International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE"

Transcript

1 DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012

2 Οργανωτική Επιτροπή Συνεδρίου O r g a n i z i n g C o m m i t t e e Z o e G a v r i i l i d o u A n g e l i k i E f t h y m i o u E v a n g e l i a T h o m a d a k i Penelop e Kambakis -Vougiou klis Γραμματειακή Υποστήριξη S e c r e t a r i a l S u p p o r t Ioannis Anagnostopoulos M a r i a G e o r g a n t a P o l y x e n i I n t z e N i k o s M a t h i o u d a k i s L i d i j a M i t i t s E l e n i P a p a d o p o u l o u A n n a S a r a f i a n o u E l i n a C h a dji p a p a ISBN Τ υ π ο γ ρ α φ ι κ ή ε π ι μ έ λ ε ι α Ν ί κ ο ς Μ α θ ι ο υ δ ά κ η ς Ε λ έ ν η Π α π α δ ο π ο ύ λ ο υ Ε λ ί ν α Χ α τ ζ η π α π ά Σ χ ε δ ι α σ μ ό ς ε ξ ώ φ υ λ λ ο υ Ν ί κ ο ς Μ α θ ι ο υ δ ά κ ης Copyright 2012 Δ η μ ο κ ρ ί τ ε ι ο Π α ν ε π ι σ τ ή μ ι ο Θ ρ ά κ η ς D e m o c r i t u s U n i v e r s i t y o f T h r a c e Ε ρ γ α σ τ ή ρ ι ο Σ ύ ν τ α ξ η ς, Μ ο ρ φ ο λ ο γ ί α ς, Φ ω ν η τ ι κή ς, Σ η μ α σ ι ο λ ο γ ί α ς, L a b o ra to r y o f S y n ta x, M o r pho l o g y, P h o n e t i c s, S e m a n t i c s, Δ ι ε θ ν έ ς Σ υ ν έ δ ρ ι ο Ε λ λ η ν ι κ ή ς Γ λ ω σ σ ο λ ο γ ί α ς I n t er n a ti o n a l C o n fe r e n c e o f G r e e k L inguist ic s +Μ όρφωση Δ Π Θ +M orp ho SE D U T H

3 ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΡΡΙΚΝΩΣΗ ΣΤΟ ΠΕΔΙΟ ΤΟΥ ΑΡΧΑΪΚΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΤΩΝ ΙΔΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΜΑΛΙ ΓΙΑΝΙΣΟΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΓΙΑΛΤΑΣ ΤΗΣ ΚΡΙΜΑΙΟΑΖΟΦΙΚΗΣ ΔΙΑΛΕΚΤΟΥ Χάιδω Χρίστου ABSTRACT This paper presents the results of the fieldwork conducted in two of the Greek-speaking villages of Donbass area in SE. Ukraine, in particular Maloyianisol and Yalta. The research aims are investigating the process of the language loss or maintenance of the Greek dialects spoken by these communities. The above-mentioned are the local varieties of the Crimean-Azov dialect (the so-called Mariupolitc or Tavrorumeic ), still spoken by the Greek-speaking population of Azov. In the first part of the research the language use and the attitudes towards the dialect are investigated, while the second part is devoted to the language loss that occurs in the language system of the dialect, specifically in the field of the archaic vocabulary. 1. Εισαγωγή Στην παρούσα εισήγηση θα παρουσιαστούν εν συντομία τα αποτελέσματα κοινωνιογλωσσικής επιτόπιας έρευνας που διεξήγε η γράφουσα σε δύο ελληνόφωνες κοινότητες της περιφέρειας της Μαριούπολης, τη Γιάλτα και το Μάλι Γιανισόλ (στο εξής ΜΓ) στις οποίες μιλιούνται ιδιώματα της Κριμαιοαζοφικής ελληνικής διαλέκτου (στο εξής ΚΑ). Κύριο θέμα της έρευνας που διεξήχθη είναι η διερεύνηση της γλωσσικής αλλαγής [language change] και συγκεκριμένα της γλωσσικής μετακίνησης [language shift], δηλαδή η αντικατάσταση της διαλέκτου στο ρόλο της μητρικής / πρώτης γλώσσας από τη ρωσική, περνώντας από το ενδιάμεσο στάδιο της διγλωσσίας. Σχετικά με τις συνθήκες που οδήγησαν στη γλωσσική συρρίκνωση της οποίας το τελικό στάδιο, εάν δεν αναστραφεί, είναι ο γλωσσικός θάνατος [language death], επισημαίνεται ότι η Κριμαιοαζοφική ακολουθεί τη μοίρα των προφορικών διαλέκτων, των μειονοτικών και γενικά των λεγόμενων ασθενών γλωσσών, φαινόμενο που αποτελεί συνέπεια πολιτικών, κοινωνικών και οικονομικών συνθηκών, που θα μπορούσαμε να τις αναζητήσουμε σε ανά τον κόσμο εφαρμοσμένες πολιτικές αλλά και στο περιεχόμενο του αρκετά γενικευμένου όρου παγκοσμιοποίηση, με ότι αυτός συνεπάγεται (Crystal 2000) και πρόκειται για ένα φαινόμενο καθολικό και παγκόσμιο. Επομένως, προκειμένου να προσεγγιστούν τα αίτια και οι συνθήκες που συντελούν στη διατήρηση ή στη συρρίκνωση μιας μειονοτικής γλώσσας, είναι απαραίτητο να γίνεται αναφορά στις εξωγλωσσικές αλλαγές σε μακροεπίπεδο, δηλαδή στο ευρύτερο ιστορικό, πολιτικό, κοινωνικό πλαίσιο στο οποίο εντάσσεται η γλωσσική κοινότητα (Edwards 1992: 37-54) αλλά να εξετάζεται και το μικροεπίπεδο, στην κάθε τοπική κοινότητα και τα μέλη της. Η ελληνική εθνική κοινότητα της περιοχής της Αζοφικής περιλαμβάνει δύο γλωσσικές κοινότητες: τους ρουμέους, των οποίων η γλώσσα, διάλεκτος της νεοελληνικής, στο εξής Κριμαιοαζοφική διάλεκτος (ΚΑ), διαιρείται σε πέντε υποδιαλέκτους και η κάθε υποδιάλεκτος με τη σειρά της υποδιαιρείται σε τοπικά ιδιώματα και τους ουρούμ που μιλάνε τέσσερις υποδιαλέκτους της τουρκικής γλώσσας της Αλταϊκής ομάδας, την οποία οι Henrich και Ζουραβλιόβα (2003:126) ονομάζουν Κριμαιοοθωμανική ενώ ο Τζιτζιλής Κριμαιοταταρική. Και οι δύο γλωσσικές κοινότητες αυτοπροσδιορίζονται εθνικά ως Έλληνες, αλλά η μία ομάδα διαχωρίζει τον εαυτό της από την άλλη. Κοινά τους χαρακτηριστικά είναι η θρησκεία (χριστιανοί ορθόδοξοι) και η κοινή ελληνική εθνική συνείδηση κι αυτοπροσδιορισμός. Στην προκειμένη περίπτωση, η γλώσσα δεν αποτελεί ενδείκτη διαφορετικής εθνικής οντότητας. Δεν έχει απαντηθεί το ερώτημα γιατί μιλάνε διαφορετικές γλώσσες, αν αυτό οφείλεται στη συνύπαρξή τους με τους Τατάρους στην Κριμαία και την εκεί γλωσσική αφομοίωση μέρους του ελληνικού πληθυσμού ή αν προηγείται της εγκατάστασης στην Κριμαία και οφείλεται σε διαφορετικούς τόπους και χρόνους προέλευσης. Ο Tzuxa (1993) δίνει με τις παλιές και τις καινούριες ονομασίες έναν κατάλογο με τα 20 πρώτα χωριά, ελληνόφωνα και ταταρόφωνα, που ιδρύθηκαν το Σήμερα, απόδειξη αυτού του γεγονότος In Z. Gavriilidou, A. Efthymiou, E. Thomadaki & P. Kambakis-Vougiouklis (eds), 2012, Selected papers of the 10th ICGL, pp Komotini/Greece: Democritus University of Thrace.

