International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE"

Transcript

1 DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012

2 Οργανωτική Επιτροπή Συνεδρίου O r g a n i z i n g C o m m i t t e e Z o e G a v r i i l i d o u A n g e l i k i E f t h y m i o u E v a n g e l i a T h o m a d a k i Penelop e Kambakis -Vougiou klis Γραμματειακή Υποστήριξη S e c r e t a r i a l S u p p o r t Ioannis Anagnostopoulos M a r i a G e o r g a n t a P o l y x e n i I n t z e N i k o s M a t h i o u d a k i s L i d i j a M i t i t s E l e n i P a p a d o p o u l o u A n n a S a r a f i a n o u E l i n a C h a dji p a p a ISBN Τ υ π ο γ ρ α φ ι κ ή ε π ι μ έ λ ε ι α Ν ί κ ο ς Μ α θ ι ο υ δ ά κ η ς Ε λ έ ν η Π α π α δ ο π ο ύ λ ο υ Ε λ ί ν α Χ α τ ζ η π α π ά Σ χ ε δ ι α σ μ ό ς ε ξ ώ φ υ λ λ ο υ Ν ί κ ο ς Μ α θ ι ο υ δ ά κ ης Copyright 2012 Δ η μ ο κ ρ ί τ ε ι ο Π α ν ε π ι σ τ ή μ ι ο Θ ρ ά κ η ς D e m o c r i t u s U n i v e r s i t y o f T h r a c e Ε ρ γ α σ τ ή ρ ι ο Σ ύ ν τ α ξ η ς, Μ ο ρ φ ο λ ο γ ί α ς, Φ ω ν η τ ι κή ς, Σ η μ α σ ι ο λ ο γ ί α ς, L a b o ra to r y o f S y n ta x, M o r pho l o g y, P h o n e t i c s, S e m a n t i c s, Δ ι ε θ ν έ ς Σ υ ν έ δ ρ ι ο Ε λ λ η ν ι κ ή ς Γ λ ω σ σ ο λ ο γ ί α ς I n t er n a ti o n a l C o n fe r e n c e o f G r e e k L inguist ic s +Μ όρφωση Δ Π Θ +M orp ho SE D U T H

3 ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΡΡΙΚΝΩΣΗ ΣΤΟ ΠΕΔΙΟ ΤΟΥ ΑΡΧΑΪΚΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΤΩΝ ΙΔΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΜΑΛΙ ΓΙΑΝΙΣΟΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΓΙΑΛΤΑΣ ΤΗΣ ΚΡΙΜΑΙΟΑΖΟΦΙΚΗΣ ΔΙΑΛΕΚΤΟΥ Χάιδω Χρίστου ABSTRACT This paper presents the results of the fieldwork conducted in two of the Greek-speaking villages of Donbass area in SE. Ukraine, in particular Maloyianisol and Yalta. The research aims are investigating the process of the language loss or maintenance of the Greek dialects spoken by these communities. The above-mentioned are the local varieties of the Crimean-Azov dialect (the so-called Mariupolitc or Tavrorumeic ), still spoken by the Greek-speaking population of Azov. In the first part of the research the language use and the attitudes towards the dialect are investigated, while the second part is devoted to the language loss that occurs in the language system of the dialect, specifically in the field of the archaic vocabulary. 1. Εισαγωγή Στην παρούσα εισήγηση θα παρουσιαστούν εν συντομία τα αποτελέσματα κοινωνιογλωσσικής επιτόπιας έρευνας που διεξήγε η γράφουσα σε δύο ελληνόφωνες κοινότητες της περιφέρειας της Μαριούπολης, τη Γιάλτα και το Μάλι Γιανισόλ (στο εξής ΜΓ) στις οποίες μιλιούνται ιδιώματα της Κριμαιοαζοφικής ελληνικής διαλέκτου (στο εξής ΚΑ). Κύριο θέμα της έρευνας που διεξήχθη είναι η διερεύνηση της γλωσσικής αλλαγής [language change] και συγκεκριμένα της γλωσσικής μετακίνησης [language shift], δηλαδή η αντικατάσταση της διαλέκτου στο ρόλο της μητρικής / πρώτης γλώσσας από τη ρωσική, περνώντας από το ενδιάμεσο στάδιο της διγλωσσίας. Σχετικά με τις συνθήκες που οδήγησαν στη γλωσσική συρρίκνωση της οποίας το τελικό στάδιο, εάν δεν αναστραφεί, είναι ο γλωσσικός θάνατος [language death], επισημαίνεται ότι η Κριμαιοαζοφική ακολουθεί τη μοίρα των προφορικών διαλέκτων, των μειονοτικών και γενικά των λεγόμενων ασθενών γλωσσών, φαινόμενο που αποτελεί συνέπεια πολιτικών, κοινωνικών και οικονομικών συνθηκών, που θα μπορούσαμε να τις αναζητήσουμε σε ανά τον κόσμο εφαρμοσμένες πολιτικές αλλά και στο περιεχόμενο του αρκετά γενικευμένου όρου παγκοσμιοποίηση, με ότι αυτός συνεπάγεται (Crystal 2000) και πρόκειται για ένα φαινόμενο καθολικό και παγκόσμιο. Επομένως, προκειμένου να προσεγγιστούν τα αίτια και οι συνθήκες που συντελούν στη διατήρηση ή στη συρρίκνωση μιας μειονοτικής γλώσσας, είναι απαραίτητο να γίνεται αναφορά στις εξωγλωσσικές αλλαγές σε μακροεπίπεδο, δηλαδή στο ευρύτερο ιστορικό, πολιτικό, κοινωνικό πλαίσιο στο οποίο εντάσσεται η γλωσσική κοινότητα (Edwards 1992: 37-54) αλλά να εξετάζεται και το μικροεπίπεδο, στην κάθε τοπική κοινότητα και τα μέλη της. Η ελληνική εθνική κοινότητα της περιοχής της Αζοφικής περιλαμβάνει δύο γλωσσικές κοινότητες: τους ρουμέους, των οποίων η γλώσσα, διάλεκτος της νεοελληνικής, στο εξής Κριμαιοαζοφική διάλεκτος (ΚΑ), διαιρείται σε πέντε υποδιαλέκτους και η κάθε υποδιάλεκτος με τη σειρά της υποδιαιρείται σε τοπικά ιδιώματα και τους ουρούμ που μιλάνε τέσσερις υποδιαλέκτους της τουρκικής γλώσσας της Αλταϊκής ομάδας, την οποία οι Henrich και Ζουραβλιόβα (2003:126) ονομάζουν Κριμαιοοθωμανική ενώ ο Τζιτζιλής Κριμαιοταταρική. Και οι δύο γλωσσικές κοινότητες αυτοπροσδιορίζονται εθνικά ως Έλληνες, αλλά η μία ομάδα διαχωρίζει τον εαυτό της από την άλλη. Κοινά τους χαρακτηριστικά είναι η θρησκεία (χριστιανοί ορθόδοξοι) και η κοινή ελληνική εθνική συνείδηση κι αυτοπροσδιορισμός. Στην προκειμένη περίπτωση, η γλώσσα δεν αποτελεί ενδείκτη διαφορετικής εθνικής οντότητας. Δεν έχει απαντηθεί το ερώτημα γιατί μιλάνε διαφορετικές γλώσσες, αν αυτό οφείλεται στη συνύπαρξή τους με τους Τατάρους στην Κριμαία και την εκεί γλωσσική αφομοίωση μέρους του ελληνικού πληθυσμού ή αν προηγείται της εγκατάστασης στην Κριμαία και οφείλεται σε διαφορετικούς τόπους και χρόνους προέλευσης. Ο Tzuxa (1993) δίνει με τις παλιές και τις καινούριες ονομασίες έναν κατάλογο με τα 20 πρώτα χωριά, ελληνόφωνα και ταταρόφωνα, που ιδρύθηκαν το Σήμερα, απόδειξη αυτού του γεγονότος In Z. Gavriilidou, A. Efthymiou, E. Thomadaki & P. Kambakis-Vougiouklis (eds), 2012, Selected papers of the 10th ICGL, pp Komotini/Greece: Democritus University of Thrace.

4 [ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΡΡΙΚΝΩΣΗ ΣΤΟ ΠΕΔΙΟ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΚΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΤΩΝ ΙΔΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΜΑΛΙ ΓΙΑΝΙΣΟΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΓΙΑΛΤΑ ΤΗΣ ΚΡΙΜΑΙΟΑΖΟΦΙΚΗΣ ΔΙΑΛΕΚΤΟΥ ] είναι η επιγραφή στην είσοδο αυτών των χωριών, όπου αναγράφεται η ημερομηνία ίδρυσης, η οποία αναγράφεται και στο κέντρο της πόλης της Μαριούπολης. Σύμφωνα με στοιχεία της Ομοσπονδίας Ελληνικών Συλλόγων Ουκρανίας, σήμερα οι Έλληνες της περιοχής ζουν σε 55 συνολικά χωριά, σε 7 περιφέρειες του νομού Ντονιέτσκ και σε ένα χωριό του νομού Ζαπαρόζκαγια. Από αυτά, στα 22 διαμένουν ταταρόφωνοι Έλληνες και στα 30 ελληνόφωνοι. 18 από αυτά τα χωριά αυτο- και ετεροπροσδιορίζονται ακόμα ως ελληνικά από τους κατοίκους της περιοχής επειδή υπερτερεί αριθμητικά ο ελληνικός πληθυσμός. Η γλωσσική ποικιλία των ελληνόφωνων Ελλήνων της Αζοφικής από τους ομιλητές της αποκαλείται ρουμέικα [ru meika/ru m eika] ή ru meiku γlosa και οι ομιλητές της αυτοαποκαλούνται ρουμέοι [ru mei / ru m ei] ενώ η γλωσσική ποικιλία των τουρκόφωνων Ελλήνων αποκαλείται από τους ομιλητές της ουρούμσκι [u rumski] και οι ίδιοι αυτοαποκαλούνται ουρούμοι [u rumi]. Το περιοδικό Πανδώρα (1863:533) αναφέρει πως από την Κριμαία ακόμα οι Έλληνες είχαν την εθνική επωνυμία Γραικοί ( grjeki). Οι άλλες εθνότητες στην περιοχή αποκαλούν τους Έλληνες, ελληνόφωνους και ταταρόφωνους grjek, grjeki όρος που χρησιμοποιείται ως υπερώνυμο των δύο γλωσσικών κοινοτήτων, αλλά υπάρχει και η διάκριση σε grjekota tari και grjekoru mei ή grjeko elini, όροι που συναντιούνται και στη σύγχρονη ρωσόφωνη βιβλιογραφία. Το κύριο εθνώνυμο με το οποίο αυτοπροσδιορίζονται σε αντιδιαστολή με τους άλλους Έλληνες είναι το εθνώνυμο Azov grjek / Α zovskije Grjeki = Έλληνες της Αζοφικής. Η γλώσσα των ρουμέων, στη ρωσική και ουκρανική βιβλιογραφία συναντιέται ως η γλώσσα των tati (Beljetski, 1969), η γλώσσα των Ελλήνων της Μαριούπολης, ελληνικά ιδιώματα της Μαριούπολης (Sokolov), ελληνικές διάλεκτοι της Αζοφικής, ελληνική γλώσσα της Αζοφικής, γλώσσα των Ελλήνων της Μαιώτιδας (Beljetski), Μαριουπολίτικη διάλεκτος της νεοελληνικής γλώσσας (Tshernishova), ελληνικά ιδιώματα της Αζοφικής (Tshernishova 1958), Κριμαιορουμεϊκή διάλεκτος (Klimenkο 1999). Στην ελληνόγλωσση βιβλιογραφία η Ζουραβλιόβα την αποκαλεί Ταυρορουμέικη και Ταυρορουμέικα ιδιώματα (1999: 56), οι Συμεωνίδης Τομπαϊδης ελληνική διάλεκτο της Μαριούπολης, ο Χριστίδης Μαριουπολίτικα, η Χατζηδάκη ελληνικές διαλέκτους της περιοχής της Μαριούπολης (1999:65). Στην παρούσα εργασία υιοθετώ την ονομασία Κριμαιοαζοφική διάλεκτος (Τζιτζιλής & Ζουραβλιόβα υπό εκδ.), και ιδιώματα της ΚΑ διαλέκτου. Η ΚΑ διάλεκτος διατηρεί πολλά αρχαϊκά χαρακτηριστικά σε σχέση με την Κοινή Νεοελληνική, όπως όλες οι περιφερειακές διάλεκτοι των οποίων η γλωσσική κοινότητα είναι απομονωμένη από τον υπόλοιπο ελληνόφωνο κόσμο. Επίσης, όπως όλες οι διάλεκτοι που είναι απομακρυσμένες γεωγραφικά από το κέντρο, η ΚΑ έχει επηρεαστεί αρκετά από ξένα γλωσσικά στοιχεία που ανήκουν σε γειτονικές γλώσσες, γεγονός που οφείλεται σε ιστορικούς λόγους (Ανδριώτης 1974:10) και συγκεκριμένα στους πολιτισμούς και συνακόλουθα τις γλώσσες με τις οποίες ήρθε σε επαφή [language contact]. Η ΚΑ διάλεκτος, αντικατοπτρίζοντας την ιστορία των ομιλητών της, έχει συνυπάρξει στη μακραίωνη ιστορία της με σειρά γλωσσών, συγκεκριμένα στην Κριμαϊκή της περίοδο κυρίως με ταταρικές και τουρκικές διαλέκτους, ενώ ισχυρή ήταν η επίδραση από την ποντιακή ελληνική διάλεκτο, η οποία όμως δεν άλλαξε τη βάση της. Στην Αζοφική της περίοδο ήρθε σε επαφή με τις σλαβικές γλώσσες ( τη ρωσική και πρόσφατα την ουκρανική). 2. Έρευνα Στην παρούσα έρευνα η μέθοδος που επιλέχθηκε ήταν στο μεγαλύτερο μέρος ποσοτική: σύνταξη ερωτηματολογίου και συνέντευξη με βάση το ερωτηματολόγιο. Η γράφουσα από το Σεπτέμβριο του 2002 έως τον Ιούνιο του 2007 διέμενε στην πόλη της Μαριούπολης εργαζόμενη ως αποσπασμένη φιλόλογος στο Κρατικό Πανεπιστήμιο Ανθρωπιστικών Σπουδών της Μαριούπολης (ΚΠΑΣΜ), οπότε είχε την ευκαιρία να διεξαγάγει παράλληλα και ποιοτική έρευνα με τη μορφή της συμμετοχικής παρατήρησης σε πολιτισμικά συμβάντα [events] των κοινοτήτων της Γιάλτας και του Μάλι Γιανισόλ αλλά και γενικά της ελληνικής κοινότητας της περιοχής. Είχε συνεπώς τη δυνατότητα να παρατηρεί σε τακτά χρονικά διαστήματα τη γλωσσική και ευρύτερη κοινωνική συμπεριφορά των δύο κοινοτήτων τις οποίες μελέτησε αλλά και δυνατότητα εμπλοκής στα δίκτυα επαφών. Το ερωτηματολόγιο απαρτίζεται από δύο μέρη. Το πρώτο μέρος αποτελείται από τρεις ενότητες. Σκοπός της πρώτης ενότητας είναι η καταγραφή των ανεξάρτητων κοινωνικών μεταβλητών (ηλικία, φύλο, μόρφωση, επάγγελμα) και η σκιαγράφηση του γλωσσικού πορτραίτου των υποκειμένων - γλώσσες που γνωρίζουν και φυσικό ή τεχνητό περιβάλλον εκμάθησης. Η δεύτερη ενότητα στοχεύει στην περιγραφή των γλωσσικών χρήσεων ως προς τους συνομιλητές, αντιπροσωπευτικές σφαίρες λειτουργικότητας και συγκεκριμένες γλωσσικές δραστηριότητες. Στην τρίτη ενότητα οι ερωτήσεις είναι αξιολογικές και ζητείται η γνώμη των υποκειμένων για τη διάλεκτο, για τη διατήρηση και κωδικοποίησή της, για τη διεύρυνση των λειτουργιών της και τη μετάδοσή της στις επόμενες γενιές, με [ 1229 ]

