Ζυµωµένο εκχύλισµα βλάστης σίτου - συµπλήρωµα διατροφής ή αντικαρκινικό φάρµακο;

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ζυµωµένο εκχύλισµα βλάστης σίτου - συµπλήρωµα διατροφής ή αντικαρκινικό φάρµακο;"

Transcript

1 ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ Ανοικτή Πρόσβαση Ζυµωµένο εκχύλισµα βλάστης σίτου - συµπλήρωµα διατροφής ή αντικαρκινικό φάρµακο; Thomas Mueller and και Wieland Voigt * Περίληψη Ιστορικό: Το εκχύλισµα της βλάστης (φύτρου) σίτου που έχει υποστεί ζύµωση (FWGE) είναι µία ένωση µε πολλά συστατικά και, εκτός των άλλων, περιέχει 2-µεθοξυ βενζοκινόνη και 2,6-διµεθοξυ βενζοκινόνη, στις οποίες είναι πιθανό να οφείλονται κάποιες από τις βιολογικές του δράσεις. Το FWGE παρεµβαίνει στην αναερόβια γλυκόλυση, στον κύκλο της πεντόζης και στην ριβονουκλεοτιδική αναγωγάση. Έχει σηµαντική αντιπολλαπλασιαστική δράση και καταστρέφει τα καρκινικά κύτταρα µε την επαγωγή της απόπτωσης µέσω της οδού της κασπάσης-πολύ-[adp-ριβόζο] πολυµεράσης. Το FWGE αλληλεπιδρά συνεργικά µε µια ποικιλία διαφορετικών αντικαρκινικών φαρµάκων και παρουσίασε αντιµεταστατικές ιδιότητες σε πειραµατικά µοντέλα καρκίνου. Επιπλέον, το FWGE διαµορφώνει την ανοσολογική απόκριση µε µειορρύθµιση του συµπλόκου ΜΗC-Ι και επαγωγή του TNF-α και διάφορων ιντερλευκινών. εδοµένα από το πειραµατικό µοντέλο F-344 παρέχουν τεκµηρίωση για την προληπτική δράση του FWGE στον καρκίνο του παχέος εντέρου. Κλινικά δεδοµένα από µια τυχαιοποιηµένη κλινική µελέτη φάσης ΙΙ σε ασθενείς µε µελάνωµα παρουσιάζουν ένα σηµαντικό όφελος για τους ασθενείς που έλαβαν θεραπεία µε δακαρβαζίνη σε συνδυασµό µε FWGE σε όρους επιβίωσης ελεύθερης προόδου της νόσου (PFS) και συνολικής επιβίωση (OS). Παροµοίως, δεδοµένα από µελέτες σε καρκίνο του παχέος εντέρου παρουσιάζουν όφελος από τη θεραπεία µε FWGE. Εκτός από την αύξηση των OS και PFS, το FWGE βελτίωσε την ποιότητα ζωής σε πολλές µελέτες. Συµπέρασµα: Συµπερασµατικά, τα έως σήµερα διαθέσιµα δεδοµένα, δικαιολογούν τη χρήση του FWGE ως µη-συνταγογραφούµενο ιατρικό τρόφιµο για ασθενείς µε καρκίνο. Περαιτέρω, τυχαιοποιηµένες, ελεγχόµενες και µεγάλης κλίµακας κλινικές µελέτες είναι απαραίτητες, ώστε να διευκρινιστεί περαιτέρω η αξία του FWGE ως φαρµακευτικό συστατικό των µελλοντικών σχηµάτων χηµειοθεραπείας. Λέξεις-κλειδιά: ζυµωµένο εκχύλισµα βλάστης σιταριού, in vitro δράσεις, in vivo δράσεις, κλινική δραστικότητα * Αλληλογραφία: Πανεπιστήµιο του Halle, Τµήµα Παθολογίας, Ογκολογίας/Αιµατολογίας, Ernst-Grube Str. 40, Halle/Saale, Γερµανία Ιστορικό Η πλειονότητα των ασθενών µε καρκίνο τελικά υποφέρει από καχεξία και ανορεξία κατά την φυσική εξέλιξη της νόσου τους. [1] Η παθογένεση της καχεξίας του καρκίνου δεν είναι ακόµα πλήρως κατανοητή, αλλά τεκµαίρεται µια πολυπαραγοντική διεργασία που συµπεριλαµβάνει προ-φλεγµονώδεις κυτοκίνες όπως η IL-6 ή ο TNF-α, νευροενδοκρινείς ορµόνες, µειορρύθµιση του IGF-1 και του παράγοντα που επάγει πρωτεόλυση των καρκινικών κυττάρων [1,2]. Κλινικά, η διαδικασία της καρκινικής καχεξίας οδηγεί σε απίσχνανση, αδυναµία και κόπωση µε σηµαντικό αντίκτυπο στην ποιότητα της ζωής των ασθενών [1]. Σε κυτταρικό επίπεδο, εκτός των άλλων η καρκινική καχεξία έχει ως αποτέλεσµα την καταστολή της ανοσολογικής απόκρισης και τη µεταβολική δυσλειτουργία [3]. Επιπλέον, πρόσφατα δεδοµένα έχουν αναγνωρίσει την καρκινική καχεξία ως έναν ανεξάρτητο προγνωστικό δείκτη βραχύτερης επιβίωσης και υποδεικνύουν ότι οι ασθενείς µε καρκίνο που παρουσιάζουν σηµαντική απώλεια σωµατικού βάρους έχουν αυξηµένο κίνδυνο αποτυχίας της θεραπείας [2,3]. Τα ευρήµατα αυτά υποστηρίζουν την πρώιµη θεραπευτική παρέµβαση όπως η χρήση των ειδικών τροφίµων ακόµη και πριν από την παρουσία σηµαντικής απώλειας σωµατικού βάρους, ιδιαίτερα σε καρκίνους για τους οποίους είναι καλά γνωστό ότι προκαλούν σοβαρή καχεξία, όπως ο καρκίνος του παγκρέατος [3]. Ένα από τα διαιτητικά συµπληρώµατα για ασθενείς µε καρκίνο στην τρέχουσα κλινική χρήση είναι το ζυµωµένο εκχύλισµα της βλάστης (φύτρο) του σιταριού (FWGE), το οποίο είναι διαθέσιµο ως ένα µη-συνταγογραφούµενο ιατρικό τρόφι- µο σε πολλά µέρη του κόσµου, µε την επωνυµία Avemar. Όπως είναι σύνηθες για διάφορα άλλα συµπληρώµατα διατροφής το ζυµωµένο εκχύλισµα του φύτρου σίτου περιέχει εκατοντάδες έως χιλιάδες διαφορετικών µορίων, αλλά βασιζόµενοι σε πρόσφατες µελέτες µε διάφορα εκχυλίσµατα ζύµωσης φύτρου σταριού σήµερα υποτίθεται ότι οι δύο κινόνες 2-µεθοξυ βενζοκινόνη και 2,6-διµεθοξυ βενζοκινόνη, οι οποίες είναι παρούσες στο φύτρο του σιταριού ως γλυκοσίδες είναι πιθανό να είναι υπεύθυνες για ορισµένες από τις βιολογικές ιδιότητες 2011 Mueller και Voigt, Κάτοχος Άδειας BioMed Central Ltd. Αυτό είναι ένα Open Access άρθρο και διανέµεται υπό τους όρους της Creative Commons Attribution License (http://creativecommons.org/licenses/by/2.0), που οποίο επιτρέπει απεριόριστη χρήση, διανοµή και αναπαραγωγή σε οποιοδήποτε µέσο, µε την προϋπόθεση της σωστής αναφοράς του αρχικού έργου.

2 2 / 7 του FWGE [3,4]. Η κατοχυρωµένη µε ευρεσιτεχνία µέθοδος παραγωγής του FWGE συνίσταται στην εκχύλιση της βλάστης του σίτου, στη ζύµωση από τον Saccharomyces cerevisiae, στο διαχωρισµό του προϊόντος της ζύµωσης, στην ξήρανση και την κοκκοποίηση. Αυτή η σαφώς καθορισµένη και ελεγχόµενη χρωµατογραφικά διαδικασία παραγωγής οδηγεί σε µία εργαστηριακά τυποποιηµένη χηµική ένωση [3]. Η διαθεσιµότητα µεγάλων ποσοτήτων ζυµωµένου εκχυλίσµατος φύτρου σιταριού επέτρεψε την εντατικοποίηση προκλινικής και κλινικής έρευνας µε αποτέλεσµα τον χαρακτηρισµό αρκετών µηχανισµών δράσης και παρείχε αποδεικτικά στοιχεία για την πιθανή πολυεπίπεδη κλινική δραστικότητα. Παρά τις πολλαπλές δράσεις του, δεν έχει παρατηρηθεί ουσιαστική τοξικότητα, µεταλλαξιγενικοτητα ή γονιδιοτοξικότητα [5]. Εκτός από τις ιδιαίτερες δράσεις του το ζυµωµένο εκχύλισµα του φύτρου σιταριού φαίνεται να µην αυξάνει την τοξικότητα ή να µειώνει τη δραστικότητα της συµβατικής χηµειοθεραπείας [6,7]. Ο στόχος της παρούσας ανασκόπησης είναι να συνοψίσει και να συζητήσει τα διαθέσιµα στοιχεία σχετικά µε τους τρόπους δράσης καθώς και την προκλινική και κλινική δραστικότητα του Avemar στην κακοήθη νόσο. Μηχανισµοί δράσης ράση στο µεταβολισµό Σε σύγκριση µε τον φυσιολογικό ιστό, τα καρκινικά κύτταρα εµφανίζουν µια κατάσταση υπέρµετρου µεταβολισµού ιδίως µε κλιµάκωση της χρήσης της γλυκόζης και παραγωγή µεγάλης ποσότητας γαλακτικού [8]. Η γλυκόζη χρησιµεύει ως υπόστρωµα για την µη-οξειδωτική οδό σύνθεσης της ριβόζης, η ύπαρξη της οποίας αποτελεί προϋπόθεση για την αυξηµένη παραγωγή νουκλεϊκού οξέος στα ταχέως διαιρούµενα καρκινικά κύτταρα. Το FWGE αναστέλλει την πρόσληψη γλυκόζης από τα καρκινικά κύτταρα και παρεµποδίζει τα ένζυµα της αναερόβιας γλυκόλυσης και την PPP όπως η τρανσκετολάση, η αφυδρογονάση της 6-φωσφορικής γλυκόζης, η γαλακτική αφυδρογονάση και η εξοκινάση που είναι αναγκαία για την κατανοµή των προδρόµων ενώσεων για τη σύνθεση RNA και DNA [9-11]. Εκτός από την αναστολή της γλυκόλυσης και της ΡΡΡ, το FWGE επηρεάζει την κατανοµή των προδρόµων ενώσεων για τη σύνθεση του DNA µε παρέµβαση στη ριβονουκλεοτιδική ρεδουκτάση/αναγωγάση. Αυτή η πρωτεΐνη είναι το ένζυµο κλειδί για την de novo σύνθεση του DNA και µετατρέπει τα ριβονουκλεοτίδια σε τριφωσφορικά δεοξυριβονουκλεοτίδια, τα οποία είναι πρόδροµες ενώσεις της σύνθεσης του DNA [12]. Η αναστολή αυτών των βασικών οδών µεταβολισµού των σακχάρων και της σύνθεσης του DNA συµβάλλει στην ανασταλτική ικανότητα πολλαπλασιασµού του FWGE. Η ριβονουκλεοτιδική ρεδουκτάση/αναγωγάση βρίσκεται συχνά υπερεκφραζόµενη στα ανθρώπινα καρκινικά κύτταρα καθιστώντας τα ένα ελκυστικό στόχο της αντικαρκινικής θεραπείας. Όπως πολλά άλλα αντικαρκινικά φάρµακα, π.χ. γεµσιταβίνη, φλουδαραβίνη ή κλοφαραβίνη, έχει αποδειχθεί ότι το FWGE αναστέλλει σηµαντικά τη ριβονουκλεοτιδική ρεδουκτάση/αναγωγάση στις κυτταρικές σειρές ΗΤ29 του ανθρώπινου καρκίνου παχέος εντέρου και HL-60 ανθρώπινης προµυελοκυτταρικής λευχαιµίας [13,14]. Εκτός της παρεµβολής στη σύνθεση του DNA το FWGE αναστέλλει τη δράση των κυκλοοξυγενασών 1 και 2 µε παρό- µοια ισχύ. Οι κυκλοοξυγενάσες είναι ένζυµα κλειδιά στη σύνθεση των προσταγλανδινών από το αραχιδονικό οξύ. Οι προσταγλανδίνες ρυθµίζουν φλεγµονώδεις διαδικασίες και αυτό θα µπορούσε να εξηγήσει τη δράση του FWGE στη ρευµατοειδή αρθρίτιδα [15]. Αντιπολλαπλασιαστική δράση Αρκετές ερευνητικές οµάδες, συµπεριλαµβανοµένης της δικής µας, έχουν µελετήσει την αντιπολλαπλασιαστική δραστικότητα του FWGE σε µοντέλα ανθρώπινου καρκίνου in vitro και in νίνο [8,10,13,16-22]. Σε µια µεγάλη in vitro µελέτη αντικαρκινικών φαρµάκων βρήκαµε ότι το FWGE έχει δυνητική δραστικότητα κατά κυτταρικών σειρών ανθρώπινου καρκίνου του παχέος εντέρου, των όρχεων, του θυρεοειδούς, των ωοθηκών, του NSCLC, του µαστού, του στοµάχου, της κεφαλής και του τραχήλου, του ηπατώµατος, του γλοιοβλαστώµατος, του µελανώµατος, του τραχήλου και του νευροβλαστώµατος. Σε αυτό το σύνολο δεδοµένων, η παρατηρού- µενη τιµή της IC50 κυµαινόταν από 0,04 έως 0,7 mg/ml η οποία είναι σε αντιστοιχία µε τις αναφορές από άλλες οµάδες [6,23]. Σε διαφορετική κυτταρική σειρά ή σε µοντέλα ξενοµοσχεύµατος, βρέθηκε ότι το FWGE µειώνει την ανάπτυξη του όγκου µε έναν δοσοεξαρτώµενο τρόπο [9,10,13,18-20,23,24]. Φαίνεται ότι το FWGE θανατώνει τα κύτταρα µε την επαγωγή της απόπτωσης µέσω της οδού κασπάσης-parp- [9,17]. Αξίζει να σηµειωθεί ότι, εκτός από την δραστικότητα του ως µονοθεραπεία, το FWGE αύξησε τη δραστικότητα της ταµοξιφαίνης σε κύτταρα καρκίνου του µαστού θετικά για οιστρογονικούς υποδοχείς [23,25,26]. Σε in vitro µελέτες από την οµάδα µας σε κυτταρικές σειρές καρκίνου του παχέος εντέρου, οι συνδυασµοί 5-FU, οξαλιπλατίνας και ιρινοτεκάνης µε FWGE παρουσίασαν αθροιστικές συνεργικές αλληλεπιδράσεις [6]. Σε in vivo µελέτες, οι συνδυασµοί FWGE και 5- FU ή DTIC παρουσίασαν συνεργική αλληλεπίδραση σε πειρα- µατικά µοντέλα καρκίνου παχέος εντέρου (HCR-25 ανθρώπινη κυτταρική σειρά) και σε µελανώµατος (Β16 κυτταρική σειρά ποντικού) µε µείωση του µεγέθους του όγκου στο µοντέλο του παχέος εντέρου και µείωση της συχνότητας επίπτωσης µεταστάσεων και στα δύο µοντέλα [19,26]. Οι Szende και συνεργάτες αξιολόγησαν το συνδυασµό θεραπείας µε FWGE και δακαρβαζίνη, δοξορουβικίνη ή 5-FU σε κυτταρικές σειρές MCF-7, HepG2 ή Vero, καθώς και βινορελβίνη, κυκλοφωσφαµίδη και δοξορουβικίνη σε πειραµατικό µοντέλο καρκίνου κυτταρικής σειράς 3LL-HH σε ποντίκια, και δεν βρήκαν σηµαντική φαρµακευτική αλληλεπίδραση, και ειδικότερα, κανένα ανταγωνισµό της κυτταροστατικής δράσης του φαρµάκου µε το FWGE [7]. Επιπλέον, ο συνδυασµός FWGE και χηµειοθεραπείας δεν αυξάνει την τοξικότητα σε ποντίκια [7]. Αντιµεταστατική δράση Η αντιµεταστατική δράση του FWGE ως µονοθεραπεία ή σε

