ΔΦΑΡΜΟΓΖ ΣΧΝ ΠΟΤΓΧΝ ΠΔΡΗ ΑΝΑΠΖΡΗΑ ΣΖΝ ΔΚΠΑΗΓΔΤ Ζ ΜΔ Α ΑΠΟ ΣΟ ΔΡΓΟ ΣΟΤ ORKUN BOZKURT

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΔΦΑΡΜΟΓΖ ΣΧΝ ΠΟΤΓΧΝ ΠΔΡΗ ΑΝΑΠΖΡΗΑ ΣΖΝ ΔΚΠΑΗΓΔΤ Ζ ΜΔ Α ΑΠΟ ΣΟ ΔΡΓΟ ΣΟΤ ORKUN BOZKURT"

Transcript

1 ΔΦΑΡΜΟΓΖ ΣΧΝ ΠΟΤΓΧΝ ΠΔΡΗ ΑΝΑΠΖΡΗΑ ΣΖΝ ΔΚΠΑΗΓΔΤ Ζ ΜΔ Α ΑΠΟ ΣΟ ΔΡΓΟ ΣΟΤ ORKUN BOZKURT Δλένη Γαμιανίδος & ιμώνη ςμευνίδος Παλεπηζηήκην Κχπξνπ Ζιεθηξνληθή Γηεχζπλζε Δπηθνηλσλίαο: ΠΔΡΗΛΖΦΖ ηφρνο ηεο παξνχζαο κειέηεο ήηαλ ε δηεξεχλεζε ηνπ ηξφπνπ κε ηνλ νπνίν ην έξγν θαη ε βηνγξαθία ελφο αλάπεξνπ Σνπξθνθχπξηνπ πνηεηή, ηνπ Orkun Bozkurt, κπνξνχλ λα εληαρζνχλ ζην αλαιπηηθφ πξφγξακκα, ψζηε λα εληζρπζνχλ νη πξνζπάζεηεο γηα ηε δεκηνπξγία ηεο Δληαίαο θνηλσλίαο. Γηα λα εμαρζνχλ αζθαιή θαη αμηφπηζηα ζπκπεξάζκαηα, δηεμήρζε πεηξακαηηθή έξεπλα ζε έλα Δζπεξηλφ ζρνιείν ηεο Κχπξνπ. Σν δείγκα απνηέιεζαλ νη ηειεηφθνηηνη καζεηέο ηνπ ζρνιείνπ. Ζ παξέκβαζε, ε νπνία έγηλε κφλν ζηελ πεηξακαηηθή νκάδα, πεξηέιαβε δηδαζθαιία θεηκέλσλ απφ ην έξγν ηνπ Orkun Bozkurt, παξνπζίαζε ηεο βηνγξαθίαο ηνπ, ζπδήηεζε θαη εξγαζηήξηα. Σα θχξηα ζπκπεξάζκαηα ήηαλ φηη, αλ θαη αθφκα ζηελ Κχπξν επηθξαηεί πξνθαηάιεςε γχξσ απφ ηελ αλαπεξία, κέζα απφ ηνλ εκπινπηηζκφ ηνπ αλαιπηηθνχ πξνγξάκκαηνο κε πιηθφ πνπ έρεη παξαρζεί απφ αλάπεξα άηνκα θαη ηε ρξήζε ηνπ θαηά ηε δηδαζθαιία, ε ζηάζε απέλαληη ζηα αλάπεξα άηνκα κπνξεί λα βειηησζεί. Δπνκέλσο, απηή ηε δηδαθηηθή πξαθηηθή κπνξεί λα ζπκβάιεη ζηελ εγθαζίδξπζε ηεο Δληαίαο θνηλσλίαο κε απνηέιεζκα λα απνλεκεζεί ηειηθά θνηλσληθή δηθαηνζχλε. Λέξειρ κλειδιά: αλαπεξία, αλάπεξνη πνηεηέο, Δληαία Δθπαίδεπζε, ινγνηερλία, πνπδέο πεξί Αλαπεξίαο ζηελ Δθπαίδεπζε ΔΗ ΑΓΧΓΖ Θα κπνξνχζε λα ιερζεί πσο ε αλαπεξία, απφ ηζηνξηθή ζθνπηά, απνηέιεζε γηα αξθεηφ θαηξφ έλα κάιινλ παξακειεκέλν ζέκα, αθνχ, αλ θαη πξφθεηηαη γηα έλα δήηεκα κε πνιιέο πηπρέο θαη πξνεθηάζεηο, κφιηο ηηο ηειεπηαίεο δεθαεηίεο άξρηζε λα απαζρνιεί πην ζνβαξά ηνπο κειεηεηέο θαη ηνπο αλάπεξνπο αθηηβηζηέο (Oliver and Barnes, 2010). Καη αθξίβεηα, ε ζεκαληηθφηεηα ησλ δεηεκάησλ γχξσ απφ ηελ αλαπεξία έγθεηηαη ζηε ζηελή ηεο ζρέζε κε ζέκαηα πνιηηηθήο θαη απνθιεηζκνχ, θαζψο θαη κε επηδξάζεηο θαη επηπηψζεηο απφ θαη πξνο ηελ θνηλσλία γεληθφηεξα, κε απνηέιεζκα ε θαηλνκεληθά απιή αξρηθή απαίηεζε γηα ίζε κεηαρείξηζε λα κεηαηξαπεί ζε αγψλα θαη πάιε θαηά ηνπ θνηλσληθνχ θαηεζηεκέλνπ θαη ησλ βαζηά ξηδσκέλσλ πξνθαηαιήςεσλ (Heenan, 2009). Καη αθξίβεηα, ε νπνηαδήπνηε πξνζπάζεηα πνπ ζηνρεχεη ζην λα ιεθζεί ζνβαξά ππφςε ην ζέκα ηεο αλαπεξίαο πξέπεη λα δίλεη πξνηεξαηφηεηα ζηε θσλή ησλ αλαπήξσλ, σο νη θαζαπηφ γλψζηεο ηεο αλαπεξίαο ζηε βίσζε ηεο. Με γλψκνλα ινηπφλ ηελ αλάπηπμε θαη ηελ εθαξκνγή πνιηηηθψλ, νη νπνίεο ζα επεξεάζνπλ αλαπφθεπθηα θαη θαηαιπηηθά ηε δσή ησλ αλαπήξσλ, ην αλαπεξηθφ θίλεκα κεηαθέξεη έλα μεθάζαξν κήλπκα: «Σίπνηε γηα εκάο ρσξίο εκάο». Χο εθ ηνχηνπ, ζεσξείηαη αλαγθαία ε κεηάδνζε ησλ εκπεηξηψλ θαη ηνπ ηξφπνπ βίσζεο ηεο αλαπεξίαο δηα ζηφκαηνο ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ ζε φια αλεμαηξέησο ηα πεδία (Allan, 2010 Barton, 2010 Rioux and Pinto, 2010 Ware, 2002). Έηζη, κε ηελ παξνχζα εξγαζία ζα παξνπζηαζηεί ην ζέκα ηεο αλαπεξίαο κέζα απφ ηελ νπηηθή γσληά ελφο βξαβεπκέλνπ Σνπξθνθχπξηνπ αλάπεξνπ ζπγγξαθέα θαη πνηεηή, ηνπ Orkun Bozkurt, κε θχξην θξηηήξην ηε 40

2 ζεκαληηθφηεηα ηνπ έξγνπ ηνπ, θαζψο θαη ηε δπλαηφηεηα πξνβνιήο ελφο ζεηηθνχ αληηπαξαδείγκαηνο, ην νπνίν θαηαξξίπηεη ηα αξλεηηθά ζηεξεφηππα γχξσ απφ ηελ αλαπεξία. Με ζηφρν ινηπφλ ηε ζπκβνιή ζηηο πξνζπάζεηεο πνπ γίλνληαη γηα άξζε ησλ ζηεξενηππηθψλ πξνθαηαιήςεσλ, θαζψο θαη γηα θαηαπνιέκεζε ησλ δηαθξίζεσλ εηο βάξνο ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ θαη απνλνκή θνηλσληθήο δηθαηνζχλεο, ε παξνχζα εξγαζία πεξηιακβάλεη αλαθνξά ζε ζεσξίεο γηα ηελ αλαπεξία, πεξηγξαθή ηνπ Orkun Bozkurt θαη ηνπ έξγνπ ηνπ, θξηηηθή αλάιπζε θαη εηζεγήζεηο γηα πξνζζήθε ηνπ έξγνπ ηνπ Orkun Bozkurt ζηα λέα αλαιπηηθά πξνγξάκκαηα. Έηζη, επηδηψθεηαη ε επίηεπμε «κεδεληθήο αλνρήο απέλαληη ζε όιεο ηηο κνξθέο δηάθξηζεο, ξαηζηζκνύ θαη απνθιεηζκνύ» φπσο ραξαθηεξηζηηθά αλαθέξεη ν Barton (2010: 645), θαζψο θαη ε εγθαζίδξπζε θαη ε εδξαίσζε ηνπ Δληαίνπ ζρνιείνπ θαη θαη επέθηαζε ηεο Δληαίαο θνηλσλίαο, σο απψηεξνο θαη ηειηθφο ζηφρνο ησλ πνπδψλ πεξί Αλαπεξίαο ζηελ Δθπαίδεπζε. ΑΝΑ ΚΟΠΖ Ζ ΣΖ ΒΗΒΗΟΓΡΑΦΗΑ /ΘΔΧΡΖΣΗΚΟ ΤΠΟΒΑΘΡΟ ην ζεκείν απηφ παξνπζηάδεηαη πξψηα ην πεξηερφκελν ησλ πνπδψλ πεξί Αλαπεξίαο, θαζψο θαη ησλ πνπδψλ πεξί Αλαπεξίαο ζηελ Δθπαίδεπζε. ηε ζπλέρεηα αλαιχνληαη ηα κνληέια θαη νη ζεσξεηηθέο πξνζεγγίζεηο ηεο αλαπεξίαο. ποςδέρ πεπί Αναπηπίαρ Ζ αλάπηπμε ηνπ αθαδεκατθνχ θιάδνπ ησλ πνπδψλ πεξί Αλαπεξίαο αλαπφδξαζηα ζπλάδεη κε ηελ εκθάληζε θαη εμάπισζε ηνπ αλαπεξηθνχ θηλήκαηνο ηε δεθαεηία ηνπ 1970, φηαλ παξαηεξείηαη κηα έληνλε θηλεηηθφηεηα αλάκεζα ζηνπο αλάπεξνπο θαη ηηο αλαπεξηθέο νξγαλψζεηο ζε εζληθφ θαη δηεζλέο επίπεδν. Κχξηα επηδίσμε ήηαλ ε δηαζθάιηζε ηεο απηνλνκίαο, αλεμαξηεζίαο, επηινγήο θαη ε ελεξγεηηθή ζπκκεηνρή ζηα δξψκελα, θαζψο θαη ε πξφζβαζε θαη παξνρή δηεπθνιχλζεσλ ζηνπο αλάπεξνπο αλζξψπνπο (Connor, Gabel, Gallagher and Morton, 2008 Erevelles, 2000 Oliver and Barnes, 2010). Απηή ε θηλεηνπνίεζε θαη ε ακθηζβήηεζε ησλ επηθξαηνχλησλ ηαηξηθψλ ζηεξενηχπσλ γηα ηελ αλαπεξία σο παζνινγία, νδήγεζε ζηελ αληίιεςε ηεο αλαπεξίαο σο κνξθή θνηλσληθήο θαηαπίεζεο θαη ζηε ζχλδεζε ηεο κε ζέκαηα ηζφηεηαο, θνηλσληθήο δηθαηνζχλεο, πεξηζσξηνπνίεζεο θαη αλζξσπίλσλ δηθαησκάησλ (Abberley, 1987 Oliver, 1990). Ζ αληίιεςε απηή παξνπζηάδεηαη ραξαθηεξηζηηθά ζηηο ηφηε δειψζεηο ησλ ίδησλ ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ κέζσ ηνπ Union of the Physically Impaired Against Segregation (UPIAS, 1975: 3, κεηάθξαζε δηθή καο): «Καηά ηελ άπνςε καο, είλαη ε θνηλσλία ε νπνία δεκηνπξγεί ηελ αλαπεξία. Ζ αλαπεξία είλαη θάηη πνπ επηβάιιεηαη ζηα άηνκα κε ηέηνην ηξόπν ώζηε λα απνκνλώλνληαη ρσξίο λα ρξεηάδεηαη θαη λα απνθιείνληαη από ηελ πιήξε ζπκκεηνρή ζηηο θνηλσληθέο δξαζηεξηόηεηεο. Γη απηό ην ιόγν νη αλάπεξνη άλζξσπνη είλαη άηνκα πνπ πθίζηαληαη θαηαπίεζε». Ζ ζνβαξφηεηα ηνπ ζέκαηνο θαη ε αλάγθε εληξχθεζεο ζε δεηήκαηα αλαπεξίαο νδήγεζαλ ηειηθά ζηελ δεκηνπξγία ηνπ μερσξηζηνχ παλεπηζηεκηαθνχ θιάδνπ ησλ πνπδψλ πεξί Αλαπεξίαο (Barton and Oliver, 1997 Connor et al., 2008). Βέβαηα, θαζνξηζηηθφ ξφιν ζηε δηαδηθαζία απηή έπαημαλ νη αλάπεξνη αθηηβηζηέο, νη νπνίνη πξνζπάζεζαλ λα νηθνδνκήζνπλ ηελ ηαπηφηεηα ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ κέζα απφ ηε δεκηνπξγία αλαπεξηθψλ νξγαλψζεσλ θαη ηελ αλάπηπμε αηζζήκαηνο ππεξεθάλεηαο γηα ηελ αλαπεξία. Αθεηέξνπ, ζεκαληηθή ππήξμε ε ζπκβνιή κε αλάπεξσλ ζεσξεηηθψλ, νη νπνίνη κπφξεζαλ λα αζθήζνπλ επίδξαζε ζηελ θνηλσληθή θαη εθπαηδεπηηθή πνιηηηθή αλαδεηθλχνληαο ηελ αλεπάξθεηα θαη ην αδφθηκν ησλ εηδηθψλ ζρνιείσλ (Connor et al., 2008 Magasi, 2008 Oliver and Barnes, 2010 Slee, 2010). 41

3 Χο θπζηθφ επαθφινπζν ινηπφλ, πξνέθπςε ζηε ζπλέρεηα ε αλάγθε γηα πνπδέο πεξί Αλαπεξίαο κε επηθέληξσζε ζηελ εθπαίδεπζε, αθνχ, ζχκθσλα κε ην Beckett (2009) θαη ηε Liasidou (2007), ην ζρνιείν απνηειεί ίζσο ηνλ πην ζεκαληηθφ θνξέα θαη δεκηνπξγφ ηδεψλ, επνκέλσο ρξήδεη πεξαηηέξσ θαη πην εμεηδηθεπκέλεο κειέηεο. ποςδέρ πεπί Αναπηπίαρ ζηην Δκπαίδεςζη Σν λενεκθαληζζέλ πεδίν ησλ πνπδψλ πεξί Αλαπεξίαο ζηελ Δθπαίδεπζε (πεξίπνπ πξηλ απφ κηα δεθαεηία), σο ηκήκα ηνπ επξχηεξνπ θιάδνπ ησλ πνπδψλ πεξί Αλαπεξίαο, ζηνρεχεη ζηε βαζχηεξε θαη θαιχηεξε θαηαλφεζε ησλ ζρνιηθψλ εκπεηξηψλ ησλ αηφκσλ κε αλαπεξία ζε επίπεδν Γεκνηηθήο, Μέζεο θαη Αλψηεξεο Δθπαίδεπζεο, φρη κφλν εληφο ηεο ζχγρξνλεο θνηλσλίαο, αιιά θαη κέζα ζηηο δηαθνξεηηθέο θνπιηνχξεο θαη ζηα πνηθίια ηζηνξηθά ζπγθείκελα. (Barton, 2008 Connor et al., 2008 Rioux and Pinto, 2010). Ζ πξαγκαηηθφηεηα βέβαηα είλαη πσο νη αληηπαξαζέζεηο θαη νη δηαθσλίεο αλαθνξηθά κε ηελ εθπαίδεπζε ησλ αλάπεξσλ παηδηψλ επηθεληξψλνληαλ έθηνηε γχξσ απφ ηνλ θαζνξηζκφ ηνπ θαηαιιειφηεξνπ θαη επσθειέζηεξνπ ζρνιηθνχ ζρήκαηνο, φπνπ λα ηνπνζεηνχληαη ηα παηδηά κε αλαπεξίεο (Norwich, 2008). Έηζη, ζηα πιαίζηα κηαο γεληθεπκέλεο επηθξάηεζεο δηαρσξηζηηθψλ θαη ξαηζηζηηθψλ πξαθηηθψλ, ηα αλάπεξα παηδηά ηνπνζεηήζεθαλ αξρηθά ζε εηδηθά ζρνιεία, αθνχ ζεσξνχληαλ αλίθαλα λα παξαθνινπζήζνπλ ηα καζήκαηα ηνπ γεληθνχ ζρνιείνπ. ηελ πνξεία φκσο, απηέο νη παξσρεκέλεο θαη εκπνηηζκέλεο κε ζηεξεφηππα θαη πξνθαηαιήςεηο αληηιήςεηο πξνθάιεζαλ ηηο έληνλεο αληηδξάζεηο ησλ πην πξννδεπηηθψλ θαη δεκνθξαηηθψλ ζεσξεηηθψλ (Connor et al., 2008 Oliver and Barnes, 2010). Χο απνηέιεζκα, ε έξεπλα ζηηο πνπδέο πεξί Αλαπεξίαο ζηελ Δθπαίδεπζε απνδέρηεθε ηε ζπλεξγαζία αλάπεξσλ θαη κε αλάπεξσλ αηφκσλ, έδσζε πξνηεξαηφηεηα ζηελ πξνζσπηθή εκπεηξία ησλ αλάπεξσλ αλζξψπσλ πνπ νδεγεί ζηε γλψζε θαη πξνψζεζε ηελ έξεπλα ρεηξαθέηεζεο, απνξξίπηνληαο ην ηαηξηθφ κνληέιν θαη πηνζεηψληαο ζηνηρεία απφ ην θνηλσληθφ κνληέιν, ην θεκηληζκφ, ην κεηακνληεξληζκφ θαη ην κεηαζηξνπθηνπξαιηζκφ (Connor et al., 2008). ηα πιαίζηα απηά, αξρίδεη λα παξαηεξείηαη παξάιιεια κηα έληνλε θηλεηνπνίεζε γηα θαηάξγεζε ηεο πεξηνξηζηηθήο Δηδηθήο θαη θαζηέξσζε ηεο δεκνθξαηηθφηεξεο Δληαίαο Δθπαίδεπζεο. Έηζη νη πξνζπάζεηεο επηθεληξψλνληαη ζηε δεκηνπξγία ελφο απνηειεζκαηηθνχ θαη εληαμηαθνχ εθπαηδεπηηθνχ ζπζηήκαηνο, εληφο ηνπ νπνίνπ ην ρνιείν ζα κπνξνχζε λα αληαπνθξηζεί ζηελ αλνκνηνγέλεηα θαη λα άξεη ηνπο θξαγκνχο ζηε κάζεζε, παξέρνληαο ίζεο επθαηξίεο εθπαίδεπζεο ζε φια ηα παηδηά, αλεμαξηήησο δηαθνξεηηθφηεηαο θαη αλαπεξίαο, σο ζηαζεξή εθπαηδεπηηθή θαη θνηλσληθή πξαθηηθή ζηα πιαίζηα ηεο πξναγσγήο ηεο θνηλσληθήο δηθαηνζχλεο θαη ηεο ηζφηεηαο, θαζψο θαη ηεο δηεπθφιπλζεο ηεο πξφζβαζεο ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ ζε φιεο ηηο εθθάλζεηο ηεο δσήο (Baglieri and Knopf, 2004 Connor et al., 2008 Liasidou, 2007 Rioux and Pinto, 2010 Symeonidou and Phtiaka, 2009 Zoniou-Sideri and Vlachou, 2006). πσο πεξηγξάθεηαη ραξαθηεξηζηηθά απφ ηε Phtiaka (2008: 154, κεηάθξαζε δηθή καο): «Αλ κηινύκε γηα Δληαία Δθπαίδεπζε, δελ ππάξρεη ρώξνο γηα αλ θαη αιιά θαη ππέξ θαη θαηά. Ζ ζέζε ηνπ θάζε παηδηνύ είλαη εθεί πνπ βξίζθνληαη νη ζπλνκήιηθνη ηνπ. [ ] Δπνκέλσο, όηαλ κηινύκε γηα Δληαία Δθπαίδεπζε, δελ αλαθεξόκαζηε ζε ηίπνηα ιηγόηεξν από έλα θαηλνύξην ηύπν ζρνιείνπ ζε έλα θαηλνύξην θόζκν.» Παξά ηελ πξφνδν φκσο, ηνπιάρηζηνλ ζε ζεσξεηηθφ επίπεδν, αμηνζεκείσην είλαη φηη αθφκα ππάξρνπλ αλάπεξνη καζεηέο πνπ δελ έρνπλ θαλ πξφζβαζε ζε ζρνιείν, ή θαη αλ έρνπλ πθίζηαληαη ξαηζηζηηθή αληηκεηψπηζε κέζα απφ πξαθηηθέο δηαρσξηζκνχ θαη απνθιεηζκνχ (Allan, 2010 Armstrong, 2005 Connor et al., 2008 Graham and Slee, 2008 Nicolaidou, Sophocleous and Phtiaka, 2006 Rioux and Pinto, 2010 Vlachou, 2004). Απηφ θαίλεηαη λα 42

4 νθείιεηαη θαηά κεγάιν κέξνο ζηελ επηθξάηεζε αξλεηηθψλ αληηιήςεσλ θαη ζηεξεφηππσλ πξνθαηαιήςεσλ γηα ηα αλάπεξα άηνκα, ε δηαηψληζε ησλ νπνίσλ κπνξεί λα γίλεη θαιχηεξα θαηαλνεηή κέζα απφ ην ηαηξηθφ θαη θνηλσληθφ κνληέιν γηα ηελ αλαπεξία (Finkelstein, 2001 Thomas, 2004). Μονηέλα για ηην αναπηπία πσο πηζηεχεη ν Oliver (1996), ηα κνληέια, αλ θαη δελ κπνξνχλ λα δψζνπλ απφιπηεο θαη αδηακθηζβήηεηεο εμεγήζεηο γηα ηελ αλαπεξία, κπνξνχλ φκσο λα βνεζήζνπλ λα γίλεη πην θαηαλνεηφ ην θαηλφκελν, γη απηφ θαη παξαηίζεηαη πεξηγξαθή ηνπο ζηε ζπλέρεηα. Ηαηξηθό κνληέιν Ζ επηθξάηεζε ηεο ηαηξηθήο ινγηθήο ηηο ηειεπηαίεο δεθαεηίεο θαίλεηαη λα έρεη δηαδξακαηίζεη θαζνξηζηηθφ ξφιν ζηε δσή ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ, αθνχ έρεη επεξεάζεη ηηο απνθάζεηο, ηε λνκνζεζία, ηελ νηθνγέλεηα θαη ηελ θνηλσλία σο πξνο ηνλ ηξφπν πνπ ζθέθηνληαη θαη αληηκεησπίδνπλ ηελ αλαπεξία (Campbell, 2009). χκθσλα κε ην ηαηξηθφ κνληέιν ινηπφλ, ην πξφβιεκα θαη επνκέλσο θαη ε επζχλε ηεο αλαπεξίαο ηνπνζεηείηαη εληφο ηνπ αηφκνπ. Χο απνηέιεζκα, νη αλάπεξνη άλζξσπνη ππνβηβάδνληαη ζε απξφζσπα, αλίθαλα θαη αμηνιχπεηα άξξσζηα φληα πνπ ρξήδνπλ ηαηξηθήο παξέκβαζεο θαη ζεξαπείαο γηα λα μαλαγίλνπλ, ή ηνπιάρηζηνλ λα θαίλνληαη, «θαλνληθά» (Bridgens, 2009 Erevelles, 2000 Humpage, 2007 Kimberlin, 2009 Scullion, 2010 Smart and Smart, 2006). Ζ αληίιεςε ηεο αλαπεξίαο σο αλαπφθεπθηε θαη ηξαγηθή ελδνγελήο θαηάζηαζε πνπ εθπεγάδεη απφ ην ίδην ην άηνκν αληαλαθιάηαη θαη ζηελ επηθξαηνχζα ηαηξηθή ξεηνξηθή ηεο αλαπεξίαο, ε νπνία ηνλίδεη θαη ηξέθεη ηελ εηθφλα ηνπ αδχλακνπ, δηαθνξεηηθνχ θαη αλίθαλνπ Άιινπ, ζηηγκαηίδνληαο, θαηεγνξηνπνηψληαο θαη πεξηζσξηνπνηψληαο ηα αλάπεξα άηνκα κε βάζε ηελ αλαπεξία ηνπο (Barr and Smith, 2009 Grech, 2009 Liasidou, 2007 Liasidou, 2008) Έηζη, ε αλαπεξία ζεσξείηαη σο βηνινγηθή κεηνλεμία, δπζιεηηνπξγία, παζνινγία θαη απφθιηζε απφ ηελ θαλνληθφηεηα, θαζψο θαη απψιεηα θαη αλππφθνξε πξνζσπηθή ηξαγσδία. Παξάιιεια νη αλάπεξνη άλζξσπνη ζεσξνχληαη αλίαηα αζζελείο, εχζξαπζηεο θαη παζεηηθέο ππάξμεηο πνπ δελ έρνπλ θακηά δπλαηφηεηα, νχηε θαλ γηα απηνθξνληίδα, επνκέλσο είλαη αμηνιχπεηνη θαη εμαξηψκελνη ηφζν απφ ηνπο εηδηθνχο πνπ ηνπο παξέρνπλ ηαηξηθή θξνληίδα, φζν θαη απφ ηνπο ζπλαλζξψπνπο ηνπο θαη ηε θηιαλζξσπία (Humpage, 2007 Liasidou, 2008 Oliver, 1990 Rioux, 2002 Scullion, 2010 Sunderland, Catalano and Kendall, 2009 ZoniouSideri, Deropoulou-Derou, Karagianni and Spandagou, 2006). πσο δηαθαίλεηαη ινηπφλ, ε αλεμέηαζηε απνδνρή ηεο χπαξμεο παζνινγίαο ζε πξνζσπηθφ επίπεδν, αληί ηεο θξηηηθήο εμέηαζεο θαη θαη επέθηαζε ηεο απφξξηςεο ησλ δνγκαηηθψλ θαη ππνθεηκεληθψλ ππνζέζεσλ ηνπ ηαηξηθνχ κνληέινπ θαηαζθεπάδεη ηειηθά ηελ αλαπεξία αξλεηηθά, ελψ νδεγεί ππφξξεηα θαη αλαπφθεπθηα ζηελ παζεηηθνπνίεζε θαη ηδξπκαηνπνίεζε (Humpage, 2007 Oliver, 1996 Vlachou, 2004). Κνηλσληθό κνληέιν Δλψ ην ηαηξηθφ κνληέιν ζέηεη ζρέζε αηηίαο-αηηηαηνχ κεηαμχ ηεο αηνκηθήο παζνινγίαο θαη ηεο αλαπεξίαο, αληίζεηα ην θνηλσληθφ κνληέιν, αλ θαη δελ θαηαξξίπηεη ηελ άπνςε γηα χπαξμε κεηνλεμίαο, ζεσξεί φκσο φηη νη θνηλσληθέο θαη νηθνλνκηθέο δηαθξίζεηο ζε βάξνο ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ δελ είλαη απνηέιεζκα ηεο ζπγθεθξηκέλεο αλαπεξίαο, αιιά ησλ θξαγκψλ πνπ ε ίδηα ε θνηλσλία ζέηεη ζηε ζπκκεηνρή ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ ζε θνηλσληθέο θαη νηθνλνκηθέο δξαζηεξηφηεηεο. Δπνκέλσο, ν ηξφπνο κε ηνλ νπνίν είλαη δνκεκέλε ε θνηλσλία απφ ηελ πιεηνςεθία ησλ κε αλάπεξσλ κειψλ ηεο θαηαιήγεη ζηελ θαηαπίεζε θαη θαη επέθηαζε ζηελ παζεηηθνπνίεζε θαη πεξηζσξηνπνίεζε ησλ αλάπεξσλ αλζξψπσλ, κέζα απφ θπζηθνχο, θνηλσληθνχο, πνιηηηθνχο, πνιηηηζηηθνχο θαη νηθνλνκηθνχο θξαγκνχο. Γη απηφ ην 43