4 [ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΡΡΙΚΝΩΣΗ ΣΤΟ ΠΕΔΙΟ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΚΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΤΩΝ ΙΔΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΜΑΛΙ ΓΙΑΝΙΣΟΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΓΙΑΛΤΑ ΤΗΣ ΚΡΙΜΑΙΟΑΖΟΦΙΚΗΣ ΔΙΑΛΕΚΤΟΥ ] είναι η επιγραφή στην είσοδο αυτών των χωριών, όπου αναγράφεται η ημερομηνία ίδρυσης, η οποία αναγράφεται και στο κέντρο της πόλης της Μαριούπολης. Σύμφωνα με στοιχεία της Ομοσπονδίας Ελληνικών Συλλόγων Ουκρανίας, σήμερα οι Έλληνες της περιοχής ζουν σε 55 συνολικά χωριά, σε 7 περιφέρειες του νομού Ντονιέτσκ και σε ένα χωριό του νομού Ζαπαρόζκαγια. Από αυτά, στα 22 διαμένουν ταταρόφωνοι Έλληνες και στα 30 ελληνόφωνοι. 18 από αυτά τα χωριά αυτο- και ετεροπροσδιορίζονται ακόμα ως ελληνικά από τους κατοίκους της περιοχής επειδή υπερτερεί αριθμητικά ο ελληνικός πληθυσμός. Η γλωσσική ποικιλία των ελληνόφωνων Ελλήνων της Αζοφικής από τους ομιλητές της αποκαλείται ρουμέικα [ru meika/ru m eika] ή ru meiku γlosa και οι ομιλητές της αυτοαποκαλούνται ρουμέοι [ru mei / ru m ei] ενώ η γλωσσική ποικιλία των τουρκόφωνων Ελλήνων αποκαλείται από τους ομιλητές της ουρούμσκι [u rumski] και οι ίδιοι αυτοαποκαλούνται ουρούμοι [u rumi]. Το περιοδικό Πανδώρα (1863:533) αναφέρει πως από την Κριμαία ακόμα οι Έλληνες είχαν την εθνική επωνυμία Γραικοί ( grjeki). Οι άλλες εθνότητες στην περιοχή αποκαλούν τους Έλληνες, ελληνόφωνους και ταταρόφωνους grjek, grjeki όρος που χρησιμοποιείται ως υπερώνυμο των δύο γλωσσικών κοινοτήτων, αλλά υπάρχει και η διάκριση σε grjekota tari και grjekoru mei ή grjeko elini, όροι που συναντιούνται και στη σύγχρονη ρωσόφωνη βιβλιογραφία. Το κύριο εθνώνυμο με το οποίο αυτοπροσδιορίζονται σε αντιδιαστολή με τους άλλους Έλληνες είναι το εθνώνυμο Azov grjek / Α zovskije Grjeki = Έλληνες της Αζοφικής. Η γλώσσα των ρουμέων, στη ρωσική και ουκρανική βιβλιογραφία συναντιέται ως η γλώσσα των tati (Beljetski, 1969), η γλώσσα των Ελλήνων της Μαριούπολης, ελληνικά ιδιώματα της Μαριούπολης (Sokolov), ελληνικές διάλεκτοι της Αζοφικής, ελληνική γλώσσα της Αζοφικής, γλώσσα των Ελλήνων της Μαιώτιδας (Beljetski), Μαριουπολίτικη διάλεκτος της νεοελληνικής γλώσσας (Tshernishova), ελληνικά ιδιώματα της Αζοφικής (Tshernishova 1958), Κριμαιορουμεϊκή διάλεκτος (Klimenkο 1999). Στην ελληνόγλωσση βιβλιογραφία η Ζουραβλιόβα την αποκαλεί Ταυρορουμέικη και Ταυρορουμέικα ιδιώματα (1999: 56), οι Συμεωνίδης Τομπαϊδης ελληνική διάλεκτο της Μαριούπολης, ο Χριστίδης Μαριουπολίτικα, η Χατζηδάκη ελληνικές διαλέκτους της περιοχής της Μαριούπολης (1999:65). Στην παρούσα εργασία υιοθετώ την ονομασία Κριμαιοαζοφική διάλεκτος (Τζιτζιλής & Ζουραβλιόβα υπό εκδ.), και ιδιώματα της ΚΑ διαλέκτου. Η ΚΑ διάλεκτος διατηρεί πολλά αρχαϊκά χαρακτηριστικά σε σχέση με την Κοινή Νεοελληνική, όπως όλες οι περιφερειακές διάλεκτοι των οποίων η γλωσσική κοινότητα είναι απομονωμένη από τον υπόλοιπο ελληνόφωνο κόσμο. Επίσης, όπως όλες οι διάλεκτοι που είναι απομακρυσμένες γεωγραφικά από το κέντρο, η ΚΑ έχει επηρεαστεί αρκετά από ξένα γλωσσικά στοιχεία που ανήκουν σε γειτονικές γλώσσες, γεγονός που οφείλεται σε ιστορικούς λόγους (Ανδριώτης 1974:10) και συγκεκριμένα στους πολιτισμούς και συνακόλουθα τις γλώσσες με τις οποίες ήρθε σε επαφή [language contact]. Η ΚΑ διάλεκτος, αντικατοπτρίζοντας την ιστορία των ομιλητών της, έχει συνυπάρξει στη μακραίωνη ιστορία της με σειρά γλωσσών, συγκεκριμένα στην Κριμαϊκή της περίοδο κυρίως με ταταρικές και τουρκικές διαλέκτους, ενώ ισχυρή ήταν η επίδραση από την ποντιακή ελληνική διάλεκτο, η οποία όμως δεν άλλαξε τη βάση της. Στην Αζοφική της περίοδο ήρθε σε επαφή με τις σλαβικές γλώσσες ( τη ρωσική και πρόσφατα την ουκρανική). 2. Έρευνα Στην παρούσα έρευνα η μέθοδος που επιλέχθηκε ήταν στο μεγαλύτερο μέρος ποσοτική: σύνταξη ερωτηματολογίου και συνέντευξη με βάση το ερωτηματολόγιο. Η γράφουσα από το Σεπτέμβριο του 2002 έως τον Ιούνιο του 2007 διέμενε στην πόλη της Μαριούπολης εργαζόμενη ως αποσπασμένη φιλόλογος στο Κρατικό Πανεπιστήμιο Ανθρωπιστικών Σπουδών της Μαριούπολης (ΚΠΑΣΜ), οπότε είχε την ευκαιρία να διεξαγάγει παράλληλα και ποιοτική έρευνα με τη μορφή της συμμετοχικής παρατήρησης σε πολιτισμικά συμβάντα [events] των κοινοτήτων της Γιάλτας και του Μάλι Γιανισόλ αλλά και γενικά της ελληνικής κοινότητας της περιοχής. Είχε συνεπώς τη δυνατότητα να παρατηρεί σε τακτά χρονικά διαστήματα τη γλωσσική και ευρύτερη κοινωνική συμπεριφορά των δύο κοινοτήτων τις οποίες μελέτησε αλλά και δυνατότητα εμπλοκής στα δίκτυα επαφών. Το ερωτηματολόγιο απαρτίζεται από δύο μέρη. Το πρώτο μέρος αποτελείται από τρεις ενότητες. Σκοπός της πρώτης ενότητας είναι η καταγραφή των ανεξάρτητων κοινωνικών μεταβλητών (ηλικία, φύλο, μόρφωση, επάγγελμα) και η σκιαγράφηση του γλωσσικού πορτραίτου των υποκειμένων - γλώσσες που γνωρίζουν και φυσικό ή τεχνητό περιβάλλον εκμάθησης. Η δεύτερη ενότητα στοχεύει στην περιγραφή των γλωσσικών χρήσεων ως προς τους συνομιλητές, αντιπροσωπευτικές σφαίρες λειτουργικότητας και συγκεκριμένες γλωσσικές δραστηριότητες. Στην τρίτη ενότητα οι ερωτήσεις είναι αξιολογικές και ζητείται η γνώμη των υποκειμένων για τη διάλεκτο, για τη διατήρηση και κωδικοποίησή της, για τη διεύρυνση των λειτουργιών της και τη μετάδοσή της στις επόμενες γενιές, με [ 1229 ]

5 [ ΧΑΙΔΩ ΧΡΗΣΤΟΥ ] στόχο τη διερεύνηση των στάσεων των υποκειμένων απέναντι στη διάλεκτο και απέναντι στην κυρίαρχη Κοινή Νεοελληνική, αλλά και τη μερική διερεύνηση των στάσεων των συνοικούντων εθνοτήτων απέναντι στην ΚΑ διάλεκτο και τους ομιλητές της, έτσι όπως οι τελευταίοι τις αντιλαμβάνονται. Στο δεύτερο μέρος του ερωτηματολογίου διερευνάται η ύπαρξη ή όχι συρρίκνωσης στο γλωσσικό σύστημα, συγκεκριμένα στο λεξιλογικό επίπεδο και ακόμα πιο συγκεκριμένα, στο αρχαϊκό λεξιλόγιο της διαλέκτου. Έχουν επιλεγεί 117 αρχαϊκά λεξιλογικά τεμάχια ταξινομημένα κατά γραμματικό γένος, ενώ τα ουσιαστικά, που είναι και τα περισσότερα, ομαδοποιούνται κατά σημασιολογικά πεδία (νοικοκυριό-καθημερινή ζωή, φύση-φυτά, διατροφή, άνθρωπος, αφηρημένες έννοιες, ζώα, υγεία). Οι λεκτικοί αρχαϊσμοί επιλέχτηκαν από το λεξικό της Ζουραβλιόβα (Νεοελληνική Διαλεκτολογία, τόμος 4, 2003), από την ενότητα Κριμαιοαζοφική των Τζιτζιλή-Ζουραβλιόβα στο υπό έκδοση Νεοελληνικές διάλεκτοι και από το ρουμεϊκο-ρωσο-νεοελληνικό λεξικό του Κυριάκοφ (1999). Η επιλογή των αρχαϊσμών οφείλεται στο γεγονός ότι παρουσιάζουν ιδιαίτερο ερευνητικό ενδιαφέρον εφόσον αποτελούν ιδιαίτερο γνώρισμα των περιφερειακών διαλέκτων. Τα υποκείμενα της έρευνας ερωτώνται αν γνωρίζουν την κάθε μία λέξη. Σε περίπτωση που τη γνωρίζουν, οι λεκτικοί αρχαϊσμοί λειτουργούν ως εφόρμηση παραγωγής προφορικού λόγου η οποία με τη σειρά της λειτουργεί ως δείγμα της ικανότητας γλωσσικής και αφηγηματικής επιτέλεσης των υποκειμένων και της γλωσσικής τους επάρκειας. Αναφορικά με τις μεταβλητές της έρευνας, όσον αφορά στις ανεξάρτητες (εξωγλωσσικές) μεταβλητές, η ηλικία είναι η αποκλειστική που αποτέλεσε κριτήριο επιλογής των υποκειμένων, δεδομένου ότι ήδη από την εποχή της ΣΕ τα δύο φύλα συμμετέχουν εξίσου στην παραγωγική διαδικασία, οι γυναίκες εργάζονται και λαμβάνουν την ίδια εκπαίδευση, οπότε δεν παρατηρείται αξιοσημείωτη διαφοροποίηση ανάμεσα στα δύο φύλα, ούτε ο γλωσσικός συντηρητισμός του γυναικείου φύλου ως προς τη χρήση της μητρικής γλώσσας που παρατηρείται συνήθως στις παραδοσιακές κοινωνίες στις οποίες η γυναίκα περιορίζεται στη σφαίρα της οικογενειακής ζωής. Η ηλικία είναι ένας πολύ σημαντικός παράγοντας ειδικά σε περιπτώσεις γλωσσικού θανάτου δεδομένου ότι η διαφορετική -και το κυριότερο- φθίνουσα γνώση και χρήση της διαλέκτου καθώς από τις μεγαλύτερες περνάμε στις μικρότερες ηλικίες, είναι ουσιαστικά μια διαχρονική ματιά στη γλωσσική αλλαγή που έχει επιτελεστεί στη σημερινή κοινότητα στη χρονική διάρκεια τριών γενεών. Συγκεκριμένα, η μεταβλητή αυτή πήρε τρεις τιμές: τα υποκείμενα διακρίνονται σε τρεις ηλικιακές ομάδες: την ομάδα Α ( γεννημένοι ), την ομάδα Β (γεννημένοι ) και την ομάδα Γ (γεννημένοι ). Συνολικά συμμετέχουν στην έρευνα 24 υποκείμενα, 8 από κάθε ηλικιακή ομάδα, στην κάθε ομάδα 4 από το ΜΓ και 4 από τη Γιάλτα, συνολικά 15 γυναίκες και 9 άντρες. Λαμβάνοντας υπόψη την ηλικία και τη γλωσσική κοινότητα της οποίας αποτελούν μέλη, οι ομάδες υποκειμένων που μελετάμε διαμορφώνονται ως εξής: ΜΓΑ, ΜΓΒ, ΜΓΓ, ΓΑ, ΓΒ, ΓΓ και με αυτές τις συντομογραφίες αναφέρονται στο εξής. Ως προς τις στάσεις των υποκειμένων συμπεραίνουμε ότι αν και υπάρχει θετική αντιμετώπιση της γλώσσας ως εθνοτικού συμβόλου, η αξία της μειώνεται από το κόστος των προσωπικών αναγκών και κινήτρων που έχουν σχέση με την εκπαιδευτική και επαγγελματική επιτυχία, γενικά την κοινωνική κινητικότητα. Γι αυτό το λόγο, παρατηρείται διάσταση ανάμεσα στη συναισθηματική στάση και τις προσωπικές επιλογές. Εκδηλώνεται μεν ενδιαφέρον για την επιβίωση της μειονοτικής γλώσσας ως σύμβολο της εθνοτικής κουλτούρας και κληρονομιάς, δεν παρατηρείται όμως αντίστοιχο ενδιαφέρον για προσωπική ενασχόληση, στάση που έχει παρατηρηθεί σε αντίστοιχες περιπτώσεις και σε άλλες μειονοτικές γλωσσικές κοινότητες στην Αμερική (Crystal D.2000) Παράλληλα, η Κοινή ΝΕ ασκεί ηγεμονικό ρόλο και προκαλεί μετακίνηση από τη διάλεκτο προς αυτήν ακόμα και ως προς το συμβολικό κύρος. Η διάλεκτος αντιμετωπίζεται ως στιγματισμένη ποικιλία με φτωχό γλωσσικό σύστημα που συνεπάγεται περιορισμένη λειτουργικότητα, σε αντίστιξη με την Κοινή ΝΕ που αντιμετωπίζεται ως η υψηλή ποικιλία που αντλεί το κύρος της από την παράδοση, τον πλούτο των εκφραστικών μέσων, το ευρύ φάσμα λειτουργιών, τη χρηστικότητα η οποία αποβαίνει συμφέρουσα για τους ομιλητές/τριες αλλά και από το γεγονός ότι αποτελεί επίσημη γλώσσα κράτους το οποίο αν και επί ΣΕ θεωρούνταν χαμηλότερου κύρους, στην παρούσα φάση, μετά την αυτονόμηση της Ουκρανίας θεωρείται υψηλού κύρους. Με λίγα λόγια, η διάλεκτος παρουσιάζεται ως συνεκτικός κρίκος με το παρελθόν και τις ρίζες και συνδέεται με τη συναισθηματική στάση των υποκειμένων, ενώ η ΚΝΕ γίνεται αντιληπτή ως γέφυρα με το μέλλον και τον ευρύτερο ελληνισμό. Αναφορικά με τη στάση των άλλων σύνοικων εθνοτήτων απέναντι στην ελληνική διάλεκτο, στη διάρκεια της ΣΕ αντιμετωπίστηκε ως αρνητικό διακριτικό στοιχείο ταυτότητας που μάλιστα ταύτιζε τους ομιλητές/-τριές της με άλλες στιγματισμένες εθνοτικές και γλωσσικές μειονότητες. Αυτός ο στιγματισμός της διαλέκτου προκάλεσε την αρνητική στάση των ίδιων των μελών της κοινότητας, η διάλεκτος θεωρήθηκε κατώτερη σε σχέση με την οροφική (ρωσική) λόγω του χαμηλού κοινωνικού της κύρους και λόγω των στερεοτύπων για τις γλώσσες των μειονοτικών ομάδων χωρίς γραπτή παράδοση και εμπόδιο [ 1230 ]

