ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΡΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΥΜΑ ΡΕΙΑΙΑ

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΡΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΥΜΑ ΡΕΙΑΙΑ"

Transcript

1 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΡΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΥΜΑ ΡΕΙΑΙΑ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Τ.Ε. ΕΞΥΡΝΕΣ ΗΛΕΚΤΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΟΙΚΙΑΚΗ ΚΑΙ ΕΡΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΧΗΣΗ ΡΤΥΧΙΑΚΗ ΕΓΑΣΙΑ του ςπουδαςτή Ιωάννη Ν. Χοφλη Α.Μ.: Ρειραιάσ, Ιοφνιοσ 2014

2 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΡΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΥΜΑ ΡΕΙΑΙΑ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΜΟΓΩΝ ΤΜΗΜΑ ΗΛΕΚΤΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Τ.Ε. ΕΞΥΡΝΕΣ ΗΛΕΚΤΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΟΙΚΙΑΚΗ ΚΑΙ ΕΡΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΧΗΣΗ ΡΤΥΧΙΑΚΗ ΕΓΑΣΙΑ Ο επιβλζπων Η εξεταςτική επιτροπή Ο ςπουδαςτήσ Ρειραιάσ, Ιοφνιοσ

3 ςτον αγαπημένο μου πατέρα 3

4 ΡΕΙΕΧΟΜΕΝΑ ΡΟΛΟΓΟΣ 5 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 6 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΤΟ ΣΥΣΤΗΜΑ ΕΙΒ/ΚΝΧ Η δθμιουργία του ΕΙΒ/ΚΝΧ Ιςτορικι αναδρομι και ΕΙΒΑ «Γζννθςθ» τθσ Konnex Association Δυνατότθτεσ ελζγχου ΕΙΒ/ΚΝΧ Ρλεονεκτιματα ςυςτιματοσ ΕΙΒ/ΚΝΧ ΓΝΩΙΜΙΑ ΜΕ ΤΑ ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ TOY ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΙΒ/ΚΝΧ Βus-γραμμι Δομικά εξαρτιματα (System components) Αιςκθτιρια (Sensors) Ενεργοποιθτζσ (Actuators) Ελεγκτζσ (Controllers) ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΙΒ/ΚΝΧ Τθλεγραφιματα Τοπολογία Φυςικι διεφκυνςθ 32 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΙ ΥΛΟΡΟΙΗΣΗ Μελζτθ Υλοποίθςθ 35 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΕΦΑΜΟΓΗ Επαφι με τθν αρχικι εγκατάςταςθ Απαιτιςεισ λειτουργιϊν ςυςτιματοσ Καταγραφι θλεκτρικϊν κυκλωμάτων Επιλογι υλικϊν Σφνκεςθ ςυςτιματοσ 52 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 4 ΤΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ ETS3 ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΙΒ/ΚΝΧ Ειςαγωγι ςτο ETS Δθμιουργία ζργου με το ETS3 Professional 56 ΡΗΓΕΣ ΒΙΒΛΙΟΓΑΦΙΑ 120 ΡΑΑΤΗΜΑ 121 4

5 ΡΟΛΟΓΟΣ Η παροφςα πτυχιακι εργαςία ζχει ωσ ςκοπό τθν παρουςίαςθ μίασ ζξυπνθσ θλεκτρολογικισ εγκατάςταςθσ. Αυτό γίνεται μζςα από μια ςφντομθ αλλά ουςιϊδθ αναφορά των ςθμαντικότερων ςτοιχείων που χαρακτθρίηουν τισ εγκαταςτάςεισ τθσ τεχνικισ ΕΙΒ/ΚΝΧ, των πλεονεκτθμάτων και των δυνατοτιτων τθσ. Στο κεφάλαιο 1 γίνεται παρουςίαςθ του ςυςτιματοσ ΕΙΒ/ΚΝΧ μζςα από τα βαςικά χαρακτθριςτικά, τισ δυνατότθτεσ και τα πλεονεκτιματά του. Επίςθσ μια τεχνικι αναφορά ςτα κφρια μζρθ που το αποτελοφν κακϊσ και ςτον τρόπο με τον οποίο δομείται ζνα τζτοιο ςφςτθμα. Στο κεφάλαιο 2 παρατίκενται θ μελζτθ αλλά και οι διαδικαςίεσ που απαιτοφνται για να υλοποιθκεί ζνα ςφςτθμα ΕΙΒ/ΚΝΧ ςε ζνα κτίριο. Τα βιματα και οι τεχνικζσ λεπτομζρειεσ που πρζπει να λάβουν χϊρα πριν και κατά τθ διάρκεια καταςκευισ του ζργου, μζχρι τθν ολοκλιρωςι του. Στο κεφάλαιο 3 βρίςκεται ζνα παράδειγμα εφαρμογισ ςυςτιματοσ τεχνικισ ΕΙΒ/ΚΝΧ ςε μια οικία βιμα προσ βιμα. Μζςα από τισ απαιτιςεισ του χριςτθ, παρουςιάηεται ο τρόποσ με τον οποίο γίνεται θ απαραίτθτθ υλικοτεχνικι μελζτθ και θ τελικι εφαρμογι του υλικοφ μζρουσ ςτο κτίριο. Στο κεφάλαιο 4 παρουςιάηεται αναλυτικά θ διαδικαςία δθμιουργίασ ζργου με το λογιςμικό του ςυςτιματοσ EIB/KNX, το ETS3 Professional. Ωσ ςυνζχεια του παραδείγματοσ του κεφαλαίου 3, ρυκμίηουμε τισ παραμζτρουσ λειτουργίασ και κακιςτοφμε τθν επικοινωνία μεταξφ των ςυςκευϊν του ςυςτιματοσ ςυνκζτοντασ τθ βάςθ για τθν ζναρξθ λειτουργίασ του. 5

6 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η άνοδοσ του βιοτικοφ επιπζδου δθμιουργεί - ςε όλο και μεγαλφτερο αρικμό καταναλωτϊν - καινοφργιεσ ανάγκεσ για άνεςθ και ποιοτικζσ ςυνκικεσ ςτουσ χϊρουσ εργαςίασ και κατοικίασ. Επιπλζον, θ αφξθςθ του οικονομικοφ και περιβαλλοντικοφ κόςτουσ (φαινόμενο κερμοκθπίου) από τθν κατανάλωςθ των φυςικϊν πθγϊν ενζργειασ που επιβάλλει τθν ορκολογικι διαχείριςθ και τθν εξοικονόμθςθ τθσ καταναλιςκόμενθσ ενζργειασ πάςθσ φφςεωσ. Κοντά ςε αυτοφσ του παράγοντεσ πρζπει να ςυνυπολογίςει κανείσ και τισ απαιτιςεισ για αςφάλεια και αξιοπιςτία των θλεκτρολογικϊν εγκαταςτάςεων, οι οποίεσ ςυνεχϊσ αυξάνονται, κακϊσ και τθν ανάγκθ να καταςκευάηονται θλεκτρολογικζσ εγκαταςτάςεισ με δυνατότθτα μελλοντικισ επζκταςθσ και προςαρμογισ ςε ταχζωσ μεταβαλλόμενεσ ανάγκεσ και απαιτιςεισ. Ο χϊροσ των ζξυπνων θλεκτρολογικϊν εγκαταςτάςεων είναι ζνα μοναδικό προϊόν, αποτζλεςμα μακρόχρονθσ και εντατικισ προςπάκειασ που αξιοποιεί τθν επιςτθμονικι γνϊςθ και τθν πιο εξελιγμζνθ τεχνολογία για να προςφζρει ςτον ςφγχρονο άνκρωπο, υψθλότερθ ποιότθτα ηωισ ςτο ςπίτι, ςτον χϊρο εργαςίασ και ςτον χρόνο αναψυχισ και διαςκζδαςθσ. Δεν είναι τυχαίο ότι εταιρίεσ όπωσ θ Siemens, θ ABB, θ Berker, αςχολοφνται με τθν ανάπτυξθ τζτοιου είδουσ λφςεων. Η ουςιϊδθσ αλλαγι δεν είναι πια θ προςκικθ ςυςκευϊν, περιςςότερου υλιςμικοφ (hardware), αλλά ο «αόρατοσ» ζλεγχοσ από εξελιγμζνο λογιςμικό: το software τθσ ζξυπνθσ εγκατάςταςθσ. Η βαςικι τεχνολογία υποδομισ είναι θ θλεκτρονικι δικτφωςθ όλων των επιμζρουσ οικιακϊν δραςτθριοτιτων και θ δικτφωςθ του ςπιτιοφ με τον υπόλοιπο κόςμο μζςω ευρυηωνικϊν ςυνδζςεων που μεταφζρουν πλθροφορίεσ και λογιςμικό. Τζλοσ, αξίηει να ςθμειωκεί πωσ θ τεχνικι ΕΙΒ/ΚΝΧ δεν είναι θ μοναδικι ςτο χϊρο. Σίγουρα όμωσ πρόκειται για τθν πιο εξελιγμζνθ, πιο εφαρμοςμζνθ και με μεγαλφτερθ γκάμα υλικϊν, ςυςκευϊν αλλά και τεχνικισ υποςτιριξθσ ςτο χϊρο των ζξυπνων θλεκτρολογικϊν εγκαταςτάςεων για οικιακά και μικρά επαγγελματικά κτίρια. Αυτόσ είναι και ο λόγοσ επιλογισ τθσ ςυγκεκριμζνθσ τεχνικισ ΕΙΒ/ΚΝΧ ςτθν εργαςία αυτι. 6

7 1.1 Η ΔΗΜΙΟΥΓΙΑ ΤΟΥ ΕΙΒ/ΚΝΧ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ιςτορική αναδρομή και ΕΙΒΑ Στθν εποχι τθσ άνκθςθσ τθσ τεχνολογίασ των επικοινωνιϊν και πλθροφοριϊν, ο τομζασ των θλεκτρικϊν εγκαταςτάςεων αντιμετωπίηει τθν πάντα αυξανόμενθ ηιτθςθ ανζςεων και νζων απαιτιςεων των χρθςτϊν και αποκτά τεχνικά περίπλοκθ, δαπανθρι και ςφνκετθ καταςκευι με αυξθμζνουσ τουσ κινδφνουσ πυρκαγιϊν και άλλων των δυςλειτουργιϊν και ταυτόχρονα με αυξθμζνο το κόςτοσ υλοποίθςισ τουσ. Τθ λφςθ ςε όλεσ αυτζσ τισ απαιτιςεισ και τα προβλιματα ζρχεται να δϊςει το ευρωπαϊκό ςφςτθμα ςφγχρονων εγκαταςτάςεων EIBUS (European Installation Bus ). To EIBUS είναι ζνα κοινό βιομθχανικό πρότυπο εγκαταςτάςεων το οποίο ιδρφκθκε με τθ ςυνεργαςία δεκάδων ευρωπαϊκϊν και όχι μόνο καταςκευαςτριϊν εταιριϊν δθμιουργϊντασ ζτςι ςτισ 8 Μαΐου 1990, τθν EIBA (European Installation Bus Association). Με ζδρα τισ Βρυξζλλεσ και με βάςθ το Βελγικό δίκαιο πρόκειται για μία μθ κερδοςκοπικι εταιρία. Σε αυτιν ςυμμετζχουν και ςυνεργάηονται ςιμερα 107 καταςκευαςτζσ υλικϊν εγκαταςτάςεων. Η νζα αυτι τεχνικι θλεκτρικϊν εγκαταςτάςεων ονομάηεται τεχνικι EIB. Σιμερα ςτθν EIBA ςυμμετζχουν εκτόσ από τισ βιομθχανίεσ θλεκτρολογικοφ υλικοφ, βιομθχανίεσ υλικϊν κζρμανςθσ, κλιματιςμοφ και αεριςμοφ, βιομθχανίεσ οικιακϊν ςυςκευϊν και βιομθχανίεσ ςυςτθμάτων αςφαλείασ. Οι βαςικοί ςτόχοι τθσ EIBA είναι: Η κακιζρωςθ του ςιματοσ EIB ςτθν Ευρωπαϊκι και παγκόςμια αγορά ςαν εγγφθςθ ποιότθτασ ςτα προϊόντα. Η προϊκθςθ τθσ EIB τεχνολογίασ για τισ εγκαταςτάςεισ κτιρίων. 7

8 Η κακιζρωςθ ενιαίου τρόπου εκπαίδευςθσ και ενιαίου βαςικοφ software για τθν τεχνολογία EIB το οποίο κα εξελίςςει και κα εκμεταλλεφεται εμπορικά θ ίδια. Η δθμιουργία ενιαίων προδιαγραφϊν. Η προϊκθςθ τθσ νζασ τεχνικισ εντόσ και εκτόσ Ευρϊπθσ «Γζννηςη» τησ Konnex Association Με ςτόχο ζξυπνα κτίρια, κατοικίεσ και επαγγελματικά κτίρια, μία νζα προςπάκεια με τον τίτλο Konnex Association αρχίηει και παίρνει μορφι. Η Konnex Association ιδρφκθκε το 1999 με ζδρα τισ Βρυξζλλεσ και προιλκε από τθν ςυνεργαςία των άλλοτε τριϊν αυτόνομων ευρωπαϊκϊν ενϊςεων: HSA (European Home Systems Association), Ολλανδία, BCI (BatiBUS Club International), Γαλλία και EIBΑ (European Installation Bus Association), Βζλγιο. Οι εταιρίεσ μζλθ τθσ Konnex καταςκευάηουν και διακζτουν ςτο εμπόριο ςυςκευζσ ςυμβατζσ με ζνα κοινά ςυμφωνθμζνο standard για το bus EIB/KNX. Ζτςι, επιτυγχάνεται ςυςκευζσ διαφορετικϊν καταςκευαςτϊν να επικοινωνοφν και να ςυνεργάηονται ςτθν ίδια EIB/KNX εγκατάςταςθ. Με αυτι τθν τεχνικι, θ Ευρϊπθ διεκδικεί μια ακόμα παγκόςμια πρωτοπορία. Με βάςθ τθν εμπειρία από τα δίκτυα των προςωπικϊν υπολογιςτϊν κζτει τισ βάςεισ για τθ δθμιουργία του bus των νζων θλεκτρικϊν εγκαταςτάςεων. Με τθ νζα αυτι ευρωπαϊκι τεχνικι δθμιουργείται θ δυνατότθτα για ζξυπνεσ θλεκτρικζσ εγκαταςτάςεισ, για εγκαταςτάςεισ με λογικι και ευελιξία. 8

9 Οι βαςικοί ςτόχοι τθσ Konnex είναι : Ο οριςμόσ ενόσ νζου ανοιχτοφ προτφπου KNX για εφαρμογζσ ςε κατοικίεσ και ςε επαγγελματικά κτίρια. Η κακιζρωςθ του ςιματοσ ςαν ζνα ςιμα για τθν ποιότθτα και τθ ςυμβατικότθτα μεταξφ διαφορετικϊν καταςκευαςτϊν. Η κακιζρωςθ του KNX ςαν ευρωπαϊκό και παγκόςμιο πρότυπο. Στο τζλοσ του 2003, το πρότυπο KNX εγκρίκθκε από τθν CENELEC (European Committee of Electrotechnical Standardization- Ευρωπαϊκι Επιτροπι Ηλεκτροτεχνικισ Τυποποίθςθσ) ωσ το ευρωπαϊκό Ρρότυπο για τα οικιακά και κτιριακά θλεκτρονικά ςυςτιματα ωσ τμιμα τθσ ΕΝ ςειράσ Δυνατότητεσ ελζγχου ΕΙΒ/ΚΝΧ Σε ζνα κτίριο ι οικία με εγκατάςταςθ ςυςτιματοσ τεχνικισ ΕΙΒ/ΚΝΧ, μποροφν να ελεγχκοφν: Ο φωτιςμόσ, όπου ςε κάποιο χϊρο μποροφν να δθμιουργθκοφν διακζςεισ φωτιςμοφ με τθ χριςθ ενόσ κουμπιοφ και να λειτουργιςουν αμυδρό χωριςτό φωτιςμό, κατά ομάδεσ, αλλά και κεντρικό, με μείωςθ του αρικμοφ των ςτοιχείων ελζγχου και με ζλεγχο των ρευματοδοτϊν για τισ φορθτζσ ςυςκευζσ. Τα ρολά, οι τζντεσ, οι κουρτίνεσ, ϊςτε να δθμιουργθκοφν ιδανικζσ ςυνκικεσ εςωτερικϊν χϊρων, αλλά και αυτόματεσ αςφαλείσ λειτουργίεσ για τθν προςταςία από δυςμενείσ καιρικζσ ςυνκικεσ (πχ τθν αποτροπι τθσ καταςτροφισ τθσ τζντασ από τον αζρα) ι τθν προςταςία των χϊρων από ειςβολι ι/και πυρκαγιά. Η κζρμανςθ και ο κλιματιςμόσ, ϊςτε να δθμιουργθκοφν ςυνκικεσ άνεςθσ ςτον εςωτερικό χϊρο του κτιρίου ανάλογα με τισ απαιτιςεισ του κάκε χϊρου αυτοφ, αλλά και ταυτόχρονα να εξοικονομείται ενζργεια με τθν ορκολογιςτικι λειτουργία του ςυςτιματοσ κζρμανςθσ κλιματιςμοφ. Τα ςυςτιματα αςφαλείασ και πυραςφάλειασ, με τθν επεξεργαςία ςθμάτων επιτιρθςθσ τθσ εγκατάςταςθσ (πχ με τθν προςομοίωςθ παρουςίασ από τον αυτόματο φωτιςμό ςε περίπτωςθ ανίχνευςθσ ανεπικφμθτθσ παρουςίασ). 9

10 Οι γενικζσ λειτουργίεσ του φωτιςμοφ, τθσ κζρμανςθσ, των ρολϊν, αλλά και άλλων εςωτερικϊν ομαδικϊν λειτουργιϊν, όπωσ και καταςτάςεων προςομοίωςθσ παρουςίασ ατόμων ςτο οίκθμα ςε περίπτωςθ απουςίασ. Η τθλεφωνικι επικοινωνία για τθ ςθματοδότθςθ ελαττωμάτων, τθ μακρινι ςυντιρθςθ ι τον ζλεγχο ςυςκευϊν του ςυςτιματοσ Ρλεονεκτήματα ςυςτήματοσ ΕΙΒ/ΚΝΧ Συμπεραςματικά, βάςει των δυνατοτιτων που αναγράφονται παραπάνω, τα πλεονεκτιματα ενόσ ςυςτιματοσ τεχνικισ EIB/ΚΝΧ είναι: Αυξθμζνθ αςφάλεια. Οικονομικι χριςθ τθσ ενζργειασ κατά τθ διάρκεια τθσ λειτουργίασ των κτιρίων. Απλι προςαρμογι τθσ θλεκτρικισ εγκατάςταςθσ ςτισ μεταβαλλόμενεσ απαιτιςεισ του χριςτθ. Υψθλότεροσ βακμόσ άνεςθσ. Εγκαταςτάςεισ με εγγυθμζνθ λειτουργικότθτα ςτο μζλλον. Ευρφ φάςμα επιλογισ διακζςιμων ςυςκευϊν από πολλοφσ αξιόπιςτουσ καταςκευαςτζσ. Μεγάλο δίκτυο υπθρεςιϊν από ποιοτικά καταρτιςμζνουσ μθχανικοφσ και εγκαταςτάτεσ. 10

11 1.2 ΓΝΩΙΜΙΑ ΜΕ ΤΑ ΒΑΣΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ TOY ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΙΒ/ΚΝΧ Σε κάκε κτίριο δθμιουργείται ζνα αποκεντρωμζνο ανοιχτό δίκτυο βαςιςμζνο ςε Bus (δίαυλο) ςειριακισ ανταλλαγισ πλθροφοριϊν. Ο όροσ «αποκεντρωμζνο ςφςτθμα» ςθμαίνει πωσ δεν χρειάηεται υπολογιςτι ςαν κεντρικι μονάδα για τθ λειτουργία του αλλά μετά τον προγραμματιςμό των ςυςκευϊν του μπορεί να λειτουργεί χωρίσ να υπάρχει ςυνδεδεμζνοσ υπολογιςτισ. Μζςω τθσ bus-γραμμισ μποροφν να επικοινωνιςουν όλεσ οι EIB/KNX-ςυςκευζσ του κτιρίου. Πςεσ από τισ ςυςκευζσ αυτζσ προγραμματίηονται ονομάηονται ςυνδρομθτζσ. Κάκε ςυνδρομθτισ προγραμματίηεται για τισ λειτουργίεσ που πρζπει να εκτελεί. Με βάςθ το ρόλο τουσ, μποροφμε να κατθγοριοποιιςουμε τα «ςυςτατικά» ενόσ ςυςτιματοσ τεχνικισ EIB/KNX, ςε πζντε βαςικζσ κατθγορίεσ: 1 Δίαυλοσ επικοινωνίασ ι Bus-γραμμι (Bus-γραμμι) 2 Δομικά εξαρτιματα (System components) 3 Αιςκθτιρια (Sensors) 4 Ενεργοποιθτζσ (Actuators) 5 Ελεγκτζσ (Controllers) Οι καταςκευάςτριεσ εταιρίεσ πιςτοποιθμζνου υλικοφ τεχνικισ ΕΙΒ/ΚΝΧ είναι πολλζσ. Ζτςι, ανάμεςα ςε μια πλθκϊρα ποιοτικϊν προϊόντων, μποροφμε να εγκαταςτιςουμε το ςφςτθμά μασ είτε με ζνα ςυγκεκριμζνο καταςκευαςτι είτε επιλζγοντασ μεμονωμζνα υλικά από διαφορετικοφσ καταςκευαςτζσ, εφόςον φυςικά αυτά είναι πιςτοποιθμζνα και καταςκευαςμζνα για χριςθ με τθν τεχνικι ΕΙΒ/ΚΝΧ. Μερικοί από τουσ καταςκευαςτζσ: ABB, Siemens, Schneider-Electric, Berker, Legrand, Vimar, Gira, Zennio. Επιπλζον, τισ ςυςκευζσ του ςυςτιματοσ μποροφμε να τισ κατθγοριοποιιςουμε και βάςει του τρόπου τοποκζτθςθσ και ςτερζωςθσ: 11

