (bus), έλα πελίν θαη ην κηθξφ έξγν κπνξεί λα ιεηηνπξγεί, αθνχ πξψηα πξνγξακκαηηζηεί. Όκσο ην πξφγξακκα κπνξεί λα δεκηνπξγεζεί, ρσξίο λα έρεη ν πξνγξακκαηηζηήο θακία απφ ηηο ζπζθεπέο απηέο ζηα ρέξηα ηνπ. Αξθεί, λα έρεη έλαλ ππνινγηζηή, ην πξφγξακκα ETS θαη κία βάζε δεδνκέλσλ πιηθψλ γηα ηα πιηθά πνπ ζα ρξεηαζηεί ελφο θαηαζθεπαζηή θαη ηηο αλαγθαίεο γλψζεηο. Πφζν κεγάιν κπνξεί λα είλαη έλα έξγν ζηελ ηερληθή ΔΙΒ; Μέρξη bus-ζπλδξνκεηέο; Η απάληεζε ζήκεξα, ζχκθσλα, κε ηελ ηερλνινγία θαη ηερλνγλσζία ησλ δηθηχσλ Ethernet, είλαη άπεηξεο. Αλ φκσο δελ θάλνπκε ρξήζε ηελ ηερλνινγία ησλ δηθηχσλ Ethernet ηφηε ν αξηζκφο απηφο πεξηνξίδεηαη ζηηο bus-ζπλδξνκεηέο. Οη βαζηθνί θαλφλεο θαη νη πξνυπνζέζεηο ηνπ πιήζνπο απηψλ ησλ ζπζθεπψλ είλαη ζρεδφλ νη ίδηνη φπσο θαη ζηνπο δχν bus- ζπλδξνκεηέο. 9.9 Ξεθίλεκα πξνγξάκκαηνο ελόο λένπ έξγνπ Γηα ην μεθίλεκα ινηπφλ ηεο δεκηνπξγίαο ελφο λένπ έξγνπ αλνίγνπκε ην ETS3 Professional, κε ηελ εληνιή "File - Αξρεία" επηιέγνπκε "New Project Νέν έξγν" θαη μεθηλνχκε ην λέν έξγν. Έλα φλνκα γηα ην Project (Νέν έξγν) είλαη απαξαίηεην, γηα ην παξάδεηγκα καο ην ETS δίδεη ην φλνκα: Νέν έξγν αλ δελ δψζνπκε θάπνην φλνκα. Αλ καξθάξνπκε ην λέα γξακκή, φπσο θαίλεηαη ζην δηπιαλφ παξάζπξν κε ην πάηεκα ηνπ πιήθηξνπ OK μεθηλάκε ην έξγν καο. Η κνξθή πνπ παίξλεη ε ηνπνινγία είλαη φπσο θαίλεηαη ζην παξάζπξν. Σν φλνκα <Νέν έξγν> κπνξεί λα αιιάμεη. Η αιιαγή γίλεηαη Αξρεία Ηδηόηεηεο έξγνπ Όλνκα έξγνπ <ΞΔΚΗΝΖΜΑ> θαη ζην Ιδηφηεηεο έξγνπ Αζθάιεηα (δίδνπκε έλαλ θσδηθφ γηα ην έξγν καο, πνπ φηαλ ζα μεθηλνχκε ην έξγν απηφ ζα καο ην δεηά ην πξφγξακκα. Απηφ είλαη έλα είδνο αζθάιεηα γηα ηελ δνπιεία καο). Δπεηδή είρακε καξθάξεη ηελ έλδεημε Γεκηνπξγία γξακκήο 1.1 καο εκθάληζε ζηελ ηνπνινγία ζε Νέν έξγν ηα Νέν έξγν 1 Νέα πεξηνρή (θαη ζηελ πεξηνρή απηή ηελ γξακκή κε ηίηιν) 1.1 Νέα γξακκή (απηφκαηα). Δδψ πξέπεη λα ζεκεησζεί φηη ην ETS ζηε ζεκεξηλή κνξθή ηνπ δέρεηαη