5 ιφγν θαη ν αγψλαο ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ πξέπεη λα ζηνρεχεη ζηε ρεηξαθέηεζε ηνπο κέζα απφ θνηλσληθέο αιιαγέο, θαη φρη ζηελ απνθαηάζηαζε ηεο ζσκαηηθήο ηνπο αθεξαηφηεηαο, φπσο ππαγνξεχεη ην ηαηξηθφ κνληέιν, ή ζηε θηιαλζξσπία θαη ηνλ νίθην (Erevelles, 2000 Finkelstein, 2001 Humpage, 2007 LoBianco and Sheppard-Jones, 2007 Matthews, 2009 Mitra, 2006 Oliver, 1983 Oliver, 1990 Oliver and Barnes, 2010 Ong-Dean, 2005 Scullion, 2010 Siminski, 2003 Thomas, 2004). Σν θνηλσληθφ κνληέιν επηθξάηεζε γηα αξθεηά ρξφληα ζε δχν παξαπιήζηεο κνξθέο: ζηηο ΖΠΑ δίλεηαη πεξηζζφηεξν έκθαζε ζηελ πηπρή ηεο κεηνλφηεηαο πνπ πθίζηαηαη ξαηζηζκφ, πεξηζσξηνπνίεζε θαη δηαθξίζεηο, ελψ ζηε Βξεηαλία νη ζεσξεηηθνί βαζηθά ακθηζβεηνχλ ην ηαηξηθφ κνληέιν θαη αληηιακβάλνληαη ηελ αλαπεξία σο απνηέιεζκα ησλ θαηαπηεζηηθψλ θνηλσληθψλ δηαθαλνληζκψλ θαη δηεπζεηήζεσλ πνπ επηβάιιεη ε θπξίαξρε θαλνληθφηεηα (Barnes, 1997 Connor, Gabel, Gallagher and Morton, 2008). Βέβαηα, αλ θαη ην θνηλσληθφ κνληέιν βξηζθφηαλ γηα αξθεηφ θαηξφ ζην επίθεληξν ησλ πνπδψλ πεξί Αλαπεξίαο, δέρηεθε παξάιιεια αξθεηή θξηηηθή, θπξίσο γηα ππεξαπινχζηεπζε θαη αλεπάξθεηα ζηελ εξκελεία ηεο αλαπεξίαο, αθνχ δελ πεξηιακβάλεη ηηο πξνζσπηθέο εκπεηξίεο ησλ αλάπεξσλ αλζξψπσλ (Barnes, 1997 McClimens, 2003 Scullion, 2010). Έηζη, θαηαδεηθλχεηαη ηειηθά ε αλάγθε γηα ζεσξεηηθέο πξνζεγγίζεηο πνπ λα ζπκβάιινπλ ζηελ θαιχηεξε θαηαλφεζε ηεο αλαπεξίαο, εληφο ηνπ πιαηζίνπ ηεο ζεψξεζεο ηεο σο έλα πνιπδηάζηαην θαη πνιπεδξηθφ θαηλφκελν (Corker and Shakespeare, 2002 Erevelles, 2000 Peters, Gabel and Symeonidou, 2009 Priestley, 1998 Symeonidou, 2009). Σέηνηεο πξνζεγγίζεηο παξνπζηάδνληαη ζηε ζπλέρεηα. Θευπηηικέρ πποζεγγίζειρ ηηρ αναπηπίαρ Αλάκεζα ζηηο θχξηεο ζεσξεηηθέο πξνζεγγίζεηο ηεο αλαπεξίαο πεξηιακβάλνληαη ε πιηζηηθή πξνζέγγηζε, ν θεκηληζκφο, ν κεηακνληεξληζκφο θαη ν κεηαζηξνπθηνπξαιηζκφο, κε δπζδηάθξηηα φξηα ή αθφκα θαη ζε ζπλδπαζκφ (Corker and Shakespeare, 2002 Symeonidou, 2009). Τιηζηηθή πξνζέγγηζε χκθσλα κε ηελ πιηζηηθή πξνζέγγηζε, νη αλάπεξνη ζεσξνχληαη σο «αηπρείο» ππάξμεηο επεηδή δελ κπνξνχλ λα «απνιαχζνπλ» ηα αγαζά ηεο ζχγρξνλεο θνηλσλίαο, θαζψο θαη άρξεζηνη, αθνχ δελ κπνξνχλ λα ζπλεηζθέξνπλ ζηελ νηθνλνκία. Έηζη, εηηθεηνπνηνχληαη σο δηαθνξεηηθνί θαη αληηκεησπίδνληαη κε πξνθαηάιεςε, αθνχ δελ αληαπνθξίλνληαη ζηελ εηθφλα ηνπ αηφκνπ-παξαγσγηθνχ εξγάηε. Δπνκέλσο, δελ έρνπλ θαη θακηά αμία, αθνχ ην άηνκν θαηαμηψλεηαη κφλν κέζα απφ ηελ παξαγσγηθή εξγαζία ζηα ζπγθεθξηκέλα επίπεδα πνπ θαζνξίδεη ε λφξκα, θαη θαηαιήγνπλ ζηελ πεξηζσξηνπνίεζε, ζηελ παζεηηθνπνίεζε θαη ζηε ζηέξεζε ηεο θνηλσληθήο ζπκκεηνρήο. Έηζη, ε αλαπεξία κεηαηξέπεηαη ζε πιηζηηθφ παξαγφκελν ησλ θνηλσληθννηθνλνκηθψλ, πιηζηηθψλ θαη εμνπζηαζηηθψλ ζρέζεσλ πνπ αλαθχνληαη ζην εθάζηνηε ηζηνξηθφ ζπγθείκελν (Abberley, 1997 Barnes, 1997 Priestley, 1998). Δπηπξφζζεηα, ην θξάηνο ζπκβάιιεη θαζνξηζηηθά ζην δηαρσξηζκφ ζε αλάπεξνπο θαη κε αλάπεξνπο αλζξψπνπο κε ηελ άζθεζε θνηλσληθνχ ειέγρνπ θαη ηελ αλάπηπμε κεραληζκψλ, φπσο είλαη ν εγθιεηζκφο ζε ηδξχκαηα ( πκεσλίδνπ, 2005). Βέβαηα, παξά ηε θαηλνκεληθή ηεο ζπλάθεηα κε ηε ζχγρξνλε θαπηηαιηζηηθή θνηλσλία, ε πιηζηηθή πξνζέγγηζε δελ βξήθε αξθεηνχο ππνζηεξηθηέο ζην ρψξν ησλ αλαπεξηθψλ θηλεκάησλ, αθνχ ζεσξήζεθε ππεξαπινπζηεπκέλε, ππεξβνιηθά αθξαία σο πξνο ηε ζρέζε αηνκηθήο ηαπηφηεηαο εξγαζίαο, θαζψο θαη κεησκέλεο πξαθηηθήο ρξεζηκφηεηαο γηα ηα αλάπεξα άηνκα, θάηη πνπ δελ ζπλέβεθε κε ην θεκηληζκφ (Abberley, 1997). 44

6 Φεκηληζκόο Ο θεκηληζκφο μεθίλεζε σο ζεσξία επηθεληξσκέλε ζηηο νηθνλνκηθέο, θνηλσληθέο, ζπλαηζζεκαηηθέο, ςπρνινγηθέο θαη πνιηηηθέο επηπηψζεηο ελφο ζηεξηγκέλνπ ζην θχιν ζπζηήκαηνο, ην νπνίν ππνρξέσλε ηηο γπλαίθεο λα πξνζαξκνζηνχλ ζηα ζπκθέξνληα ησλ αλδξψλ, φπσο απηά εθθξάδνληαλ ζηελ νηθνγέλεηα θαη ζηελ επξχηεξε θνηλσλία. Γηα ηνπο θεκηληζηέο, ηα ραξαθηεξηζηηθά ηνπ θχινπ απνηεινχλ δεκηνπξγήκαηα ησλ εθάζηνηε ηζηνξηθψλ ζπγθεηκέλσλ θαη ηδενινγηθψλ ζπζηεκάησλ, κε απνηέιεζκα ηελ αλάπηπμε ηεξαξρηθψλ ζρέζεσλ αλάκεζα ζηα θχια. Κάηη παξφκνην ζεσξείηαη φηη ζπκβαίλεη θαη κε ηελ αλαπεξία, ε νπνία επίζεο απνηειεί δεκηνχξγεκα ηνπ θνηλσληθννηθνλνκηθνχ θαη πνιηηηζηηθνχ πεξηβάιινληνο, ην νπνίν ζηε ζπλέρεηα δηακνξθψλεη ηηο ηαπηφηεηεο ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ θαη ηηο ζρέζεηο ηνπο κε ηνπο γχξσ ηνπο, θαζψο θαη ηελ ηεξαξρία (Lloyd, 2001 McGraw and Walker, 2005 Sprague and Hayes, 2000 Taylor, 2000). Λφγσ ηεο επηθξαηνχζαο αληζφηεηαο σο πξνο ηελ ηζρχ, εληφο κηαο θνηλσλίαο φπνπ πιεηνςεθνχλ νη κε αλάπεξνη άλζξσπνη, ηα αλάπεξα άηνκα αλαγθάδνληαη λα αγσλίδνληαη ζπλέρεηα γηα λα βγνπλ απφ ην πεξηζψξην φπνπ έρνπλ εμσζεζεί, επεηδή ζεσξνχληαη αλίθαλα λα αληαπνθξηζνχλ ζηνπο επηθξαηνχληεο ζηεξεφηππνπο ξφινπο (Cheng, 2009). Έηζη, ην πξνζσπηθφ ηειηθά κεηαηξέπεηαη ζε πνιηηηθφ, κε απνηέιεζκα ηελ επηθέληξσζε ησλ ζηφρσλ ηνπ αλαπεξηθνχ θηλήκαηνο ζηελ πξνζπάζεηα γηα έθθξαζε θαη ελδπλάκσζε ηεο θσλήο ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ, κέζα απφ ηε δεκνζίεπζε πξνζσπηθψλ εκπεηξηψλ, πνηεκάησλ θαη ηζηνξηψλ. Καη αθξίβεηα, ε πεπνίζεζε γηα ηε ζεκαληηθφηεηα ηεο πξνζσπηθήο εκπεηξίαο θαη ε αληίιεςε ηνπ πξνζσπηθνχ σο πνιηηηθνχ ζεσξνχληαη σο ηα θνηλά ραξαθηεξηζηηθά φισλ ησλ θεκηληζηηθψλ πξνζεγγίζεσλ, παξά ηελ χπαξμε πνηθηιίαο σο πξνο ηελ εζηίαζε (Corker and Shakespeare, 2002 Fawcett, 1998 Thomas, 2001). Αλ θαη ν θεκηληζκφο έηπρε επξείαο απνδνρήο αθνχ απνδίδεη ηε δένπζα ζεκαζία ζηηο πξνζσπηθέο εκπεηξίεο ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ, θαζψο θαη ζην ξφιν ηεο πνιιαπιφηεηαο ηεο θαηαπίεζεο (πρ. αλάπεξε θαη γπλαίθα θαη κε ιεπθή), δέρηεθε παξάιιεια θαη θξηηηθή γηα κνληζκφ, θαζψο θαη γηα ηελ παξάιεηςε εμέηαζεο ησλ ηζηνξηθψλ ζπλζεθψλ θαη ηνπ ζπγθεηκέλνπ κέζα ζην νπνίν δηακνξθψλεηαη ε αλαπεξία, ζηνηρεία πνπ πεξηιακβάλνπλ φκσο ν κεηακνληεξληζκφο θαη ν κεηαζηξνπθηνπξαιηζκφο (Fawcett, 1998). Μεηακνληεξληζκόο χκθσλα κε ηε κεηακνληεξληζηηθή πξνζέγγηζε, δελ ππάξρεη κηα θαη κνλαδηθή αιήζεηα πνπ λα επεμεγεί ηα θαηλφκελα, ζπκπεξηιακβαλφκελεο θαη ηεο αλαπεξίαο. Αληίζεηα, γίλεηαη απνδερηφ ην αβέβαην, ην πηζαλφ, ε πνηθηινκνξθία, ν πινπξαιηζκφο θαη ν πξαγκαηηζκφο, πξνσζείηαη ε δηεξεχλεζε ηνπ αληηθαηηθνχ θαη ηνπ παξάδνμνπ, ελψ απαηηείηαη απνδνκηθηζηηθή θξηηηθή θαη εμέηαζε ηνπ θάζε θαηλoκέλνπ κέζα ζην ζπγθείκελν ηνπ, αθνχ απηφ κπνξεί λα γίλεη αληηιεπηφ κφλν κέζσ ηεο θαηαλφεζεο ηεο ηζηνξίαο θαη ηεο θνπιηνχξαο ηεο εθάζηνηε θνηλσλίαο, ηφζν δηαρξνληθά φζν θαη ζπγρξνληθά (Corker and Shakespeare, 2002 Fawcett, 1998). ζνλ αθνξά ηε δφκεζε ηεο ηαπηφηεηαο, νη κεηακνληεξληζηέο ζεσξνχλ φηη απηή δελ κπνξεί λα είλαη δνγκαηηθά ακεηάβιεηε, πεξηνξηζηηθή θαη θαζνξηζηηθή, αιιά φηη ραξαθηεξίδεηαη κάιινλ απφ δηαδηθαζηηθή ξεπζηφηεηα, απνζπαζκαηηθφηεηα θαη ππνθεηκεληθφηεηα. Έηζη ην εξεπλεηηθφ επίθεληξν κεηαθηλείηαη απφ ηελ πξνζπάζεηα γηα εμεχξεζε ησλ αηηηψλ ησλ θνηλσληθψλ θαηλνκέλσλ ζηελ εμέηαζε ηνπ ηξφπνπ θαηαζθεπήο ηεο δηαθνξάο, θαζψο θαη ηεο δηαδηθαζίαο κε ηελ νπνία αλαθχνληαη νη θαηεγνξίεο κέζα απφ ηε δηαθνξά. (Fawcett, 1998 Murphy and Perez, 2002 Travers, 2002). Καη επέθηαζε, ηα άηνκα δελ είλαη ηα απιά παξαγφκελα ηεο βηνινγίαο ή θάπνηαο άςπρεο δχλακεο. Αληίζεηα, κέζα απφ ηελ άζθεζε θαη ηελ πξαγκάησζε ηεο αλζξψπηλεο πξάμεο, δνκείηαη ηειηθά ε πξαγκαηηθφηεηα ζε πνηθίιεο εθθάλζεηο θαη δηαζηάζεηο, ε θάζε κηα απφ ηηο νπνίεο είλαη απαξαίηεηε ψζηε λα γίλεη θαηαλνεηφο ν ηξφπνο κε ηνλ νπνίν ηα άηνκα 45

7 βιέπνπλ ηνλ εαπηφ ηνπο. Δπνκέλσο, θαη ε αλαπεξία είλαη επίζεο πνιππξφζσπε θαη ζπλδέεηαη κε πνιιέο δηαζηάζεηο θαη δνκέο, ελψ ε γλψζε θαη ε ηζρχο είλαη ζηελά ζπλπθαζκέλεο εληφο ησλ ιεθηηθψλ ζπγθεηκέλσλ (Corker and Shakespeare, 2002 Fawcett, 1998 Murphy and Perez, 2002). Έηζη, γηα λα γίλεη αληηιεπηή ε εκπεηξία ηεο αλαπεξίαο, πξέπεη απηή λα ηνπνζεηεζεί εληφο ηνπ ζπγθεθξηκέλνπ πνιηηηζκηθνχ θαη ηζηνξηθνχ πιαηζίνπ, ηεο πεξηξξένπζαο θνπιηνχξαο θαη ηεο δηαδηθαζίαο δεκηνπξγίαο ηαπηφηεηαο (Symeonidou, 2009). Μεηαζηξνπθηνπξαιηζκόο Δλαιιαθηηθά, ν κεηαζηξνπθηνπξαιηζκφο δίλεη έκθαζε ζηελ εμαξηψκελε θαη κεηαβαιιφκελε κέζα ζην ρξφλν θχζε ηεο εζηθήο θαη ηεο γλψζεο, θαζψο θαη ζηνπο ηξφπνπο κε ηνπο νπνίνπο ε πνηθηιφκνξθε γλψζε θαη ν θπξίαξρνο ιφγνο θαηαζθεπάδνπλ ηηο αηνκηθέο ηαπηφηεηεο θαη ζρέζεηο, ζπρλά κάιηζηα κε απνζπαζκαηηθφ θαη αλνινθιήξσην ηξφπν (Fawcett, 1998 McGraw and Walker, 2005). Ο Foucault (1990) εμεγεί γηα παξάδεηγκα πσο ελψ ηα άηνκα θαηεγνξηνπνηνχληαη ζε «θαλνληθά» θαη «κε θαλνληθά», απηέο νη θαηεγνξίεο ηείλνπλ λα αιιάδνπλ κε ην ρξφλν, αθνχ ζπλδένληαη κε ηηο εθάζηνηε ζρέζεηο εμνπζίαο, νη νπνίεο πεηζαξρνχλ θαη ειέγρνπλ ηηο ηαπηφηεηεο θαη ηηο πξάμεηο ησλ αηφκσλ. Βέβαηα, νη ιέμεηο ηαπηίδνληαη κε ηε γλψζε θαη ε γλψζε κε ηε δχλακε, ε νπνία αληαλαθιάηαη ζην ιφγν. Δπνκέλσο, αθνχ νη κε αλάπεξνη άλζξσπνη θαηέρνπλ ηε δχλακε, νηθνδνκνχλ θαη ηε γλψζε θαη επνκέλσο θαη ηελ θπξίαξρε ξεηνξηθή ηεο αλαπεξίαο, ψζηε νη ζρέζεηο εμνπζίαο λα αλαδεκηνπξγνχληαη σο έρνπλ (Hughes and Paterson, 1997). Καη αθξίβεηα, δελ ππάξρνπλ αληηθεηκεληθέο ιέμεηο αθνχ ην λφεκα πξνζδίδεηαη κφλν αθνχ ηνπνζεηεζνχλ κέζα ζε έλα ζπγθεθξηκέλν ζπγθείκελν (Fawcett, 1998). Οη άλζξσπνη δελ ζεσξνχληαη απηφλνκνη δεκηνπξγνί ηνπ εαπηνχ ηνπο ή ηνπ θφζκνπ ηνπο, αιιά θνκκάηη ελφο επξχηεξνπ δηθηχνπ θνηλσληθψλ ζρέζεσλ, νη νπνίεο θαζνξίδνπλ πνηνη ζα βξίζθνληαη, πνχ θαη κε πνηα ηδηφηεηα. Έηζη ε θαλνληθφηεηα ρξεηάδεηαη ελ ηέιεη ηελ αλαπεξία, αθνχ απνθηά ηαπηφηεηα κφλν ζε αληηδηαζηνιή κε απηήλ, ελψ ην άηνκν παξάγεηαη πάληα κε βάζε ηε ξεηνξηθή γηα ηνλ Άιιν (Corker and Shakespeare, 2002). Χο απνηέιεζκα, ηα άηνκα ρσξίδνληαη ζε ειιεηκκαηηθά θαη θαλνληθά, ππφ ηε κνξθή κηαο ηεξαξρίαο πνπ δίλεη πξνλφκηα κφλν ζηνπο θαλνληθνχο, κέζα απφ ηελ επηθξάηεζε δηαρσξηζηηθψλ γισζζηθψλ δνκψλ, νη νπνίεο ζπλερίδνπλ λα αλαπαξάγνπλ ηελ αλαπεξία ζηελ θαηψηεξε ζέζε ηεο ηεξαξρίαο (Corker and Shakespeare, 2002 Fawcett, 1998). Πάλησο, πάξα ην γεγνλφο φηη πξφθεηηαη γηα ζρεηηθά πξφζθαηεο ζεσξεηηθέο πξνζεγγίζεηο ηεο αλαπεξίαο θαη παξά ηελ θξηηηθή πνπ έρνπλ δερζεί γηα ζρεηηθηζκφ θαη επηκνλή ζηελ θαηάξγεζε ησλ νξίσλ (Corker and Shakespeare, 2002), θαίλεηαη φηη ν κεηακνληεξληζκφο θαη ν κεηαζηξνπθηνπξαιηζκφο, ηδηαίηεξα ζε ζπλδπαζκφ κε ην θεκηληζκφ, πξνζθέξνπλ έλα θαιφ ζεσξεηηθφ ππφβαζξν γηα γφληκε εμέηαζε ηεο πνιππινθφηεηαο πνπ ραξαθηεξίδεη ηελ αλαπεξία θαη γηα θαιχηεξε θαηαλφεζε ηνπ θαηλνκέλνπ (Fawcett, 1998 Symeonidou, 2009). Ζ πολςπλοκόηηηα ηυν θεμάηυν γύπυ από ηην αναπηπία Αμηνζεκείσην είλαη φηη, ελψ θαίλεηαη λα έρνπλ ηεζεί ηα ζεκέιηα γηα θαηαλφεζε ησλ θαηλνκέλσλ πνπ ζπλνδεχνπλ ηελ αλαπεξία, κέζα απφ ηηο πνπδέο πεξί Αλαπεξίαο, θαζψο ηηο δηάθνξεο ζεσξεηηθέο πξνζεγγίζεηο, ε πξαγκαηηθή πξφνδνο είλαη θαη αθξίβεηα κηθξή θαη νη ξαηζηζηηθέο πξαθηηθέο πνπ ππνζηπιψλνπλ ηελ πεξηζσξηνπνίεζε θαη ηνλ απνθιεηζκφ ησλ αλάπεξσλ αλζξψπσλ, ζε εθπαηδεπηηθφ, θνηλσληθφ θαη επαγγεικαηηθφ επίπεδν, παξακέλνπλ βαζηά ξηδσκέλεο (Barton and Armstrong, 2001 Erevelles, 2000 Phtiaka, 2008 Slee, 2001 Vlachou, 2004). Χο απνηέιεζκα, ε εγθαζίδξπζε κηαο αιεζηλά Δληαίαο θνηλσλίαο θαη ελφο ζρνιείνπ πνπ ζα δηέπεηαη θαη ζα ιεηηνπξγεί κε βάζε ηε θηινζνθία ηεο Δληαίαο Δθπαίδεπζεο κεξηθέο θνξέο θαληάδεη νπηνπηθή, ελψ ζπλήζσο ην κεγαιχηεξν εκπφδην απνηειεί ε 46

8 επηθξάηεζε αξλεηηθήο ζηάζεο γηα ηελ αλαπεξία, ε νπνία αλαπαξάγεηαη εμαηηίαο ηεο πθηζηάκελεο δνκήο ηνπ εθπαηδεπηηθνχ ζπζηήκαηνο πνπ αλαθαηαζθεπάδεη ηνπο πθηζηάκελνπο θξαγκνχο (Barnes, 1997 Beckett, 2009 Connor et al., 2008 Oliver and Barnes, 2010 Phtiaka, 2008 Vlachou, 2004). Με ζηφρν ινηπφλ λα κελ λαπαγήζεη ην αλαπεξηθφ θίλεκα, ζεσξείηαη αλαγθαία ε ελζηάιαμε ηνπ ζπφξνπ πνπ απαηηείηαη γηα ηελ πιήξε έληαμε ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ ζε αηνκηθφ, θνηλσληθφ θαη πνιηηηθφ επίπεδν. Απηφο ν ζηφρνο κπνξεί λα επηηεπρζεί κε ηελ πξνβνιή ηνπ έξγνπ αλάπεξσλ θαιιηηερλψλ θαη ζπγγξαθέσλ κέζα απφ ηα ζρνιηθά αλαιπηηθά πξνγξάκκαηα, ψζηε λα βειηησζεί ε ζηάζε ησλ απξηαλψλ πνιηηψλ θαη θαηά ζπλέπεηα ηεο κειινληηθήο θνηλσλίαο γηα ηελ αλαπεξία, αθνχ ηα ζρνιεία απνηεινχλ ηα θεληξηθά ζεκεία ησλ πνιηηηζκηθψλ θαη θνηλσληθψλ αιιαγψλ. Έηζη ζα γίλεη δπλαηή ε εθ βαζέσλ θαη εηο βάζνο πινπνίεζε θαη εδξαίσζε ηνπ Δληαίνπ ζρνιείνπ ελ ηε γελέζεη ηνπ (Fullan and Hargreaves, 1992 Slee, 2001). πσο αθξηβψο επηζεκαίλεηαη απφ ηε Symeonidou (2002: 227, κεηάθξαζε δηθή καο): «Σα ζεκέιηα ηα νπνία ζα ππνζηεξίμνπλ ηελ πξαγκαηηθή εθαξκνγή ηεο ηδέαο ηεο Δληαίαο Δθπαίδεπζεο δελ είλαη νύηε ε λνκνζεζία νύηε ε νπνηαδήπνηε πξνζππνγξακκέλε δηαθήξπμε. Ζ Δληαία Δθπαίδεπζε κπνξεί λα πινπνηεζεί κόλν σο ην απνηέιεζκα ηεο αιιαγήο ηνπ ίδηνπ αηόκνπ ζε επίπεδν ηδεώλ, ζηάζεσλ θαη ηξόπσλ αληηκεηώπηζεο ηεο αλαπεξίαο.» ε κηα πξψηε πξνζπάζεηα ινηπφλ δηακφξθσζεο ελφο «θηιηθνχ» πξνο ηελ αλαπεξία αλαιπηηθνχ πξνγξάκκαηνο πνπ ζα ππνζηεξίδεη ηε δεκηνπξγία θαη εδξαίσζε ηεο Δληαίαο θνηλσλίαο κέζα απφ αιιαγέο ζην αλαιπηηθφ πξφγξακκα, ζα παξνπζηαζηεί ζηε ζπλέρεηα ζχληνκε πεξηγξαθή πνηεκάησλ απφ ην έξγν ηνπ αλάπεξνπ Σνπξθνθχπξηνπ πνηεηή Orkun Bozkurt, ηα νπνία ζα κπνξνχζαλ λα εηζαρζνχλ ζηε δηδαθηέα χιε ησλ θππξηαθψλ (ηνπιάρηζηνλ ζε πξψην ζηάδην) ζρνιείσλ γηα λα εμππεξεηήζνπλ ην ζηφρν απηφ. Ο Orkun Bozkurt και ηο έπγο ηος Ο Orkun Bozkurt είλαη έλαο βξαβεπκέλνο ηνπξθνθχπξηνο αλάπεξνο πνηεηήο, κε έλα πινχζην έξγν πνπ πεξηιακβάλεη πνηήκαηα, δηεγήκαηα θαη άξζξα ζε εθεκεξίδεο. Αμηνπαξαηήξεην είλαη φηη κέζα ζε πνιιά απφ ηα θείκελα ηνπ αληηθαηνπηξίδεη ηελ πίθξα θαη ηελ απνγνήηεπζε ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ σο απνηέιεζκα ηεο ξαηζηζηηθήο αληηκεηψπηζεο ηνπο, θαζψο θαη ηεο ζπλεηδεηνπνίεζεο ησλ θνηλσληθά θαηαζθεπαζκέλσλ θξαγκψλ. πγθεθξηκέλα, ζηα πνηήκαηα «Μόλνο» θαη «Κξεκάια» πεξηγξάθεηαη ε έληνλε κνλαμηά θαη ε απνκφλσζε πνπ αηζζάλεηαη ν πνηεηήο, θαζψο θαη ε αλάγθε πνπ έρεη γηα «λα ζηαζεί ζην πιάη ηνπ» θάπνηνο, ψζηε λα πηζηέςεη πσο ππάξρεη ειπίδα, ελψ ζην πνίεκα «Μηα ξώγα» απηνραξαθηεξίδεηαη «κηα ξψγα κφλε ηεο» δίπια ζε άιιεο πνπ είλαη φκσο φιεο καδί. Ζ ζιίςε πνπ ηνλ θπξηεχεη απεηθνλίδεηαη αθφκα πην έληνλα ζηα πνηήκαηα «Θέισ λα θιάςσ», κέζα απφ ηελ εηθφλα ηνπ αιπζνδεκέλνπ, ξηγκέλνπ ζην θαηαρείκσλν δέληξνπ ρσξίο θχιια, ζην «Καξάβη» φπνπ ν θαεκφο ηνπ κνηάδεη «ζαλ ηελ απέξαληε ζάιαζζα» θαη ν ίδηνο ζαλ «κηα βάξθα ρσξίο θνππηά», θαζψο θαη ζην πνίεκα «Δγώ», ζην νπνίν απνθαιχπηεη πσο ην «φλνκα ηνπ έπξεπε λα λαη ζιίςε». Μάιηζηα, ζηνλ «Χθεαλό» ε πίθξα θαίλεηαη λα αγγίδεη ην κεδεληζκφ, ελψ ζηελ «Τπνγξαθή», ην «Φζηλνπσξηάηηθν γηαζεκί» θαη ην «Γελ ήζνπλ εδώ» κεηακθηέδεηαη ζε αηέξκνλε αλακνλή. Αλάκεζα ζηα ζέκαηα πνπ απαζρνινχλ ηνλ Orkun Bozkurt είλαη ε ζπκπεξηθνξά ησλ άιισλ. Έηζη, ζην πνίεκα «Θπκήζνπ» θαηαιήγεη πσο «δελ κπνξεί λα θαηαιάβεη ηνπο αλζξψπνπο», ελψ ζηνλ «Ήρν» εληνπίδεη ηελ αζρήκηα θαη ην αιινπξφζαιιν ηεο αλζξψπηλεο ζπκπεξηθνξάο, θαζψο θαη ηε κε αληαπφδνζε ηεο αγάπεο. Αληίζεηα, ζην πνίεκα «Ίζσο λα έρεηο δίθαην» αξρίδεη λα πηζηεχεη, κε κηα ζπγθξαηεκέλε αηζηνδνμία, φηη κπνξεί θάπνηε λα βξεζεί θάπνηνο πνπ λα «ηνλ θαηαιαβαίλεη». Με πην ιπξηθφ χθνο ν πνηεηήο ζην πνίεκα 47