3 3 / 7 συνδυασµό µε κυτταροστατικά φάρµακα έχει περιγραφεί από τους Hidvegi και συνεργάτες σε πειραµατικά µοντέλα µετάστασης σε ποντικό µε µοντέλο καρκίνου σπληνός-ήπατος ή µυών-πνευµόνων µε τη χρήση κυτταρικών σειρών 3LL-HH, Β16 και HCR-25 [19]. Σε όλα τα µοντέλα καρκίνου, η θεραπεία µε FWGE σε δοσολογία 3 g/kg ηµερησίως είχε ως αποτέλεσµα τη σηµαντική µείωση των µεταστάσεων στον καρκίνο του ήπατος και του πνεύµονα σε σύγκριση µε την οµάδα ελέγχου [19]. Επιπλέον, η θεραπεία µε συνδυασµό FWGE και DTIC ή 5-FU µείωσαν συνεργικά τον αριθµό των µεταστάσεων στο µελάνωµα (Β16) και στον καρκίνο του παχέος εντέρου (C38) [19]. Σε µια άλλη παλαιότερη µελέτη των Hidvegi και συνεργατών το FWGE µόνο ή σε συνδυασµό µε βιταµίνη C µείωσε την επίπτωση των µεταστάσεων σε 3LL-HH (παραλλαγή του καρκινώµατος πνεύµονα Lewis), Β16 (µελάνωµα ποντικού), RWT-Μ (νεφροβλάστωµα αρουραίου) και HCR25 (ανθρώπινος καρκίνος του παχέος εντέρου) [20 ]. Είναι αξιοσηµείωτο ότι ο συνδυασµός θεραπείας µε FWGE και βιταµίνη C είχε µικρότερο αποτέλεσµα σε σύγκριση µε την οµάδα της µονοθεραπείας µε FWGE στο µοντέλο µελανώµατος Β16 [20]. Ανοσολογική δράση Αρκετές από τις παρατηρούµενες προκλινικές και κλινικές δράσεις του FWGE δεν µπορούν να αποδοθούν στην άµεση αντιπολλαπλασιαστική ή µεταβολική δράση της αλλά, µάλλον, σε µία ρύθµιση της ανοσολογικής απόκρισης. Ένας κοινός τρόπος που τα καρκινικά κύτταρα αποφύγουν την καταστροφή τους από το ανοσοποιητικό σύστηµα -ιδιαίτερα από τη δράση των κυττάρων φυσικών φονέων (ΝΚ)- είναι η υπερέκφραση του συµπλόκου MHC-Ι. Θα µπορούσε να αποδειχθεί, ότι το FWGE µειορρυθµίζει σηµαντικά την πρωτεΐνη MHC τάξης Ι την κυτταρικής επιφάνειας [21]. Αυτή η διαδικασία ήταν µάλλον επιλεκτική για κακοήθη Τ- και Β-κύτταρα καθώς τα υγιή µονοπύρηνα κύτταρα του περιφερικού αίµατος παρέµειναν ανεπηρέαστα. Η µειορρύθµιση της πρωτεΐνης MHC τάξης Ι προηγήθηκε της φωσφορυλίωσης συγκεκριµένης τυροσίνης πολλών ενδοκυττάριων πρωτεϊνών και της αύξησης των ενδοκυτταρικών συγκεντρώσεων ασβεστίου [21]. Οι καρκινικοί όγκοι ακολουθούν πολλαπλές στρατηγικές για να διαφύγουν της ανοσολογικής απόκρισης. Όπως η υπερέκφραση της πρωτεΐνης MHC τάξης Ι, η µειωµένη έκφραση της πρωτεΐνης ICAM-1 στα ενδοθηλιακά κύτταρα των αγγείων συµπαγών όγκων εξασθενίζει την πρόσβαση του ανοσοποιητικού συστήµατος στον όγκο [27]. Η µειωµένη έκφραση του ICAM-1 εξασθενίζει τη µετανάστευση των λευκοκυττάρων µέσω της µεµβράνης των αγγείων και, έτσι, αναστέλλει τη διήθηση των όγκων από τα λευκοκύτταρα. Απεδείχθη ότι το FWGE πλειορρυθµίζει την έκφραση του ICAM-1 στα ενδοθηλιακά κύτταρα του όγκου και έχει συνεργική δράση µε τον Ογκονεκρωτικό Παράγοντα- άλφα (TNF-α) [16]. Στην ίδια µελέτη, το FWGE επήγαγε την παραγωγή κυτοκινών. Μέχρι το τοξικό όριο, το FWGE προκάλεσε την έκκριση του TNF-α δοσοεξαρτώµενα σε µυελοειδή αλλά όχι σε λεµφοειδή κύτταρα [16]. Επιπλέον, οι Telekes και συνεργάτες. ανέφεραν επαγωγή ιντερλευκινών όπως IL-1α, IL-2, IL-5 και IL-6 [16]. Περαιτέρω ενδείξεις για το ανοσοδιεγερτικό αποτέλεσµα του FWGE προήλθαν από πειράµατα µοσχευµάτων δέρµατος και αναφέρθηκαν από τους Hidvegi και συνεργάτες. [19,28]. Χρησιµοποίησαν ποντίκια C57B1/10 ως αποδέκτη και το B10 LP υπο στέλεχος ως χορηγό του δέρµατος. Η οµάδα αποδέκτης υποδιαιρέθηκε σε µια οµάδα µε θυµεκτοµή και µια χωρίς-θυµεκτοµή. Μετά τη µεταµόσχευση του δέρµατος µετρήθηκε ο χρόνος µέχρι την απόρριψη του δέρµατος στα πειραµατόζωα που είτε λάµβαναν αγωγή µε FWGE είτε όχι. Ως κύριο εύρηµα, η χορήγηση FWGE συντόµευσε σηµαντικά το χρόνο της απόρριψης του δέρµατος στους ποντικούς µε θυµεκτοµή, υποδεικνύοντας την ικανότητα του FWGE να µειώνει την ανοσολογική ανεπάρκεια που προκαλείται από θυµεκτοµή [19,28]. Πρόληψη του καρκίνου του παχέος εντέρου Η επίδραση του FWGE στην καρκινογένεση του παχέος εντέρου που προκαλείται από αζοξυµεθάνιο µελετήθηκε σε αρουραίους F-344. Ηχορήγηση αζοξυµεθανίου στα πειραµατόζωα προκάλεσε την ανάπτυξη καρκίνου του παχέος εντέρου στο 83% όλων των αρουραίων. Ωστόσο, εάν οι αρουραίοι ελάµβαναν συνδυασµό FWGE και αζοξυµεθάνιο, η επίπτωση εµφάνισης όγκων του παχέος εντέρου µειώθηκε σε 44,8%. Αυτή η επίδραση συνοδεύτηκε από µία µείωση του αριθµού των µηφυσιολογικών κρυπτικών εστιών σε περίπου ίδιο βαθµό [24]. Παρά τα σηµαντικά αποτελέσµατα ο ακριβής µοριακός µηχανισµός αυτής της παρατήρησης δεν έχει ακόµα καθοριστεί. Κλινικές µελέτες Τα προκλινικά δεδοµένα υποδεικνύουν πιθανή δραστικότητα του FWGE στον καρκίνο του παχέος εντέρου και στο µελάνω- µα [19]. Ως εκ τούτου, η κλινική έρευνα επικεντρώθηκε σε αυτές τις δύο αυτούς οντότητες. Μια τυχαιοποιηµένη, ανοικτή µελέτη φάσης II πραγµατοποιήθηκε σε ασθενείς µε µελάνωµα σταδίου III συγκρίνοντας τη θεραπεία µε DTIC µε ένα συνδυασµό DTIC συν FWGE 8,5 g po µία φορά την ηµέρα για µια περίοδο 12 µηνών [29]. 52 ασθενείς υποβλήθηκαν σε θεραπεία και παρακολούθηση για έως και επτά έτη. εν υπήρξε στατιστική διαφορά στις µεταβλητές µεταξύ των οµάδων κατά την έναρξη της µελέτης. Το κύριο τελικό σηµείο της µελέτης ήταν η επιβίωση χωρίς εξέλιξη της νόσου. Συνολικά, τα αποτελέσµατα ήταν ενθαρρυντικά, µε παρατηρηθείσα PFS για την οµάδα του συνδυασµού 55,8 µήνες έναντι 29,9 για την οµάδα µονοθεραπείας µε DTIC, και OS από 66,2 µήνες για την οµάδα συνδυασµού έναντι 44,7 µήνες για την οµάδα µονοθεραπείας µε DTIC. Αυτά τα αποτελέσµατα ήταν στατιστικά σηµαντικά µε µια τιµή-ρ <0,05. Εκτός από τα βελτιωµένα δεδοµένα επιβίωσης, η επίπτωση ανεπιθύµητων ενεργειών που σχετίζονται µε αντικαρκινική θεραπεία ήταν χαµηλότερη στην οµάδα του συνδυασµού θεραπείας [29]. Το 1998 ξεκίνησαν δύο πιλοτικές µελέτες φάσης II και µία µελέτη φάσης ΙΙΙ για τον καρκίνο του παχέος εντέρου [30-32]. Όλα τα αποτελέσµατα της µελέτης ήταν υπέρ της οµάδας του συνδυασµού θεραπείας που συµπεριλάµβανε το FWGE. Στη µελέτη, που πραγµατοποιήθηκε από τους Jakab και συνεργά-