θαη ειιεληθνχο ραξαθηήξεο ζηα νλφκαηα ησλ έξγσλ, πεξηνρψλ θαη γξακκψλ. Αθφκε, πξέπεη λα ζεκεησζεί φηη ζην ETS δελ ππάξρεη ε δπλαηφηεηα "Απνζήθεπζε σο..." πνπ ππάξρεη ζε άιια πξνγξάκκαηα ησλ Windows νχηε πιήθηξν "Save". Σν έξγν απνζεθεχεηαη απηφκαηα κε ην φλνκα απηφ πνπ έρνπκε δψζεη εμαξρήο απφ ην ETS. Σν επφκελν βήκα είλαη ν θαζνξηζκφο ηεο ρσξνηαμηθήο δνκήο ηνπ έξγνπ (είηε ζην Κηίξηα ζε. είηε ζην ηνπνινγία ζε.). 131

140 Λογισμικό ETS 3 Κεφάλαιο 9 ηε βαζηθή ηνπ κνξθή ην ETS δελ πεξηιακβάλεη γξαθηθφ ζρεδηαζηηθφ πεξηβάιινλ. Γε κπνξεί αθφκε λα εηζάγεη αξρηηεθηνληθά ζρέδηα ζε ειεθηξνληθή κνξθή (απφ Auto Cad γηα παξάδεηγκα), γηα λα κπνξεί ν πξνγξακκαηηζηήο λα δνπιέςεη επάλσ ζε απηά. Η δπλαηφηεηα απηή κπνξεί λα δεκηνπξγεζεί κε πξφζζεην ινγηζκηθφ. Έηζη, ζην ETS δεκηνπξγείηαη από ηνλ πξνγξακκαηηζηή έλα απιφ πεξηβάιινλ γηα ηελ πεξηγξαθή ηεο ρσξνηαμηθήο δνκήο ηνπ έξγνπ ζην Κηίξηα ζε. (φλνκα έξγνπ). Η δνκή ηνπ έξγνπ κπνξεί λα έρεη πνιιά επίπεδα (βιέπε δίπια παξάζπξν). Σν πξψην θαη βαζηθφ είλαη ην θηίξην, ην νπνίν ζα πξέπεη λα απνθηήζεη επίζεο έλα φλνκα (εδψ ΟΙΚΙΑ-Κ-10). ε έλα κεγάιν έξγν κπνξνχλ λα ππάξρνπλ πεξηζζφηεξν απφ έλα θηίξην ή ην ίδην θηίξην λα πεξηέρεη ππνζχλνια (πηέξπγεο ζην θηίξην) ή δνκέο. ην δεχηεξν επίπεδν δεκηνπξγνχληαη ηα κέξε ηνπ θηηξίνπ. Σα κέξε ηνπ θηηξίνπ κπνξνχλ λα δεκηνπξγήζνπλ θαη άιια επίπεδα, αλ είλαη απαξαίηεην. ην επφκελν επίπεδν ηνπνζεηνχληαη νη ρψξνη θαη νη πίλαθεο (βιέπε δίπια παξάζπξν), φπνπ ζα ηνπνζεηεζνχλ ΔΙΒ - ζπζθεπέο. Η δεκηνπξγία ηεο δνκήο είλαη απιή, κε θηλήζεηο κε ηα αληίζηνηρα εηθνλίδηα ζηελ κπάξα ησλ εηθνληδίσλ ή κε δεμί θιηθ θαη κε επηινγέο ζην αληίζηνηρν κελνχ πνπ πξνθχπηεη. Πξνζνρή πξέπεη λα δνζεί ζηε δεκηνπξγία ησλ πηλάθσλ. ε θάζε ρψξν θαη ζηνπο πίλαθεο ζα πξέπεη λα ηνπνζεηεζνχλ νη αληίζηνηρεο bus-ζπζθεπέο πνπ έρνπλ επηιεγεί θαηά ηελ κειέηε καο. Η θαηάηαμε απηή δελ είλαη απαξαίηεηε γηα ην ETS. Δίλαη φκσο