6 [ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΡΡΙΚΝΩΣΗ ΣΤΟ ΠΕΔΙΟ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΚΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΤΩΝ ΙΔΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΜΑΛΙ ΓΙΑΝΙΣΟΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΓΙΑΛΤΑ ΤΗΣ ΚΡΙΜΑΙΟΑΖΟΦΙΚΗΣ ΔΙΑΛΕΚΤΟΥ ] για την επαγγελματική και κοινωνική εξέλιξη των παιδιών, με συνέπεια το σταδιακό αλλά συνειδητό εξοβελισμό της και από τη σφαίρα της οικογενειακής ζωής και την αντικατάστασή της από την κυρίαρχη οροφική. Αναφορικά με τις γλωσσικές χρήσεις, όπως ήταν αναμενόμενο, βρίσκονται σε συνάρτηση με τις στάσεις απέναντι στη γλώσσα. Ο κυριότερος παράγοντας που επηρεάζει την επιλογή κώδικα είναι ο συνομιλητής και συγκεκριμένα το αν υπάρχει κοινή γνώση του κώδικα ώστε να εξασφαλίζεται η επικοινωνία, ενώ ο χώρος και η περίσταση δε φαίνεται να διαδραματίζουν τόσο σημαντικό ρόλο. Τα υποκείμενα της ομάδας Α έχουν αναπτυγμένη γλωσσική ικανότητα, καθώς στο πρώτο διάστημα της ζωής τους η διάλεκτος, εκτός από μητρική γλώσσα ήταν και η γλώσσα της καθημερινής και οικογενειακής σφαίρας αλλά, λόγω της ραγδαίας μείωσης των συνομιλητών/-τριών περιορίζεται και η χρήση της διαλέκτου. Ωστόσο, επειδή η διάλεκτος είναι η πρώτη τους γλώσσα (μητρική) γι αυτό και διατηρούνται οι πιο εσωτερικές και υποσυνείδητες λειτουργίες και παρόλο που στη διάρκεια της ζωής τους υπέστησαν ή επέλεξαν λόγω εξωγλωσσικών συνθηκών τη γλωσσική μετακίνηση προς την κυρίαρχη ρωσική, επιστρέφουν στην πρώτη γλώσσα προς το τέλος της ζωής τους όταν χάνουν την επαφή με το εξωτερικό περιβάλλον, κλείνοντας έτσι τον κύκλο της γλωσσικής τους έκφρασης (χαρακτηριστικό παράδειγμα ο υπερήλικας από τη Γιάλτα που μιλάει τα τελευταία χρόνια μόνο στη ρουμέικη διάλεκτο κι όταν η Ρωσίδα νύφη του τού απευθύνεται στα ρωσικά, απαντά zmonsa du = την ξέχασα). Τα υποκείμενα της ομάδας Β είναι οι κατεξοχήν δίγλωσσοι/-ες, με τη ρωσική να είναι πολύ κοντά χρονικά στην πρώτη γλώσσα ή και παράλληλη πρώτη γλώσσα μαζί με τη διάλεκτο (ταυτόχρονη και πρωτογενής διγλωσσία). Οι γονείς τους αλλά και οι ίδιοι ως γονείς, κάτω από αρνητικές εξωγλωσσικές συνθήκες για τις οποίες έγινε λόγος παραπάνω, θεώρησαν την ΚΑ διάλεκτο στο ρόλο της πρώτης γλώσσας εμπόδιο στην εξέλιξη των παιδιών τους και συνειδητά διέκοψαν ή περιόρισαν τη χρήση της και στον οικογενειακό τομέα. Τα υποκείμενα της ομάδας Γ χρησιμοποιούν τη διάλεκτο σε δραστηριότητες που δεν απαιτούν καλή γνώση του κώδικα, όπως το βρίσιμο (αν και όχι συχνά γιατί δεν αποτελεί συχνή συμπεριφορά), δραστηριότητα που όπως ερμηνεύτηκε από τα ίδια τα υποκείμενα είναι πολύ κοντά στην κρυπτολαλική λειτουργία της εναλλαγής κωδίκων. Η διαφορά τους είναι ότι το να μιλάει κάποιος στη διάλεκτο ώστε να μην τον καταλάβουν οι άλλοι προϋποθέτει τη δεξιότητα παραγωγής λόγου και αφήγησης, ενώ η βρισιά απαιτεί σύντομες στερεοτυπικές φράσεις γι αυτό και επιβιώνει ως ένα βαθμό και στις νεότερες γενιές. Στα όρια της στερεοτυπικότητας και της μη ελεύθερης και δημιουργικής παραγωγής λόγου εμπίπτουν και οι άλλες δύο δραστηριότητες στις οποίες φαίνεται να μετέχουν, δηλαδή το τραγούδι (αποσπασματικά) και ο χαιρετισμός στους ηλικιωμένους. Τα αποτελέσματα της μικρής όσον αφορά στον αριθμό των υποκειμένων-αυτής έρευνας επιβεβαιώνουν τα συμπεράσματα της έρευνας που διεξήγαγε η Χατζηδάκη το 1999 που έκανε λόγο για επιβίωση των συναισθηματικών λειτουργιών της διαλέκτου. Μπορούμε να μιλήσουμε για διγλωσσική ικανότητα αλλά όχι διγλωσσική χρήση, η οποία είναι λανθάνουσα και ενεργοποιείται με το κατάλληλο κίνητρο ή πλαίσιο. Ανακεφαλαιώνοντας, οι γονείς των σημερινών ηλικιωμένων ήταν παθητικοί δίγλωσσοι της ρωσικής ή παρήγαγαν λόγο μετά δυσκολίας, ενώ την ίδια σχέση έχουν συγχρονικά οι νεότεροι με τη διάλεκτο. Επομένως, στο χρονικό διάστημα ενός αιώνα, μέσα σε τρεις γενιές, συνέβη η γλωσσική μετακίνηση στο ρόλο της πρώτης (μητρικής) γλώσσας. Περνώντας στα αποτελέσματα του δεύτερου μέρους της έρευνας αναφορικά με την αναγνώριση των αρχαϊκών λεκτικών τεμαχίων και τα χαρακτηριστικά του παραγόμενου λόγου, οδηγούμαστε στο συμπέρασμα ότι το ιδίωμα της Γιάλτας προηγείται χρονικά στη διαδικασία της συρρίκνωσης. Συγκεκριμένα, από όλα τα υποκείμενα και των τριών ηλικιακών ομάδων αναγνωρίζονται στη μεν Γιάλτα 10 αρχαϊσμοί (8,54%), ενώ στο ΜΓ 30 (26%). Επιπλέον, 30 τεμάχια από τα 117 ( περίπου το 26,5 % ) μαρτυρούνται σήμερα μόνο στο ιδίωμα του ΜΓ και όχι στης Γιάλτας, ενώ κάποιες λέξεις δε συναντώνται στην ομάδα Γ της Γιάλτας, ενώ συναντώνται στην ομάδα Γ του ΜΓ. Το ποσοστό αναγνώρισης των λέξεων από το μεγαλύτερο προς το μικρότερο, κατά ομάδα υποκειμένων, έχει ως εξής: ΜΓΑ (94,01%), ΜΓΒ (87,14%), ΓΑ (78%), ΜΓΓ (64.10%), ΓΒ (57.26%), ΓΓ (49.57%). Αντίστροφα, ξεκινώντας από την ομάδα όπου οι μη αναγνωρίσιμες λέξεις είναι οι λιγότερες, η σειρά έχει ως εξής: ΜΓΑ (8/117), ΜΓΒ (16/117), ΓΑ (41/117), ΜΓΓ (41/117), ΓΒ (48/117) / ΓΓ (56/117). Σε σημασιολογικό επίπεδο, την πολυσημία μίας λέξης, την παραδειγματική σχέση συνωνύμων, τις νοηματικές αποχρώσεις μίας σημασίας που αποδίδονται με διαφορετικά σημαίνοντα, τις υποστηρίζει ένα λειτουργικό γλωσσικό σύστημα. Σε ένα σύστημα σε διαδικασία συρρίκνωσης ή χάνεται η πολυσημία μιας λέξης, ή υποχωρούν τα συνώνυμα και οι νοηματικές αποχρώσεις και επικρατεί ένα υπερώνυμο. Στο ιδίωμα του ΜΓ παρατηρούνται περισσότερο σημασιολογικές ομάδες λέξεων με λεπτές νοηματικές διαφοροποιήσεις. Τις διαφοροποιήσεις αυτές τις αναφέρουν τα υποκείμενα της Α και Β ομάδας, επομένως εκλείπουν ήδη από την ομάδα Γ (π.χ. γu rγa = νωρίς γενικά, a ftama = νωρίς το απόγευμα, a piδ = αχλάδι, γrabδu = μικρό αχλάδι, το οποίο κάνουν κομπόστα ή τουρσί). Σε λέξεις με [ 1231 ]