12 Τφπου Ν για τοποκζτθςθ ςε ράγα πίνακα Τφπου UP για χωνευτι εγκατάςταςθ Τφπου Α για εξωτερικι εγκατάςταςθ Για τοποκζτθςθ ςε ψευδοροφι Για τοποκζτθςθ ςε ςυςκευζσ Για τοποκζτθςθ ςε κανάλια εγκαταςτάςεων Bus-γραμμή Σε αντίκεςθ με τισ ςυμβατικζσ και μζχρι ςιμερα γνωςτζσ θλεκτρικζσ εγκαταςτάςεισ όπου κάκε λειτουργία χρειάηεται τθ δικι τθσ καλωδίωςθ, ςτθν τεχνικι EIB/KNX, θ επικοινωνία γίνεται μζςω ξεχωριςτοφ καλωδίου bus ςυνεςτραμμζνου ηεφγουσ TP-1 (Twisted-Pair type-1). Ο ρόλοσ του καλωδίου αυτοφ είναι διπλόσ: Μεταφζρει δεδομζνα μεταξφ των bus-ςυςκευϊν. τισ τροφοδοτεί με ενζργεια. Ριςτοποιθμζνοσ αγωγόσ κατά KNX/ΕΙΒ είναι το καλϊδιο τφπου YCYM 2x2x0.8mm 2 : Ρεριλαμβάνει δφο ηεφγθ καλωδίων εμβαδοφ κάκετθσ διατομισ 0.8mm 2, εκ των οποίων ωσ bus-γραμμι χρθςιμοποιείται το ζνα (ςυνικωσ το μαφρο-κόκκινο) ενϊ το δεφτερο μζνει κενό ωσ εφεδρικό. 12

13 1.2.2 Δομικά εξαρτήματα (System components) Τα δομικά ςτοιχεία του ςυςτιματοσ, είναι απαραίτθτα για τθ δθμιουργία ςυνκθκϊν λειτουργίασ τθσ bus-γραμμισ και για τθν απρόςκοπτθ λειτουργία των busςυςκευϊν. Στθν πλειοψθφία τουσ βρίςκονται τοποκετθμζνα ςε πίνακεσ διανομισ, πρόκειται δθλαδι για υλικό ράγασ. Ππωσ ςε όλεσ τισ θλεκτρικζσ εγκαταςτάςεισ, ζτςι και ςτθν τεχνικι ΕΙΒ/ΚΝΧ, ο πίνακασ διανομισ είναι θ καρδιά τθσ εγκατάςταςθσ. Ζτςι, και με το ςφςτθμα EIB/KNX ιδιαίτερθ προςοχι πρζπει να δοκεί ςτθν κζςθ τοποκζτθςθσ, ςτθν ςωςτι επιλογι των υλικϊν, ςτθ ςωςτι ςφνδεςθ τουσ και ςτο μζγεκοσ των πινάκων. Με βάςθ τθν επιλογι των ςυςκευϊν που ζχουν προκφψει από τθν μελζτθ πρζπει να προβλεφκεί το ανάλογο μικοσ ράγασ πίνακα και μάλιςτα με προςαφξθςθ 15% για μελλοντικζσ επεκτάςεισ. Εκτόσ από τον απαραίτθτο χϊρο για τα υλικά και τα εξαρτιματα του EIB/ΚΝΧ, κα πρζπει να υπολογιςτεί ο απαιτοφμενοσ χϊροσ για τα ςυμβατικά υλικά και εξαρτιματα του πίνακα (διακόπτεσ, αςφάλειεσ, ΔΔΕ κλπ). Εδϊ πρζπει να τονιςτεί, ότι δεν χρειάηεται ξεχωριςτόσ πίνακασ για τα ςυμβατικά υλικά και ξεχωριςτόσ για αυτά του EIB/KNX. Πλα μποροφν να τοποκετθκοφν ςε ενιαίο πίνακα. Οι πίνακεσ κα πρζπει να ζχουν τισ ανάλογεσ διαςτάςεισ για υλικό ράγασ τφπου Ν. Ρρζπει επίςθσ να ςθμειωκεί ότι για τθν ςωςτι τοποκζτθςθ και ςφνδεςθ των υλικϊν, οι ράγεσ πίνακα κα πρζπει να είναι καταςκευαςμζνεσ με βάςθ τισ προδιαγραφζσ ΕΝ x 7,5mm. Αν οι πίνακεσ δοκοφν για παραγγελία ςε καταςκευαςτι πινάκων, είναι χριςιμο να δοκοφν γενικά χαρακτθριςτικά καταςκευισ. Απαραίτθτθ είναι επίςθσ, θ διαςφνδεςθ των πινάκων (εφόςον είναι περιςςότεροι του ενόσ) με γραμμι bus. Για τθν ςφνδεςθ τθσ bus-γραμμισ με τουσ πίνακεσ χρθςιμοποιοφνται ειδικοί ςυνδετιρεσ. Οι ίδιοι ςυνδετιρεσ χρθςιμοποιοφνται και για τθν διαςφνδεςθ εςωτερικά ςτισ ράγεσ του πίνακα. Συνιςτάται, οι bus-ςυςκευζσ να μθν τοποκετοφνται κοντά ςε ςυςκευζσ οι οποίεσ μποροφν να κερμανκοφν κατά τθν λειτουργία τουσ. Η τάςθ για τθν τροφοδοςία των bus-ςυςκευϊν που τοποκετοφνται ςτουσ χϊρουσ ενόσ κτιρίου γίνεται μζςα από τθν γραμμι του bus με τάςθ 29V DC γνωςτι ωσ SELV (Safety Extra Low Voltage). Η τροφοδοςία ιςχφοσ 230/400V AC για τουσ καταναλωτζσ γίνεται από τουσ τοπικοφσ πίνακεσ με τισ γνωςτζσ γραμμζσ ιςχφοσ. Οι γραμμζσ ιςχφοσ αςφαλίηονται κανονικά με βάςθ τουσ ιςχφοντεσ κανονιςμοφσ. 13

14 Τροφοδοτικό (Power Supply) Για κάκε bus-γραμμι χρειάηεται μία πθγι ρεφματοσ, το τροφοδοτικό. Τοποκετείται ςτον πίνακα και ςυνδζεται με τθ bus-γραμμι μόνο και μόνο για να τθν τροφοδοτιςει με ρεφμα. Ζτςι, το τροφοδοτικό δεν προγραμματίηεται και δεν υπολογίηεται ςτουσ bus-ςυνδρομθτζσ. Ωσ παράδειγμα, θ ςειρά τροφοδοτικϊν Ν125 τθσ Siemens είναι ονομαςτικισ εντάςεωσ 160, 320 ι 620mA με τάςθ εξόδου DC V (SELV), διακζτουν ενςωματωμζνο πθνίο για τθν αποφυγι τθσ απόςβεςθσ των τθλεγραφθμάτων επικοινωνίασ, ενϊ το ιςχυρότερο μπορεί να τροφοδοτιςει μία ακόμθ δεφτερθ γραμμι με τθν παρεμβολι ενόσ εξωτερικοφ πθνίου Ν120. Το τροφοδοτικό Ν125 ζχει προςταςία για διαρκζσ βραχυκφκλωμα και δυνατότθτα απόςβεςθσ μικρϊν διακοπϊν τάςεωσ. Είναι τφπου Ν που ςθμαίνει ότι ζχει τισ ίδιεσ διαςτάςεισ των μικροαυτόματων και υλικϊν πινάκων Ν τθσ Siemens. Διακζτει φωτεινζσ ενδείξεισ για κανονικι λειτουργία, υπερφόρτιςθ και διακόπτθ για λειτουργία (reset). Ο διακόπτθσ reset είναι προςπελάςιμοσ μόνο από τον τεχνικό προγραμματιςμοφ. Συνδζεται με τθν τάςθ 230V με κλζμμεσ ταχείασ ςυνδζςεωσ και με τθν γραμμι bus με κλζμμα bus ι με ειδικζσ ελατθριωτζσ επαφζσ αυτόματα μόλισ τοποκετθκεί ςτθν ράγα του πίνακα. Ρροτείνεται να αςφαλίηεται ανεξάρτθτα από άλλεσ καταναλϊςεισ με μικροαυτόματο 10Α. Ρλάτοσ: 4 Μ.Ε. Κωδικόσ Siemens: 5WG AB21 A1: Τάςθ τροφοδοςίασ (230V-50Hz) A2: Γείωςθ A3: Ζνδειξθ υπερζνταςθσ ι βραχυκυκλϊματοσ ςτθ γραμμι bus A4: Κανονικι λειτουργία A5: Λειτουργία Reset. A6: Διακόπτθσ Reset A7: Ετικζτα A8: Κάλυμμα για τισ κλζμμεσ χαμθλισ τάςθσ (για δεφτερθ γραμμι). 14

15 Ρηνίο (Choke) Το πθνίο, όπωσ και το τροφοδοτικό, τοποκετείται ςε ράγα 35mm, δεν προγραμματίηεται και δεν ανικει ςτουσ bus-ςυνδρομθτζσ. Αποςκοπεί ςτθν εξάλειψθ του θλεκτρικοφ κορφβου που μπορεί να οδθγιςει ςε απόςβεςθ των πλθροφοριϊν που διαβιβάηονται μζςω τθσ bus-γραμμισ. Αυτό ςυμβαίνει γιατί ιςχφει: που ςθμαίνει πω όταν το πθνίο διαρρζεται από ςυνεχι τάςθ, αποτελεί μια χαμθλι ωμικι αντίςταςθ γιατί f = 0, άρα άρα Αντίκετα, όταν διαρρζεται από εναλλαςςόμενθ, το οπότε και το πθνίο αποκτά μεγάλθ αντίςταςθ. παίρνει μεγάλεσ τιμζσ, Επιπλζον, όταν το τροφοδοτικό δε διακζτει ζξοδο για τροφοδοςία δεφτερθσ γραμμισ, χρθςιμοποιείται ςε ςυνεργαςία με αυτό για τθν τροφοδοςία τθσ. Ωσ παράδειγμα, το ςυγκεκριμζνο πθνίο είναι ςυςκευι τφπου Ν που ςθμαίνει ότι ζχει τισ ίδιεσ διαςτάςεισ των μικροαυτόματων και υλικϊν πινάκων Ν. Διακζτει διακόπτθ και φωτεινι ζνδειξθ για λειτουργία επαναφοράσ τθσ γραμμισ (reset). Η ςυςκευι διακζτει ελατθριωτζσ επαφζσ πίεςθσ για τθν ςφνδεςθ τθσ ςτο bus μζςω τθσ ράγασ μεταφοράσ δεδομζνων. Ρλάτοσ: 2 Μ.Ε. Κωδικόσ Siemens: 5WG AB01 15

16 Ρροςαρμοςτήσ γραμμήσ/περιοχήσ (Line/Backbone Coupler) Για τθν διαςφνδεςθ των γραμμϊν με τθν κεντρικι γραμμι και των περιοχϊν μεταξφ τουσ ςτθν κεντρικι γραμμι περιοχϊν, χρθςιμοποιοφνται οι προςαρμοςτζσ γραμμισ ι περιοχισ. Είναι ςυςκευζσ ράγασ, οπότε και τοποκετοφνται ςτον πίνακα. Οι προςαρμοςτζσ γραμμισ/περιοχισ αποκτοφν διευκφνςεισ, προγραμματίηονται μζςω του ETS και υπολογίηονται ςτουσ ςυνδρομθτζσ. Οι νεότερθσ γενιάσ προςαρμοςτζσ γραμμισ/περιοχισ, περιζχουν μπαταρία λικίου ϊςτε να μθ χάνεται ο προγραμματιςμόσ τουσ ςε περίπτωςθ διακοπισ ρεφματοσ. Ωσ παράδειγμα, ο προςαρμοςτισ γραμμισ/περιοχισ 5WG1 1401AB03 τθσ Siemens, που εικονίηεται δεξιά, ζχει πλάτοσ μόλισ 1 Μ.Ε. και ανάμεςα ςτα άλλα πλεονεκτιματα του δεν χρειάηεται μπαταρία και μπορεί να αντικαταςτιςει ι να ςυνεργαςτεί με τουσ παλαιότερουσ τφπουσ. Bus Ρροςαρμοςτήσ ή BCU (Bus - Coupling Unit) Ο bus-προςαρμοςτισ, πραγματοποιεί τθ ςφνδεςθ μεταξφ τθσ bus-γραμμισ και των επιμζρουσ ςυςκευϊν. Είναι θ ςυςκευι εκείνθ που προςδίδει ευφυΐα ςτα εξαρτιματα του ςυςτιματοσ με τα οποία ςυνδζεται. Αυτά μπορεί να είναι είτε αιςκθτιρια (πχ κερμοςτάτθσ χϊρου) όπου και αποτελεί αφαιροφμενο τμιμα τθσ bus-ςυςκευισ, είτε ενεργοποιθτζσ (π.χ. dimmer φωτιςμοφ) όπου και αποτελεί ςτακερό τμιμα τθσ bus-ςυςκευισ, μιάσ και ςυνικωσ βρίςκεται ενςωματωμζνοσ ςε αυτιν. Οι bus-προςαρμοςτζσ αφαιροφμενου τφπου, ςτθν πλειοψθφία τουσ εγκακίςτανται χωνευτά ςτουσ τοίχουσ, ςε κουτιά Φ60 με βίδεσ: 16

17 Ρζρα από τισ ενςωματωμζνεσ bus-κλζμμεσ ςφνδεςθσ με τθ ςυςκευι και τθ busγραμμι, περιλαμβάνει ζνα μπουτόν, ζνα ενδεικτικό led κακϊσ και μία 10-πολικι φφςα AST διαςφνδεςθσ μζςω τθσ οποίασ ειςάγεται θ φυςικι του διεφκυνςθ εξωτερικά. Θφρα επικοινωνίασ δεδομζνων (Data Interface) Η κφρα επικοινωνίασ δεδομζνων, είναι θ ςυςκευι μζςω τθσ οποίασ αποκτοφν φυςικι διεφκυνςθ και προγραμματίηονται όλεσ οι bus-ςυςκευζσ του ςυςτιματοσ ΕΙΒ/ΚΝΧ. Μζςω τθσ κφρασ επικοινωνίασ, μποροφμε να επικοινωνοφμε με τα επιμζρουσ τμιματα/ςυςκευζσ του ςυςτιματοσ ϊςτε να προςκαφαιρζςουμε ςτοιχεία ι να μεταβάλλουμε ρυκμίςεισ. Διακρίνονται ςε δφο τφπουσ, τόςο βάςει του τρόπου ςυνδεςμολογίασ και επικοινωνίασ με τθν εξωτερικι ςυςκευι προγραμματιςμοφ όςο και βάςει τθσ ςχθματικισ τουσ διαμόρφωςθσ. Ζτςι, θ διαςφνδεςθ μπορεί να είναι είτε μζςω κφρασ USB (Universal Serial Bus) είτε μζςω κφρασ RS232 (9pin D-Sub Serial Port). Από τθν άλλθ, θ τοποκζτθςι τθσ μπορεί να γίνει είτε εντόσ του πίνακα εγκατάςταςθσ, οπότε κα ζχει μορφι υλικοφ εγκατάςταςθσ ράγασ 35mm είτε χωνευτά ςε κουτί τοίχου Φ60 με βίδεσ. Στθν πρϊτθ περίπτωςθ (μορφι ραγοχλικοφ) ο bus-προςαρμοςτισ είναι ενςωματωμζνοσ ςτο εςωτερικό τθσ, ενϊ ςτθν δεφτερθ ςυνικωσ απαιτείται διαςφνδεςθ με bus-προςαρμοςτι αφαιροφμενου τφπου. 17

18 Συνδετήρεσ ράγασ (Connectors) Αυτι θ ςυςκευι ράγασ, διακζτει ελατθριωτζσ επαφζσ πίεςθσ ςτο πίςω τθσ μζροσ για τθν ςφνδεςθ τθσ ςτο bus μζςω τθσ ράγασ μεταφοράσ δεδομζνων. Χρθςιμοποιείται για τθν ςφνδεςθ τθσ αυτοκόλλθτθσ γραμμισ bus με κάποια άλλθ ςυςκευι ι κάποια άλλθ ράγα γραμμισ δεδομζνων μζςω bus-καλωδίου δεδομζνων όπωσ επίςθσ και για ςφνδεςθ του πθνίου και δεφτερθσ γραμμισ. Τζλοσ, είναι είτε διπλοί (2-gang) είτε τετραπλοί (4-gang) ανάλογα με το πλικοσ επαφϊν και κλεμμϊν που φζρουν. Oι ςυνδετιρεσ ράγασ μεταφοράσ δεδομζνων, δεν αποκτοφν διευκφνςεισ, δεν προγραμματίηονται και δεν υπολογίηονται ςτουσ ςυνδρομθτζσ του EIB/ΚΝΧ. άγεσ μεταφοράσ δεδομζνων (Data Rails) Πλεσ οι ςυςκευζσ που τοποκετοφνται ςε ράγα πίνακα και διακζτουν ειδικζσ ελατθριωτζσ επαφζσ, επικοινωνοφν μεταξφ τουσ και τροφοδοτοφνται από μια ράγα μεταφοράσ δεδομζνων. Οι ράγεσ δεδομζνων είναι αυτοκόλλθτεσ και τοποκετοφνται ςτισ κοινζσ ράγεσ πίνακα (DIN EN x7.5mm), ενϊ διαςυνδζονται μεταξφ τουσ και με τθν εγκατάςταςθ με ειδικοφσ ςυνδετιρεσ ράγασ. Υπάρχουν ςε διάφορα μεγζκθ και υπάρχει θ δυνατότθτα να φζρουν και ενςωματωμζνο ςυνδετιρα για κλζμμα bus. Ππωσ είναι φυςικό, δε λαμβάνονται υπόψθ ωσ bus-ςυνδρομθτζσ. 18

19 Bus-κλζμμα (Terminal) Οι κλζμμεσ που χρθςιμοποιοφνται ςτισ bus-γραμμζσ του ςυςτιματοσ ΕΙΒ/ΚΝΧ, δεν φζρουν βίδεσ αλλά εςωτερικζσ επαφζσ με ελάςματα. Διακζτουν χρωματιςμό κόκκινο (+) και μαφρο (-) για ςιμανςθ τθσ πολικότθτασ και ζχουν δυνατότθτα ςφνδεςθσ μζχρι τεςςάρων μονοπολικϊν καλωδίων εμβαδοφ κάκετθσ διατομισ 0.8mm 2 ανά κλζμμα. Χρθςιμοποιοφνται για διακλαδϊςεισ, επεκτάςεισ, και ςυνδζςεισ bus-γραμμϊν μεταξφ τουσ αλλά και για προςταςία ελεφκερων άκρων αγωγϊν bus-γραμμϊν ςε αναμονζσ ι εφεδρικζσ bus-γραμμζσ. 19

20 1.2.3 Αιςθητήρια (Sensors) Τα αιςκθτιρια αποτελοφν το μζςο με το οποίο το ςφςτθμα επικοινωνεί με εμάσ και με το περιβάλλον. Μζςω των αιςκθτθρίων είναι δυνατι θ μεταφορά μιάσ άμεςθσ εντολισ μασ προσ το ςφςτθμα (π.χ. πιζηοντασ ζνα ςυγκεκριμζνο μπουτόν να ανάψουν τα φϊτα κιπου) αλλά και ζμμεςα, για να εκτελεςτοφν λειτουργίεσ που ζχουμε ηθτιςει από το ςφςτθμα, όταν υπάρξουν κάποιεσ προχποκζςεισ (π.χ. να κλείνουν τα ρολά όταν ςκοτεινιάηει, δθλαδι όταν ο αιςκθτιρασ φωτεινότθτασ ενθμερϊςει ανάλογα το ςφςτθμα). Υπάρχουν αιςκθτιρια τα οποία διακζτουν ενςωματωμζνουσ bus-προςαρμοςτζσ οπότε ςυνδζονται άμεςα ςτθ bus-γραμμι, ενϊ άλλα απαιτοφν τθ ςφνδεςι τουσ ςε εξωτερικοφσ bus-προςαρμοςτζσ οι οποίοι κα το ςυνδζςουν ςτθ bus-γραμμι. Και ςτισ δφο περιπτϊςεισ, το αποτζλεςμα είναι θ ανταλλαγι φυςικϊν μεταβλθτϊν ςε ιςοδφναμεσ θλεκτρικζσ τιμζσ τάςθσ. Μπουτόν (Push Buttons) Τα μπουτόν είναι τα αιςκθτιρια με τα οποία ζρχεται ςυχνότερα ςε άμεςθ επαφι ο χριςτθσ. Στθν πλειοψθφία τουσ, περιμετρικά ζχουν μζγεκοσ διακόπτθ ςυμβατικισ θλεκτρολογικισ εγκατάςταςθσ και περιλαμβάνουν ςυνικωσ ηευγάρια πλικτρων πίεςθσ με επαναφορά. Ζτςι, ξεκινοφν από μονά όπου φζρουν ζνα ηεφγοσ πλικτρων, διπλά όπου φζρουν τζςςερα πλικτρα κ.ο.κ.. Για τθ ςφνδεςι τουσ ςτθ bus-γραμμι απαιτείται θ μεςολάβθςθ bus-προςαρμοςτι. Εκείνοσ, προγραμματίηεται για το κάκε ζνα πλικτρο του κάκε μπουτόν ξεχωριςτά. Στο εμπόριο κα βροφμε μεγάλθ ποικιλία μπουτόν με διάφορα design. Επίςθσ, πωλοφνται είτε χωριςτά, είτε μαηί με τον bus-προςαρμοςτι τουσ. 20