4 4 / 7 τες, συµµετείχαν 170 ασθενείς µε µεθοδολογία ανοικτής παρατήρησης κοορτής, πολυκεντρικής µελέτης φάσης ΙΙΙ. Η κατανοµή για κάθε σκέλος της θεραπείας έγινε µε επιλογή του ασθενούς. Η τυυπική θεραπεία αποτελούνταν από ριζική χειρουργική εκτοµή συν ακτινοθεραπεία ή και χηµειοθεραπεία (σχήµα Mayo Clinic). Το κύριο τελικό σηµείο ήταν η επιβίωση ελεύθερη προόδου νόσου. Λόγω του σχεδιασµού κατανο- µής, οι δύο οµάδες θεραπείας δεν ήταν ισορροπηµένες, µε τους περισσότερους ασθενείς σε προχωρηµένο στάδιο του καρκίνου (συµπεριλαµβανοµένου σταδίου IV) στην οµάδα τουfwge [32]. Οι PFS και OS ήταν µεγαλύτερες για την οµάδα του FWGE [32]. Σε µια πολυπαραγοντική ανάλυση, το στάδιο του καρκίνου και η χορήγηση του FWGE ήταν οι µόνοι σηµαντικοί προγνωστικοί παράγοντες επιβίωσης [32]. Οι ανεπιθύµητες ενέργειες που αναφέρθηκαν από τους Jakab και συν., ήταν γενικά ήπιες και αφορούσαν διάρροια, ναυτία και έµετο, µετεωρισµό, αίσθηµα γαστρικής πλήρωσης, µαλακά κόπρανα και δυσκοιλιότητα σε λιγότερο από το 10% όλων των ασθενών [32]. Εκτός του ζητήµατος της δυνητικής παράτασης της PFS και της OS από την προσθήκη FWGE στα σχήµατα της χηµειοθεραπείας, µελετήθηκε µεταξύ άλλων και η επίδραση του στην ποιότητα της ζωής των ασθενών µε καρκίνο πνεύµονα και καρκίνο µαστού [15]. Στην περίπτωση του καρκίνου του πνεύµονα, πραγµατοποιήθηκε µια µελέτη µε συµµετοχή 16 ασθενών που έλαβαν είτε χηµειοθεραπεία ή και ακτινοθεραπεία. Το FWGE χορηγήθηκε για 8 µήνες και εκτιµήθηκε η ποιότητα ζωής χρησιµοποιώντας το ερωτηµατολόγιο QLQ-C30 της EORTC. Μετά από 12 εβδοµάδες χορήγησης του FWGE, αναφέρθηκε βελτίωση της ποιότητας ζωής στην συνολική κατάσταση της υγείας και κόπωσης. Η βελτίωση αυτή διατηρήθηκε καθ 'όλη τη περίοδο παρατήρησης [15]. Επίσης, διεξήχθη µια πολυκεντρική µελέτη της ποιότητας ζωής σε ασθενείς µε καρκίνο του µαστού. Στη µελέτη εισήχθησαν 55 ασθενείς και οι µεταβολές της ποιότητας ζωής εξετάστηκαν µε χρήση της κλίµακας QLQ-C30 της EORTC. Η µέση περίοδος παρακολούθησης ήταν 32 µήνες. Αρκετές διαστάσεις της ποιότητας ζωής παρουσίασαν σηµαντική βελτίωση, ενώ στην υποστηρικτική θεραπεία µε FWGE. η βελτίωση µεταβλήθηκε σηµαντικά (ρ <0,05), στη φυσική λειτουργικότητα, τη συναισθηµατική λειτουργικότητα, τη συνολική κατάσταση της υγείας, τη ναυτία και τον έµετο, την αϋπνία και τη δυσκοιλιότητα τρεις µήνες µετά την έναρξη της θεραπείας. Αυτές οι βελτιώσεις παρέµειναν σταθερές καθ 'όλη τη περίοδο της θεραπείας [15]. Σε µία ανοικτή, πολυκεντρική µελέτη φάσης III,, 60 ασθενείς µε καρκίνο κεφαλής-τραχήλου (σταδίου III-IV) χωρίστηκαν σε δύο οµάδες, µία που ελάµβανε µόνο την τυποποιηµένη αντικαρκινική θεραπεία (SAT), ενώ η άλλη οµάδα ελάµβανε αγωγή µε SAT συν FWGE [33]. Μετά από 2 µήνες, ο είκτη Ποιότητας Ζωής του (SQOLI) βελτιώθηκε σηµαντικά και τα επίπεδα των κυκλοφορούντων υδροϋπεροξειδίων µειώθηκαν σηµαντικά στην οµάδα του FWGE [33]. Σε µια προκλινική µελέτη, το FWGE επιτάχυνε την αναγέννηση των αιµοπεταλίων και των δικτυοερυθροκυττάρων σε πειραµατόζωα που είχαν ακτινοβοληθεί υπερβολικά ή είχαν λάβει κυκλοφωσφαµίδη [34]. Εξ αιτίας αυτής της παρατήρησης διεξήχθη µία ανοικτή, πιλοτική κλινική µελέτη για να ελεγχθεί αν η συγχορήγηση του FWGE µε κυτταροτοξικά φάρµακα, και η συνεχής χορήγηση του FWGE ως µονοθεραπεία, µπορεί να µειώσει την επίπτωση της σχετιζόµενης µε την θεραπεία εµπύρετης ουδετεροπενίας σε παιδιά µε συµπαγείς όγκους, σε σύγκριση µε τις ίδιες θεραπείες χωρίς FWGE [35]. Κατά τη διάρκεια της θεραπείας και της περιόδου παρακολούθησης δεν υπήρξε καµία εξέλιξη της κακοήθους νόσου ενώ στο τελικό σηµείο, ο αριθµός και η συχνότητα της εκδήλωσης εµπύρετης ουδετεροπενίας διέφεραν σηµαντικά µεταξύ των δύο οµάδων: 30 επεισόδια εµπύρετης ουδετεροπενίας (24,8%) στην οµάδα που ελάµβανε FWGE µαζί µε τα κυτταροτοξικά φάρµακα έναντι 46 (43,4%) στην οµάδα των κυτταροτοξικών φαρµάκων (Wilcoxon signed rank test, ρ <0.05). Οι συγγραφείς συνεπώς συµπέραναν ότι το FWGE µπορεί να συνιστάται ώστε να µειωθεί η επίπτωση της σχετιζόµενης µε τη θεραπεία εµπύρετης ουδετεροπενίας σε παιδιά µε συµπαγείς όγκους [35]. Συζήτηση Τα διαιτητικά συµπληρώµατα χρησιµοποιούνται από έναν σηµαντικό αριθµό των ασθενών µε καρκίνο ώστε να για να ενισχυθεί η συµβατική αντικαρκινική θεραπεία ή να βελτιωθούν τα συµπτώµατα του καρκίνου ή τα συµπτώµατα που σχετίζονται µε την θεραπεία. Μερικά από αυτά τα φαρµακευτικά διαιτητικά τρόφιµα έχουν εγκριθεί ως διαιτητικά τρόφιµα για ειδικούς ιατρικούς σκοπούς για ασθενείς µε καρκίνο. Σε αυτήν την οµάδα των διαιτητικών συµπληρωµάτων περιλαµβάνεται το FWGE (Avemar ). Προκλινικά in vitro και in vivo δεδοµένα πρότειναν την αντιπολλαπλασιαστική, αντιµεταστατική και ανοσολογική δράση του FWGE [6,13,15,19,21]. Επιπλέον, έχει περιγραφεί καλά η επίδραση του FWGE σε διάφορες µεταβολικές οδούς [9,10,13,15]. Το σύνολο των προκλινικών δεδοµένων υπαγόρευσε την εκτέλεση µερικών κλινικών µελετών, όπως αυτές σε µελάνωµα και σε καρκίνο του παχέος εντέρου. Τα αποτελέσµατα αυτών των µελετών υποδεικνύουν ότι το FWGE έχει τη δυνατότητα να βελτιώσει την ανταπόκριση στη χηµειοθεραπεία και έτσι να παρατείνει την PFS και OS των ασθενών µε καρκίνο, ακόµη και σε προχωρηµένα στάδια [29-32]. Αυτό το ενδιαφέρον σύνολο προκλινικών και κλινικών δεδοµένων εγείρουν το ζήτηµα της θέσης του FWGE: διαιτητικό συµπλήρωµα ή αντικαρκινικό φάρµακο; Εξετάζοντας τη σύνοψη των δεδοµένων για το προφίλ της προκλινικής και της κλινικής δραστικότητας του FWGE, φαίνεται να είναι ένας πολλά υποσχόµενος υποψήφιος για περαιτέρω κλινική εκτίµηση στην θεραπεία των ασθενών µε καρκίνο. Η παρέµβαση στον αυξηµένο µεταβολισµό των καρκινικών κυττάρων που έχει ως αποτέλεσµα την αναστολή των απαραίτητων οδών για την παραγωγή των προδρόµων ουσιών σύνθεσης του DNA καθιστά την ουσία κάπως επιλεκτική για τα κακοήθη κύτταρα. Αυτή η θεωρία υποστηρίζεται από τα δεδοµένα των Comin-Anduix και συν.. που ανέφεραν µια περίπου 50 φορές υψηλότερη IC50 για το FWGE σε λεµφοκύτταρα περιφερικού αίµατος, σε σύγκριση µε τα κύτταρα

5 5 / 7 Jurkat [9]. Αυτό το σχετικά ευρύ θεραπευτικό παράθυρο, επίσης, ενισχύεται από την έλλειψη σηµαντικών παρενεργειών του FWGE στις in vivo µελέτες και στις κλινικές µελέτες [19,29,32]. Από τα κλινικά και προκλινικά δεδοµένα, προτείνεται ότι το FWGE έχει ενιαία δραστικότητα και φαίνεται να ρυθµίζει (συνεργικά) τη δράση των συνήθως χρησιµοποιούµενων κυτταροστατικών και άλλων αντικαρκινικών φαρµάκων [6,18,19,21,23,29,32]. Η αναστολή ή η έλλειψη του G6PDH ευαισθητοποιεί τα κύτταρα στην προκαλούµενη από την ακτινοβολία απόπτωση [36,37]. Έτσι, ένας συνδυασµός του FWGE, ισχυρού αναστολέα αρκετών ενζύµων της PPP συµπεριλαµβανοµένου του G6PDH, µε ακτινοθεραπεία φαίνεται να είναι άξια δοκιµής. Ένας επιπρόσθετος στόχος του FWGE, που εµπλέκεται στη σύνθεση του DNA, είναι η ριβονουκλεοτιδική αναγωγάση, η οποία πλειορυθµίζεται σε αρκετές µορφές καρκίνου και, συνεπώς θεωρείται ως ένας σηµαντικός στόχος της χηµειοθεραπείας του καρκίνου [14]. Κλινικώς δραστικά φάρµακα όπως φλουδαραβίνη ή κυταραβίνη και γεµσιταβίνη ασκούν τουλάχιστον, εν µέρει, την κυτταροτοξική δραστικότητα τους µε αναστολή της ριβονουκλεοτιδικής αναγωγάσης/ρεδουκτάσης [14]. Το FWGE είναι µία σύνθεση που περιέχει πολλές ενώσεις όπως αντανακλάται στα ειδικά φάσµατα κατά την HPLC και η ακριβής χηµική σύνθεση είναι ακόµα άγνωστη. ύο κύρια συστατικά του είναι οι κινόνες 2-µεθοξυ βενζοκινόνη και 2, 6- διµεθοξυ βενζοκινόνη. Αυτά τα δύο συστατικά θεωρούνται ότι εµπλέκονται κυρίως στην αντιπολλαπλασιαστική και στην µεταβολική δραστικότητα του FWGE. Ωστόσο, από δεδοµένα της µελέτης των Hidvegi και συν., που χρησιµοποίησηαν ένα µοντέλο δερµατικού µοσχεύµατος, προτείνεται ότι άλλα συστατικά, διαφορετικά από τις δύο βενζοκινόνες, είναι υπεύθυνα για την διεγερτική ανοσολογική δραστικότητα του FWGE [28]. Από την άλλη πλευρά, οι Fajka-Boja και συν., απέδειξαν ότι το FWGE µειορρυθµίζει την MHC-Ι σε κακοήθεις Β- και Τα- κυτταρικές σειρές µε ένα µηχανισµό που δεν είναι ακόµα λεπτοµερώς σαφής. Πιθανά, το κλάσµα των κινονών του FWGE είναι αυτό που, τουλάχιστον εν µέρει, εµπλέκεται σε αυτό το φαινόµενο δεδοµένου ότι συγκριτικές µελέτες σε κύτταρα Jurkat παρουσίασαν µείωση κατά 70% της MHC-I όταν χορηγήθηκαν µόνο κινόνες και κατά 90% όταν χορηγήθηκε το πλήρες εκχύλισµα [ 21]. Με βάση αυτές τις παρατηρήσεις, είναι δελεαστικό να υποθέσουµε ότι η απόρριψη του µοσχεύµατος του δέρµατος που παρατηρείται από τους Hidvegi και συν., θα µπορούσε να αποδοθεί σε άλλες γνωστές ανοσορυθµιστικές δράσεις του FWGE όπως η επαγωγή των TNF-α, IL-2 και IL-4 ή INF-γ [16,38]. Επιπλέον, η µειορύθµιση της έκφρασης της πρωτεΐνης MHC-Ι συνοδεύτηκε από αύξηση της ενδοκυτταρικής συγκέντρωσης ασβεστίου και φωσφορυλίωση τυροσίνης κάποιων ακόµη αγνώστων πρωτεϊνών [21]. Συνολικά, φαίνεται ότι το FWGE ασκεί τις κυτταροτοξικές και αντιµεταστατικές δράσεις του µε έναν συνδυασµό άµεσης κυτταροτοξικότητας και διαµόρφωσης (ρύθµισης) του ανοσοποιητικού. Σε κλινική χρήση, το FWGE είναι πολύ καλά ανεκτό στη συνιστώµενη δόση και παρέχει ένα ευρύ θεραπευτικό παράθυρο [26]. Εκτός από την αντικαρκινική δράση του, το FWGE φαίνεται να ασκεί πρόσθετες δράσεις που έχουν ως αποτέλεσµα τη βελτίωση της ποιότητας ζωής [15]. Αυτό µπορεί να εξηγείται, εν µέρει, από τις µεταβολικές µεταβολές που προκαλεί το FWGE στους ασθενείς µε καρκίνο. Η παρέµβαση του στην ΡΡΡ µε τη µετατροπή από µονοοξειδωτική σε οξειδωτική αντίδραση οδηγεί σε µειωµένη σύνθεση νουκλεϊκών οξέων από γλυκόζη και σε άµεση οξείδωση της γλυκόζης και σύνθεση των λιπιδίων. Αυτό, µε τη σειρά του, µπορεί να οδηγήσει σε αύξηση του σωµατικού βάρους του ασθενούς και βελτίωση του σχήµατος του σώµατος [15,39]. Είναι ενδιαφέρον να σηµειωθεί ότι το FWGE έχει παρόµοια µεταβολική δράση και στόχους, όπως στοιχεία της ΡΡΡ, µε το πολύ γνωστό στοχευ- µένο φάρµακο ιµατινίµπη (Glivec ) [40]. Οι κλινικές ιδιότητες του FWGE σε ασθενείς µε καρκίνο παρατηρήθηκαν σε έναν περιορισµένο αριθµό µελετών µικρής και µεγάλης κλίµακας, σε διαφορετικά είδη καρκίνων. Ωστόσο, εκτός από την µελέτη που διεξήχθη από τους Demidov και συν., όλες οι άλλες µελέτες δεν ήταν τυχαιοποιηµένες και δεν πληρούν τις προδιαγραφές των κλινικών µελετών για την αδειοδότηση ενός φαρµάκου. Συνεπώς, η πιθανή δράση αντικαρκινικού φαρµάκου του FWGE δεν µπορεί να θεωρηθεί ως κλινικά αποδεδειγµένη. Προκειµένου να αποδειχθούν οι υποτιθέµενες δράσεις του FWG είναι υποχρεωτικές περαιτέρω καλά-σχεδιασµένες, τυχαιοποιηµένες και µεγάλης κλίµακας µελέτες. Εν κατακλείδι, τα διαθέσιµα στοιχεία δείχνουν ότι το FWGE έχει ένα ενδιαφέρον προφίλ προκλινικής και κλινικής δραστικότητας µε µηδενική τοξικότητα. Φαίνεται ότι ασκεί τη δράση της µε ένα σύνολο διαφορετικών µηχανισµών, πιθανόν λόγω της «πολυσυστατικής» σύνθεσής της. Η χρήση του FWGE ως ένα µη συνταγογραφούµενο ιατρικό τρόφιµο για ασθενείς καρκίνου φαίνεται διατηρήσιµη και η συνδυασµένη χρήση του µε τη χηµειοθεραπεία θεωρείται εφικτή. Ωστόσο, τα τρέχοντα στοιχεία δεν δικαιολογούν τη χρήση του FWGE ως αντικαρκινικό φάρµακο. Περαιτέρω τυχαιοποιηµένες, καλά ελεγχόµενες και µεγάλης κλίµακας κλινικές µελέτες που πληρούν τις απαιτήσεις των κλινικών µελετών για την αδειοδότηση των φαρµάκων είναι υποχρεωτικές και αιτιολογηµένες ώστε να διευκρινιστεί η περαιτέρω πιθανή αξία του FWGE ως φαρµακευτικό συστατικό σε µελλοντικά σχήµατα χηµειοθεραπείας. Συντοµογραφίες DTIC: δακαρβαζίνη, DNA: δεσοξυριβονουκλεϊκό οξύ, EORTC: Ευρωπαϊκός Οργανισµός για την Έρευνα και Θεραπεία του Καρκίνου, FDA: Οργανισµός Τροφίµων κα Φαρµάκων (USA), 5-FU: 5-φθοριοουρακίλη, FWGE: ζυµωµένο εκχύλισµα βλάστης σιταριού, HPLC: υγρή χρωµατογραφία υψηλής απόδοσης, ICΑΜ-1: µόριο διακυττάριας προσκόλλησης 1, IGF-1: ινσουλινοειδής αυξητικός παράγοντας 1, MHC: µείζον σύµπλεγµα ιστοσυµβατότητας, NSCLC: µη µικροκυτταρικός καρκίνος του πνεύµονα, OS: συνολική επιβίωση, PARP: πολύ (ADP-ριβοζο)πολυ- µεράση, PFS: επιβίωση ελεύθερη προόδου νόσου, PPP: οδός φωσφορικών πεντοζών, ΤΝF-α: ογκονεκρωτικός παράγοντα α α