5 [ ΧΑΙΔΩ ΧΡΗΣΤΟΥ ] στόχο τη διερεύνηση των στάσεων των υποκειμένων απέναντι στη διάλεκτο και απέναντι στην κυρίαρχη Κοινή Νεοελληνική, αλλά και τη μερική διερεύνηση των στάσεων των συνοικούντων εθνοτήτων απέναντι στην ΚΑ διάλεκτο και τους ομιλητές της, έτσι όπως οι τελευταίοι τις αντιλαμβάνονται. Στο δεύτερο μέρος του ερωτηματολογίου διερευνάται η ύπαρξη ή όχι συρρίκνωσης στο γλωσσικό σύστημα, συγκεκριμένα στο λεξιλογικό επίπεδο και ακόμα πιο συγκεκριμένα, στο αρχαϊκό λεξιλόγιο της διαλέκτου. Έχουν επιλεγεί 117 αρχαϊκά λεξιλογικά τεμάχια ταξινομημένα κατά γραμματικό γένος, ενώ τα ουσιαστικά, που είναι και τα περισσότερα, ομαδοποιούνται κατά σημασιολογικά πεδία (νοικοκυριό-καθημερινή ζωή, φύση-φυτά, διατροφή, άνθρωπος, αφηρημένες έννοιες, ζώα, υγεία). Οι λεκτικοί αρχαϊσμοί επιλέχτηκαν από το λεξικό της Ζουραβλιόβα (Νεοελληνική Διαλεκτολογία, τόμος 4, 2003), από την ενότητα Κριμαιοαζοφική των Τζιτζιλή-Ζουραβλιόβα στο υπό έκδοση Νεοελληνικές διάλεκτοι και από το ρουμεϊκο-ρωσο-νεοελληνικό λεξικό του Κυριάκοφ (1999). Η επιλογή των αρχαϊσμών οφείλεται στο γεγονός ότι παρουσιάζουν ιδιαίτερο ερευνητικό ενδιαφέρον εφόσον αποτελούν ιδιαίτερο γνώρισμα των περιφερειακών διαλέκτων. Τα υποκείμενα της έρευνας ερωτώνται αν γνωρίζουν την κάθε μία λέξη. Σε περίπτωση που τη γνωρίζουν, οι λεκτικοί αρχαϊσμοί λειτουργούν ως εφόρμηση παραγωγής προφορικού λόγου η οποία με τη σειρά της λειτουργεί ως δείγμα της ικανότητας γλωσσικής και αφηγηματικής επιτέλεσης των υποκειμένων και της γλωσσικής τους επάρκειας. Αναφορικά με τις μεταβλητές της έρευνας, όσον αφορά στις ανεξάρτητες (εξωγλωσσικές) μεταβλητές, η ηλικία είναι η αποκλειστική που αποτέλεσε κριτήριο επιλογής των υποκειμένων, δεδομένου ότι ήδη από την εποχή της ΣΕ τα δύο φύλα συμμετέχουν εξίσου στην παραγωγική διαδικασία, οι γυναίκες εργάζονται και λαμβάνουν την ίδια εκπαίδευση, οπότε δεν παρατηρείται αξιοσημείωτη διαφοροποίηση ανάμεσα στα δύο φύλα, ούτε ο γλωσσικός συντηρητισμός του γυναικείου φύλου ως προς τη χρήση της μητρικής γλώσσας που παρατηρείται συνήθως στις παραδοσιακές κοινωνίες στις οποίες η γυναίκα περιορίζεται στη σφαίρα της οικογενειακής ζωής. Η ηλικία είναι ένας πολύ σημαντικός παράγοντας ειδικά σε περιπτώσεις γλωσσικού θανάτου δεδομένου ότι η διαφορετική -και το κυριότερο- φθίνουσα γνώση και χρήση της διαλέκτου καθώς από τις μεγαλύτερες περνάμε στις μικρότερες ηλικίες, είναι ουσιαστικά μια διαχρονική ματιά στη γλωσσική αλλαγή που έχει επιτελεστεί στη σημερινή κοινότητα στη χρονική διάρκεια τριών γενεών. Συγκεκριμένα, η μεταβλητή αυτή πήρε τρεις τιμές: τα υποκείμενα διακρίνονται σε τρεις ηλικιακές ομάδες: την ομάδα Α ( γεννημένοι ), την ομάδα Β (γεννημένοι ) και την ομάδα Γ (γεννημένοι ). Συνολικά συμμετέχουν στην έρευνα 24 υποκείμενα, 8 από κάθε ηλικιακή ομάδα, στην κάθε ομάδα 4 από το ΜΓ και 4 από τη Γιάλτα, συνολικά 15 γυναίκες και 9 άντρες. Λαμβάνοντας υπόψη την ηλικία και τη γλωσσική κοινότητα της οποίας αποτελούν μέλη, οι ομάδες υποκειμένων που μελετάμε διαμορφώνονται ως εξής: ΜΓΑ, ΜΓΒ, ΜΓΓ, ΓΑ, ΓΒ, ΓΓ και με αυτές τις συντομογραφίες αναφέρονται στο εξής. Ως προς τις στάσεις των υποκειμένων συμπεραίνουμε ότι αν και υπάρχει θετική αντιμετώπιση της γλώσσας ως εθνοτικού συμβόλου, η αξία της μειώνεται από το κόστος των προσωπικών αναγκών και κινήτρων που έχουν σχέση με την εκπαιδευτική και επαγγελματική επιτυχία, γενικά την κοινωνική κινητικότητα. Γι αυτό το λόγο, παρατηρείται διάσταση ανάμεσα στη συναισθηματική στάση και τις προσωπικές επιλογές. Εκδηλώνεται μεν ενδιαφέρον για την επιβίωση της μειονοτικής γλώσσας ως σύμβολο της εθνοτικής κουλτούρας και κληρονομιάς, δεν παρατηρείται όμως αντίστοιχο ενδιαφέρον για προσωπική ενασχόληση, στάση που έχει παρατηρηθεί σε αντίστοιχες περιπτώσεις και σε άλλες μειονοτικές γλωσσικές κοινότητες στην Αμερική (Crystal D.2000) Παράλληλα, η Κοινή ΝΕ ασκεί ηγεμονικό ρόλο και προκαλεί μετακίνηση από τη διάλεκτο προς αυτήν ακόμα και ως προς το συμβολικό κύρος. Η διάλεκτος αντιμετωπίζεται ως στιγματισμένη ποικιλία με φτωχό γλωσσικό σύστημα που συνεπάγεται περιορισμένη λειτουργικότητα, σε αντίστιξη με την Κοινή ΝΕ που αντιμετωπίζεται ως η υψηλή ποικιλία που αντλεί το κύρος της από την παράδοση, τον πλούτο των εκφραστικών μέσων, το ευρύ φάσμα λειτουργιών, τη χρηστικότητα η οποία αποβαίνει συμφέρουσα για τους ομιλητές/τριες αλλά και από το γεγονός ότι αποτελεί επίσημη γλώσσα κράτους το οποίο αν και επί ΣΕ θεωρούνταν χαμηλότερου κύρους, στην παρούσα φάση, μετά την αυτονόμηση της Ουκρανίας θεωρείται υψηλού κύρους. Με λίγα λόγια, η διάλεκτος παρουσιάζεται ως συνεκτικός κρίκος με το παρελθόν και τις ρίζες και συνδέεται με τη συναισθηματική στάση των υποκειμένων, ενώ η ΚΝΕ γίνεται αντιληπτή ως γέφυρα με το μέλλον και τον ευρύτερο ελληνισμό. Αναφορικά με τη στάση των άλλων σύνοικων εθνοτήτων απέναντι στην ελληνική διάλεκτο, στη διάρκεια της ΣΕ αντιμετωπίστηκε ως αρνητικό διακριτικό στοιχείο ταυτότητας που μάλιστα ταύτιζε τους ομιλητές/-τριές της με άλλες στιγματισμένες εθνοτικές και γλωσσικές μειονότητες. Αυτός ο στιγματισμός της διαλέκτου προκάλεσε την αρνητική στάση των ίδιων των μελών της κοινότητας, η διάλεκτος θεωρήθηκε κατώτερη σε σχέση με την οροφική (ρωσική) λόγω του χαμηλού κοινωνικού της κύρους και λόγω των στερεοτύπων για τις γλώσσες των μειονοτικών ομάδων χωρίς γραπτή παράδοση και εμπόδιο [ 1230 ]