21 Θερμοςτάτησ χώρου (Room Thermostat) Σε αντίκεςθ με τα ςυμβατικά ςυςτιματα ψφξθσ/κζρμανςθσ, ο κερμοςτάτθσ χϊρου που λαμβάνει μζροσ ςε ζνα ςφςτθμα EIB/KNX, δεν ρυκμίηει άμεςα τθ κερμοκραςία. Χρθςιμοποιείται για να ενθμερϊνει το ςφςτθμα ποιο είναι το επίπεδο τθσ τρζχουςασ κερμοκραςίασ αλλά και ποιο είναι το επίπεδο κερμοκραςίασ που επικυμεί ο χριςτθσ, ςε περίπτωςθ που το ςφςτθμα ζχει προγραμματιςτεί για κάποια διαφορετικι τιμι. Ρολλοί κερμοςτάτεσ χϊρου περιλαμβάνουν και λειτουργίεσ ςεναρίων, προεπιλεγμζνα δθλαδι επίπεδα κερμοκραςιϊν που λειτουργοφν είτε αυτόνομα είτε ςε ςυνδυαςμό με άλλεσ λειτουργίεσ (πχ επίπεδα φωτιςμοφ). Σε περίπτωςθ για παράδειγμα που χρειαςτεί να αναχωριςουμε εκτάκτωσ, επιλζγουμε το ςενάριο «away» κι ζτςι θ κερμοκραςία αναπροςαρμόηεται ςε χαμθλότερο επίπεδο. Ο κερμοςτάτθσ χϊρου ςυνδζεται ςτον bus-προςαρμοςτι, ο οποίοσ προγραμματίηεται και διαμζςου αυτοφ ςυνδζεται ςτθ bus-γραμμι. 21

22 Αιςθητήρεσ Κίνηςησ & Ραρουςίασ (Motion & Presence detectors) Οι δφο αυτοί αιςκθτιρεσ ανικουν ςτθν ίδια κατθγορία μιασ και θ ουςιαςτικι τουσ λειτουργία είναι πανομοιότυπθ: να ενθμερϊνουν το ςφςτθμα πωσ υπάρχει κίνθςθ ι παρουςία ςε ζνα ςυγκεκριμζνο χϊρο κι ζτςι να εκτελζςει τισ ανάλογεσ ενζργειεσ για τισ οποίεσ ζχει προγραμματιςτεί. Οι αιςκθτιρεσ κίνθςθσ, ςυνικωσ τοποκετοφνται ζξω, γι αυτό και περιλαμβάνουν ρφκμιςθ κατωφλίου φωτεινότθτασ, ρφκμιςθ ευαιςκθςίασ δζςμθσ κακϊσ και ρφκμιςθ χρονοκακυςτζρθςθσ λειτουργίασ. Οι αιςκθτιρεσ παρουςίασ τοποκετοφνται ςε εςωτερικοφσ χϊρουσ, ςυνικωσ ςε οροφζσ και ζχουν τθ δυνατότθτα να ανιχνεφουν πιο μικρζσ κινιςεισ. Ζτςι, εάν για παράδειγμα ςε ζνα γραφείο κζλουμε ο φωτιςμόσ να απενεργοποιείται όταν δεν υπάρχει κίνθςθ, κα χρθςιμοποιιςουμε αιςκθτιρα παρουςίασ, μιάσ και ο εργαηόμενοσ ςυνικωσ δεν κάνει μεγάλεσ κινιςεισ (π.χ. γράφει ςτον θλεκτρονικό υπολογιςτι). Και οι δφο τφποι αιςκθτιρων πάντωσ, βαςίηονται ςτθν ίδια αρχι λειτουργίασ, τθν ανίχνευςθ κινοφμενων μαηϊν κερμότθτασ, γνωςτι και ωσ PIR (Passive InfraRed). Για τθ ςφνδεςι του ςτο ςφςτθμα, ςτθ bus-γραμμι δθλαδι, απαιτείται θ διαμεςολάβθςθ ενόσ bus-προςαρμοςτι. O bus-προςαρμοςτισ, προγραμματίηεται. 22

23 Μετεωρολογικόσ ςταθμόσ (Weather Station) & Μονάδα Αναλογικήσ Ειςόδου (Analog Input) Ο μετεωρολογικόσ ςτακμόσ είναι ςτθν ουςία για μια ςυςκευι θ οποία ςυγκεντρϊνει αιςκθτιρεσ με τουσ οποίουσ το ςφςτθμα μπορεί να αντιλαμβάνεται τι καιρικζσ ςυνκικεσ επικρατοφν ςτο εξωτερικό του κτιρίου. Οι αιςκθτιρεσ που βρίςκονται εγκατεςτθμζνοι πάνω ςτον μετεωρολογικό ςτακμό ςυνικωσ είναι: μετρθτισ ταχφτθτασ αζρα, αιςκθτιρασ βροχισ, αιςκθτιρασ κερμοκραςίασ, αιςκθτιρασ ζνταςθσ φωτόσ (ενόσ ι πολλαπλϊν ςθμείων) GPS για εντοπιςμό θμζρασ και ϊρασ. Μποροφμε να προγραμματίςουμε το ςφςτθμα ζτςι ϊςτε ςε περίπτωςθ βροχισ, θ μονάδα αυτόματου ποτίςματοσ να μθν ενεργοποιθκεί ι εάν θ ταχφτθτα του ανζμου υπερβεί κάποια τιμι, οι τζντεσ να μαηευτοφν για να μθν καταςτραφοφν. Ο ςτακμόσ αυτόσ τοποκετείται ςτο εξωτερικό μζροσ του κτιρίου. Δεν ςυνδζεται ςτο bus αλλά ςε μία μονάδα αναλογικϊν ειςόδων. Εκείνθ ςυνδζεται ςτο bus και δίνει εντολζσ ςτουσ αντίςτοιχουσ ενεργοποιθτζσ ανάλογα με το πρόγραμμα που τθσ ζχει καταχωρθκεί. 23

24 Δυαδικζσ είςοδοι (Binary inputs) Μια δυαδικι είςοδοσ χρθςιμοποιείται ςτο να μετατρζψει ζνα γεγονόσ ςε πλθροφορία ςυμβατι με τον τρόπο επικοινωνίασ του bus. Ανάλογα με τθν τάςθ παρακολοφκθςθσ υπάρχουν δυαδικζσ είςοδοι για 230V AC ι DC και για 24V ΑC ι DC. Αυτζσ οι είςοδοι είναι τετραπλζσ ι εξαπλζσ με γαλβανικι απομόνωςθ. Άρα μποροφν να ελζγχουν τζςςερα ι ζξι διαφορετικά ςθμεία θ κάκε μία ανεξάρτθτα. Η δυαδικι είςοδοσ, προγραμματίηεται. Μονάδα χρονικοφ προγραμματιςμοφ (Time & Day Switch) Η μονάδα χρονικοφ προγραμματιςμοφ, δεν υποκακιςτά το χρονοδιακόπτθ. Χρθςιμοποιείται για τθ δθμιουργία χρονικϊν μετατοπίςεων, λειτουργία αυτομάτου κλιμακοςταςίου ι αντιςτροφζσ εντολϊν οι οποίεσ λαμβάνονται και εκπζμπονται μζςω bus-τθλεγραφθμάτων. Δεν χρειάηεται ιδιαίτερθ ςφνδεςθ εκτόσ από τθν τοποκζτθςθ του ςτθν ράγα δεδομζνων. Στθν ςυνζχεια χρειάηεται προγραμματιςμό, οπότε και υπολογίηεται ςτουσ ςυνδρομθτζσ. 24

25 Ρολλαπλή Είςοδοσ (Universal Interface) Η πολλαπλι είςοδοσ διακζτει ςυνικωσ δφο ι τζςςερα κανάλια που μποροφν να μετατρζπουν ςιματα που προζρχονται από ςυμβατικά μπουτόν, ςε ςιματα τεχνικισ ΕΙΒ/ΚΝΧ. Επιπλζον, τα κανάλια αυτά, μποροφν να παραμετροποιθκοφν ωσ είςοδοι ι ωσ ζξοδοι μζςω του ETS. Η πολλαπλι είςοδοσ ζχει διαςτάςεισ τζτοιεσ ϊςτε να χωράει ςε ζνα κοινό ςτρογγυλό κουτί τοίχου Φ60mm. 25

26 1.2.4 Ενεργοποιητζσ (Actuators) Οι ενεργοποιθτζσ, αποτελοφν ουςιαςτικά το «εκτελεςτικό» μζροσ του υλικοφ ςτο ςφνολο ενόσ ςυςτιματοσ τεχνικισ EIB/KNX. Στο εςωτερικό τουσ περιλαμβάνουν: Το πρόγραμμα εφαρμογισ, Τθ μονάδα του bus-προςαρμοςτι και Τθ μονάδα ιςχφοσ. Η μονάδα ιςχφοσ και το πρόγραμμα εφαρμογισ, είναι αυτά που χαρακτθρίηουν τθ λειτουργία του εκάςτοτε ενεργοποιθτι. Οι ενεργοποιθτζσ ςυγκεντρϊνουν ειδικζσ εφαρμογζσ και δζχονται εντολζσ από τα αντίςτοιχα αιςκθτιρια. Οι εντολζσ αυτζσ, διζρχονται από τουσ bus-προςαρμοςτζσ των αιςκθτθρίων προσ τουσ bus-προςαρμοςτζσ των ενεργοποιθτϊν μζςω τθσ busγραμμισ. Πταν αυτζσ αφοροφν τισ δικζσ τουσ φυςικζσ διευκφνςεισ διανζμουν ιςχφ ςτα διάφορα θλεκτρικά κυκλϊματα-καταναλωτζσ, με τα οποία είναι ςυνδεδεμζνθ θ μονάδα ιςχφοσ τουσ. Ενεργοποιητήσ διακοπτών ΟΝ/OFF (Switch Actuator) Οι ενεργοποιθτζσ με λειτουργία διακοπτϊν ΟΝ/OFF τοποκετοφνται ςυνικωσ ςτον πίνακα διανομισ απ όπου και τροφοδοτοφν τισ επιμζρουσ γραμμζσ ιςχφοσ. Σε ειδικζσ περιπτϊςεισ, ςυνικωσ ςε υπάρχουςεσ εγκαταςτάςεισ μποροφν να χρθςιμοποιθκοφν και ενεργοποιθτζσ ειδικά καταςκευαςμζνοι για τοποκζτθςθ ςε ψευδοροφι. Στο εμπόριο κυκλοφοροφν διάφοροι τφποι, από 2 ζωσ και 16 εξόδουσ και ιςχφ μζχρι και 2.500W. 26

27 Ενεργοποιητήσ ελζγχου ςτάθμησ φωτιςμοφ (Dimming Actuator) Ππωσ και οι ενεργοποιθτζσ διακοπτϊν ON/OFF, ζτςι και αυτοί, παράγονται ςε ςχιματα με δυνατότθτα εγκατάςταςθσ είτε ςε πίνακα είτε ςε ψευδοροφι. Επιπλζον, υπάρχουν τρείσ ςυνολικά εκδόςεισ, ανάλογα με τον τφπο του λαμπτιρα που πρόκειται να τροφοδοτιςουν με ρυκμιηόμενθ ιςχφ. Ζτςι, διακρίνονται ςε: Dim actuators: για λαμπτιρεσ πυράκτωςθσ, αλογόνων (HV) και αλογόνων (LV) με ςυμβατικό Μ/Σ, Tronic dim actuators: για λαμπτιρεσ πυράκτωςθσ, αλογόνων (HV) και αλογόνων (LV) με θλεκτρονικό Μ/Σ, Universal dim actuators: για λαμπτιρεσ πυράκτωςθσ, αλογόνων (HV) και αλογόνων (LV) με ςυμβατικό ι θλεκτρονικό Μ/Σ, Control unit 1-10V: για λαμπτιρεσ φκοριςμοφ με θλεκτρονικό ballast EVG. Ενεργοποιητήσ ρολών (Shutter Actuator) Με αυτοφ του τφπου τον ενεργοποιθτι, μασ δίνεται θ δυνατότθτα να ανοίγουμε/κλείνουμε τα ρολά ι/και τισ τζντεσ του ςπιτιοφ βάςει προγραμματιςμζνου χρονοδιαγράμματοσ. Στο εμπόριο κυκλοφοροφν διάφοροι τφποι, ανάλογα με το φορτίο και τα μοτζρ που μποροφν να τροφοδοτιςουν. Σε ειδικζσ περιπτϊςεισ και εφόςον υπάρχει εγκατεςτθμζνοσ ο ανάλογοσ εξοπλιςμόσ μποροφν να εκτελεςτοφν λειτουργίεσ για τθν προφφλαξθ του κτιρίου ι του εγκατεςτθμζνου υλικοφ. 27

28 1.2.5 Ελεγκτζσ (Controllers) Μονάδα λογικήσ (Logic Controller) Η μονάδα λογικισ, είναι υλικό ράγασ οπότε και τοποκετείται ςτον πίνακα εγκατάςταςθσ. Χρθςιμοποιείται για τθ δθμιουργία αλλθλεξάρτθςθσ μεταξφ αιςκθτθρίων και ενεργοποιθτϊν βαςιηόμενων ςε λογικζσ ςχζςεισ δυαδικισ λογικισ (AND, OR). Επιπλζον, μπορεί να εκτελεί διεργαςίεσ όπωσ: Ρφλθ / φίλτρο δεδομζνων Χρονικι κακυςτζρθςθ Ρολλαπλαςιαςμό τιμϊν Min / Max ζνδειξθ τιμισ Σφγκριςθ κερμοκραςίασ Αντιςτροφι τιμϊν Οριακι τιμι Μετατροπζα format μονάδων Counter Ελεγκτήσ βαλβίδων θζρμανςησ (Valve Drive) Ο ελεγκτισ βαλβίδων κζρμανςθσ τοποκετείται ςτθν υδραυλικι βαλβίδα του κερμαντικοφ ςϊματοσ. Θα μποροφςαμε κάλλιςτα να τον κατατάξουμε και ςτθν κατθγορία των ενεργοποιθτϊν. Ο ελεγκτισ βαλβίδων, λαμβάνοντασ δεδομζνα από τον αντίςτοιχο κερμοςτάτθ χϊρου, μπορεί να ρυκμίςει άμεςα εάν κα ηεςτακεί το κερμαντικό ςϊμα και για πόςο χρονικό διάςτθμα και άρα να ρυκμίςει τθ κερμοκραςία χϊρου ςτον οποίο είναι τοποκετθμζνοσ. 28

29 Εδϊ κα πρζπει να ςθμειωκεί πωσ οι που αναφζρκθκαν παραπάνω είναι απλά ζνα μζροσ από τθν κάκε κατθγορία. Σκοπόσ άλλωςτε δεν ιταν να φτιαχτεί κατάλογοσ προϊόντων αλλά μια αναφορά τθσ κάκε κατθγορίασ ςυμπεριλαμβάνοντασ τα ςθμαντικότερα ςτοιχεία που τθν αποτελοφν. 29

30 1.3 ΔΟΜΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ ΕΙΒ/ΚΝΧ Το ςφςτθμα ςτθρίηει τθ λειτουργία του ςτθ χριςθ ενόσ και μόνο κοινοφ, ςειριακοφ μζςου μετάδοςθσ που αποτελεί τθν «καρδιά» του EIB/ΚΝΧ και είναι ο δίαυλοσ ι bus. Ράνω ςτον δίαυλο ςτινεται ολόκλθρο το δίκτυο EIB/ΚΝΧ κακϊσ ςε αυτόν ςυνδζονται όλα τα ενεργά μζρθ του ςυςτιματοσ που είδαμε ςτο προθγοφμενο κεφάλαιο. Η κάκε μια από αυτζσ τισ ςυςκευζσ διακζτει δικό τθσ μικροεπεξεργαςτι και εφόςον προγραμματιςτεί αντίςτοιχα, αποκτά κάποιου είδουσ «λογικι» και «εξυπνάδα». Για το λόγο αυτό, το ςφςτθμα είναι απαλλαγμζνο από τθν απαίτθςθ ενόσ κεντρικοφ επεξεργαςτι. Ωςτόςο, υπάρχει θ δυνατότθτα κεντρικοφ ελζγχου. Ρροκειμζνου αυτζσ οι ςυςκευζσ να διαχωριςτοφν από τισ οικιακζσ, ονομάηονται «ςυνδρομθτζσ» του δικτφου Τηλεγραφήματα Οι πλθροφορίεσ που ανταλλάςουν οι ςυνδρομθτζσ διαμορφϊνονται ςε πακζτα πλθροφοριϊν που λζγονται «τθλεγραφιματα» (telegrams) και διαμορφϊνονται ςφμφωνα με τισ προχποκζςεισ που κακορίηει το πρωτόκολλο του διαφλου (bus protocol). Τα τθλεγραφιματα αποςτζλλονται από ζναν αιςκθτιρα προσ ζναν ι περιςςότερουσ εντολείσ, διάμεςου του διαφλου. Κάκε τθλεγράφθμα που μεταδίδεται ςτο δίαυλο το «βλζπουν» όλοι οι ςυνδρομθτζσ, αλλά ανταποκρίνονται μόνο αυτοί ςτουσ οποίουσ αναφζρεται. Αν θ μετάδοςθ είναι επιτυχισ, οι εντολείσ αναγνωρίηουν ότι ζλαβαν το τθλεγράφθμα κακϊσ τουσ αποςτζλλονται «μθνφματα αναγνϊριςθσ». Σε περίπτωςθ, όμωσ, που θ αναγνϊριςθ λιψθσ εκκρεμεί, θ μετάδοςθ του τθλεγραφιματοσ επαναλαμβάνεται μζχρι και τρεισ φορζσ. Εάν και ζπειτα από τρεισ προςπάκειεσ θ αναγνϊριςθ λιψθσ εξακολουκεί να εκκρεμεί, δθλαδι δεν ο αποςτολζασ δεν ζχει λάβει μινυμα αναγνϊριςθσ, θ αποςτολι του τθλεγραφιματοσ ακυρϊνεται και το πρόβλθμα καταγράφεται ςτθ μνιμθ του αποςτολζα ςυνδρομθτι. 30

31 1.3.2 Τοπολογία Ζνα ςφςτθμα ΕΙΒ/ΚΝΧ διαιρείται ςε ιεραρχικά τμιματα. Η μικρότερθ μονάδα είναι θ μια γραμμι. Μια γραμμι περιλαμβάνει ζνα μζγιςτο αρικμό 64 ςυςκευϊν που αποκαλοφνται bus ςυςκευζσ και ζνα τουλάχιςτον τροφοδοτικό με πθνίο για τθν παροχι τάςθσ τροφοδοςίασ SELV V DC. Με τθ βοικεια των προςαρμοςτϊν γραμμϊν που διαςυνδζονται μζςω μιασ κφριασ γραμμισ, μζχρι και 12 γραμμζσ μποροφν να διαςυνδεκοφν ςε μια περιοχι. Ακόμθ, 15 πρόςκετεσ περιοχζσ είναι διακζςιμεσ για να αναβακμίςουν ζνα ςφςτθμα ΕΙΒ/ΚΝΧ, με τθ χρθςιμοποίθςθ προςαρμοςτϊν περιοχισ. Ο κεντρικόσ αγωγόσ και οι γραμμζσ περιοχισ απαιτοφν επίςθσ τροφοδοτικό με πθνίο για τθν παροχι θλεκτρικοφ ρεφματοσ. Η δόμθςθ γραμμισ περιοχισ ςθμαίνει ότι θ μεταφορά ςτοιχείων μιασ γραμμισ ι μιασ περιοχισ δεν επθρεάηει τθ ροι ςτοιχείων άλλων γραμμϊν ι περιοχϊν. Με φίλτρα (πθνία) προςαρμοςτϊν γραμμϊν θ ροι ςτοιχείων επιτρζπει τθν ανεξάρτθτθ επικοινωνία μζςα ςτισ πολλαπλάςιεσ γραμμζσ. Το ίδιο πράγμα ιςχφει επίςθσ για τουσ προςαρμοςτζσ περιοχισ. 31

32 Πλεσ οι μορφζσ ςυνδεςμολογίασ είναι αποδεκτζσ (δζνδρου, αςτζρα, παράλλθλθ, μικτι) εκτόσ από κλειςτοφ βρόγχου. Τοπολογία «γραμμήσ» Τοπολογία «αςτέρα» Φυςική διεφθυνςη Η φυςικι διεφκυνςθ (physical address) των ςυνδρομθτϊν, είναι κάτι ανάλογο με τισ ταχυδρομικζσ διευκφνςεισ. Σε κάκε ςυνδρομθτι αντιςτοιχεί μία φυςικι διεφκυνςθ θ οποία είναι μοναδικι και τον προςδιορίηει απόλυτα. Η ανάκεςθ των διευκφνςεων γίνεται μζςω του λογιςμικοφ ETS, με βάςθ τισ απαιτιςεισ του ςυςτιματοσ και ςχετίηεται άμεςα με τθν τοπολογικι κζςθ του εκάςτοτε ςυνδρομθτι ςτο ςφςτθμα. Για αυτό το λόγο καταγράφονται ςτο τοπολογικό ςχζδιο του ςυςτιματοσ. Η φυςικι διεφκυνςθ αποτελείται από τρεισ αρικμοφσ ςτθν ακόλουκθ διάταξθ: ΧX.ΧX.ΧΧΧ Διαμορφϊνεται με βάςθ τον αρικμό τθσ περιοχισ, κφριασ γραμμισ και ςυνδρομθτι ωσ εξισ: Ο πρϊτοσ αρικμόσ αντιςτοιχεί ςτθν κφρια γραμμι και καταλαμβάνει 4 bit, εφόςον ο μζγιςτοσ αρικμόσ περιοχϊν είναι 15 ( 24=16). Ο δεφτεροσ αρικμόσ αντιςτοιχεί ςτον αρικμό γραμμισ και καταλαμβάνει 4 bit, κακϊσ ο μζγιςτοσ αρικμόσ γραμμϊν είναι 12. Ο τρίτοσ αρικμόσ είναι αυτόσ του ςυνδρομθτι 47 τθσ γραμμισ του bus και καταλαμβάνει 1 byte εφόςον ο μζγιςτοσ αρικμόσ ςυνδρομθτϊν είναι 256 (28=256). 32