7 [ ΧΑΙΔΩ ΧΡΗΣΤΟΥ ] πολυσημία στην ομάδα Γ παρουσιάζεται η τάση στένωσης της σημασίας. Επίσης, κάποιες από τις αρχαϊκές λέξεις βρίσκονται σε διαδικασία αντικατάστασής τους από άλλες των οποίων διευρύνεται η χρήση και σημασία. Μαζί με το σημαίνον χάνεται και μία λεπτή νοηματική διάκριση και παραμένει η λέξη με την πιο γενική σημασία. Στη Γιάλτα έχει συντελεστεί γρηγορότερα η διαδικασία αντικατάστασης. Επιπλέον, ένα από τα συμπεράσματα της έρευνας είναι ότι σε λέξεις με κυριολεκτική και μεταφορική χρήση, ανθεκτικότερη ως προς την επιβίωση είναι η μεταφορική. Συχνά η ομάδα Α αναφέρει και την κυριολεκτική και τη μεταφορική σημασία, η ομάδα Β παρουσιάζει μια μικρή μετατόπιση προς τη μεταφορική, ενώ στην ομάδα Γ επιβιώνει περισσότερο η μεταφορική, κάποτε και αποκλειστικά ( tsepra = ασθένεια του δέρματος / άνθρωπος που κολλάει πάνω σου, a rkδija = αρκούδα / μεγαλόσωμος, δυνατός άνθρωπος, bazu = τοποθετώ κάτι ψηλά / βάζω κάποιον κάπου με μέσο). Αυτή η τάση επιβεβαιώνεται από λέξεις που έχουν επιβιώσει αποκλειστικά με τη μεταφορική σημασία, όπως η λέξη fti xos = φτωχός που επιβιώνει μόνο με τη μεταφορική σημασία αδύνατος, ενώ η κυριολεκτική σημασία έχει αντικατασταθεί από τη λέξη γa rips (τουρκογενής με ελληνική κατάληξη). Παρατηρείται η τάση να επιβιώνουν στην ομάδα Γ οι στερεότυπες φράσεις, κυρίως παγιωμένες προτάσεις σε προστακτική, οι οποίες στους παθητικά δίγλωσσους αποτελούν ανάκληση μέσω της μνήμης, φράσεων που έλεγαν οι γονείς / παππούδες. ( fae / epar / δοs / γnefa! = φάε, πάρε, δώσε, ξύπνα). Επίσης κάποιες λέξεις διατηρούνται μόνο ως επώνυμα της πιάτσας, κοινώς παρατσούκλια. Αναφορικά με τα σημασιολογικά πεδία, τα πεδία ζώα, διατροφή και άνθρωπος έχουν την πιο υψηλή αναγνωρισιμότητα με τη σειρά που αναφέρθηκαν. Τα πεδία που παρουσιάζουν την πιο έντονη τάση για φθίνουσα πορεία είναι η υγεία κι ακολουθεί η φύση. Το πεδίο που παρουσιάζει τη μεγαλύτερη υποχώρηση είναι οι αφηρημένες έννοιες. Η διατήρηση της στερεοτυπικότητας ενισχύεται και από παρατηρήσεις στο μορφολογικό επίπεδο, όπου παρατηρείται σημαντική υποχώρηση των αφηρημένων ουσιαστικών και των επιθέτων, και υψηλή διατηρησιμότητα της προστακτικής έγκλισης των ρημάτων. Σχετικά με τα άλλα γραμματικά γένη, παρατηρούμε ότι οι αντωνυμίες και τα επιρρήματα παρουσιάζουν την υψηλότερη βιωσιμότητα και τα επίθετα τη μικρότερη. Η παρουσία των ρημάτων είναι σταθερή και γενικά παρουσιάζουν σχετικά χαμηλό βαθμό συρρίκνωσης. Σε πραγματολογικό επίπεδο, προέκυψε το ερώτημα αν οι αρχαϊσμοί και τα σημασιολογικά πεδία που υποχωρούν σχετίζονται με εκφάνσεις του πολιτισμού και της καθημερινής ζωής που υποχωρούν αντίστοιχα. Ανάμεσα στους όρους που έχουν πλήρως υποχωρήσει ή έχουν σαφή τάση υποχώρησης στην ομάδα Γ και των δύο κοινοτήτων κάποιοι σχετίζονται σαφώς με την υποχώρηση αντίστοιχων εργασιών αφού έχει αλλάξει ο τρόπος παραγωγής (θiri stir / shiri st er = θεριστήρι, δρεπάνι γli fan = δίκρανο, klu stir = μεγάλο αδράχτυ), με την αλλαγή μορφής της κατοικίας (mu rsi = σκαμένη λακκούβα στη γη για τη φύλαξη και συντήρηση τροφίμων), με υλικά και είδη που δε χρησιμοποιούνται πια ( tshenglu = μάλλινο χαλάκι ή γκέτες), με είδη διατροφής που δε συνηθίζονται πια από τους νέους (ma lai = φαγητό από καλαμπόκι), με την αλλαγή κοινωνικών συνηθειών ( puku shars = προξενητής, pu rka = δίσκος με γλυκά και φρούτα, πεσκέσι στην περίσταση του γάμου), με τη σταδιακή εξάλειψη επαγγελμάτων (shi rδas = γουρουνάς ), με την υποχώρηση κάποιων προκαταλήψεων (klu ksija: ada loγun pu surka loγ a, erkit = λόξιγκας: έρχεται όταν λένε για σένα άσχημα λόγια). Η υποχώρηση άλλων όρων δε σχετίζεται με υποχώρηση αντίστοιχων πραγματικών συνθηκών και πολιτισμικών χαρακτηριστικών, αλλά με το γεγονός ότι έχει υποχωρήσει η αναφορική λειτουργία της διαλέκτου η οποία δεν επιλέγεται ως κώδικας περιγραφής του κόσμου. Έτσι, η εξαφάνιση του όρου solka = συνομήλικος στην ομάδα Γ είναι αναμενόμενη, η υποχώρηση του όρου orku = πληγή (στη Γιάλτα oruk με άπαξ μαρτυρία) σχετίζεται με τη γενικότερη υποχώρηση του σημασιολογικού πεδίου υγεία, η οποία είναι πιο έντονη στη Γιάλτα, όπως και των όρων mu losh = μολόχα, tra shi = τραχύ αντανακλά τη συρρίκνωση του πεδίου των φυτών και των επιθέτων αντίστοιχα. Από την άλλη, δεν είναι τυχαίο που οι λέξεις shu riδ= γουρούνι και xno = αγελάδα αναγνωρίζονται από όλα τα υποκείμενα της έρευνας, εφόσον στα περισσότερα σπίτια και στις δύο κοινότητες εκτρέφονται ακόμα αυτά τα ζώα, μέχρι σήμερα. Άλλες λέξεις διατηρούν υψηλή βιωσιμότητα για διαφορετικούς λόγους, όπως η λέξη uksus = ξίδι που δεν αναγνωρίζεται ως ελληνική αλλά ως ρωσική γιατί αποτελεί δάνειο ενσωματωμένο στη ρωσική από το 13 ο αι., λέξεις τις οποίες κατανοούν οι νέοι επειδή τις επαναλαμβάνουν συχνά οι ηλικιωμένοι συγγενείς τους ( rasha = ράχη, zmu nu/ zilmu nu = λησμονώ, orima/ on ur = όνειρο), ή λέξεις που διατηρήθηκαν μέσα σε φραστικά σύνολα ή σε στίχους τραγουδιών. [ 1232 ]