6 6 / 7 Συνεισφορά των συγγραφέων Οι TM και WV συνέβαλαν εξίσου στην προετοιµασία του χειρογράφου. Και οι δύο συγγραφείς διαβάζουν και ενέκριναν το τελικό κείµενο. Πληροφορίες για τους συγγραφείς» Ο Thomas Mueller, PhD είναι βιοχηµικός και επικεφαλής του Τµήµατος Βιολογίας του Καρκίνου στο Τµήµα παθολογίας, ογκολογίας/αιµατολογίας. Ο Wieland Voigt, MD είναι γιατρός ογκολόγος και αναπληρωτής καθηγητής. Υπηρετεί ως ανώτερος γιατρός και επικεφαλής του Τµήµατος της πειραµατικής ογκολογίας στο Τµήµα παθολογίας, ογκολογίας/αιµατολογίας. Αντικρουόµενα συµφέροντα Οι συγγραφείς δηλώνουν ότι δεν έχουν ανταγωνιστικά συµφέροντα. Το παρόν άρθρο υποβλήθηκε προς δηµοσίευση την 29 Ιουνίου 2011 Έγινε αποδεκτό προς δηµοσίευση την 5 Σεπτεµβρίου 2011 ηµοσιεύθηκε την 5 Σεπτεµβρίου 2011 Αναφορές 1. Tisdale MJ: Mechanisms of cancer cachexia. Physiol Rev 2009, 89(2): Kumar NB, Kazi A, Smith T, Crocker T, Yu D, Reich RR, Reddy K, Hastings S, Exterman M, Balducci L, et al: Cancer cachexia: traditional therapies and novel molecular mechanism-based approaches to treatment. Curr Treat Options Oncol 11(3-4): Telekes A, Hegedus M, Chae CH, Vekey K: Avemar (wheat germ extract) in cancer prevention and treatment. Nutr Cancer 2009, 61(6): Szent-Györgyi A: Biological oxidation and cancer. Int J Quant Chem: Quant Biol Symp 1982, 9: Heimbach JT, Sebestyen G, Semjen G, Kennepohl E: Safety studies regarding a standardized extract of fermented wheat germ. Int J Toxicol 2007, 26(3): Mueller T, Jordan K, Voigt W: Promising cytotoxic activity profile of fermented wheat germ extract (Avemar(R)) in human cancer cell lines. J Exp Clin Cancer Res 2011, 30: Szende B, Marcsek Z, Kocsis Z, Tompa A: Effect of simultaneous administration of Avemar and cytostatic drugs on viability of cell cultures, growth of experimental tumors, and survival tumor-bearing mice. Cancer Biother Radiopharm 2004, 19(3): Boros LG, Cascante M, Lee WN: Metabolic profiling of cell growth and death in cancer: applications in drug discovery. Drug Discov Today 2002, 7(6): Comin-Anduix B, Boros LG, Marin S, Boren J, Callol-Massot C, Centelles JJ, Torres JL, Agell N, Bassilian S, Cascante M: Fermented wheat germ extract inhibits glycolysis/pentose cycle enzymes and induces apoptosis through poly(adpribose) polymerase activation in Jurkat T-cell leukemia tumor cells. J Biol Chem 2002, 277(48): Boros LG, Lapis K, Szende B, Tomoskozi-Farkas R, Balogh A, Boren J, Marin S, Cascante M, Hidvegi M: Wheat germ extract decreases glucose uptake and RNA ribose formation but increases fatty acid synthesis in MIA pancreatic adenocarcinoma cells. Pancreas 2001, 23(2): Reddy BS, Hirose Y, Cohen LA, Simi B, Cooma I, Rao CV: Preventive potential of wheat bran fractions against experimental colon carcinogenesis: implications for human colon cancer prevention. Cancer Res 2000, 60(17): Takeda E, Weber G: Role of ribonucleotide reductase in expression in the neoplastic program. Life Sci 1981, 28(9): Illmer C, Madlener S, Horvath Z, Saiko P, Losert A, Herbacek I, Grusch M, Krupitza G, Fritzer-Szekeres M, Szekeres T: Immunologic and biochemical effects of the fermented wheat germ extract Avemar. Exp Biol Med (Maywood) 2005, 230(2): Shao J, Zhou B, Chu B, Yen Y: Ribonucleotide reductase inhibitors and future drug design. Curr Cancer Drug Targets 2006, 6(5): Boros LG, Nichelatti M, Shoenfeld Y: Fermented wheat germ extract (Avemar) in the treatment of cancer and autoimmune diseases. Ann N Y Acad Sci 2005, 1051: Telekes A, Kiss-Toth E, Nagy T, Qwarnstrom EE, Kusz E, Polgar T, Resetar A, Dower SK, Duda E: Synergistic effect of Avemar on proinflammatory cytokine production and Ras-mediated cell activation. Ann N Y Acad Sci 2005, 1051: Saiko P, Ozsvar-Kozma M, Graser G, Lackner A, Grusch M, Madlener S, Krupitza G, Jaeger W, Hidvegi M, Agarwal RP, et al: Avemar, a nontoxic fermented wheat germ extract, attenuates the growth of sensitive and 5-FdUrd/Ara-C cross-resistant H9 human lymphoma cells through induction of apoptosis. Oncol Rep 2009, 21(3): Saiko P, Ozsvar-Kozma M, Madlener S, Bernhaus A, Lackner A, Grusch M, Horvath Z, Krupitza G, Jaeger W, Ammer K, et al: Avemar, a nontoxic fermented wheat germ extract, induces apoptosis and inhibits ribonucleotide reductase in human HL-60 promyelocytic leukemia cells. Cancer Lett 2007, 250(2): Hidvegi M, Raso E, Tomoskozi-Farkas R, Szende B, Paku S, Pronai L, Bocsi J, Lapis K: MSC, a new benzoquinone-containing natural product with antimetastatic effect. Cancer Biother Radiopharm 1999, 14(4): Hidvegi M, Raso E, Tomoskozi-Farkas R, Paku S, Lapis K, Szende B: Effect of Avemar and Avemar + vitamin C on tumor growth and metastasis in experimental animals. Anticancer Res 1998, 18(4A): Fajka-Boja R, Hidvegi M, Shoenfeld Y, Ion G, Demydenko D, Tomoskozi- Farkas R, Vizler C, Telekes A, Resetar A, Monostori E: Fermented wheat germ extract induces apoptosis and downregulation of major histocompatibility complex class I proteins in tumor T and B cell lines. Int J Oncol 2002, 20(3): Tejeda M, Gaal D, Szucs I, Telekes A: Avemar inhibits the growth of mouse and human xenograft mammary carcinomas comparable to endocrine treatments. J Clin Oncol 2007, 25:# Marcsek Z, Kocsis Z, Jakab M, Szende B, Tompa A: The efficacy of tamoxifen in estrogen receptor-positive breast cancer cells is enhanced by a medical nutriment. Cancer Biother Radiopharm 2004, 19(6): Zalatnai A, Lapis K, Szende B, Raso E, Telekes A, Resetar A, Hidvegi M: Wheat germ extract inhibits experimental colon carcinogenesis in F-344 rats. Carcinogenesis 2001, 22(10): Tejeda M, Gaal D, Szucs I, Telekes A: Avemar inhibits the growth of mouse and human xenograft mammary carcinomas comparable to endocrine treatments. J Clin Oncol 2007, 25(20):# Johanning GL, Wang-Johanning F: Efficacy of a medical nutriment in the treatment of cancer. Altern Ther Health Med 2007, 13(2):56-63, quiz

7 7 / Griffioen AW, Damen CA, Martinotti S, Blijham GH, Groenewegen G: Endothelial intercellular adhesion molecule- 1 expression is suppressed in human malignancies: the role of angiogenic factors. Cancer Res 1996, 56(5): Hidvegi M, Raso E, Tomoskozi Farkas R, Lapis K, Szende B: Effect of MSC on the immune response of mice. Immunopharmacology 1999, 41(3): Demidov LV, Manziuk LV, Kharkevitch GY, Pirogova NA, Artamonova EV: Adjuvant fermented wheat germ extract (Avemar) nutraceutical improves survival of high-risk skin melanoma patients: a randomized, pilot, phase II clinical study with a 7-year follow-up. Cancer Biother Radiopharm 2008, 23(4): Koti C, Lengyel L: Tumours of the sigma and rectum: the completion of postoperative chemotherapy with Avemar. Magy Seb 2004, 57: Jakab F, Mayer A, Hoffmann A, Hidvegi M: First clinical data of a natural immunomodulator in colorectal cancer. Hepatogastroenterology 2000, 47(32): Jakab F, Shoenfeld Y, Balogh A, Nichelatti M, Hoffmann A, Kahan Z, Lapis K, Mayer A, Sapy P, Szentpetery F, et al: A medical nutriment has supportive value in the treatment of colorectal cancer. Br J Cancer 2003, 89(3): Sukkar SG, Cella F, Rovera GM, Nichelatti M, Ragni G, Chiavenna G, Giannoni A, Ronzani G, Ferrari CA: A multicentric prospective open trial on the quality of life and oxidative stress in patients affected by advanced head and neck cancer treated with a new benzoquinone-rich product derived from fermented wheat germ (Avemar). J Nutr Metab 2008, 1: Gidali J, Hidvegi M, Feher I, Lapis K: The effect of Avemar treatment on the regeneration of leukocytes, thrombocytes and reticulocytes in sublethally irradiated or cyclophosphamide treated mice. First Congress of the Hungarian Society of Clinical Oncology, Budapest Garami M, Schuler D, Babosa M, Borgulya G, Hauser P, Muller J, Paksy A, Szabo E, Hidvegi M, Fekete G: Fermented wheat germ extract reduces chemotherapy-induced febrile neutropenia in pediatric cancer patients. J Pediatr Hematol Oncol 2004, 26(10): Tian WN, Braunstein LD, Apse K, Pang J, Rose M, Tian X, Stanton RC: Importance of glucose-6-phosphate dehydrogenase activity in cell death. Am J Physiol 1999, 276(5 Pt 1):C Tuttle S, Stamato T, Perez ML, Biaglow J: Glucose-6-phosphate dehydrogenase and the oxidative pentose phosphate cycle protect cells against apoptosis induced by low doses of ionizing radiation. Radiat Res 2000, 153(6): Pfeiffer B, Preiß J, Unger C: Avemar. Onkologie integrativ, Urban & Fischer Verlag München 2006, Cascante M, Boros LG, Comin-Anduix B, de Atauri P, Centelles JJ, Lee PW: Metabolic control analysis in drug discovery and disease. Nat Biotechnol 2002, 20(3): Boren J, Cascante M, Marin S, Comin-Anduix B, Centelles JJ, Lim S, Bassilian S, Ahmed S, Lee WN, Boros LG: Gleevec (STI571) influences metabolic enzyme activities and glucose carbon flow toward nucleic acid and fatty acid synthesis in myeloid tumor cells. J Biol Chem 2001, 276(41): doi: / Cite this article as: Mueller and Voigt: Fermented wheat germ extract - nutritional supplement or anticancer drug? Nutrition Journal :89.