9 «Πνιεκηζηέο ηεο αγάπεο» κεηαθέξεηαη ζε έλα θφζκν νλεηξηθφ. Βέβαηα, θνξπθαίν πνίεκα απφ άπνςε πεξηερνκέλνπ θαη κνξθήο απνηειεί ν «Υαξηαεηόο», φπνπ εμηζηνξείηαη έκκεηξα θαη ζπκβνιηθά ε απηνβηνγξαθία ηνπ θαη ε εκπεηξία ηνπ απφ ηελ αλαπεξία. Ο ραξηαεηφο σο ζχκβνιν θαηαπίεζεο, αιιά θαη ζπλερνχο αγψλα γηα απειεπζέξσζε επαλαθέξεηαη ζηα πνηήκαηα «Ηζηνξία» θαη «Δγώ», ελψ ε ζπλεηδεηνπνίεζε ησλ θξαγκψλ θαη ε πάιε γηα ρεηξαθέηεζε επηζηξέθεη σο θεληξηθφ ζέκα ζην πνίεκα «Σνίρνο». Ζ ίδηα ζεκαηνινγία απνηειεί θαη ηνλ θεληξηθφ άμνλα ηεο ηαηλίαο κηθξνχ κήθνπο «Υαξηαεηόο», ηεο νπνίαο ην ζελάξην θαη ηα ιφγηα έγξαςε ν Orkun Bozkurt. πνηα θη αλ είλαη πάλησο ηα κελχκαηα πνπ ζέιεη λα κεηαδψζεη ν πνηεηήο, ην δεδνκέλν είλαη φηη νη αθεγήζεηο πξνζσπηθψλ ηζηνξηψλ παξέρνπλ ηε δπλαηφηεηα γηα κεηάπιαζε θαη επαλαζχιιεςε ηεο πξαγκαηηθφηεηαο κέζα απφ ηελ έθθξαζε κηαο άιιεο νπηηθήο γσληάο (Watson-Gegeo, 2005). Δμάιινπ, ζχκθσλα κε ηνπο Corker and Shakespeare (2002) θαη Thomas (2001), ε ελδπλάκσζε ηεο θσλήο ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ κέζα απφ ηελ παξάζεζε θαη δηάδνζε ηεο ινγνηερληθήο ηνπο παξαγσγήο, κπνξεί λα ζπληειέζεη ζηελ θαηαλφεζε ηεο ζέζεο θαη ηνπ εχξνπο ηεο αλαπεξίαο, κεηαηξέπνληαο ην πξνζσπηθφ ζε πνιηηηθφ θαη εληζρχνληαο έηζη ηνπο ζηφρνπο ηνπ αλαπεξηθνχ θηλήκαηνο. Δπηπξφζζεηα, αθνχ, ζχκθσλα κε ηνλ Watson-Gegeo (2005), κέζα απφ ηηο πξνζσπηθέο αθεγήζεηο θαη ηε ζπλάληεζε κε ην απξφζκελν κπνξεί λα επέιζεη ε ζπλεηδεηνπνίεζε ηνπ πθηζηάκελνπ θφζκνπ, ην αλαπάληερν ηνπ έξγνπ ηνπ ηνπξθνθχπξηνπ πνηεηή έρεη ηε δπλαηφηεηα λα ζπκβάιιεη θαζνξηζηηθά ζηελ αλαζεψξεζε θαη αλαζέαζε ηνπ θφζκνπ ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ. Έηζη, ζα κπνξνχζε λα ιερζεί πσο ε «πνίεζε πεξί αλαπεξίαο» κπνξεί λα νδεγήζεη ηειηθά ζηελ επίγλσζε ηνπ πνηνο είλαη ν θαζέλαο θαη θαη επέθηαζε ζηελ εηεξνγλσζία θαη ζηελ εθηίκεζε θη φρη απιψο ηελ άγνλε αλνρή ηεο δηαθνξεηηθφηεηαο (Watson-Gegeo, 2005). Δλ θαηαθιείδη, ν ηνπξθνθχπξηνο αλάπεξνο πνηεηήο Orkun Bozkurt θαίλεηαη λα έρεη έλα ζεκαληηθφ θαη πνιχπιεπξν έξγν, ην νπνίν ζεσξείηαη άμην ζπκπεξίιεςεο ζηα λέα αλαιπηηθά πξνγξάκκαηα ηεο Μέζεο Δθπαίδεπζεο, σο κηα θαηεμνρήλ πξαθηηθή ηεο «πνιηηηθήο ηεο ειπίδαο», πνπ ζηνρεχεη ζηελ εγξήγνξζε θαη επαγξχπλεζε γχξσ απφ ην ζέκα ηεο αλαπεξίαο. πσο εμεγεί θαιχηεξα ν Barton (2010, ζει. 649): «Μηα πνιηηηθή ηεο ειπίδαο είλαη εθείλε πνπ πξνρσξά, πέξαλ ηνπ δεηήκαηνο ηεο αλαπεξίαο, ζηνλ αγώλα γηα ηε δεκηνπξγία κηα θνηλσλίαο κε θαηαπηεζηηθήο θαη αληηξαηζηζηηθήο ζε ζρέζε κε όια ηα κέιε ηεο αλεμαηξέησο». Αληηθξίδνληαο ινηπφλ ην ζέκα ηεο αλαπεξίαο απφ κηα εληειψο θαηλνχξηα νπηηθή γσλία, δειαδή ηελ νπηηθή ηνπ αλάπεξνπ πνηεηή, κπνξεί ηειηθά λα θαηαζηεί δπλαηή ε ζπλεηδεηνπνίεζε θαη έηζη λα ηεζνχλ εγθαίξσο νη απαξαίηεηεο βάζεηο πνπ απαηηνχληαη, ψζηε λα επέιζεη ηειηθά ε αιιαγή θαη λα κεηαηξαπεί ε θνηλσλία ζε Δληαία (Matthews, 2009). Ζ ζεκαληηθφηεηα ηεο πξννπηηθήο απηήο νδήγεζε ζηε δηεμαγσγή πεηξακαηηθήο έξεπλαο ψζηε λα ειεγρζεί ε πην πάλσ ππφζεζε. ΜΔΘΟΓΟΛΟΓΗΑ Ζ έξεπλα είρε δχν ζηφρνπο. Πξψηνο ζηφρνο ήηαλ ε δηεξεχλεζε ηεο δπλαηφηεηαο εκπινπηηζκνχ ηνπ πθηζηάκελνπ αλαιπηηθνχ πξνγξάκκαηνο κε θείκελα ζρεηηθά κε ην ζέκα ηεο θαηαπίεζεο ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ. Γεχηεξνο ζηφρνο ήηαλ ε εμέηαζε ηεο επίδξαζεο πνπ έρεη ε ρξήζε θαηλνηφκνπ εθπαηδεπηηθνχ πιηθνχ, ην νπνίν έρεη παξαρζεί απφ αλάπεξα άηνκα, ζηελ ηεξνχκελε ζηάζε απέλαληη ζηελ αλαπεξία. Δπεηδή πξψηα έπξεπε λα εμεπξεζεί ην θαηάιιειν πιηθφ πνπ ζα κπνξνχζε λα εληαρζεί ζην πθηζηάκελν αλαιπηηθφ πξφγξακκα, θαη ζπγθεθξηκέλα ζην κάζεκα ηεο Λνγνηερλίαο, θαη πνπ ζα εμππεξεηνχζε ηνπο ζηφρνπο ηεο έξεπλαο, εμεηάζηεθαλ ινγνηερληθά βηβιία απφ ηε εζληθή θαη δηεζλή βηβιηνγξαθία. Σειηθά επηιέρζεθε ην έξγν ηνπ αλάπεξνπ Σνπξθνθχπξηνπ 48

10 πνηεηή Orkun Bozkurt, γηαηί απηφο ζεσξήζεθε φηη αληηπξνζσπεχεη ηνλ Άιιν γηα ηνπο Κχπξηνπο, ηφζν απφ άπνςε θπιήο φζν θαη άπνςε ζσκαηηθήο ηθαλφηεηαο. Αθνχ κειεηήζεθε ην ζπλνιηθφ ηνπ έξγν θαη ε βηνγξαθία ηνπ, εηνηκάζηεθε έλα πξνθαηαξθηηθφ πιαίζην, ην νπνίν πεξηειάκβαλε ζπγθεθξηκέλα θείκελα θαη πνηήκαηα πνπ ελέπηπηαλ ζηηο θαζνξηζκέλεο ζεκαηηθέο ελφηεηεο, αλάινγα κε ηηο δηάθνξεο ηάμεηο ηνπ Γπκλαζίνπ θαη ηνπ Λπθείνπ, θαη επνκέλσο ζα κπνξνχζαλ λα εληαρζνχλ ζην πθηζηάκελν αλαιπηηθφ πξφγξακκα. Δπεηδή φκσο ην πιηθφ πνπ ζπγθεληξψζεθε ήηαλ αξθεηά εθηεηακέλν, αθνχ αθνξνχζε φιεο ηηο ηάμεηο ηνπ Γπκλαζίνπ θαη ηνπ Λπθείνπ, απνθαζίζηεθε λα γίλεη πεξαηηέξσ επηινγή θαη λα πεξηνξηζηεί ην πιηθφ κφλν ζε εθείλα ηα απνζπάζκαηα πνπ ήηαλ θαηάιιεια γηα ηειεηφθνηηνπο καζεηέο. πγθεθξηκέλα, ζην δηδαθηέν πιηθφ ζπκπεξηιήθζεθαλ ε βηνγξαθία ηνπ πνηεηή, ηα πνηήκαηα «Σνίρνο» («Duvar»), «Θέισ λα θιάςσ» («Ağlamac Istiyorum») θαη «Υαξηαεηφο» («Uçurtma»), θαζψο θαη ε νκψλπκε ηαηλία. πκπεξηιήθζεθαλ επίζεο ηα πνηήκαηα ηνπ Έιιελα πνηεηή Κσλζηαληίλνπ Καβάθε «Ζ πφιηο» θαη «Tείρε», ηα νπνία ήδε πεξηιακβάλνληαη ζην αλαιπηηθφ πξφγξακκα ηεο Γ Λπθείνπ, ελψ κπνξνχζαλ λα ρξεζηκνπνηεζνχλ σο παξάιιεια θείκελα, αθνχ αλαθέξνληαη επίζεο ζην δηαθνξεηηθφ Άιιν. Αθνινχζεζε ζρεδηαζκφο ηνπ ηξφπνπ δηδαζθαιίαο. Γεηγκαηηθά παξαηίζεληαη ζηε ζπλέρεηα ηα πνηήκαηα «Σείρε» θαη «Σνίρνο» (Πίλαθαο 1). Πίνακαρ 1. Σα πνηήκαηα «Σείρε» θαη «Σνίρνο» Σείρε (Κσλζηαληίλνπ Καβάθε) Υσξίο πεξίζθεςηλ, ρσξίο ιχπελ, ρσξίο αηδψ κεγάια θη πςειά ηξηγχξσ κνπ έθηηζαλ ηείρε. Καη θάζνκαη θαη απειπίδνκαη ηψξα εδψ. Άιιν δελ ζθέπηνκαη: ηνλ λνπλ κνπ ηξψγεη απηή ε ηχρε δηφηη πξάγκαηα πνιιά έμσ λα θάκσ είρνλ Α φηαλ έθηηδαλ ηα ηείρε πψο λα κελ πξνζέμσ. Αιιά δελ άθνπζα πνηέ θξφηνλ θηηζηψλ ή ήρνλ. Αλεπαηζζήησο κ έθιεηζαλ απφ ηνλ θφζκν έμσ. Σνίρνο (Orkun Bozkurt, κεη. Δηξήλεο Καθαηάξε) κπξνζηά κνπ ηνίρνο πφξηα θιεηδσκέλε δελ κπνξψ λα αλνίμσ! ζηα δεμηά κνπ ηνίρνο θηζζφο πνπ θηάλεη κέρξη ηνλ νπξαλφ δελ κπνξψ λα βγσ! ζηα αξηζηεξά κνπ ηνίρνο παξάζπξν κε ζηδεξέληα θάγθεια δελ κπνξψ λα θνηηάμσ! πίζσ κνπ αλνηρηά ην λα γπξίζσ ζεκαίλεη λα ηα παξαηήζσ δελ κπνξψ λα γπξίζσ! Καηά ηελ πξνεηνηκαζία ηεο αλάιπζεο ησλ πην πάλσ πνηεκάησλ επηζεκάλζεθε ν ιπξηθφο ηφλνο θαη ε επηγξακκαηηθή κνξθή, κέζα απφ ηα νπνία θαη νη δχν πνηεηέο εθθξάδνπλ ηελ απνγνήηεπζε θαη ηελ απειπηζία πνπ ηνπο δηαθαηέρεη. Δπηπξφζζεηα, ηνλίζηεθε σο ηδηαίηεξα αμηνπξφζεθηε ε ρξήζε παξφκνηνπ ζπκβφινπ θαη ζηα δχν πνηήκαηα, δειαδή ηα θαηαζθεπαζκέλα απφ αλζξψπνπο «ηείρε» θαη «ηνίρνο», γηα λα δεισζεί ν απνθιεηζκφο, ε 49

11 κνλαμηά θαη ν εγθιεηζκφο ιφγσ ησλ θνηλσληθψλ θξαγκψλ. Έηζη, θαη ζηα δχν πνηήκαηα ηα ηείρε θαη νη ηνίρνη έρνπλ αλεγεξζεί απφ κηα ζθιεξή θαη απάλζξσπε θνηλσλία, ε νπνία δεκηνπξγεί, δηαηεξεί θαη αλαθπθιψλεη ηηο πξαθηηθέο απνθιεηζκνχ κέζα απφ θαηαρζφληνπο θαη ππφξξεηνπο κεραληζκνχο. Οη δχν πνηεηέο ινηπφλ θαηαδεηθλχνπλ ηηο δπλάκεηο εμνπζίαο θαη ηηο θπξηαξρηθέο ζρέζεηο σο ππεχζπλεο γηα ηε ζπληήξεζε ησλ δηαθξίζεσλ θαη ηε δηαηψληζε ηνπ ξαηζηζκνχ θαη ησλ πξνθαηαιήςεσλ απέλαληη ζηνπο «δηαθνξεηηθνχο αλζξψπνπο». Σν απνηέιεζκα, φπσο ην παξνπζηάδνπλ νη δχν πνηεηέο, είλαη λα δηεμάγεηαη έλαο ζπλερήο αγψλαο απφ ηνλ πεξηζσξηνπνηεκέλν Άιιν, ψζηε λα αλαζθεπάζεη ηηο δηαρσξηζηηθέο ηδενινγίεο θαη πξαθηηθέο, νη νπνίεο ζπκβάιινπλ θαζνξηζηηθά ζηελ εδξαίσζε ηεο θαηαπίεζεο ηνπ. Απηή ε κάρε ζεσξείηαη άζθνπε θαη θαηαδηθαζκέλε λα απνηχρεη, αθνχ, φπσο πηζηεχνπλ νη δχν πνηεηέο, δελ ππάξρεη ηξφπνο δηαθπγήο απφ ηε θπιαθή ζηελ νπνία έρνπλ ξηρηεί. Δπνκέλσο, θαη νη δχν πνηεηέο απνηεινχλ ηξαγηθά πξφζσπα: αληηπξνζσπεχνπλ ηνλ αλνίθεην θαη αλεπηζχκεην Άιιν, ν νπνίνο έραζε ην δηθαίσκα ηνπ λα δήζεη ηε δσή ηνπ φπσο ηελ ζέιεη ιφγσ ηεο απφθιηζεο ηνπ απφ ηελ θπξίαξρε θαλνληθφηεηα θαη ηεο δηαθνξεηηθφηεηαο ηνπ, είηε απηή είλαη ε αλαπεξία (Orkun Bozkurt) ή νη ζεμνπαιηθέο πξνηηκήζεηο (Κσλζηαληίλνο Καβάθεο). Αθνχ εηνηκάζηεθε ην ζρέδην καζήκαηνο, δηεμήρζε ζηε ζπλέρεηα ε πεηξακαηηθή έξεπλα αλάκεζα ζε καζεηέο ελφο Δζπεξηλνχ ζρνιείνπ ηεο Κχπξνπ, ψζηε λα δηεξεπλεζεί ε επίδξαζε πνπ κπνξεί λα έρεη ε δηδαζθαιία ζπγθεθξηκέλσλ θεηκέλσλ ζηελ θαιιηέξγεηα ζηάζεσλ θαη αμηψλ, πνπ ραξαθηεξίδνπλ ηελ Δληαία θνηλσλία. Ο πιεζπζκφο απηφο απνηειείηαη απφ ελήιηθεο, νη νπνίνη ζεσξεηηθά έρνπλ θαηαζηαιάμεη ζε απφςεηο θαη ζηάζεηο. Δπνκέλσο νπνηαδήπνηε αιιαγή ζηε ζηάζε ηνπο, κεηά ηελ παξέκβαζε, ζα είρε κεγαιχηεξε βαξχηεηα απφ εξεπλεηηθήο πιεπξάο. Σειηθά, ην δείγκα απνηέιεζαλ φινη νη ηειεηφθνηηνη καζεηέο δχν παξάιιεισλ ηκεκάησλ ηνπ ζρνιείνπ απηνχ, γηαηί ε γλσξηκία κε ην έξγν ελφο αλάπεξνπ Σνπξθνθχπξηνπ πνηεηή θαη ζπγθεθξηκέλα ηνπ Orkun Bozkurt κπνξνχζε λα εληαρζεί ζηε δηδαθηέα χιε ηεο ηειεπηαίαο ηάμεο, ελψ παξάιιεια απνηεινχζε θαη δξαζηεξηφηεηα πνπ ελέπηπηε ζηνπο ζηφρνπο ηεο ζρνιηθήο ρξνληάο Δπηπξφζζεηα, ζηα ζπγθεθξηκέλα ηκήκαηα ήηαλ δηδάζθνπζα ε κία απφ ηηο εξεπλήηξηεο, επνκέλσο ππήξρε εχθνιε πξφζβαζε, ελψ ε νηθεηφηεηα ησλ καζεηψλ καδί ηεο θαη κε ην κάζεκα ηεο ζεσξήζεθε φηη ζα ζπλέβαιε ζηελ απνθπγή πηζαλψλ πξνθαηαιήςεσλ. Σειηθά, ην έλα ηκήκα απνηέιεζε ηελ νκάδα ειέγρνπ (16 καζεηέο) θαη ην άιιν ηκήκα ηελ πεηξακαηηθή νκάδα (17 καζεηέο). ηελ αξρή δφζεθε δνκεκέλν εξσηεκαηνιφγην, ην νπνίν είρε δεκηνπξγεζεί γηα ην ζθνπφ απηφ, ψζηε λα ζπγθεληξσζνχλ πιεξνθνξίεο ζρεηηθά κε ηα δεκνγξαθηθά ζηνηρεία ησλ ζπκκεηερφλησλ θαη λα κεηξεζνχλ κε εξσηήζεηο ηχπνπ Likert νη απφςεηο ηνπο γηα ηελ αλαπεξία. Σν εξσηεκαηνιφγην κεηξνχζε ηέζζεξηο δηαζηάζεηο ηεο ηεξνχκελεο ζηάζεο απέλαληη ζηελ αλαπεξία, κε ηέζζεξηο εξσηήζεηο γηα ηελ θάζε δηάζηαζε. Έηζη δηεξεπλήζεθε ε θνηλσληθή απνδνρή ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ (ρξήζε κε ξαηζηζηηθήο πξαθηηθήο θαη ζεβαζκφο απέλαληη ζηα αλάπεξα άηνκα), ε πίζηε φηη ηα αλάπεξα άηνκα έρνπλ αλζξψπηλα δηθαηψκαηα (πίζηε φηη ηα αλάπεξα άηνκα έρνπλ ίζα δηθαηψκαηα κε ηα κε αλάπεξα άηνκα), ε άξζε ησλ ζηεξενηχπσλ ζπκπεξηθνξάο (άξζε ηεο πεπνίζεζεο φηη ηα αλάπεξα άηνκα είλαη εχζξαπζηεο θαη παζεηηθέο ππάξμεηο πνπ ρξήδνπλ βνήζεηαο θαη θηιαλζξσπίαο) θαη ε αηζηνδνμία γηα ην κέιινλ ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ (ν βαζκφο ζηνλ νπνίν νη εξσηψκελνη βιέπνπλ αηζηφδνμα ην κέιινλ ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ). ηε ζπλέρεηα έγηλε ε παξέκβαζε, θαηά ηελ νπνία παξνπζηάζηεθαλ θαη αλαιχζεθαλ πνηήκαηα ηνπ αλάπεξνπ Σνπξθνθχπξηνπ πνηεηή Orkun Bozkurt, πξνβιήζεθε ε ηαηλία κηθξνχ κήθνπο Uçurtma (Υαξηαεηφο), ηεο νπνίαο ην ζελάξην έγξαςε ν ίδηνο ζπγγξαθέαο, θαη έγηλε ζπδήηεζε γηα ηε βηνγξαθία ηνπ θαη ην ζέκα ηεο αλαπεξίαο. Δπηπξφζζεηα έγηλε ζπζρέηηζε κε ηα πνηήκαηα ηνπ Έιιελα πνηεηή Κσλζηαληίλνπ Καβάθε, ηα νπνία επίζεο εκπεξηέρνπλ ζέκαηα απνθιεηζκνχ θαη δηαθνξεηηθφηεηαο, ελψ ζπκπεξηιακβάλνληαη ζηε δηδαθηέα χιε γηα ην κάζεκα ηεο Λνγνηερλίαο. 50

12 Καηά ηε δηάξθεηα ηεο παξέκβαζεο νη καζεηέο είραλ ην δηθαίσκα λα εθθξάζνπλ φπνηεο απφςεηο ήζειαλ, ελψ εξγάζηεθαλ ηφζν αηνκηθά φζν θαη νκαδηθά. ηελ νκάδα ειέγρνπ δελ έγηλε θακηά παξέκβαζε. Μεηά απφ έλα κήλα δφζεθε μαλά ην ίδην εξσηεκαηνιφγην θαη ζηηο δχν νκάδεο, ψζηε λα γίλνπλ ζπγθξίζεηο. Καζφιε ηε δηάξθεηα ηεο έξεπλαο ηεξήζεθαλ νη θαλφλεο ηεο εζηθήο δενληνινγίαο, φπσο είλαη γηα παξάδεηγκα ε αλσλπκία θαη ε εκπηζηεπηηθφηεηα, ελψ θαηεβιήζε ηδηαίηεξε πξνζπάζεηα γηα απνθπγή ησλ πξνθαηαιήςεσλ κέζα απφ ζηαζκηζκέλεο δηαδηθαζίεο, αθνχ νη εξεπλήηξηεο είλαη θαη νη δχν Διιελνθχπξηεο θαη γπλαίθεο. Σα δεδνκέλα επεμεξγάζηεθαλ θαη αλαιχζεθαλ πεξηγξαθηθά θαη επαγσγηθά κε ην ζηαηηζηηθφ παθέην SPSS θαη ηα απνηειέζκαηα παξνπζηάδνληαη ακέζσο κεηά. ΑΠΟΣΔΛΔ ΜΑΣΑ Ζ επεμεξγαζία ησλ δεδνκέλσλ νδήγεζε ζηελ εμαγσγή ζπκπεξαζκάησλ ζρεηηθά κε ηε δπλαηφηεηα εκπινπηηζκνχ ηνπ πθηζηάκελνπ αλαιπηηθνχ πξνγξάκκαηνο κε έξγα πνπ έρνπλ παξαρζεί απφ αλάπεξα άηνκα θαη ηελ επίδξαζε πνπ κπνξνχλ λα έρεη ε δηδαζθαιία ηέηνησλ έξγσλ ζηελ ηεξνχκελε ζηάζε απέλαληη ζηελ αλαπεξία. Δμπλοςηιζμόρ ηος ςθιζηάμενος αναλςηικού ππογπάμμαηορ με έπγα ανάπηπυν αηόμυν Ζ έξεπλα θαηέδεημε φηη απνζπάζκαηα απφ ην έξγν ηνπ Orkun Bozkurt ζα κπνξνχζαλ λα εληαρζνχλ ζην πθηζηάκελν αλαιπηηθφ πξφγξακκα, αθνχ, παξά ην αξρηθφ μάθληαζκα θαη θάπνηεο πξψηεο αξλεηηθέο αληηδξάζεηο απέλαληη ζην δηαθνξεηηθφ, ε αληαπφθξηζε ησλ καζεηψλ θαηέιεμε λα είλαη ζεηηθή, ελψ ηειηθά νη καζεηέο θάλεθαλ λα δηάθεηληαη επλντθά απέλαληη ζηελ εηζαγσγή πιηθνχ πνπ έρεη παξαρζεί απφ αλάπεξα άηνκα. Οη καζεηέο έδσζαλ ηδηαίηεξε πξνζνρή ζε ζέκαηα πνπ αθνξνχζαλ ηελ αλαπεξία θαη έδεημαλ κεγάιν ελδηαθέξνλ θαηά ηελ εηζαγσγή ηεο θαηλνχξηαο νπηηθήο, αθνχ ήηαλ ζπλεζηζκέλνη λα ζθέθηνληαη κε βάζε ην ηαηξηθφ θηιαλζξσπηθφ κνληέιν. Γη απηφ ην ιφγν, ζηελ αξρή ππνζηήξηδαλ φηη νη αλάπεξνη άλζξσπνη είλαη αμηνιχπεηνη, αλίθαλνη γηα απηνεμππεξέηεζε θαη παζεηηθνί, θαζψο θαη φηη ρξεηάδνληαη θπξίσο νηθνλνκηθή ππνζηήξημε απφ ηνπο κε αλάπεξνπο αλζξψπνπο. Μεηά ηελ παξνπζίαζε φκσο ηεο βηνγξαθίαο θαη ηνπ έξγνπ ηνπ Orkun Bozkurt, μεθίλεζε έλαο ελζνπζηψδεο θαη επνηθνδνκεηηθφο δηάινγνο, θαζψο θαη ζπλερείο ζπδεηήζεηο πνπ νδήγεζαλ ζηνλ επαλαπξνζδηνξηζκφ ηεο αλαπεξίαο. ηε ζπλέρεηα, ν εληνπηζκφο θνηλψλ ζεκείσλ ζην έξγν ηνπ ηνπξθνθχπξηνπ πνηεηή θαη ε αλαθάιπςε ελφο παξφκνηνπ ηξφπνπ ζθέςεο θαη γξαθήο ηνπ Orkun Bozkurt κε ηνλ θαηαμησκέλν θαη αλαγλσξηζκέλν Έιιελα πνηεηή Κσλζηαληίλν Καβάθε, ηνπ νπνίνπ ην έξγν ραίξεη εθηίκεζεο δηεζλψο, ζπλέβαιαλ ζηελ αλαγλψξηζε ησλ δπλαηνηήησλ ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ θαη ζηελ αλαζεψξεζε ησλ αξλεηηθψλ απφςεσλ πνπ είραλ κέρξη ηφηε νη καζεηέο γηα ηα αλάπεξα άηνκα θαη ηηο ηθαλφηεηεο ηνπο. Σειηθά, νη καζεηέο θαηέιεμαλ φηη ε ηδηφηεηα ηνπ Άιινπ είλαη θνηλσληθά θαηαζθεπαζκέλε, επνκέλσο νη θξαγκνί ζηελ Δληαία θνηλσλία σο δεκηνπξγεκέλνη εθ ησλ πζηέξσλ είλαη αλάγθε λα θαηαξγεζνχλ ψζηε λα απνλεκεζεί θνηλσληθή δηθαηνζχλε θαη λα αξζνχλ νη δηαθξίζεηο εηο βάξνο ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ. Δπίδπαζη ζηην ηηπούμενη ζηάζη απένανηι ζηην αναπηπία πσο θάλεθε κέζα απφ ηελ πεξηγξαθηθή ζηαηηζηηθή, αλ θαη ε αλαινγία θχινπ ήηαλ πεξίπνπ ε ίδηα θαη ζηηο δπν νκάδεο, δειαδή 9 άληξεο θαη 8 γπλαίθεο γηα ηελ νκάδα ειέγρνπ θαη 8 άληξεο θαη 8 γπλαίθεο γηα ηελ πεηξακαηηθή, ππήξραλ αξθεηέο δηαθνξέο σο πξνο ηα ππφινηπα ραξαθηεξηζηηθά (ειηθία, νηθνγελεηαθή θαηάζηαζε θαη χπαξμε αλάπεξνπ ζπγγελή). Γη απηφ ην ιφγν δηεξεπλήζεθε θαηά πφζνλ ππήξρε ζρέζε κεηαμχ ησλ κεηαβιεηψλ απηψλ θαη ηεο ηεξνχκελεο ζηάζεο απέλαληη ζηελ αλαπεξία. Δθφζνλ νη ζρέζεηο αθνξνχζαλ θαηεγνξηθέο κεηαβιεηέο κε πνιιά επίπεδα, ρξεζηκνπνηήζεθε ην θξηηήξην ρ2. Απφ απηέο ηηο ζρέζεηο θακηά 51