ρξήζηκε, ζρεδφλ απαξαίηεηε, γηα ηνλ επεμεξγαζηή ηνπ έξγνπ, γηα λα κπνξεί λα μέξεη πνχ βξίζθεηαη θάζε ζπζθεπή ζην θηίξην Οξγάλσζε θαη πξνεηνηκαζία ησλ δηεπζύλζεσλ νκάδσλ ε θάζε έξγν ζα πξέπεη λα δεκηνπξγνχληαη ηφζεο δηεπζχλζεηο νκάδαο φζεο νη ιεηηνπξγίεο θαη νη αλάγθεο απαηηνχλ κε πξνβιέςεηο γηα κειινληηθέο ρξήζεηο θαη επεθηάζεηο. Καζνξηζηηθφ ζηνηρείν είλαη ην φλνκα θαη ε πεξηγξαθή θάζε δηεχζπλζεο νκάδαο - ιεηηνπξγίαο. Γηα ην πψο ζα νξγαλσζνχλ νη θχξηεο νκάδεο, νη ππννκάδεο, αλ ζα είλαη δηεπζχλζεηο δχν ε ηξηψλ επηπέδσλ, απνθαζίδεη ν θάζε κειεηεηήο - πξνγξακκαηηζηήο κε βάζε ηηο αλάγθεο ηνπ έξγνπ, ηελ εκπεηξία ηνπ θαη ηνπο θαλφλεο ηεο ινγηθήο. Η αιιαγή απφ δηεπζχλζεηο δχν επηπέδσλ ζε ηξηψλ επηπέδσλ θαη αληίζηξνθα κπνξεί λα γίλεη νπνηεδήπνηε ζην ETS ρσξίο δεκηνπξγία δηαηαξαρψλ ζηηο ζπζθεπέο ή ζηελ εγθαηάζηαζε Δπηινγή bus- ζπζθεπώλ θαη ξύζκηζε παξακέηξσλ Η επηινγή μεθηλά ζπλήζσο κε ην πιήθηξν πνπ νλνκάδεηαη Product Finder γηα ηελ επηινγή ησλ bus- ζπζθεπψλ, αθνχ πξψηα έρεη επηιεγεί ν ρώξνο ή ν πίλαθα φπνπ ζα ηνπνζεηεζνχλ νη ζπζθεπέο πνπ ζα επηιεγνχλ. 132

141 Κεφάλαιο 10 ο Εφαρμογές

142 Εφαρμογές Κεφάλαιο Απιή εθαξκνγή θσηηζκνύ Έλα δσκάηην θαη κηα βεξάληα. Θέινπκε λα ειέγμνπκε δχν θσηηζηηθά (ιακπη. Ππξαθη.) ην έλα ζην δσκάηην θαη ην άιιν ζηελ βεξάληα, κέζν ελφο ζεκείνπ ειέγρνπ απνηεινχκελν απφ δχν πιήθηξα ηχπνπ κπνπηφλ ΔΙΒ. Σν έλα πιήθηξν ζα ειέγρεη ηνλ έλαλ ιακπηήξα θαη ην άιιν ηνλ άιιν. (θπζηθά φπνηε ζέινπκε κπνξνχκε λα αιιάμνπκε ην πξφγξακκα. Καη λα θάλνπκε κε ην έλα πιήθηξν λα αλάβνπκε ηνλ έλαλ ιακπηήξα θαη κε ην άιιν θαη ηνπο δχν ιακπηήξεο θάηη ηέηνην θπζηθά ζα ήηαλ πνιχ δχζθνιν λα γίλεη κε ηελ ζπκβαηηθή εγθαηάζηαζε). Γηαδηθαζία επεμεξγαζίαο πιηθψλ ηνπ έξγνπ θαη πξνγξακκαηηζκφο ηνπ Πξηλ μεθηλήζνπκε ην πξφγξακκα ηνπ ETS, ζα πξέπεη λα έρνπκε φπσο έρνπκε πξναλαθέξεη κία ε πεξηζζφηεξεο βάζεηο δεδνκέλσλ πιηθψλ ησλ εηαηξεηψλ πνπ ηα πιηθά ηνπο