33 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΙ ΥΛΟΡΟΙΗΣΗ 2.1 Μελζτη Ρριν από κάκε τεχνικι εργαςία είναι απαραίτθτθ μια μελζτθ για να μειωκοφν οι πικανότθτεσ λακϊν και για να υπάρχει μια βάςθ αναφοράσ και ελζγχου για το τι και πωσ πρζπει να γίνει. Ζτςι πριν από το ξεκίνθμα τθσ καταςκευισ μιασ εγκατάςταςθσ τεχνικισ EIB/KNX είναι απαραίτθτθ μια μελζτθ. Αποφάςεισ λειτουργιών ςυςτήματοσ ΕΙΒ/ΚΝΧ Για να επιλεχκοφν οι λειτουργίεσ κα πρζπει να ζχουν οριςτικοποιθκεί τα εξισ: πόςα φωτιςτικά (ςθμεία) και που κα τοποκετθκοφν με ποιουσ τρόπουσ κα ελζγχονται, ποιεσ πρίηεσ κα είναι ελεγχόμενεσ, αν κα υπάρχουν θλεκτρικά ρολά, αν κα υπάρχουν επαφζσ ελζγχου ανοιγμάτων, πϊσ κα ελζγχεται θ κζρμανςθ, αν κα υπάρχουν ενδείξεισ και τζλοσ ποια κα είναι τα ςθμεία χειριςμοφ. Εξίςου ςθμαντικό είναι πωσ κα πρζπει να προβλεφκοφν και να λθφκοφν υπόψθ οι πικανζσ μελλοντικζσ επεκτάςεισ και προςκικεσ του κτιρίου. Επιλογή ςυςκευών ΕΙΒ/ΚΝΧ του ςυςτήματοσ Για να επιλεχκοφν οι ςυςκευζσ τεχνικισ ΕΙΒ/ΚΝΧ, κα πρζπει να ζχουν οριςτικοποιθκεί τα εξισ: Το είδοσ τθσ καλωδίωςθσ (χωνευτι, εξωτερικι, ενδοδαπζδια ςε ψευδοροφζσ, ςε κανάλια ι ςυνδυαςμοί). Οι κζςεισ των ςυςκευϊν ςτον χϊρο (τφπου ράγασ, χωνευτοί, εξωτερικοί). Αξίηει να ςθμειωκεί πωσ θ επιλογι των ςυςκευϊν ΕΙΒ/ΚΝΧ δεν επθρεάηεται μόνο από τισ λειτουργιζσ που απαιτείται να εκτελοφνται. Η κατάςταςθ του κτιρίου, εάν δθλαδι πρόκειται για ζνα νζο κτίριο όπου θ εγκατάςταςθ ςχεδιάηεται ςε «λευκό χαρτί» ι για ιδθ λειτουργικό κτίριο όπου υπάρχουν περιοριςμοί, ζχουν εξίςου μεγάλθ ςθμαςία. 33

34 2.2 Αξιολόγηςη Αφοφ ζχουμε καταςταλάξει ςχετικά με τισ λειτουργίεσ αλλά και το υλικό μζροσ τθσ εγκατάςταςθσ ΕΙΒ/ΚΝΧ, πριν προχωριςουμε ςτθν υλοποίθςθ κα πρζπει να τθν αξιολογιςουμε με διάφορα κριτιρια: Το κόςτοσ προμικειασ και εγκατάςταςθσ των υλικϊν. Ρρωταρχικι ςθμαςία εδϊ ζχει αν κα καταςκευαςκεί εξαρχισ θ θλεκτρολογικι εγκατάςταςθ ι αν πρόκειται να αυτοματοποιθκεί μια υπάρχουςα εγκατάςταςθ. Στθ δεφτερθ περίπτωςθ το κόςτοσ εγκατάςταςθσ, π.χ. μιασ νζασ καλωδίωςθσ, είναι ςθμαντικά μεγαλφτερο. Το κόςτοσ ςυντιρθςθσ τθσ εγκατάςταςθσ. Η αξιοπιςτία των υλικϊν και του ςυςτιματοσ που ζχει επιλεχκεί Η αξιοπιςτία του καταςκευαςτι και του ςυντθρθτι, ωσ προσ τθ δυνατότθτα εξαςφάλιςθσ ςτο μζλλον των απαιτοφμενων ανταλλακτικϊν και προςωπικοφ ςυντιρθςθσ. Η δυνατότθτα εναλλακτικισ επιλογισ υλικϊν από διαφορετικοφσ καταςκευαςτζσ. 34

35 2.2.1 Υλοποίηςη Ρίνακεσ διανομήσ και τροφοδοςίασ Ππωσ ζχει αναφερκεί θ τροφοδοςία των ςυνδρομθτϊν για τθν λειτουργία τουσ γίνεται μζςα από τθν γραμμι του bus. Η τροφοδοςία ιςχφοσ 230/400V γίνεται από τουσ τοπικοφσ πίνακεσ. Οι γραμμζσ ιςχφοσ αςφαλίηονται κανονικά με βάςθ τουσ ιςχφοντεσ κανονιςμοφσ. Ιδιαίτερθ προςοχι πρζπει να δοκεί ςτο μζγεκοσ των πινάκων. Με βάςθ τθν επιλογι των ςυςκευϊν που ζχουν προκφψει από τθν μελζτθ πρζπει να προβλεφκεί το ανάλογο μικοσ ράγασ πίνακα και μάλιςτα με προςαφξθςθ 10% για μελλοντικζσ επεκτάςεισ. Εκτόσ από τον απαιτοφμενο χϊρο για τα υλικά και τα εξαρτιματα του ςυςτιματοσ EIB/ΚΝΧ κα πρζπει να υπολογιςτεί ο απαιτοφμενοσ χϊροσ για τα ςυμβατικά υλικά και εξαρτιματα του πίνακα. Πδευςη bus-γραμμήσ Οι Eλλθνικοί κανονιςμοί με τα παραρτιματά πρζπει να εφαρμόηονται κατά κανόνα. Ππου δεν καλφπτουν οι ελλθνικοί μποροφν να εφαρμόηονται οι γερμανικοί DIN VDE 100 ανάλογα με τον τφπο τθσ εγκατάςταςθσ. H γραμμι bus βρίςκεται υπό τάςθ 24V DC και ςυνιςτάται να οδεφει ανεξάρτθτα αλλά παράλλθλα με τα καλϊδια ιςχφοσ απλισ μόνωςθσ π.χ. ΝΥΑ τα οποία βρίςκονται υπό τάςθ 230/400V. Η όδευςθ τθσ γραμμισ bus ακολουκεί τουσ κανόνεσ και τουσ κανονιςμοφσ των γραμμϊν αςκενϊν ρευμάτων (κουδουνιϊν, τθλεφϊνων κλπ). Εδϊ πρζπει να τονιςτεί ότι, με βάςθ τουσ ελλθνικοφσ κανονιςμοφσ δεν επιτρζπεται θ χριςθ του ίδιου ςωλινα για τθλεφωνικζσ γραμμζσ και για τθν γραμμι bus. Για τισ διακλαδϊςεισ τθσ γραμμισ bus χρθςιμοποιοφνται τα κοινά κουτιά διακλάδωςθσ. Δεν επιτρζπεται θ κοινι χριςθ κουτιϊν διακλάδωςθσ για 230/400V και για τθν γραμμι bus. Oι ςυνδζςεισ και οι διακλαδϊςεισ τθσ γραμμισ bus πρζπει να ελζγχονται για τθν ςωςτι ςυνζχεια τθσ πολικότθτασ. 35

36 Με βάςθ τισ κατευκυντιριεσ οδθγίεσ τθσ ΕΙΒ/KNX, θ ελάχιςτθ απόςταςθ μεταξφ καλωδίου ΝΥΑ θ ΝΥΜ και γραμμισ bus πρζπει να είναι 4 mm. Επιπλζον, ςε μεγάλεσ εγκαταςτάςεισ, χρειάηεται προςοχι ϊςτε να μθν υπερβαίνονται οι μζγιςτεσ αποςτάςεισ. Η μζγιςτθ απόςταςθ μεταξφ του τροφοδοτικοφ και του πλζον απομακρυςμζνου ςυνδρομθτι δεν πρζπει να είναι μεγαλφτερθ από 350 μζτρα με μζγιςτο μικοσ γραμμισ 1000 μζτρα και μζγιςτθ απόςταςθ μεταξφ δφο ςυνδρομθτϊν ςτθν ίδια γραμμι 700 μζτρα. Η δε ελάχιςτθ απόςταςθ μεταξφ δφο τροφοδοτικϊν τα οποία τροφοδοτοφν τθν ίδια γραμμι δεν πρζπει να είναι μικρότερθ από 200 μζτρα. Ρρογραμματιςμόσ Ζχοντασ τελειϊςει με τθν τοποκζτθςθ και τθ ςυνδεςμολογία όλου του bus υλικοφ αλλά και των καταναλωτϊν με αυτό, ςειρά ζχει ο προγραμματιςμόσ. Χρθςιμοποιοφμε το πρόγραμμα τθσ EIBA, ETS3 ι ETS4. Αρχικά, κα πρζπει να ειςάγουμε όλουσ τουσ bus-ςυνδρομθτζσ και να δθλϊςουμε ςε κάκε ζναν τθ φυςικι διεφκυνςθ που ζχουμε δϊςει. Στθ ςυνζχεια κα ορίςουμε παραμζτρουσ λειτουργίασ ςτα push-buttons για κάκε ζνα πλικτρο τουσ, ςτουσ ενεργοποιθτζσ για κακεμία ζξοδο αλλά και ςτα δομικά ςτοιχεία του ςυςτιματοσ που δζχονται δυνατότθτα προγραμματιςμοφ. Σχθματίηουμε διευκφνςεισ ομάδων (maingroups, middlegroups και subgroups) ϊςτε να διαχωρίςουμε το κάκε ςτοιχείο ςφμφωνα με τισ λειτουργίεσ που κα εκτελεί. 36

37 Σχθματίηουμε τοπολογία για τθν πρϊτθ περιοχι και τθν πρϊτθ γραμμι ςτθν οποία κα ανικουν όλεσ οι ςυςκευζσ τθσ εγκατάςταςθσ. Δίνουμε διευκφνςεισ ομάδων για το κάκε ςτοιχείο επικοινωνίασ τθσ κάκε bus-ςυςκευισ. Κάνουμε upload τα δεδομζνα από τον Η/Υ ςτο ςφςτθμα μζςω ζνοσ καλωδίου USB (ι RS232 εφόςον θ εγκατάςταςθ είναι παλαιότερθ). Θζτουμε ςε λειτουργία τθν εγκατάςταςθ. Κάνουμε ςυνεχείσ ελζγχουσ ϊςτε να βεβαιωκοφμε ότι τόςο το υλικό όςο και το λογιςμικό μζροσ τθσ εγκατάςταςθσ λειτουργεί απρόςκοπτα και με επιτυχία. 37

38 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 3 ΕΦΑΜΟΓΗ 3.1 Επαφή με την αρχική εγκατάςταςη Ωσ παράδειγμα κα χρθςιμοποιιςουμε μία οικία ςτθν οποία υπάρχει ιδθ μια τυπικι θλεκτρολογικι εγκατάςταςθ. Σφμφωνα με τον ιδιοκτιτθ, το κυριότερο μειονζκτθμα τθσ υπάρχουςασ εγκατάςταςθσ είναι θ δυςκολία χειριςμοφ των πολλϊν φωτιςτικϊν ςωμάτων, θ ζλλειψθ ρφκμιςθσ φωτεινισ ζνταςθσ (dimming) τουλάχιςτον ςε κάποια από αυτά αλλά και θ χρονοβόρα διαδικαςία κλειςίματοσ των ρολϊν ςε κακεμία από τισ μπαλκονόπορτεσ, όταν κα ζπρεπε να αποχωριςει. Αρχικά λοιπόν, ηθτάμε από τον ιδιοκτιτθ ι τον κφριο χριςτθ του κτιρίου, να μασ αναφζρει ποιεσ ςυγκριμζνα λειτουργίεσ επικυμεί να εκτελοφνται, ποιοι αυτοματιςμοί κζλει να λαμβάνουν χϊρα και από ποια ςθμεία του χϊρου, ςυγκεκριμζνα. Συνζχεια ζχει θ τεχνικι επικεϊρθςθ ςτθν υπάρχουςα εγκατάςταςθ και καταγραφι του εγκατεςτθμζνου υλικοφ, όπωσ ο πίνακασ, το ραγοχλικό εντόσ του πίνακα, οι καλωδιϊςεισ και οι οδεφςεισ τουσ, τα κουτιά διακλάδωςθσ, τα ςθμεία ρευματοδοτϊν και φωτιςτικϊν. Για να γίνουν και οπτικά ςαφι τα δεδομζνα και τα ηθτοφμενα τθσ εγκατάςταςθσ, δθμιουργοφμε ι χρθςιμοποιοφμε - εάν υπάρχει ζτοιμθ - μία κάτοψθ του κτιρίου. Εκεί καταχωροφμε τα ςτοιχεία που αφοροφν τθν εγκατάςταςθ αυτοματιςμοφ όπωσ για παράδειγμα τισ κζςεισ των φωτιςτικϊν και τα ςθμεία από όπου απαιτείται να γίνεται ο ζλεγχόσ τουσ. Με αυτόν τον τρόπο γίνεται απόλυτα ςαφζσ το υλικό τεχνικισ ΕΙΒ/ΚΝΧ που πρζπει να επιλζξουμε, οι τιμζσ παραμζτρων που κα χρειαςτεί να καταχωριςουμε ςτο ςφςτθμα κατά τον προγραμματιςμό του αλλά και οι εργαςίεσ-τροποποιιςεισεπεμβάςεισ που πρζπει να γίνουν ςτο κτίριο μζχρι το τελικό αποτζλεςμα. Ζτςι, μιασ και ςτθ ςυγκεκριμζνθ περίπτωςθ ο ιδιοκτιτθσ δεν διζκετε κάποιο ςχζδιο του ςπιτιοφ, το ςχεδιάςαμε εμείσ (βλ. ςχέδιο 3.1). 38

39 Σχέδιο 3.1

40 3.2 Απαιτήςεισ λειτουργιών ςυςτήματοσ Oι απαιτιςεισ του χριςτθ, ςχετικά με τισ λειτουργίεσ που κα ικελε να εκτελοφνται μζςω του ςυςτιματοσ αυτοματιςμοφ, είναι οι εξισ: 1. Ζλεγχοσ (ΟΝ-OFF) όλων των φωτιςτικϊν που βρίςκονται εντόσ τθσ οικίασ από το ςθμείο τθσ ειςόδου-εξόδου. 2. Ζλεγχοσ (ΟΝ-OFF) όλων των φωτιςτικϊν κιπου (εξωτερικόσ περιμετρικόσ φωτιςμόσ) από το ςθμείο τθσ ειςόδου-εξόδου. 3. Ζλεγχοσ (ΟΝ-OFF) επιλεγμζνθσ ομάδασ φωτιςτικϊν L2-L3-L11-L12 (ομάδα «ΚΕΝΤΙΚΑ ΦΩΤΑ») από τθν είςοδο τθσ οικίασ αλλά και από μπουτόν που βρίςκεται δίπλα ςτο κρεβάτι του κάκε υπνοδωματίου. 4. Ζλεγχοσ (OPEN-CLOSE) όλων των ρολϊν (Μ1-Μ2-Μ3) και τθσ τζντασ (Μ4) από το ςθμείο τθσ ειςόδου-εξόδου. 5. φκμιςθ ζνταςθσ φωτιςμοφ (DIM) του φωτιςτικοφ L6, L7, L8 και L10 ανεξάρτθτα, από τθν είςοδο του ςαλονιοφ. 6. Ζλεγχοσ (ΟΝ-OFF) των κεντρικϊν φωτιςτικϊν του ςαλονιοφ L6-L7 μαηί ςτθ μζγιςτι τουσ ζνταςθ (χωρίσ dimming) από τθν είςοδο του ςαλονιοφ (λειτουργία «ΦΩΤΑΨΙΑΣ»). 7. Ζλεγχοσ (ΟΝ-OFF) όλων των φωτιςτικϊν μπαλκονιοφ L18-L19-L20 (ομάδα «ΦΩΤΑ ΜΡΑΛΚΟΝΙΟΥ») από τθν ζξοδο κάκε δωματίου προσ το μπαλκόνι. 8. Ζλεγχοσ (ΟΝ-OFF) εμπρόσ φωτιςτικϊν κιπου L21-L22 (ομάδα «ΦΩΤΑ ΚΗΡΟΥ ΕΜΡΟΣ») από τθν ζξοδο κάκε δωματίου προσ το μπαλκόνι. 9. φκμιςθ ζνταςθσ φωτιςμοφ (DIM) του φωτιςτικοφ L13 από τθν είςοδο του υπνοδωματίου αλλά και από μπουτόν εκατζρωκεν του κρεβατιοφ. 10. φκμιςθ ζνταςθσ φωτιςμοφ (DIM) του φωτιςτικοφ L16 από τθν είςοδο του παιδικοφ υπνοδωματίου αλλά και από το μπουτόν ςτθν απζναντι πλευρά του δίπλα ςτο κρεβάτι. 11. Ζλεγχοσ (OPEN-CLOSE) τθσ τζντασ Μ4 τόςο από τθν ζξοδο του υπνοδωματίου προσ το μπαλκόνι όςο και από τθν ζξοδο του παιδικοφ υπνοδωματίου προσ το μπαλκόνι. 12. Ζλεγχοσ των υπόλοιπων φωτιςτικϊν του κάκε χϊρου από τοπικό μπουτόν.

41 13. Σε κάκε αιςκθτιρα push-button θ λειτουργία ενεργοποίθςθσ (ON) και θ λειτουργία απενεργοποίθςθσ (OFF) να γίνεται από διαφορετικό πλικτρο. Ομοίωσ για τθ ρφκμιςθ ζνταςθσ (DIM) κακϊσ και τισ κινιςεισ των ρολϊν/τζντασ. 14. Δυνατότθτα μελλοντικισ επζκταςθσ. 3.3 Καταγραφή ηλεκτρικών κυκλωμάτων Ππωσ απαιτείται, ςυνεχίηουμε με τθ ςθμείωςθ των κζςεων ελζγχου κακϊσ και των ςτοιχείων ελζγχου ςτθν κάτοψθ του κτιρίου, όπωσ φαίνεται ςτο ςχζδιο 3.2 τθσ επόμενθσ ςελίδασ. Στθ ςυνζχεια, χαράηουμε τισ διαδρομζσ των bus-γραμμϊν, ζτςι ϊςτε να ςυνδεκοφν μεν όλοι οι ςυνδρομθτζσ μεταξφ τουσ αλλά και να ακολουκθκοφν λογικζσ οδεφςεισ. 41

42 Σχέδιο 3.2

43 3.4 Επιλογή υλικών Γνωρίηοντασ πλζον τα παραπάνω δεδομζνα, τισ απαιτιςεισ δθλαδι του χριςτθ αλλά και τα ςτοιχεία τθσ θλεκτρολογικισ εγκατάςταςθσ θ λειτουργία των οποίων κα ελζγχεται μζςω του νζου ςυςτιματοσ, είμαςτε ςτθ κζςθ να προχωριςουμε ςτθν επιλογι των κατάλλθλων υλικϊν τεχνικισ EIB/KNX, τα οποία κα ςυνεργαςτοφν για να μασ δϊςουν το επικυμθτό αποτζλεςμα Αιςθητήρεσ Οι αιςκθτιρεσ που απαιτοφνται για τθ ςυγκεκριμζνθ εγκατάςταςθ και τισ δεδομζνεσ απαιτιςεισ αυτοματιςμοφ, είναι μόνο τφπου μπουτόν (push-buttons). Θα χρθςιμοποιθκοφν τριϊν τφπων μπουτόν: μίασ, δφο και τεςςάρων ομάδων πλικτρων (1-gang, 2-gang και 4-gang αντίςτοιχα). Το κάκε μπουτόν, κα πρζπει να ςυνδεκεί με ζνα BCU (Bus-προςαρμοςτι ι Bus Coupling Unit) και ςτθ ςυνζχεια ςτθ bus-γραμμι. Στο εμπόριο υπάρχουν μπουτόν που πωλοφνται είτε μεμονωμζνα, είτε μαηί με τον BCU. Στον πίνακα 3.1 αναφζρονται αναλυτικά όλοι οι αιςκθτιρεσ που απαιτοφνται για τον εκάςτοτε χϊρο, οι εντολζσ που κα εκτελεί το κάκε πλικτρο τουσ ςφμφωνα πάντα με τισ απαιτιςεισ του χριςτθ, κακϊσ και οι φυςικζσ διευκφνςεισ που κα δοκοφν ςτα αντίςτοιχα BCU τουσ. Για το ςυγκεκριμζνο παράδειγμα, για λόγουσ ευκολίασ εφρεςθσ τεχνικϊν χαρακτθριςτικϊν και βάςεων δεδομζνων, επιλζξαμε υλικά τθσ Siemens. Ζτςι, για τουσ αιςκθτιρεσ μπουτόν κα χρθςιμοποιιςουμε το μοντζλο Delta profil με κωδικό 5WG AB_1 για τα μονά (1-gang), 5WG AB_1 για τα διπλά (2-gang) και 5WG AB_1 για τα τετραπλά (4-gang):

44 ΚΟΥΖΙΝΑ ΕΙΣΟΔΟΣ ΦΩΣΑ KHΠOY ΚΕΝΣΡΙΚΟ ΦΩΣΙΜΟ ΡΙΝΑΚΑΣ 3.1 ΑΝΑΛΥΤΙΚΟΣ ΡΙΝΑΚΑΣ ΑΙΣΘΗΤΗΩΝ (ΜΡΟΥΤΟΝ) ΧΩΟΣ ΕΙΔΟΣ ΜΡΟΥΤΟΝ ΦΥΣΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΥΜΒΟΛΙΣΜΟΣ ΚΑΤΑ ΕΙΒΑ ΣΧΗΜΑΤΙΚΗ ΡΑΑΣΤΑΣΗ ON ON ON ON Τετραπλό push-button (4-gang) L13 L19 OFF OFF OFF OFF ON Διπλό push-button (2-gang) ΟΛΑ ΤΑ ΦΩΤΑ ΟΛΑ ΤΑ ΟΛΑ OFF ON ON ON ON Τετραπλό push-button (4-gang) L3 L4 L5 L24 OFF OFF OFF OFF ON ON Διπλό push-button (2-gang) L5 L24 OFF OFF 44

45 ΔΙΑΔΟΜΟΣ ΚΕΝΣΡΙΚΟ ΦΩΣΙΜΟ ΦΩΣΑ ΜΠΑΛΚΟΝΙΟΤ ΦΩΣΑ ΚΗΠΟΤ ΕΜΠΡΟ ΣΑΛΟΝΙ L6-L7 ΦΩΣΑΨΙΑ Τετραπλό push-button (4-gang) L6 L7 L8 L ON ON ON ON Τετραπλό push-button (4-gang) L9 L11 OFF OFF OFF OFF ON ON ON ON Τετραπλό push-button (4-gang) L9 L20 OFF OFF OFF OFF Διπλό push-button (2-gang) ΟΛΟ Μ1 ΤΕΝΤΑ Μ4 ON ON ON ON Τετραπλό push-button (4-gang) L12 L14 FAN OFF OFF OFF OFF 45