6 [ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΡΡΙΚΝΩΣΗ ΣΤΟ ΠΕΔΙΟ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΚΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΤΩΝ ΙΔΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΜΑΛΙ ΓΙΑΝΙΣΟΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΓΙΑΛΤΑ ΤΗΣ ΚΡΙΜΑΙΟΑΖΟΦΙΚΗΣ ΔΙΑΛΕΚΤΟΥ ] για την επαγγελματική και κοινωνική εξέλιξη των παιδιών, με συνέπεια το σταδιακό αλλά συνειδητό εξοβελισμό της και από τη σφαίρα της οικογενειακής ζωής και την αντικατάστασή της από την κυρίαρχη οροφική. Αναφορικά με τις γλωσσικές χρήσεις, όπως ήταν αναμενόμενο, βρίσκονται σε συνάρτηση με τις στάσεις απέναντι στη γλώσσα. Ο κυριότερος παράγοντας που επηρεάζει την επιλογή κώδικα είναι ο συνομιλητής και συγκεκριμένα το αν υπάρχει κοινή γνώση του κώδικα ώστε να εξασφαλίζεται η επικοινωνία, ενώ ο χώρος και η περίσταση δε φαίνεται να διαδραματίζουν τόσο σημαντικό ρόλο. Τα υποκείμενα της ομάδας Α έχουν αναπτυγμένη γλωσσική ικανότητα, καθώς στο πρώτο διάστημα της ζωής τους η διάλεκτος, εκτός από μητρική γλώσσα ήταν και η γλώσσα της καθημερινής και οικογενειακής σφαίρας αλλά, λόγω της ραγδαίας μείωσης των συνομιλητών/-τριών περιορίζεται και η χρήση της διαλέκτου. Ωστόσο, επειδή η διάλεκτος είναι η πρώτη τους γλώσσα (μητρική) γι αυτό και διατηρούνται οι πιο εσωτερικές και υποσυνείδητες λειτουργίες και παρόλο που στη διάρκεια της ζωής τους υπέστησαν ή επέλεξαν λόγω εξωγλωσσικών συνθηκών τη γλωσσική μετακίνηση προς την κυρίαρχη ρωσική, επιστρέφουν στην πρώτη γλώσσα προς το τέλος της ζωής τους όταν χάνουν την επαφή με το εξωτερικό περιβάλλον, κλείνοντας έτσι τον κύκλο της γλωσσικής τους έκφρασης (χαρακτηριστικό παράδειγμα ο υπερήλικας από τη Γιάλτα που μιλάει τα τελευταία χρόνια μόνο στη ρουμέικη διάλεκτο κι όταν η Ρωσίδα νύφη του τού απευθύνεται στα ρωσικά, απαντά zmonsa du = την ξέχασα). Τα υποκείμενα της ομάδας Β είναι οι κατεξοχήν δίγλωσσοι/-ες, με τη ρωσική να είναι πολύ κοντά χρονικά στην πρώτη γλώσσα ή και παράλληλη πρώτη γλώσσα μαζί με τη διάλεκτο (ταυτόχρονη και πρωτογενής διγλωσσία). Οι γονείς τους αλλά και οι ίδιοι ως γονείς, κάτω από αρνητικές εξωγλωσσικές συνθήκες για τις οποίες έγινε λόγος παραπάνω, θεώρησαν την ΚΑ διάλεκτο στο ρόλο της πρώτης γλώσσας εμπόδιο στην εξέλιξη των παιδιών τους και συνειδητά διέκοψαν ή περιόρισαν τη χρήση της και στον οικογενειακό τομέα. Τα υποκείμενα της ομάδας Γ χρησιμοποιούν τη διάλεκτο σε δραστηριότητες που δεν απαιτούν καλή γνώση του κώδικα, όπως το βρίσιμο (αν και όχι συχνά γιατί δεν αποτελεί συχνή συμπεριφορά), δραστηριότητα που όπως ερμηνεύτηκε από τα ίδια τα υποκείμενα είναι πολύ κοντά στην κρυπτολαλική λειτουργία της εναλλαγής κωδίκων. Η διαφορά τους είναι ότι το να μιλάει κάποιος στη διάλεκτο ώστε να μην τον καταλάβουν οι άλλοι προϋποθέτει τη δεξιότητα παραγωγής λόγου και αφήγησης, ενώ η βρισιά απαιτεί σύντομες στερεοτυπικές φράσεις γι αυτό και επιβιώνει ως ένα βαθμό και στις νεότερες γενιές. Στα όρια της στερεοτυπικότητας και της μη ελεύθερης και δημιουργικής παραγωγής λόγου εμπίπτουν και οι άλλες δύο δραστηριότητες στις οποίες φαίνεται να μετέχουν, δηλαδή το τραγούδι (αποσπασματικά) και ο χαιρετισμός στους ηλικιωμένους. Τα αποτελέσματα της μικρής όσον αφορά στον αριθμό των υποκειμένων-αυτής έρευνας επιβεβαιώνουν τα συμπεράσματα της έρευνας που διεξήγαγε η Χατζηδάκη το 1999 που έκανε λόγο για επιβίωση των συναισθηματικών λειτουργιών της διαλέκτου. Μπορούμε να μιλήσουμε για διγλωσσική ικανότητα αλλά όχι διγλωσσική χρήση, η οποία είναι λανθάνουσα και ενεργοποιείται με το κατάλληλο κίνητρο ή πλαίσιο. Ανακεφαλαιώνοντας, οι γονείς των σημερινών ηλικιωμένων ήταν παθητικοί δίγλωσσοι της ρωσικής ή παρήγαγαν λόγο μετά δυσκολίας, ενώ την ίδια σχέση έχουν συγχρονικά οι νεότεροι με τη διάλεκτο. Επομένως, στο χρονικό διάστημα ενός αιώνα, μέσα σε τρεις γενιές, συνέβη η γλωσσική μετακίνηση στο ρόλο της πρώτης (μητρικής) γλώσσας. Περνώντας στα αποτελέσματα του δεύτερου μέρους της έρευνας αναφορικά με την αναγνώριση των αρχαϊκών λεκτικών τεμαχίων και τα χαρακτηριστικά του παραγόμενου λόγου, οδηγούμαστε στο συμπέρασμα ότι το ιδίωμα της Γιάλτας προηγείται χρονικά στη διαδικασία της συρρίκνωσης. Συγκεκριμένα, από όλα τα υποκείμενα και των τριών ηλικιακών ομάδων αναγνωρίζονται στη μεν Γιάλτα 10 αρχαϊσμοί (8,54%), ενώ στο ΜΓ 30 (26%). Επιπλέον, 30 τεμάχια από τα 117 ( περίπου το 26,5 % ) μαρτυρούνται σήμερα μόνο στο ιδίωμα του ΜΓ και όχι στης Γιάλτας, ενώ κάποιες λέξεις δε συναντώνται στην ομάδα Γ της Γιάλτας, ενώ συναντώνται στην ομάδα Γ του ΜΓ. Το ποσοστό αναγνώρισης των λέξεων από το μεγαλύτερο προς το μικρότερο, κατά ομάδα υποκειμένων, έχει ως εξής: ΜΓΑ (94,01%), ΜΓΒ (87,14%), ΓΑ (78%), ΜΓΓ (64.10%), ΓΒ (57.26%), ΓΓ (49.57%). Αντίστροφα, ξεκινώντας από την ομάδα όπου οι μη αναγνωρίσιμες λέξεις είναι οι λιγότερες, η σειρά έχει ως εξής: ΜΓΑ (8/117), ΜΓΒ (16/117), ΓΑ (41/117), ΜΓΓ (41/117), ΓΒ (48/117) / ΓΓ (56/117). Σε σημασιολογικό επίπεδο, την πολυσημία μίας λέξης, την παραδειγματική σχέση συνωνύμων, τις νοηματικές αποχρώσεις μίας σημασίας που αποδίδονται με διαφορετικά σημαίνοντα, τις υποστηρίζει ένα λειτουργικό γλωσσικό σύστημα. Σε ένα σύστημα σε διαδικασία συρρίκνωσης ή χάνεται η πολυσημία μιας λέξης, ή υποχωρούν τα συνώνυμα και οι νοηματικές αποχρώσεις και επικρατεί ένα υπερώνυμο. Στο ιδίωμα του ΜΓ παρατηρούνται περισσότερο σημασιολογικές ομάδες λέξεων με λεπτές νοηματικές διαφοροποιήσεις. Τις διαφοροποιήσεις αυτές τις αναφέρουν τα υποκείμενα της Α και Β ομάδας, επομένως εκλείπουν ήδη από την ομάδα Γ (π.χ. γu rγa = νωρίς γενικά, a ftama = νωρίς το απόγευμα, a piδ = αχλάδι, γrabδu = μικρό αχλάδι, το οποίο κάνουν κομπόστα ή τουρσί). Σε λέξεις με [ 1231 ]