ζα ρξεζηκνπνηήζνπκε. Σα πιηθά απηά ζα ηα εηζάγνπκε ζην έξγν καο φηαλ ζα θάλνπκε ηελ εγθαηάζηαζε ηνπ. Η ζχλδεζε ησλ δχν θσηηζηηθψλ θαη ηνπ ελεξγνπνηεηή ζα έρεη ηελ παξάπιεπξε δνκή. ηελ πξάζηλε γξακκή δελ θαίλνληαη ην κπνπηφλ γηα ηνλ έιεγρν ησλ δχν θσηηζηηθψλ, θαζψο θαη ηα ππφινηπα πιηθά ηνπ πίλαθα. 134

143 Εφαρμογές Κεφάλαιο 10 Η ζπξκάησζε ηεο παξαπάλσ εγθαηάζηαζεο θαίλεηαη ζην παξαθάησ. Μπνξνχκε λα δνχκε ηνλ γεληθφ πίλαθα θαη ηα επηκέξνπο πιηθά γξακκή πξηδψλ θαη ησλ θσηηζηηθψλ κε ηνπο ειεγθηέο ησλ θψησλ. Βιέπνπκε δειαδή ηελ ζχλδεζε ηνπ γεληθνχ δηαθφπηε, ηεο γεληθήο αζθάιεηαο, ηεο κεξηθήο αζθάιεηαο ησλ 6Α γηα ηελ ηξνθνδνζία ηνπ ηξνθνδνηηθνχ, κεξηθή αζθάιεηα ησλ 10Α γηα ηελ ηξνθνδνζία ηνπ ελεξγνπνηεηή ησλ δχν γξακκψλ γηα ηα δχν θσηηζηηθά, θαη κία αζθάιεηα ησλ 16Α γηα ηελ ηξνθνδνζία ησλ δχν πξηδψλ. ην θχθισκα βιέπνπκε επίζεο έλαλ ζπλδπαζκφ ζπκβαηηθήο εγθαηάζηαζεο θαη εγθαηάζηαζεο κε ην EIBA. Σα θσηηζηηθά ειέγρνληαη κε ην EIBA θαη νη πξίδεο είλαη ζπλδεδεκέλεο απεπζείαο ζην θχθισκα. Γηαδηθαζία πξνγξακκαηηζκνύ ησλ δύν θσηηζηηθώλ 1 ν Βήκα: Νέν έξγν γηα ηελ εγθαηάζηαζε. Ξεθηλάκε ηελ δεκηνπξγία ηνπ λένπ έξγνπ. Γίλνπκε έλα φλνκα ζην έξγνπ καο πνπ ζα δεκηνπξγήζνπκε. ηελ βαζηθή νζφλε ηνπ ETS 3 Professional επηιέγσ: Αξρεία Νέν έξγν (File New Project) γηα λα μεθηλήζνπκε ην λέν έξγν. Όπνπ θαη δίλνπκε έλα φλνκα ζην Project καο. Όλνκα Απιή εθαξκνγή θσηηζκνύ, Μέζν TP θαη παηάκε OK. Ο ηίηινο ζα πξέπεη λα αγθαιηάδεη ηελ δνπιεία καο. πλήζεηο ηίηινη είλαη εγθαηάζηαζε <φλνκα θηεξίνπ, δηεχζπλζε θηηξίνπ, φλνκα ηδηνθηήηε ή κηα ζχλζεζε απηψλ>. ηελ παξνχζα δνπιεία ν ηίηινο είλαη πεξηγξαθηθφο, δειαδή απηφ πνπ πάκε λα θάλνπκε. 135