46 ΦΩΣΑ ΜΠΑΛΚΟΝΙΟΤ ΦΩΣΑ ΚΗΠΟΤ ΕΜΠΡΟ ΡΑΙΔΙΚΟ ΥΡΝΟΔΩΜΑΤΙΟ + ON Διπλό push-button (2-gang) L16 L17 - OFF + ON Διπλό push-button (2-gang) L16 ΚΕΝΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ - OFF + ON ON ON Τετραπλό push-button (4-gang) L16 L18 - OFF OFF OFF Διπλό push-button (2-gang) ΟΛΟ Μ3 ΤΕΝΤΑ Μ4 46

47 ΦΩΣΑ ΜΠΑΛΚΟΝΙΟΤ ΦΩΣΑ ΚΗΠΟΤ ΕΜΠΡΟ ΥΡΝΟΔΩΜΑΤΙΟ + Μονό push-button (1-gang) L ON Διπλό push-button (2-gang) L13 ΚΕΝΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ - OFF + ON Διπλό push-button (2-gang) L13 ΚΕΝΤΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ - OFF + ON ON ON Τετραπλό push-button (4-gang) L13 L19 - OFF OFF OFF Διπλό push-button (2-gang) ΟΛΟ Μ2 ΤΕΝΤΑ Μ4 47

48 3.4.2 Ενεργοποιητζσ Στον πίνακα 3.2 που ακολουκεί, ομαδοποιοφμε τα ςτοιχεία ελζγχου (φωτιςτικά, ρολά κλπ) με βάςθ τα τρία διαφορετικά είδθ θλεκτρικϊν κυκλωμάτων που απαιτοφνται. ΡΙΝΑΚΑΣ 3.2 ΕΙΔΟΣ ΗΛΕΚΤΙΚΟΥ ΚΥΚΛΩΜΑΤΟΣ Διακόπτθσ ΟΝ/OFF ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ ΣΗΜΑΝΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΟΥ L1, L2, L3, L4, L5, L9, L11, L12, L14, L17, L18, L19, L20, L21, L22, L23, L24, FΑΝ. ΣΥΝΟΛΟ ΗΛΕΚΤΙΚΩΝ ΚΥΚΛΩΜΑΤΩΝ 18 φκμιςθ ζνταςθσ φωτιςμοφ L6, L7, L8, L10, L13, L16. 6 Ηλεκτρικά ρολά/τζντεσ Μ1, Μ2, Μ3, Μ4. 4 Ενεργοποιητζσ φωτιςμοφ Λαμβάνοντασ υπόψθ το πλικοσ των απαιτοφμενων προσ ρφκμιςθ ζνταςθσ (dimming) αλλά και απλι λειτουργία (on/off) ςτοιχείων, αλλά και το γεγονόσ ότι τα ρυκμιηόμενθσ ζνταςθσ φωτιςτικά είναι τφπου φκοριςμοφ με θλεκτρονικό ballast τφπου Osram EGV, επιλζγουμε 3 τεμάχια του μοντζλου 5WG EB02 τθσ Siemens. Διακζτει 8 ανεξάρτθτα κανάλια-εξόδουσ και μπορεί είτε να τισ ελζγξει με διακοπτικι λειτουργία (on/off) μζγιςτθσ ζνταςθσ 16Α (για cosφ=1), είτε να τα χρθςιμοποιιςει για ζλεγχο ζνταςθσ (dimming) θλεκτρονικϊν ballast με ρυκμιηόμενθ ζξοδο 1-10V DC. Ενεργοποιητζσ ρολών Για τθν οδιγθςθ των θλεκτροκινθτιρων 230V AC των τριϊν ρολϊν και τθσ τζντασ, επιλζγουμε τον ενεργοποιθτι 5WG AB03 τθσ Siemens. Διακζτει 4 ανεξάρτθτα κανάλια για τροφοδοςία ρολϊν/τεντϊν/περςιδϊν με μοτζρ 230V AC και μζγιςτθ ζνταςθ 6Α ανά κανάλι. 48

49 Στον πίνακα 3.3 αναφζρονται και οι φυςικζσ διευκφνςεισ του κάκε ςυνδρομθτι. ΡΙΝΑΚΑΣ 3.3 KATANOMH ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΕΛΕΓΧΟΥ ΣΕ ΕΝΕΓΟΡΟΙΗΤΕΣ ΡΕΙΓΑΦΗ ΕΝΕΓΟΡΟΙΗΤΗ ΦΥΣΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΝΕΓΟΡΟΙΗΤΗ Switch/dim actuator N 526E02 8x16A-230V AC Switch/dim actuator N 526E02 8x16A-230V AC Switch/dim actuator N 526E02 8x16A-230V AC ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΛΕΓΧΟΥ L1, L2, L3, L4, L5, L6, L7, L8. L9, L10, L11, L12, L13, L14, L16, L17. L18, L19, L20, L21, L22, L23, L24, FAN. Roller/shutter switch N 523/03 4x6A-230V AC Μ1, Μ2, Μ3, Μ4. Αυτό που απομζνει για να ολοκλθρωκεί το ςφςτθμα είναι τα δομικά ςτοιχεία Δομικά ςτοιχεία Σφμφωνα με τον καταςκευαςτι, θ μζγιςτθ καταναλιςκόμενθ ιςχφσ (maximum power consumption via EIB line) για τον κάκε ενεργοποιθτι, είναι 1,1W δθλαδι 151mA ςτα 29V και για τουσ 4 ενεργοποιθτζσ. Αυτό κα ςυμβεί μόνο ςε περιπτϊςεισ όπου κα ηθτθκεί να λειτουργιςουν ταυτόχρονα όλα τα κανάλια των ενεργοποιθτϊν όπωσ για παράδειγμα το ςβιςιμο όλων των φωτιςτικϊν και το κατζβαςμα όλων των ρολϊν τθσ οικίασ. Επιπλζον, υπολογίηουμε 5mA για κάκε μπουτόν. Ζτςι, ςυνολικά, απαιτείται μια παροχι τθσ τάξθσ των 240mA. Λαμβάνοντασ υπόψθ τα παραπάνω αλλά και τθν απαίτθςθ δυνατότθτασ μελλοντικϊν επεκτάςεων ςτο ςφςτθμα, επιλζγουμε το κατάλλθλο τροφοδοτικό από τον κατάλογο προϊόντων τθσ καταςκευάςτριασ εταιρίασ. Ζτςι επιλζγουμε το N125/11 (5WG AB_11) το οποίο παρζχει 320mΑ ςτα 24V DC. Ρεριλαμβάνει ενςωματωμζνο πθνίο (choke), οπότε δε χρειάηεται να προςτεκεί εξωτερικό καταλαμβάνοντασ επιπλζον χϊρο ςτον πίνακα. 49

50 Για να μπορζςουμε να επικοινωνιςουμε με το ςφςτθμα και να προγραμματίςουμε τον κάκε bus-ςυνδρομθτι, απαιτείται μια μονάδα ςειριακισ επικοινωνίασ RS-232 ι USB. Η μορφι τθσ μπορεί να είναι είτε επιτοίχια είτε ράγασ. Στθ ςυγκεκριμζνθ εφαρμογι επιλζγουμε να είναι τφπου ράγασ μιασ και πρόκειται για οικιακι εγκατάςταςθ. Επίςθσ επιλζγουμε να είναι τφπου USB, λόγω μεγαλφτερθσ ευκολίασ διαςφνδεςθσ και εφρεςθσ Η/Υ με αυτι τθ κφρα. Συγκεκριμζνα, επιλζγουμε το N148/11USB τθσ Siemens. Στθ ςυςκευι αυτι κα δϊςουμε τθ φυςικι διεφκυνςθ: Στον πίνακα 3.4 περιλαμβάνονται όλα τα ςτοιχεία που κα τοποκετθκοφν εντόσ του πίνακα εγκατάςταςθσ κακϊσ και οι κζςεισ που καταλαμβάνουν κεωρϊντασ πωσ 1 κζςθ ιςοφται με μία ςυςκευι πλάτουσ 17.5mm. Με τον τρόπο αυτό κα υπολογίςουμε τισ κζςεισ που απαιτοφνται ςτον πίνακα για τα υλικά του ΚΝΧ κι επομζνωσ εάν επαρκεί ο υπάρχων ι κα χρειαςτεί αντικατάςταςθ με κάποιον μεγαλφτερο. ΡΙΝΑΚΑΣ 3.4 ΜΟΝΑΔΕΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΟΣ EIB/KNX ΕΝΤΟΣ ΡΙΝΑΚΑ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΡΕΙΓΑΦΗ ΜΟΝΑΔΑΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΤΗΣ-ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΜΧ ΘΕΣΕΙΣ ΡΙΝΑΚΑ ΑΝΑ ΜΟΝΑΔΑ EIB Power Supply 320mA Siemens-N125/11 (5WG AB11) USB Interface Siemens-N148/11 (5WG AB11) Switch/dim actuator 8x16A-230V AC Siemens- N526E02 (5WG EB02) Roller/shutter switch 4x6A-230V AC Siemens- N523/03 (5WG AB03) ΣΥΝΟΛΟ Απαιτοφμενεσ θζςεισ module ςτον πίνακα για το ςφςτημα EIB/KNX: 33 Οι απαιτοφμενεσ κζςεισ module ςτον πίνακα για το ςφςτθμα ΕΙΒ/ΚΝΧ είναι 33, όμωσ κα πρζπει να υπολογίςουμε επιπλζον 10% περίπου χϊρο για μελλοντικζσ επεκτάςεισ. Αυτό ςυνεπάγεται πωσ οι κζςεισ του πίνακα που κα κατοχυρωκοφν για χριςθ του ςυςτιματοσ ΕΙΒ/ΚΝΧ κα είναι Ο ιδθ εγκατεςτθμζνοσ θλεκτρολογικόσ πίνακασ είναι 90 ςτοιχείων (5ράγεσ x 18κζςεισ). Ζτςι, εφόςον χωροταξικά τα υλικά ΕΙΒ/ΚΝΧ καταλαμβάνουν 2 ςειρζσ, οι υπόλοιπεσ 3 επαρκοφν για το υπόλοιπο υλικό ιςχφοσ (διακόπτεσ, αςφάλειεσ, ΔΔΕ κ.α.). Στο ςχζδιο 3.3 που ακολουκεί φαίνεται ο τρόποσ με τον οποίο κα γίνει θ καλωδίωςθ-bus για τθ ςφνδεςθ όλων των KNX ςυςκευϊν μεταξφ τουσ. 50

51 Σχέδιο 3.3

52 3.5 Σφνθεςη ςυςτήματοσ Ζχοντασ πλζον επιλζξει όλα τα υλικά που απαιτοφνται ςφμφωνα με τισ απαιτιςεισ του ιδιοκτιτθ, ζχοντασ υπολογίςει τισ πικανζσ τροποποιιςεισ που πρζπει να γίνουν ςτθν εγκατάςταςθ (πχ αλλαγι πίνακα με μεγαλφτερο, τροποποίθςθ καλωδιϊςεων ιςχφοσ κλπ) δεν ζχουμε παρά να προχωριςουμε ςτθ ςφνκεςθ του ςυςτιματοσ. Για τθ διαςφνδεςθ των υλικϊν ράγασ ΚΝΧ μεταξφ τουσ και εφόςον ζχουμε καταλιξει ςτο γεγονόσ πωσ o αρικμόσ ςυςκευϊν ανά ράγα κα είναι κατά μζγιςτο 18, κα χρθςιμοποιιςουμε ράγεσ δεδομζνων (Data Rails). Συγκεκριμζνα κα επιλζξουμε 2 τεμάχια του μοντζλου ράγασ 5WG AB_2 τθσ Siemens που περιλαμβάνει και ςυνδετιρα (connector) ςτο άκρο τθσ ϊςτε να γίνει θ ςφνδεςθ των ραγϊν μεταξφ τουσ αλλά και προσ τισ γραμμζσ-bus. Για τθν αςφάλιςθ των γραμμϊν ιςχφοσ, που κα τροφοδοτιςουν το υλικό ΚΝΧ αλλά και τουσ καταναλωτζσ που κα ελζγχονται από αυτό, κα χρθςιμοποιιςουμε αυτόματεσ αςφάλειεσ (μικροαυτόματουσ) οι τιμζσ των οποίων φαίνονται ςτον παρακάτω πίνακα. Επίςθσ φαίνεται και θ κατανομι των ςτοιχείων ςε αυτζσ. ΡΙΝΑΚΑΣ 3.5 ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ ΣΕ ΑΥΤ. ΑΣΦΑΛΕΙΕΣ ΧΑΑΚΤΗΙΣΜΟΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ ΤΥΡΟΣ & ΤΙΜΗ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ (Α) ΑΣΦΑΛΙΖΟΜΕΝΟ ΣΤΟΙΧΕΙΟ F1 C6 Τροφοδοτικό KNX F2 C10 L1, L21, L22, L23, L24. F3 C10 L2, L3, L4, L5. F4 C10 L6, L7, L8, L9, L10, L11, L20. F5 C10 L12, L13, L14, L19, FAN. F6 C10 L16, L17, L18. F7 B10 M1, M2. F8 B10 M3, M4. Η διαμόρφωςθ μετά τθν τοποκζτθςθ του υλικοφ ράγασ ΚΝΧ κακϊσ και θ ςυνδεςμολογία με τισ αςφάλειεσ και τα ςτοιχεία ελζγχου, φαίνεται ςτο ςχιμα 3.4 τθσ επόμενθσ ςελίδασ. Αφοφ ολοκλθρωκεί θ εγκατάςταςθ όλων των bus-ςυςκευϊν κακϊσ και όλεσ οι απαιτοφμενεσ ςυνδεςμολογίεσ, ακολουκεί θ δθμιουργία του προγράμματοσ του ςυγκεκριμζνου ζργου μζςω του λογιςμικοφ ETS3 Professional. Στο κεφάλαιο 4 που ακολουκεί αναφζρεται αναλυτικά όλθ θ διαδικαςία προγραμματιςμοφ βιμα-βιμα.

53 Σχέδιο 3.4

54 ΤΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ ETS3 TOY ΣΥΣΤΗΜΑTOΣ EIB/KNX ΚΕΦΑΛΑΙΟ Γνωριμία με το λογιςμικό ETS3, βαςικά χαρακτηριςτικά Το λογιςμικό ETS 3 Professional αποτελεί το απαραίτθτο εργαλείο για να λειτουργιςει θ θλεκτρικι εγκατάςταςθ. Ρριν μερικά χρόνια ζμοιαηε με ζργο επιςτθμονικισ φανταςίασ. Βζβαια και ςιμερα ακοφγεται λίγο παράξενα, όμωσ είναι πλζον για αρκετοφσ τεχνικοφσ μια εφαρμοςμζνθ πρακτικι. Το βαςικό λογιςμικό που χρθςιμοποιοφμε ςιμερα ςτθν τεχνικι EIB/KNX, το ETS 3 (Engineering Tool Software) είναι ςτθν αγορά από το Μάιο του Ππωσ φαίνεται και από τον τίτλο του, το ETS 3 βρίςκεται ςιμερα ςτθν τρίτθ του γενιά. Ζχει εξελιχκεί και κεωρείται πλζον ζνα ϊριμο και εφχρθςτο περιβάλλον με πολλζσ δυνατότθτεσ. Απευκφνεται ςε τελικοφσ χριςτεσ, τεχνικοφσ θλεκτρικϊν εγκαταςτάςεων όλων των βακμίδων ςε όλον τον πλανιτθ. Οι τελικοί χριςτεσ του ETS 3 μποροφν να επιλζξουν ανάμεςα ςε 3 εκδόςεισ : ETS 3 Starter : για χριςτεσ (τεχνικοφσ), οι οποίοι δεν ζχουν ακόμθ εκπαιδευτεί ςε βάκοσ ςτθν τεχνικι EIB/KNX και κζλουν να δθμιουργιςουν μικρζσ εγκαταςτάςεισ με όχι ιδιαίτερεσ απαιτιςεισ. Η ζκδοςθ αυτι περιορίηεται ςε εγκαταςτάςεισ με το πολφ 64 bus-ςυςκευζσ. Η παλζτα των bus-ςυςκευϊν και των καταςκευαςτϊν που μπορεί να χρθςιμοποιιςει είναι περιοριςμζνθ. ETS 3 Tester : είναι ίδια με τθν ETS 3 Starter αλλά δεν επιτρζπει τθν πρόςβαςθ ςτο bus. Μπορεί να χρθςιμοποιθκεί μόνο για εκπαιδευτικοφσ ςκοποφσ. ETS 3 Professional : απευκφνεται ςε εκπαιδευμζνουσ, πιςτοποιθμζνουσ χριςτεσ. Η ζκδοςθ αυτι δίνει τθ δυνατότθτα εγκατάςταςθσ απεριόριςτου αρικμοφ bus-ςυςκευϊν. Είναι ςυνζχεια εξζλιξθ του ETS 2 και δίνει τθ δυνατότθτα για προγραμματιςμό και ςυντιρθςθ εγκαταςτάςεων από απόςταςθ (μζςω internet, περιγραφι : iets). Ζργα, τα οποία ζχουν δθμιουργθκεί με το ETS Starter, μποροφν να αναπτυχκοφν ςτθν ςυνζχεια με το ETS Professional. Επίςθσ, ζργα, που ζχουν δθμιουργθκεί με το ETS 2, μποροφν να μετατραποφν ϊςτε να είναι επεξεργάςιμα ςτο ETS 3 Professional.

55 To ETS3 Professional χρθςιμοποιείται από όλουσ τουσ καταςκευαςτζσ προϊόντων και προγραμμάτων τθσ τεχνικισ ΕΙΒ/ΚΝΧ. Γεγονόσ που ςθμαίνει ότι ζνασ χριςτθσ του ETS3 Professional ζχει τθν δυνατότθτα να χρθςιμοποιεί και να προγραμματίηει, περιςςότερεσ από ζξυπνεσ ςυςκευζσ που είναι ςυμβατζσ ςτθν τεχνικι αυτι. Για να μπορζςει ο χριςτθσ να δθμιουργιςει προγράμματα ζργων και για να προγραμματίςει ζξυπνεσ ςυςκευζσ ΕΙΒ/ΚΝΧ κα πρζπει να ειςάγει ςτο ETS3 Professional τθ βάςθ δεδομζνων του καταςκευαςτι για τισ ςυςκευζσ που κα χρθςιμοποιιςει. Στο πρόγραμμα εφαρμογισ κάκε ΕΙΒ/ΚΝΧ ςυςκευισ βρίςκεται ςυγκεντρωμζνθ θ εξυπνάδα του καταςκευαςτι, για να μπορζςει να δϊςει ςτον τεχνικό που κα τθν προγραμματίςει τισ δυνατότθτεσ αξιοποίθςθσ τθσ. Ππωσ κα παρουςιαςτεί και ςτθν ςυνζχεια, το ETS 3 Professional είναι ζνα δυνατό εργαλείο ςτα χζρια του εκπαιδευμζνου τεχνικοφ για όλεσ τισ φάςεισ εργαςίασ με τθ νζα τεχνικι: δθμιουργία προγράμματοσ, εκπαίδευςθ και ξεκίνθμα τθσ εγκατάςταςθσ, αλλαγζσ και διαγνϊςεισ των bus ςυςκευϊν και bus εγκαταςτάςεων. 55

56 4.2 Δημιουργία ζργου με το ETS3 Professional Μετά τθν εγκατάςταςθ όλου του απαιτοφμενου υλικοφ ςτουσ χϊρουσ, ςτον πίνακα εγκατάςταςθσ αλλά και τθσ καλωδίωςθσ bus-γραμμϊν και ιςχφοσ, αυτό που λείπει για να ολοκλθρωκεί θ εγκατάςταςθ και να μπει ςε λειτουργία το ςφςτθμα, είναι ο προγραμματιςμόσ. Αυτό κα γίνει με χριςθ του προγράμματοσ ETS3 Professional. Η μεκοδολογία που ακολουκείται για τον προγραμματιςμό μιάσ νζασ εγκατάςταςθσ είναι ςυγκεκριμζνθ. Αρχικά, αν και κεωρείται αυτονόθτο, κα πρζπει να ζχουμε εγκαταςτιςει το λογιςμικό ETS3 Professional κακϊσ και να ζχουμε ειςάγει (μζςω import) ςε αυτό τισ βάςεισ δεδομζνων (databases) από τον καταςκευαςτι, με το υλικό που ζχουμε χρθςιμοποιιςει. Επιγραμματικά, για τθ δθμιουργία και ολοκλιρωςθ ενόσ Νέου Έργου ακολουκοφνται τα παρακάτω βιματα: 1. Διλωςθ χαρακτθριςτικϊν νζου ζργου 2. Διαμόρφωςθ δομισ κτιρίου 3. Διαμόρφωςθ τοπολογίασ 4. Ειςαγωγι χρθςιμοποιοφμενου υλικοφ (αιςκθτθρίων, ενεργοποιθτϊν κλπ) 5. Δθμιουργία φυςικϊν διευκφνςεων (ςε κακεμία ςυςκευι που δζχεται φυςικι διεφκυνςθ) 6. φκμιςθ παραμζτρων ςυςκευϊν 7. Δθμιουργία διευκφνςεων ομάδων για τισ διάφορεσ καταναλϊςεισ 8. Διαςφνδεςθ διευκφνςεων ομάδων ςτα ςτοιχεία επικοινωνίασ των επιλεγμζνων ςυςκευϊν 9. Σφνδεςθ Η/Υ με το EIB/KNX και μεταφορά προγραμματιςμζνων δεδομζνων (φυςικισ δ/νςθσ & προγράμματοσ εφαρμογισ ςτον κάκε ςυνδρομθτι 10. Ζλεγχοσ θλεκτρικισ εγκατάςταςθσ Τα παραπάνω, κα περιγραφοφν ςτισ επόμενεσ ςελίδεσ βιμα-βιμα εφαρμόηοντασ προγραμματιςμό ςτο ςφςτθμα του παραδείγματοσ του προθγοφμενου κεφαλαίου. Βζβαια, επειδι πρόκειται για εικονικι εγκατάςταςθ, θ αναλυτικι περιγραφι κα περιοριςτεί μζχρι το βιμα 8, αφοφ θ διαςφνδεςθ με το ςφςτθμα όπωσ είναι λογικό δε μπορεί να πραγματοποιθκεί. 56