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Το πεδίο αλλάζει Αύξηση του προσδόκιμου επιβίωσης παγκοσμίως Καλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικές ανάγκες ανοσοκυττάρων

Μεταβολικές ανάγκες ανοσοκυττάρων Μεταβολικές ανάγκες ανοσοκυττάρων Στέργιος Κατσιουγιάννης PhD Μεταδιδακτορικός συνεργάτης Χαροκόπειο Πανεπιστήµιο Τµήµα Επιστήµης ιαιτολογίας και ιατροφής Μεταβολισµός και Ανοσολογία Ιστορικά το καλύτερο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΤΩΝ ΟΓΚΩΝ

ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΤΩΝ ΟΓΚΩΝ 2. ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗΣ ΤΩΝ ΟΓΚΩΝ Οι όγκοι χαρακτηρίζονται από πολλαπλές αλλαγές του μεταβολισμού. Η χαρακτηριστική μεταβολική λειτουργία μπορεί να μετρηθεί in vivo με τη βοήθεια ενός ραδιοσημασμένου

Διαβάστε περισσότερα

Λόγοι έκδοσης γνώμης για τον χαρακτηρισμό φαρμακευτικού προϊόντος ως ορφανού

Λόγοι έκδοσης γνώμης για τον χαρακτηρισμό φαρμακευτικού προϊόντος ως ορφανού Παράρτημα 1 Λόγοι έκδοσης γνώμης για τον χαρακτηρισμό φαρμακευτικού προϊόντος ως ορφανού Η Επιτροπή Ορφανών Φαρμάκων (COMP), έχοντας εξετάσει την αίτηση, κατέληξε στα ακόλουθα: Σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος

Διαβάστε περισσότερα

Ψαλλίδας Ιωάννης, Μαγκούτα Σοφία, Παππάς Απόστολος, Μόσχος Χαράλαµπος, Βαζακίδου Μαρία Ελένη, Χαράλαµπος Ρούσσος, Σταθόπουλος Γέωργιος, Καλοµενίδης

Ψαλλίδας Ιωάννης, Μαγκούτα Σοφία, Παππάς Απόστολος, Μόσχος Χαράλαµπος, Βαζακίδου Μαρία Ελένη, Χαράλαµπος Ρούσσος, Σταθόπουλος Γέωργιος, Καλοµενίδης Ψαλλίδας Ιωάννης, Μαγκούτα Σοφία, Παππάς Απόστολος, Μόσχος Χαράλαµπος, Βαζακίδου Μαρία Ελένη, Χαράλαµπος Ρούσσος, Σταθόπουλος Γέωργιος, Καλοµενίδης Ιωάννης µορφή κακοήθειας που αναπτύσεται από

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΣΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ

ΜΕΛΕΤΗ ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΣΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ: ΜΟΡΙΑΚΗ ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ: ΤΣΕΖΟΥ ΑΣΠΑΣΙΑ ΜΕΛΕΤΗ ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΤΟΥ ΜΑΣΤΟΥ ΣΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Βασίλης, PhD Λάρισα, 2012 ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΜΑΣΤΟΥ Αποτελεί την πιο κοινή μορφή

Διαβάστε περισσότερα

ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ - ΡΑΔΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ

ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ - ΡΑΔΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ - ΡΑΔΙΟΒΙΟΛΟΓΙΑ Βασικές γνώσεις I SBN 960-372-069-0 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΑΡΙΣ Α. ΚΟΣΜΙΔΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΤΣΑΚΙΡΗΣ Μ Ε Ρ Ο Σ Ι ΟΓΚΟΛΟΓΙΑ Κεφάλαιο 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ... 3 Το καρκινικό κύτταρο... 3 Κυτταρικός

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή ιατρικής για το μάθημα του καρκίνου του όρχη βασικές γνώσεις :

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή ιατρικής για το μάθημα του καρκίνου του όρχη βασικές γνώσεις : Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή ιατρικής για το μάθημα του καρκίνου του όρχη βασικές γνώσεις : Οι όρχεις αποτελούν κομμάτι του αναπαραγωγικού συστήματος (παραγωγή σπερματοζωάριων) του άνδρα αλλά

Διαβάστε περισσότερα

«Θεραπευτικός αλγόριθµος ADA/EASD 2012»

«Θεραπευτικός αλγόριθµος ADA/EASD 2012» «Θεραπευτικός αλγόριθµος ADA/EASD 2012» ΕΤΟΣ ΙΔΡΥΣΕΩΣ 1942 Ηλίας Ν. Μυγδάλης Συντονιστής Διευθυντής Β Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκοµείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα 9o Πανελλήνιο Συνέδριο

Διαβάστε περισσότερα

Ελεύθερες ρίζες και αντιοξειδωτικά

Ελεύθερες ρίζες και αντιοξειδωτικά Ελεύθερες ρίζες και αντιοξειδωτικά Κατά τη διάρκεια των φυσιολογικών ανθρώπινων διεργασιών παραγωγή ενέργειας, αποτοξίνωση από τοξικές ουσίες και ανοσολογική απόκριση, παράγονται από τον οργανισµό ελεύθερες

Διαβάστε περισσότερα

Γονίδια. τη Φαρμακολογία και τη Γονιδιωματική στη Φαρμακογονιδιωματική" Από. Παρενέργειες. Φαρμακο γονιδιωματική / γενετική.

Γονίδια. τη Φαρμακολογία και τη Γονιδιωματική στη Φαρμακογονιδιωματική Από. Παρενέργειες. Φαρμακο γονιδιωματική / γενετική. Από τη Φαρμακολογία και τη Γονιδιωματική στη Φαρμακογονιδιωματική" Φυσιολογικά Ανθρώπινα Χαρακτηριστικά Ανταπόκριση στο Περιβάλλον Δέσποινα Σανούδου,, PhD FACMG Επίκουρη Καθηγήτρια Molecular Biology Biomedical

Διαβάστε περισσότερα

Vectibix. πανιτουμουμάμπη. Τι είναι το Vectibix; Σε ποιες περιπτώσεις χρησιμοποιείται το Vectibix; Περίληψη EPAR για το κοινό

Vectibix. πανιτουμουμάμπη. Τι είναι το Vectibix; Σε ποιες περιπτώσεις χρησιμοποιείται το Vectibix; Περίληψη EPAR για το κοινό EMA/170285/2015 EMEA/H/C/000741 Περίληψη EPAR για το κοινό πανιτουμουμάμπη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

Νεότερα δεδομένα του καρκίνου - Νέα φάρμακα

Νεότερα δεδομένα του καρκίνου - Νέα φάρμακα Νεότερα δεδομένα του καρκίνου - Νέα φάρμακα Δημοσθένης Σκάρλος Παθολόγος-ογκολόγος, αμ. Εηικ. Καθηγητής Παν/μίου Αθηνών, Διευθυντής β' ογκολογικής κλινικής Νοσοκομείου Ερρίκος Ντυνάν θεραπεία του καρκίνου

Διαβάστε περισσότερα

Γρηγόριος Τιμόλογος M.Med.Sc. Γενικός Διευθυντής Κέντρο Μοριακής Βιολογίας και Γενετικής ΚΑΡΥΟ

Γρηγόριος Τιμόλογος M.Med.Sc. Γενικός Διευθυντής Κέντρο Μοριακής Βιολογίας και Γενετικής ΚΑΡΥΟ Γρηγόριος Τιμόλογος M.Med.Sc. Γενικός Διευθυντής Κέντρο Μοριακής Βιολογίας και Γενετικής ΚΑΡΥΟ Φαρμακογενωμική Κλϊδοσ τησ γενετικόσ Προβλϋπει την ανταπόκριςη του αςθενό ςε φαρμακευτικϋσ αγωγϋσ μελετώντασ

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνος ορθού Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία. Λουίζα Βίνη Ογκολόγος Ακτινοθεραπεύτρια Τμήμα Ακτινοθεραπείας Ιατρικό Αθηνών

Καρκίνος ορθού Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία. Λουίζα Βίνη Ογκολόγος Ακτινοθεραπεύτρια Τμήμα Ακτινοθεραπείας Ιατρικό Αθηνών Καρκίνος ορθού Προεγχειρητική ακτινοθεραπεία Λουίζα Βίνη Ογκολόγος Ακτινοθεραπεύτρια Τμήμα Ακτινοθεραπείας Ιατρικό Αθηνών Prognostic groups in 1676 patients with T3 rectal cancer treated without preoperative

Διαβάστε περισσότερα

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών.

Στην περισσότερο επιτυχημένη αντιμετώπιση του καρκίνου έχει συμβάλλει σημαντικά η ανακά-λυψη και εφαρμογή των καρκινι-κών δεικτών. Όλες μαζί οι μορφές καρκίνου αποτελούν, παγκοσμίως τη δεύτερη αιτία θανάτου μετά από τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Τα κρούσματα συνεχώς αυξάνονται και σε πολλές αναπτυγμένες χώρες αποτελεί την πρώτη αιτία

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΒΟΛΙΑ ΚΑΙ ΑΝΟΣΟΤΡΟΠΟΠΟΙΗΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΟΝ ΠΑΓΚΡΕΑΤΙΚΟ ΚΑΡΚΙΝΟ

ΕΜΒΟΛΙΑ ΚΑΙ ΑΝΟΣΟΤΡΟΠΟΠΟΙΗΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΟΝ ΠΑΓΚΡΕΑΤΙΚΟ ΚΑΡΚΙΝΟ ΕΜΒΟΛΙΑ ΚΑΙ ΑΝΟΣΟΤΡΟΠΟΠΟΙΗΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΣΤΟΝ ΠΑΓΚΡΕΑΤΙΚΟ ΚΑΡΚΙΝΟ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ ΠΑΝΤΕΡΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΟΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ ΓΑΣΤΡ/ΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ Γ.Ν. ΝΙΚΑΙΑΣ ΠΡΩΤΗ ΑΝΟΣΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΝΑΝΤΙ ΤΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml

NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml Σημαντικές πληροφορίες ασφάλειας για γιατρούς Σκοπός αυτού του εγχειριδίου είναι να παρέχει σε γιατρούς με δικαίωμα συνταγογράφησης και χορήγησης

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΥΠΕΡ ΜΙΑΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ (δηλ. ισχυρή απόδειξη υποστηρίζει την αποτελεσματικότητα στην ακόλουθη λίστα θεραπειών)

ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ ΥΠΕΡ ΜΙΑΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ (δηλ. ισχυρή απόδειξη υποστηρίζει την αποτελεσματικότητα στην ακόλουθη λίστα θεραπειών) ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΤΟΥ MASCC/ISOO ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ ΒΑΣΙΖΟΜΕΝΕΣ ΣΕ ΑΠΟΔΕΙΞΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΒΛΕΝΝΟΓΟΝΙΤΙΔΑ ΠΟΥ ΑΝΑΠΤΥΣΣΕΤΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΓΕΝΩΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΚΑΡΚΙΝΟΥ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ ΕΓΓΡΑΦΟΥ: 7 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

«ΣΤΟΧΕΥΟΝΤΑΣ ΤΑ ΚΑΡΚΙΝΙΚΑ ΒΛΑΣΤΙΚΑ ΚΥΤΤΑΡΑ : ΝΕΕΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ» ΣΑΝΤΑΡΜΑΚΗ ΒΑΛΕΝΤΙΝΗ Μεταπτυχιακή Φοιτήτρια

«ΣΤΟΧΕΥΟΝΤΑΣ ΤΑ ΚΑΡΚΙΝΙΚΑ ΒΛΑΣΤΙΚΑ ΚΥΤΤΑΡΑ : ΝΕΕΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ» ΣΑΝΤΑΡΜΑΚΗ ΒΑΛΕΝΤΙΝΗ Μεταπτυχιακή Φοιτήτρια ΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ιατµηµατικό Μεταπτυχιακό Πρόγραµµα Σπουδών «Κλινική Φαρµακολογία και Θεραπευτική» «ΣΤΟΧΕΥΟΝΤΑΣ ΤΑ ΚΑΡΚΙΝΙΚΑ ΒΛΑΣΤΙΚΑ ΚΥΤΤΑΡΑ : ΝΕΕΣ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ» ΣΑΝΤΑΡΜΑΚΗ ΒΑΛΕΝΤΙΝΗ

Διαβάστε περισσότερα

Οι επιδράσεις της silibinin και της 5 - azacytidine σε πειραματικό μοντέλο αδενοκαρκινώματος μαστού

Οι επιδράσεις της silibinin και της 5 - azacytidine σε πειραματικό μοντέλο αδενοκαρκινώματος μαστού Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης - Τμήμα Ιατρικής Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών Κλινική Φαρμακολογία- Θεραπευτική Οι επιδράσεις της silibinin και της 5 - azacytidine σε πειραματικό μοντέλο αδενοκαρκινώματος

Διαβάστε περισσότερα

18 o ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ. 19-22 Νοεμβρίου 2015 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΟ MAKEDONIA PALACE. Διοργάνωση

18 o ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ. 19-22 Νοεμβρίου 2015 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΟ MAKEDONIA PALACE. Διοργάνωση 18 o ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ 19-22 Νοεμβρίου 2015 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΟ MAKEDONIA PALACE Διοργάνωση ΑΝΤΙΚΑΡΚΙΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ «ΘΕΑΓΕΝΕΙΟ» Σε συνεργασία με τα Ογκολογικά Νοσοκομεία «ΑΓΙΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΙ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟΝ ΕΜΕΑ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΙ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟΝ ΕΜΕΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΙ ΑΠΟΡΡΙΨΗΣ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΖΟΝΤΑΙ ΑΠΟ ΤΟΝ ΕΜΕΑ 1 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΓΕΝΙΚΗ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΤΟΥ THYMANAX Θέµατα ποιότητας Η ποιότητα του

Διαβάστε περισσότερα

η λύση στο πρόβληµα της κυτταρίτιδας Συµπλήρωµα διατροφής µε ω3 - ω6, βιταµίνες Β6 & Ε και φυτικά εκχυλίσµατα

η λύση στο πρόβληµα της κυτταρίτιδας Συµπλήρωµα διατροφής µε ω3 - ω6, βιταµίνες Β6 & Ε και φυτικά εκχυλίσµατα η λύση στο πρόβληµα της κυτταρίτιδας Συµπλήρωµα διατροφής µε ω3 - ω6, βιταµίνες Β6 & Ε και φυτικά εκχυλίσµατα "Κλινικά αποδεδειγµένα αποτελέσµατα σε 47 ηµέρες" Αντιμετώπιση της κυτταρίτιδας Ένα από τα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΑΝΑΠΝΟΗ. Καρβουντζή Ηλιάνα Βιολόγος

ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΑΝΑΠΝΟΗ. Καρβουντζή Ηλιάνα Βιολόγος ΚΥΤΤΑΡΙΚΗ ΑΝΑΠΝΟΗ Η τροφή αποτελείται και από ουσίες μεγάλου μοριακού βάρους (πρωτεΐνες, υδατάνθρακες, λιπίδια, νουκλεϊνικά οξέα). Οι ουσίες αυτές διασπώνται (πέψη) σε απλούστερες (αμινοξέα, απλά σάκχαρα,

Διαβάστε περισσότερα

Ψαλτοπούλου Θεοδώρα, Παθολόγος, Επίκ. Καθηγήτρια Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών

Ψαλτοπούλου Θεοδώρα, Παθολόγος, Επίκ. Καθηγήτρια Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Ψαλτοπούλου Θεοδώρα, Παθολόγος, Επίκ. Καθηγήτρια Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Συσχέτιση της σωματικής δραστηριότητας (ΣΔ) με τον κίνδυνο για νεοπλασίες