144 Εφαρμογές Κεφάλαιο 10 Με ηελ εθηέιεζε ηνπ Νέν έξγν (New project) εκθαλίζηεθαλ ηξία παξάζπξα ηα: Κηίξηα ζε Απιή εθαξκνγή θσηηζκνχ (1) Γηεπζύλζεηο νκάδσλ ζε Απιή εθαξκνγή θσηηζκνχ (2) Σνπνινγία ζε Απιή εθαξκνγή θσηηζκνχ (3) Απφ ηελ επηινγή Αξρεία Ηδηόηεηεο έξγνπ (File Project properties) κπνξνχκε λα ξπζκίζνπκε δηάθνξεο παξακέηξνπο ζην έξγν καο (ζρφιηα, θσδηθφ αζθαιείαο, εκεξνκελίεο εθηέιεζεο έξγνπ, θηι). Καιφ είλαη λα θάλνπκε θάπνηα ζρφιηα γηα ην έξγν καο, θαη λα δίλνπκε έλαλ θσδηθφ γηα αζθάιεηα γηα ηελ δνπιεηά πνπ πάκε λα θάλνπκε (αξθεί λα ζπκφκαζηε ηνλ θσδηθφ). 136

145 Εφαρμογές Κεφάλαιο 10 2 ν Βήκα: Γνκή θηηξίνπ Πεξηγξάθνπκε ηελ δνκή ηνπ θηηξίνπ. Γξάθνπκε φινπο ηνπο ρψξνπο ηεξαξρηθά (πρ δσκάηην, ζαιφλη, θνπδίλα, βεξάληα θιπ) θαη ηνπο γεληθνχο θαη κεξηθνχο πηλάθεο. Δπηιέγνπκε (ην παξάζπξν) Κηίξηα ζε Απιή εθαξκνγή θσηηζκνχ (Buildings in.), κε δεμί θιηθ ζην εηθνλίδην Κηίξηα/Λεηηνπξγίεο (Buildings/functions) πξόζζεζε θηηξίσλ Όλνκα: Οηθία θ. Υ. Όπσο θαίλεηαη ζην παξάδεηγκα. Κάλνπκε δεμί θιηθ ζην εηθνλίδην 32 Οηθία θ. Υ Πξόζζεζε ρώξσλ θαη έηζη δεκηνπξγνχκε ηνπο ρψξνπο Γσκάηην θαη Βεξάληα. Η επφκελε θίλεζε καο είλαη λα νξίζνπκε ηνλ ειεθηξηθφ πίλαθα ζην project, θάλνληαο δεμί θιηθ ζην εηθνλίδην Οηθία θ. Υ Πξόζζεζε πηλάθσλ Όλνκα: Ζι. Πίλαθαο 32 Δθφζνλ νλνκάζακε ην θηήξην, δεκηνπξγνχκε ηελ δνκή ησλ ρψξσλ ηνπ θηηξίνπ. Σαπηφρξνλα ηνπνζεηνχκε θαη ηνπο απαξαίηεηνπο πίλαθεο κε ηα αληίζηνηρα ζε θάζε ρψξν θαη πίλαθα Bus πιηθά. 137

146 Εφαρμογές Κεφάλαιο 10 Δθφζνλ έρνπκε ηειεηψζεη απφ ηελ ζρεδηαζηηθή δνκή ηνπ θηηξίνπ. Καη έρνπκε θάλε κηα πξφρεηξε κειέηε ησλ πιηθψλ καο θαη ηελ ζπλεξγαζία ηνπο. Αξρίδνπκε ηελ επηινγή απηψλ Bus-πζθεπψλ 33 απφ ηελ βάζε δεδνκέλσλ πιηθψλ ησλ εηαηξηψλ. 1 νλ Δπηιέγσ ηα πιηθά ηνπ Πίλαθα: Γηα ηελ επηινγή ησλ πιηθψλ πηλάθα επηιέγσ Ζι. Πίλαθαο κε δεμί θιηθ, επηιέγσ Πξόζζεζε ζπζθεπώλ (Add Devices) εκθαλίδεηαη ην παξαθάησ πιαίζην. ην νπνίν επηιέγνπκε θαηαζθεπαζηή, αλ είλαη δπλαηφλ νηθνγέλεηα θαη ηχπν πξντφληνο δίλνπκε θάπνηα ζηνηρεία γηα ηελ Bus ζπζθεπή 34 πνπ ςάρλνπκε Δύξεζε (Find), Απηνκάησο εκθαλίδεηαη κηα ιίζηα κε ηηο δηαζέζηκεο Bus ζπζθεπέο, επηιέγνπκε απηή πνπ καο ρξεηάδεηαη θαη παηάκε Δηζαγσγή (Insert). 33 Φπζηθά κπνξνχκε αλά πάζα ζηηγκή λα πξνζζέζνπκε ζην έξγν καο φηη έρνπκε μεράζεη ή ζέινπκε λα ζπκπιεξψζνπκε. 34 κπξνζηά καο έρνπκε ηνλ θαηάινγν πιηθψλ θαη αλ είλαη δπλαηφλ νη θσηνγξαθίεο ησλ πιηθψλ απηψλ. 138