57 Δήλωςη χαρακτηριςτικών νζου ζργου Με τθν ζναρξθ λειτουργίασ του λογιςμικοφ ETS3 Professional, ςτο πεδίο File επιλζγουμε New Project ϊςτε να δθμιουργιςουμε ζνα νζο ζργο. Στο παράκυρο που ανοίγει, μασ ηθτείται να ειςάγουμε τθν ονομαςία του νζου ζργου κακϊσ και τον τφπο τθσ γραμμισ (TP ι PL) που ςτθ ςυγκεκριμζνθ περίπτωςθ είναι TP (Twisted Pair). Ωσ ονομαςία νζου ζργου επιλζξαμε «ΕΓΟ 1». Διαμόρφωςη δομήσ κτιρίου Δουλεφοντασ ςτθν καρτζλα Buildings in ΕΓΟ 1 : Ρροςκζτουμε μζςω τθσ επιλογισ Add Buildings το κτίριο OIKIA XOYΛΗ. Σε αυτό το κτίριο ειςάγουμε το επίπεδο EIΣΟΓΕΙΟ από τθν επιλογι Add Building Parts. Στθ ςυνζχεια, από τθν επιλογι Add Rooms ειςάγουμε ζνα ζνα τα δωμάτια του ιςογείου ( ΕΙΣΟΔΟΣ, KOYZINA, ΣΑΛΟΝΙ, ΔΙΑΔΟΜΟΣ, ΥΡΝΟΔΩΜΑΤΙΟ, ΡΑΙΔΙΚΟ ) ενϊ μζςω του Add Cabinets τον θλεκτρολογικό πίνακα εγκατάςταςθσ του ιςογείου ( ΗΛ.ΡΙΝΑΚΑΣ ), ςτον οποίο και κα τοποκετθκεί το υλικό ράγασ του ςυςτιματοσ ΕΙΒ/ΚΝΧ. 57

58 Διαμόρφωςη τοπολογίασ Δουλεφοντασ ςτθν καρτζλα Topology in ΕΓΟ 1 : Ειςάγουμε περιοχζσ μζςω τθσ επιλογισ Add Areas. Στθ ςυγκεκριμζνθ περίπτωςθ κεωροφμε όλο το διαμζριςμα ωσ μία περιοχι, οπότε ειςάγουμε μόνο τθν περιοχι ΔΙΑΜΕΙΣΜΑ. Στθν περιοχι προςκζτουμε τισ bus-γραμμζσ μζςω τθσ επιλογισ Add Lines. Ζτςι, δθμιουργοφμε τθ ΓΑΜΜΗ 1. Ειςαγωγή υλικοφ Δουλεφοντασ ςτθν καρτζλα Buildings in ΕΓΟ 1 : Σε κάκε χϊρο-δωμάτιο του διαμερίςματοσ, ειςάγουμε ςυςκευζσ KNX. Mζςω τθσ επιλογισ Add Device, ανοίγει θ καρτζλα Product Finder απ όπου και επιλζγουμε. Κάνουμε το ίδιο και ςτον θλεκτρολογικό πίνακα ( ΗΛ.ΡΙΝΑΚΑΣ ) ειςάγοντασ το απαιτοφμενο υλικό ράγασ ΚΝΧ. 58

59 Δημιουργία φυςικών διευθφνςεων Κατά τθν ειςαγωγι κακεμίασ ςυςκευισ, το λογιςμικό δίνει μια φυςικι διεφκυνςθ ακολουκϊντασ αφξουςα αρίκμθςθ. Φυςικά εξαιροφνται ςυςκευζσ που δεν υπολογίηονται ωσ ςυνδρομθτζσ bus όπωσ π.χ. το τροφοδοτικό και τα data rails. Η πρϊτθ bus-ςυςκευι κα λάβει αυτόματα ωσ φυςικι διεφκυνςθ τθν , θ δεφτερθ τθν κοκ. Σε περίπτωςθ που δεν κζλουμε να χρθςιμοποιιςουμε αυτζσ τισ φυςικζσ διευκφνςεισ, μποροφμε από το πεδίο ιδιοτιτων τθσ κάκε bus-ςυςκευισ να τθν αλλάξουμε. Στο δικό μασ παράδειγμα, θ επίδοςθ φυςικϊν διευκφνςεων ξεκινά από τον χϊρο τθσ ειςόδου όπου θ πρϊτθ bus-ςυςκευι (μπουτόν) κα πάρει τθν ενϊ τελευταίεσ που κα λάβουν φυςικι διεφκυνςθ είναι οι ςυςκευζσ ράγασ (ενεργοποιθτζσ και USB Interface). 59

60 φθμιςη παραμζτρων ςυςκευών Σε κάκε bus-ςυςκευι, επιλζγοντασ Edit Parameters ρυκμίηουμε τισ παραμζτρουσ λειτουργίασ τθσ: Στα μπουτόν ρυκμίηουμε για κάκε ζνα πλικτρο ι ηευγάρι πλικτρων, τι είδουσ λειτουργία κα εκτελεί (on, off, on/off-toggle, dimming, ρολλά πάνω/κάτω κλπ). Επιπλζον, ρυκμίηουμε και τα αντίςτοιχα led. Στουσ ενεργοποιθτζσ φωτιςμοφ, εφόςον περιλαμβάνουν λειτουργίεσ on/off και dimming όπωσ του παραδείγματοσ, επιλζγουμε ςε ποια κανάλια απαιτείται θ λειτουργία dimming, ςε ποιεσ on/off, ςε ποιεσ και τα δφο, τα ποςοςτά % κλιμακοφμενθσ αυξομείωςθσ τθσ ζνταςθσ φωτιςμοφ ενϊ ανάλογα με το φωτιςτικό μποροφμε να διαμορφϊςουμε και με ποιόν τρόπο κα γίνεται θ ρφκμιςθ ζνταςθσ φωτιςμοφ (ςτο παράδειγμα χρθςιμοποιοφμε τθ ρφκμιςθ για θλεκτρονικά ballast Osram EVG). Στουσ ενεργοποιθτζσ ρολϊν, ρυκμίηουμε εάν απαιτείται κάποια χρονοκακυςτζρθςθ μεταξφ των εντολϊν. 60

61 Δημιουργία διευθφνςεων ομάδων για τισ διάφορεσ καταναλώςεισ Δουλεφοντασ ςτθν καρτζλα Group Addresses in ΕΓΟ 1 : Δθμιουργοφμε τισ Κφριεσ Ομάδεσ (Maingroups) OIKIA και ΚΕΝΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΓΙΕΣ. Δθμιουργοφμε τισ Μζςεσ Ομάδεσ λειτουργιϊν (Middlegroups). Συγκεκριμζνα ςτο OIKIA ειςάγουμε τισ ομάδεσ ΦΩΤΙΣΜΟΣ, EΞΑΕΙΣΜΟΣ και ΟΛΑ- ΤΕΝΤΑ ενϊ ςτο maingroup ΚΕΝΤΙΚΕΣ ΛΕΙΤΟΥΓΙΕΣ ειςάγουμε τισ ΚΟΙΝΕΣ ΛΕΙΤΟΥΓΙΕΣ ΟΛΩΝ και ΚΟΙΝΕΣ ΛΕΙΤΟΥΓΙΕΣ ΦΩΤΙΣΜΟΥ. Ειςάγουμε Διευκφνςεισ Ομάδων (Group Addresses) ςε κάκε ζνα middlegroup. Ζτςι, ςτο middlegroup ΦΩΤΙΣΜΟΣ κα ειςάγουμε ξεχωριςτζσ διευκφνςεισ για κάκε ζνα φωτιςτικό που κζλουμε να εκτελεί λειτουργία ON/OFF (πχ L1 ON/OFF, L2 ON/OFF κοκ) ενϊ εάν κζλουμε και λειτουργία dimming, κα ειςάγουμε ξεχωριςτι επιπλζον διεφκυνςθ (πχ L6 DIM). Αντίςτοιχα πράττουμε και για τισ λειτουργίεσ ρολϊν. Επιπλζον, για τα middlegroups: ΚΟΙΝΕΣ ΛΕΙΤΟΥΓΙΕΣ ΟΛΩΝ, ειςάγουμε τθ διεφκυνςθ M1-M2-M3 ΡΑΝΩ/ΚΑΤΩ (γιατί απαιτείται ο ομαδικόσ χειριςμόσ και των τριϊν αυτϊν ρολϊν) ενϊ για τα ΚΟΙΝΕΣ ΛΕΙΤΟΥΓΙΕΣ ΦΩΤΙΣΜΟΥ, ειςάγουμε διευκφνςεισ για κάκε ομαδοποιθμζνθ λειτουργία ελζγχου φωτιςτικϊν, πχ ΦΩΤΑ ΚΗΡΟΥ ΕΜΡΟΣ γιατί απαιτείται τα μπροςτινά φϊτα του κιπου να ενεργοποιοφνται μαηί ι KENTΙΚΟΣ ΦΩΤΙΣΜΟΣ γιατί απαιτείται να ανάβουν κάποια κεντρικά φϊτα τθσ οικίασ ςαν ομάδα, ταυτόχρονα. 61

62 Διαςφνδεςη διευθφνςεων ομάδων ςτα ςτοιχεία επικοινωνίασ των επιλεγμζνων ςυςκευών Δουλεφοντασ ταυτόχρονα ςτισ καρτζλεσ Buildings in ΕΓΟ 1 και Group Addresses in ΕΓΟ 1 : Διαςυνδζουμε με drag & drop κάκε διεφκυνςθ που περιλαμβάνεται ςτθν καρτζλα Group Addresses με το αντίςτοιχο μπουτόν που επικυμοφμε να τθν ενεργοποιεί. Με τον ίδιο τρόπο τθν κάκε διεφκυνςθ τθσ ίδιασ καρτζλασ με το κανάλι του ενεργοποιθτι που κζλουμε να το ελζγχει. Ωσ επόμενο βιμα είναι θ ςφνδεςθ του θλεκτρονικοφ υπολογιςτι με το ςφςτθμα μζςω τθσ κφρασ USB, ϊςτε να γίνει download το πρόγραμμα. Αφοφ γίνει αυτό, ζνασ λεπτομερισ ζλεγχοσ όλων των λειτουργιϊν είναι απαραίτθτοσ. Μόνο ζτςι κα βεβαιωκοφμε πωσ όλα λειτουργοφν όπωσ απαιτείται. Οποιαδιποτε δυςλειτουργία που μπορεί να οφείλεται τόςο ςτο υλικό μζροσ (πχ λανκαςμζνθ ςυνδεςμολογία) όςο και ςτο λογιςμικό κα πρζπει να βρεκεί και να επιλυκεί ϊςτε να φτάςουμε ςτο τελικό ςτάδιο που είναι θ παράδοςθ του ζργου. Το πρόγραμμα ETS3 Professional μζςω του ETS3 Reporter μασ επιτρζπει να εκτυπϊςουμε αναφορά με: Τθ δομι του κτιρίου τθσ θλεκτρικισ εγκατάςταςθσ Τθν αναλυτικι χωροταξικι οριοκζτθςθ των ομάδων διευκφνςεων Τον κατάλογο των χρθςιμοποιοφμενων ςυςκευϊν ΕΙΒ/ΚΝΧ Τθν τοπολογία του ζργου Στισ επόμενεσ ςελίδεσ βρίςκονται οι αναφορζσ του προγράμματοσ ETS3 Professional που αφοροφν το ΕΓΟ 1, τθν εγκατάςταςθ δθλαδι του παραδείγματοσ. 62

63 63

64 64

65 65

66 66

67 67

68 68

69 69

70 70

71 71

72 72

73 73

74 74

75 75

76 76

77 77

78 78

79 79

80 80

81 81

82 82

83 83

84 84

85 85

86 86

87 87

88 88

89 89

90 90

91 91

92 92

93 93

94 94

95 95

96 96

97 97

98 98

99 99

100 100

101 101

102 102

103 103

104 104

105 105

106 106

107 107

108 108

109 109

110 110

111 111

112 112

113 113

114 114

115 115

116 116

117 117

Ηλιακι Θζρμανςθ οικίασ

Ηλιακι Θζρμανςθ οικίασ Ηλιακι Θζρμανςθ οικίασ Δυνατότθτα κάλυψθσ κερμαντικϊν αναγκϊν ζωσ και 100% (εξαρτάται από τθν τοποκεςία, τθν ςυλλεκτικι επιφάνεια και τθν μάηα νεροφ αποκθκεφςεωσ) βελτιςτοποιθμζνο ςφςτθμα με εγγυθμζνθ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΥ101: Ειςαγωγι ςτθν Πλθροφορικι

ΘΥ101: Ειςαγωγι ςτθν Πλθροφορικι Παράςταςη κινητήσ υποδιαςτολήσ ςφμφωνα με το πρότυπο ΙΕΕΕ Δρ. Χρήστος Ηλιούδης το πρότυπο ΙΕΕΕ 754 ζχει χρθςιμοποιθκεί ευρζωσ ςε πραγματικοφσ υπολογιςτζσ. Το πρότυπο αυτό κακορίηει δφο βαςικζσ μορφζσ κινθτισ

Διαβάστε περισσότερα

25. Ποια είναι τα ψυκτικά φορτία από εξωτερικζσ πθγζσ. Α) Τα ψυκτικά φορτία από αγωγιμότθτα. Β) Τα ψυκτικά φορτία από ακτινοβολία και

25. Ποια είναι τα ψυκτικά φορτία από εξωτερικζσ πθγζσ. Α) Τα ψυκτικά φορτία από αγωγιμότθτα. Β) Τα ψυκτικά φορτία από ακτινοβολία και 25. Ποια είναι τα ψυκτικά φορτία από εξωτερικζσ πθγζσ Α) Τα ψυκτικά φορτία από αγωγιμότθτα. Β) Τα ψυκτικά φορτία από ακτινοβολία και Γ) Τα ψυκτικά φορτία από είςοδο εξωτερικοφ αζρα. 26. Ποιζσ είναι οι

Διαβάστε περισσότερα

1 0 ΕΠΑΛ ΞΑΝΘΗ ΕΙΔΙΚΟΣΗΣΑ : ΗΛΕΚΣΡΟΝΙΚΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΘΕΜΑΣΙΚΗ ΕΡΓΑΙΑ Β ΗΛΕΚΣΡΟΝΙΚΩΝ ΘΕΜΑ : ΚΑΣΑΚΕΤΗ ΠΟΜΠΟΤ FM

1 0 ΕΠΑΛ ΞΑΝΘΗ ΕΙΔΙΚΟΣΗΣΑ : ΗΛΕΚΣΡΟΝΙΚΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΘΕΜΑΣΙΚΗ ΕΡΓΑΙΑ Β ΗΛΕΚΣΡΟΝΙΚΩΝ ΘΕΜΑ : ΚΑΣΑΚΕΤΗ ΠΟΜΠΟΤ FM 1 0 ΕΠΑΛ ΞΑΝΘΗ ΕΙΔΙΚΟΣΗΣΑ : ΗΛΕΚΣΡΟΝΙΚΩΝ ΕΙΔΙΚΗ ΘΕΜΑΣΙΚΗ ΕΡΓΑΙΑ Β ΗΛΕΚΣΡΟΝΙΚΩΝ ΘΕΜΑ : ΚΑΣΑΚΕΤΗ ΠΟΜΠΟΤ FM ΣΙ ΕΙΝΑΙ ΠΟΜΠΟ FM; Πρόκειται για μια θλεκτρονικι διάταξθ που ςκοπό ζχει τθν εκπομπι ραδιοςυχνότθτασ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΙΣΟΤΣΟ ΚΤΠΡΟΤ Πρόγραμμα Επιμόρυωσης Τποψηυίων Καθηγητών Σεχνολογίας. Ηλεκτρονικά ΙΙ

ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΙΣΟΤΣΟ ΚΤΠΡΟΤ Πρόγραμμα Επιμόρυωσης Τποψηυίων Καθηγητών Σεχνολογίας. Ηλεκτρονικά ΙΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΙΣΟΤΣΟ ΚΤΠΡΟΤ Πρόγραμμα Επιμόρυωσης Τποψηυίων Καθηγητών Σεχνολογίας Ηλεκτρονικά ΙΙ Πέμπτη 3/3/2011 Διδάζκων: Γιώργος Χαηζηιωάννοσ Τηλέθωνο: 99653828 Ε-mail: georghios.h@cytanet.com.cy Ώρες

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργειακά Τηάκια. Πουκεβίλ 2, Ιωάννινα Τθλ. 26510.23822 www.energeiaka-ktiria.gr www.facebook.com/energeiaka.ktiria

Ενεργειακά Τηάκια. Πουκεβίλ 2, Ιωάννινα Τθλ. 26510.23822 www.energeiaka-ktiria.gr www.facebook.com/energeiaka.ktiria Ενεργειακά Τηάκια Πουκεβίλ 2, Ιωάννινα Τθλ. 26510.23822 www.facebook.com/energeiaka.ktiria Σελ. 2 Η ΕΣΑΙΡΕΙΑ Η εταιρεία Ενεργειακά Κτίρια δραςτθριοποιείται ςτθν παροχι ολοκλθρωμζνων υπθρεςιϊν και ςτθν

Διαβάστε περισσότερα

Σ ΤΑΤ Ι Σ Τ Ι Κ Η. Statisticum collegium V

Σ ΤΑΤ Ι Σ Τ Ι Κ Η. Statisticum collegium V Σ ΤΑΤ Ι Σ Τ Ι Κ Η i Statisticum collegium V Στατιςτική Συμπεραςματολογία Ι Σημειακζσ Εκτιμήςεισ Διαςτήματα Εμπιςτοςφνησ Στατιςτική Συμπεραςματολογία (Statistical Inference) Το πεδίο τθσ Στατιςτικισ Συμπεραςματολογία,

Διαβάστε περισσότερα

Siemens Set Αςφρματο ςφςτθμα αυτονομίασ κζρμανςθσ-κατανομισ δαπανϊν

Siemens Set Αςφρματο ςφςτθμα αυτονομίασ κζρμανςθσ-κατανομισ δαπανϊν Το Siemens SET προςφζρει: Άνεςθ και εξοικονόμθςθ ενζργειασ ζωσ και 40%. Δίκαιθ κατανομι δαπανών βάςθ τθσ πραγματικισ καταναλιςκόμενθσ ενζργειασ. Ο κάκε ζνοικοσ ενεργοποιεί τθν κζρμανςθ ςτο χώρο του όποτε

Διαβάστε περισσότερα

Internet a jeho role v našem životě Το Διαδίκτυο και ο ρόλοσ του ςτθ ηωι μασ

Internet a jeho role v našem životě Το Διαδίκτυο και ο ρόλοσ του ςτθ ηωι μασ Internet a jeho role v našem životě Το Διαδίκτυο και ο ρόλοσ του ςτθ ηωι μασ Διαδίκτυο: μια πόρτα ςτον κόςμο Πϊσ μπορεί κανείσ ςε λίγα λεπτά να μάκει ποιεσ ταινίεσ παίηονται ςτουσ κινθματογράφουσ, να ςτείλει

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίες αναβάθμισης χαρτών

Οδηγίες αναβάθμισης χαρτών Οδηγίες αναβάθμισης χαρτών Για να κάνετε τθν αναβάκμιςθ χαρτϊν Ελλάδοσ κα πρζπει να εγγραφείτε ωσ νζο μζλοσ ςτθν ιςτοςελίδα http://www.mls.gr. 1) Εγγραφή νέου μέλουσ ςτην ιςτοςελίδα αναβαθμίςεων Α) Αντιγράψτε

Διαβάστε περισσότερα

ΗΛΕΚΣΡΟΝΙΚΗ ΤΠΗΡΕΙΑ ΑΠΟΚΣΗΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΗ ΣΑΤΣΟΣΗΣΑ

ΗΛΕΚΣΡΟΝΙΚΗ ΤΠΗΡΕΙΑ ΑΠΟΚΣΗΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΗ ΣΑΤΣΟΣΗΣΑ ΗΛΕΚΣΡΟΝΙΚΗ ΤΠΗΡΕΙΑ ΑΠΟΚΣΗΗ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΗ ΣΑΤΣΟΣΗΣΑ Οδηγός Χρήσης Εφαρμογής Ελέγχου Προσφορών Αφοφ πιςτοποιθκεί ο λογαριαςμόσ που δθμιουργιςατε ςτο πρόγραμμα ωσ Πάροχοσ Προςφορϊν, κα λάβετε ζνα e-mail με

Διαβάστε περισσότερα

-Έλεγχοσ μπαταρίασ (χωρίσ φορτίο) Ο ζλεγχοσ αυτόσ μετράει τθν κατάςταςθ φόρτιςθ τθσ μπαταρίασ.

-Έλεγχοσ μπαταρίασ (χωρίσ φορτίο) Ο ζλεγχοσ αυτόσ μετράει τθν κατάςταςθ φόρτιςθ τθσ μπαταρίασ. 1 -Έλεγχοσ μπαταρίασ (έλεγχοσ επιφανείασ) Ο ζλεγχοσ αυτόσ γίνεται για τθν περίπτωςθ που υπάρχει χαμθλό ρεφμα εκφόρτιςθσ κατά μικοσ τθσ μπαταρίασ -Έλεγχοσ μπαταρίασ (χωρίσ φορτίο) Ο ζλεγχοσ αυτόσ μετράει

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο Χριςθσ: Εφαρμογι Αιτιςεων για τα Εκπαιδευτικά Προγράμματα του Προςωπικοφ των Επιχειριςεων Τροφίμων

Εγχειρίδιο Χριςθσ: Εφαρμογι Αιτιςεων για τα Εκπαιδευτικά Προγράμματα του Προςωπικοφ των Επιχειριςεων Τροφίμων Εγχειρίδιο Χριςθσ: Εφαρμογι Αιτιςεων για τα Εκπαιδευτικά Προγράμματα του Προςωπικοφ των Επιχειριςεων ΕΚΔΟΣΗ 1.0 Περιεχόμενα Εφαρμογι Αιτιςεων για τα Εκπαιδευτικά Προγράμματα του Προςωπικοφ των Επιχειριςεων...