13 δελ ήηαλ ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή (p>.05). Γηα ηηο κεηαβιεηέο πνπ ήηαλ θαηεγνξηθέο κε δχν ηηκέο ή δηαηαθηηθέο ρξεζηκνπνηήζεθε ην θξηηήξην Spearman s rho. Έηζη βξέζεθε φηη ππήξρε ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή ζρέζε κεηαμχ ηνπ θχινπ θαη ηεο άπνςεο γηα αλάγθε άξζεο ησλ ζηεξενηχπσλ (ξ = -.411, p<.05). Βξέζεθαλ επίζεο ζηαηηζηηθά ζεκαληηθέο ζεηηθέο ζρέζεηο κεηαμχ ησλ απφςεσλ γηα ζεβαζκφ ησλ αλζξψπηλσλ δηθαησκάησλ θαη θνηλσληθή απνδνρή (ξ=.486, p<.01), θαζψο θαη κεηαμχ ησλ απφςεσλ γηα άξζε ησλ ζηεξενηχπσλ θαη αηζηνδνμίαο γηα ην κέιινλ (ξ=.448, p<.01). Οη ππφινηπεο ζρέζεηο δελ ήηαλ ζηαηηζηηθά ζεκαληηθέο (Πίλαθαο 2). ηε ζπλέρεηα ρξεζηκνπνηήζεθε ην ζηαηηζηηθφ θξηηήξην t γηα εμαξηεκέλα δείγκαηα, ψζηε λα δηεξεπλεζεί θαηά πφζνλ νη κέζνη φξνη ησλ ηδίσλ αηφκσλ ζε δχν δηαθνξεηηθέο ζπλζήθεο, δειαδή πξηλ ηελ παξέκβαζε θαη κεηά ηελ παξέκβαζε δηέθεξαλ. Γηα ζθνπνχο αμηνπηζηίαο θαη εγθπξφηεηαο ηεο έξεπλαο έγηλε επίζεο ζχγθξηζε κε ηνπο κέζνπο φξνπο ηεο νκάδαο ειέγρνπ, ε νπνία ππνβιήζεθε ζηηο ίδηεο ζπλζήθεο δχν θνξέο. Έηζη, θάλεθε φηη δελ ππήξρε ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή δηαθνξά γηα ηελ νκάδα ειέγρνπ γηα θακηά απφ ηηο ηέζζεξηο δηαζηάζεηο ηεο ηεξνχκελεο ζηάζεο απέλαληη ζηελ αλαπεξία, δειαδή ηελ θνηλσληθή απνδνρή (t=.00, df=16, p>.05), ηα αλζξψπηλα δηθαηψκαηα (t=1.53, df=16, p>.10), ηα ζηεξεφηππα ζπκπεξηθνξάο (t=.51, df=16, p>.05) θαη ηελ αηζηνδνμία γηα ην κέιινλ (t=.13, df=16, p>.05). Αληίζεηα, βξέζεθε ζηαηηζηηθά ζεκαληηθή δηαθνξά κεηαμχ ησλ απφςεσλ ηεο πεηξακαηηθήο νκάδαο πξηλ θαη κεηά ηελ παξέκβαζε γηα ηηο ηξεηο απφ ηηο ηέζζεξηο δηαζηάζεηο ηεο ζηάζεο απέλαληη ζηελ αλαπεξία, δειαδή ηελ θνηλσληθή απνδνρή (t= -1.96, df=15, p<.05), ηα ζηεξεφηππα ζπκπεξηθνξάο (t= -2.07, df=15, p<.05) θαη ηελ αηζηνδνμία γηα ην κέιινλ (t= -2.08, df=15, p<.05). Πίνακαρ 2. πζρεηίζεηο (Spearman s rho) Φχιν Παηδηά Αλάπεξνο Κνηλσληθή Αλζξψπηλα Άξζε Αηζηνδνμία ζπγγελήο απνδνρή δηθαηψκαηα ζηεξενηχπσλ γηα κέιινλ Φχιν ξ Sig ξ Sig Αλάπεξνο ζπγγελήο ξ Sig Κνηλσληθή απνδνρή ξ Sig Αλζξψπηλα ξ δηθαηψκαηα Sig ** * ** Παηδηά Άξζε ξ ζηεξενηχπσλ Sig..018 Αηζηνδνμία γηα κέιινλ ξ Sig * ηαηηζηηθά ζεκαληηθή ζρέζε ζε επίπεδν 0.05 (2-tailed) ** ηαηηζηηθά ζεκαληηθή ζρέζε ζε επίπεδν 0.01 (2-tailed) 52

14 ΤΜΠΔΡΑ ΜΑΣΑ Σν ζέκα ηειηθά είλαη, ζχκθσλα κε ηνλ Pollmann (2009), φρη ην πψο ζα εθδησρζεί ν Άιινο, αιιά πψο ζα επηηεπρζεί ε βίσζε καδί ηνπ, ζήκεξα θαη γηα πάληα. Ο ζηφρνο απηφο κπνξεί λα πινπνηεζεί κέζα απφ ηελ αλαδηακφξθσζε ηνπ αλαιπηηθνχ πξνγξάκκαηνο, αθνχ ην αλαιπηηθφ πξφγξακκα φρη κφλν απνηειεί απαξαίηεην ζπζηαηηθφ ηεο εθπαηδεπηηθήο πξάμεο, αιιά θαη δηά κέζνπ ηνπ κπνξνχλ λα θαιιηεξγεζνχλ ζηάζεηο θαη απφςεηο (Norwich, 2010 Γξαθείν Γηακφξθσζεο Αλαιπηηθψλ Πξνγξακκάησλ, 2010). Καη αθξίβεηα, έλα αλαλεσκέλν θαη βειηησκέλν αλαιπηηθφ πξφγξακκα πξέπεη λα πξνάγεη ηελ Δληαία ζθέςε. Χο εθ ηνχηνπ, πξέπεη λα ραξαθηεξίδεηαη απφ εγξήγνξζε γχξσ απφ ζέκαηα δηαθνξεηηθφηεηαο θαη λα ζηνρεχεη ζηε δεκηνπξγία ηεο Δληαίαο θνηλσλίαο, κέζα απφ ηελ εηζαγσγή ζρεηηθψλ ζεκαηηθψλ ελνηήησλ, θαζψο θαη κε πξνηάζεηο γηα δηεπηζηεκνληθέο θαη δηαζεκαηηθέο πξνζεγγίζεηο (Broderich, Mehta-Parekh and Reid, 2005 Crawford, 2000 Terwell, 2005). Βέβαηα, αλ θαη ε δεκηνπξγία θαη εγθαζίδξπζε ηεο Δληαίαο θνηλσλίαο απνηειεί ζηφρν πνπ ζα κπνξνχζε λα εληαρζεί ζε φια ηα καζήκαηα πνπ δηδάζθνληαη ζην ρνιείν, ε παξνχζα εξγαζία εζηίαζε ζην κάζεκα ηεο Λνγνηερλίαο, αθνχ έλαο απφ ηνπο πθηζηάκελνπο άμνλεο ηνπ καζήκαηνο είλαη ε θαιιηέξγεηα αμηψλ, ε πηνζέηεζε ζηάζεσλ θαη ε επίδεημε ζπκπεξηθνξψλ πνπ απαξηίδνπλ ηελ Δληαία ζθέςε. Έλα ηέηνην απαξαίηεην ζπζηαηηθφ ηεο Δληαίαο ζθέςεο απνηειεί ε δηακφξθσζε ζεηηθψλ ζηάζεσλ απέλαληη ζηε δηαθνξεηηθφηεηα πνπ νδεγεί ζηελ εδξαίσζε κηαο θνηλσλίαο, ε νπνία απνηειείηαη απφ γλήζηνπο θαη ζπλεηδεηνχο πνιίηεο πνπ ζέβνληαη ηα αλζξψπηλα δηθαηψκαηα θαη αγσλίδνληαη γηα ηελ απνθαηάζηαζε ηεο θνηλσληθήο δηθαηνζχλεο θαη ηελ άξζε ηνπ ξαηζηζκνχ θαη ησλ πξνθαηαιήςεσλ (Banks, 2008 Department for Education, 2011 Nussbaum, 2007). Έλαο ηξφπνο γηα λα επηηεπρζεί απηφο ν ζηφρνο θαίλεηαη λα είλαη ε εηζαγσγή πιηθνχ ζην αλαιπηηθφ πξφγξακκα, ην νπνίν λα νδεγεί ζηελ θαιχηεξε θαηαλφεζε ηνπ θαηλνκέλνπ ηεο δηαθνξεηηθφηεηαο, κηα πηπρή ηεο νπνίαο απνηειεί θαη ε αλαπεξία (Erevelles, 2005). Δπνκέλσο, σο ην πιένλ θαηάιιειν, κπνξεί λα ζεσξεζεί ην πιηθφ πνπ πξνέξρεηαη απφ «δηαθνξεηηθά» άηνκα, φπσο είλαη γηα παξάδεηγκα ην έξγν ηνπ Orkun Bozkurt, αθνχ κε απηφ ηνλ ηξφπν κεηαθέξεηαη ε απζεληηθή βίσζε ηεο δηαθνξεηηθφηεηαο πνπ ζηε ζπγθεθξηκέλε πεξίπησζε είλαη ε αλαπεξία (Corker and Shakespeare, 2002). χκθσλα κε ηνλ Watson-Gegeo (2005), κέζα απφ ηηο πξνζσπηθέο αθεγήζεηο θαη ηε ζπλάληεζε κε ην απξφζκελν κπνξεί λα επέιζεη ε ζπλεηδεηνπνίεζε ηνπ πθηζηάκελνπ θφζκνπ. Χο εθ ηνχηνπ, ην αλαπάληερν ηνπ έξγνπ ηνπ ηνπξθνθχπξηνπ αλάπεξνπ πνηεηή θαίλεηαη λα έρεη ηε δπλαηφηεηα λα ζπκβάιιεη θαζνξηζηηθά ζηελ αλαζεψξεζε θαη αλαζέαζε ηνπ θφζκνπ ησλ αλάπεξσλ αηφκσλ. Έηζη, ζα κπνξνχζε λα ιερζεί πσο ε «πνίεζε πεξί αλαπεξίαο» κπνξεί λα νδεγήζεη ηειηθά ζηελ επίγλσζε ηνπ πνηνο είλαη ν θαζέλαο θαη θαη επέθηαζε ζηελ εηεξνγλσζία θαη ζηελ εθηίκεζε θη φρη απιψο ηελ άγνλε αλνρή ηεο δηαθνξεηηθφηεηαο (Watson-Gegeo, 2005). Αληηθξίδνληαο ινηπφλ ην ζέκα ηεο αλαπεξίαο απφ κηα εληειψο θαηλνχξηα νπηηθή γσλία, δειαδή ηελ νπηηθή ηνπ αλάπεξνπ πνηεηή, κπνξεί ηειηθά λα θαηαζηεί δπλαηή ε ζπλεηδεηνπνίεζε θαη έηζη λα ηεζνχλ εγθαίξσο νη απαξαίηεηεο βάζεηο πνπ απαηηνχληαη, ψζηε λα επέιζεη ηειηθά ε αιιαγή θαη λα κεηαηξαπεί ε θνηλσλία ζε Δληαία (Matthews, 2009). Δπεηδή ην εθηθηφ απηνχ ηνπ ζηφρνπ έρεη δηαπηζησζεί κέζα απφ ηελ παξνχζα πεηξακαηηθή έξεπλα, ε νπνία δηεμήρζε ζε Δζπεξηλφ ζρνιείν ηεο Κχπξνπ, πξνβάιιεη επηηαθηηθή ε αλάγθε γηα αλαδηακφξθσζε θαη επαλαπξνζδηνξηζκφ ηεο δηδαθηηθήο πξαθηηθήο θαη ηνπ πεξηερνκέλνπ ησλ αλαιπηηθψλ πξνγξακκάησλ. ηα πιαίζηα απηά, θξίλεηαη απαξαίηεηε ε εηζαγσγή θαη κεηάδνζε ηνπ έξγνπ «δηαθνξεηηθψλ» αηφκσλ, φπσο είλαη γηα παξάδεηγκα ν Orkun Bozkurt, αθνχ, φπσο θάλεθε, κε ηνλ ηξφπν απηφ κπνξεί λα δηακνξθσζνχλ ζεηηθέο ζηάζεηο θαη λα θαιιηεξγεζνχλ αμίεο πνπ απαξηίδνπλ ηνλ Δληαίν ηξφπν 53

15 ζθέςεο. Πξψηα πξψηα, ην ζχλνιν ηνπ έξγνπ ηνπ Orkun Bozkurt κπνξεί λα ρξεζηκνπνηεζεί ζηελ επηκφξθσζε ησλ εθπαηδεπηηθψλ, αθνχ απαξαίηεηε πξνυπφζεζε θαη θαζνξηζηηθφο παξάγνληαο γηα ηελ επηηπρή εθαξκνγή αλαιπηηθψλ πξνγξακκάησλ, πνπ έρνπλ σο ζηφρν ηελ πηνζέηεζε ζεηηθήο ζηάζεο απέλαληη ζηε δηαθνξεηηθφηεηα, ζεσξείηαη ε πίζηε ησλ εθπαηδεπηηθψλ ζηε ζθνπηκφηεηα ηεο εμάιεηςεο ησλ πξνθαηαιήςεσλ θαη ηνπ ξαηζηζκνχ. πσο ραξαθηεξηζηηθά εμεγνχλ νη Peters θαη Reid (2009), απηφ πνπ είλαη απαξαίηεην γηα λα γίλνπλ ξηδηθέο αιιαγέο ζηα ζρνιεία είλαη ε χπαξμε εθπαηδεπηηθψλ πνπ ζα είλαη ζθαπαλείο ηεο αιιαγήο θαη νη νπνίνη ζα εθαξκφδνπλ θαη ζα κεηαδίδνπλ πξαθηηθέο, ζε αηνκηθφ θαη ζπιινγηθφ επίπεδν, πνπ ζα κπνξνχλ λα ζπκβάινπλ θαζνξηζηηθά ζηε ρεηξαθέηεζε ησλ αηφκσλ πνπ ζεσξνχληαη κεηνλεθηνχληεο, φπσο είλαη γηα παξάδεηγκα νη αλάπεξνη άλζξσπνη. Πέξαλ ηνχηνπ, πξνηείλεηαη ε εηζαγσγή ζπγθεθξηκέλσλ απνζπαζκάησλ απφ ην έξγν ηνπ Orkun Bozkurt ζην κάζεκα ηεο Λνγνηερλίαο, αθνχ κέζα απφ ην κάζεκα απηφ επηδηψθεηαη ε θαιιηέξγεηα αμηψλ, ε πηνζέηεζε ζηάζεσλ θαη ε επίδεημε ζπκπεξηθνξψλ πνπ απαξηίδνπλ ηε ζχγρξνλε δεκνθξαηηθή θαη Δληαία θνηλσλία. Έηζη πξνηείλεηαη ε ζθπξειάηεζε αμηψλ φπσο ε ππέξβαζε ησλ δηαθξίζεσλ θαη ηνπ ξαηζηζκνχ, θαζψο θαη ε αλάπηπμε ζεηηθήο ζηάζεο απέλαληη ζηε δηαθνξεηηθφηεηα, κε θαηαλνκή πιηθνχ απφ ην έξγν ηνπ Orkun Bozkurt ζηηο πην θάησ ελφηεηεο, σο ζπλέρεηα θαη αμηνπνίεζε ηεο γλψζεο πνπ ζα έρεη απνθηεζεί ζην Γεκνηηθφ: Αλζξψπηλεο ζρέζεηο Αλζξψπηλνη ραξαθηήξεο (Α Γπκλαζίνπ): αληηπαξαβνιή ζηάζεσλ πνπ δηέπνπλ ηηο αλζξψπηλεο ζρέζεηο, δειαδή ξαηζηζκφο, θαηαπίεζε, δηαθξίζεηο, κνλαμηά, «δηαθνξεηηθφηεηα» κέζα απφ ηελ πξνβνιή ηεο ηαηλίαο «Υαξηαεηφο» θαη ηε δηδαζθαιία ησλ πνηεκάησλ «Θέισ λα θιάςσ», «Δγψ» θαη «Σν θαξάβη», θαζψο θαη ζπζρέηηζε ηνπο κε ην ήδε δηδαζθφκελν «Απφ ην εκεξνιφγην ηεο Άλλα Φξαλθ» (Φξαλθ). Ο ηφπνο κνπ θαη νη άλζξσπνη (Β Γπκλαζίνπ): έκθαζε ζην αλζξσπνινγηθφ πεξηβάιινλ ηνπ «θφζκνπ ηεο Κχπξνπ» κε αλαθνξά ζηελ χπαξμε ηνπξθνθχπξησλ αλαπήξσλ, νη νπνίνη είλαη επίζεο κέηνρνη ησλ ζχγρξνλσλ πξνβιεκάησλ θαη ηεο θνηλσληθήο δσήο θαη δξάζεο, κέζα απφ ηα πνηήκαηα «Θπκήζνπ» θαη «Κξεκάια» ζε ζπλδπαζκφ κε ην «ηαλ πεζαίλεη έλα παηδί» (Νηθεθφξνπ) θαη «Σα ινπινχδηα ηεο Υηξνζίκα» (Μφξξηο) ηεο πθηζηάκελεο χιεο. Οηθνπκεληθέο αμίεο θαη ινγνηερλία (Γ Γπκλαζίνπ): ε θπζηθή έδξαζε θαη ε ηζηνξηθφηεηα ζεκειησδψλ αμηψλ θαη δηθαησκάησλ ηνπ αλζξψπνπ, φπσο ε δηθαηνζχλε, ε ηζφηεηα, ε ην δηθαίσκα ηεο κφξθσζεο, ν ζεβαζκφο ζην δηαθνξεηηθφ κε ζηφρν ηελ αγσληζηηθή εγξήγνξζε θαη ην δεκνθξαηηθφ ήζνο, κέζα απφ ηελ πξνβνιή ηεο ηαηλίαο «Υαξηαεηφο» θαη ηα πνηήκαηα «Υαξηαεηφο», «Σνίρνο», «Χθεαλφο» θαη «Ηζηνξία» θαζψο θαη ζπζρέηηζε ηνπο κε ηα ήδε δηδαζθφκελα «Θεξκνπχιεο» θαη «ζν κπνξείο» (Καβάθεο). Δγψ, ν Άιινο (Α Λπθείνπ): έκθαζε ζηνπο ηξφπνπο θαηαζθεπήο ηεο εηθφλαο ηνπ άιινπ κε ηελ αλάιπζε ησλ πνηεκάησλ «Μφλνο», «Υαξηαεηφο», «Ήρνο», «Ίζσο λα έρεηο δίθαην» θαη «Μηα ξψγα», ζε ζπλδπαζκφ κε ηα ήδε δηδαζθφκελα «Αλζξψπηλνο ιφγνο» (Αξηζηνηέινπο Πνιηηηθά), «Σν ζψκα κνπ» (Παπαλνχηζνπ), «Ζ πφιηο» (Καβάθε) θαη «Δθεί πνπ αξρίδεη ε κφδα πεζαίλεη ην ζηηι» (Πηπέξε), θαζψο θαη δηαζεκαηηθή ζχλδεζε κε ηελ Κνηλσληθή θαη Πνιηηηθή Αγσγή. Κνηλσληθφο απνθιεηζκφο, ξαηζηζκφο θαη πξνθαηαιήςεηο (Β Λπθείνπ): ακθηζβήηεζε ησλ ζηεξενηχπσλ θαη ησλ πξνθαηαιήςεσλ θαη άξζε ηνπ ξαηζηζκνχ κέζα απφ ηελ πξνβνιή ηεο ηαηλίαο «Υαξηαεηφο» θαη ηελ αλάιπζε ησλ πνηεκάησλ «Υαξηαεηφο» θαη «Μφλνο» ζε ζπλδπαζκφ κε ηα ήδε δηδαζθφκελα «Σα παξαηζνχθιηα» (Ησάλλνπ), «Κνηλσληθέο ηαπηφηεηεο» (Φξαγθνπδάθε) θαη «Οη ξίδεο ηνπ κίζνπο» (Καζηνξηάδε). 54

16 Ο πφζνο ηεο ειεπζεξίαο θαη ε δχλακε ηεο εμνπζίαο ή ν πφζνο ηεο εμνπζίαο θαη ε δχλακε ηεο ειεπζεξίαο (Γ Λπθείνπ): επεμήγεζε ηεο δηαδηθαζίαο δεκηνπξγίαο θξαγκψλ θαη θαηάδεημεο ηεο αλάγθεο γηα ρεηξαθέηεζε ησλ πεξηζσξηνπνηεκέλσλ νκάδσλ φπσο είλαη νη αλάπεξνη άλζξσπνη, κέζα απφ ηελ πξνβνιή ηεο ηαηλίαο «Υαξηαεηφο» θαη ηελ αλάιπζε ησλ πνηεκάησλ «Υαξηαεηφο», «Σνίρνο» θαη «Θέισ λα θιάςσ». Χο παξάιιεια θείκελα ρξεζηκνπνηνχληαη ηα ήδε δηδαζθφκελα «Ζ πφιηο» θαη «Σείρε» (Καβάθε). Δλ θαηαθιείδη, ε αιιαγή ησλ ζηάζεσλ θαη ε δεκηνπξγία ηεο Δληαίαο θνηλσλίαο είλαη κηα δηαξθήο ζπλδηαιιαγή θαη έλαο αγψλαο πνπ κπνξεί λα επνδσζεί κφλν κέζα απφ ηε δηεπαθή, ην δηάινγν, ηελ ελίζρπζε θαη ηελ αλακεηάδνζε ηεο απζεληηθήο θσλήο ησλ αηφκσλ πνπ ζεσξνχληαη δηαθνξεηηθνί μεθηλψληαο απφ ην εθπαηδεπηηθφ ζχζηεκα, σο ηνλ ηνκέα-θιεηδί γηα ηελ απαηηνχκελε αιιαγή ζηηο ζηάζεηο θαη ηηο αμίεο (Barr and Smith, 2009 Benjamin, Nind, Hall, Collins and Sheehy, 2003 Thomas, 2001). Έηζη, κπνξεί λα εζσηεξηθεπηεί ν Δληαίνο ηξφπνο δσήο θαη θνηλσληθήο πξάμεο θαη λα απνλεκεζεί θνηλσληθή δηθαηνζχλε, σο απαίηεζε φισλ ησλ δεκνθξαηηθψλ πνιηηψλ ζε εζληθφ θαη δηεζλέο επίπεδν (Hoskins, 2007). ΒΗΒΛΗΟΓΡΑΦΗΑ Abberley, P. (1987). The concept of oppression and the development of a social theory of disability. Handicap and Society, 2, Abberley, P. (1997). The limits of classical social theory in the analysis and transformation of disablement. In L. Barton and M. Oliver (Eds.), Disability studies: past, present and future (p ). Leeds: The Disability Press. Allan, J. (2010). The sociology of disability and the struggle for inclusive education. British Journal of Sociology of Education, 31(5), Armstrong, D. (2005). Reinventing inclusion : New Labour and the cultural politics of special education. Oxford Review of Education, 31(3), Baglieri, S. and Knopf, J. H. (2004). Normalizing Difference in Inclusive Teaching. Journal of Learning Disabilities, 37(6), Banks, J. A. (2001) Citizenship education and diversity: Implications for teacher education. Journal of Teacher Education, 52(1), Barnes, C. (1997). A legacy of oppression: a history of disability in western culture. In L. Barton and M. Oliver (Eds.), Disability studies: past, present and future (p. 3-24). Leeds: The Disability Press. Barr, S. and Smith, R. (2009). Towards educational inclusion in a transforming society: some lessons from community relations and special needs education in Northern Ireland. International Journal of Inclusive Education, 13(2), Barton, L. (2008). Education and the struggle for change: the necessity of a critical politics of hope. In H. Phtiaka (E.), Will you join us for a coffee? Home school relations at the edge of difference. Athens: Taxideftis. Barton, L. (2010). Response. British Journal of Sociology of Education, 31(5), Barton, L. and Armstrong, F. (2001). Disability Education and Inclusion: Cross- cultural issues and dilemmas. In G. Albrect, K. Seelman and M. Bury (Eds.), International Handbook of Disability Studies (pp ). London: Sage Publications. Barton, L. and Oliver, M. (Eds.) (1997). Disability studies: past, present and future. Leeds: The Disability Press. Beckett, A. E. (2009). Challenging disabling attitudes, building an inclusive society : considering the role of education in encouraging non-disabled children to develop positive attitudes towards disabled people. British Journal of Sociology of Education, 30(3),