8 [ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΡΡΙΚΝΩΣΗ ΣΤΟ ΠΕΔΙΟ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΚΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΤΩΝ ΙΔΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΜΑΛΙ ΓΙΑΝΙΣΟΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΓΙΑΛΤΑ ΤΗΣ ΚΡΙΜΑΙΟΑΖΟΦΙΚΗΣ ΔΙΑΛΕΚΤΟΥ ] 3. Επίλογος Ανακεφαλαιώνοντας, τα ιδιώματα της Κριμαιοαζοφικής διαλέκτου χρησιμοποιούνται ακόμα στα ελληνικά χωριά, περισσότερο στα απομονωμένα και με μεγαλύτερο ποσοστό ελληνικού πληθυσμού, πρόκειται όμως για επαπειλούμενη [endangered] γλωσσική ποικιλία. Αυτό επιβεβαιώνεται από τις κοινότητες που εξετάσαμε, καθώς στη Γιάλτα που είναι περιοχή με συχνότερη συγκοινωνία, με τουριστική κίνηση τους καλοκαιρινούς μήνες και με χαμηλότερο ποσοστό ελληνικού πληθυσμού σε σχέση με το Μάλι Γιανισόλ, η γλωσσική συρρίκνωση βρίσκεται σε πιο προχωρημένο στάδιο. Τα ιδιώματα χρησιμοποιούνται από τους ηλικιωμένους και μεσήλικες αλλά δε μεταβιβάζονται στις νεότερες γενιές κυρίως επειδή δε βοηθούν στην κοινωνική κινητικότητα. Μετά τη σύσταση του ουκρανικού κράτους, τη συσπείρωση των ελληνικών κοινοτήτων της Ουκρανίας, την έξοδό τους από τη μέχρι τότε απομόνωση και την επαφή τους με την Ελλάδα και την ελληνική διασπορά, η Κοινή ΝΕ διαδραματίζει σταδιακά έναν ιδιότυπο ρόλο lingua franca για την ελληνική εθνοτική κοινότητα και εκτοπίζει τη διάλεκτο. Σύμφωνα με τις παρατηρήσεις των κοινωνιογλωσσολόγων, κάτω από κατάλληλες αφομοιωτικές συνθήκες, συνήθως στην τρίτη γενιά μεταναστών παρατηρείται ήδη γλωσσική μετακίνηση. Στην περίπτωση των Ελλήνων της Αζοφικής διατηρήθηκε η δική τους γλώσσα, τα ρουμέικα, επί σειρά αιώνων ως μειονοτική γλώσσα, παρότι ήταν ανάμεσα σε κυρίαρχες γλώσσες αποκομμένη από τα κέντρα ελληνισμού, προφανώς επειδή οι αφομοιωτικές συνθήκες δεν ήταν ικανές κι επαρκείς. Τέτοιες συνθήκες - ιστορικές, κοινωνικές, πολιτικές- τόσο σε μακροεπίπεδο (παγκόσμιο και εθνικό) όσο και σε μικροεπίπεδο (τοπικό) δημιουργήθηκαν στα τέλη της δεκαετίας του 30 οπότε άρχισε να λαμβάνει χώρα η γλωσσική μετακίνηση προς την οροφική ρωσική, η οποία απ ότι φαίνεται, σε ορισμένα περιβάλλοντα ολοκληρώθηκε επίσης μέσα σε τρεις γενιές. Επιπλέον, φαίνεται να έχουν αποσυνδεθεί οι έννοιες εθνοτική ταυτότητα και γλώσσα. Η γλώσσα δεν αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο της εθνοτικής ταυτότητας αφού όσοι αυτοπροσδιορίζονται ως Έλληνες κι έχουν ελληνική εθνική συνείδηση δε μιλάνε όλοι τη διάλεκτο ή την Κοινή, ενώ αντίστροφα η Κοινή Νεοελληνική χρησιμοποιείται από άτομα διαφόρων εθνοτήτων, λόγω της διδασκαλίας της στο Κρατικό Πανεπιστήμιο Ανθρωπιστικών Σπουδών. Τοποθετώντας το ζήτημα σε διεθνές επίπεδο, θεωρούμε καλό να αναφέρουμε τον προβληματισμό του Truchot (2002:17-19) σχετικά με τη θέση και τις λειτουργίες των γλωσσών σήμερα που το μόρφωμα εθνικό-κράτος τείνει να ξεπεραστεί και να θεωρηθεί αρχαϊκό μπροστά στα νέα σχήματα που επιβάλλει σταδιακά η παγκοσμιοποίηση της αγοράς. Αναρωτιέται αν σήμερα η χρήση μιας γλώσσας εξαρτάται από το βαθμό της θεσμικής της αναγνώρισης ή εξαρτάται περισσότερο απ ότι στο παρελθόν από το ρόλο της στη λειτουργία της παγκόσμιας αγοράς. Οι εθνικές και επίσημες γλώσσες συχνά επιβλήθηκαν από τις εύπορες τάξεις στα λαϊκά στρώματα που μιλούσαν άλλες γλώσσες ή γλωσσικές ποικιλίες. Σήμερα, τα λαϊκά στρώματα είναι εκείνα που έχουν οικειοποιηθεί τις εθνικές κι επίσημες γλώσσες, ενώ τα ανώτερα στρώματα ενδεχομένως αναζητούν άλλες προοπτικές, παραδείγματος χάρη την απόκτηση μιας πολυγλωσσίας με υψηλή αξία προστιθέμενη στο οικονομικό πεδίο. Αν θεωρηθεί το θέμα της θνησιμότητας της διαλέκτου της ελληνικής κοινότητας της Αζοφικής υπό το πρίσμα του σύγχρονου μακροεπιπέδου που εκτέθηκε παραπάνω, προκύπτει ο προβληματισμός κατά πόσο είναι εφικτό να επιβιώσει μία γεωγραφική ποικιλία που δεν πρόλαβε να εποικοδομηθεί και να κωδικοποιηθεί, από τη στιγμή που αλλάζει η ισορροπία σε σχέση και με τις εθνικές επίσημες γλώσσες. Μ αυτή την προβληματική ακόμα κι ο ρόλος της Κοινής Νεοελληνικής στην περιοχή μπορεί κάλλιστα να κλονιστεί σε περίπτωση ευρωπαϊκού προσανατολισμού της Ουκρανίας ο οποίος θα καταστήσει απαραίτητη την εκμάθηση ισχυρότερων γλωσσών. Θα μπορούσε να αναρωτηθεί κανείς γιατί να διατηρηθεί η διάλεκτος. Η απώλεια μιας γλώσσας δεν είναι η απώλεια μιας έννοιας αλλά είναι αυτό που συμβαίνει όταν οι άνθρωποι αλλάζουν συμπεριφορά και δεν μεταβιβάζουν τη γλώσσα τους στις επόμενες γενιές. Επιπλέον, μπορούμε να δούμε το φαινόμενο με τον οικολογικό του χαρακτήρα, εστιάζοντας στις σχέσεις των ανθρώπων μεταξύ τους και με το περιβάλλον, στις σκέψεις και τα αισθήματά τους. Σύμφωνα με τον Crystal (2000:27) χρειαζόμαστε τη διαφορετικότητα και την ποικιλότητα, γιατί οι γλώσσες εκφράζουν ταυτότητα, είναι αποθήκες της ιστορίας, συνεισφέρουν στο σύνολο της ανθρώπινης γνώσης, είναι ενδιαφέρουσες από μόνες τους. Εξάλλου η γλώσσα σχετίζεται με το συναίσθημα και η συνείδηση συνδέεται τόσο με διανοητικές, όσο και με συναισθηματικές διαδικασίες (Van Lier, 1996: 83). Ο Ashla A. στον επίλογο της ηχογραφημένης ποιητικής ανθολογίας του (2003: 40-41) επισημαίνει ότι στις πολύτομες ιστορίες της νεοελληνικής λογοτεχνίας και στις ελληνικές εγκυκλοπαίδειες δεν αναφέρεται κανένας Ρωμαίος ποιητής από τη Μαριούπολη. Είναι γεγονός πως η ελληνική κοινότητα της Αζοφικής έχει μελετηθεί ελάχιστα από τους επιστημονικούς φορείς της μητροπολιτικής Ελλάδας εθνογραφικά και γλωσσικά και θα ήταν καλό αυτό να γίνει το συντομότερο, όσο επιβιώνουν ακόμα η διάλεκτος και τα ιδιώματά της και τα ιδιαίτερα πολιτισμικά της χαρακτηριστικά, προκειμένου ο [ 1233 ]

Σκούρτου, Ε. (2011). Η Διγλωσσία στο Σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Γλώσσες και Διγλωσσία στον Κόσμο. Κεφάλαιο Πρώτο

Σκούρτου, Ε. (2011). Η Διγλωσσία στο Σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Γλώσσες και Διγλωσσία στον Κόσμο. Κεφάλαιο Πρώτο Σκούρτου, Ε. (2011). Η Διγλωσσία στο Σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Γλώσσες και Διγλωσσία στον Κόσμο Κεφάλαιο Πρώτο Η διγλωσσία / πολυγλωσσία είναι ένα παλιό φαινόμενο. Πάει χέρι με χέρι με τις μετακινήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Α Γυμνασίου διδάσκεται τρεις (3) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

Ηλικία - Επιχειρηματικότητα

Ηλικία - Επιχειρηματικότητα Ηλικία - Επιχειρηματικότητα 40% 35% 34,3% 34,0% 30% 25% 20% 21,3% 15% 10% 5% 0% 1,3% 18-24 25-34 35-44 45-54 55+ 9,0% 1 Τι επιλέγει 84% επιλέγει την έναρξη νέας δραστηριότητας ανεξάρτητα επιπέδου εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγικό μέρος 2. Ειδικά λεξιλόγια και λεξικός δανεισμός 2.1.Διδακτικές προτάσεις 3. Παράδειγμα διδακτικής εφαρμογής

Διαβάστε περισσότερα

Η Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Ουκρανία

Η Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Ουκρανία Η Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Ουκρανία ΞΕΝΙΑ ΑΡΤΑΜΟΝΟΒΑ Κυριακάτικο Σχολείο της Ελληνικής Κοινότητας του Χαρκόβου (Ουκρανία) Οι κοινωνικές αναταραχές του 20 ου αιώνα επηρέασαν και τις ελληνικές

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά):

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά): Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ Θετικά: μας ηρεμεί μας χαλαρώνει μας ψυχαγωγεί (ταξίδια, εκδρομές, συναντήσεις) μας παρέχει τα βασικά είδη διατροφής και επιβίωσης (αέρας, νερό, τροφή) Σήμερα (αρνητικά): Ο άνθρωπος:

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Θεωρητικό πλαίσιο και ανάλυση αποτελεσμάτων της πανελλαδικής ποσοτικής έρευνας VPRC Φεβρουάριος 2007 13106 / Διάγραμμα 1 Γενικοί

Διαβάστε περισσότερα

«Ενισχύοντας την κοινωνική ένταξη των μαθητών με διαφορετική πολιτισμική προέλευση»

«Ενισχύοντας την κοινωνική ένταξη των μαθητών με διαφορετική πολιτισμική προέλευση» Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο «Ενισχύοντας την κοινωνική ένταξη των μαθητών με διαφορετική πολιτισμική

Διαβάστε περισσότερα

(γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και. συµπεριφοράς) ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε. 70

(γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και. συµπεριφοράς) ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε. 70 Προβλήµατα διγλωσσίας ίγλωσση εκπαίδευση (γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και µαθησιακές δυσκολίες προβλήµατα συµπεριφοράς) Σαλτερής Νίκος ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

1. Σκοπός της έρευνας

1. Σκοπός της έρευνας Στατιστική ανάλυση και ερμηνεία των αποτελεσμάτων των εξετάσεων πιστοποίησης ελληνομάθειας 1. Σκοπός της έρευνας Ο σκοπός αυτής της έρευνας είναι κυριότατα πρακτικός. Η εξέταση των δεκτικών/αντιληπτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2008 ( ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ 3Π /2008) ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009)

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Το πρόβλημα του λειτουργικού αναλφαβητισμού στην Κύπρο στις ηλικίες των 12 με 15 χρόνων

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Β Γυμνασίου διδάσκεται δυόμισι (2,5) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση Γλωσσάρι Η ομάδα MATURE διαθέτει σημαντική εμπειρία στη διαχείριση και υλοποίηση Ευρωπαϊκών προγραμμάτων και γνωρίζει ότι τα ζητήματα επικοινωνίας ενδέχεται να προκαλέσουν σύγχυση. Προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες τμημάτων & επιπέδων _v.1. Πληροφορίες τμημάτων & επιπέδων. τηλέφωνα επικοινωνίας: 211.403-7682 & 690.9012085 email: info@valores.