Διαβάστε περισσότερα

Ζρευνα ικανοποίθςθσ τουριςτϊν

Ζρευνα ικανοποίθςθσ τουριςτϊν Ζρευνα ικανοποίθςθσ τουριςτϊν Ammon Ovis_Ζρευνα ικανοποίθςθσ τουριςτϊν_ Ραδιοςτακμόσ Flash 96 1 ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΔΕΙΓΜΑΤΟΣ Σο δείγμα περιλαμβάνει 332 τουρίςτεσ από 5 διαφορετικζσ θπείρουσ. Οι περιςςότεροι εξ αυτϊν

Διαβάστε περισσότερα

Μακαίνοντασ τα ακουςτικά BlueBAND Sport. Ξεκινώντασ

Μακαίνοντασ τα ακουςτικά BlueBAND Sport. Ξεκινώντασ Μακαίνοντασ τα ακουςτικά BlueBAND Sport 1. Πλικτρο αφξθςθσ ιχου (+) / SRS πλικτρο 2. Ενδεικτικι Λυχνία 3. Πλικτρο Πολλαπλϊν Λειτουργιϊν (MFB) / Play/ Pause 4. Rewind 5. Fast Forward 6. Πλικτρο μείωςθσ

Διαβάστε περισσότερα

ελ. 11/235, Περιεχόμενα Φακζλου "Σεχνικι Προςφορά"

ελ. 11/235, Περιεχόμενα Φακζλου Σεχνικι Προςφορά υντάκτθσ : Ευάγγελοσ Κρζτςιμοσ χόλιο: ΠΑΡΑΣΗΡΗΗ 1 ελ. 11/235, Περιεχόμενα Φακζλου "Σεχνικι Προςφορά" Για τθν αποφυγι μεγάλου όγκου προςφοράσ και για τθ διευκόλυνςθ του ζργου τθσ επιτροπισ προτείνεται τα

Διαβάστε περισσότερα

Siemens Set, Αςφρματο ςφςτθμα αυτονομίασ κζρμανςθσ, κατανομισ δαπανϊν. Αυτονομία διςωλθνίων ςυςτθμάτων, κατανομι δαπανϊν

Siemens Set, Αςφρματο ςφςτθμα αυτονομίασ κζρμανςθσ, κατανομισ δαπανϊν. Αυτονομία διςωλθνίων ςυςτθμάτων, κατανομι δαπανϊν Siemens Set, Αςφρματο ςφςτθμα αυτονομίασ κζρμανςθσ, Ο αςφρματοσ κερμιδομετρθτισ (1) προςαρμόηεται με ειδικό μοχλιςμό ςτιριξθσ επάνω ςτο κερμαντικό ςϊμα, χωρίσ να τρυπάει το ςϊμα και χωρίσ να μπορεί να

Διαβάστε περισσότερα

Δείκτησ Αξιολόγηςησ 1.1: χολικόσ χώροσ, υλικοτεχνική υποδομή και οικονομικοί πόροι

Δείκτησ Αξιολόγηςησ 1.1: χολικόσ χώροσ, υλικοτεχνική υποδομή και οικονομικοί πόροι Δείκτησ Αξιολόγηςησ 1.1: χολικόσ χώροσ, υλικοτεχνική υποδομή και οικονομικοί πόροι ΣΟΜΕΑ 1: ΜΕΑ ΚΑΙ ΠΟΡΟΙ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΣΟΤ ΧΟΛΕΙΟΤ Περιγραφή: Ο ςυγκεκριμζνοσ δείκτθσ αναφζρεται ςτον βακμό που οι υπάρχοντεσ

Διαβάστε περισσότερα

Πωσ δθμιουργώ φακζλουσ;

Πωσ δθμιουργώ φακζλουσ; Πωσ δθμιουργώ φακζλουσ; Για να μπορζςετε να δθμιουργιςετε φακζλουσ ςτο χαρτοφυλάκιό ςασ ςτο Mahara κα πρζπει να μπείτε ςτο ςφςτθμα αφοφ πατιςετε πάνω ςτο ςφνδεςμο Mahara profiles από οποιοδιποτε ςελίδα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΣΙΟ ΣΤΠΟΤ ΣΟΧΑΙ ΑΕ: «ΚΛΑΔΙΚΕ ΣΟΧΕΤΕΙ» ΜΕΛΕΣΗ ΑΓΟΡΑ ΑΛΤΙΔΩΝ ΛΙΑΝΙΚΟΤ ΕΜΠΟΡΙΟΤ

ΔΕΛΣΙΟ ΣΤΠΟΤ ΣΟΧΑΙ ΑΕ: «ΚΛΑΔΙΚΕ ΣΟΧΕΤΕΙ» ΜΕΛΕΣΗ ΑΓΟΡΑ ΑΛΤΙΔΩΝ ΛΙΑΝΙΚΟΤ ΕΜΠΟΡΙΟΤ ΔΕΛΣΙΟ ΣΤΠΟΤ ΣΟΧΑΙ ΑΕ: «ΚΛΑΔΙΚΕ ΣΟΧΕΤΕΙ» ΜΕΛΕΣΗ ΑΓΟΡΑ ΑΛΤΙΔΩΝ ΛΙΑΝΙΚΟΤ ΕΜΠΟΡΙΟΤ Μείωςθ 1,9% ςε ςχζςθ με το 2009, παρουςίαςε θ αγορά των αλυςίδων λιανικοφ εμπορίου των οκτϊ εξεταηόμενων κατθγοριϊν το 2010

Διαβάστε περισσότερα

Εξοικονόμηςη ςτην πράξη : Αντικατάςταςη ςυςτήματοσ θζρμανςησ από πετρζλαιο ςε αντλία θερμότητασ. Ενδεικτικό παράδειγμα 15ετίασ

Εξοικονόμηςη ςτην πράξη : Αντικατάςταςη ςυςτήματοσ θζρμανςησ από πετρζλαιο ςε αντλία θερμότητασ. Ενδεικτικό παράδειγμα 15ετίασ Εξοικονόμηςη ςτην πράξη : Αντικατάςταςη ςυςτήματοσ θζρμανςησ από πετρζλαιο ςε αντλία θερμότητασ Ενδεικτικό παράδειγμα 15ετίασ Οκτώβριοσ 2013 Η αντλία κερμότθτασ 65% οικονομία ςε ςχζςη με ζνα ςυμβατικό

Διαβάστε περισσότερα

groupsms Interface: Εργαλείο μαζικών αποζηολών SMS

groupsms Interface: Εργαλείο μαζικών αποζηολών SMS groupsms Interface: Εργαλείο μαζικών αποζηολών SMS Έκδοζη: 27 Μαρηίου 2012 Τποδομι groupsms: Γενικά Πλεονεκτιματα Βελτιςτοποιθμζνθ διαδικαςία SMS αποςτολϊν Μαηικζσ αποςτολζσ μζςω πολλαπλϊν γραμμϊν που

Διαβάστε περισσότερα

Παράςταςη ακεραίων ςτο ςυςτημα ςυμπλήρωμα ωσ προσ 2

Παράςταςη ακεραίων ςτο ςυςτημα ςυμπλήρωμα ωσ προσ 2 Παράςταςη ακεραίων ςτο ςυςτημα ςυμπλήρωμα ωσ προσ 2 Δρ. Χρήζηος Ηλιούδης Μθ Προςθμαςμζνοι Ακζραιοι Εφαρμογζσ (ςε οποιαδιποτε περίπτωςθ δεν χρειάηονται αρνθτικοί αρικμοί) Καταμζτρθςθ. Διευκυνςιοδότθςθ.

Διαβάστε περισσότερα

AΡΙΣΟΣΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΘΕΑΛΟΝΙΚΗ ΠΟΛΤΣΕΧΝΙΚΗ ΧΟΛΗ - ΣΜΗΜΑ ΗΛΕΚΣΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Η/Τ. Προπτυχιακή Διπλωματική Εργαςία

AΡΙΣΟΣΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΘΕΑΛΟΝΙΚΗ ΠΟΛΤΣΕΧΝΙΚΗ ΧΟΛΗ - ΣΜΗΜΑ ΗΛΕΚΣΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Η/Τ. Προπτυχιακή Διπλωματική Εργαςία AΡΙΣΟΣΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΘΕΑΛΟΝΙΚΗ ΠΟΛΤΣΕΧΝΙΚΗ ΧΟΛΗ - ΣΜΗΜΑ ΗΛΕΚΣΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ Η/Τ Προπτυχιακή Διπλωματική Εργαςία Με τίτλο : «Καταςκευή Ηλεκτρικήσ Εγκατάςταςησ με Σεχνολογία KNX ςε Κατοικία.

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγόσ εγκατάςταςησ και ενεργοποίηςησ

Οδηγόσ εγκατάςταςησ και ενεργοποίηςησ Οδηγόσ εγκατάςταςησ και ενεργοποίηςησ Ευχαριςτοφμε που επιλζξατε το memoq 4.5, το πρωτοκλαςάτο περιβάλλον μετάφραςθσ για ελεφκερουσ επαγγελματίεσ μεταφραςτζσ, μεταφραςτικά γραφεία και επιχειριςεισ. Αυτό

Διαβάστε περισσότερα

Moshi Moshi 04 Bluetooth Wireless speaker-handset. Για περιςςότερεσ πλθροφορίεσ επιςκεφκείτε το site μασ www.nativeunion.com

Moshi Moshi 04 Bluetooth Wireless speaker-handset. Για περιςςότερεσ πλθροφορίεσ επιςκεφκείτε το site μασ www.nativeunion.com Moshi Moshi 04 Bluetooth Wireless speaker-handset Για περιςςότερεσ πλθροφορίεσ επιςκεφκείτε το site μασ www.nativeunion.com Περιεχόμενα ςυςκευαςίασ: 1. Ζνα αςφρματο ακουςτικό Bluetooth Moshi Moshi 04 2.

Διαβάστε περισσότερα

Εφδοξοσ+ Συνδεκείτε ςτθν Εφαρμογι Φοιτθτϊν και μεταβείτε ςτθ ςελίδα «Ανταλλαγι Βιβλίων (Εφδοξοσ+)».

Εφδοξοσ+ Συνδεκείτε ςτθν Εφαρμογι Φοιτθτϊν και μεταβείτε ςτθ ςελίδα «Ανταλλαγι Βιβλίων (Εφδοξοσ+)». Εφδοξοσ+ Διαθζτοντασ βιβλία μζςω του «Εφδοξοσ+» Συνδεκείτε ςτθν Εφαρμογι Φοιτθτϊν και μεταβείτε ςτθ ςελίδα «Ανταλλαγι Βιβλίων (Εφδοξοσ+)». Εμφανίηεται θ λίςτα με όλα ςασ τα βιβλία. Από εδϊ μπορείτε: -

Διαβάστε περισσότερα

The Weather Experts Team. Φεβρουάριοσ 2013

The Weather Experts Team. Φεβρουάριοσ 2013 1 Φεβρουάριοσ 2013 2 Οδηγίεσ για την ειδική πρόςβαςη ςτο WeatherExpert 1. Μζςω του browser του υπολογιςτι ςασ (π.χ. InternetExplorer, Mozilla Firefox κ.α.) ςυνδεκείτε ςτθν ιςτοςελίδα μασ : http://www.weatherexpert.gr

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο: Honeybee Small

Εγχειρίδιο: Honeybee Small ΚΟΚΚΙΝΟΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ Τηλ/Fax: 20 993677 Άγιος Δημήτριος, Αττικής 73 42 Ν. Ζέρβα 29 e-mail: Kokkinos@kokkinostoys.gr www.kokkinostoys.gr Εγχειρίδιο: Honeybee Small HEYBEE SMALL CRANE MACHINE DIP SW 2 3 4 5

Διαβάστε περισσότερα

Λειτουργικά υςτιματα Windows XP

Λειτουργικά υςτιματα Windows XP ΤΠΗΡΕΙΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΩΝ ΤΣΗΜΑΣΩΝ ΣΟΜΕΑ ΔΙΚΣΤΩΝ ΚΑΙ ΣΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ Οδθγόσ Εγκατάςταςθσ και Διαμόρφωςθσ τθσ Τπθρεςίασ Σθλεομοιότυπου (Fax Service) ςε Λειτουργικά υςτιματα Windows XP ΤΠ ΕΔ/41 Αφγουςτοσ 2011

Διαβάστε περισσότερα

ΡΟΓΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΡΕΙΒΑΛΛΟΝ MICRO WORLDS PRO

ΡΟΓΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΡΕΙΒΑΛΛΟΝ MICRO WORLDS PRO ΡΟΓΑΜΜΑΤΙΣΤΙΚΟ ΡΕΙΒΑΛΛΟΝ MICRO WORLDS PRO Το Micro Worlds Pro είναι ζνα ολοκλθρωμζνο περιβάλλον προγραμματιςμοφ. Χρθςιμοποιεί τθ γλϊςςα προγραμματιςμοφ Logo (εξελλθνιςμζνθ) Το Micro Worlds Pro περιλαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγόσ αρχαρίων για το Φωτιςμό Χαμηλήσ Ενεργειακήσ Κατανάλωςησ

Οδηγόσ αρχαρίων για το Φωτιςμό Χαμηλήσ Ενεργειακήσ Κατανάλωςησ Οδηγόσ αρχαρίων για το Φωτιςμό Χαμηλήσ Ενεργειακήσ Κατανάλωςησ Γιατί να μάκετε για το φωτιςμό χαμθλισ ενεργειακισ κατανάλωςθσ ςτο ςπίτι ςασ; Ζχει εκτιμθκεί ότι περνάμε το 90% τθσ ηωισ μασ ςε εςωτερικοφσ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΛΙΜΑΤΙΣΜΟΥ ΙΙ

ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΛΙΜΑΤΙΣΜΟΥ ΙΙ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΛΙΜΑΤΙΣΜΟΥ ΙΙ μέρος Α ΚΟΝΤΟΣ ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΠΕ12.04 1 ΚΜ: Κλιματιςτικι μονάδα Ορολογία ΚΚΜ: Κεντρικι κλιματιςτικι μονάδα ΗΚΜ: Ημικεντρικι κλιματιςτικι μονάδα ΤΚΜ: Σοπικι κλιματιςτικι μονάδα Δίκτυο

Διαβάστε περισσότερα

Άςκθςθ 1θ: Να γραφεί αλγόρικμοσ που κα δθμιουργεί με τθ βοικεια διπλοφ επαναλθπτικοφ βρόχου, τον ακόλουκο διςδιάςτατο πίνακα:

Άςκθςθ 1θ: Να γραφεί αλγόρικμοσ που κα δθμιουργεί με τθ βοικεια διπλοφ επαναλθπτικοφ βρόχου, τον ακόλουκο διςδιάςτατο πίνακα: 2 ο Σετ Ασκήσεων Δομές Δεδομένων - Πίνακες Άςκθςθ 1θ: Να γραφεί αλγόρικμοσ που κα δθμιουργεί με τθ βοικεια διπλοφ επαναλθπτικοφ βρόχου, τον ακόλουκο διςδιάςτατο πίνακα: 2 3 4 5 3 4 5 6 4 5 6 7 5 6 7 8

Διαβάστε περισσότερα

Αςφαλισ πρόςβαςθ από οπουδιποτε, δε χρειάηεται εγκατάςταςθ ι ενθμζρωςθ.

Αςφαλισ πρόςβαςθ από οπουδιποτε, δε χρειάηεται εγκατάςταςθ ι ενθμζρωςθ. Αςφαλισ πρόςβαςθ από οπουδιποτε, δε χρειάηεται εγκατάςταςθ ι ενθμζρωςθ. Σφγχρονο, απλό, λειτουργικό και εφχρθςτο περιβάλλον εργαςίασ, με ταχφτατθ ειςαγωγι δεδομζνων και παραγωγι αποτελεςμάτων. Το Const

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγίεσ ρφθμιςησ Cisco ATA186. Υπηρεςία Επικοινωνίασ & υνεργαςίασ

Οδηγίεσ ρφθμιςησ Cisco ATA186. Υπηρεςία Επικοινωνίασ & υνεργαςίασ Οδηγίεσ ρφθμιςησ Cisco ATA186 Υπηρεςία Επικοινωνίασ & υνεργαςίασ Ειςαγωγή To Cisco ATA 186 αποτελεί μία ΑΤΑ (Analog Telephone Adapter) ςυςκευι, θ οποία υποςτθρίηει το πρωτόκολλο SIP, ςυνδζεται ςτο δίκτυο

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΗΛΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ Δίκτυα Επικοινωνιϊν ΙΙ Διδάςκων: Απόςτολοσ Γκάμασ (Διδάςκων ΠΔ 407/80) Βοθκόσ Εργαςτθρίου: Δθμιτριοσ Μακρισ Ενδεικτική Λύση 2

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο Χριςθσ τθσ διαδικτυακισ εφαρμογισ «Υποβολι και παρακολοφκθςθ τθσ ζγκριςθσ Εκπαιδευτικών Πακζτων»

Εγχειρίδιο Χριςθσ τθσ διαδικτυακισ εφαρμογισ «Υποβολι και παρακολοφκθςθ τθσ ζγκριςθσ Εκπαιδευτικών Πακζτων» Εγχειρίδιο Χριςθσ τθσ διαδικτυακισ εφαρμογισ «Υποβολι και παρακολοφκθςθ τθσ ζγκριςθσ Εκπαιδευτικών Πακζτων» Το Πλθροφοριακό Σφςτθμα τθσ δράςθσ «e-κπαιδευτείτε» ζχει ςτόχο να αυτοματοποιιςει τισ ακόλουκεσ

Διαβάστε περισσότερα

Σφντομεσ Οδθγίεσ Χριςθσ

Σφντομεσ Οδθγίεσ Χριςθσ Σφντομεσ Οδθγίεσ Χριςθσ Περιεχόμενα 1. Επαφζσ... 3 2. Ημερολόγιο Επιςκζψεων... 4 3. Εκκρεμότθτεσ... 5 4. Οικονομικά... 6 5. Το 4doctors ςτο κινθτό ςου... 8 6. Υποςτιριξθ... 8 2 1. Επαφζσ Στισ «Επαφζσ»

Διαβάστε περισσότερα

Κάνουμε κλικ ςτθν επιλογι του οριηόντιου μενοφ «Get Skype»για να κατεβάςουμε ςτον υπολογιςτι μασ το πρόγραμμα του Skype.

Κάνουμε κλικ ςτθν επιλογι του οριηόντιου μενοφ «Get Skype»για να κατεβάςουμε ςτον υπολογιςτι μασ το πρόγραμμα του Skype. ΟΔΗΓΙΕ ΔΗΜΙΟΤΡΓΙΑ ΛΟΓΑΡΙΑΜΟΤ ΣΟ SKYPE Ανοίγουμε το πρόγραμμα περιιγθςθσ ιςτοςελίδων (εδϊ Internet Explorer). Κάνουμε κλικ ςτθ γραμμι διεφκυνςθσ του προγράμματοσ και πλθκτρολογοφμε: www.skype.com Κάνουμε

Διαβάστε περισσότερα

Οδθγίεσ εγκατάςταςθσ και ρυκμίςεισ του ηυγοφ DIGI SM100

Οδθγίεσ εγκατάςταςθσ και ρυκμίςεισ του ηυγοφ DIGI SM100 Οδθγίεσ εγκατάςταςθσ και ρυκμίςεισ του ηυγοφ DIGI SM100 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Γενικά Είςοδοσ ςτο πρόγραμμα Ρυιμίςεισ ζυγοφ Αλλαγι IP διεφκυνςθσ ηυγοφ Ρυκμίςεισ επικοινωνίασ Αποκικευςθ Ρυιμίςεισ εφαρμογθσ DIGICOM

Διαβάστε περισσότερα

Εγκατάσταση & Διαχείριση Joomla στο Π.Σ.Δ. ΣΥΜΒΟΥΛΟ ΡΛΗΟΦΟΙΚΗΣ Ν. ΣΕΩΝ & ΚΕ.ΡΛΗ.ΝΕ.Τ. Ν. ΣΕΩΝ

Εγκατάσταση & Διαχείριση Joomla στο Π.Σ.Δ. ΣΥΜΒΟΥΛΟ ΡΛΗΟΦΟΙΚΗΣ Ν. ΣΕΩΝ & ΚΕ.ΡΛΗ.ΝΕ.Τ. Ν. ΣΕΩΝ στο Π.Σ.Δ. ΣΥΜΒΟΥΛΟ ΡΛΗΟΦΟΙΚΗΣ Ν. ΣΕΩΝ & Ν. ΣΕΩΝ Ιςτορικι Αναδρομι 1 Σεπτεμβρίου 2005: Γεννικθκε το όνομα Joomla, προιλκε από τθ λζξθ Jumla που ςτα Σουαχίλι ςθμαίνει «όλοι μαηί» 15 Σεπτεμβρίου 2005: Κυκλοφορεί

Διαβάστε περισσότερα

Joomla! - User Guide

Joomla! - User Guide Joomla! - User Guide τελευταία ανανέωση: 10/10/2013 από την ICAP WEB Solutions 1 Η καταςκευι τθσ δυναμικισ ςασ ιςτοςελίδασ ζχει ολοκλθρωκεί και μπορείτε πλζον να προχωριςετε ςε αλλαγζσ ι προςκικεσ όςον

Διαβάστε περισσότερα

Megatron ERP Βάςη δεδομζνων Π/Φ - κατηγοριοποίηςη Databox

Megatron ERP Βάςη δεδομζνων Π/Φ - κατηγοριοποίηςη Databox Megatron ERP Βάςη δεδομζνων Π/Φ - κατηγοριοποίηςη Databox 03 05 ΙΛΤΔΑ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΚΗ Α.Ε. αρμά Ιηαμπζλλα Βαρλάμθσ Νίκοσ Ειςαγωγι... 1 Σι είναι το Databox...... 1 Πότε ανανεϊνεται...... 1 Μπορεί να εφαρμοςτεί

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικαςία Προγράμματοσ Ωρομζτρθςθσ. (v.1.0.7)

Διαδικαςία Προγράμματοσ Ωρομζτρθςθσ. (v.1.0.7) (v.1.0.7) 1 Περίλθψθ Σο ςυγκεκριμζνο εγχειρίδιο δθμιουργικθκε για να βοθκιςει τθν κατανόθςθ τθσ Διαδικαςίασ Προγράμματοσ Ωρομζτρθςθσ. Παρακάτω προτείνεται μια αλλθλουχία ενεργειϊν τθν οποία ο χριςτθσ πρζπει

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΑ ΡΕΑΛΙΣΙΚΗ ΣΕΧΝΙΚΟ-ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΠΡΟΕΓΓΙΗ ΣΗΝ ΔΗΜΙΟΤΡΓΙΑ - ΟΡΓΑΝΩΗ ΕΡΓΑΣΗΡΙΩΝ ΔΙΑΚΡΙΒΩΗ

ΜΙΑ ΡΕΑΛΙΣΙΚΗ ΣΕΧΝΙΚΟ-ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΠΡΟΕΓΓΙΗ ΣΗΝ ΔΗΜΙΟΤΡΓΙΑ - ΟΡΓΑΝΩΗ ΕΡΓΑΣΗΡΙΩΝ ΔΙΑΚΡΙΒΩΗ 3 ο ΤΑΚΤΙΚΟ ΕΘΝΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΜΕΤΡΟΛΟΓΙΑΣ ΜΙΑ ΡΕΑΛΙΣΙΚΗ ΣΕΧΝΙΚΟ-ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΠΡΟΕΓΓΙΗ ΣΗΝ ΔΗΜΙΟΤΡΓΙΑ - ΟΡΓΑΝΩΗ ΕΡΓΑΣΗΡΙΩΝ ΔΙΑΚΡΙΒΩΗ 06 Φεβρουαρίου 2010 θμεία Αναφοράσ Γενικά Ανκρϊπινοι Πόροι, Εργαςτθριακόσ

Διαβάστε περισσότερα

Καλϊσ Θλκατε ςτο νζο μασ site & e-shop Livardas.gr.