17 Benjamin, S., Nind, M., Hall, K., Collins, J. and Sheehy, K. (2003). Moments of inclusion and exclusion: Pupils negotiating classroom contexts. British Journal of Sociology of Education, 24(5), Bridgens, R. (2009). Disability and Being Normal : A Response to McLaughlin and Goodley. Sociology, 43(4), Campbell, F. K. (2009). Medical education and disability studies. Journal of Medical Humanities, 30(4), Cheng, R. P. (2009). Sociological Theories of Disability, Gender, and Sexuality: A Review of the Literature. Journal of Human Behavior in the Social Environment, 19(1), Connor, D. J., Gabel, S. L., Gallagher, D. J. and Morton, M. (2008). Disability studies and inclusive education: implications for theory, research, and practice. International Journal of Inclusive Education, 12(5), Corker, M. and Shakespeare, T. (2002). Mapping the terrain. In M. Corker and T. Shakespeare (Eds.), Disability/Postomodernity (p. 1-17). London: Continuum. Γξαθείν Γηακφξθσζεο Αλαιπηηθψλ Πξνγξακκάησλ (2010). Αλαιπηηθά Πξνγξάκκαηα. Αλαζχξζεθε ζηηο 9 Γεθεκβξίνπ 2010, απφ moec.gov.cy/analytika_programmata/programmata_spoudon.html Erevelles, N. (2000). Educating unruly bodies: critical pedagogy, disability studies and the politics of schooling. Educational Theory, 50(1), Erevelles, N. (2005). Understanding curriculum as normalizing text: disability studies meet curriculum theory. Journal of Curriculum Studies, 37(4), Fawcett, Β. (1998). Disability and social work: Applications from poststructuralism, postmodernism and feminism. British Journal of Social Work, 28, Foucault, M. (1990). The use of pleasure: The history of sexuality. New York: Vintage. Fullan, M. and Hargreaves, A. (1992). Total teachers. In M. Fullan and A. Hargreaves (Eds.), What s worth fighting for in your school? (p ). Buckingham: Open University Press. Graham, L. J. and Slee, R. (2008). An illusory interiority: interrogating the discourse/s of inclusion. Educaitonal Philosophy and Theory, 40(2), Grech, S. (2009). Disability, poverty and development: critical reflections on the majority world debate. Disability and Society, 24(6), Heenan, D. (2009). Working across borders to promote positive mental health and well-being. Disability and Society, 24(6), Hughes, B. and Paterson, K. (1997). The Social Model of Disability and the Disappearing Body: Towards a sociology of impairment. Disability and Society, 12(3), Humpage, L. (2007). Models of disability, work and welfare in Australia. Social Policy and Administration, 41(3), Kimberlin, S. E. (2009). Political Science Theory and Disability. Journal of Human Behavior in the Social Environment, 19(1), Liasidou, A. (2007). Inclusive educational policies and the feasibility of educational change: the case of Cyprus. International Studies in Sociology of Education, 17(4), Liasidou, A. (2008). Critical discourse analysis and inclusive education policies: The power to exclude. Journal of Education Policy, 23(5), LoBianco, A. F. and Sheppard-Jones, K. (2007). Perceptions of Disability as Related to Medical and Social Factors. Journal of Applied Social Psychology, 37(1), Lloyd, M. (2001). The politics of disability and feminism: Discord or synthesis? Sociology, 35, Magasi, S. (2008). Disability studies in practice: A work in progress. Topics in Stroke Rehabilitation, 15(6),

18 Matthews, N. (2009). Teaching the 'invisible' disabled students in the classroom: disclosure, inclusion and the social model of disability. Teaching in Higher Education, 14(3), McClimens, A. (2003). The organization of difference: people with intellectual disabilities and the social model of disability. Mental Retardation, 41(1), McGraw, L. A. and Walker, A. J. (2005). Meanings of sisterhood and developmental disability: narratives from white nondisabled sisters. Journal of Family Issues, 28(4), Mitra, S. (2006). The Capability Approach and Disability. Journal of DisabilityPolicy Studies, 16(4), Murphy, J. W. and Perez, F. M. (2002). A Postmodern Analysis of Disabilities. Journal of Social Work in Disability and Rehabilitation, 1(3), practices in primary Nicolaidou, M., Sophocleous, A. and Phtiaka, H. (2006). Promoting inclusive schools in Cyprus: empowering pupils to build supportive networks. European Journal of Special Needs Education, 21(3), Norwich, B. (2008). Dilemmas of difference, inclusion and disability: international perspectives on placement. European Journal of Special Needs Education, 23(4), Oliver, M. (1987). Social Work with Disabled People. London: Macmillan. Oliver, M. (1990). The politics of disablement. Basingstoke: Macmillan. Oliver, M. (1996). Understanding disability: From theory to practice. Hampshire: Palgrave. Oliver, M. and Barnes, C. (2010). Disability studies, disabled people and the struggle for inclusion. British Journal of Sociology of Education, 31(5), Ong-Dean, C. (2005). Reconsidering the Social Location of the Medical Model: An Examination of Disability in Parenting Literature. Journal of Medical Humanities, 26(2/3), Peters, S. and Reid, D. K. (2009). Resistance and discursive practice: Promoting advocacy in teacher undergraduate and graduate programmes. Teaching and Teacher Education, 25, Peters, S., Gabel, S. and Symeonidou, S. (2009). Resistance, transformation and the politics of hope: imagining a way forward for the disabled people's movement. Disability and Society, 24(5), Phtiaka, H. (2006). From separation to integration: parental assessment of State intervention. International Studies in Sociology of Education, 16(3), Phtiaka, H. (2008). Educating the Other: A journey in Cyprus time and space. In L. Barton and F. Armstrong (Eds.), Policy, Experience and Change: Cross Cultural Reflections on Inclusive Education. Dordrecht: Springer Books. Priestley, M. (1998). Constructions and Creations: Idealism, materialism and disability theory. Disability and Society, 13(1), Rioux, M. (2002). Disability, citizenship and rights in a changing world. In C. Barnes, M. Oliver and L. Barton (Eds.), Disabilities Studies Today (pp ). Cambridge: Polity Press. basics. Rioux, M. H. and Pinto, P. C. (2010). A time for the universal right to education: back to British Journal of Sociology of Education, 31(5), Scullion, P. A. (2010). Models of disability: their influence in nursing and potential role in challenging discrimination. Journal of Advanced Nursing, 66(3), Siminski, P. (2003). Patterns of disability and norms of participation through the life course: empirical support for a social model of disability. Disability and Society, 18(6), Slee, R. (2001). Inclusion in practice: does practice make perfect? Educational Review, 53(2), Slee, R. (2010). Revisiting the politics of special educational needs and disability studies in education with Len Barton. British Journal of Sociology of Education, 31(5), Smart, J. F. and Smart, D. W. (2006). Models of Disability: Implications for the Counseling Profession. Journal of Counseling and Development, 84,

19 Sprague, J. and Hayes, J. (2000). Self-Determination and Empowerment: A Feminist Standpoint Analysis of Talk about Disability. American Journal of Community Psychology, 28(5), Sunderland, N., Catalano, T. and Kendall, E. (2009). Missing discourses: concepts of joy and happiness in disability. Disability and Society, 24(6), Symeonidou, S. (2002). A critical consideration of current values on the education of disabled children. International Journal of Inclusive Education, 6(3), Symeonidou, S. (2009). The experience of disability activism through the development of the disability movement: how do disabled activists find their way in politics? Scandinavian Journal of Disability Research, 11(1), Symeonidou, S. and Phtiaka, H. (2009). Using teachers prior knowledge, attitudes and beliefs to develop in-service teacher education courses for inclusion. Teaching and Teacher Education, 25, πκεσλίδνπ,. (2005). Ση ζεκαίλεη λα είζαη αλάπεξνο ζηελ Κχπξν; Δξκελεχνληαο ηηο ηζηνξίεο δσήο ησλ αλάπεξσλ αθηηβηζηψλ. ην Πξαθηηθά Γηεζλνχο πλεδξίνπ ηεο Δπξσπατθήο Δπηηξνπήο, Ζ αξρή ηεο κε δηάθξηζεο θαη ησλ ίζσλ επθαηξηώλ γηα ηα άηνκα κε αλαπεξία: ζηξαηεγηθή, πξνηεξαηόηεηεο θαη ν ξόινο ησλ νξγαλώζεσλ αηόκσλ κε αλαπεξία. Λεπθσζία: Γηαιινχξεο & Co. Taylor, S. J. (2000). You re not a retard, you re just wise : Disability, social identity, and family networks. Journal of Contemporary Ethnography, 29, Thomas, C. (2001). Feminism and disability: the theoretical and political significance of the person and the experiential. In L. Barton (Ed.), Disability, Politics and the Struggle for Change (p ). London: David Fulton Publishers. Thomas, C. (2004). How is disability understood? An examination of sociological approaches. Disability and Society, 19(6), Travers, A. (2002). Postmodern Research, Postmodern Practice: Studying the Barriers to Cyberliteracy among Mentally Disabled Women. Sociological Practice: A Journal of Clinical and Applied Sociology, 4(4), Union of the Physically Impaired Against Segregation (1975). Fundamental principles of disability. Leeds University Disability Studies Archive. Αλαζχξζεθε ζηηο 4 Γεθεκβξίνπ 2010, απφ ην UPIAS/ fundamental%20principles.pdf. Vlachou, A. (2004). Education and inclusive policy-making implications for research and practice. International Journal of Inclusive Education, 8(1), Ware, L. (2002). A Moral Conversation on Disability: Risking the Personal in Educational Contexts. Hypatia, 17(3), Watson-Gegeo, K. A. (2005). Journey to the 'new normal' and beyond: reflections on learning in a community of practice. International Journal of Qualitative Studies in Education, 18(4), Zoniou-Sideri, A., and Vlachou, A. (2006). Greek teachers belief systems about disability and inclusive education. International Journal of Inclusive Education, 10(4-5), Zoniou-Sideri, A., Deropoulou-Derou, E., Karagianni, P. and Spandagou, I. (2006). Inclusive discourse in Greece: strong voices, weak policies. International Journal of Inclusive Education, 10(2-3),

20 Applying Disability Studies in Education through the work of Orkun Bozkurt Eleni Damianidou & Simoni Symeonidou University of Cyprus ABSTRACT This study aims to explore how the work and the personal story of a disabled TurkishCypriot poet named Orkun Bozkurt may be introduced in the school curriculum, so as to enhance the efforts for an inclusive society. To this end, an experimental and a control group were formed, consisting of senior students from an Evening School for returned adults in Cyprus. The intervention material consisted of the biography and samples of the work of Orkun Bozkurt, and was employed in the experimental group, followed by discussions and workshops. The main conclusion was that prejudice against disabled people is still prevalent in Cyprus. However, by transforming the curriculum, so as to contain the work and the stories of disabled authors, a change in the attitudes against disabled persons may occur. Thus, by enriching the curriculum with material produced by disabled people, inclusion may become an everyday practice and social justice may eventually be established. 59

Απνηειέζκαηα Εξσηεκαηνινγίνπ 2o ηεηξάκελν 2011-12

Απνηειέζκαηα Εξσηεκαηνινγίνπ 2o ηεηξάκελν 2011-12 Απνηειέζκαηα Εξσηεκαηνινγίνπ 2o ηεηξάκελν 11-12 Project 6: Ταμίδη κε ηε Μεραλή ηνπ Φξόλνπ Υπεύζπλνη Καζεγεηέο: Ε. Μπηιαλάθε Φ. Αλησλάηνο Δρώηηζη 3: Πνηα από ηα παξαθάησ ΜΜΕ ηεξαξρείηε από πιεπξάο ζεκαζίαο;

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΛΑΓΗ ΟΝΟΜΑΣΟ ΚΑΙ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΙΑ, ΚΟΙΝΟΥΡΗΣΟΙ ΦΑΚΕΛΟΙ ΚΑΙ ΕΚΣΤΠΩΣΕ ΣΑ WINDOWS XP

ΑΛΛΑΓΗ ΟΝΟΜΑΣΟ ΚΑΙ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΙΑ, ΚΟΙΝΟΥΡΗΣΟΙ ΦΑΚΕΛΟΙ ΚΑΙ ΕΚΣΤΠΩΣΕ ΣΑ WINDOWS XP ΑΛΛΑΓΗ ΟΝΟΜΑΣΟ ΚΑΙ ΟΜΑΔΑ ΕΡΓΑΙΑ, ΚΟΙΝΟΥΡΗΣΟΙ ΦΑΚΕΛΟΙ ΚΑΙ ΕΚΣΤΠΩΣΕ ΣΑ WINDOWS XP ηότοι εργαζηηρίοσ ην πιαίζην ηνπ ζπγθεθξηκέλνπ εξγαζηεξίνπ ζα παξνπζηαζηνύλ βαζηθέο ιεηηνπξγίεο ησλ Windows XP πνπ ζρεηίδνληαη

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΜΝΗ ΤΣΑΝΤ. Σρήκα 1. Σρήκα 2

ΛΙΜΝΗ ΤΣΑΝΤ. Σρήκα 1. Σρήκα 2 ΛΙΜΝΗ ΤΣΑΝΤ Τν Σρήκα 1 δείρλεη ηελ αιιαγή ηεο ζηάζκεο ηεο Λίκλεο Τζαλη, ζηε Σαράξα ηεο Βόξεηαο Αθξηθήο. Η Λίκλε Τζαλη εμαθαλίζηεθε ηειείσο γύξσ ζην 20.000 π.χ., θαηά ηε δηάξθεηα ηεο ηειεπηαίαο επνρήο ησλ

Διαβάστε περισσότερα

Αζθήζεηο 5 νπ θεθαιαίνπ Crash course Step by step training. Dipl.Biol.cand.med. Stylianos Kalaitzis

Αζθήζεηο 5 νπ θεθαιαίνπ Crash course Step by step training. Dipl.Biol.cand.med. Stylianos Kalaitzis Αζθήζεηο 5 νπ θεθαιαίνπ Crash course Step by step training Dipl.Biol.cand.med. Stylianos Kalaitzis Stylianos Kalaitzis Μνλνϋβξηδηζκνο 1 Γπν γνλείο, εηεξόδπγνη γηα ηνλ αιθηζκό θάλνπλ παηδηά. Πνία ε πηζαλόηεηα

Διαβάστε περισσότερα

Σημεία Ασύπματηρ Ππόσβασηρ (Hot-Spots)

Σημεία Ασύπματηρ Ππόσβασηρ (Hot-Spots) Σημεία Ασύπματηρ Ππόσβασηρ (Hot-Spots) 1.1 Σςνοπτική Πεπιγπαυή Hot Spots Σα ζεκεία αζύξκαηεο πξόζβαζεο πνπ επηιέρζεθαλ αλαθέξνληαη ζηνλ επόκελν πίλαθα θαη παξνπζηάδνληαη αλαιπηηθά ζηηο επόκελεο παξαγξάθνπο.

Διαβάστε περισσότερα

Παιχνίδι γλωζζικής καηανόηζης με ζχήμαηα!

Παιχνίδι γλωζζικής καηανόηζης με ζχήμαηα! Cpyright 2013 Λόγος & Επικοινωνία // All rights Reserved Παιχνίδι γλωζζικής καηανόηζης με ζχήμαηα! Αυηό ηο παιχνίδι έχει ζηόχους: 1. ηελ εθγύκλαζε ηεο αθνπζηηθήο κλήκεο ησλ παηδηώλ 2. ηελ εμάζθεζε ζηελ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΣΗΜΑ Δ. ΔΤΡΔΗ ΣΟΤ ΜΔΣΑΥΗΜΑΣΙΜΟΤ FOURIER ΓΙΑΦΟΡΩΝ ΗΜΑΣΩΝ

ΠΑΡΑΡΣΗΜΑ Δ. ΔΤΡΔΗ ΣΟΤ ΜΔΣΑΥΗΜΑΣΙΜΟΤ FOURIER ΓΙΑΦΟΡΩΝ ΗΜΑΣΩΝ ΠΑΡΑΡΣΗΜΑ Δ. ΔΤΡΔΗ ΣΟΤ ΜΔΣΑΥΗΜΑΣΙΜΟΤ FOURIER ΓΙΑΦΟΡΩΝ ΗΜΑΣΩΝ Εδώ ζα ππνινγίζνπκε ην κεηαζρεκαηηζκό Fourier κεξηθώλ αθόκα ζεκάησλ, πξνζπαζώληαο λα μεθηλήζνπκε από ην κεηαζρεκαηηζκό Fourier γλσζηώλ ζεκάησλ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΘΕΑΣΑ ΣΟΤ ΥΩΡΙΟΤ ΜΑ

ΑΞΙΟΘΕΑΣΑ ΣΟΤ ΥΩΡΙΟΤ ΜΑ ΑΞΙΟΘΕΑΣΑ ΣΟΤ ΥΩΡΙΟΤ ΜΑ α. Η ΕΚΚΛΗΙΑ ΣΟΤ ΥΩΡΙΟΤ ΜΑ β. ΣΟ ΠΝΕΤΜΑΣΙΚΟ ΜΑ ΚΕΝΣΡΟ γ. Η ΠΑΝΟΡΑΜΙΚΗ ΘΕΗ ΣΟΤ ΥΩΡΙΟΤ ΜΑ α. Η ΕΚΚΛΗΙΑ ΣΟΤ ΥΩΡΙΟΤ ΜΑ. Η Εθθιεζία ηνπ ρσξηνύ καο, ε Αγία Άλλα, είλαη θηηζκέλε πξηλ πνιιά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΣΤΥΗΑΚΖ ΔΡΓΑΗΑ «Βαζκφο ηθαλνπνίεζεο ησλ ρξεζηψλ απφ ην επίπεδν πξνζβαζηκφηεηαο δεκνζίσλ ππεξεζηψλ ζην Γήκν Παηξέσλ».

ΠΣΤΥΗΑΚΖ ΔΡΓΑΗΑ «Βαζκφο ηθαλνπνίεζεο ησλ ρξεζηψλ απφ ην επίπεδν πξνζβαζηκφηεηαο δεκνζίσλ ππεξεζηψλ ζην Γήκν Παηξέσλ». Α.Σ.Δ.Η. ΠΑΣΡΧΝ ΥΟΛΖ ΔΠΑΓΓΔΛΜΑΣΧΝ ΤΓΔΗΑ ΚΑΗ ΠΡΟΝΟΗΑ ΣΜΖΜΑ ΚΟΗΝΧΝΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ ΠΣΤΥΗΑΚΖ ΔΡΓΑΗΑ «Βαζκφο ηθαλνπνίεζεο ησλ ρξεζηψλ απφ ην επίπεδν πξνζβαζηκφηεηαο δεκνζίσλ ππεξεζηψλ ζην Γήκν Παηξέσλ». Δπηβιέπσλ

Διαβάστε περισσότερα

ΞΟΝΠΔΓΓΗΕΥ ΡΝ ΞΑΗΓΗ ΓΗΑ ΡΝ ΞΔΛΘΝΠ. ΝΗ ΓΗΔΟΓΑΠΗΔΠ ΡΝ ΞΔΛΘΝΠ.

ΞΟΝΠΔΓΓΗΕΥ ΡΝ ΞΑΗΓΗ ΓΗΑ ΡΝ ΞΔΛΘΝΠ. ΝΗ ΓΗΔΟΓΑΠΗΔΠ ΡΝ ΞΔΛΘΝΠ. ΞΟΝΠΔΓΓΗΕΥ ΡΝ ΞΑΗΓΗ ΓΗΑ ΡΝ ΞΔΛΘΝΠ. ΝΗ ΓΗΔΟΓΑΠΗΔΠ ΡΝ ΞΔΛΘΝΠ. ΓΑΘΡΙΑ Π. 1,2, ΓΑΘΡΙΑΠ Θ. 1, ΚΖΡΠΗΝ- ΓΑΘΡΙΑ Γ. 1,3,4, ΘΑΡΠΗΑΟΓΑΛΖΠ Ι. 1,5, Α ΛΑΠΡΑΠΗΝ Α. 1,4,6, ΛΗΘΝΙΑΝΠ ΠΘΔΛΡΔΟΖΠ 6. 1. Δ Ρ Α Η Ο Δ Η Α Φ Ο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΤΗΣΔΙΣ ΓΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ II ΔΠΑΛ

ΑΠΑΝΤΗΣΔΙΣ ΓΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ II ΔΠΑΛ ΑΠΑΝΤΗΣΔΙΣ ΓΙΚΤΥΑ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ II ΔΠΑΛ ΘΔΜΑ Α Α1. α. Σ β. Σ γ. Λ δ. Λ ε. Λ ζη. Σ Α2. Γ Α3. 1. γ 2. ε 3. δ 4. α Β1. ΘΔΜΑ Β Οη ηειηθνί ππνινγηζηέο παίξλνπλ απνθάζεηο δξνκνιόγεζεο κόλν γηα ηα δηθά ηνπο απηνδύλακα

Διαβάστε περισσότερα

Χρονική ζήμανζη Δπώνσμο 10/8/2014 8:34:45 ΑΡΖΒΑΗΛΔΗΟΤ ΥΑΡΑΛΑΜΠΟ 10/8/2014 11:02:50 Γνκνπρηζή Διέλε 10/9/2014 11:55:41 Σδειέπε Αλαζηαζία 10/9/2014

Χρονική ζήμανζη Δπώνσμο 10/8/2014 8:34:45 ΑΡΖΒΑΗΛΔΗΟΤ ΥΑΡΑΛΑΜΠΟ 10/8/2014 11:02:50 Γνκνπρηζή Διέλε 10/9/2014 11:55:41 Σδειέπε Αλαζηαζία 10/9/2014 Χρονική ζήμανζη Δπώνσμο Όνομα 10/8/2014 8:34:45 ΑΡΖΒΑΗΛΔΗΟΤ ΥΑΡΑΛΑΜΠΟ 10/8/2014 11:02:50 Γνκνπρηζή Διέλε 10/9/2014 11:55:41 Σδειέπε Αλαζηαζία 10/9/2014 15:00:19 Λαηίλεο Αλδξέαο 10/9/2014 17:59:31 ΜΑΓΔΜΣΕΟΓΛΟΤ

Διαβάστε περισσότερα

Γραφεύα Επικοινωνύασ & Ενημϋρωςησ ϋρρεσ, Τψηλϊντου 4 3οσ Όροφοσ ΣΗΛ 2321023640 ΥΑΦ 2321051861

Γραφεύα Επικοινωνύασ & Ενημϋρωςησ ϋρρεσ, Τψηλϊντου 4 3οσ Όροφοσ ΣΗΛ 2321023640 ΥΑΦ 2321051861 Οπγάνωζη και διοίκηζη ηοςπιζηικών επισειπήζεων (ξενοδοσεία, ηοςπιζηικά γπαθεία ) Α) ΑΔΙ ΣΔΙ και Β) ΑΠΟΦΟΙΣΟΙ ΤΠΟΥΡΔΩΣΙΚΗ ΓΔΤΣΔΡΟΒΑΘΜΙΑ και ΜΔΣΑΓΔΤΣΔΡΟΒΑΘΜΙΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ Ρν πξόγξακκα απηό ζρεδηάζηεθε γηα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΤΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΕΣΑΙΡΕΙΑ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΚΤΣΑΛΟΓΡΟΜΙΑ 2007 ΓΙΑ ΣΟ ΓΤΜΝΑΙΟ Παπασκευή 26 Ιανουαπίου 2007 Σάξη: Α Γυμνασίου ΥΟΛΕΙΟ..

ΚΤΠΡΙΑΚΗ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΕΣΑΙΡΕΙΑ ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΚΤΣΑΛΟΓΡΟΜΙΑ 2007 ΓΙΑ ΣΟ ΓΤΜΝΑΙΟ Παπασκευή 26 Ιανουαπίου 2007 Σάξη: Α Γυμνασίου ΥΟΛΕΙΟ.. ΜΑΘΗΜΑΣΙΚΗ ΚΤΣΑΛΟΓΡΟΜΙΑ 2007 ΓΙΑ ΣΟ ΓΤΜΝΑΙΟ Παπασκευή 26 Ιανουαπίου 2007 Σάξη: Α Γυμνασίου έλαξμεο 09.30 ιήμεο 09.45 Σην παξαθάησ ζρήκα θαίλεηαη ηκήκα ελόο πνιενδνκηθνύ ζρεδίνπ κηαο πόιεο. Οη ζθηαζκέλεο

Διαβάστε περισσότερα

γηα ηνλ Άξε Κσλζηαληηλίδε

γηα ηνλ Άξε Κσλζηαληηλίδε γηα ηνλ Άξε Κσλζηαληηλίδε γηα «ην θνηλό θαη ην θύξην» (Γ.νισκόο) γηα λα ρηίδω πάληα κε ηνλ ίδηνλε ηξόπν, κε ηηο ίδηεο θαηαζθεπαζηηθέο θαη πιαζηηθέο πξννπηηθέο, κε ηελ ίδηαλε πάληνηε πίζηε θαη αγάπε.. Α.Κ.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΔΜΒΑΔΙ ΔΤΑΙΘΗΣΟΠΟΙΗΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΓΙΑ ΣΟΝ HIV/AIDS ΣΗΝ ΑΚΣΟΓΡΑΜΜΗ ΣΩΝ ΠΔΡΙΦΔΡΔΙΑΚΩΝ ΔΝΟΣΗΣΩΝ ΣΗ ΚΔΝΣΡΙΚΗ ΜΑΚΔΓΟΝΙΑ ΑΤΓΟΤΣΟ 2014

ΠΑΡΔΜΒΑΔΙ ΔΤΑΙΘΗΣΟΠΟΙΗΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΓΙΑ ΣΟΝ HIV/AIDS ΣΗΝ ΑΚΣΟΓΡΑΜΜΗ ΣΩΝ ΠΔΡΙΦΔΡΔΙΑΚΩΝ ΔΝΟΣΗΣΩΝ ΣΗ ΚΔΝΣΡΙΚΗ ΜΑΚΔΓΟΝΙΑ ΑΤΓΟΤΣΟ 2014 ΠΑΡΔΜΒΑΔΙ ΔΤΑΙΘΗΣΟΠΟΙΗΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΓΙΑ ΣΟΝ HIV/AIDS ΣΗΝ ΑΚΣΟΓΡΑΜΜΗ ΣΩΝ ΠΔΡΙΦΔΡΔΙΑΚΩΝ ΔΝΟΣΗΣΩΝ ΣΗ ΚΔΝΣΡΙΚΗ ΜΑΚΔΓΟΝΙΑ ΑΤΓΟΤΣΟ 2014 Σν ΚΔ.ΔΛ.Π.ΝΟ., Γξαθείν Θεζζαινλίθεο θαη ε Γηεύζπλζε Γεκόζηαο Τγείαο ηεο

Διαβάστε περισσότερα

Η Νοζηλεςηική Γιεπγαζία ζε Αζθενείρ με Κ.Ν.Μ.