7 [ ΧΑΙΔΩ ΧΡΗΣΤΟΥ ] πολυσημία στην ομάδα Γ παρουσιάζεται η τάση στένωσης της σημασίας. Επίσης, κάποιες από τις αρχαϊκές λέξεις βρίσκονται σε διαδικασία αντικατάστασής τους από άλλες των οποίων διευρύνεται η χρήση και σημασία. Μαζί με το σημαίνον χάνεται και μία λεπτή νοηματική διάκριση και παραμένει η λέξη με την πιο γενική σημασία. Στη Γιάλτα έχει συντελεστεί γρηγορότερα η διαδικασία αντικατάστασης. Επιπλέον, ένα από τα συμπεράσματα της έρευνας είναι ότι σε λέξεις με κυριολεκτική και μεταφορική χρήση, ανθεκτικότερη ως προς την επιβίωση είναι η μεταφορική. Συχνά η ομάδα Α αναφέρει και την κυριολεκτική και τη μεταφορική σημασία, η ομάδα Β παρουσιάζει μια μικρή μετατόπιση προς τη μεταφορική, ενώ στην ομάδα Γ επιβιώνει περισσότερο η μεταφορική, κάποτε και αποκλειστικά ( tsepra = ασθένεια του δέρματος / άνθρωπος που κολλάει πάνω σου, a rkδija = αρκούδα / μεγαλόσωμος, δυνατός άνθρωπος, bazu = τοποθετώ κάτι ψηλά / βάζω κάποιον κάπου με μέσο). Αυτή η τάση επιβεβαιώνεται από λέξεις που έχουν επιβιώσει αποκλειστικά με τη μεταφορική σημασία, όπως η λέξη fti xos = φτωχός που επιβιώνει μόνο με τη μεταφορική σημασία αδύνατος, ενώ η κυριολεκτική σημασία έχει αντικατασταθεί από τη λέξη γa rips (τουρκογενής με ελληνική κατάληξη). Παρατηρείται η τάση να επιβιώνουν στην ομάδα Γ οι στερεότυπες φράσεις, κυρίως παγιωμένες προτάσεις σε προστακτική, οι οποίες στους παθητικά δίγλωσσους αποτελούν ανάκληση μέσω της μνήμης, φράσεων που έλεγαν οι γονείς / παππούδες. ( fae / epar / δοs / γnefa! = φάε, πάρε, δώσε, ξύπνα). Επίσης κάποιες λέξεις διατηρούνται μόνο ως επώνυμα της πιάτσας, κοινώς παρατσούκλια. Αναφορικά με τα σημασιολογικά πεδία, τα πεδία ζώα, διατροφή και άνθρωπος έχουν την πιο υψηλή αναγνωρισιμότητα με τη σειρά που αναφέρθηκαν. Τα πεδία που παρουσιάζουν την πιο έντονη τάση για φθίνουσα πορεία είναι η υγεία κι ακολουθεί η φύση. Το πεδίο που παρουσιάζει τη μεγαλύτερη υποχώρηση είναι οι αφηρημένες έννοιες. Η διατήρηση της στερεοτυπικότητας ενισχύεται και από παρατηρήσεις στο μορφολογικό επίπεδο, όπου παρατηρείται σημαντική υποχώρηση των αφηρημένων ουσιαστικών και των επιθέτων, και υψηλή διατηρησιμότητα της προστακτικής έγκλισης των ρημάτων. Σχετικά με τα άλλα γραμματικά γένη, παρατηρούμε ότι οι αντωνυμίες και τα επιρρήματα παρουσιάζουν την υψηλότερη βιωσιμότητα και τα επίθετα τη μικρότερη. Η παρουσία των ρημάτων είναι σταθερή και γενικά παρουσιάζουν σχετικά χαμηλό βαθμό συρρίκνωσης. Σε πραγματολογικό επίπεδο, προέκυψε το ερώτημα αν οι αρχαϊσμοί και τα σημασιολογικά πεδία που υποχωρούν σχετίζονται με εκφάνσεις του πολιτισμού και της καθημερινής ζωής που υποχωρούν αντίστοιχα. Ανάμεσα στους όρους που έχουν πλήρως υποχωρήσει ή έχουν σαφή τάση υποχώρησης στην ομάδα Γ και των δύο κοινοτήτων κάποιοι σχετίζονται σαφώς με την υποχώρηση αντίστοιχων εργασιών αφού έχει αλλάξει ο τρόπος παραγωγής (θiri stir / shiri st er = θεριστήρι, δρεπάνι γli fan = δίκρανο, klu stir = μεγάλο αδράχτυ), με την αλλαγή μορφής της κατοικίας (mu rsi = σκαμένη λακκούβα στη γη για τη φύλαξη και συντήρηση τροφίμων), με υλικά και είδη που δε χρησιμοποιούνται πια ( tshenglu = μάλλινο χαλάκι ή γκέτες), με είδη διατροφής που δε συνηθίζονται πια από τους νέους (ma lai = φαγητό από καλαμπόκι), με την αλλαγή κοινωνικών συνηθειών ( puku shars = προξενητής, pu rka = δίσκος με γλυκά και φρούτα, πεσκέσι στην περίσταση του γάμου), με τη σταδιακή εξάλειψη επαγγελμάτων (shi rδas = γουρουνάς ), με την υποχώρηση κάποιων προκαταλήψεων (klu ksija: ada loγun pu surka loγ a, erkit = λόξιγκας: έρχεται όταν λένε για σένα άσχημα λόγια). Η υποχώρηση άλλων όρων δε σχετίζεται με υποχώρηση αντίστοιχων πραγματικών συνθηκών και πολιτισμικών χαρακτηριστικών, αλλά με το γεγονός ότι έχει υποχωρήσει η αναφορική λειτουργία της διαλέκτου η οποία δεν επιλέγεται ως κώδικας περιγραφής του κόσμου. Έτσι, η εξαφάνιση του όρου solka = συνομήλικος στην ομάδα Γ είναι αναμενόμενη, η υποχώρηση του όρου orku = πληγή (στη Γιάλτα oruk με άπαξ μαρτυρία) σχετίζεται με τη γενικότερη υποχώρηση του σημασιολογικού πεδίου υγεία, η οποία είναι πιο έντονη στη Γιάλτα, όπως και των όρων mu losh = μολόχα, tra shi = τραχύ αντανακλά τη συρρίκνωση του πεδίου των φυτών και των επιθέτων αντίστοιχα. Από την άλλη, δεν είναι τυχαίο που οι λέξεις shu riδ= γουρούνι και xno = αγελάδα αναγνωρίζονται από όλα τα υποκείμενα της έρευνας, εφόσον στα περισσότερα σπίτια και στις δύο κοινότητες εκτρέφονται ακόμα αυτά τα ζώα, μέχρι σήμερα. Άλλες λέξεις διατηρούν υψηλή βιωσιμότητα για διαφορετικούς λόγους, όπως η λέξη uksus = ξίδι που δεν αναγνωρίζεται ως ελληνική αλλά ως ρωσική γιατί αποτελεί δάνειο ενσωματωμένο στη ρωσική από το 13 ο αι., λέξεις τις οποίες κατανοούν οι νέοι επειδή τις επαναλαμβάνουν συχνά οι ηλικιωμένοι συγγενείς τους ( rasha = ράχη, zmu nu/ zilmu nu = λησμονώ, orima/ on ur = όνειρο), ή λέξεις που διατηρήθηκαν μέσα σε φραστικά σύνολα ή σε στίχους τραγουδιών. [ 1232 ]

8 [ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΡΡΙΚΝΩΣΗ ΣΤΟ ΠΕΔΙΟ ΤΟΥ ΑΡΧΑΙΚΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΤΩΝ ΙΔΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΜΑΛΙ ΓΙΑΝΙΣΟΛ ΚΑΙ ΤΗΣ ΓΙΑΛΤΑ ΤΗΣ ΚΡΙΜΑΙΟΑΖΟΦΙΚΗΣ ΔΙΑΛΕΚΤΟΥ ] 3. Επίλογος Ανακεφαλαιώνοντας, τα ιδιώματα της Κριμαιοαζοφικής διαλέκτου χρησιμοποιούνται ακόμα στα ελληνικά χωριά, περισσότερο στα απομονωμένα και με μεγαλύτερο ποσοστό ελληνικού πληθυσμού, πρόκειται όμως για επαπειλούμενη [endangered] γλωσσική ποικιλία. Αυτό επιβεβαιώνεται από τις κοινότητες που εξετάσαμε, καθώς στη Γιάλτα που είναι περιοχή με συχνότερη συγκοινωνία, με τουριστική κίνηση τους καλοκαιρινούς μήνες και με χαμηλότερο ποσοστό ελληνικού πληθυσμού σε σχέση με το Μάλι Γιανισόλ, η γλωσσική συρρίκνωση βρίσκεται σε πιο προχωρημένο στάδιο. Τα ιδιώματα χρησιμοποιούνται από τους ηλικιωμένους και μεσήλικες αλλά δε μεταβιβάζονται στις νεότερες γενιές κυρίως επειδή δε βοηθούν στην κοινωνική κινητικότητα. Μετά τη σύσταση του ουκρανικού κράτους, τη συσπείρωση των ελληνικών κοινοτήτων της Ουκρανίας, την έξοδό τους από τη μέχρι τότε απομόνωση και την επαφή τους με την Ελλάδα και την ελληνική διασπορά, η Κοινή ΝΕ διαδραματίζει σταδιακά έναν ιδιότυπο ρόλο lingua franca για την ελληνική εθνοτική κοινότητα και εκτοπίζει τη διάλεκτο. Σύμφωνα με τις παρατηρήσεις των κοινωνιογλωσσολόγων, κάτω από κατάλληλες αφομοιωτικές συνθήκες, συνήθως στην τρίτη γενιά μεταναστών παρατηρείται ήδη γλωσσική μετακίνηση. Στην περίπτωση των Ελλήνων της Αζοφικής διατηρήθηκε η δική τους γλώσσα, τα ρουμέικα, επί σειρά αιώνων ως μειονοτική γλώσσα, παρότι ήταν ανάμεσα σε κυρίαρχες γλώσσες αποκομμένη από τα κέντρα ελληνισμού, προφανώς επειδή οι αφομοιωτικές συνθήκες δεν ήταν ικανές κι επαρκείς. Τέτοιες συνθήκες - ιστορικές, κοινωνικές, πολιτικές- τόσο σε μακροεπίπεδο (παγκόσμιο και εθνικό) όσο και σε μικροεπίπεδο (τοπικό) δημιουργήθηκαν στα τέλη της δεκαετίας του 30 οπότε άρχισε να λαμβάνει χώρα η γλωσσική μετακίνηση προς την οροφική ρωσική, η οποία απ ότι φαίνεται, σε ορισμένα περιβάλλοντα ολοκληρώθηκε επίσης μέσα σε τρεις γενιές. Επιπλέον, φαίνεται να έχουν αποσυνδεθεί οι έννοιες εθνοτική ταυτότητα και γλώσσα. Η γλώσσα δεν αποτελεί αναπόσπαστο στοιχείο της εθνοτικής ταυτότητας αφού όσοι αυτοπροσδιορίζονται ως Έλληνες κι έχουν ελληνική εθνική συνείδηση δε μιλάνε όλοι τη διάλεκτο ή την Κοινή, ενώ αντίστροφα η Κοινή Νεοελληνική χρησιμοποιείται από άτομα διαφόρων εθνοτήτων, λόγω της διδασκαλίας της στο Κρατικό Πανεπιστήμιο Ανθρωπιστικών Σπουδών. Τοποθετώντας το ζήτημα σε διεθνές επίπεδο, θεωρούμε καλό να αναφέρουμε τον προβληματισμό του Truchot (2002:17-19) σχετικά με τη θέση και τις λειτουργίες των γλωσσών σήμερα που το μόρφωμα εθνικό-κράτος τείνει να ξεπεραστεί και να θεωρηθεί αρχαϊκό μπροστά στα νέα σχήματα που επιβάλλει σταδιακά η παγκοσμιοποίηση της αγοράς. Αναρωτιέται αν σήμερα η χρήση μιας γλώσσας εξαρτάται από το βαθμό της θεσμικής της αναγνώρισης ή εξαρτάται περισσότερο απ ότι στο παρελθόν από το ρόλο της στη λειτουργία της παγκόσμιας αγοράς. Οι εθνικές και επίσημες γλώσσες συχνά επιβλήθηκαν από τις εύπορες τάξεις στα λαϊκά στρώματα που μιλούσαν άλλες γλώσσες ή γλωσσικές ποικιλίες. Σήμερα, τα λαϊκά στρώματα είναι εκείνα που έχουν οικειοποιηθεί τις εθνικές κι επίσημες γλώσσες, ενώ τα ανώτερα στρώματα ενδεχομένως αναζητούν άλλες προοπτικές, παραδείγματος χάρη την απόκτηση μιας πολυγλωσσίας με υψηλή αξία προστιθέμενη στο οικονομικό πεδίο. Αν θεωρηθεί το θέμα της θνησιμότητας της διαλέκτου της ελληνικής κοινότητας της Αζοφικής υπό το πρίσμα του σύγχρονου μακροεπιπέδου που εκτέθηκε παραπάνω, προκύπτει ο προβληματισμός κατά πόσο είναι εφικτό να επιβιώσει μία γεωγραφική ποικιλία που δεν πρόλαβε να εποικοδομηθεί και να κωδικοποιηθεί, από τη στιγμή που αλλάζει η ισορροπία σε σχέση και με τις εθνικές επίσημες γλώσσες. Μ αυτή την προβληματική ακόμα κι ο ρόλος της Κοινής Νεοελληνικής στην περιοχή μπορεί κάλλιστα να κλονιστεί σε περίπτωση ευρωπαϊκού προσανατολισμού της Ουκρανίας ο οποίος θα καταστήσει απαραίτητη την εκμάθηση ισχυρότερων γλωσσών. Θα μπορούσε να αναρωτηθεί κανείς γιατί να διατηρηθεί η διάλεκτος. Η απώλεια μιας γλώσσας δεν είναι η απώλεια μιας έννοιας αλλά είναι αυτό που συμβαίνει όταν οι άνθρωποι αλλάζουν συμπεριφορά και δεν μεταβιβάζουν τη γλώσσα τους στις επόμενες γενιές. Επιπλέον, μπορούμε να δούμε το φαινόμενο με τον οικολογικό του χαρακτήρα, εστιάζοντας στις σχέσεις των ανθρώπων μεταξύ τους και με το περιβάλλον, στις σκέψεις και τα αισθήματά τους. Σύμφωνα με τον Crystal (2000:27) χρειαζόμαστε τη διαφορετικότητα και την ποικιλότητα, γιατί οι γλώσσες εκφράζουν ταυτότητα, είναι αποθήκες της ιστορίας, συνεισφέρουν στο σύνολο της ανθρώπινης γνώσης, είναι ενδιαφέρουσες από μόνες τους. Εξάλλου η γλώσσα σχετίζεται με το συναίσθημα και η συνείδηση συνδέεται τόσο με διανοητικές, όσο και με συναισθηματικές διαδικασίες (Van Lier, 1996: 83). Ο Ashla A. στον επίλογο της ηχογραφημένης ποιητικής ανθολογίας του (2003: 40-41) επισημαίνει ότι στις πολύτομες ιστορίες της νεοελληνικής λογοτεχνίας και στις ελληνικές εγκυκλοπαίδειες δεν αναφέρεται κανένας Ρωμαίος ποιητής από τη Μαριούπολη. Είναι γεγονός πως η ελληνική κοινότητα της Αζοφικής έχει μελετηθεί ελάχιστα από τους επιστημονικούς φορείς της μητροπολιτικής Ελλάδας εθνογραφικά και γλωσσικά και θα ήταν καλό αυτό να γίνει το συντομότερο, όσο επιβιώνουν ακόμα η διάλεκτος και τα ιδιώματά της και τα ιδιαίτερα πολιτισμικά της χαρακτηριστικά, προκειμένου ο [ 1233 ]