Διαβάστε περισσότερα

Ατυπία Υπερπλασία- Δυσπλασία. Κίττυ Παυλάκη

Ατυπία Υπερπλασία- Δυσπλασία. Κίττυ Παυλάκη Ατυπία Υπερπλασία- Δυσπλασία Κίττυ Παυλάκη Jeanne Calment Κάπνιζε µέχρι τα 117 Πέθανε στα 122 Η σωστή λειτουργία των οργανισµών απαιτεί τη δυνατότητα προσαρµογής των κυττάρων και κατά συνέπεια και των

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΗ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑ. Μαντώ Κυριακού 2015

ΓΕΝΙΚΗ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑ. Μαντώ Κυριακού 2015 ΓΕΝΙΚΗ ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑ Μαντώ Κυριακού 2015 Ενεργειακό Στα βιολογικά συστήματα η διατήρηση της ενέργειας συμπεριλαμβάνει οξειδοαναγωγικές αντιδράσεις παραγωγή ATP Οξείδωση: απομάκρυνση e από ένα υπόστρωμα

Διαβάστε περισσότερα

94 95 96 97 98 Ο ρόλος της αγγειογένεσης στη μετάσταση Η νεοαγγείωση αποτελεί ένα απαραίτητο τμήμα της ογκογόνου διεργασίας που διασφαλίζει τη γρηγορότερη και ανεμπόδιστη ανάπτυξη του όγκου. Η λειτουργική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΑΙ ΚΑΡΚΙΝΟΣ

ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΑΙ ΚΑΡΚΙΝΟΣ 1 ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΑΙ ΚΑΡΚΙΝΟΣ Δ. Κιόρτσης Ενδοκρινολόγος Αν. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Παν/μίου Ιωαννίνων European SCOPE fellow 1η ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΠΙΠΟΛΑΣΜΟΥ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Ελληνική Ιατρική

Διαβάστε περισσότερα

Ν. Κατσίκη[1], Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου[2], Φ. Ηλιάδης[1], Τρ. Διδάγγελος[1], Ι. Γιώβος[3], Δ. Καραμήτσος[1]

Ν. Κατσίκη[1], Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου[2], Φ. Ηλιάδης[1], Τρ. Διδάγγελος[1], Ι. Γιώβος[3], Δ. Καραμήτσος[1] Ολόγοςλεπτίνης/αδιπονεκτίνης ως ανεξάρτητος προγνωστικός παράγοντας 10ετούς καρδιαγγειακού κινδύνου σε ινσουλινοθεραπευόμενους ασθενείς με διαβήτη τύπου 2 Ν. Κατσίκη[1], Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου[2], Φ. Ηλιάδης[1],

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ

ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΕΡΓΑΣΙΑ ΒΙΟΛΟΓΙΑΣ 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ Οι οργανισμοί εξασφαλίζουν ενέργεια, για τις διάφορες λειτουργίες τους, διασπώντας θρεπτικές ουσίες που περιέχονται στην τροφή τους. Όμως οι φωτοσυνθετικοί

Διαβάστε περισσότερα

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας

Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Μια ενημέρωση για ασθενείς και παρόχους φροντίδας Τι είναι το FoundationOne ; Το FoundationOne είναι μια εξέταση που ανιχνεύει γενωμικές μεταβολές (π.χ. μεταλλάξεις) που είναι γνωστό ότι σχετίζονται με

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α ΘΕΟΦΙΛΟΣ ΚΩΛΕΤΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΠΑΠΑΛΟΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΑΛΤΟΓΙΑΝΝΗΣ ΗΜΗΤΡΙΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙ ΗΣ ΜΑΡΙΑ ΑΓΓΕΛΑΚΗ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΒΛΑΧΟΣ ΑΓΑΘΟΚΛΕΙΑ ΜΗΤΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΣΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΝΕΣΙΜΗ ΤΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ

ΜΕΣΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΝΕΣΙΜΗ ΤΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕΣΟΘΕΡΑΠΕΙΑ ΕΝΕΣΙΜΗ ΤΟΠΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΜΕΣΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Αυτό σημαίνει ότι χρησιμοποιούμε μόνο ενέσιμα φάρμακα και μόνο στο σημείο που πάσχει. ΜΕΣΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Ξεκίνησε στη λογική του γιατί να μη χορηγήσω ένα αντιφλεγμονώδες

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη του ρόλου ανοσο-τροποποιητικής δράσεως της p38 µιτογονο-ενεργοποιηµένης κινάσης ( p38 MAPK ) Μαυρόπουλος Αθανάσιος, PhD ΕΙΣΑΓΩΓΗ-Ι H p38 MAPK ενεργοποιείται από τις ιντερλευκίνες IL-12 και IL-18

Διαβάστε περισσότερα

Τελικό κείμενο της Μελέτης. Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών: Διατροφή και Υγεία

Τελικό κείμενο της Μελέτης. Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών: Διατροφή και Υγεία Τελικό κείμενο της Μελέτης Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών: Διατροφή και Υγεία Τα τελικά προϊόντα προχωρημένης γλυκοζυλίωσης (Advanced Glycation End products, ) είναι μόρια υψηλής δραστικότητας, τα οποία

Διαβάστε περισσότερα

Δεδομένα για την in vitro χημειοπροστατευτική δράση και την in vivo απορρόφηση των συστατικών της Κορινθιακής σταφίδας

Δεδομένα για την in vitro χημειοπροστατευτική δράση και την in vivo απορρόφηση των συστατικών της Κορινθιακής σταφίδας Δεδομένα για την in vitro χημειοπροστατευτική δράση και την in vivo απορρόφηση των συστατικών της Κορινθιακής σταφίδας ΑΘΗΝΑ, 2014 Αριστέα Γκιοξάρη Διαιτολόγος-Διατροφολόγος, Ph.D., M.Sc. Χημειοπροστατευτική

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΣΥΣΤΑΤΙΚΩΝ ΤΩΝ ΣΤΙΓΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΦΥΤΟΥ ΚΡΟΚΟΣ (Crocus sativus L. )

ΧΗΜΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΣΥΣΤΑΤΙΚΩΝ ΤΩΝ ΣΤΙΓΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΦΥΤΟΥ ΚΡΟΚΟΣ (Crocus sativus L. ) ΧΗΜΙΚΗ ΣΥΣΤΑΣΗ ΚΑΙ ΒΙΟΛΟΓΙΚΗ ΔΡΑΣΗ ΣΥΣΤΑΤΙΚΩΝ ΤΩΝ ΣΤΙΓΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΦΥΤΟΥ ΚΡΟΚΟΣ (Crocus sativus L. ) Μόσχος Γ. Πολυσίου, Χημικός, Καθηγητής Χημείας, Εργαστήριο Γενικής Χημείας, Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία Βιολογίας 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ

Εργασία Βιολογίας 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Εργασία Βιολογίας Καθηγητής: Πιτσιλαδής Β. Μαθητής: Μ. Νεκτάριος Τάξη: Β'2 Υλικό: Κεφάλαιο 3 3.1 ΕΝΕΡΓΕΙΑ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΙ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ Την ενέργεια και τα υλικά που οι οργανισμοί εξασφαλίζουν από το περιβάλλον

Διαβάστε περισσότερα

Η φαρµακοκινητική και φαρµακοδυναµική του Rituximab. Αθηνά Θεοδωρίδου Ρευµατολόγος

Η φαρµακοκινητική και φαρµακοδυναµική του Rituximab. Αθηνά Θεοδωρίδου Ρευµατολόγος Η φαρµακοκινητική και φαρµακοδυναµική του Rituximab Αθηνά Θεοδωρίδου Ρευµατολόγος Ra: Διαρκής κίνηση αυτοδραστικών Β-κυττάρων από τον µυελό των οστών στα περιφερικά λεµφικά όργανα και τον προσβεβληµένο

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικά πορίσματα. Γενική περίληψη της επιστημονικής αξιολόγησης του Prevora

Επιστημονικά πορίσματα. Γενική περίληψη της επιστημονικής αξιολόγησης του Prevora ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΘΕΤΙΚΗΣ ΓΝΩΜΗΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ, ΤΗΣ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΦΥΛΛΟΥ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ ΠΟΥ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΤΗΚΑΝ

Διαβάστε περισσότερα

Ρευματοειδής αρθρίτιδα

Ρευματοειδής αρθρίτιδα Ρευματοειδής αρθρίτιδα Μ.Ν. Μανουσάκης En. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών ρευματοειδής αρθρίτιδα είναι μία χρόνια φλεγμονή των αρθρώσεων (Πιν. 1). Με τον όρο χρόνια φλεγμονή των αρθρώσεων,

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ A ΧΗΜΕΙΑ - ΒΙΟΧΗΜΕΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ (ΚΥΚΛΟΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ) 18 ΜΑΪΟΥ 2011 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ Για τις ηµιτελείς προτάσεις Α1 και Α2 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της πρότασης

Διαβάστε περισσότερα

NETS ΤΟΠΙΚΟ-ΠΕΡΙΟΧΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΣΤΑΥΡΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΕΠΕΜΒΑΤΙΚΟΣ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΟΣ ΒΙΟΚΛΙΝΙΚΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

NETS ΤΟΠΙΚΟ-ΠΕΡΙΟΧΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΣΤΑΥΡΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΕΠΕΜΒΑΤΙΚΟΣ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΟΣ ΒΙΟΚΛΙΝΙΚΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ NETS ΤΟΠΙΚΟ-ΠΕΡΙΟΧΙΚΕΣ ΘΕΡΑΠΕΙΕΣ ΣΤΑΥΡΟΣ ΓΑΛΑΝΗΣ ΕΠΕΜΒΑΤΙΚΟΣ ΑΚΤΙΝΟΛΟΓΟΣ ΒΙΟΚΛΙΝΙΚΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Επιθηλιακά νεοπλάσματα με επικρατούσα νευροενδοκρινική διαφοροποίηση Συχνότητα εμφάνισης NET 1,9-5,76/100,000/

Διαβάστε περισσότερα

Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ Γ.Ν.Α. «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» ΝΟΣΟΣ PAGET ΑΙΔΟΙΟΥ

Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ Γ.Ν.Α. «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» ΝΟΣΟΣ PAGET ΑΙΔΟΙΟΥ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗΣ ΟΓΚΟΛΟΓΙΑΣ Γ.Ν.Α. «ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ» ΝΟΣΟΣ PAGET ΑΙΔΟΙΟΥ Κουτρούµπα Ι, Χαϊδόπουλος Δ, Θωµάκος Ν, Σωτηροπούλου Μ, Καθοπούλης Ν, Βλάχος

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο Τύπου. Για περισσότερες πληροφορίες: www.boehringer-ingelheim.com

Δελτίο Τύπου. Για περισσότερες πληροφορίες: www.boehringer-ingelheim.com Η εμπαγλιφλοζίνη είναι το μόνο φάρμακο για το σακχαρώδη διαβήτη που έχει δείξει στατιστικά σημαντική μείωση τόσο του καρδιαγγειακού κινδύνου όσο και του καρδιαγγειακού θανάτου, σε μελέτη ειδικά σχεδιασμένη

Διαβάστε περισσότερα

Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη. Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη

Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη. Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη Εξωτερική Ακτινοθεραπεία Προστάτη Σχεδιασμός Ακτινοθεραπείας Προστάτη Σχεδιασμός Ακτινοθεραπείας Προστάτη (Treatment Planning): σύγκριση απεικόνισης μεταξύ Αξονικής και

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΑΝΤΙΝΕΟΠΛΑΣΜΑΤΙΚΑ. Π. Παππάς

ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΑΝΤΙΝΕΟΠΛΑΣΜΑΤΙΚΑ. Π. Παππάς ΙΑΤΡΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ II ΑΝΤΙΝΕΟΠΛΑΣΜΑΤΙΚΑ Π. Παππάς Νεοπλάσµατα Υποθετική εξέλιξη από τα φυσιολογικά στα κακοήθη κύτταρα Νεοπλάσµατα Εξωκυττάριοι αυξητικοί παράγοντες και διέγερση πολλαπλασιασµού καρκινικών

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΛΑΡΥΓΓΑ

ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΛΑΡΥΓΓΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΒΛΑΧΤΣΗΣ ΙΑΤΡΟΣ ΩΤΟΡΙΝΟΛΑΡΥΓΓΟΛΟΓΟΣ Ι ΑΚΤΟΡΑΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΟΥ ΛΑΡΥΓΓΑ ΟΓΚΟΓΕΝΕΣΗ ΚΑΙ ΣΥΓΧΡΟΝΟΙ ΜΟΡΙΑΚΟΙ ΠΡΟΓΝΩΣΤΙΚΟΙ ΕΙΚΤΕΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2006 3 Κωνσταντίνος

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη.

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Καρκίνος του προστάτη Επιδημιολογία: Αποτελεί τον συχνότερα διαγνωσμένο καρκίνο στον άνδρα. 186.320

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης Παράρτημα ΙΙΙ Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης Σημείωση : Οι τροποποιήσεις στην Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ DYNAPEN 3

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ DYNAPEN 3 ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ DYNAPEN 3 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ σε δραστικά συστατικά FISH OIL (EICOSAPENTAENOIC ACID) & (DOCOSAHEXAENOIC

Διαβάστε περισσότερα

8Παρασκευή Ξενοδοχείο. Καρκίνος. Ημερίδα με θέμα. Κεφαλής -Τραχήλου Ουροδόχου Κύστης. Τελικό. πρόγραμμα. Λάρισα. Maίου 2015.

8Παρασκευή Ξενοδοχείο. Καρκίνος. Ημερίδα με θέμα. Κεφαλής -Τραχήλου Ουροδόχου Κύστης. Τελικό. πρόγραμμα. Λάρισα. Maίου 2015. Οργάνωση: Ερευνητική Εταιρεία Ουρογεννητικής Ογκολογίας Ημερίδα με θέμα Καρκίνος Κεφαλής -Τραχήλου Ουροδόχου Κύστης Xορηγoύνται 4 Μόρια Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης (CΜE-CPD) 8Παρασκευή Ξενοδοχείο

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. 1. Θεραπευτικές αρχές στην Oγκολογία. 2. Βασικές αρχές Φυσικής. 3. Επιλογή του θεραπευτικού µηχανήµατος και της τεχνικής

Περιεχόµενα. 1. Θεραπευτικές αρχές στην Oγκολογία. 2. Βασικές αρχές Φυσικής. 3. Επιλογή του θεραπευτικού µηχανήµατος και της τεχνικής Περιεχόµενα 1. Θεραπευτικές αρχές στην Oγκολογία 1.1. O ογκολογικός ασθενής... 17 1.2. Ο ρόλος της ακτινοθεραπείας στην αντινεοπλασµατική αγωγή... 21 1.3. ιαγνωστική και θεραπευτική στρατηγική... 23 2.