147 Εφαρμογές Κεφάλαιο 10 3 ν α Βήκα: Γεκηνπξγία νκάδσλ δηεπζχλζεσλ. Οη ξπζκίζεηο πξνβάιινληαη ζε 2 ή 3 επίπεδα. Σα επίπεδα απηά καο βνεζνχλ λα νκαδνπνηήζνπκε ηηο ιεηηνπξγίεο καο. 1 ν ρψξνο (νλνκαζία ρψξνπ δσκάηην θιπ), ν ιεηηνπξγία (θσηηζκφο, ξνιά θιπ), ν πξνζδηνξηζκφο (Γ1 on-off, Γ1 dim θιπ), Η απεηθφληζε ησλ δηεπζχλζεσλ νκάδσλ ζε νξηζκέλα επίπεδα δελ επεξεάδεη ηελ ιεηηνπξγία. Απιά βειηηψλεη ηελ εηθφλα, επηηξέπεη ηελ απινχζηεξε θαη θηιηθφηεξε πξνο ην ρξήζηε δηαρείξηζε ησλ δηεπζχλζεσλ νκάδσλ. Γηαδηθαζία: Δπηιέγνπκε (ην παξάζπξν) Γηεπζύλζεηο νκάδσλ ζε Απιή εθαξκνγή θσηηζκνχ (Group Addresses in. ) δεκηνπξγνχκε κηα θχξηα νκάδα θάλνληαο δεμί θιηθ ζην εηθνλίδην Κύξηεο νκάδεο (Main Groups) επηιέγνληαο Πξόζζεζε Κύξησλ νκάδσλ (Add New Main Groups) θαη ηελ νλνκάδνπκε Γσκάηην. ηελ ζπλέρεηα δεκηνπξγνχκε κε ηνλ ίδην ηξφπν αθφκε κηα θχξηα νκάδα κε ην φλνκα Βεξάληα ηελ ζπλέρεηα δεκηνπξγνχκε κε ηνλ ίδην ηξφπν ζηελ θχξηα νκάδα κηα κεζαία νκάδα (ιεηηνπξγία) θαη ηελ νλνκάδνπκε Φσηηζκόο. ε απηήλ αξρίδνπκε λα δεκηνπξγνχκε ηηο απαξαίηεηεο ππννκάδεο Λ1 on/off, Λ2 on/off, γηα λα θαιχςνπκε ηηο απαηηήζεηο ρεηξηζκνχ πνπ έρνπλ δεκηνπξγεζεί ζην project καο. 35 Η δηεχζπλζε νκάδαο 0/0/0 δελ νξίδεηαη. 139

148 Εφαρμογές Κεφάλαιο 10 Σεκείσζε: Μέζα ζηνλ θσηηζκφ απηφλ έρνπκε βάιεη έλαλ δηαθφπηε λα ειέγρεη ηνλ έλαλ ιακπηήξα (Λ1) θαη έλαλ άιιν δηαθφπηε ηνλ άιινλ ιακπηήξα (Λ2). Φπζηθά νη δχν δηαθφπηεο βξίζθνληαη ζην ίδην ζεκείν (δει. δχν πιήθηξα ηχπνπ κπνπηφλ). πλνιηθά θηηάμακε 2 δηεπζχλζεηο νκάδαο (2 θχξηεο νκάδεο) ηξηψλ επηπέδσλ. 3 ν β Βήκα: Ρχζκηζε παξακέηξσλ Πξηλ μεθηλήζνπκε ηηο ζπλδέζεηο κεηαμχ ησλ ζηνηρείσλ &ep