Η Νοζηλεςηική Γιεπγαζία ζε Αζθενείρ με Κ.Ν.Μ. Η Νοζηλεςηική Γιεπγαζία ζε Αζθενείρ με Κ.Ν.Μ. ΜΠΙΛΙΛΗ ΑΝΑΣΑΙΑ Νοσηλεύτρια Σ.Δ. ΜSc Προϊσταμένη τμήματος ΦΙΑπ Γ.Ν. ΚΑΣ ΜΟΥΙΓΗ ΘΔΜΙΣΟΚΛΗ Νοσηλεστής Σ.Δ. τμήματος ΦΙΑπ Γ.Ν. ΚΑΣ ΒΟΤΡΛΔΓΚΑ ΠΑΝΑΓΙΩΣΑ Νοσηλεύτρια

Διαβάστε περισσότερα

ΔΝΓΔΙΚΤΙΚΔΣ ΛΥΣΔΙΣ ΣΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΚΑΤΔΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΔΙΟΥ ΓΔΥΤΔΡΑ 27 ΜΑΪΟΥ 2013

ΔΝΓΔΙΚΤΙΚΔΣ ΛΥΣΔΙΣ ΣΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΚΑΤΔΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΔΙΟΥ ΓΔΥΤΔΡΑ 27 ΜΑΪΟΥ 2013 ΔΝΓΔΙΚΤΙΚΔΣ ΛΥΣΔΙΣ ΣΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΚΑΤΔΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΛΥΚΔΙΟΥ ΓΔΥΤΔΡΑ 7 ΜΑΪΟΥ 13 ΘΔΜΑ Α : (Α1) Σρνιηθό βηβιίν ζειίδα 33-335 (Α) Σρνιηθό βηβιίν ζειίδα 6 (Α3) Σρνιηθό βηβιίν ζειίδα (Α) α) Λάζνο β) Σωζηό γ) Σωζηό

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΟΡΤΞΗ & ΚΑΣΑΚΕΤΕ ΣΗΝ ΕΤΡΩΠΗ ΜΑΘΗΜΑ 43

ΕΞΟΡΤΞΗ & ΚΑΣΑΚΕΤΕ ΣΗΝ ΕΤΡΩΠΗ ΜΑΘΗΜΑ 43 ΕΞΟΡΤΞΗ & ΚΑΣΑΚΕΤΕ ΣΗΝ ΕΤΡΩΠΗ ΜΑΘΗΜΑ 43 Κα ακαθένεηε 5 εονςπασθέξ πώνεξ θαη κα βνείηε ημ είδμξ ημο μνοθημύ ημοξ πιμύημο. Πμημη πανάγμκηεξ επηηνέπμοκ ηεκ θαηαζθεοή μεγάιςκ ηεπκηθώκ ένγςκ; Ε ελόνολε (ελαγςγή

Διαβάστε περισσότερα

Διατείριση Φσσικών Καταστρουών: ACTIVE LANDSLIDE INVENTORY MAPPING AND SUSCEPTIBILITY ZONING

Διατείριση Φσσικών Καταστρουών: ACTIVE LANDSLIDE INVENTORY MAPPING AND SUSCEPTIBILITY ZONING Διατείριση Φσσικών Καταστρουών: ACTIVE LANDSLIDE INVENTORY MAPPING AND SUSCEPTIBILITY ZONING Ναηαιία Σπαλνύ, spanou@igme.gr & natspanou@gmail.com Τερληθόο Γεσιόγνο (M.Sc.) Πεξηγξαθή Χάξηεο ρσξηθήο θαηαλνκήο

Διαβάστε περισσότερα

Hellas online Προεπιλεγμένες ρσθμίσεις για FritzBox Fon WLAN 7140 (Annex B) 30.04.67 FritzBox Fon WLAN 7140 - Annex B (30.04.67)

Hellas online Προεπιλεγμένες ρσθμίσεις για FritzBox Fon WLAN 7140 (Annex B) 30.04.67 FritzBox Fon WLAN 7140 - Annex B (30.04.67) Hellas online Προεπιλεγμένες ρσθμίσεις για FritzBox Fon WLAN 7140 (Annex B) 30.04.67 FritzBox Fon WLAN 7140 - Annex B (30.04.67) Γηα λα επαλαθέξεηε ην FritzBox Fon WLAN 7140 ζηηο πξνεπηιεγκέλεο ηνπ ξπζκίζεηο

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΣΛΟ «Ζ ΥΡΖΖ ΣΟΤ ΑΝΑΛΤΣΗΚΟΤ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΟ ΑΠΟ ΣΟΝ ΔΚΠΑΗΓΔΤΣΗΚΟ ΣΟ ΠΛΑΗΗΟ ΣΟΤ ΤΓΥΡΟΝΟΤ ΝΖΠΗΑΓΧΓΔΗΟΤ»

ΣΗΣΛΟ «Ζ ΥΡΖΖ ΣΟΤ ΑΝΑΛΤΣΗΚΟΤ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΟ ΑΠΟ ΣΟΝ ΔΚΠΑΗΓΔΤΣΗΚΟ ΣΟ ΠΛΑΗΗΟ ΣΟΤ ΤΓΥΡΟΝΟΤ ΝΖΠΗΑΓΧΓΔΗΟΤ» ΣΗΣΛΟ «Ζ ΥΡΖΖ ΣΟΤ ΑΝΑΛΤΣΗΚΟΤ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΟ ΑΠΟ ΣΟΝ ΔΚΠΑΗΓΔΤΣΗΚΟ ΣΟ ΠΛΑΗΗΟ ΣΟΤ ΤΓΥΡΟΝΟΤ ΝΖΠΗΑΓΧΓΔΗΟΤ» ΠΣΤΥΗΑΚΖ ΔΡΓΑΗΑ ΣΧΝ: ΜΑΡΣΗΝΟΤ ΑΗΚΑΣΔΡΗΝΖ Α.Μ. 9982200700256 ΜΠΟΕΗΟΝΔΛΟΤ ΔΗΡΖΝΖ Α.Μ. 9982200700215 ΔΠΗΒΛΔΠΧΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μορθές Κακόβοσλοσ Κώδικα (Malicious Code)

Μορθές Κακόβοσλοσ Κώδικα (Malicious Code) Μορθές Κακόβοσλοσ Κώδικα (Malicious Code) Page 1 Υποπλοίαρτος Ν. Πεηράκος ΠΝ Αηδένηα Γνύξεηνη Ίππνη (Trojan Horses) Ινί (Viruses) Worms Root-kit Page 2 Γνύξεηνο Ίππνο (Trojan Horse) Οξηζκόο: Πξόγξακκα

Διαβάστε περισσότερα

1. Οδηγίερ εγκαηάζηαζηρ και σπήζηρ έξςπνυν καπηών και τηθιακών πιζηοποιηηικών με σπήζη ηος λογιζμικού Μοzilla Thunderbird

1. Οδηγίερ εγκαηάζηαζηρ και σπήζηρ έξςπνυν καπηών και τηθιακών πιζηοποιηηικών με σπήζη ηος λογιζμικού Μοzilla Thunderbird 1. Οδηγίερ εγκαηάζηαζηρ και σπήζηρ έξςπνυν καπηών και τηθιακών πιζηοποιηηικών με σπήζη ηος λογιζμικού Μοzilla Thunderbird 1.1 Εγκαηάζηαζη ηυν οδηγών ηηρ έξςπνηρ κάπηαρ ζηο λογιζμικό Mozilla Thunderbird

Διαβάστε περισσότερα

Γίθησα ποσ παρέτοληαη από τρήζηες: Κίλεηρα, ηετλοιογίες θαη αλοητηά δεηήκαηα Λεσηέρες Μακάηας (lmamatas@ee.ucl.ac.uk)

Γίθησα ποσ παρέτοληαη από τρήζηες: Κίλεηρα, ηετλοιογίες θαη αλοητηά δεηήκαηα Λεσηέρες Μακάηας (lmamatas@ee.ucl.ac.uk) Σεκηλάξην Τνκέα Λνγηζκηθνύ Γίθησα ποσ παρέτοληαη από τρήζηες: Κίλεηρα, ηετλοιογίες θαη αλοητηά δεηήκαηα Λεσηέρες Μακάηας (lmamatas@ee.ucl.ac.uk) Περίιευε παροσζίαζες Τη είλαη ηα «Γίθηπα πνπ παξέρνληαη

Διαβάστε περισσότερα

Γιπθόδε + Ομπγόλν Δηνμείδην ηνπ άλζξαθα + Νεξό + Ελέξγεηα

Γιπθόδε + Ομπγόλν Δηνμείδην ηνπ άλζξαθα + Νεξό + Ελέξγεηα 4. ΑΝΑΠΝΟΗ Η δηάζπαζε ηεο γιπθόδεο γίλεηαη κέζα ζηα θύηηαξα, νλνκάδεηαη θπηηαξηθή αλαπλνή θαη εμαζθαιίδεη ηελ ελέξγεηα πνπ είλαη απαξαίηεηε ζην θύηηαξν. Η δηάζπαζε γίλεηαη κε ηελ παξνπζία νμπγόλνπ θαη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΟΗΠΡΝΡΔΙΔΗΝ ΞΑΛΔΞΗΠΡΖΚΗΝ ΘΔΠΠΑΙΝΛΗΘΖΠ ΦΗΙΝΠΝΦΗΘΖ ΠΣΝΙΖ ΡΚΖΚΑ ΦΗΙΝΠΝΦΗΑΠ ΘΑΗ ΞΑΗΓΑΓΥΓΗΘΖΠ ΡΝΚΔΑΠ ΞΑΗΓΑΓΥΓΗΘΖΠ ΚΔΡΑΞΡΣΗΑΘΝ ΞΟΝΓΟΑΚΚΑ ΠΞΝΓΥΛ

ΑΟΗΠΡΝΡΔΙΔΗΝ ΞΑΛΔΞΗΠΡΖΚΗΝ ΘΔΠΠΑΙΝΛΗΘΖΠ ΦΗΙΝΠΝΦΗΘΖ ΠΣΝΙΖ ΡΚΖΚΑ ΦΗΙΝΠΝΦΗΑΠ ΘΑΗ ΞΑΗΓΑΓΥΓΗΘΖΠ ΡΝΚΔΑΠ ΞΑΗΓΑΓΥΓΗΘΖΠ ΚΔΡΑΞΡΣΗΑΘΝ ΞΟΝΓΟΑΚΚΑ ΠΞΝΓΥΛ ΑΟΗΠΡΝΡΔΙΔΗΝ ΞΑΛΔΞΗΠΡΖΚΗΝ ΘΔΠΠΑΙΝΛΗΘΖΠ ΦΗΙΝΠΝΦΗΘΖ ΠΣΝΙΖ ΡΚΖΚΑ ΦΗΙΝΠΝΦΗΑΠ ΘΑΗ ΞΑΗΓΑΓΥΓΗΘΖΠ ΡΝΚΔΑΠ ΞΑΗΓΑΓΥΓΗΘΖΠ ΚΔΡΑΞΡΣΗΑΘΝ ΞΟΝΓΟΑΚΚΑ ΠΞΝΓΥΛ ΚΔΡΑΞΡΣΗΑΘΖ ΔΟΓΑΠΗΑ: «Ν εηδηθφο παηδαγσγφο ζην πιαίζην ηεο εθαξκνγήο

Διαβάστε περισσότερα

Σην βηβιίν: (Δπηκέιεηα: Δ. Μαθξή-Μπόηζαξε). Θέκαηα Γηαρείξηζεο Πξνβιεκάησλ Σρνιηθήο Τάμε. Σει. 219-238. Αζήλα: ΥΠΔΠΘ-Παηδαγσγηθό Ηλζηηηνύην 2007.

Σην βηβιίν: (Δπηκέιεηα: Δ. Μαθξή-Μπόηζαξε). Θέκαηα Γηαρείξηζεο Πξνβιεκάησλ Σρνιηθήο Τάμε. Σει. 219-238. Αζήλα: ΥΠΔΠΘ-Παηδαγσγηθό Ηλζηηηνύην 2007. Η επικοινυνία ζηην παιδαγυγική ζσέζη, υρ παπάγυν διαμόπθυζηρ ηος τςσοζςναιζθημαηικού κλίμαηορ ηηρ ζσολικήρ ηάξηρ. Αλδξέαο Ν. Εεξγηώηεο, Σρνιηθόο Σύκβνπινο, Γξ. Σρνιηθήο Χπρνινγίαο Παλ/κίνπ Αζελώλ, e-mail:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΠΑΣΡΧΝ ΥΟΛΖ ΑΝΘΡΧΠΗΣΗΚΧΝ & ΚΟΗΝΧΝΗΚΧΝ ΔΠΗΣΖΜΧΝ ΣΜΖΜΑ ΔΠΗΣΖΜΧΝ ΣΖ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΚΑΗ ΣΖ ΑΓΧΓΖ ΣΖΝ ΠΡΟΥΟΛΗΚΖ ΖΛΗΚΗΑ. Γηπισκαηηθή Δξγαζία

ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΠΑΣΡΧΝ ΥΟΛΖ ΑΝΘΡΧΠΗΣΗΚΧΝ & ΚΟΗΝΧΝΗΚΧΝ ΔΠΗΣΖΜΧΝ ΣΜΖΜΑ ΔΠΗΣΖΜΧΝ ΣΖ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΚΑΗ ΣΖ ΑΓΧΓΖ ΣΖΝ ΠΡΟΥΟΛΗΚΖ ΖΛΗΚΗΑ. Γηπισκαηηθή Δξγαζία ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΠΑΣΡΧΝ ΥΟΛΖ ΑΝΘΡΧΠΗΣΗΚΧΝ & ΚΟΗΝΧΝΗΚΧΝ ΔΠΗΣΖΜΧΝ ΣΜΖΜΑ ΔΠΗΣΖΜΧΝ ΣΖ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΚΑΗ ΣΖ ΑΓΧΓΖ ΣΖΝ ΠΡΟΥΟΛΗΚΖ ΖΛΗΚΗΑ Γηπισκαηηθή Δξγαζία πλεξγαζία ρνιείνπ - Οηθνγέλεηαο Ζ νπηηθή ησλ γνλέσλ Καθνθέθαινπ

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες τρήζης για λειηοσργία μεηαθοράς καναλιών ζε υηθιακό δέκηη OST-7060 HD

Οδηγίες τρήζης για λειηοσργία μεηαθοράς καναλιών ζε υηθιακό δέκηη OST-7060 HD Οδηγίες τρήζης για λειηοσργία μεηαθοράς καναλιών ζε υηθιακό δέκηη OST-7060 HD Γηα ηε δηεπθόιπλζή ζαο θαηά ην switch-off ηεο πεξηνρήο ηεο Πεινπνλλήζνπ έρνπκε πξνζζέζεη ζηνπο ςεθηαθνύο καο δέθηεο κία λέα,

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: ΣΥΜΒΟΥΛΔΥΤΙΚΗ ΓΟΝΔΩΝ ΠΑΙΓΙΩΝ ΜΔ ΔΙΓΙΚΔΣ ΑΝΑΓΚΔΣ

Θέμα: ΣΥΜΒΟΥΛΔΥΤΙΚΗ ΓΟΝΔΩΝ ΠΑΙΓΙΩΝ ΜΔ ΔΙΓΙΚΔΣ ΑΝΑΓΚΔΣ Α..ΠΑΙ.Σ.Ε. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙΔΙΚΕΤΗ ΣΗ ΤΜΒΟΤΛΕΤΣΙΚΗ ΚΑΙ ΣΟΝ ΠΡΟΑΝΑΣΟΛΙΜΟ (Π.Ε.Τ.Π) ΠΣΤΥΗΑΚΖ ΔΡΓΑΗΑ Σεο Αξηεκάθε Αιεμίαο (ΑΜ:132) Θέμα: ΣΥΜΒΟΥΛΔΥΤΙΚΗ ΓΟΝΔΩΝ ΠΑΙΓΙΩΝ ΜΔ ΔΙΓΙΚΔΣ ΑΝΑΓΚΔΣ Επιβλέπουςα Καθηγήτρια:

Διαβάστε περισσότερα

Μεηαπηπρηαθή δηαηξηβή

Μεηαπηπρηαθή δηαηξηβή ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΚΟ ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΚΤΠΡΟΤ ΥΟΛΖ ΚΑΛΧΝ ΚΑΗ ΔΦΑΡΜΟΜΔΝΧΝ ΣΔΥΝΧΝ Μεηαπηπρηαθή δηαηξηβή ΣΑ TABLETS Χ ΔΚΠΑΗΓΔΤΣΗΚΟ ΔΡΓΑΛΔΗΟ ΣΟ ΝΖΠΗΑΓΧΓΔΗΟ ΓΗΑ ΣΖΝ ΔΝΗΥΤΖ ΤΝΔΡΓΑΣΗΚΧΝ ΓΡΑΣΖΡΗΟΣΖΣΧΝ ΜΑΘΖΜΑΣΗΚΧΝ Έιελα Κσλζηαληίλνπ

Διαβάστε περισσότερα

1 ορ ΣΚΟΠΟΣ (1 Ο μάθημα) Αλάπηπμε θηλεηηθώλ δεμηνηήησλ θαη ηθαλνπνηεηηθή εθηέιεζε νξηζκέλσλ από απηέο Σηόχορ :1 ορ και 4 ορ

1 ορ ΣΚΟΠΟΣ (1 Ο μάθημα) Αλάπηπμε θηλεηηθώλ δεμηνηήησλ θαη ηθαλνπνηεηηθή εθηέιεζε νξηζκέλσλ από απηέο Σηόχορ :1 ορ και 4 ορ 1 ΣΚΟΠΟΣ (1 Ο μάθημα) Αλάημε θηλεηηθώλ δεμηηήησλ θαη ηθαληεηηθή εθηέιεζε ξηζκέλσλ α αηέ Σηχ :1 και 4 Γλώζε ηε άζα κε δάηια ζηελ εηζθαίξηζε. Ειδιώξει Πειεχμεα Χ 1. Τα αηδηά λα κάζλ ηελ άζα κε δάηια. 1.

Διαβάστε περισσότερα

ΧΟΡΗΓΟΙ 2010-2011 ΟΛΤΜΠΙΑΚΟΤ ΛΕΤΚΩΙΑ 14-15 ΜΑΙΟΤ 2011. Γιώργο θα είσαι πάντα στις καρδιές μας ΗΛΙΚΙΕ 1998-1999 & 2000-2001

ΧΟΡΗΓΟΙ 2010-2011 ΟΛΤΜΠΙΑΚΟΤ ΛΕΤΚΩΙΑ 14-15 ΜΑΙΟΤ 2011. Γιώργο θα είσαι πάντα στις καρδιές μας ΗΛΙΚΙΕ 1998-1999 & 2000-2001 ΧΟΡΗΓΟΙ 2010-2011 ΛΑΙΚΗ ΑΥΑΛΙΣΙΚΗ MTN ΚΟΠ ΠΕ ΣΡΟΒΟΛΟΤ ΑΗΚ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΡΠΕΖΑ METLIFE ALICO ΠΕΣΡΟ ΑΒΒΑ ΚΟΝΣΡΑΞΙΟΝ ΛΣΔ ΠΕΡΓΑΜΟ ΣΟΤΡΣΟΔΙΑΚΟΜΗΕΙ ΠΕΡΓΑΜΟ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΓΕΩΡΓΙΟ ΠΕΣΡΟΤ ΛΣΔ TOP KINISIS ΚΟΚΟΜΙΦ ΚΟΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΖΜΑ: ΓΗΓΑΚΑΛΗΑ ΚΑΗ ΔΡΔΤΝΑ ΣΗΣΛΟ ΔΡΓΑΗΑ: ΑΠΟ ΣΖ ΓΑΚΑΛΟΚΔΝΣΡΗΚΖ ΣΖΝ ΟΜΑΓΟΤΝΔΡΓΑΣΗΚΖ ΓΗΓΑΚΑΛΗΑ

ΜΑΘΖΜΑ: ΓΗΓΑΚΑΛΗΑ ΚΑΗ ΔΡΔΤΝΑ ΣΗΣΛΟ ΔΡΓΑΗΑ: ΑΠΟ ΣΖ ΓΑΚΑΛΟΚΔΝΣΡΗΚΖ ΣΖΝ ΟΜΑΓΟΤΝΔΡΓΑΣΗΚΖ ΓΗΓΑΚΑΛΗΑ Πανεπιζηήμιο Κπήηηρ σολή: Φιλοζοθική Σμήμα: Φιλοζοθικών και Κοινυνικών ποςδών Σομέαρ: Θ.Δ.Μ.Κ.Δ. Π.Μ.: «Πολιηιζμόρ και Ανθπώπινη Ανάπηςξη» Δξάμηνο: Δαπινό ηος ακαδημαφκού έηοςρ: 2009-2010 ΜΑΘΖΜΑ: ΓΗΓΑΚΑΛΗΑ

Διαβάστε περισσότερα

Γεώργιος Μπριζκόλας. Πρόεδρος και Διεσθύνων Σύμβοσλος ηης EUROCERT A.E.

Γεώργιος Μπριζκόλας. Πρόεδρος και Διεσθύνων Σύμβοσλος ηης EUROCERT A.E. Γεώργιος Μπριζκόλας Πρόεδρος και Διεσθύνων Σύμβοσλος ηης EUROCERT A.E. Τηνζέηεζε Γηεζλψλ Πξνηχπσλ απφ ηε Βηνκεραλία Εθελοντικά πρότυπα Υποχρεωτική νομοθεσία ISO 9001 ISO14001 ISO 50001 OHSAS 18001 ISO

Διαβάστε περισσότερα

ΙNCOFRUIT - (HELLAS).

ΙNCOFRUIT - (HELLAS). Πξνο ΟΛΑ ΤΑ ΜΔΛΗ Κε Σπλάδειθε Θέκα: Ιζπαλία & Γεξκαλία 5 ε ΔΒΓΟΜΑΓΑ 2011 (31 Ιαλ έσο 30 Φεβξ.2011) Παξαζέηνπκε θαησηέξσ: Αλαζθόπεζε ηεο 4 εο εβδνκάδνο 2011 κε ηηο ηηκέο ησλ εζπεξηδνεηδώλ πνπ δηακνξθώζεθαλ

Διαβάστε περισσότερα

1. Θεφρεηηθό Υπόβαζρο. Κνπηζειίλε Μαίξε θαη Αγαζαγγέινπ, Σνθία. Δηαθοροποίεζε δηδαζθαιίας : Η Κοηλφληθή, ε Αθαδεκαχθή θαη ε Δηδαθηηθή πηστή Περίιευε

1. Θεφρεηηθό Υπόβαζρο. Κνπηζειίλε Μαίξε θαη Αγαζαγγέινπ, Σνθία. Δηαθοροποίεζε δηδαζθαιίας : Η Κοηλφληθή, ε Αθαδεκαχθή θαη ε Δηδαθηηθή πηστή Περίιευε Κνπηζειίλε Μαίξε θαη Αγαζαγγέινπ, Σνθία. Δηαθοροποίεζε δηδαζθαιίας : Η Κοηλφληθή, ε Αθαδεκαχθή θαη ε Δηδαθηηθή πηστή Περίιευε Τν άξζξν απηφ παξνπζηάδεη έλα κέξνο ησλ απνηειεζκάησλ επξχηεξεο Έξεπλαο Γξάζεο

Διαβάστε περισσότερα

Τηλζφωνο: 99543321 Ε-mail: savvas_email@yahoo.com Ώρες διδασκαλίας: 16:00 19:15 μμ

Τηλζφωνο: 99543321 Ε-mail: savvas_email@yahoo.com Ώρες διδασκαλίας: 16:00 19:15 μμ ΠΑΙΓΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΙΣΟΤΣΟ ΚΤΠΡΟΤ Πξόγξακκα Δπηκόξθσζεο Τπνςεθίσλ Καζεγεηώλ Σερλνινγίαο Γελάξεο 2011 ΗΛΔΚΣΡΟΝΙΚΑ Ι (Ύιε Γπκλαζίνπ) Διδάσκων: Σαββίδης Σάββας Τηλζφωνο: 99543321 Ε-mail: savvas_email@yahoo.com

Διαβάστε περισσότερα

ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΖ ΓΗΠΛΧΜΑΣΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ:

ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΖ ΓΗΠΛΧΜΑΣΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ: ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΠΑΣΡΧΝ ΥΟΛΖ ΑΝΘΡΧΠΗΣΗΚΧΝ & ΚΟΗΝΧΝΗΚΧΝ ΔΠΗΣΖΜΧΝ ΠΑΗΓΑΓΧΓΗΚΟ ΣΜΖΜΑ ΓΖΜΟΣΗΚΖ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΤΓΧΝ ΣΗ ΔΠΗΣΖΜΔ ΣΖ ΑΓΧΓΖ ΔΗΓΗΚΔΤΖ: ΑΝΑΠΣΤΞΖ ΚΑΗ ΤΜΒΟΤΛΔΤΣΗΚΖ ΣΖ ΣΑΓΗΟΓΡΟΜΗΑ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΖ

Διαβάστε περισσότερα

W O R K IN P R O G R E S S! ΠΑΡΕΜΒΑΗ ΜΕΩ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΟΤ ΔΡΑΜΑΣΟ: Ένταξη ατόμων με ειδικϋσ εκπαιδευτικϋσ ανϊγκεσ ςτην ομϊδα των ςυνομηλύκων

W O R K IN P R O G R E S S! ΠΑΡΕΜΒΑΗ ΜΕΩ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΟΤ ΔΡΑΜΑΣΟ: Ένταξη ατόμων με ειδικϋσ εκπαιδευτικϋσ ανϊγκεσ ςτην ομϊδα των ςυνομηλύκων ΑΡΙΣΟΣΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΘΕΑΛΟΝΙΚΗ ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΣΜΗΜΑΣΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΣΑΠΣΤΧΙΑΚΩΝ ΠΟΤΔΩΝ ΨΤΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗ ΣΗ ΕΝΣΑΞΗ: ΕΝΑ ΧΟΛΕΙΟ ΓΙΑ ΟΛΟΤ κατεφθυνση: Ψυχοπαιδαγωγικζς συνιστώσες των ειδικών εκπαιδευτικών

Διαβάστε περισσότερα

Διερεύνηση των απόψεων των Ειδικών Παιδαγωγών για την Ειδική Αγωγή στην Ελλάδα.

Διερεύνηση των απόψεων των Ειδικών Παιδαγωγών για την Ειδική Αγωγή στην Ελλάδα. ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΠΑΣΡΧΝ ΣΜΗΜΑ ΔΠΙΣΗΜΧΝ ΣΗ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ ΚΑΙ ΣΗ ΑΓΧΓΗ ΣΗΝ ΠΡΟΥΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΤΓΧΝ ΣΗ ΔΠΗΣΖΜΔ ΣΖ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΚΑΗ ΣΖ ΑΓΧΓΖ ΚΑΣΔΤΘΤΝΖ: ΚΟΗΝΧΝΗΚΖ ΘΔΧΡΗΑ, ΠΟΛΗΣΗΚΖ ΚΑΗ ΠΡΑΚΣΗΚΔ ΣΖΝ

Διαβάστε περισσότερα

υλλογισμός: η διαδικασία με την οποία ο νους καταστρώνει ένα επιχείρημα.

υλλογισμός: η διαδικασία με την οποία ο νους καταστρώνει ένα επιχείρημα. Σ Ρ Ο Π Ο Ι Π Ε Ι Θ Ο Τ 1. ΕΠΙΚΛΗΗ ΣΗ ΛΟΓΙΚΗ: Ο πομπός προσπαθεί να πείσει το δέκτη με επιχειρήματα και τεκμήρια. ΜΕΑ: Α) ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑ: είναι μια σειρά λογικών προτάσεων που σχηματίζεται, για να κάνει φανερή

Διαβάστε περισσότερα

Πξώηα Βήκαηα: Έλα εγρεηξίδην γηα λα αξρίζεηε ηελ Δθπαίδεπζε γηα ηα Αλζξώπηλα Γηθαηώκαηα.

Πξώηα Βήκαηα: Έλα εγρεηξίδην γηα λα αξρίζεηε ηελ Δθπαίδεπζε γηα ηα Αλζξώπηλα Γηθαηώκαηα. Πξώηα Βήκαηα: Έλα εγρεηξίδην γηα λα αξρίζεηε ηελ Δθπαίδεπζε γηα ηα Αλζξώπηλα Γηθαηώκαηα. Απηφ ην εγρεηξίδην απεπζχλεηαη ζε δαζθάινπο θαη φινπο φζνη δνπιεχνπλ κε λένπο αλζξψπνπο θαη επηζπκνχλ εηζάγνπλ ηα

Διαβάστε περισσότερα

Χορήγηζη ΗΧΜΒ ζε ορθοπαιδικό τειροσργείο σπό περιοτική αναιζθηζία

Χορήγηζη ΗΧΜΒ ζε ορθοπαιδικό τειροσργείο σπό περιοτική αναιζθηζία Χορήγηζη ΗΧΜΒ ζε ορθοπαιδικό τειροσργείο σπό περιοτική αναιζθηζία Δρ Σηαμάηιος Α. Παπαδάκης Ορθοπαιδικός Χειροσργός Επιμεληηής Α - Ε.Σ.Υ. Δ Ορθοπαιδική Κλινική Γ.Ν.Α. KAT Αγαπεηέ Γηαηξέ.. Υειρόγραθο κείμενο

Διαβάστε περισσότερα

1 2 3 4 5 ΠΡΟΛΟΓΟ Σν ζεκεξηλφ ζρνιείν, πξέπεη λα είλαη ζε ζέζε λα αληαπνθξηζεί, ζηηο αλάγθεο κηαο θνηλσλίαο πνπ δηαξθψο εμειίζζεηαη θαη ζηηο ππνρξεψζεηο πνπ δεκηνπξγεί ε ηαρχηαηε εμέιημε ησλ επηζηεκψλ.