Σκούρτου, Ε. (2011). Η Διγλωσσία στο Σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Γλώσσες και Διγλωσσία στον Κόσμο. Κεφάλαιο Πρώτο

Σκούρτου, Ε. (2011). Η Διγλωσσία στο Σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Γλώσσες και Διγλωσσία στον Κόσμο. Κεφάλαιο Πρώτο Σκούρτου, Ε. (2011). Η Διγλωσσία στο Σχολείο. Αθήνα: Gutenberg. Γλώσσες και Διγλωσσία στον Κόσμο Κεφάλαιο Πρώτο Η διγλωσσία / πολυγλωσσία είναι ένα παλιό φαινόμενο. Πάει χέρι με χέρι με τις μετακινήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Διδάσκοντας την ελληνική ως δεύτερη γλώσσα στη Δημοτική Εκπαίδευση

Διδάσκοντας την ελληνική ως δεύτερη γλώσσα στη Δημοτική Εκπαίδευση Επιμορφωτικό Σεμινάριο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Κύπρου 21-22/3/2014, Λευκωσία 16-17/5/2014, Λεμεσός Διδάσκοντας την ελληνική ως δεύτερη γλώσσα στη Δημοτική Εκπαίδευση Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Ομότιμη Καθηγήτρια

Διαβάστε περισσότερα

Οι γλώσσες αλλάζουν (5540)

Οι γλώσσες αλλάζουν (5540) Κείμενο 1 Οι γλώσσες αλλάζουν (5540) Δεν χρειάζεται ιδιαίτερη σκέψη, για να διαπιστώσει κανείς ότι οι φυσικές γλώσσες αλλάζουν με το πέρασμα του χρόνου, όπως όλες οι πτυχές του φυσικού κόσμου και της ζωής

Διαβάστε περισσότερα

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010

Δ Φάση Επιμόρφωσης. Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Παιδαγωγικό Ινστιτούτο Γραφείο Διαμόρφωσης Αναλυτικών Προγραμμάτων. 15 Δεκεμβρίου 2010 Επιμόρφωση Εκπαιδευτικών Δημοτικής, Προδημοτικής και Ειδικής Εκπαίδευσης για τα νέα Αναλυτικά Προγράμματα (21-22 Δεκεμβρίου 2010 και 7 Ιανουαρίου 2011) Δ Φάση Επιμόρφωσης Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

5 Οι ικανότητες του χρήστη/μαθητή

5 Οι ικανότητες του χρήστη/μαθητή 5 Οι ικανότητες του χρήστη/μαθητή Προκειμένου να επιτελέσουν τα καθήκοντα και τις δραστηριότητες που απαιτούνται για να αντιμετωπίσουν τις καταστάσεις στις οποίες συμμετέχουν, οι χρήστες και οι μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο Ένα Επίπεδο 1 Στόχοι και Περιεχόμενο

Κεφάλαιο Ένα Επίπεδο 1 Στόχοι και Περιεχόμενο Κεφάλαιο Ένα Επίπεδο 1 Στόχοι και Περιεχόμενο 1.1 Στόχοι Οι σπουδαστές στο Επίπεδο 1 του ICCLE είναι ικανοί να κατανοούν βασικά γλωσσικά στοιχεία που σχετίζονται με συνήθη καθημερινά θέματα. Είναι ικανοί

Διαβάστε περισσότερα

Ηλικία - Επιχειρηματικότητα

Ηλικία - Επιχειρηματικότητα Ηλικία - Επιχειρηματικότητα 40% 35% 34,3% 34,0% 30% 25% 20% 21,3% 15% 10% 5% 0% 1,3% 18-24 25-34 35-44 45-54 55+ 9,0% 1 Τι επιλέγει 84% επιλέγει την έναρξη νέας δραστηριότητας ανεξάρτητα επιπέδου εκπαίδευσης

Διαβάστε περισσότερα

H διγλωσσία στο εκπαιδευτικό μας σύστημα

H διγλωσσία στο εκπαιδευτικό μας σύστημα H διγλωσσία στο εκπαιδευτικό μας σύστημα Ασπασία Χατζηδάκη Πανεπιστήμιο Κρήτης aspahatz@edc.uoc.gr Ποιοι είναι οι -εν δυνάμει- δίγλωσσοι μαθητές στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα σήμερα; (1/4) (1) Παιδιά

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγικό μέρος 2. Ειδικά λεξιλόγια και λεξικός δανεισμός 2.1.Διδακτικές προτάσεις 3. Παράδειγμα διδακτικής εφαρμογής

Διαβάστε περισσότερα

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ.

V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. V/ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΣΤΗΝ ΑΣΚΗΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ. Η συμβολή της οικογένειας στην άσκηση κοινωνικής πολιτικής είναι μεγάλη και διαχρονική. Η μορφή και το περιεχόμενο, όμως, αυτής της συμβολής

Διαβάστε περισσότερα

Η Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Ουκρανία

Η Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Ουκρανία Η Διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας στην Ουκρανία ΞΕΝΙΑ ΑΡΤΑΜΟΝΟΒΑ Κυριακάτικο Σχολείο της Ελληνικής Κοινότητας του Χαρκόβου (Ουκρανία) Οι κοινωνικές αναταραχές του 20 ου αιώνα επηρέασαν και τις ελληνικές

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Α Γυμνασίου διδάσκεται τρεις (3) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Γλώσσα και Πολιτισμός στο Παγκόσμιο Χωριό

Γλώσσα και Πολιτισμός στο Παγκόσμιο Χωριό Γλώσσα και Πολιτισμός στο Παγκόσμιο Χωριό Στις διαπολιτισμικές μελέτες επικοινωνίας, ο πολιτισμός και η γλώσσας συχνά θεωρούνται συνυφασμένες έννοιες. Νέες λέξεις έχουν επινοηθεί για να αναδείξουν αυτή

Διαβάστε περισσότερα

Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση. Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ

Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση. Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ 2009-10 Τι είναι γλώσσα; Γλώσσα είναι το σύστημα ήχων ( φθόγγων ) και εννοιών που χρησιμοποιούν οι ανθρώπινες κοινότητες για

Διαβάστε περισσότερα

Στόχος της ψυχολογικής έρευνας:

Στόχος της ψυχολογικής έρευνας: Στόχος της ψυχολογικής έρευνας: Συστηματική περιγραφή και κατανόηση των ψυχολογικών φαινομένων. Η ψυχολογική έρευνα χρησιμοποιεί μεθόδους συστηματικής διερεύνησης για τη συλλογή, την ανάλυση και την ερμηνεία

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ : ΚΟΙΝ.: Ι. ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ

ΠΡΟΣ : ΚΟΙΝ.: Ι. ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ----- ΕΝΙΑΙΟΣ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟΣ ΤΟΜΕΑΣ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΣΠΟΥΔΩΝ Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ ΤΜΗΜΑ Α Να διατηρηθεί μέχρι... Βαθμός Ασφαλείας...

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΟΥΣ 2008 ( ΠΡΟΚΗΡΥΞΗ 3Π /2008) ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ Κλάδοι: ΠΕ 05 ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 06 ΑΓΓΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ, ΠΕ 07 ΓΕΡΜΑΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ,

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Πρόλογος: Κογκίδου ήµητρα Στο: αράκη Ελένη (2007) Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο. Εκπαιδευτική Ηγεσία και Φύλο. Τα τελευταία χρόνια βρισκόµαστε µπροστά σε µια βαθµιαία αποδόµηση της ανδροκρατικής έννοιας της ηγεσίας

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο Μετασχηματίζοντας δημιουργικά την αμφισβήτηση (6606)

Κείμενο Μετασχηματίζοντας δημιουργικά την αμφισβήτηση (6606) Κείμενο Μετασχηματίζοντας δημιουργικά την αμφισβήτηση (6606) Μέσα στην τάξη ο εκπαιδευτικός με τους μαθητές αλληλεπιδρούν και αλληλοεπηρεάζονται από τις μεταξύ τους στάσεις και συμπεριφορές. Κάποιες φορές,

Διαβάστε περισσότερα

2. ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΝΓ

2. ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΝΓ 2. ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΝΓ 2.1. Πρόγραμμα Σπουδών Ελληνικής Νοηματικής Γλώσσας του Νηπιαγωγείου Στόχοι - Άξονες Περιεχομένου Κατανόηση θέματος που εκφέρεται στην ΕΝΓ.

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Β ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Β Γυμνασίου διδάσκεται δυόμισι (2,5) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις

Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές προσεγγίσεις Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο Η διαπολιτισμική διάσταση των φιλολογικών βιβλίων του Γυμνασίου: διδακτικές

Διαβάστε περισσότερα

«Ενισχύοντας την κοινωνική ένταξη των μαθητών με διαφορετική πολιτισμική προέλευση»

«Ενισχύοντας την κοινωνική ένταξη των μαθητών με διαφορετική πολιτισμική προέλευση» Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο «Ενισχύοντας την κοινωνική ένταξη των μαθητών με διαφορετική πολιτισμική

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση

Γλωσσάρι Το γλωσσάρι του MATURE Ανδραγωγική Άτομα μεγαλύτερης ηλικίας Δεξιότητες Δέσμευση Γλωσσάρι Η ομάδα MATURE διαθέτει σημαντική εμπειρία στη διαχείριση και υλοποίηση Ευρωπαϊκών προγραμμάτων και γνωρίζει ότι τα ζητήματα επικοινωνίας ενδέχεται να προκαλέσουν σύγχυση. Προκειμένου να ελαχιστοποιηθεί

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες τμημάτων & επιπέδων _v.1. Πληροφορίες τμημάτων & επιπέδων. τηλέφωνα επικοινωνίας: 211.403-7682 & 690.9012085 email: info@valores.

Πληροφορίες τμημάτων & επιπέδων _v.1. Πληροφορίες τμημάτων & επιπέδων. τηλέφωνα επικοινωνίας: 211.403-7682 & 690.9012085 email: info@valores. 2013 Πληροφορίες τμημάτων & επιπέδων ΒΑΣΙΚΟ Επίπεδο A Περιγραφή βασικού επιπέδου Α1 Ολοκληρώνοντας το επίπεδο Α1 της Ισπανικής γλώσσας, ο σπουδαστής θα είναι ικανός να κατανοήσει και να χρησιμοποιήσει

Διαβάστε περισσότερα

Κακοποίηση Ζώων Συντροφιάς

Κακοποίηση Ζώων Συντροφιάς Κακοποίηση Ζώων Συντροφιάς VPRC VPRC Δ.1 Η ΤΑΥΤΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΕΡΕΥΝΑΣ VPRC- - Εμπιστευτικό Proastiakos.net 17993 // Δ.2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η VPRC, με την ευαισθησία που τη διακρίνει σε θέματα που αφορούν στα ζώα συντροφιάς,

Διαβάστε περισσότερα

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες

Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Στάσεις και αντιλήψεις της ελληνικής κοινωνίας απέναντι στους μετανάστες Θεωρητικό πλαίσιο και ανάλυση αποτελεσμάτων της πανελλαδικής ποσοτικής έρευνας VPRC Φεβρουάριος 2007 13106 / Διάγραμμα 1 Γενικοί

Διαβάστε περισσότερα

1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ. 1.1 Σκοπός Έρευνας

1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ. 1.1 Σκοπός Έρευνας ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1.1 Σκοπός Έρευνας 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο βασικός σκοπός της παρούσας μελέτης είναι η αξιολόγηση των παραγόντων που επιδρούν και διαμορφώνουν τη γνώμη, στάση και αντίληψη των νέων (μαθητών)

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Γεώργιος Κ. Ζάχος Διευθυντής Βιβλιοθήκης Πανεπιστημίου Ιωαννίνων