Πληροφορίες τμημάτων & επιπέδων _v.1. Πληροφορίες τμημάτων & επιπέδων. τηλέφωνα επικοινωνίας: 211.403-7682 & 690.9012085 email: info@valores. 2013 Πληροφορίες τμημάτων & επιπέδων ΒΑΣΙΚΟ Επίπεδο A Περιγραφή βασικού επιπέδου Α1 Ολοκληρώνοντας το επίπεδο Α1 της Ισπανικής γλώσσας, ο σπουδαστής θα είναι ικανός να κατανοήσει και να χρησιμοποιήσει

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο 1 Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ο ενιαίος ευρωπαϊκός χώρος αποτελεί ήδη πεδίο δραστηριότητας, αλλά και ανταγωνισμού των γλωσσών. Από την εποχή της ίδρυσης

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Μετασχηματίζοντας δημιουργικά την αμφισβήτηση Μέσα στην τάξη ο εκπαιδευτικός με τους μαθητές αλληλεπιδρούν και αλληλοεπηρεάζονται από τις μεταξύ τους στάσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΛΕΞΗ ΤΡΙΤΗ ΤΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΔΙΑΛΕΚΤΩΝ

ΔΙΑΛΕΞΗ ΤΡΙΤΗ ΤΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΔΙΑΛΕΚΤΩΝ ΔΙΑΛΕΞΗ ΤΡΙΤΗ ΤΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΔΙΑΛΕΚΤΩΝ 1. Από τη Γραμμική Β στην εισαγωγή του αλφαβήτου - Στον ελληνικό χώρο, υπήρχε ένα σύστημα γραφής μέχρι το 1200 π.χ. περίπου, η

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Γ Γυμνασίου διδάσκεται τρεις (3) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο

Φροντιστήρια ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1 Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Η εξεταστέα ύλη του Γυμνασίου είναι τα 3/5 της ύλης που διδάχθηκε, με την προϋπόθεση ότι η

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ονοματεπώνυμα Σπουδαστριών: Μποτονάκη Ειρήνη (5422), Καραλή Μαρία (5601) Μάθημα: Β06Σ03 Στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ.

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. Η συμβολή της οικογένειας στην άσκηση κοινωνικής πολιτικής είναι μεγάλη και διαχρονική. Η μορφή και το περιεχόμενο, όμως, αυτής της συμβολής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Ο ρόλος της Δια βίου Μάθησης στην καταπολέμηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων. Τοζήτηματωνκοινωνικώνανισοτήτωνστηνεκπαίδευσηαποτελείένα

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Ημερίδα με θέμα «Η αγορά εργασίας σε κρίση». Συνεδρία: Οι συνέπειες της κρίσης σε διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

Η γλώσσα της Κ.Δ. είναι η «κοινή» ελληνιστική, δηλαδή η δημώδης και η γλώσσα που ομιλείτο από τον 3 ο αι. π.χ. μέχρι τον 3 ο αι. μ.χ.

Η γλώσσα της Κ.Δ. είναι η «κοινή» ελληνιστική, δηλαδή η δημώδης και η γλώσσα που ομιλείτο από τον 3 ο αι. π.χ. μέχρι τον 3 ο αι. μ.χ. Η γλώσσα της Κ.Δ. είναι η «κοινή» ελληνιστική, δηλαδή η δημώδης και η γλώσσα που ομιλείτο από τον 3 ο αι. π.χ. μέχρι τον 3 ο αι. μ.χ. Οι κατακτήσεις του Μ. Αλεξάνδρου και η πολιτική ενοποίηση του χώρου

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα

Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση. Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ Αξιολόγηση του Εκπαιδευτικού Έργου στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση Διαδικασία Αυτοαξιολόγησης στη Σχολική Μονάδα Σχέδια Εκθέσεων

Διαβάστε περισσότερα

Η ενότητα: «Μη ρηματικώς εξαρτώμενοι ή λεξιλογικοί δείκτες» (20.3 κ.ε.) αναφέρεται τόσο σε μορφολογικά όσο και συντακτικά φαινόμενα.

Η ενότητα: «Μη ρηματικώς εξαρτώμενοι ή λεξιλογικοί δείκτες» (20.3 κ.ε.) αναφέρεται τόσο σε μορφολογικά όσο και συντακτικά φαινόμενα. ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η παρούσα διατριβή έχει ως στόχο τη μελέτη ορισμένων δεικτών (γλωσσολογικών χαρακτηριστικών με κανονική κοινωνική κατανομή) της σημερινής κυπριακής διαλέκτου, όπως χρησιμοποιούνται από μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά.

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. Γ. Οι μαθητές και τα Μαθηματικά. Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. ΠΙΝΑΚΑΣ 55 Στάση

Διαβάστε περισσότερα

προετοιμασίας και του σχεδιασμού) αρχικά στάδια (της αντιμετώπισή τους. προβλήματος της ΔΕ Ειρήνη Γεωργιάδη Καθηγήτρια Σύμβουλος της ΕΚΠ65 του ΕΑΠ

προετοιμασίας και του σχεδιασμού) αρχικά στάδια (της αντιμετώπισή τους. προβλήματος της ΔΕ Ειρήνη Γεωργιάδη Καθηγήτρια Σύμβουλος της ΕΚΠ65 του ΕΑΠ Δυσκολίες και προβλήματα που έχουν εντοπιστεί στα αρχικά στάδια (της προετοιμασίας και του σχεδιασμού) της ΔΕ στη ΘΕ ΕΚΠ 65 και προτάσεις για την αντιμετώπισή τους. Τα προβλήματα αφορούν κυρίως την επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012 Οργανωτική

Διαβάστε περισσότερα

«Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών»

«Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών» «Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών» Γλώσσα: Το φυσικό εκείνο σύστημα επικοινωνίας που χρησιμοποιείται από τον άνθρωπο και έχει ως βάση του τον έναρθρο λόγο.

Διαβάστε περισσότερα

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση. Womens Business Gerasimos Tzamarelos, PhD 27 November 2014 Έννοιες Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ»

«Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ» «Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ» Εισηγήτρια: Ανδριανή Ζαγκούτα Συνεργάτης Ειδικής Γραμματείας Παιδείας Ομογενών και Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης Η παιδεία είναι μια ευρύτερη έννοια, που ακρογωνιαίο

Διαβάστε περισσότερα

The G C School of Careers

The G C School of Careers The G C School of Careers ΔΕΙΓΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ Στ ΤΑΞΗ Χρόνος: 1 ώρα Αυτό το γραπτό αποτελείται από 8 σελίδες, συμπεριλαμβανομένης και αυτής. Να απαντήσεις σε ΟΛΕΣ τις ερωτήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

Η ελληνική και η ευρωπαϊκή ταυτότητα

Η ελληνική και η ευρωπαϊκή ταυτότητα ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΝΔΟΦΡ/ΚΗΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 14 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2008 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: (4) ΚΕΙΜΕΝΟ Η ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων

e-seminars Αναπτύσσομαι 1 Προσωπική Βελτίωση Seminars & Consulting, Παναγιώτης Γ. Ρεγκούκος, Σύμβουλος Επιχειρήσεων Εισηγητής Ειδικών Σεμιναρίων e-seminars Πρωτοποριακή Συνεχής Επαγγελματική και Προσωπική Εκπαίδευση Προσωπική Βελτίωση Αναπτύσσομαι 1 e Seminars Copyright Seminars & Consulting Page 1 Περιεχόμενα 1. Γιατί είναι απαραίτητη η ανάπτυξη

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010)

Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010) Αξιολόγηση του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής στη Μέση Εκπαίδευση (Ιούνιος 2010) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Με απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου της 29 ης Ιουλίου, 2008, τέθηκε σε εφαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι γνωστό ότι, παραδοσιακά, όπως άλλα εκπαιδευτικά συστήματα έτσι και το ελληνικό στόχευαν στην καλλιέργεια και ενδυνάμωση της εθνοπολιτιστικής ταυτότητας. Αυτό κρίνεται θετικό, στο βαθμό που

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Επιστημονικός Υπεύθυνος Έρευνας : Καθηγητής Επαμεινώνδας Πανάς

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ. Επιστημονικός Υπεύθυνος Έρευνας : Καθηγητής Επαμεινώνδας Πανάς ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ Επιστημονικός Υπεύθυνος Έρευνας : Καθηγητής Επαμεινώνδας Πανάς Θεσσαλονίκη, Σεπτέμβριος 2010 2 3 4 ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πρόγραμμα μουσουλμανοπαίδων.

2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πρόγραμμα μουσουλμανοπαίδων. ΕΠΙΒΛΕΨΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΩΝ ΔΙΑΤΡΙΒΩΝ 2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πρόγραμμα μουσουλμανοπαίδων. Η γλωσσική εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 18232 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 14-12-2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Άννα Αδάμ Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου Α. Nα αποδώσετε περιληπτικά το κείμενο (80-100 λέξεις). Οι κοινωνικοί

Διαβάστε περισσότερα

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012 Οργανωτική

Διαβάστε περισσότερα

Ακολουθεί η περιγραφή του δείγµατος και κατόπιν αναλύονται τα αποτελέσµατα για κάθε κατηγορία ανηλίκων και ενηλίκων χωριστά.

Ακολουθεί η περιγραφή του δείγµατος και κατόπιν αναλύονται τα αποτελέσµατα για κάθε κατηγορία ανηλίκων και ενηλίκων χωριστά. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Γενικό Λύκειο Βαλτινού Τρικάλων ως εµπλεκόµενο σχολείο στο ευρωπαϊκό πρόγραµµα Comenius Regio, που υλοποιείται µεταξύ φορέων και οργανισµών των Τρικάλων (Ελλάδα) και του

Διαβάστε περισσότερα

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης.

ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ. το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ. @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ! Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ το ΠΑΙΔΙ ΚΑΙ Η ΑΝΑΓΝΩΣΗ ΣΤΑΣΕΙΣ, ΠΡΟΤΙΜΗΣΕΙΣ, ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ @ Επιστήμες της αγωγής Διευθυντής Μιχάλης Κασσωτάκης ί>ηγο^η 26 Επιστήμες της Αγωγής 26 ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Δ. ΜΑΛΑΦΑΝΤΗΣ ΤΟ

Διαβάστε περισσότερα

Το νέο κοινωνιολογικό πλαίσιο του πολυπολιτισμικού σχολείου

Το νέο κοινωνιολογικό πλαίσιο του πολυπολιτισμικού σχολείου Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο- για τη Δευτεροβάθμια εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Σε συνεργασία με την Περιφερειακή Διεύθυνση Π.Ε. & Δ.Ε. Νοτίου Αιγαίου ΗΜΕΡΙΔΑ Το νέο κοινωνιολογικό

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ/ΞΕΝΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ/ΞΕΝΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ 1 Εκμάθηση του λεξιλογίου μιας γλώσσας σημαίνει να γνωρίζει ο σπουδαστής τη μορφή, τη σημασία, την κλίση, την παραγωγή, την πραγματολογική λειτουργία, την κοινωνική χρήση μιας λέξης.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ ΤΗΣ ΕΚΔΟΣΗΣ

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ ΤΗΣ ΕΚΔΟΣΗΣ ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΕΜΠΟΔΙΩΝ ΠΟΥ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΟΥΝ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΕΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΠΟΥ ΠΡΟΣΦΕΡΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΠΟΙΗΣΗ Φορέας Υλοποίησης Έκθεσης

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΚΑΛΥΒΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΙΩΑΝΝΑ

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΚΑΛΥΒΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΙΩΑΝΝΑ ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 18673 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 16/12/2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΚΑΛΥΒΑ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΙΩΑΝΝΑ ΚΕΙΜΕΝΟ Η ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ ΤΗΣ ΤΕΧΝΗΣ Α. Ο συγγραφέας του παρόντος κειμένου παρουσιάζει τον προβληματισμό του αναφορικά με

Διαβάστε περισσότερα

Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΓΕΝΝΗΣΗ 6 ΕΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ

Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΓΕΝΝΗΣΗ 6 ΕΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΓΕΝΝΗΣΗ 6 ΕΤΩΝ ΗΛΙΚΙΑ γέννηση ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Αναγνωρίζει και προτιμά τη φωνή της μητέρας καθώς και ήχους της γλώσσας. Μιμείται ήχους της γλώσσας. 2 μηνών Συνδυάζει

Διαβάστε περισσότερα

1 Blumenthal, M., & Julien, M. (2000). Geen diagnose zonder anamnese meertaligheid. Logopedie & Foniatrie, 1, 13-17.

1 Blumenthal, M., & Julien, M. (2000). Geen diagnose zonder anamnese meertaligheid. Logopedie & Foniatrie, 1, 13-17. Ιστορικό Πολύγλωσσων Παιδιών Οµάδα µελέτης πολύγλωσσων παιδιών Η λίστα µε τα διαθέσιµα ιστορικά βρίσκεται στην ιστοσελίδα www.sig-net.be σε µορφή PDF. Πρώτη έκδοση 2006 εύτερη έκδοση 2011 Sig vzw Kerkham

Διαβάστε περισσότερα

Βαρβάρα Καμπουρίδη Συντονίστρια Εκπαίδευσης Ελληνική Πρεσβεία Λονδίνου www.hellenic-education.org.uk

Βαρβάρα Καμπουρίδη Συντονίστρια Εκπαίδευσης Ελληνική Πρεσβεία Λονδίνου www.hellenic-education.org.uk Βαρβάρα Καμπουρίδη Συντονίστρια Εκπαίδευσης Ελληνική Πρεσβεία Λονδίνου www.hellenic-education.org.uk Ν. 4027/2011 και Ελληνομάθεια Οι μαθητές που φοιτούν στα αναγνωρισμένα τμήματα διδασκαλίας της ελληνικής

Διαβάστε περισσότερα

Νοημοσύνη. Μπορεί να μετρηθεί; Βασίλειος Κωτούλας 2 η Περιφέρεια ΔΕ Καρδίτσας

Νοημοσύνη. Μπορεί να μετρηθεί; Βασίλειος Κωτούλας 2 η Περιφέρεια ΔΕ Καρδίτσας Νοημοσύνη Μπορεί να μετρηθεί; Βασίλειος Κωτούλας 2 η Περιφέρεια ΔΕ Καρδίτσας S Αμφισβήτηση S Αξιολόγηση της νοημοσύνης (Νασιάκου, (1980): Νοημοσύνη είναι ό,τι μετρούν τα τεστ νοημοσύνης) S Τρόπος αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ:

ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ: ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Η κατηγοριοποίηση των θεμάτων της ΤΡΑΠΕΖΑΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ στο μάθημα της ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ έγινε με βάση την τρέχουσα πορεία της ύλης στο μάθημα, αλλά και με βάση τη ροή της ύλης,

Διαβάστε περισσότερα

Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ

Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Σ ΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Μ ΑΪΟΥ 2002 2004 Δ ΕΥΤΕΡΟ ΜΕΡΟΣ Π ΕΡΙΛΗΨΗ: Η μελέτη αυτή έχει σκοπό να παρουσιάσει και να ερμηνεύσει τα ευρήματα που προέκυψαν από τη στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση της ημερίδας με θέμα «Technology

Διαβάστε περισσότερα

4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία

4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία 4. Η τέχνη στο πλαίσιο της φιλοσοφίας του Χέγκελ για την ιστορία Α1. Ερωτήσεις γνώσης - κατανόησης 1. Πώς συλλαµβάνει ο Χέγκελ τη σχέση ιστορίας και πνεύµατος και ποιο ρόλο επιφυλάσσει στο πνεύµα; 2. Τι

Διαβάστε περισσότερα

2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1.

2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1. 2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1. : - :. : : ( /,, ) :...., -, -.,,... 1.,, 2,,,....,,,...,, 2008 1. 2. - : On Demand 1. 9 2. 9 2.1 9 2.2 11 2.3 14 3. 16 3.1 16 3.1.1 16 3.1.1. 16 3.1.1. 25 3.1.2 26

Διαβάστε περισσότερα

Επιμορφωτικό σεμινάριο «Διδάσκοντας την Ελληνική ως δεύτερη γλώσσα στο Δημοτικό Σχολείο»

Επιμορφωτικό σεμινάριο «Διδάσκοντας την Ελληνική ως δεύτερη γλώσσα στο Δημοτικό Σχολείο» Πρόγραμμα Ενδοϋπηρεσιακής Επιμόρφωσης εκπαιδευτικών, Εκπαιδευτικών Ψυχολόγων και εκπαιδευτικών Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Αγωγής Επιμορφωτικό σεμινάριο «Διδάσκοντας την Ελληνική ως δεύτερη γλώσσα

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Γαβριέλλα Κοντογιαννίδου, Φιλόλογος 1. Το πρώτο βήμα μας είναι η κατανόηση του θέματος και η ένταξή του σε ευρύτερες θεματικές ενότητες Συνήθως, ένα θέμα Έκθεσης έχει

Διαβάστε περισσότερα

International English for Speakers of Other Languages (IESOL) International Spoken English for Speakers of Other Languages (ISESOL)

International English for Speakers of Other Languages (IESOL) International Spoken English for Speakers of Other Languages (ISESOL) International English for Speakers of Other Languages (IESOL) International Spoken English for Speakers of Other Languages (ISESOL) Short Product Description Οι Εξετάσεις City & Guilds IESOL και ISESOL

Διαβάστε περισσότερα

Πλαίσιο Σχεδιασμού και Οργάνωσης Διδασκαλίας

Πλαίσιο Σχεδιασμού και Οργάνωσης Διδασκαλίας ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗΣ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΦΑΣΗ Β (2013-2014) Πλαίσιο Σχεδιασμού και Οργάνωσης Διδασκαλίας Ενότητα που αφορά στη διδασκαλία (βάσει του σχολικού γλωσσικού εγχειριδίου):

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Σελίδα ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ ΜΑΪΟΣ 2014. Α1. (Μονάδες 15)

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Σελίδα ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ ΜΑΪΟΣ 2014. Α1. (Μονάδες 15) ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΘΕΜΑΤΑ: GI_A_NEG_0_4580 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 26/05/2014 ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: ΣΤΟΥΡΑΙΤΗΣ Α1. (Μονάδες 15) Α1. Γιατί ο θεσμός της πιστοποιήσης ξένων γλωσσών προάγει το ευρωπαϊκό ιδεώδες της πολυγλωσσίας,

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες)

Επίπεδο Γ2. Χρήση γλώσσας (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά. Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Γ2 (20 μονάδες) Διάρκεια: 30 λεπτά Ερώτημα 1 (5 μονάδες) Ο φίλος σας έγραψε μία μελέτη σχετικά με τρόπους βελτίωσης της αναγνωστικής ικανότητας των μαθητών. Επειδή, όμως, είναι ξένος, κάνει ακόμη λάθη,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ: ΒΑΘΜΟΣ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΗΣ ΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ

ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ: ΒΑΘΜΟΣ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΗΣ ΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Φωτεινή Ι. Τολούδη ΤΕΛΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ: ΒΑΘΜΟΣ ΔΙΑΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟΤΗΤΑΣ ΤΟΥ ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΥΛΙΚΟΥ ΤΗΣ ΠΡΟΗΓΟΥΜΕΝΗΣ ΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο

Διαβάστε περισσότερα

Αρβανίτη Ευγενία, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@aegean.gr

Αρβανίτη Ευγενία, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο Πατρών earvanitis@aegean.gr ΕΤΕΡΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΙΑΣΠΟΡΑ Γ έτος: 2. Μορφές Ελληνικής Διασποράς: Ορισμοί, αίτια, οι διαδικασίες/πολιτικές μετανάστευσης, το ταξίδι, η εγκατάσταση Αρβανίτη Ευγενία, ΤΕΕΑΠΗ, Πανεπιστήμιο

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΑ Γ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ. Πέτρος Κλιάπης 3η Περ. Ημαθίας

ΓΛΩΣΣΑ Γ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ. Πέτρος Κλιάπης 3η Περ. Ημαθίας ΓΛΩΣΣΑ Γ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ Πέτρος Κλιάπης 3η Περ. Ημαθίας ΗΔομή του Εκπαιδευτικού Υλικού Για τη διδασκαλία της Γλώσσας στην Γ τάξη του Δημοτικού χρησιμοποιείται το παρακάτω υλικό: Βιβλίο του Μαθητή, 3 τεύχη (240

Διαβάστε περισσότερα

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ

Π Ι Σ Τ Ο Π Ο Ι Η Σ Η Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ Ε Π Α Ρ Κ Ε Ι Α Σ Τ Η Σ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ Χ Ρ Η Σ Η Γ Λ Ω Σ Σ Α Σ Π Ρ Ω Τ Η Σ Ε Ι Ρ Α Δ Ε Ι Γ Μ Α Τ Ω Ν 2 0 Μ 0 Ν Α Δ Ε Σ 1 Y Π Ο Υ Ρ Γ Ε Ι Ο Π Α Ι Δ Ε Ι Α Σ Κ Α Ι Θ Ρ Η Σ Κ Ε Υ Μ Α Τ Ω Ν Κ Ε Ν Τ Ρ Ο Ε Λ Λ

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγική έρευνας. Στρατηγική έρευνας. Η ερευνητική διαδικασία στη βιβλιοθήκη αρχίζει από τη στιγμή που χρειάζεται

Στρατηγική έρευνας. Στρατηγική έρευνας. Η ερευνητική διαδικασία στη βιβλιοθήκη αρχίζει από τη στιγμή που χρειάζεται Η ερευνητική διαδικασία στη βιβλιοθήκη αρχίζει από τη στιγμή που χρειάζεται Στρατηγική έρευνας κάποιος να λύσει ένα πρόβλημα, να κάνει μια εργασία για την εκπλήρωση κάποιου μαθήματος, να συγγράψει ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑΘΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑΘΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΣΤΗ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΙΝΑΚΑΣ ΣΥΝΤΟΜΟΓΡΑΦΙΩΝ............................... 15 ΠΡΟΛΟΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ................................... 17 ΜΕΡΟΣ Ι ΣΤΑΘΜΟΙ ΚΑΙ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΤΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΩΝ Ονοματεπώνυμο εκπαιδευτικού: Γκουντέλα Βασιλική Ειδικότητα: Φιλόλογος (ΠΕ2) Σχολείο: 4 ο Γυμνάσιο Κομοτηνής Μάθημα: Αρχαία Ελληνικά Διάρκεια: 1 διδακτική

Διαβάστε περισσότερα

«Μαθησιακές δυσκολίες και παραβατική συμπεριφορά»

«Μαθησιακές δυσκολίες και παραβατική συμπεριφορά» «Μαθησιακές δυσκολίες και παραβατική συμπεριφορά» Θεοδώρα Πάσχου α.μ 12181 Τμήμα Λογοθεραπείας-Τ.Ε.Ι ΗΠΕΙΡΟΥ Εισαγωγικές επισημάνσεις 1) η εκδήλωση διαταραχών στην κατάκτηση μαθησιακών δεξιοτήτων προκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική

ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική ΕΝΠΕ Παρασκευή 6 Μαρτίου 2015 Η έμφυλη εμπειρία των γυναικών στην πολιτική Κυρίες και κύριοι, Καταρχήν να συγχαρώ την Ένωση Περιφερειών για την πρωτοβουλία της οργάνωσης της σημερινής εκδήλωσης ενόψει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Εισαγωγή Ενεργός συμμετοχή Κοινωνική αλληλεπίδραση Δραστηριότητες που έχουν νόημα Σύνδεση των νέων πληροφοριών με τις προϋπάρχουσες γνώσεις Χρήση στρατηγικών Ανάπτυξη της αυτορρύθμισης και εσωτερική σκέψη

Διαβάστε περισσότερα

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012 Οργανωτική

Διαβάστε περισσότερα

Πως ιαλεκτικοί Θησαυροί ζωντανεύουν στο Ελληνικό Σχολείο: η χρήση του Ψηφιακού Μουσείου Ελληνικής Προφορικής Ιστορίας στην Ελληνική Εκπαίδευση

Πως ιαλεκτικοί Θησαυροί ζωντανεύουν στο Ελληνικό Σχολείο: η χρήση του Ψηφιακού Μουσείου Ελληνικής Προφορικής Ιστορίας στην Ελληνική Εκπαίδευση Πως ιαλεκτικοί Θησαυροί ζωντανεύουν στο Ελληνικό Σχολείο: η χρήση του Ψηφιακού Μουσείου Ελληνικής Προφορικής Ιστορίας στην Ελληνική Εκπαίδευση Πατσιάς, Α., Α. Σφακιανάκη, Γ. Κλειδής, Στ. Τσιγδινός & Μ.

Διαβάστε περισσότερα

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί

Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας. Σκοποί Επιδιώξεις της παιδαγωγικής διαδικασίας Σκοποί Θεματικές ενότητες Διαμόρφωση των σκοπών της αγωγής Ιστορική εξέλιξη των σκοπών της αγωγής Σύγχρονος προβληματισμός http://users.uoa.gr/~dhatziha/ Διαφάνεια:

Διαβάστε περισσότερα

1. Ταυτότητα έρευνας

1. Ταυτότητα έρευνας Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εμπόδια στην Επαγγελματική Εξέλιξη των Γυναικών Στελεχών Ραφαηλίδου Κ. Μυροφόρα PhD, Σύμβουλος Γραφείου Διασύνδεσης ΟΠΑ To Γραφείο Διασύνδεσης συγχρηματοδοτείται από την

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής. MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση

Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής. MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση Πανεπιστήμιο Κύπρου Τμήμα Επιστημών της Αγωγής Φιλοσοφία του προγράμματος MA Ειδική και Ενιαία Εκπαίδευση Η Κυπριακή κοινωνία, πολυπολιτισμική εκ παραδόσεως και λόγω ιστορικών και γεωγραφικών συνθηκών

Διαβάστε περισσότερα

ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2007 ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΩΝ ΚΑΘΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΜΑΤΑΛΑ Α ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ

ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2007 ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΩΝ ΚΑΘΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΜΑΤΑΛΑ Α ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΥΛΗ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2007 ΥΠΟΨΗΦΙΩΝ ΥΠΟΤΡΟΦΩΝ ΚΑΘΙΔΡΥΜΑΤΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΜΑΤΑΛΑ Α ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Μετά την αλλαγή των σχολικών εγχειριδίων το σχολικό έτος 2006-2007 και επειδή, λόγω της εφαρμογής κύκλων συνδιδασκαλίας

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα

Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Εκπαιδευτική Μονάδα 1.1: Τεχνικές δεξιότητες και προσόντα Πέρα από την τυπολογία της χρηματοδότησης, των εμπλεκόμενων ομάδων-στόχων και την διάρκεια, κάθε project διακρατικής κινητικότητας αποτελεί μια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ 1 Η ΕΚΘΕΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ 1 Η ΕΚΘΕΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΕΡΓΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΣΙΓΓΑΝΟΠΑΙΔΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ 1 Η ΕΚΘΕΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ Σεπτέμβριος 2007 -2- I. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το έργο με τίτλο «ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΤΣΙΓΓΑΝΟΠΑΙΔΩΝ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ» ξεκίνησε στις 1-3-2006 όπως προβλεπόταν

Διαβάστε περισσότερα

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού.

Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. Οι διδακτικές πρακτικές στην πρώτη τάξη του δημοτικού σχολείου. Προκλήσεις για την προώθηση του κριτικού γραμματισμού. ημήτρης Γουλής Ο παραδοσιακός όρος αλφαβητισμός αντικαταστάθηκε από τον πολυδύναμο

Διαβάστε περισσότερα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου. Πυρίδου Κωνσταντίνα

Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου. Πυρίδου Κωνσταντίνα ΤΡΑΠΕΖΑ ΘΕΜΑΤΩΝ 2014-2015 ΜΑΘΗΜΑ: ΚΩΔΙΚΟΣ ΘΕΜΑΤΟΣ: 19341 ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ: 4\12\2014 Νεοελληνική Γλώσσα Β Λυκείου ΟΙ ΚΑΘΗΓΗΤΕΣ: Πυρίδου Κωνσταντίνα ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 1 Α. Σχεδιαγραμματική απεικόνιση της περίληψης ΘΕΜΑΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Advanced Subsidiary. Κατανόηση γραπτού λόγου Μετάφραση Γραπτό κείμενο. Κατανόηση

Advanced Subsidiary. Κατανόηση γραπτού λόγου Μετάφραση Γραπτό κείμενο. Κατανόηση Advanced Subsidiary Advanced GCE Survival Δεξιότητες Α Β Γ Δ Κατανόηση γραπτού λόγου Μετάφραση Γραπτό κείμενο Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση κειμένων σε προεπιλεγμένα θέματα/κείμενα Functional Operational

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΕΧΤΕΛΙΔΗΣ, ΥΒΟΝ ΚΟΣΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η παιδική ηλικία είναι ένα ζήτημα για το οποίο η κοινωνιολογία έχει δείξει μεγάλο ενδιαφέρον τα τελευταία χρόνια. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1980 έως σήμερα βρίσκεται υπό εξέλιξη ένα πρόγραμμα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΜΑΛΙΑ ΑΡΒΑΝΙΤΗ, University of California, San Diego (UCSD)

ΑΜΑΛΙΑ ΑΡΒΑΝΙΤΗ, University of California, San Diego (UCSD) 1 APPENDIX I Εισαγωγικό Επίπεδο ΑΜΑΛΙΑ ΑΡΒΑΝΙΤΗ, University of California, San Diego (UCSD) ΠΡΟΦΟΡΑ ΚΑΙ ΕΠΙΤΟΝΙΣΜΟΣ Η επιτυχία της επικοινωνίας εξαρτάται από την ικανότητα να αντιλαμβάνεται κανείς τον

Διαβάστε περισσότερα

G.J. Craig, D. Baucum. (2007). Η ανάπτυξη του ανθρώπου. (Επιμέλεια μετάφρασης Α. Ιωαννίδου), τ. Α, 656-657. Αθήνα: Παπαζήση (διασκευή).

G.J. Craig, D. Baucum. (2007). Η ανάπτυξη του ανθρώπου. (Επιμέλεια μετάφρασης Α. Ιωαννίδου), τ. Α, 656-657. Αθήνα: Παπαζήση (διασκευή). ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο 1 [Η φιλία] Τα παιδιά ωφελούνται πολύ από στενές φιλικές σχέσεις στις οποίες υπάρχει αμοιβαία εμπιστοσύνη. Οι φιλίες τα βοηθούν να συνειδητοποιήσουν κοινωνικές έννοιες, να συνυπάρχουν

Διαβάστε περισσότερα

Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας. Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12

Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας. Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12 Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12 Βασικοί όροι και έννοιες- Δεύτερη # Ξένη γλώσσα Δεύτερη γλώσσα είναι οποιαδήποτε γλώσσα κατακτά ή μαθαίνει ένα άτομο

Διαβάστε περισσότερα

Προφίλ διγλωσσίας: Ελληνικά-Γαλλικά

Προφίλ διγλωσσίας: Ελληνικά-Γαλλικά Προφίλ διγλωσσίας: - Θα θέλαμε να ζητήσουμε τη βοήθειά σας απαντώντας στις ακόλουθες ερωτήσεις σχετικά με το γλωσσικό σας ιστορικό, τη χρήση, τη νοοτροπία και τις δεξιότητες. Αυτή η έρευνα δημιουργήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτική Μονάδα 8.1: Επαγγελματικοί ρόλοι και προφίλ για την παρακολούθηση και την εποπτεία.

Εκπαιδευτική Μονάδα 8.1: Επαγγελματικοί ρόλοι και προφίλ για την παρακολούθηση και την εποπτεία. Εκπαιδευτική Μονάδα 8.1: Επαγγελματικοί ρόλοι και προφίλ για την παρακολούθηση και την εποπτεία. Η παρακολούθηση ενός project κινητικότητας. Η διαδικασία παρακολούθησης ενός διακρατικού project κινητικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ. Η εξέλιξη των εισοδημάτων των μισθωτών

ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ. Η εξέλιξη των εισοδημάτων των μισθωτών ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Η έρευνα είχε ως στόχο την αποτύπωση των τάσεων κατανάλωσης των μισθωτών στην Ελλάδα, την καταγραφή της διαχρονικής τους εξέλιξης, τη γνώση των γενικότερων κριτηρίων που ορίζουν την

Διαβάστε περισσότερα

Φυλλάδιο Εργασίας 1. Ενδεικτικές Απαντήσεις. Αξιολόγηση Διδακτικών Δραστηριοτήτων από τα διδακτικά εγχειρίδια

Φυλλάδιο Εργασίας 1. Ενδεικτικές Απαντήσεις. Αξιολόγηση Διδακτικών Δραστηριοτήτων από τα διδακτικά εγχειρίδια Φυλλάδιο Εργασίας 1 Ενδεικτικές Απαντήσεις Αξιολόγηση Διδακτικών Δραστηριοτήτων από τα διδακτικά εγχειρίδια Κωνσταντίνος Κακαρίκος, Ευφροσύνη Κοντοκώστα k_kakarikos@hotmail.com efkodok@yahoo.gr Δραστηριότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: Νάκου Αλεξάνδρα Εισαγωγή στις Επιστήμες της Αγωγής Ο όρος ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ δημιουργεί μία αίσθηση ασάφειας αφού επιδέχεται πολλές εξηγήσεις. Υπάρχει συνεχής διάλογος και προβληματισμός ακόμα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΙΣ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΙΣ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΙΣ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Γκιπάλη Δώρα, A.M. 7795 Καρρά

Διαβάστε περισσότερα