Διαβάστε περισσότερα

Οινθιεξωκέλεο ιύζεηο γηα ηελ γαιαθηνβηνκεραλία

Οινθιεξωκέλεο ιύζεηο γηα ηελ γαιαθηνβηνκεραλία ΧΗΜΙΚΑ ΠΡΟΪΟΝΤΑ Α.Ε Οινθιεξωκέλεο ιύζεηο γηα ηελ γαιαθηνβηνκεραλία Πνηνί είκαζηε Η ΜΙΝΔΡΑΛ ΥΗΜΙΚΑ ΠΡΟΪΟΝΣΑ Α.Δ. μεθίλεζε ηελ πνξεία ηεο ην 1976. Από ηελ αξρή ζπλεξγαζηήθακε κε πξωηνπόξνπο εηαηξείεο ζηνλ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΤΓΩΝ ΠΟΤΓΔ ΣΖΝ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΤΓΩΝ ΠΟΤΓΔ ΣΖΝ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΔΛΛΖΝΗΚΟ ΑΝΟΗΚΣΟ ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΥΟΛΖ ΑΝΘΡΩΠΗΣΗΚΩΝ ΠΟΤΓΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΤΓΩΝ ΠΟΤΓΔ ΣΖΝ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΓΗΠΛΩΜΑΣΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ ΓΗ Δ Ρ Δ Τ Ν Ζ Ζ Σ Ω Ν Κ Η Ν Ζ Σ Ρ Ω Ν Σ Ω Ν Φ Ο Η Σ Ζ Σ Ω Ν Γ Η Α Σ Ζ Ν Δ Π Η ΛΟ Γ Ζ Σ Ο Τ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΣΤΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΙΑ ΘΕΜΑ: Η ΕΣΑΙΡΙΚΗ ΚΟΤΛΣΟΤΡΑ ΣΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΕΩΝ ΣΟ ΤΓΧΡΟΝΟ ΑΝΣΑΓΩΝΙΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

ΠΣΤΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΙΑ ΘΕΜΑ: Η ΕΣΑΙΡΙΚΗ ΚΟΤΛΣΟΤΡΑ ΣΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΕΩΝ ΣΟ ΤΓΧΡΟΝΟ ΑΝΣΑΓΩΝΙΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΑΝΩΣΑΣΟ ΣΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΟ ΙΔΡΤΜΑ ΚΑΒΑΛΑ ΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΗ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΙΚΗ ΠΣΤΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΙΑ ΘΕΜΑ: Η ΕΣΑΙΡΙΚΗ ΚΟΤΛΣΟΤΡΑ ΣΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΕΩΝ ΣΟ ΤΓΧΡΟΝΟ ΑΝΣΑΓΩΝΙΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΙΗΓΗΗ: ΖΟΤΜΠΟΤΛΙΔΗ

Διαβάστε περισσότερα

Αλληλεπιδράζεις-Μεηαζτημαηιζμοί, Σσλλογική Τασηόηηηα, Μάθηζη.»

Αλληλεπιδράζεις-Μεηαζτημαηιζμοί, Σσλλογική Τασηόηηηα, Μάθηζη.» i ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΗΧΑΝΝΗΝΧΝ ΦΗΛΟΟΟΦΗΚΖ ΥΟΛΖ ΣΜΖΜΑ ΦΗΛΟΟΦΗΑ, ΠΑΗΓΑΓΧΓΗΚΖ ΚΑΗ ΦΤΥΟΛΟΓΗΑ ΣΟΜΔΑ ΠΑΗΓΑΓΧΓΗΚΖ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΖ ΓΗΠΛΧΜΑΣΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ ΣΟ ΠΛΑΗΗΟ ΣΟΤ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΟ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΧΝ ΠΟΤΓΧΝ «ΔΠΙΣΤΗΜΔΣ ΤΗΣ ΑΓΨΓΗΣ»

Διαβάστε περισσότερα

Φορολογία εισοδήματος φυσικών προσώπων και συμπεριφορά Γ.Δ. Σιουρούνης Διάλεξη 8

Φορολογία εισοδήματος φυσικών προσώπων και συμπεριφορά Γ.Δ. Σιουρούνης Διάλεξη 8 Φορολογία εισοδήματος φυσικών προσώπων και συμπεριφορά Γ.Δ. Σιουρούνης Διάλεξη 8 1 Δηζόδεκα αλά εβδνκάδα Προσφορά εργασίας D θιίζε = w G E 1 iii Δηζόδεκα Αλάπαπζε Δξγαζία i ii 2 0 F T Γηαζέζηκνο ρξόλνο

Διαβάστε περισσότερα

Διάρηζηα Δπηθαιύπηνληα Γέλδξα

Διάρηζηα Δπηθαιύπηνληα Γέλδξα Διάρηζηα Δπηθαιύπηνληα Γέλδξα Οξηζκόο Δύξεζε Δπηθαιύπηνληνο Γέλδξνπ κε Διάρηζην Βάξνο, δειαδή ειάρηζην άζξνηζκα βαξώλ αθκώλ Αιγόξηζκνη Prim, Kruskal, Baruvka Βαζίδνληαη ζηελ ηερληθή ηεο Απιεζηίαο Η νξζόηεηα

Διαβάστε περισσότερα

10 Ημέρες / 07 Διανσκηερεύζεις Ανατωρήζεις 12/11, 26/11, 10/12, 07/01, 21/01, 11/02, 25/02, 10/03, 24/03

10 Ημέρες / 07 Διανσκηερεύζεις Ανατωρήζεις 12/11, 26/11, 10/12, 07/01, 21/01, 11/02, 25/02, 10/03, 24/03 10 Ημέρες / 07 Διανσκηερεύζεις Ανατωρήζεις 12/11, 26/11, 10/12, 07/01, 21/01, 11/02, 25/02, 10/03, 24/03 1 η ημέρα: ΑΘΗΝΑ ΜΠΑΝΓΚΟΚ πγθέληξσζε ζην αεξνδξόκην Διεπζέξηνο Βεληδέινο, θαη αλαρώξεζε γηα Μπαλγθόθ.Γηαλπθηέξεπζε

Διαβάστε περισσότερα

ΔΠΙΜΟΡΦΩΣΙΚΟ ΔΜΙΝΑΡΙΟ ΔΞΔΣΑΣΩΝ ΣΟΤΡΚΙΚΗ ΓΛΩΑ ΔΞΔΣΑΗ ΣΟ ΓΙΑΒΑΘΜΙΜΔΝΟ ΔΠΙΠΔΓΟ Β (Β1 & Β2) άββατο 3 Μαρτίου 2012 Αθήνα

ΔΠΙΜΟΡΦΩΣΙΚΟ ΔΜΙΝΑΡΙΟ ΔΞΔΣΑΣΩΝ ΣΟΤΡΚΙΚΗ ΓΛΩΑ ΔΞΔΣΑΗ ΣΟ ΓΙΑΒΑΘΜΙΜΔΝΟ ΔΠΙΠΔΓΟ Β (Β1 & Β2) άββατο 3 Μαρτίου 2012 Αθήνα ΚΡΑΣ ΙΚΟ ΠΙΣ ΟΠΟΙ ΗΣΙΚ Ο ΓΛΩ ΟΜΑΘΔΙΑ ΔΠΙΜΟΡΦΩΣΙΚΟ ΔΜΙΝΑΡΙΟ ΔΞΔΣΑΣΩΝ ΣΟΤΡΚΙΚΗ ΓΛΩΑ ΔΞΔΣΑΗ ΣΟ ΓΙΑΒΑΘΜΙΜΔΝΟ ΔΠΙΠΔΓΟ Β (Β1 & Β2) άββατο 3 Μαρτίου 2012 Αθήνα τόχοι του σεμιναρίου Με ην παξόλ ζεκηλάξην απνζθνπνύκε

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΣΙΑ ΝΟΜΟ ΙΨΑΝΝΙΝΨΝ ΔΗΜΟ ΙΨΑΝΝΙΣΨΝ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΣΙΑ ΝΟΜΟ ΙΨΑΝΝΙΝΨΝ ΔΗΜΟ ΙΨΑΝΝΙΣΨΝ Γ/λζε Πξνγξακκαηηζκνχ Οξγάλσζε θαη Πιεξνθνξηθή Σκήκα Πξνγξακκαηηζκνχ θαη Αλάπηπμε Σαρ. Γ/λζε: Βεληδέινπ4, Σ.Κ. 45 444, Ισάλληλα Μ ε λ έ τ η ΕΡΓΟ : ΧΗΥΙΑΚΟ ΤΛΙΚΟ ΚΑΙ ΜΕΣΑΥΡΑΗ ΤΠΑΡΦΟΤΑ ΙΣΟΕΛΙΔΑ ΓΙΑ ΣΟΝ ΕΚΤΓΦΡΟΝΙΜΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΣΑΖΟΜΕΝΑ ΜΑΘΗΜΑΣΑ 2012 & 2013 & 2014

ΕΞΕΣΑΖΟΜΕΝΑ ΜΑΘΗΜΑΣΑ 2012 & 2013 & 2014 1 Ο ΕΠΘΣΗΜΟΝΘΚΟ ΠΕ ΘΟ ΑΝΘΡΩΠΘΣΘΚΩΝ, ΝΟΜΘΚΩΝ & ΚΟΘΝΩΝΘΚΩΝ ΕΠΘΣΗΜΩΝ (πεπιλαμβ. οι ηπαηιωηικέρ σολέρ) 2. Ιζηνξία ΕΞΕΣΑΖΟΜΕΝΑ ΜΑΘΗΜΑΣΑ 2012 & 2013 & 2014 2 Ο ΕΠΘΣΗΜΟΝΘΚΟ ΠΕ ΘΟ ΘΕΣΘΚΩΝ ΕΠΘΣΗΜΩΝ 3 Ο ΕΠΘΣΗΜΟΝΘΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Καρκίνος του μαστού: Παράγοντες Κινδύνου και Οικογενής Προδιάθεση

Καρκίνος του μαστού: Παράγοντες Κινδύνου και Οικογενής Προδιάθεση Καρκίνος του μαστού: Παράγοντες Κινδύνου και Οικογενής Προδιάθεση Ioanna Tzoulaki MSc PhD Lecturer in Epidemiology University of Ioannina School of Medicine & Imperial College School of Medicine Καρκίνος

Διαβάστε περισσότερα

ΒΔΛΣΗΧΖ ΓΗΑΜΑΘΖΣΗΚΧΝ ΥΔΔΧΝ ΜΔΑ ΑΠΟ ΣΖΝ ΔΡΔΤΝΑ ΓΡΑΖ

ΒΔΛΣΗΧΖ ΓΗΑΜΑΘΖΣΗΚΧΝ ΥΔΔΧΝ ΜΔΑ ΑΠΟ ΣΖΝ ΔΡΔΤΝΑ ΓΡΑΖ ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΚΡΖΣΖ ΦΗΛΟΟΦΗΚΖ ΥΟΛΖ ΣΜΖΜΑ ΦΗΛΟΟΦΗΚΧΝ & ΚΟΗΝΧΝΗΚΧΝ ΠΟΤΓΧΝ ΠΜ: ΠΟΛΗΣΗΜΟ ΚΑΗ ΑΝΘΡΧΠΗΝΖ ΑΝΑΠΣΤΞH ΘΔΜΑ: ΒΔΛΣΗΧΖ ΓΗΑΜΑΘΖΣΗΚΧΝ ΥΔΔΧΝ ΜΔΑ ΑΠΟ ΣΖΝ ΔΡΔΤΝΑ ΓΡΑΖ Φνηηήηξηα: εθάθε Μαξία Μάζεκα: Γηδαζθαιία

Διαβάστε περισσότερα

10). ΣΤΠΟΠΟΙΗΜΕΝΕ ΠΑΡΟΥΕ ΜΣ ΚΑΙ ΥΣ

10). ΣΤΠΟΠΟΙΗΜΕΝΕ ΠΑΡΟΥΕ ΜΣ ΚΑΙ ΥΣ 10). ΣΤΠΟΠΟΙΗΜΕΝΕ ΠΑΡΟΥΕ ΜΣ ΚΑΙ ΥΣ Σσποποιημένες παροτές ΥΣ Γηα ηελ ειεθηξνδόηεζε θάζε εζωηεξηθήο εγθαηάζηαζεο θαηαζθεπάδεηαη κία από ηηο «ηππνπνηεκέλεο» παξνρέο πνπ αλαθέξνληαη παξαθάηω. Γηα θάζε ηππνπνηεκέλε

Διαβάστε περισσότερα

Διατείριση ΑμεΑ στις Ελληνικές Επιτειρήσεις Νικόλαος Φλωράτος Διεσθσντής nick@e-isotis.org

Διατείριση ΑμεΑ στις Ελληνικές Επιτειρήσεις Νικόλαος Φλωράτος Διεσθσντής nick@e-isotis.org Διατείριση ΑμεΑ στις Ελληνικές Επιτειρήσεις Νικόλαος Φλωράτος Διεσθσντής nick@e-isotis.org Athens Headquarters 40 Klitaimnistras, Athens 131 22 GREECE Tel: +30 2102693760 Fax: +30 2102693760 Brussels Office

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΤΗ ΑΠΟΣΕΛΕΜΑΣΩΝ ΕΡΩΣΗΜΑΣΟΛΟΓΙΩΝ

ΑΝΑΛΤΗ ΑΠΟΣΕΛΕΜΑΣΩΝ ΕΡΩΣΗΜΑΣΟΛΟΓΙΩΝ ΑΝΑΛΤΗ ΑΠΟΣΕΛΕΜΑΣΩΝ ΕΡΩΣΗΜΑΣΟΛΟΓΙΩΝ Ανάδοχοσ Υλοποίηςησ Προγράμματοσ (Φ08): Κοινοπραξία: Edex, Cyprus Computer Society, White City Education, Ακμή, Κζντρο Ευρωπαϊκοφ Συνταγματικοφ Δικαίου Βαςικοί Άξονεσ

Διαβάστε περισσότερα

Κανόνες Γεονηολογίας για ηους Δπαγγελμαηίες ζηην Διδική Δκπαίδευζη

Κανόνες Γεονηολογίας για ηους Δπαγγελμαηίες ζηην Διδική Δκπαίδευζη ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΓΙΑ ΠΑΙΓΙΑ ΜΔ ΔΙΓΙΚΔΣ ΑΝΑΓΚΔΣ Κανόνες Γεονηολογίας για ηους Δπαγγελμαηίες ζηην Διδική Δκπαίδευζη Οη επαγγεικαηίεο εηδηθνί παηδαγσγνί θαζνδεγνύληαη από ηηο επαγγεικαηηθέο δενληνινγηθέο αξρέο ηνπ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΝΔΥΗΕΟΜΔΝΖ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΔΣΟΤ 2010-2011

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΝΔΥΗΕΟΜΔΝΖ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΔΣΟΤ 2010-2011 ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΝΔΥΗΕΟΜΔΝΖ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΔΣΟΤ 2010-2011 Σα καζήκαηα γίλνληαη ζην γξαθείν ησλ ηαηξώλ ηνπ Tκήκαηνο θάζε Πέκπηε 12:00 14:00, ρξεζηκνπνηώληαο ηα θαηάιιεια νπηηθναθνπζηηθά κέζα, εθηόο Ηνπιίνπ θαη Απγνύζηνπ.

Διαβάστε περισσότερα

ΦΤΛΛΟ ΔΡΓΑΙΑ 1 Βαζηθέο Έλλνηεο & Καηεγνξίεο Γηθηύσλ Τπνινγηζηώλ

ΦΤΛΛΟ ΔΡΓΑΙΑ 1 Βαζηθέο Έλλνηεο & Καηεγνξίεο Γηθηύσλ Τπνινγηζηώλ ΦΤΛΛΟ ΔΡΓΑΙΑ 1 Βαζηθέο Έλλνηεο & Καηεγνξίεο Γηθηύσλ Τπνινγηζηώλ Γξαζηεξηόηεηα 1ε αο δίλεηαη ν ελλνηνινγηθφο ράξηεο "Γίθηπα Τπνινγηζηψλ - Βαζηθέο Έλλνηεο" πνπ αθνξά ζηελ θεληξηθή έλλνηα "Γίθηπα Τπνινγηζηψλ".

Διαβάστε περισσότερα

Ζ ΘΔΑΣΡΗΚΖ ΑΓΧΓΖ (ΣΟ ΘΔΑΣΡΗΚΟ ΠΑΗΥΝΗΓΗ) Χ ΜΔΟ ΔΝΗΥΤΖ ΣΖ ΑΤΣΟΑΝΣΗΛΖΦΖ ΚΑΗ ΣΖ ΑΤΣΟΔΚΣΗΜΖΖ ΑΣΟΜΧΝ ΣΤΠΗΚΖ ΑΝΑΠΣΤΞΖ ΚΑΗ ΑΣΟΜΧΝ ΜΔ ΔΗΓΗΚΔ ΑΝΑΓΚΔ

Ζ ΘΔΑΣΡΗΚΖ ΑΓΧΓΖ (ΣΟ ΘΔΑΣΡΗΚΟ ΠΑΗΥΝΗΓΗ) Χ ΜΔΟ ΔΝΗΥΤΖ ΣΖ ΑΤΣΟΑΝΣΗΛΖΦΖ ΚΑΗ ΣΖ ΑΤΣΟΔΚΣΗΜΖΖ ΑΣΟΜΧΝ ΣΤΠΗΚΖ ΑΝΑΠΣΤΞΖ ΚΑΗ ΑΣΟΜΧΝ ΜΔ ΔΗΓΗΚΔ ΑΝΑΓΚΔ Ζ ΘΔΑΣΡΗΚΖ ΑΓΧΓΖ (ΣΟ ΘΔΑΣΡΗΚΟ ΠΑΗΥΝΗΓΗ) Χ ΜΔΟ ΔΝΗΥΤΖ ΣΖ ΑΤΣΟΑΝΣΗΛΖΦΖ ΚΑΗ ΣΖ ΑΤΣΟΔΚΣΗΜΖΖ ΑΣΟΜΧΝ ΣΤΠΗΚΖ ΑΝΑΠΣΤΞΖ ΚΑΗ ΑΣΟΜΧΝ ΜΔ ΔΗΓΗΚΔ ΑΝΑΓΚΔ ΔΛΔΤΘΔΡΗΑ ΜΠΑΚΑ ΓΗΓΑΚΣΟΡΗΚΖ ΓΗΑΣΡΗΒΖ Δπηβιέπσλ Καζεγεηήο: Γεκήηξηνο

Διαβάστε περισσότερα

Φίιεο θαη θίινη, ΟΜΙΛΙΑ ΔΗΜΑΡΥΟΤ ΦΑΙΣΟΤ ΜΑΡΙΑ ΠΕΣΡΑΚΟΓΙΩΡΓΗ ΑΝΤΦΑΝΣΑΚΗ ΠΡΟΟΠΣΙΚΕ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΕΙ ΓΙΑ ΣΙ ΓΤΝΑΙΚΕ ΣΗΝ ΣΟΠΙΚΗ ΑΤΣΟΔΙΟΙΚΗΗ

Φίιεο θαη θίινη, ΟΜΙΛΙΑ ΔΗΜΑΡΥΟΤ ΦΑΙΣΟΤ ΜΑΡΙΑ ΠΕΣΡΑΚΟΓΙΩΡΓΗ ΑΝΤΦΑΝΣΑΚΗ ΠΡΟΟΠΣΙΚΕ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΕΙ ΓΙΑ ΣΙ ΓΤΝΑΙΚΕ ΣΗΝ ΣΟΠΙΚΗ ΑΤΣΟΔΙΟΙΚΗΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΣΙΑ ΔΗΜΟ ΦΑΙΣΟΤ ΓΡΑΦΕΙΟ ΔΗΜΑΡΥΟΤ ΟΜΙΛΙΑ ΔΗΜΑΡΥΟΤ ΦΑΙΣΟΤ ΜΑΡΙΑ ΠΕΣΡΑΚΟΓΙΩΡΓΗ ΑΝΤΦΑΝΣΑΚΗ ΠΡΟΟΠΣΙΚΕ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΕΙ ΓΙΑ ΣΙ ΓΤΝΑΙΚΕ ΣΗΝ ΣΟΠΙΚΗ ΑΤΣΟΔΙΟΙΚΗΗ Φίιεο θαη θίινη, Βξηζθόκαζηε ζήκεξα εδώ,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΣΗ ΣΟΤ ΣΡΟΠΟΤ ΧΕΔΙΑ Η ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΩΝ ΕΝΑΡΙΩΝ ΜΕ ΣΠΕ

ΜΕΛΕΣΗ ΣΟΤ ΣΡΟΠΟΤ ΧΕΔΙΑ Η ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΩΝ ΕΝΑΡΙΩΝ ΜΕ ΣΠΕ ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΠΑΣΡΧΝ ΥΟΛΖ ΘΔΣΗΚΧΝ ΔΠΗΣΖΜΧΝ ΣΜΖΜΑ ΜΑΘΖΜΑΣΗΚΟ Μεηαπηπρηαθφ Γίπισκα Δηδίθεπζεο Τπνινγηζηηθά Μαζεκαηηθά-Πιεξνθνξηθή ζηελ Δθπαίδεπζε κοηζιμάπα Λοςκία ΜΕΛΕΣΗ ΣΟΤ ΣΡΟΠΟΤ ΧΕΔΙΑΗ ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΩΝ ΕΝΑΡΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ 2. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ Οη ποζοηικέρ ηερληθέο ζπιινγήο δεδνκέλσλ πνπ ρξεζηκνπνηήζεθαλ είλαη ε άμεζη παπαηήπηζη γηαηί αθνξά κειέηε ζπκπεξηθνξάο παηδηψλ, ζε δηακφξθσζε ζπγθεθξηκέλσλ ζπλζεθψλ ζηα πιαίζηα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΗ ΣΟΣΔΛΔΗΟ ΠΑΝΔΠΗ ΣΖΜΗΟ ΘΔ ΑΛΟΝΗΚΖ ΠΑΗΓΑΓΧΓΗΚΖ ΥΟΛΖ ΣΜΖΜΑ ΔΠΗ ΣΖΜΧΝ ΠΡΟ ΥΟΛΗΚΖ ΑΓΧΓΖ ΚΑΗ ΔΚΠΑΗΓΔΤ Ζ

ΑΡΗ ΣΟΣΔΛΔΗΟ ΠΑΝΔΠΗ ΣΖΜΗΟ ΘΔ ΑΛΟΝΗΚΖ ΠΑΗΓΑΓΧΓΗΚΖ ΥΟΛΖ ΣΜΖΜΑ ΔΠΗ ΣΖΜΧΝ ΠΡΟ ΥΟΛΗΚΖ ΑΓΧΓΖ ΚΑΗ ΔΚΠΑΗΓΔΤ Ζ ΑΡΗΣΟΣΔΛΔΗΟ ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΘΔΑΛΟΝΗΚΖ ΠΑΗΓΑΓΧΓΗΚΖ ΥΟΛΖ ΣΜΖΜΑ ΔΠΗΣΖΜΧΝ ΠΡΟΥΟΛΗΚΖ ΑΓΧΓΖ ΚΑΗ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ ΡΗΕΟΤ ΥΑΡΗΣΧΜΔΝΖ «ΑΠΟΦΔΗ ΝΖΠΗΑΓΧΓΧΝ ΚΑΗ ΓΟΝEΧΝ ΓΗΑ ΣΗ ΑΛΛΑΓΔ TO ΠΑΗΥΝΗΓΗ ΑΠΟ ΣΖΝ ΠΑΗΓΗΚΖ ΣΟΤ ΖΛΗΚΗΑ ΜΔΥΡΗ

Διαβάστε περισσότερα

6. Ανοικτή αντικειμενοκεντρική διδαςκαλία και Μέςα. 6.1. Σχετικά με τη δημιουργία και την ανάπτυξη τησ ανοικτήσ αντικειμενοκεντρικήσ διδαςκαλίασ

6. Ανοικτή αντικειμενοκεντρική διδαςκαλία και Μέςα. 6.1. Σχετικά με τη δημιουργία και την ανάπτυξη τησ ανοικτήσ αντικειμενοκεντρικήσ διδαςκαλίασ 6. Ανοικτή αντικειμενοκεντρική διδαςκαλία και Μέςα 6.1. Σχετικά με τη δημιουργία και την ανάπτυξη τησ ανοικτήσ αντικειμενοκεντρικήσ διδαςκαλίασ 6.1.1. Μεταρρυθμιςτικέσ ιδέεσ και η υλοποίηςη τουσ Η ηδέα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗ36. Άσκηση 1. Άσκηση 2. Οη δηεπζύλζεηο ησλ 4 σλ ππνδηθηύσλ είλαη νη αθόινπζεο. Υπνδίθηπν Α: 10.101.1.64/27 Υπνδίθηπν Β: 10.101.1.

ΠΛΗ36. Άσκηση 1. Άσκηση 2. Οη δηεπζύλζεηο ησλ 4 σλ ππνδηθηύσλ είλαη νη αθόινπζεο. Υπνδίθηπν Α: 10.101.1.64/27 Υπνδίθηπν Β: 10.101.1. Άσκηση 1 ΠΛΗ36 1. Η κόλε πεξίπησζε λα έρνπκε ζύγθξνπζε κεηαμύ παθέησλ ησλ δύν θόκβσλ είλαη λα ζηείιεη ν δεύηεξνο πξηλ πξνιάβεη λα πιεξνθνξεζεί γηα ηελ θαηάιεςε ηνπ δηάπινπ από ηνλ άιιν. Από ηε ζηηγκή πνπ

Διαβάστε περισσότερα

Διιεληθά Σειρά Moov Δγτειρίδιο τρήζηη Δνημέρφζης ταρηών Web Αλαζεώξεζε: R00 (2010/05) Πώς να ενημερώζφ ηοσς τάρηες; Υπάξρνπλ ηέζζεξα βήκαηα γηα ηελ ελεκέξσζε ηνπ ράξηε. Βήκα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΠΔΙΡΑΙΩ ΣΜΗΜΑ ΣΑΣΙΣΙΚΗ & ΑΦΑΛΙΣΙΚΗ ΔΠΙΣΗΜΗ ΗΜΔΙΩΔΙ ΠΑΡΑΓΟΔΩΝ ΣΟΤ ΜΑΘΗΜΑΣΟ «ΣΑΣΙΣΙΚΗ ΙΙ» Μ. Κνχηξαο Μ. Μπνχηζηθαο ΙΑΝΟΤΑΡΙΟ 2011

ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΠΔΙΡΑΙΩ ΣΜΗΜΑ ΣΑΣΙΣΙΚΗ & ΑΦΑΛΙΣΙΚΗ ΔΠΙΣΗΜΗ ΗΜΔΙΩΔΙ ΠΑΡΑΓΟΔΩΝ ΣΟΤ ΜΑΘΗΜΑΣΟ «ΣΑΣΙΣΙΚΗ ΙΙ» Μ. Κνχηξαο Μ. Μπνχηζηθαο ΙΑΝΟΤΑΡΙΟ 2011 ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΠΔΙΡΑΙΩ ΣΜΗΜΑ ΣΑΣΙΣΙΚΗ & ΑΦΑΛΙΣΙΚΗ ΔΠΙΣΗΜΗ ΗΜΔΙΩΔΙ ΠΑΡΑΓΟΔΩΝ ΣΟΤ ΜΑΘΗΜΑΣΟ «ΣΑΣΙΣΙΚΗ ΙΙ» Μ Κνύηξαο Μ Μπνύηηθαο ΙΑΝΟΤΑΡΙΟ Σεεηψεηο παξαδφεσλ «Σηαηηηηθή ΙΙ» Μ Κνχηξαο Μ Μπνχηηθαο Σεεηψεηο παξαδφεσλ

Διαβάστε περισσότερα

Σηο βιβλίο (επιμ) Ο κόζμος ηης παιδικής λογοηετνίας (Τόμος Β): Μελέηη και έρεσνα ηης παιδικής λογοηετνίας. Νέοι Ορίδονηες, (σπό έκδοζε).