Δρ. Γεώργιος Κ. Ζάχος Διευθυντής Βιβλιοθήκης Πανεπιστημίου Ιωαννίνων Ο ρόλος των Δημοσίων Βιβλιοθηκών στην ενίσχυση της Κοινωνικής Συνοχής Δρ. Γεώργιος Κ. Ζάχος Διευθυντής Βιβλιοθήκης Πανεπιστημίου Ιωαννίνων 1 Κύρια σημεία της παρουσίασης Ρόλοι των Δημοσίων Βιβλιοθηκών

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Γλωσσολογία Ι

Εισαγωγή στη Γλωσσολογία Ι ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Εισαγωγή στη Γλωσσολογία Ι Εισαγωγικά: τι είναι γλώσσα, τι είναι γλωσσολογία Διδάσκοντες: Επίκ. Καθ. Μαρία Λεκάκου, Λέκτορας Μαρία Μαστροπαύλου Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Πώς Διηγούμαστε ή Αφηγούμαστε ένα γεγονός που ζήσαμε

Πώς Διηγούμαστε ή Αφηγούμαστε ένα γεγονός που ζήσαμε ΔΙΑΘΕΣΙΜΟ ΣΤΗ: http //blgs.sch.gr/anianiuris ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ: Νιανιούρης Αντώνης (email: anianiuris@sch.gr) Πώς Διηγούμαστε ή Αφηγούμαστε ένα γεγονός που ζήσαμε Διηγούμαστε ή αφηγούμαστε ένα γεγονότος, πραγματικό

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Μετασχηματίζοντας δημιουργικά την αμφισβήτηση Μέσα στην τάξη ο εκπαιδευτικός με τους μαθητές αλληλεπιδρούν και αλληλοεπηρεάζονται από τις μεταξύ τους στάσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. 5η Ενότητα: Συζητώντας για την εργασία και το επάγγελμα ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1. Εισαγωγικά κείμενα

ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ. 5η Ενότητα: Συζητώντας για την εργασία και το επάγγελμα ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. 1. Εισαγωγικά κείμενα ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγικά κείμενα 2. Βαθμοί επιθέτων και επιρρημάτων Η σύγκριση 3. Το β συνθετικό Λεξιλόγιο 4. Οργάνωση και συνοχή της περιγραφής και της αφήγησης 5. Δραστηριότητες παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009)

Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) Αξιολόγηση Προγράμματος Αλφαβητισμού στο Γυμνάσιο Πρώτο Έτος Αξιολόγησης (Ιούλιος 2009) 1. Ταυτότητα της Έρευνας Το πρόβλημα του λειτουργικού αναλφαβητισμού στην Κύπρο στις ηλικίες των 12 με 15 χρόνων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΙΚΟΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΙΣ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ. Αναστασία Κ. Καδδά Δρ.Κοινωνιολογίας Υγείας Μsc Διοίκηση Μονάδων Υγείας

ΠΟΙΟΤΙΚΟΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΙΣ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ. Αναστασία Κ. Καδδά Δρ.Κοινωνιολογίας Υγείας Μsc Διοίκηση Μονάδων Υγείας ΠΟΙΟΤΙΚΟΙ ΜΕΘΟΔΟΙ ΕΡΕΥΝΑΣ ΣΤΙΣ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ Αναστασία Κ. Καδδά Δρ.Κοινωνιολογίας Υγείας Μsc Διοίκηση Μονάδων Υγείας ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ «Ποιοτικές μέθοδοι έρευνας στις κοινωνικές επιστήμες»,

Διαβάστε περισσότερα

Μεθοδολογία Εκπαιδευτικής Ερευνας στη ΜΕ

Μεθοδολογία Εκπαιδευτικής Ερευνας στη ΜΕ Μεθοδολογία Εκπαιδευτικής Ερευνας στη ΜΕ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΣΑΚΟΝΙΔΗΣ, ΔΠΘ ΜΑΡΙΑΝΝΑ ΤΖΕΚΑΚΗ, ΑΠΘ Α ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ 201 6-2017 2 ο παραδοτέο Περιεχόμενο 1. Εισαγωγή: το θέμα και η σημασία του, η σημασία διερεύνησης του

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ

Η ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ Η ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΕΙΣ Δρ Ειρήνη Ροδοσθένους, Λειτουργός Π.Ι. ΔΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ Επικοινωνιακή διδασκαλία της γλώσσας: η ίδια η γλώσσα συνιστά και ορίζεται ως κοινωνική

Διαβάστε περισσότερα

2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1.

2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1. 2000-2006 ( 2) 4, 4.1, 4.1.1, 4.1.1. : - :. : : ( /,, ) :...., -, -.,,... 1.,, 2,,,....,,,...,, 2008 1. 2. - : On Demand 1. 9 2. 9 2.1 9 2.2 11 2.3 14 3. 16 3.1 16 3.1.1 16 3.1.1. 16 3.1.1. 25 3.1.2 26

Διαβάστε περισσότερα

(γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και. συµπεριφοράς) ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε. 70

(γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και. συµπεριφοράς) ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε. 70 Προβλήµατα διγλωσσίας ίγλωσση εκπαίδευση (γλώσσα και σχολική αποτυχία γλώσσα και µαθησιακές δυσκολίες προβλήµατα συµπεριφοράς) Σαλτερής Νίκος ρ. Πολιτικής Επιστήµης και Ιστορίας Σχολικός Σύµβουλος Π.Ε.

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΠΑΛΙΝΝΟΣΤΟΥΝΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ

ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΠΑΛΙΝΝΟΣΤΟΥΝΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗ ΑΛΛΟΔΑΠΩΝ ΚΑΙ ΠΑΛΙΝΝΟΣΤΟΥΝΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ Τερψιχόρη Γκιόκα Μέλος ΠΟΔ Αττικής Η «Συμβουλευτική Ψυχολογία» είναι ο εφαρμοσμένος κλάδος της Ψυχολογίας, ο οποίος διευκολύνει την δια βίου προσωπική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ

ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΚΑΙ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ: Η ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΑΝΙΣΟΤΗΤΩΝ Ο ρόλος της Δια βίου Μάθησης στην καταπολέμηση των εκπαιδευτικών και κοινωνικών ανισοτήτων. Τοζήτηματωνκοινωνικώνανισοτήτωνστηνεκπαίδευσηαποτελείένα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΛΕΞΗ ΤΡΙΤΗ ΤΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΔΙΑΛΕΚΤΩΝ

ΔΙΑΛΕΞΗ ΤΡΙΤΗ ΤΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΔΙΑΛΕΚΤΩΝ ΔΙΑΛΕΞΗ ΤΡΙΤΗ ΤΟ ΑΛΦΑΒΗΤΟ ΚΑΙ Η ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΩΝ ΑΡΧΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΔΙΑΛΕΚΤΩΝ 1. Από τη Γραμμική Β στην εισαγωγή του αλφαβήτου - Στον ελληνικό χώρο, υπήρχε ένα σύστημα γραφής μέχρι το 1200 π.χ. περίπου, η

Διαβάστε περισσότερα

1. Σκοπός της έρευνας

1. Σκοπός της έρευνας Στατιστική ανάλυση και ερμηνεία των αποτελεσμάτων των εξετάσεων πιστοποίησης ελληνομάθειας 1. Σκοπός της έρευνας Ο σκοπός αυτής της έρευνας είναι κυριότατα πρακτικός. Η εξέταση των δεκτικών/αντιληπτικών

Διαβάστε περισσότερα

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Έννοιες. Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση. Womens Business Gerasimos Tzamarelos, PhD 27 November 2014 Έννοιες Επιχειρηματικότητα είναι η διαδικασία μέσω της οποίας ένας ή περισσότεροι του ενός ανθρώπου, δημιουργούν και αναπτύσσουν μία επιχείρηση.

Διαβάστε περισσότερα

Η γλωσσική ανάπτυξη των παιδιών.

Η γλωσσική ανάπτυξη των παιδιών. Η γλωσσική ανάπτυξη των παιδιών. Κανείς δεν φαντάζεται ότι ο λόγος θα εμφανισθεί απότομα, στην τελική του μορφή μ ένα χτύπημα μιας μαγικής ράβδου, σαν μια μηχανή έτοιμη για χρήση. Η εγκατάσταση του πολύπλοκού

Διαβάστε περισσότερα

«Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ»

«Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ» «Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ ΣΤΙΣ ΧΩΡΕΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΗΣ» Εισηγήτρια: Ανδριανή Ζαγκούτα Συνεργάτης Ειδικής Γραμματείας Παιδείας Ομογενών και Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης Η παιδεία είναι μια ευρύτερη έννοια, που ακρογωνιαίο

Διαβάστε περισσότερα

Κείμενο. Εφηβεία (4596)

Κείμενο. Εφηβεία (4596) Κείμενο Εφηβεία (4596) Η εφηβεία αποτελεί μία μεταβατική περίοδο στη ζωή του ανθρώπου, η οποία αρχίζει με το τέλος της παιδικής ηλικίας και οδηγεί στην ενηλικίωση. Κατά τη διάρκειά της, συντελούνται βιολογικές,

Διαβάστε περισσότερα

«Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών»

«Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών» «Δοκιμασία Εκφραστικού Λεξιλογίου σε τυπικά αναπτυσσόμενα παιδιά ηλικίας 6 8 ετών» Γλώσσα: Το φυσικό εκείνο σύστημα επικοινωνίας που χρησιμοποιείται από τον άνθρωπο και έχει ως βάση του τον έναρθρο λόγο.

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας

Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Εθνικό Ινστιτούτο Εργασίας & Ανθρώπινου Δυναμικού (Ε.Ι.Ε.Α.Δ Υπουργείο Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας Ημερίδα με θέμα «Η αγορά εργασίας σε κρίση». Συνεδρία: Οι συνέπειες της κρίσης σε διάφορες

Διαβάστε περισσότερα

1. Ταυτότητα έρευνας

1. Ταυτότητα έρευνας Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εμπόδια στην Επαγγελματική Εξέλιξη των Γυναικών Στελεχών Ραφαηλίδου Κ. Μυροφόρα PhD, Σύμβουλος Γραφείου Διασύνδεσης ΟΠΑ To Γραφείο Διασύνδεσης συγχρηματοδοτείται από την

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Κείμενο 1 Η αγγλική και οι άλλες γλώσσες της Ευρωπαϊκής Ένωσης Ο ενιαίος ευρωπαϊκός χώρος αποτελεί ήδη πεδίο δραστηριότητας, αλλά και ανταγωνισμού των γλωσσών. Από την εποχή της ίδρυσης

Διαβάστε περισσότερα

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά):

Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ. Σήμερα (αρνητικά): Ενότητα 3 η - ΦΥΣΗ Θετικά: μας ηρεμεί μας χαλαρώνει μας ψυχαγωγεί (ταξίδια, εκδρομές, συναντήσεις) μας παρέχει τα βασικά είδη διατροφής και επιβίωσης (αέρας, νερό, τροφή) Σήμερα (αρνητικά): Ο άνθρωπος:

Διαβάστε περισσότερα

3ο Νηπ/γείο Κορδελιού Τμήμα Ένταξης

3ο Νηπ/γείο Κορδελιού Τμήμα Ένταξης ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑΣ ΠΡΟΦΟΡΙΚΟΥ ΛΟΓΟΥ Περιεχόμενα Α ΕΠΙΠΕΔΟ (λεξιλόγιο) 1 ο ΣΤΑΔΙΟ : Ονοματοποίηση αντικειμένων και προσώπων 2 Ο ΣΤΑΔΙΟ: Ονοματοποίηση πράξεων 3 ο ΣΤΑΔΙΟ : Καθημερινές εκφράσεις και χαιρετισμοί

Διαβάστε περισσότερα

Η γλώσσα της Κ.Δ. είναι η «κοινή» ελληνιστική, δηλαδή η δημώδης και η γλώσσα που ομιλείτο από τον 3 ο αι. π.χ. μέχρι τον 3 ο αι. μ.χ.