Διαβάστε περισσότερα

Άλλες λέξεις που χρησιμοποιούνται: Συμπληρώματα διατροφής, λειτουργικά τρόφιμα.

Άλλες λέξεις που χρησιμοποιούνται: Συμπληρώματα διατροφής, λειτουργικά τρόφιμα. Τι είναι τα Neutracuticals Καλυβιανάκης ηµήτρης Ουρολόγος L/O/G/O ήλωση συµφερόντων Καµία L/O/G/O Ορισμός Άλλες λέξεις που χρησιμοποιούνται: Συμπληρώματα διατροφής, λειτουργικά τρόφιμα. Προέρχεται από

Διαβάστε περισσότερα

Ινσουλινοθεραπεία (Βασική +ΑΔ)

Ινσουλινοθεραπεία (Βασική +ΑΔ) Ινσουλινοθεραπεία (Βασική +ΑΔ) Δήλωση Συμφερόντων Το περιεχόμενο της παρουσίασης αντανακλά τις απόψεις του ομιλητή.ο ομιλητής έχει λάβει τιμητικές αμοιβές για ομιλίες από τις ακόλουθες φαρμακευτικές εταιρείες

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικό σύνδρομο μετά χημειοθεραπεία

Μεταβολικό σύνδρομο μετά χημειοθεραπεία Μεταβολικό σύνδρομο μετά χημειοθεραπεία Αναστάσιος Μόρτογλου, Ενδοκρινολόγος Διευθυντής τομέα Ενδοκρινολογίας, Διαβήτη και Μεταβολισμού Ιατρικού Αθηνών 41ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ενδοκρινολογίας και Μεταβολισμού

Διαβάστε περισσότερα

Κορίτσι 20 ετών προσήλθε εξαιτίας εκούσιας λήψης 20 tb παρακεταμόλης (10γρ.) και 30 tb βαλεριάνας Aναφέρεται ταυτόχρονη λήψη αλκοόλ Λήψη ουσιών δύο

Κορίτσι 20 ετών προσήλθε εξαιτίας εκούσιας λήψης 20 tb παρακεταμόλης (10γρ.) και 30 tb βαλεριάνας Aναφέρεται ταυτόχρονη λήψη αλκοόλ Λήψη ουσιών δύο ΤΟΥΛΟΥΜΤΖΗ ΜΑΡΙΑ Κορίτσι 20 ετών προσήλθε εξαιτίας εκούσιας λήψης 20 tb παρακεταμόλης (10γρ.) και 30 tb βαλεριάνας Aναφέρεται ταυτόχρονη λήψη αλκοόλ Λήψη ουσιών δύο ώρες πριν την προσέλευση Αίσθημα ζάλης

Διαβάστε περισσότερα

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΚΑΡΚΙΝΟΣ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΚΑΡΚΙΝΟΣ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C. MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S The "Annual Report to the Nation on the Status of Cancer,, 1975-2001*"

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗ ΦΑΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΗ ΦΑΣΗ ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ Από την καρδιοπνευμονική στην καρδιοεγκεφαλική αναζωογόνηση ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΠΗΣ Μαρία Ι. Σεφέρου Ειδικευόμενη Καρδιολογίας Σισμανόγλειο Γ.Ν.Α. ΑΝΑΚΟΠΗ Ηλεκτρική Φάση Κυκλοφορική Φάση Μεταβολική Φάση ΕΛΛΗΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ασθενείς. Προηγηθείσα ανεπιτυχής θεραπεία με 1 ή περισσότερα [γλυκοκορτικοειδή, ανοσοκατασταλτικά (ΑΖΑ, 6ΜΡ), anti-tnf]

Ασθενείς. Προηγηθείσα ανεπιτυχής θεραπεία με 1 ή περισσότερα [γλυκοκορτικοειδή, ανοσοκατασταλτικά (ΑΖΑ, 6ΜΡ), anti-tnf] Σχεδιασμός Μελέτης Φάσης 3, τυχαιοποιημένη, διπλή-τυφλή, ελεγχόμενη με placebo, μελέτη Ξεχωριστές μελέτες επαγωγής ύφεσης και συντήρησης Διενεργήθηκε σε 211 ιατρικά κέντρα σε 34 χώρες από το 2008-2012

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΣΟΚΑΤΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ

ΑΝΟΣΟΚΑΤΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ ΑΝΟΣΟΚΑΤΑΣΤΑΛΤΙΚΑ ΣΧΗΜΑΤΑ ΣΤΗ ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ Σ. ΓΟΥΜΕΝΟΣ Γενικά Η πρόληψη των επεισοδίων οξείας απόρριψης και η μακροχρόνια διατήρηση του νεφρικού μοσχεύματος αποτελούν τους στόχους της

Διαβάστε περισσότερα

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης.

Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Εικόνες ζωής. Στάση πρόληψης. Αν είστε 55-70 ετών ελάτε και εσείς για ΔΩΡΕΑΝ προληπτικές εξετάσεις για τον καρκίνο παχέος εντέρου, από 1-31 Μαρτίου σε Αθήνα-Πειραιά, Θεσσαλονίκη, Πάτρα και Ηράκλειο. Πληροφορίες

Διαβάστε περισσότερα

«Μεσογειακή δίαιτα και υγεία»

«Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» «Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» «Μεσογειακή δίαιτα και υγεία» Μερόπη Κοντογιάννη Επίκουρη Καθηγήτρια Επίκουρη Καθηγήτρια Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας Διατροφής ρ ήμ Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο Μεσογειακή δίαιτα

Διαβάστε περισσότερα

Χειρουργική αντιμετώπιση μη μικροκυτταρικού Ca πνεύμονα. Μαδέσης Αθανάσιος Επιμελητής Α Καρδιοθωρακοχειρουργικής

Χειρουργική αντιμετώπιση μη μικροκυτταρικού Ca πνεύμονα. Μαδέσης Αθανάσιος Επιμελητής Α Καρδιοθωρακοχειρουργικής Χειρουργική αντιμετώπιση μη μικροκυτταρικού Ca πνεύμονα Μαδέσης Αθανάσιος Επιμελητής Α Καρδιοθωρακοχειρουργικής Κλινικής Γ.Ν.Ν.Γ.Παπανικολάου Καρκίνος Πνεύμονα Πρώτη αιτία θανάτου από καρκίνο στις ΗΠΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΟΝΟΚΛΩΝΙΚΑ ΑΝΤΙΣΩΜΑΤΑ ΕΜΒΟΛΙΑ. Εργαστήριο Γενετικής, ΓΠΑ

ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΟΝΟΚΛΩΝΙΚΑ ΑΝΤΙΣΩΜΑΤΑ ΕΜΒΟΛΙΑ. Εργαστήριο Γενετικής, ΓΠΑ ΑΝΟΣΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΜΟΝΟΚΛΩΝΙΚΑ ΑΝΤΙΣΩΜΑΤΑ ΕΜΒΟΛΙΑ Στάδια μικροβιακής λοίμωξης δημιουργία αποικίας σε εξωτερική επιφάνεια διείσδυση στον οργανισμό τοπική μόλυνση συστηματική (γενικευμένη) μόλυνση H σημασία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. 7:00-17:30 ΕΙΣΑΓΩΓΗ-ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Δημήτριος Τσαβδαρίδης Παθολόγος Ογκολόγος, Διευθυντής Ε.Σ..Υ. Πρόεδρος Ο.Ε.Β.Ε.

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ. 7:00-17:30 ΕΙΣΑΓΩΓΗ-ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Δημήτριος Τσαβδαρίδης Παθολόγος Ογκολόγος, Διευθυντής Ε.Σ..Υ. Πρόεδρος Ο.Ε.Β.Ε. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 7:00-17:30 ΕΙΣΑΓΩΓΗ-ΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ ΠΡΟΕΔΡΟΥ Δημήτριος Τσαβδαρίδης Παθολόγος Ογκολόγος, Διευθυντής Ε.Σ..Υ. Πρόεδρος Ο.Ε.Β.Ε. 17:30-18:00 ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ Αναστασία Αναστασιάδου

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ ΝΗΣΤΙΚΟΥ ΚΑΙ ΤΡΑΦΕΝΤΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ Tον ανθρώπινο µεταβολισµό το χαρακτηρίζουν δύο στάδια. Tοπρώτοείναιηκατάστασητουοργανισµούµετά

ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ ΝΗΣΤΙΚΟΥ ΚΑΙ ΤΡΑΦΕΝΤΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ Tον ανθρώπινο µεταβολισµό το χαρακτηρίζουν δύο στάδια. Tοπρώτοείναιηκατάστασητουοργανισµούµετά ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΣ ΝΗΣΤΙΚΟΥ ΚΑΙ ΤΡΑΦΕΝΤΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ Tον ανθρώπινο µεταβολισµό το χαρακτηρίζουν δύο στάδια. Tοπρώτοείναιηκατάστασητουοργανισµούµετά απόκάποιογεύµα, οπότετοαίµαείναιπλούσιοσε θρεπτικές ύλες από

Διαβάστε περισσότερα

Αλληλεπιδράσεις θρεπτικών συστατικών των τροφίμων

Αλληλεπιδράσεις θρεπτικών συστατικών των τροφίμων Αλληλεπιδράσεις θρεπτικών συστατικών των τροφίμων Τα τρόφιμα είναι σύνθετοι συνδυασμοί που προέρχονται από πολλές πηγες. Όλα τα τρόφιμα έχουν τη δυνατότητα αλλεπίδρασης (χημικής) σε διαφορετικό βαθμό.

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολισμός του γλυκογόνου. Μεταβολισμός των υδατανθράκων κατά την άσκηση. Από που προέρχεται το μυϊκό και ηπατικό γλυκογόνο;

Μεταβολισμός του γλυκογόνου. Μεταβολισμός των υδατανθράκων κατά την άσκηση. Από που προέρχεται το μυϊκό και ηπατικό γλυκογόνο; Μεταβολισμός των υδατανθράκων κατά την άσκηση Μεταβολισμός του γλυκογόνου Το γλυκογόνο είναι ο αφθονότερος υδατάνθρακας των ζώων Το γλυκογόνο αποθηκεύεται κυρίως στο ήπαρ (3-7% κατά βάρος) και στους μύες

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντικά Καρκινογόνα Κυρίως τρεις τύποι: Χηµικά (µόλυνση, κάπνισµα, αµίαντος) Φυσικά (ιονίζουσα ακτινοβολία, µή- ιονίζουσα???) Βιολογικά (ιοί π.χ.. HPV) Καρκίνος παχέος εντέρου ΓΕΝΕΤΙΚΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3

Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Μειώστε τον κίνδυνο για πρόωρο θάνατο µε τα Ωµέγα-3 Για χρόνια, οι καταναλωτές µαθαίνουν για τα οφέλη της µείωσης των καρδιαγγειακών παθήσεων µε τη λήψη ωµέγα-3 λιπαρών οξέων. Αυτή η άποψη έχει επικρατήσει,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο

ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης. Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΕΠΕΙΓΟΥΣΑ ΑΚΤΙΝΟΘΕΡΑΠΕΙΑ Πίεση νωτιαίου µυελού Σύνδροµο άνω κοίλης Δέσποινα Μισαηλίδου Ακτινοθεραπεύτρια Ογκολόγος Ιατρικό Διαβαλκανικό Κέντρο ΠΙΕΣΗ ΝΩΤΙΑΙΟΥ ΜΥΕΛΟΥ 12700 ασθενείς/έτος ΗΠΑ 5-10% όλων των

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΤΟΥ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΥ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΥ. ΦΑΤΟΥΡΟΣ Γ. ΙΩΑΝΝΗΣ, Ph.D. ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Τ.Ε.Φ.Α.Α..Π.Θ.

ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΤΟΥ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΥ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΥ. ΦΑΤΟΥΡΟΣ Γ. ΙΩΑΝΝΗΣ, Ph.D. ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Τ.Ε.Φ.Α.Α..Π.Θ. ΟΛΟΚΛΗΡΩΣΗ ΤΟΥ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΟΥ ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΥ ΦΑΤΟΥΡΟΣ Γ. ΙΩΑΝΝΗΣ, Ph.D. ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ Τ.Ε.Φ.Α.Α..Π.Θ. Ολοκλήρωση του µεταβολισµού κατά την άσκηση Mougios, in press Α. ΦΩΣΦΑΓΟΝΑ 1. Υδρόλυση ΑΤΡ 2. ιάσπαση

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ 2014-15

ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ 2014-15 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΗΣ ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ 2014-15 Αίθουσα Μικροσκοπίων Ά ορόφου (Νέο Κτήριο) ΟΔΟΝΤΙΑΤΡΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Οφέλη του πράσινου τσαγιού για την υγεία

Οφέλη του πράσινου τσαγιού για την υγεία Τσάι Πράσινο Οι ιδιότητες και τα οφέλη του πράσινου τσαγιού είναι γνωστές εδώ και αιώνες σε πολλούς Ασιατικούς πολιτισμούς. Ωστόσο στο δυτικό κόσμο το πράσινο τσάι έγινε δημοφιλές πρόσφατα. Μόνο το τελευταίο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ 13: ΕΝΤΑΤΙΚΗ ΘΕΡΑΠΕΙΑ Η χορήγηση διατροφής δεν ΠΡΕΠΕΙ να ξεπερνά την ικανότητα χρησιμοποίησης/οξείδωσης τους απο τον οργανισμό ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ Κάλυψη των ενεργειακών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΧΕΤΕ ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΔΙΑΓΝΩΣΘΕΙ με πρώιμο καρκίνο του μαστού;

ΕΧΕΤΕ ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΔΙΑΓΝΩΣΘΕΙ με πρώιμο καρκίνο του μαστού; ΕΧΕΤΕ ΠΡΟΣΦΑΤΑ ΔΙΑΓΝΩΣΘΕΙ με πρώιμο καρκίνο του μαστού; Anne-Marie Μητέρα Επιστήμονας Ιατρικής από την Ιρλανδία και ασθενής με καρκίνο μαστού που έκανε το Oncotype DX Ένας εκπαιδευτικός οδηγός που δημιουργήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ: ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ ΑΠΌ ΑΛΛΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ: ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ ΑΠΌ ΑΛΛΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ: ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ ΑΠΌ ΑΛΛΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Καρδιολογικό τμήμα, Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Ψυχιατρική Κλινική Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την απόρριψη που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων

Παράρτημα Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την απόρριψη που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων Παράρτημα Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την απόρριψη που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων Σελίδα 1/5 Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την απόρριψη που παρουσιάστηκαν από τον

Διαβάστε περισσότερα

Πρώιμες υποτροπές και η σημασία του Sequence

Πρώιμες υποτροπές και η σημασία του Sequence Πρώιμες υποτροπές και η σημασία του Sequence Εντός των πρώτων 2 ετών μετά το χειρουργείο ο κίνδυνος υποτροπής είναι μεγαλύτερος. Μελέτη ABCSG 8: Σχεδιασμός 12% επί του συνόλου των ασθενών της μελέτης ABCSG

Διαβάστε περισσότερα

Από τον Κώστα κουραβανα

Από τον Κώστα κουραβανα Από τον Κώστα κουραβανα Περιεχόμενα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Ορμονικοί-Γονιδιακοί-παράγοντες Επιπτώσεις στην υγεία Θεραπεία-Δίαιτα Γενικός ορισμός παχυσαρκίας Παχυσαρκία είναι κλινική κατάσταση στην

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την απόρριψη της τροποποίησης που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων

Παράρτημα Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την απόρριψη της τροποποίησης που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων Παράρτημα Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την απόρριψη της τροποποίησης που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων 1/7 Επιστημονικά πορίσματα Γενική περίληψη της επιστημονικής αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

ΗPV και Καρκίνος Δέρµατος. Ηλέκτρα Νικολαΐδου Επ. Καθηγήτρια Δερµατολογίας ΕΚΠΑ Νοσ. «Α. Συγγρός»

ΗPV και Καρκίνος Δέρµατος. Ηλέκτρα Νικολαΐδου Επ. Καθηγήτρια Δερµατολογίας ΕΚΠΑ Νοσ. «Α. Συγγρός» ΗPV και Καρκίνος Δέρµατος Ηλέκτρα Νικολαΐδου Επ. Καθηγήτρια Δερµατολογίας ΕΚΠΑ Νοσ. «Α. Συγγρός» ΓΕΝΗ HPV Α γένος: βλεννογόνοι αιτιολογική συσχέτιση µε καρκίνο τραχήλου µήτρας, πρωκτού, αιδοίου, πέους

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΤΑΞΗ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΣΠΕΡΙΝΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 2 ΙΟΥΝΙΟΥ 2006 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΘΕΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ: ΒΙΟΛΟΓΙΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) ΘΕΜΑ 1ο Α. Για τις ημιτελείς προτάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Τα ενδοφλέβια υγρά θα αναπληρώνουν τις ανάγκες του οργανισµού σας για µερικές ηµέρες µέχρις ότου µπορέσετε να τρέφεστε κανονικά.

Τα ενδοφλέβια υγρά θα αναπληρώνουν τις ανάγκες του οργανισµού σας για µερικές ηµέρες µέχρις ότου µπορέσετε να τρέφεστε κανονικά. Μετά την χειρουργική επέµβαση Η ανάρρωση µετά από την χειρουργική επέµβαση στους πνεύµονες επέρχεται µετά από πάροδο µερικών εβδοµάδων. Κάποιοι ασθενείς φυσικά αναρρώνουν πιο γρήγορα από άλλους. Υπάρχουν

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Ορισµός εξεταζοµένων µαθηµάτων στις κατατακτήριες εξετάσεις 2015-2016

ΘΕΜΑ: Ορισµός εξεταζοµένων µαθηµάτων στις κατατακτήριες εξετάσεις 2015-2016 Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Θ Ρ Α Κ Η Σ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥΠΟΛΗ 6 Ο χλµ AΛΕΞ/ΠΟΛΗΣ-ΜΑΚΡΗΣ 68100 ΑΛΕΞΑΝ ΡΟΥΠΟΛΗ Τ Μ Η ΜΑ Ι Α Τ Ρ Ι Κ Η Σ Γ Ρ Α Μ Μ Α Τ Ε Ι Α H E L L E N I C R E P U B L I

Διαβάστε περισσότερα

Κριτήρια ταξινόμησης κατά CLP: Κίνδυνοι για την ανθρώπινη υγεία Καρκινογένεση, Μεταλλαξιγένεση, Τοξικότητα στην αναπαραγωγή

Κριτήρια ταξινόμησης κατά CLP: Κίνδυνοι για την ανθρώπινη υγεία Καρκινογένεση, Μεταλλαξιγένεση, Τοξικότητα στην αναπαραγωγή ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΧΗΜΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΓΕΝΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΟΥ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ 11 η Ετήσια Σύσκεψη Επιθεωρητών REACH, CLP 2015 Εθνική Συνάντηση Εργασίας του PROTEAS Αθήνα, 27-2929 Απριλίου 2015 Γενικό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΟΒΡΟΓΧΙΚΗ ΒΡΑΧΥΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΠΝΕΥΜΟΝΟΣ. 2,Β.Αναστασάκος2,

ΕΝΔΟΒΡΟΓΧΙΚΗ ΒΡΑΧΥΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΠΝΕΥΜΟΝΟΣ. 2,Β.Αναστασάκος2, ΕΝΔΟΒΡΟΓΧΙΚΗ ΒΡΑΧΥΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΤΟΝ ΚΑΡΚΙΝΟ ΠΝΕΥΜΟΝΟΣ. Κ. Παπαλλά 1, Δ. Μπισιρτζόγλου2, Αθ. Ζέτος 2,Β.Αναστασάκος2, 2Γ. Ιωαννίδου 1, 2Δ. Ξεσφύγγη 1, Μ.Πλόχωρου1,Μ.Καραβαλλάκης 1 Ι.Τσαλαφουτας 1 Γ. Πολίτης

Διαβάστε περισσότερα

Εξυπνα φάρμακα στον καρκίνο

Εξυπνα φάρμακα στον καρκίνο Εξυπνα φάρμακα στον καρκίνο Σπύρος Λιναρδόπουλος Διευθυντής του Εργαστηρίου για την ανακάλυψη νέων φαρμάκων στον καρκίνο The Breakthrough Breast Cancer Research Centre and Cancer Research UK Centre for

Διαβάστε περισσότερα

Αντιυπερτασικά & σεξ. Σοκολάκης Ιωάννης, MD, MSc Ειδικευόμενος Β Ουρολογικής Κλινικής ΑΠΘ, ΓΝΘ «Παπαγεωργίου»

Αντιυπερτασικά & σεξ. Σοκολάκης Ιωάννης, MD, MSc Ειδικευόμενος Β Ουρολογικής Κλινικής ΑΠΘ, ΓΝΘ «Παπαγεωργίου» Αντιυπερτασικά & σεξ Σοκολάκης Ιωάννης, MD, MSc Ειδικευόμενος Β Ουρολογικής Κλινικής ΑΠΘ, ΓΝΘ «Παπαγεωργίου» Υπέραταση & ED Η Υπέρταση αποτελεί ανεξάρτητο παράγοντα κινδύνου για ED Feldman et al. J Urol

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΑΓΚΑΙΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΘΝΙΚΩΝ ΑΡΧΕΙΩΝ ΝΕΟΠΛΑΣΙΩΝ. Πάρις Α. Κοσμίδης Παθολόγος Ογκολόγος Νοσοκομείο «ΥΓΕΙΑ»

Η ΑΝΑΓΚΑΙΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΘΝΙΚΩΝ ΑΡΧΕΙΩΝ ΝΕΟΠΛΑΣΙΩΝ. Πάρις Α. Κοσμίδης Παθολόγος Ογκολόγος Νοσοκομείο «ΥΓΕΙΑ» Η ΑΝΑΓΚΑΙΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΕΘΝΙΚΩΝ ΑΡΧΕΙΩΝ ΝΕΟΠΛΑΣΙΩΝ Πάρις Α. Κοσμίδης Παθολόγος Ογκολόγος Νοσοκομείο «ΥΓΕΙΑ» ΑΘΗΝΑ, ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2014 ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑ Ο καρκίνος αποτελεί την δεύτερη αιτία θανάτου στην Ευρώπη. Σταθερή

Διαβάστε περισσότερα

Επίκτητη Ανοσιακή Απάντηση (χυμικό σκέλος) Β λεμφοκύτταρα

Επίκτητη Ανοσιακή Απάντηση (χυμικό σκέλος) Β λεμφοκύτταρα Επίκτητη Ανοσιακή Απάντηση (χυμικό σκέλος) Β λεμφοκύτταρα φυσική ή μη ειδική ανοσία δεν απαιτεί προηγούμενη έκθεση στο παθογόνο και δεν διαθέτει μνήμη. σε επίκτητη ή ειδική ανοσία χυμική ανοσία με παραγωγή

Διαβάστε περισσότερα

PΟΛΟΣ ΤΩΝ ΛΙΠΑΡΩΝ ΥΛΩΝ ΣΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ H βιολογική σημασία των λιποειδών είναι μεγάλη : Eίναι δομικές μονάδες των μεμβρανών και συμμετέχουν στις

PΟΛΟΣ ΤΩΝ ΛΙΠΑΡΩΝ ΥΛΩΝ ΣΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ H βιολογική σημασία των λιποειδών είναι μεγάλη : Eίναι δομικές μονάδες των μεμβρανών και συμμετέχουν στις PΟΛΟΣ ΤΩΝ ΛΙΠΑΡΩΝ ΥΛΩΝ ΣΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ H βιολογική σημασία των λιποειδών είναι μεγάλη : Eίναι δομικές μονάδες των μεμβρανών και συμμετέχουν στις διάφορες διεργασίες που γίνονται μέσω των μεμβρανών. Eίναι

Διαβάστε περισσότερα

Interactions between diet-derived phytoestrogens and bone-related genes

Interactions between diet-derived phytoestrogens and bone-related genes Αλληλεπιδράσεις φυτο-οιστρογόνων της διατροφής με γονίδια που εμπλέκονται στον μεταβολισμό των οστών Ρωξάνη Τέντα Roxane Tenta Assistant Prof. in Human Physiology Interactions between diet-derived phytoestrogens

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΙΑΤΡΟΥΣ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΙΑΤΡΟΥΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΙΑΤΡΟΥΣ Μετεµµηνοπαυσιακό Ορµονικό Προφίλ (Για µετεµµηνοπαυσιακούς και ακανόνιστους κύκλους) Η εµµηνόπαυση προκαλείται από σταδιακή µεταβολή της ευαισθησίας των ωοθηκών προς τις Γοναδοτροπίνες

Διαβάστε περισσότερα

O ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΠΡΩΤΕΪΝΗΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΕΣΤΕΡΩΝ ΧΟΛΗΣΤΕΡΟΛΗΣ (CETP) ΣΤΗΝ ΑΥΞΗΣΗ ΤΩΝ HDL ΚΑΤΑ ΤΗ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΝΙΚΟΤΙΝΙΚΟΥ ΟΞΕΟΣ ΣΕ ΙΑΒΗΤΙΚΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ

O ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΠΡΩΤΕΪΝΗΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΕΣΤΕΡΩΝ ΧΟΛΗΣΤΕΡΟΛΗΣ (CETP) ΣΤΗΝ ΑΥΞΗΣΗ ΤΩΝ HDL ΚΑΤΑ ΤΗ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΝΙΚΟΤΙΝΙΚΟΥ ΟΞΕΟΣ ΣΕ ΙΑΒΗΤΙΚΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ O ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΠΡΩΤΕΪΝΗΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΕΣΤΕΡΩΝ ΧΟΛΗΣΤΕΡΟΛΗΣ (CETP) ΣΤΗΝ ΑΥΞΗΣΗ ΤΩΝ HDL ΚΑΤΑ ΤΗ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΝΙΚΟΤΙΝΙΚΟΥ ΟΞΕΟΣ ΣΕ ΙΑΒΗΤΙΚΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ Θ. Τζώτζας, Σ. Καρράς, Θ. Καλτσάς, Κ. Τζιόμαλος,T.Gautier* Ζ. Κελεπούρης,

Διαβάστε περισσότερα

Ψυχογενής στυτική δυσλειτουργία: μια γνωριμία με τις ψυχολογικές θεραπείες. Β Ουρολογική Κλινική Α.Π.Θ

Ψυχογενής στυτική δυσλειτουργία: μια γνωριμία με τις ψυχολογικές θεραπείες. Β Ουρολογική Κλινική Α.Π.Θ Ψυχογενής στυτική δυσλειτουργία: μια γνωριμία με τις ψυχολογικές θεραπείες Β Ουρολογική Κλινική Α.Π.Θ Καλυβιανάκης Δημήτρης, Ουρολόγος Υπότροφος ΜΜΟΠ 27 30 Μαΐου 2010. Πορταριά Πήλιο Εισαγωγή (1) Λίγες

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. Η κατάταξη γίνεται με εξετάσεις στα παρακάτω μαθήματα: Οι επιτυχόντες κατατάσσονται στα παρακάτω εξάμηνα ανά Κατηγορία πτυχιούχων

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ. Η κατάταξη γίνεται με εξετάσεις στα παρακάτω μαθήματα: Οι επιτυχόντες κατατάσσονται στα παρακάτω εξάμηνα ανά Κατηγορία πτυχιούχων ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ Από το Τμήμα Ιατρικής ανακοινώνεται ότι για το ακαδημαϊκό έτος 2014-2015 στο Τμήμα Ιατρικής κατατάσσονται : Οι πτυχιούχου Πανεπιστημίου, Τ.Ε.Ι. ή ισοτίμων προς αυτά, Α.ΣΠΑΙ.Τ.Ε., της Ελλάδος

Διαβάστε περισσότερα