Σηο βιβλίο (επιμ) Ο κόζμος ηης παιδικής λογοηετνίας (Τόμος Β): Μελέηη και έρεσνα ηης παιδικής λογοηετνίας. Νέοι Ορίδονηες, (σπό έκδοζε). λένπο. 2 Ιζηνξηθά, κηα πξψηε επαλαηνπνζέηεζε πξαγκαηνπνηήζεθε εδψ θαη Αζελά Αλδξνπηζνπνχινπ 1 Σηο βιβλίο (επιμ) Ο κόζμος ηης παιδικής λογοηετνίας (Τόμος Β): Μελέηη και έρεσνα ηης παιδικής λογοηετνίας.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΜΠΟΡΙΚΑ ΣΙΜΟΛΟΓΙΑ ΣΗ ΧΑΜΗΛΗ ΣΑΗ

ΕΜΠΟΡΙΚΑ ΣΙΜΟΛΟΓΙΑ ΣΗ ΧΑΜΗΛΗ ΣΑΗ ΗΡΩΝ ΘΕΡΜΟΗΛΕΚΣΡΙΚΗ Α.Ε. ΜΕ ΙΧΤ ΣΗΝ ΑΓΟΡΑ ΣΗ ΗΛΕΚΣΡΙΚΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑ 2011 ΕΜΠΟΡΙΚΑ ΣΙΜΟΛΟΓΙΑ ΣΗ ΧΑΜΗΛΗ ΣΑΗ Ρο εργοστάσιο παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη Θήβα ΔΙΕΤΘΤΝΗ ΠΩΛΗΕΩΝ 1/1/2011 TA ΔΚΞΝΟΗΘΑ ΡΗΚΝΙΝΓΗΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΝΣΑΞΗ ΣΩΝ ΣΠΔ ΣΗ ΓΛΩΙΚΗ ΓΙΓΑΚΑΛΙΑ: ΣΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΤΓΩΝ ΣΗ ΚΤΠΡΟΤ ΓΙΑ ΣΗ ΓΔΤΣΔΡΟΒΑΘΜΙΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ

ΔΝΣΑΞΗ ΣΩΝ ΣΠΔ ΣΗ ΓΛΩΙΚΗ ΓΙΓΑΚΑΛΙΑ: ΣΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΤΓΩΝ ΣΗ ΚΤΠΡΟΤ ΓΙΑ ΣΗ ΓΔΤΣΔΡΟΒΑΘΜΙΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ Π3.1.1. Σχληαμε κεζνδνινγηθνχ πιαηζίνπ γηα ηελ έληαμε ησλ ΤΠΔ ζηελ εθπαίδεπζε θαη ηε γισζζηθή δηδαζθαιία κε παηδαγσγηθή ηεθκεξίσζε ΔΝΣΑΞΗ ΣΩΝ ΣΠΔ ΣΗ ΓΛΩΙΚΗ ΓΙΓΑΚΑΛΙΑ: ΣΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΤΓΩΝ ΣΗ ΚΤΠΡΟΤ ΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Α) ΑΔΗ ΡΔΗ Β) ΑΞΝΦΝΗΡΝΗ ΓΔΡΔΟΝΒΑΘΚΗΑΠ ΔΘΞΑΗΓΔΠΖΠ

Α) ΑΔΗ ΡΔΗ Β) ΑΞΝΦΝΗΡΝΗ ΓΔΡΔΟΝΒΑΘΚΗΑΠ ΔΘΞΑΗΓΔΠΖΠ ηελέτη πωλήζεων Α) ΑΔΗ ΡΔΗ Β) ΑΞΝΦΝΗΡΝΗ ΓΔΡΔΟΝΒΑΘΚΗΑΠ ΔΘΞΑΗΓΔΠΖΠ Πηόρνο ηνπ ζπγθεθξηκέλνπ ζεκαηηθνύ πεδίνπ είλαη ε εθκάζεζε ηερληθώλ πώιεζεο πξνϊόληωλ ή ππεξεζηώλ ζηελ αγνξά, γηα ινγαξηαζκό ηωλ ζπκβαιιόκελωλ

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟ ΓΛΩΙΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΗ ΓΔΤΣΔΡΟΒΑΘΜΙΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ ΣΗ ΒΙΚΣΩΡΙΑ ΣΗ ΑΤΣΡΑΛΙΑ ΚΑΙ Η ΥΔΗ ΣΟΤ ΜΔ ΣΙ ΝΔΔ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΔ

ΣΟ ΓΛΩΙΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΗ ΓΔΤΣΔΡΟΒΑΘΜΙΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ ΣΗ ΒΙΚΣΩΡΙΑ ΣΗ ΑΤΣΡΑΛΙΑ ΚΑΙ Η ΥΔΗ ΣΟΤ ΜΔ ΣΙ ΝΔΔ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΔ Π3.1.1. Σύληαμε κεζνδνινγηθνύ πιαηζίνπ γηα ηελ έληαμε ησλ ΤΠΔ ζηελ εθπαίδεπζε θαη ηε γισζζηθή δηδαζθαιία κε παηδαγσγηθή ηεθκεξίσζε ΣΟ ΓΛΩΙΚΟ ΜΑΘΗΜΑ ΣΗ ΓΔΤΣΔΡΟΒΑΘΜΙΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ ΣΗ ΒΙΚΣΩΡΙΑ ΣΗ ΑΤΣΡΑΛΙΑ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Έλα κνληέιν γηα ηνλ πξνζδηνξηζκό ηεο γνληθήο εκπινθήο ησλ Διιήλσλ γνλέσλ ζηελ εθπαίδεπζε ησλ παηδηώλ ηνπο ζηα Μαζεκαηηθά

Έλα κνληέιν γηα ηνλ πξνζδηνξηζκό ηεο γνληθήο εκπινθήο ησλ Διιήλσλ γνλέσλ ζηελ εθπαίδεπζε ησλ παηδηώλ ηνπο ζηα Μαζεκαηηθά ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΓΤΣΗΚΖ ΜΑΚΔΓΟΝΗΑ ΠΑΗΓΑΓΩΓΗΚΖ ΥΟΛΖ ΦΛΩΡΗΝΑ ΣΜΖΜΑ ΓΖΜΟΣΗΚΖ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ Μαξθάδαο σηήξεο Έλα κνληέιν γηα ηνλ πξνζδηνξηζκό ηεο γνληθήο εκπινθήο ησλ Διιήλσλ γνλέσλ ζηελ εθπαίδεπζε ησλ παηδηώλ ηνπο

Διαβάστε περισσότερα

9 ε ΔΝΟΤΗΤΑ: Σηεξενηππηθή Απεηιή (Stereotype Threat) Πεγέο:

9 ε ΔΝΟΤΗΤΑ: Σηεξενηππηθή Απεηιή (Stereotype Threat) Πεγέο: 96 9 ε ΔΝΟΤΗΤΑ: Σηεξενηππηθή Απεηιή (Stereotype Threat) Πεγέο: Aronson, J., Jannone, S., McGlone, M., & Johnson-Cambell, T. (2009). The Obama effect: An experimental test. Journal of Experimental Social

Διαβάστε περισσότερα

ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΚΟ ΔΚΠΑΗΓΔΤΣΗΚΟ ΗΓΡΤΜΑ (Σ.Δ.Η.) ΑΝΑΣΟΛΗΚΖ ΜΑΚΔΓΟΝΗΑ ΚΑΗ ΘΡΑΚΖ ΥΟΛΖ: ΓΗΟΗΚΖΖ ΚΑΗ ΟΗΚΟΝΟΜΗΑ ΣΜΖΜΑ: ΓΗΟΗΚΖΖ ΔΠΗΥΔΗΡΖΔΩΝ ΠΣΤΥΗΑΚΖ ΔΡΓΑΗΑ

ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΚΟ ΔΚΠΑΗΓΔΤΣΗΚΟ ΗΓΡΤΜΑ (Σ.Δ.Η.) ΑΝΑΣΟΛΗΚΖ ΜΑΚΔΓΟΝΗΑ ΚΑΗ ΘΡΑΚΖ ΥΟΛΖ: ΓΗΟΗΚΖΖ ΚΑΗ ΟΗΚΟΝΟΜΗΑ ΣΜΖΜΑ: ΓΗΟΗΚΖΖ ΔΠΗΥΔΗΡΖΔΩΝ ΠΣΤΥΗΑΚΖ ΔΡΓΑΗΑ ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΚΟ ΔΚΠΑΗΓΔΤΣΗΚΟ ΗΓΡΤΜΑ (Σ.Δ.Η.) ΑΝΑΣΟΛΗΚΖ ΜΑΚΔΓΟΝΗΑ ΚΑΗ ΘΡΑΚΖ ΥΟΛΖ: ΓΗΟΗΚΖΖ ΚΑΗ ΟΗΚΟΝΟΜΗΑ ΣΜΖΜΑ: ΓΗΟΗΚΖΖ ΔΠΗΥΔΗΡΖΔΩΝ ΠΣΤΥΗΑΚΖ ΔΡΓΑΗΑ ΓΗΑΥΔΗΡΗΖ ΑΝΘΡΩΠΗΝΟΤ ΓΤΝΑΜΗΚΟΤ ΣΖΝ ΔΚΠΑΗΓΔΤΖ (ΗΚΑΝΟΠΟΗΖΖ, ΠΑΡΑΚΗΝΖΖ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΤΛΟ & ΖΓΔΗΑ: ηεξενηππηθέο Αληηιήςεηο & πκβνπιεπηηθέο Παξεκβάζεηο

ΦΤΛΟ & ΖΓΔΗΑ: ηεξενηππηθέο Αληηιήςεηο & πκβνπιεπηηθέο Παξεκβάζεηο ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΙΔΙΚΕΤΗ ΣΗ ΤΜΒΟΤΛΕΤΣΙΚΗ ΚΑΙ ΣΟΝ ΠΡΟΑΝΑΣΟΛΙΜΟ Πηπρηαθή Δξγαζία ΦΤΛΟ & ΖΓΔΗΑ: ηεξενηππηθέο Αληηιήςεηο & πκβνπιεπηηθέο Παξεκβάζεηο Μπνπηνπξίδνπ Μαξία Σζηαηά Δπαγγειία Δπηβιέπνπζα: Καζεγήηξηα Καινύξε

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΙΩΕΙ ΜΑΡΞΙΣΙΚΗ ΠΟΛΙΣΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ I

ΗΜΕΙΩΕΙ ΜΑΡΞΙΣΙΚΗ ΠΟΛΙΣΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ I ΗΜΕΙΩΕΙ ΜΑΡΞΙΣΙΚΗ ΠΟΛΙΣΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ I Θανάσης Μανιάτης Όκηινο Μαξμηζηηθώλ Δξεπλώλ Σκήκα Οηθνλνκηθώλ Δπηζηεκώλ Παλεπηζηεκίνπ Αζελώλ --------------------------------------------------------- ΠΙΝΑΚΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ηαπξνχια Κεθάια Δ..Γ.Γ. / Σ.Ο.Α.

ηαπξνχια Κεθάια Δ..Γ.Γ. / Σ.Ο.Α. ΔΗΑΓΧΓΖ... 2 ΥΑΡΑΞΖ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΟ ΠΟΤΓΧΝ ΚΑΗ ΘΔΧΡΗΑ.... 3 Ζ δηαθνξά ηνπ curriculum θαη ηνπ syllabus... 3 Ζ ζεκαζία ηνπ curriculum... 7 ΑΓΓΛΗΚΑ ΓΗΑ «ΔΗΓΗΚΟΤ ΚΟΠΟΤ»... 10 H ζεκαζία ηεο ιέμεο «εηδηθφο» ζθνπφο...

Διαβάστε περισσότερα

Παλεπηζηήκην Πεηξαηψο Τκήκα Πιεξνθνξηθήο

Παλεπηζηήκην Πεηξαηψο Τκήκα Πιεξνθνξηθήο Παλεπηζηήκην Πεηξαηψο Τκήκα Πιεξνθνξηθήο Πξφγξακκα Μεηαπηπρηαθψλ Σπνπδψλ «Πξνεγκέλα Σπζηήκαηα Πιεξνθνξηθήο» Μεηαπηπρηαθή Γηαηξηβή Τίηινο Γηαηξηβήο Μοντελοποίηση Χρηστών και Στερεότυπα για Προσαρμοστικότητα

Διαβάστε περισσότερα

(1) Γξνχηζα Αηθαηεξίλε-Εακπέιε Πππξηδνχια Π. Σζαιδάξε 75-77 Πεξηζηέξη Σει: 2105711242 www.paxat.gr

(1) Γξνχηζα Αηθαηεξίλε-Εακπέιε Πππξηδνχια Π. Σζαιδάξε 75-77 Πεξηζηέξη Σει: 2105711242 www.paxat.gr ΔΘΓΝΠΔΗΠ ΦΟΝΛΡΗΠΡΖΟΗΑ ΞΑΣΑΡΝΟΗΓΖ (1) Γξνχηζα Αηθαηεξίλε-Εακπέιε Πππξηδνχια (2) Γξνχηζα Αηθαηεξίλε-Εακπέιε Πππξηδνχια (3) Γξνχηζα Αηθαηεξίλε-Εακπέιε Πππξηδνχια (4) Γξνχηζα Αηθαηεξίλε-Εακπέιε Πππξηδνχια

Διαβάστε περισσότερα

ΔΦΑΡΜΟΓΗ ΣΩΝ ΝΔΩΝ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΗ ΠΡΟΥΟΛΙΚΗ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ: ΑΞΙΟΛΟΓΗΗ ΚΑΙ ΓΙΔΡΔΤΝΗΗ ΜΔΩ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΗ ΔΡΔΤΝΑ ΓΡΑΗ

ΔΦΑΡΜΟΓΗ ΣΩΝ ΝΔΩΝ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΗ ΠΡΟΥΟΛΙΚΗ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ: ΑΞΙΟΛΟΓΗΗ ΚΑΙ ΓΙΔΡΔΤΝΗΗ ΜΔΩ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΗ ΔΡΔΤΝΑ ΓΡΑΗ ΔΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΓΙΣΡΙΑΚΟ ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΣΜΗΜΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ ΚΑΙ ΑΓΩΓΗ ΣΗ ΠΡΟΥΟΛΙΚΗ ΗΛΙΚΙΑ ΣΗΣΛΟ ΔΦΑΡΜΟΓΗ ΣΩΝ ΝΔΩΝ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΩΝ ΣΗ ΠΡΟΥΟΛΙΚΗ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ: ΑΞΙΟΛΟΓΗΗ ΚΑΙ ΓΙΔΡΔΤΝΗΗ ΜΔΩ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΗ ΔΡΔΤΝΑ ΓΡΑΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΣΑ ΦΩΣΟΓΡΑΦΙΑ. Εισαγωγή στη Φωτογραυία. Χριζηάκης Σαζεΐδης - EFIAP

ΜΑΘΗΜΑΣΑ ΦΩΣΟΓΡΑΦΙΑ. Εισαγωγή στη Φωτογραυία. Χριζηάκης Σαζεΐδης - EFIAP ΜΑΘΗΜΑΣΑ ΦΩΣΟΓΡΑΦΙΑ Εισαγωγή στη Φωτογραυία Χριζηάκης Σαζεΐδης - EFIAP 1 ΜΑΘΗΜΑ 3 ο ΚΛΕΙΣΡΟ ΣΑΥΤΣΗΣΑ ΚΛΕΙΣΡΟΤ-ΕΠΙΛΟΓΗ ΚΑΣΑΛΛΗΛΗ ΣΑΥΤΣΗΣΑ Σι είναι υωτογραυική μητανή; Από πνηα κέξε απνηειείηαη: 1. Φαθό

Διαβάστε περισσότερα

Α Π Α Γ Ο Ρ Δ Τ Δ Σ Α Ι Η Υ Ρ Η Η Η Λ Δ Κ Σ Ρ Ι Κ Ο Τ Κ Α Σ Α Β Ι Γ Ι Ο Τ

Α Π Α Γ Ο Ρ Δ Τ Δ Σ Α Ι Η Υ Ρ Η Η Η Λ Δ Κ Σ Ρ Ι Κ Ο Τ Κ Α Σ Α Β Ι Γ Ι Ο Τ ΟΓΗΓΙΔ ΔΓΚΑΣΑΣΑΗ ΔΝΘΔΣΟΤ Α Π Α Γ Ο Ρ Δ Τ Δ Σ Α Ι Η Υ Ρ Η Η Η Λ Δ Κ Σ Ρ Ι Κ Ο Τ Κ Α Σ Α Β Ι Γ Ι Ο Τ Τνπνζεηήζηε ηα θιηπ ηνπ λεξνρύηε ζηηο εγθνπέο πνπ βξίζθνληαη θάηω από ην λεξνρύηε (Σρ. 1). ημείωζη: αλάινγα

Διαβάστε περισσότερα

Από ηε κεραλνξγάλσζε ησλ ππεξεζηώλ ζηε ςεθηαθή πόιε. Μηα λέα καηηά ζην ηξόπν ζρεδηαζκνύ παξνρήο ππεξεζηώλ

Από ηε κεραλνξγάλσζε ησλ ππεξεζηώλ ζηε ςεθηαθή πόιε. Μηα λέα καηηά ζην ηξόπν ζρεδηαζκνύ παξνρήο ππεξεζηώλ Από ηε κεραλνξγάλσζε ησλ ππεξεζηώλ ζηε ςεθηαθή πόιε. Μηα λέα καηηά ζην ηξόπν ζρεδηαζκνύ παξνρήο ππεξεζηώλ Μνρηαλάθεο Κσλ/λνο Πξντζηάκελνο Πιεξνθνξηθήο Γήκνπ Ηξαθιείνπ Η κεραλνξγάλσζε ησλ ππεξεζηώλ 1990-

Διαβάστε περισσότερα

Οι ζηαηιζηικέρ για ηη Γιά Βίος Μάθηζη (ΓΒΜ): η θέζη ηηρ Δλλάδαρ ανάμεζα ζε σώπερ ηος. εςπωπαϊκού Νόηος και Βοππά

Οι ζηαηιζηικέρ για ηη Γιά Βίος Μάθηζη (ΓΒΜ): η θέζη ηηρ Δλλάδαρ ανάμεζα ζε σώπερ ηος. εςπωπαϊκού Νόηος και Βοππά ΣΑΣΙΣΙΚΗ ΔΝΗΜΔΡΩΗ ΓΔΛΣΙΟ 2/2014 Υπό την Εποπτεία του Υπουργείου Εργαςίασ, Κοινωνικήσ Αςφάλιςησ & Πρόνοιασ Πατδνχζε Χ. Ινχιηνο 2014 Οι ζηαηιζηικέρ για ηη Γιά Βίος Μάθηζη (ΓΒΜ): η θέζη ηηρ Δλλάδαρ ανάμεζα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΝΣΑΞΗ ΣΩΝ ΣΠΔ ΣΗ ΓΛΩΙΚΗ ΓΙΓΑΚΑΛΙΑ: ΣΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΤΓΩΝ ΣΗ ΔΛΛΑΓΑ ΓΙΑ ΣΗ ΓΔΤΣΔΡΟΒΑΘΜΙΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ

ΔΝΣΑΞΗ ΣΩΝ ΣΠΔ ΣΗ ΓΛΩΙΚΗ ΓΙΓΑΚΑΛΙΑ: ΣΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΤΓΩΝ ΣΗ ΔΛΛΑΓΑ ΓΙΑ ΣΗ ΓΔΤΣΔΡΟΒΑΘΜΙΑ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ Π3.1.1. Σύληαμε κεζνδνινγηθνύ πιαηζίνπ γηα ηελ έληαμε ησλ ΤΠΔ ζηελ εθπαίδεπζε θαη ηε γισζζηθή δηδαζθαιία κε παηδαγσγηθή ηεθκεξίσζε ΔΝΣΑΞΗ ΣΩΝ ΣΠΔ ΣΗ ΓΛΩΙΚΗ ΓΙΓΑΚΑΛΙΑ: ΣΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΟΤΓΩΝ ΣΗ ΔΛΛΑΓΑ ΓΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΠΙΣΗΜΟΝΙΚΗ ΔΣΑΙΡΔΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΟΛΙΣΙΚΗ 4 Ο δηεζλέο επηζηεκνληθφ ζπλέδξην

ΔΠΙΣΗΜΟΝΙΚΗ ΔΣΑΙΡΔΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΟΛΙΣΙΚΗ 4 Ο δηεζλέο επηζηεκνληθφ ζπλέδξην ΔΠΙΣΗΜΟΝΙΚΗ ΔΣΑΙΡΔΙΑ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΟΛΙΣΙΚΗ 4 Ο δηεζλέο επηζηεκνληθφ ζπλέδξην Ο ΡΟΛΟ ΣΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΠΟΛΙΣΙΚΗ ΗΜΔΡΑ: ΚΡΙΣΙΚΔ ΠΡΟΔΓΓΙΔΙ ΚΑΙ ΠΡΟΚΛΗΔΙ Αζήλα, 10-11 Ννεκβξίνπ 2011 Η ΑΝΑΓΚΑΙΟΣΗΣΑ ΚΡΙΣΙΚΗ ΠΡΟΔΓΓΙΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΣΔΤΘΤΝΖ: ΖΘΗΚΖ ΚΑΗ ΠΟΛΗΣΗΚΖ ΦΗΛΟΟΦΗΑ ΘΔΜΑ: ΣΟ ΠΡΟΒΛΖΜΑ ΣΖ ΑΤΣΟΓΝΧΗΑ ΣΖΝ ΦΗΛΟΟΦΗΚΖ ΤΜΒΟΤΛΔΤΣΗΚΖ ΚΑΗ ΣΖΝ ΓΝΧΣΗΚΖ ΦΤΥΟΛΟΓΗΑ

ΚΑΣΔΤΘΤΝΖ: ΖΘΗΚΖ ΚΑΗ ΠΟΛΗΣΗΚΖ ΦΗΛΟΟΦΗΑ ΘΔΜΑ: ΣΟ ΠΡΟΒΛΖΜΑ ΣΖ ΑΤΣΟΓΝΧΗΑ ΣΖΝ ΦΗΛΟΟΦΗΚΖ ΤΜΒΟΤΛΔΤΣΗΚΖ ΚΑΗ ΣΖΝ ΓΝΧΣΗΚΖ ΦΤΥΟΛΟΓΗΑ ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΠΑΣΡΧΝ ΣΜΖΜΑ ΦΗΛΟΟΦΗΑ ΜΔΣΑΠΣΤΥΗΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΚΑΣΔΤΘΤΝΖ: ΖΘΗΚΖ ΚΑΗ ΠΟΛΗΣΗΚΖ ΦΗΛΟΟΦΗΑ ΚΑΘΖΓΖΣΖ: ΜΗΥΑΛΖ ΠΑΡΟΤΖ ΓΗΠΛΧΜΑΣΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ ΘΔΜΑ: ΣΟ ΠΡΟΒΛΖΜΑ ΣΖ ΑΤΣΟΓΝΧΗΑ ΣΖΝ ΦΗΛΟΟΦΗΚΖ ΤΜΒΟΤΛΔΤΣΗΚΖ ΚΑΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΓΑΓΧΓΙΚΟ ΙΝΣΙΣΟΤΣΟ ΔΠΙΜΟΡΦΧΣΙΚΟ ΤΛΙΚΟ ΓΔΝΙΚΟΤ ΜΔΡΟΤ ΣΟΤ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΟ ΠΟΤΓΧΝ ΓΙΑ ΣΗΝ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ ΣΧΝ ΔΠΙΜΟΡΦΧΣΧΝ

ΠΑΙΓΑΓΧΓΙΚΟ ΙΝΣΙΣΟΤΣΟ ΔΠΙΜΟΡΦΧΣΙΚΟ ΤΛΙΚΟ ΓΔΝΙΚΟΤ ΜΔΡΟΤ ΣΟΤ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΟ ΠΟΤΓΧΝ ΓΙΑ ΣΗΝ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ ΣΧΝ ΔΠΙΜΟΡΦΧΣΧΝ ΠΑΙΓΑΓΧΓΙΚΟ ΙΝΣΙΣΟΤΣΟ ΔΠΙΜΟΡΦΧΣΙΚΟ ΤΛΙΚΟ ΓΔΝΙΚΟΤ ΜΔΡΟΤ ΣΟΤ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΟ ΠΟΤΓΧΝ ΓΙΑ ΣΗΝ ΔΚΠΑΙΓΔΤΗ ΣΧΝ ΔΠΙΜΟΡΦΧΣΧΝ ΠΙΝΑΚΑ ΠΔΡΙΔΥΟΜΔΝΧΝ Δλφηεηα 1 1.1 Ο ξφινο ησλ ΣΠΔ ζηε δφκεζε ηεο θνηλσλίαο ηεο Γλψζεο 5 1.2

Διαβάστε περισσότερα

ΔΡΔΤΝΑ ΔΠΙΥΔΙΡΗΜΑΣΙΚΟΣΗΣΑ Ν. ΡΔΘΤΜΝΗ - ΠΙΝΑΚΔ

ΔΡΔΤΝΑ ΔΠΙΥΔΙΡΗΜΑΣΙΚΟΣΗΣΑ Ν. ΡΔΘΤΜΝΗ - ΠΙΝΑΚΔ ΔΠΙΜΔΛΗΣΗΡΙΟ ΡΔΘΤΜΝΗ ΔΡΔΤΝΑ ΔΠΙΥΔΙΡΗΜΑΣΙΚΟΣΗΣΑ Ν. ΡΔΘΤΜΝΗ - ΠΙΝΑΚΔ 1) Μέγεζνο επηρείξεζεο: 60,0% 50,0% 40,0% 30,0% ειπά1 20,0% 10,0% 0,0% 0 1 2-9 10 ευρ 49 50 έυρ 249 2) Σνκέαο θύξηαο δξαζηεξηόηεηαο ηεο

Διαβάστε περισσότερα

Σεύσορ 1: Γενικό Μέπορ

Σεύσορ 1: Γενικό Μέπορ Δ.Π. Δκπαίδεςζη και Για Βίος Μάθηζη, ΔΠΑ (2007 2013) ΔΠΙΜΟΡΦΩΗ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΩΝ ΓΙΑ ΣΗΝ ΑΞΙΟΠΟΙΗΗ ΚΑΙ ΔΦΑΡΜΟΓΗ ΣΩΝ ΣΠΔ ΣΗ ΓΙΓΑΚΣΙΚΗ ΠΡΑΞΗ Δπιμοπθωηικό ςλικό για ηην επιμόπθωζη ηων εκπαιδεςηικών ζηα Κένηπα

Διαβάστε περισσότερα

ΙH ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΗ ΕΙΡΑ

ΙH ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΗ ΕΙΡΑ Δ ΔΘΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΓΗΜΟΣΙΑΣ ΓΙΟΙΚΗΣΗΣ ΙH ΕΚΠΑΙΔΕΤΣΙΚΗ ΕΙΡΑ ΣΜΖΜΑ ΓΗΟΗΚΖΖ ΟΡΓΑΝΗΜΧΝ ΚΟΗΝΧΝΗΚΖ ΠΟΛΗΣΗΚΖ ΣΔΛΗΚΖ ΔΡΓΑΗΑ Θέκα: Ζ ΑΠΑΥΟΛΖΖ ΣΧΝ ΑΣΟΜΧΝ ΜΔ ΑΝΑΠΖΡΗΑ ΣΖΝ ΔΛΛΑΓΑ Δπηβέπσλ: ΓΔΝΓΡΗΝΟ ΗΧΑΝΝΖ πνπδαζηήο: ΚΑΡΑΜΑΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΧΣΑΣΟ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΟ ΙΓΡΤΜΑ ΘΔΑΛΟΝΙΚΗ ΥΟΛΗ ΓΙΟΙΚΗΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΜΗΜΑ ΔΜΠΟΡΙΑ ΚΑΙ ΓΙΑΦΗΜΙΗ EVENT EΝΑ ΤΓΥΡΟΝΟ ΜΔΟ ΠΡΟΧΘΗΗ ΣΟΤ MARKETING

ΑΝΧΣΑΣΟ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΟ ΙΓΡΤΜΑ ΘΔΑΛΟΝΙΚΗ ΥΟΛΗ ΓΙΟΙΚΗΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΜΗΜΑ ΔΜΠΟΡΙΑ ΚΑΙ ΓΙΑΦΗΜΙΗ EVENT EΝΑ ΤΓΥΡΟΝΟ ΜΔΟ ΠΡΟΧΘΗΗ ΣΟΤ MARKETING ΑΝΧΣΑΣΟ ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΔΚΠΑΙΓΔΤΣΙΚΟ ΙΓΡΤΜΑ ΘΔΑΛΟΝΙΚΗ ΥΟΛΗ ΓΙΟΙΚΗΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΜΗΜΑ ΔΜΠΟΡΙΑ ΚΑΙ ΓΙΑΦΗΜΙΗ EVENT EΝΑ ΤΓΥΡΟΝΟ ΜΔΟ ΠΡΟΧΘΗΗ ΣΟΤ MARKETING ΠΣΤΥΙΑΚΗ ΔΡΓΑΙΑ ΣΧΝ ΜΗΣΙΟΤ ΓΔΧΡΓΙΟ ΣΑΣΙΟΠΟΤΛΟ ΒΑΙΛΔΙΟ Επιβλέπων:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΔΗΛΑΣΙΑ. Ισάλλεο Παπαληθνιάνπ

ΠΟΔΗΛΑΣΙΑ. Ισάλλεο Παπαληθνιάνπ ΠΟΔΗΛΑΣΙΑ Ισάλλεο Παπαληθνιάνπ Η πνδειαζία είλαη κηα επράξηζηε δξαζηεξηόηεηα κε πνιιά πιενλεθηήκαηα, δηαδεδνκέλε παγθνζκίσο. Ωζηόζν, ππάξρνπλ παξάγνληεο πνπ ζέηνπλ ηελ ζσκαηηθή καο αθεξαηόηεηα ζε θίλδπλν

Διαβάστε περισσότερα