Η γλώσσα της Κ.Δ. είναι η «κοινή» ελληνιστική, δηλαδή η δημώδης και η γλώσσα που ομιλείτο από τον 3 ο αι. π.χ. μέχρι τον 3 ο αι. μ.χ. Η γλώσσα της Κ.Δ. είναι η «κοινή» ελληνιστική, δηλαδή η δημώδης και η γλώσσα που ομιλείτο από τον 3 ο αι. π.χ. μέχρι τον 3 ο αι. μ.χ. Οι κατακτήσεις του Μ. Αλεξάνδρου και η πολιτική ενοποίηση του χώρου

Διαβάστε περισσότερα

Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΓΕΝΝΗΣΗ 6 ΕΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ

Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΓΕΝΝΗΣΗ 6 ΕΤΩΝ ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Η ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΓΕΝΝΗΣΗ 6 ΕΤΩΝ ΗΛΙΚΙΑ γέννηση ΓΛΩΣΣΙΚΗ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑ Αναγνωρίζει και προτιμά τη φωνή της μητέρας καθώς και ήχους της γλώσσας. Μιμείται ήχους της γλώσσας. 2 μηνών Συνδυάζει

Διαβάστε περισσότερα

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά.

Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. Γ. Οι μαθητές και τα Μαθηματικά. Είδαμε τη βαθμολογία των μαθητών στα Μαθηματικά της προηγούμενης σχολικής χρονιάς. Ας δούμε τώρα πώς οι ίδιοι οι μαθητές αντιμετωπίζουν τα Μαθηματικά. ΠΙΝΑΚΑΣ 55 Στάση

Διαβάστε περισσότερα

The G C School of Careers

The G C School of Careers The G C School of Careers ΔΕΙΓΜΑ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΟΥ ΔΟΚΙΜΙΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ Στ ΤΑΞΗ Χρόνος: 1 ώρα Αυτό το γραπτό αποτελείται από 8 σελίδες, συμπεριλαμβανομένης και αυτής. Να απαντήσεις σε ΟΛΕΣ τις ερωτήσεις,

Διαβάστε περισσότερα

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012 Οργανωτική

Διαβάστε περισσότερα

1 Blumenthal, M., & Julien, M. (2000). Geen diagnose zonder anamnese meertaligheid. Logopedie & Foniatrie, 1, 13-17.

1 Blumenthal, M., & Julien, M. (2000). Geen diagnose zonder anamnese meertaligheid. Logopedie & Foniatrie, 1, 13-17. Ιστορικό Πολύγλωσσων Παιδιών Οµάδα µελέτης πολύγλωσσων παιδιών Η λίστα µε τα διαθέσιµα ιστορικά βρίσκεται στην ιστοσελίδα www.sig-net.be σε µορφή PDF. Πρώτη έκδοση 2006 εύτερη έκδοση 2011 Sig vzw Kerkham

Διαβάστε περισσότερα

Η ελληνική γλώσσα στην κοινωνία της παγκοσμιοποίησης. Ο ρόλος του σχολείου (6654)

Η ελληνική γλώσσα στην κοινωνία της παγκοσμιοποίησης. Ο ρόλος του σχολείου (6654) Κείμενο Η ελληνική γλώσσα στην κοινωνία της παγκοσμιοποίησης. Ο ρόλος του σχολείου (6654) Τι πρέπει να γίνει σήμερα σε ό,τι αφορά στο γλωσσικό μάθημα; Εδώ και χρόνια, αναφερόμαστε στην κριτική σκέψη και

Διαβάστε περισσότερα

Προφίλ διγλωσσίας: Ελληνικά-Γαλλικά

Προφίλ διγλωσσίας: Ελληνικά-Γαλλικά Προφίλ διγλωσσίας: - Θα θέλαμε να ζητήσουμε τη βοήθειά σας απαντώντας στις ακόλουθες ερωτήσεις σχετικά με το γλωσσικό σας ιστορικό, τη χρήση, τη νοοτροπία και τις δεξιότητες. Αυτή η έρευνα δημιουργήθηκε

Διαβάστε περισσότερα

PROJECT Β 1 ΓΕΛ. Θέμα: Μετανάστευση Καθηγήτρια: Στέλλα Τσιακμάκη

PROJECT Β 1 ΓΕΛ. Θέμα: Μετανάστευση Καθηγήτρια: Στέλλα Τσιακμάκη PROJECT Β 1 ΓΕΛ Θέμα: Μετανάστευση Καθηγήτρια: Στέλλα Τσιακμάκη ΟΡΙΣΜΟΣ Μετανάστευση ονομάζεται η γεωγραφική μετακίνηση ανθρώπων είτε μεμονωμένα είτε κατά ομάδες. Υπάρχουν δυο είδη μετανάστευσης : 1. Η

Διαβάστε περισσότερα

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012 Οργανωτική

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ - ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ - ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ -

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ - ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ - ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ - ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ - ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ - ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ - Τάξη Δείκτες Επιτυχίας Κατανόηση Γραπτού Λόγου Δείκτες Επάρκειας A Τα παιδιά 1. Τοποθετούν ένα κείμενο σε πλαίσιο (θεματικό,

Διαβάστε περισσότερα

Δημογραφία. Ενότητα 11.1: Παράδειγμα - Περιφερειακές διαφοροποιήσεις και ανισότητες του προσδόκιμου ζωής στη γέννηση

Δημογραφία. Ενότητα 11.1: Παράδειγμα - Περιφερειακές διαφοροποιήσεις και ανισότητες του προσδόκιμου ζωής στη γέννηση ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ Δημογραφία Ενότητα 11.1: Παράδειγμα - Περιφερειακές διαφοροποιήσεις και ανισότητες του προσδόκιμου ζωής στη γέννηση Μιχάλης Αγοραστάκης Τμήμα Μηχανικών Χωροταξίας, Πολεοδομίας &

Διαβάστε περισσότερα

ヤ Διδασκαλία της Γλώσσας στις τάξεις Γ & Δ

ヤ Διδασκαλία της Γλώσσας στις τάξεις Γ & Δ ヤ Διδασκαλία της Γλώσσας στις τάξεις Γ & Δ Μαρία Θ. Παπαδοπούλου, PhD Σχολική Σύμβουλος 6ης Περιφέρειας Π.Ε. ν. Λάρισας Ελασσόνα, 19 Νοεμβρίου 2012 Επιμέρους τομείς στο γλωσσικό μάθημα 1. Προφορικός Λόγος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗΣ & ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΧΕΔΙΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟΥ Εργασία 1 η Ενεργή παρακολούθηση της ημερίδας με θέμα «Technology

Διαβάστε περισσότερα

Μαθητές και πολιτισµική ετερότητα: Εµπειρίες, αντιλήψεις και στάσεις των µαθητών απέναντι στο διαφορετικό 2. Ιωάννινα 2004

Μαθητές και πολιτισµική ετερότητα: Εµπειρίες, αντιλήψεις και στάσεις των µαθητών απέναντι στο διαφορετικό 2. Ιωάννινα 2004 Αθανάσιος E. Γκότοβος 1 Μαθητές και πολιτισµική ετερότητα: Εµπειρίες, αντιλήψεις και στάσεις των µαθητών απέναντι στο διαφορετικό 2 Ιωάννινα 2004 1 Για τις επιστηµονικές θέσεις και απόψεις που διατυπώνονται

Διαβάστε περισσότερα

Συναισθηματική Νοημοσύνη

Συναισθηματική Νοημοσύνη Πρόγραμμα εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης E-Learning Συναισθηματική Νοημοσύνη E-learning Οδηγός Σπουδών Το πρόγραμμα εξ αποστάσεως εκπαίδευσης ( e-learning ) του Πανεπιστημίου Πειραιά του Τμήματος Οικονομικής

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. ΠΡΟΛΟΓΟΣ (Παντελής Γεωργογιάννης) 19

Περιεχόμενα. ΠΡΟΛΟΓΟΣ (Παντελής Γεωργογιάννης) 19 έσπω Κυπριανού 5 Περιεχόμενα ΠΡΟΛΟΓΟΣ (Παντελής Γεωργογιάννης) 19 ΠΡΟΛΟΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ 23 ιατύπωση του προβλήµατος 25 Οριοθέτηση του προβλήµατος 28 Αναγκαιότητα και χρησιµότητα της έρευνας 29 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Σωτήρης Τοκαμάνης Φιλόλογος ΚΕ.Δ.Δ.Υ. Ν. Ηρακλείου Διαπολιτισμική εκπαίδευση: σύγχρονη ανάγκη

Σωτήρης Τοκαμάνης Φιλόλογος ΚΕ.Δ.Δ.Υ. Ν. Ηρακλείου Διαπολιτισμική εκπαίδευση: σύγχρονη ανάγκη Σωτήρης Τοκαμάνης Φιλόλογος ΚΕ.Δ.Δ.Υ. Ν. Ηρακλείου Διαπολιτισμική εκπαίδευση: σύγχρονη ανάγκη Από τη δεκαετία του 1990 επισυνέβη μια μεταβολή στη σύνθεση της ελληνικής κοινωνίας, ως συνέπεια της αθρόας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ. 2. Ηλικία Θέση εργασίας Μόνιμος Αναπληρωτής

ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ. 2. Ηλικία Θέση εργασίας Μόνιμος Αναπληρωτής ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Α. Δημογραφικά χαρακτηριστικά 1. Φύλο Άνδρας Γυναίκα 2. Ηλικία 22 30 31 40 41 50 51 + 3. Χρόνια υπηρεσίας 1 5 6 15 16+ 4. Σημειώστε τα πτυχία που κατέχετε Πτυχίο Παιδαγωγικής Ακαδημίας Πτυχίο

Διαβάστε περισσότερα

Βιολογική εξήγηση των δυσκολιών στην ανθρώπινη επικοινωνία - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχολόγ

Βιολογική εξήγηση των δυσκολιών στην ανθρώπινη επικοινωνία - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχολόγ Οι άνθρωποι κάνουμε πολύ συχνά ένα μεγάλο και βασικό λάθος, νομίζουμε ότι αυτό που λέμε σε κάποιον άλλον, αυτός το εκλαμβάνει όπως εμείς το εννοούσαμε. Νομίζουμε δηλαδή ότι ο «δέκτης» του μηνύματος το

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ - ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ - ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ -

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ - ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ - ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ - ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ - ΔΗΜΟΤΙΚΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ - ΔΕΙΚΤΕΣ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ ΚΑΙ ΕΠΑΡΚΕΙΑΣ - Τάξη Δείκτες Επιτυχίας Κατανόηση Γραπτού Λόγου Δείκτες Επάρκειας Β Τα παιδιά 1. Τοποθετούν ένα κείμενο σε πλαίσιο (θεματικό,

Διαβάστε περισσότερα

Επιμορφωτικό σεμινάριο «Διδάσκοντας την Ελληνική ως δεύτερη γλώσσα στο Δημοτικό Σχολείο»

Επιμορφωτικό σεμινάριο «Διδάσκοντας την Ελληνική ως δεύτερη γλώσσα στο Δημοτικό Σχολείο» Πρόγραμμα Ενδοϋπηρεσιακής Επιμόρφωσης εκπαιδευτικών, Εκπαιδευτικών Ψυχολόγων και εκπαιδευτικών Συμβουλευτικής και Επαγγελματικής Αγωγής Επιμορφωτικό σεμινάριο «Διδάσκοντας την Ελληνική ως δεύτερη γλώσσα

Διαβάστε περισσότερα

Ακολουθεί η περιγραφή του δείγµατος και κατόπιν αναλύονται τα αποτελέσµατα για κάθε κατηγορία ανηλίκων και ενηλίκων χωριστά.

Ακολουθεί η περιγραφή του δείγµατος και κατόπιν αναλύονται τα αποτελέσµατα για κάθε κατηγορία ανηλίκων και ενηλίκων χωριστά. ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ ΕΡΕΥΝΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Το Γενικό Λύκειο Βαλτινού Τρικάλων ως εµπλεκόµενο σχολείο στο ευρωπαϊκό πρόγραµµα Comenius Regio, που υλοποιείται µεταξύ φορέων και οργανισµών των Τρικάλων (Ελλάδα) και του

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ ΤΗΣ ΕΚΔΟΣΗΣ

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ ΤΗΣ ΕΚΔΟΣΗΣ ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΤΩΝ ΕΜΠΟΔΙΩΝ ΠΟΥ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΟΥΝ ΟΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΕΣ ΚΑΙ ΤΩΝ ΕΥΚΑΙΡΙΩΝ ΠΟΥ ΠΡΟΣΦΕΡΟΝΤΑΙ ΓΙΑ ΓΥΝΑΙΚΕΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΠΟΙΗΣΗ Φορέας Υλοποίησης Έκθεσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΑΓΩΓΗΣ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ονοματεπώνυμα Σπουδαστριών: Μποτονάκη Ειρήνη (5422), Καραλή Μαρία (5601) Μάθημα: Β06Σ03 Στατιστική

Διαβάστε περισσότερα

Α. Διπλωματικές εργασίες (Τα υπογραμμισμένα θέματα αφορούν εργασίες που έχουν υποστηριχθεί)

Α. Διπλωματικές εργασίες (Τα υπογραμμισμένα θέματα αφορούν εργασίες που έχουν υποστηριχθεί) Επέβλεψε και πιβλέπει Α. Διπλωματικές εργασίες (Τα υπογραμμισμένα θέματα αφορούν εργασίες που έχουν υποστηριχθεί) 2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΙΣ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΙΣ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΡΙΣΗΣ ΣΤΙΣ ΑΓΟΡΑΣΤΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Γκιπάλη Δώρα, A.M. 7795 Καρρά

Διαβάστε περισσότερα

Η ελληνική και η ευρωπαϊκή ταυτότητα

Η ελληνική και η ευρωπαϊκή ταυτότητα ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙΔΑΣ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΕΝΔΟΦΡ/ΚΗΣ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΥΡΙΑΚΗ 14 ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2008 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙΔΩΝ: (4) ΚΕΙΜΕΝΟ Η ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

Αποτελέσματα Πρωτογενούς Έρευνας για τη Γυναικεία Επιχειρηματικότητα

Αποτελέσματα Πρωτογενούς Έρευνας για τη Γυναικεία Επιχειρηματικότητα Αποτελέσματα Πρωτογενούς Έρευνας για τη Γυναικεία Επιχειρηματικότητα Στην παρούσα ενότητα παρουσιάζονται τα αποτελέσματα δειγματοληπτικής έρευνας που πραγματοποιήθηκε για 5η συνεχή χρονιά από τη Διεύθυνση

Διαβάστε περισσότερα

Νοημοσύνη. Μπορεί να μετρηθεί; Βασίλειος Κωτούλας 2 η Περιφέρεια ΔΕ Καρδίτσας

Νοημοσύνη. Μπορεί να μετρηθεί; Βασίλειος Κωτούλας 2 η Περιφέρεια ΔΕ Καρδίτσας Νοημοσύνη Μπορεί να μετρηθεί; Βασίλειος Κωτούλας 2 η Περιφέρεια ΔΕ Καρδίτσας S Αμφισβήτηση S Αξιολόγηση της νοημοσύνης (Νασιάκου, (1980): Νοημοσύνη είναι ό,τι μετρούν τα τεστ νοημοσύνης) S Τρόπος αξιολόγησης

Διαβάστε περισσότερα

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

888 ΧΡΟΝΙΑ. Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014. χεν θεσσαλονίκης ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Πρόγραμμα Κοινωνικής Υπηρεσίας 2013-2014 888 ΧΡΟΝΙΑ ΣΤΗΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ χεν θεσσαλονίκης Μητροπόλεως 18 546 24 Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310-276 144 Fax: 2310 276 144 E-mail: xenthesalonikis1@windowslive.com

Διαβάστε περισσότερα

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους

Αιτιολογική έκθεση. µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει στον εκδοτικό χώρο και στους Αιτιολογική έκθεση Η Επιτροπή Κρατικών Bραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης εργάστηκε για τα βραβεία του 2013, όπως και την προηγούµενη χρονιά, έχοντας επίγνωση α. των µεγάλων δυσκολιών που η κρίση έχει δηµιουργήσει

Διαβάστε περισσότερα

Α. Φραγκουδάκη. (1987). Γλώσσα και ιδεολογία, Αθήνα: Οδυσσέας (διασκευή). Γλώσσα και ηλικιωμένοι

Α. Φραγκουδάκη. (1987). Γλώσσα και ιδεολογία, Αθήνα: Οδυσσέας (διασκευή). Γλώσσα και ηλικιωμένοι Κείμενο 1 Η γλώσσα των νέων (10696) Οι νέοι έχουν πάντοτε την τάση να διαφοροποιούνται με το ντύσιμο, την αισθητική του σώματος, τη συμπεριφορά και τη γλώσσα. Η λεγόμενη «γλώσσα των νέων» αποτελεί κώδικα

Διαβάστε περισσότερα

Ο Γραπτός λόγος στο Νηπιαγωγείο

Ο Γραπτός λόγος στο Νηπιαγωγείο Ο Γραπτός λόγος στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 3: Γλωσσική και επικοινωνιακή ικανότητα Στελλάκης Νεκτάριος Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών ΤΕΕΑΠΗ Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί

Διαβάστε περισσότερα

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη

κατεύθυνση της εξάλειψης εθνοκεντρικών και άλλων αρνητικών στοιχείων που υπάρχουν στην ελληνική εκπαίδευση έτσι ώστε η εκπαίδευση να λαμβάνει υπόψη ΕΙΣΑΓΩΓΗ Είναι γνωστό ότι, παραδοσιακά, όπως άλλα εκπαιδευτικά συστήματα έτσι και το ελληνικό στόχευαν στην καλλιέργεια και ενδυνάμωση της εθνοπολιτιστικής ταυτότητας. Αυτό κρίνεται θετικό, στο βαθμό που

Διαβάστε περισσότερα

2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πρόγραμμα μουσουλμανοπαίδων.

2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πρόγραμμα μουσουλμανοπαίδων. ΕΠΙΒΛΕΨΗ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΟΡΙΚΩΝ ΔΙΑΤΡΙΒΩΝ 2006-2007 Διαπολιτισμική ανάγνωση του εκπαιδευτικού υλικού για την διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πρόγραμμα μουσουλμανοπαίδων. Η γλωσσική εκπαίδευση

Διαβάστε περισσότερα

Πολυπολιτισμικότητα και Εκπαίδευση

Πολυπολιτισμικότητα και Εκπαίδευση Πολυπολιτισμικότητα και Εκπαίδευση Κωδικός μαθήματος: ΚΕΠ 302 Διδάσκων: Δημήτρης Θ. Ζάχος Πιστωτικές μονάδες: 10 Χρόνος και τόπος διεξαγωγής: Τετάρτη 6-9 αίθουσα 907 Εισαγωγικά Η επιτυχής συμμετοχή σ ένα

Διαβάστε περισσότερα

«Μαθησιακές δυσκολίες και παραβατική συμπεριφορά»

«Μαθησιακές δυσκολίες και παραβατική συμπεριφορά» «Μαθησιακές δυσκολίες και παραβατική συμπεριφορά» Θεοδώρα Πάσχου α.μ 12181 Τμήμα Λογοθεραπείας-Τ.Ε.Ι ΗΠΕΙΡΟΥ Εισαγωγικές επισημάνσεις 1) η εκδήλωση διαταραχών στην κατάκτηση μαθησιακών δεξιοτήτων προκαλεί

Διαβάστε περισσότερα

Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο

Φροντιστήρια ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ www.prooptikh.com 1. Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Φροντιστήρια "ΠΡΟΟΠΤΙΚΗ" www.prooptikh.com 1 Οδηγίες για την αξιολόγηση των φιλολογικών μαθημάτων στο Γυμνάσιο Η εξεταστέα ύλη του Γυμνασίου είναι τα 3/5 της ύλης που διδάχθηκε, με την προϋπόθεση ότι η

Διαβάστε περισσότερα

Δελτίο Τύπου ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ & ΙΝΕ ΓΣΕΕ. Αθήνα, 24/1/2013

Δελτίο Τύπου ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ & ΙΝΕ ΓΣΕΕ. Αθήνα, 24/1/2013 Δελτίο Τύπου ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ & ΙΝΕ ΓΣΕΕ Αθήνα, 24/1/2013 Κοινή Έρευνα των Ινστιτούτων της ΓΣΕΒΕΕ και της ΓΣΕΕ σχετικά με τα κίνητρα και τα εμπόδια συμμετοχής των ενηλίκων στη διά βίου μάθηση. Το Ινστιτούτο

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτικό υλικό σε ηλεκτρονική και έντυπη μορφή που απευθύνεται σε: τουρκόφωνους/ μουσουλμάνους μαθητές:

Διδακτικό υλικό σε ηλεκτρονική και έντυπη μορφή που απευθύνεται σε: τουρκόφωνους/ μουσουλμάνους μαθητές: Δοµή της παρουσίασης Διδακτικό υλικό σε ηλεκτρονική και έντυπη μορφή που απευθύνεται σε: παλιννοστούντες και αλλοδαπούς μαθητές: http://www.keda.uoa.gr/ed_material.html http://eppas.web.auth.gr/didaktiko/didaktiko.html

Διαβάστε περισσότερα

Η ενότητα: «Μη ρηματικώς εξαρτώμενοι ή λεξιλογικοί δείκτες» (20.3 κ.ε.) αναφέρεται τόσο σε μορφολογικά όσο και συντακτικά φαινόμενα.

Η ενότητα: «Μη ρηματικώς εξαρτώμενοι ή λεξιλογικοί δείκτες» (20.3 κ.ε.) αναφέρεται τόσο σε μορφολογικά όσο και συντακτικά φαινόμενα. ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η παρούσα διατριβή έχει ως στόχο τη μελέτη ορισμένων δεικτών (γλωσσολογικών χαρακτηριστικών με κανονική κοινωνική κατανομή) της σημερινής κυπριακής διαλέκτου, όπως χρησιμοποιούνται από μαθητές

Διαβάστε περισσότερα

Το Π.Σ. της Α Λυκείου με ένα παράδειγμα.. Κουτσογιάννης, Κ. Ντίνας, Σ. Χατζησσαβίδης συνεισφορά στο παράδειγμα: Μ. Αλεξίου

Το Π.Σ. της Α Λυκείου με ένα παράδειγμα.. Κουτσογιάννης, Κ. Ντίνας, Σ. Χατζησσαβίδης συνεισφορά στο παράδειγμα: Μ. Αλεξίου Το Π.Σ. της Α Λυκείου με ένα παράδειγμα. Κουτσογιάννης, Κ. Ντίνας, Σ. Χατζησσαβίδης συνεισφορά στο παράδειγμα: Μ. Αλεξίου Αρχικές αναζητήσεις στη γλωσσική διδασκαλία Σύνδεση της ανάγνωσης με θρησκευτικά

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ. Η εξέλιξη των εισοδημάτων των μισθωτών

ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ. Η εξέλιξη των εισοδημάτων των μισθωτών ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ Η έρευνα είχε ως στόχο την αποτύπωση των τάσεων κατανάλωσης των μισθωτών στην Ελλάδα, την καταγραφή της διαχρονικής τους εξέλιξης, τη γνώση των γενικότερων κριτηρίων που ορίζουν την

Διαβάστε περισσότερα

προετοιμασίας και του σχεδιασμού) αρχικά στάδια (της αντιμετώπισή τους. προβλήματος της ΔΕ Ειρήνη Γεωργιάδη Καθηγήτρια Σύμβουλος της ΕΚΠ65 του ΕΑΠ

προετοιμασίας και του σχεδιασμού) αρχικά στάδια (της αντιμετώπισή τους. προβλήματος της ΔΕ Ειρήνη Γεωργιάδη Καθηγήτρια Σύμβουλος της ΕΚΠ65 του ΕΑΠ Δυσκολίες και προβλήματα που έχουν εντοπιστεί στα αρχικά στάδια (της προετοιμασίας και του σχεδιασμού) της ΔΕ στη ΘΕ ΕΚΠ 65 και προτάσεις για την αντιμετώπισή τους. Τα προβλήματα αφορούν κυρίως την επιλογή

Διαβάστε περισσότερα

Ο καθημερινός άνθρωπος ως «ψυχολόγος» της προσωπικότητάς του - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχο

Ο καθημερινός άνθρωπος ως «ψυχολόγος» της προσωπικότητάς του - Νικόλαος Γ. Βακόνδιος - Ψυχο Έ να πολύ μεγάλο ποσοστό ανθρώπων που αντιμετωπίζουν έντονο άγχος, δυσθυμία, «κατάθλιψη» έχει την «τάση» να αποδίδει λανθασμένα τις ψυχικές αυτές καταστάσεις, σε έναν «προβληματικό εαυτό του», (μία δυστυχώς

Διαβάστε περισσότερα