Καλϊσ Θλκατε ςτο νζο μασ site & e-shop Livardas.gr. Καλϊσ Θλκατε ςτο νζο μασ site & e-shop Livardas.gr. Εικόνα 1: Είςοδοσ ςτο e-shop Για να καταχωριςετε παραγγελία ι να βλζπετε τιμζσ & διακεςιμότθτα προϊόντων το πρϊτο βιμα που πρζπει να κάνετε είναι να

Διαβάστε περισσότερα

τατιςτικά ςτοιχεία ιςτότοπου Κ.Ε.Π.Α. Α.Ν.Ε.Μ, www.e-kepa.gr για τθν περίοδο 1/1/2011-31/12/2014

τατιςτικά ςτοιχεία ιςτότοπου Κ.Ε.Π.Α. Α.Ν.Ε.Μ, www.e-kepa.gr για τθν περίοδο 1/1/2011-31/12/2014 τατιςτικά ςτοιχεία ιςτότοπου Κ.Ε.Π.Α. Α.Ν.Ε.Μ, www.e-kepa.gr για τθν περίοδο 1/1/2011-31/12/2014 Ειςαγωγι Στο παρόν κείμενο παρουςιάηονται και αναλφονται τα ςτατιςτικά ςτοιχεία του ιςτοτόπου τθσ ΚΕΠΑ-ΑΝΕΜ,

Διαβάστε περισσότερα

EUROPEAN TRADESMAN PROJECT NOTES ON ELECTRICAL TESTS OF ELECTRICAL INSTALLATIONS

EUROPEAN TRADESMAN PROJECT NOTES ON ELECTRICAL TESTS OF ELECTRICAL INSTALLATIONS EUROPEAN TRADESMAN PROJECT NOTES ON ELECTRICAL TESTS OF ELECTRICAL INSTALLATIONS Οι μακθτζσ να μάκουν να χρθςιμοποιοφν ορκά και να διαβάηουν τθν ζνδειξθ των οργάνων για τθν μζτρθςθ: τθσ τάςθσ Σου ρεφματοσ

Διαβάστε περισσότερα

Εγχειρίδιο Χρήςησ Προςωποποιημζνων Υπηρεςιών Γ.Ε.ΜΗ. (Περιφέρειες)

Εγχειρίδιο Χρήςησ Προςωποποιημζνων Υπηρεςιών Γ.Ε.ΜΗ. (Περιφέρειες) Εγχειρίδιο Χρήςησ Προςωποποιημζνων Υπηρεςιών Γ.Ε.ΜΗ. (Περιφέρειες) Ιούνιοσ 2013 Περιεχόμενα: Ειςαγωγή... 3 1. Περιφζρεια... 3 1.1 Διαχειριςτήσ Αιτήςεων Περιφζρειασ... 3 1.1.1. Είςοδοσ... 3 1.1.2. Αρχική

Διαβάστε περισσότερα

EUROPEAN TRADESMAN PROJECT NOTES ON ELECTRICAL TESTS OF ELECTRICAL INSTALLATIONS ΜΟΝΙΜΑ ΕΓΚΑΣΕΣΗΜΕΝΕ ΤΚΕΤΕ

EUROPEAN TRADESMAN PROJECT NOTES ON ELECTRICAL TESTS OF ELECTRICAL INSTALLATIONS ΜΟΝΙΜΑ ΕΓΚΑΣΕΣΗΜΕΝΕ ΤΚΕΤΕ EUROPEAN TRADESMAN PROJECT NOTES ON ELECTRICAL TESTS OF ELECTRICAL INSTALLATIONS ΜΟΝΙΜΑ ΕΓΚΑΣΕΣΗΜΕΝΕ ΤΚΕΤΕ ΠΡΟΛΟΓΟ ΜΟΝΙΜΑ ΕΓΚΑΣΕΣΗΜΕΝΕ ΤΚΕΤΕ Κατά τθν διάρκεια των τελευταίων χρόνων, ζχει αυξθκεί ο αρικμόσ

Διαβάστε περισσότερα

MySchool Πρακτικζσ οδθγίεσ χριςθσ

MySchool Πρακτικζσ οδθγίεσ χριςθσ MySchool Πρακτικζσ οδθγίεσ χριςθσ 1) Δθμιουργία τμθμάτων (ΣΧΟΛΙΚΗ ΜΟΝΑΔΑ, Διαχείριςθ, Διαχείριςθ τμθμάτων) Το πρώτο που πρζπει να κάνουμε ςτο MySchool είναι να δθμιουργιςουμε τα τμιματα που υπάρχουν ςτο

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΦΤΡΟΠΟΙΪΑ: ΜΟΝΙΜΑ ΚΑΙ ΚΙΝΗΣΑ ΦΟΡΣΙΑ. ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ Ε. ΜΠΙΣΚΙΝΗΣ Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών Τ.Ε. Τ.Ε.Ι. Δυτικής Ελλάδας

ΓΕΦΤΡΟΠΟΙΪΑ: ΜΟΝΙΜΑ ΚΑΙ ΚΙΝΗΣΑ ΦΟΡΣΙΑ. ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ Ε. ΜΠΙΣΚΙΝΗΣ Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών Τ.Ε. Τ.Ε.Ι. Δυτικής Ελλάδας 1 ΓΕΦΤΡΟΠΟΙΪΑ: ΜΟΝΙΜΑ ΚΑΙ ΚΙΝΗΣΑ ΦΟΡΣΙΑ ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ Ε. ΜΠΙΣΚΙΝΗΣ Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών Τ.Ε. Τ.Ε.Ι. Δυτικής Ελλάδας Μόνιμα Φορτία Ίδιον Βάροσ (για Οπλιςμζνο Σκυρόδεμα): g=25 KN/m 3 Σε οδικζσ γζφυρεσ πρζπει

Διαβάστε περισσότερα

x n D 2 ENCODER m - σε n (m 2 n ) x 1 Παραδείγματα κωδικοποιθτϊν είναι ο κωδικοποιθτισ οκταδικοφ ςε δυαδικό και ο κωδικοποιθτισ BCD ςε δυαδικό.

x n D 2 ENCODER m - σε n (m 2 n ) x 1 Παραδείγματα κωδικοποιθτϊν είναι ο κωδικοποιθτισ οκταδικοφ ςε δυαδικό και ο κωδικοποιθτισ BCD ςε δυαδικό. Κωδικοποιητές Ο κωδικοποιθτισ (nor) είναι ζνα κφκλωμα το οποίο διακζτει n γραμμζσ εξόδου και το πολφ μζχρι m = 2 n γραμμζσ ειςόδου και (m 2 n ). Οι ζξοδοι παράγουν τθν κατάλλθλθ λζξθ ενόσ δυαδικοφ κϊδικα

Διαβάστε περισσότερα

Ενδεικτικζσ Λφςεισ Θεμάτων

Ενδεικτικζσ Λφςεισ Θεμάτων c AM (t) x(t) ΤΕΙ Σερρών Τμήμα Πληροφορικής & Επικοινωνιών Σειρά Β Ειςηγητήσ: Δρ Απόςτολοσ Γεωργιάδησ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ Ι Ενδεικτικζσ Λφςεισ Θεμάτων Θζμα 1 ο (1 μον.) Ζςτω περιοδικό ςιμα πλθροφορίασ με περίοδο.

Διαβάστε περισσότερα

HY523 Εργαςτηριακή Σχεδίαςη Ψηφιακών Κυκλωμάτων με εργαλεία Ηλεκτρονικού Σχεδιαςτικού Αυτοματιςμού. http://www.csd.uoc.gr/~hy523. 2 ΗΥ523 - Χωροκζτθςθ

HY523 Εργαςτηριακή Σχεδίαςη Ψηφιακών Κυκλωμάτων με εργαλεία Ηλεκτρονικού Σχεδιαςτικού Αυτοματιςμού. http://www.csd.uoc.gr/~hy523. 2 ΗΥ523 - Χωροκζτθςθ HY523 Εργαςτηριακή Σχεδίαςη Ψηφιακών Κυκλωμάτων με εργαλεία Ηλεκτρονικού Σχεδιαςτικού Αυτοματιςμού Διδάςκων: Χ. Σωτηρίου http://www.csd.uoc.gr/~hy523 1 ΗΥ523 - Χωροκζτθςθ Περιεχόμενα Δομζσ Ειςόδου/Εξόδου

Διαβάστε περισσότερα

Slide 1. Εισαγωγή στη ψυχρομετρία

Slide 1. Εισαγωγή στη ψυχρομετρία Slide 1 Εισαγωγή στη ψυχρομετρία 1 Slide 2 Σφντομη ειςαγωγή ςτη ψυχρομετρία. Διάγραμμα Mollier (πίεςησ-ενθαλπίασ P-H) Σο διάγραμμα Mollier είναι μία γραφικι παράςταςθ ςε ζναν άξονα ςυντεταγμζνων γραμμϊν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΕΝΙΣΧΥΤΗΣ PUSH-PULL ΤΑΞΗΣ AB

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΕΝΙΣΧΥΤΗΣ PUSH-PULL ΤΑΞΗΣ AB ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΕΝΙΣΧΥΤΗΣ PUSH-PULL ΤΑΞΗΣ AB ΘΕΩΡΗΣΙΚΗ ΕΙΑΓΩΓΗ Οι ενιςχυτζσ ιςχφοσ αποτελοφν μια ιδιαίτερθ κατθγορία ενιςχυτϊν που χαρακτθριςτικό τουσ είναι θ μεγάλθ ιςχφσ που μποροφν να αποδϊςουν

Διαβάστε περισσότερα

Μάρκετινγκ V Κοινωνικό Μάρκετινγκ. Πόπη Σουρμαΐδου. Σεμινάριο: Αναπτφςςοντασ μια κοινωνική επιχείρηςη

Μάρκετινγκ V Κοινωνικό Μάρκετινγκ. Πόπη Σουρμαΐδου. Σεμινάριο: Αναπτφςςοντασ μια κοινωνική επιχείρηςη Μάρκετινγκ V Κοινωνικό Μάρκετινγκ Πόπη Σουρμαΐδου Σεμινάριο: Αναπτφςςοντασ μια κοινωνική επιχείρηςη Σφνοψη Τι είναι το Marketing (βαςικι ειςαγωγι, swot ανάλυςθ, τα παλιά 4P) Τι είναι το Marketing Plan

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ Α /25 (A1)Χαρακτηρίςτε τισ παρακάτω προτάςεισ ωσ (Σ)ωςτζσ ή (Λ)άθοσ

ΘΕΜΑ Α /25 (A1)Χαρακτηρίςτε τισ παρακάτω προτάςεισ ωσ (Σ)ωςτζσ ή (Λ)άθοσ Μάθημα: ΔΙΚΣΤΑ Τάξη Γ Λυκείου, ΕΠΑΛ Καθηγητήσ : ιαφάκασ Γιϊργοσ Ημερομηνία : 21/02/2016 Διάρκεια: 3 ϊρεσ ΘΕΜΑ Α /25 (A1)Χαρακτηρίςτε τισ παρακάτω προτάςεισ ωσ (Σ)ωςτζσ ή (Λ)άθοσ 1. Σο πρωτόκολλο RARP μετατρζπει

Διαβάστε περισσότερα

Μελζτη Συςτήματοσ αςφάλειασ και ελζγχου Δημοτικϊν κτιρίων

Μελζτη Συςτήματοσ αςφάλειασ και ελζγχου Δημοτικϊν κτιρίων ΕΛΛΘΝΙΚΘ ΔΘΜΟΚΑΤΙΑ ΔΘΜΟΣ ΚΑΔΙΤΣΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΘΣ ΡΟΓΑΜΜΑΤΙΣΜΟΥ, ΡΛΘΟΦΟΙΚΘΣ & ΔΙΑΦΑΝΕΙΑΣ 1 Προμήθεια ςυςτήματοσ αςφάλειασ και ελζγχου Δημοτικϊν κτιρίων ΑΙΘΜΟΣ ΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΤΕΧΝΙΚΘΣ ΕΚΘΕΣΘΣ: 1963/29-1-2015 K.A.:

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγόρ απχαπίων για ηην επιλογή μεηαξύ λέβηηα και θεπμοζίθωνα

Οδηγόρ απχαπίων για ηην επιλογή μεηαξύ λέβηηα και θεπμοζίθωνα Οδηγόρ απχαπίων για ηην επιλογή μεηαξύ λέβηηα και θεπμοζίθωνα Γιατί να μάκετε για τθν επιλογι λζβθτα; Για να ζχετε τθν καλφτερθ δυνατι λφςθ για το ςπίτι ςασ! ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Ειςαγωγή 2. Είδη λζβητα υμβατικοί

Διαβάστε περισσότερα

ECM PLUS TM Σφςτθμα Διαχείριςθσ Κρίςεων Σειςμϊν 2.0. www.aratos.gr

ECM PLUS TM Σφςτθμα Διαχείριςθσ Κρίςεων Σειςμϊν 2.0. www.aratos.gr ECM PLUS TM Σφςτθμα Διαχείριςθσ Κρίςεων Σειςμϊν 2.0 www.aratos.gr 1 Η προςτικζμενθ αξία Η Άρατοσ Τεχνολογίεσ Α.Ε. μζςα από το ολοκλθρωμζνο ςφςτθμα ECM-PLUS παρζχει μια αποδοτικι λφςθ τθλεπικοινωνίασ για

Διαβάστε περισσότερα

Ο ήχοσ ωσ φυςικό φαινόμενο

Ο ήχοσ ωσ φυςικό φαινόμενο Ο ήχοσ ωσ φυςικό φαινόμενο Φφλλο Εργαςίασ Ονοματεπώνυμο. Παραγωγή και διάδοςη του ήχου Ήχοσ παράγεται όταν τα ςωματίδια κάποιου υλικοφ μζςου αναγκαςκοφν να εκτελζςουν ταλάντωςθ. Για να διαδοκεί ο ιχοσ

Διαβάστε περισσότερα

ΧΗΥΙΑΚΟ ΔΚΠΑΙΔΔΤΣΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ «ΥΤΙΚΗ ΘΔΣΙΚΗ ΚΑΙ ΣΔΦΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΣΔΤΘΤΝΗ» ΦΥΣΙΚΗ ΘΔΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΔΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΔΥΘΥΝΣΗΣ ΘΔΜΑ Α ΘΔΜΑ Β

ΧΗΥΙΑΚΟ ΔΚΠΑΙΔΔΤΣΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ «ΥΤΙΚΗ ΘΔΣΙΚΗ ΚΑΙ ΣΔΦΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΣΔΤΘΤΝΗ» ΦΥΣΙΚΗ ΘΔΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΔΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΔΥΘΥΝΣΗΣ ΘΔΜΑ Α ΘΔΜΑ Β 4 o ΔΙΓΩΝΙΜ ΠΡΙΛΙΟ 04: ΔΝΔΔΙΚΣΙΚΔ ΠΝΣΗΔΙ ΦΥΣΙΚΗ ΘΔΤΙΚΗΣ ΚΙ ΤΔΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΤΔΥΘΥΝΣΗΣ 4 ο ΔΙΓΩΝΙΣΜ ΔΝΔΔΙΚΤΙΚΔΣ ΠΝΤΗΣΔΙΣ ΘΔΜ. β. β 3. α 4. γ 5. α.σ β.σ γ.λ δ.σ ε.λ. ΘΔΜ Β Σωςτι είναι θ απάντθςθ γ. Έχουμε ελαςτικι

Διαβάστε περισσότερα

ESC CAMPS. To Esc Camp βαςίηεται ςτθ δόμθςθ με containers.

ESC CAMPS. To Esc Camp βαςίηεται ςτθ δόμθςθ με containers. ESC CAMPS H HELLENIC ROWING κζλει να δθμιουργιςει Esc Camps, ζνα ςε κάκε περιοχι των Πρωτακλθτϊν. Στόχοσ του camp είναι θ φιλοξενία νζων και ομάδων από το εξωτερικό, με απϊτερο ςκοπό τθν ακλθτικι τουριςτικι

Διαβάστε περισσότερα

Αυτόνομοι Πράκτορες. Αναφορά Εργασίας Εξαμήνου. Το αστέρι του Aibo και τα κόκαλα του

Αυτόνομοι Πράκτορες. Αναφορά Εργασίας Εξαμήνου. Το αστέρι του Aibo και τα κόκαλα του Αυτόνομοι Πράκτορες Αναφορά Εργασίας Εξαμήνου Το αστέρι του Aibo και τα κόκαλα του Jaohar Osman Η πρόταςθ εργαςίασ που ζκανα είναι το παρακάτω κείμενο : - ξ Aibo αγαπάει πάρα πξλύ ρα κόκαλα και πάμρα ρα

Διαβάστε περισσότερα

Αςφυξία και πνιγμονθ

Αςφυξία και πνιγμονθ ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ Ηλικιακθ ωριμότητα 0-3 ετϊν: τα περιςςότερα παιδιά κάτω των τριϊν ετϊν δεν μποροφν να αντιλθφκοφν τθν επικινδυνότθτα μιασ πράξθσ ι να κυμθκοφν μια ςυμβουλι για πρόλθψθ ατυχιματοσ. Γι

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΩΝ ΕΡΓΑΙΩΝ

ΣΕΧΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΟΙΚΟΔΟΜΙΚΩΝ ΕΡΓΑΙΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΗΜΙΟ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΔΙΕΤΘΤΝΗ ΣΕΧΝΙΚΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΜΗΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΣΙΜΟΤ - ΜΕΛΕΣΩΝ Ζργο : ΒΕΛΣΙΩΗ ΕΓΚΑΣΑΣΑΕΩΝ ΕΝΕΡΓΗΣΙΚΗ ΚΑΙ ΠΑΘΗΣΙΚΗ ΠΤΡΟΠΡΟΣΑΙΑ Θζςθ :

Διαβάστε περισσότερα

Στα προθγοφμενα δφο εργαςτιρια είδαμε τθ δομι απόφαςθσ (ι επιλογισ ι ελζγχου ροισ). Ασ κυμθκοφμε:

Στα προθγοφμενα δφο εργαςτιρια είδαμε τθ δομι απόφαςθσ (ι επιλογισ ι ελζγχου ροισ). Ασ κυμθκοφμε: ΔΟΜΗ ΑΠΟΦΑΗ Στα προθγοφμενα δφο εργαςτιρια είδαμε τθ δομι απόφαςθσ (ι επιλογισ ι ελζγχου ροισ). Ασ κυμθκοφμε: Όταν το if που χρθςιμοποιοφμε παρζχει μόνο μία εναλλακτικι διαδρομι εκτζλεςθ, ο τφποσ δομισ

Διαβάστε περισσότερα

Ειδικζσ Ναυπηγικζσ Καταςκευζσ και Ιςτιοφόρα κάφη (Ε)

Ειδικζσ Ναυπηγικζσ Καταςκευζσ και Ιςτιοφόρα κάφη (Ε) Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα Σεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Αθήνασ Ειδικζσ Ναυπηγικζσ Καταςκευζσ και Ιςτιοφόρα κάφη (Ε) Ενδεικτική επίλυςη άςκηςησ 1 Δρ. Θωμάσ Π. Μαηαράκοσ Τμιμα Ναυπθγϊν Μθχανικϊν ΤΕ Το

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΛΑΝΣΙΚΗ ΕΝΩΗ ΠΑΝΕΤΡΩΠΑΪΚΟ STRESS TEST ΑΦΑΛΙΣΙΚΩΝ ΕΣΑΙΡΙΩΝ ΑΠΟΣΕΛΕΜΑΣΑ 2014

ΑΣΛΑΝΣΙΚΗ ΕΝΩΗ ΠΑΝΕΤΡΩΠΑΪΚΟ STRESS TEST ΑΦΑΛΙΣΙΚΩΝ ΕΣΑΙΡΙΩΝ ΑΠΟΣΕΛΕΜΑΣΑ 2014 ΑΣΛΑΝΣΙΚΗ ΕΝΩΗ ΠΑΝΕΤΡΩΠΑΪΚΟ STRESS TEST ΑΦΑΛΙΣΙΚΩΝ ΕΣΑΙΡΙΩΝ ΑΠΟΣΕΛΕΜΑΣΑ 2014 τθ διάρκεια του τρζχοντοσ ζτουσ εξελίχκθκε θ ευρωπαϊκι άςκθςθ προςομοίωςθσ ακραίων καταςτάςεων για τισ Αςφαλιςτικζσ Εταιρίεσ

Διαβάστε περισσότερα

Οδθγίεσ Χριςθσ. Ζκδοςθ v.01

Οδθγίεσ Χριςθσ. Ζκδοςθ v.01 Αιτήςεισ για τη χορήγηςη πετρελαίου θέρμανςησ περιόδου 2015-2016 Οδθγίεσ Χριςθσ Ζκδοςθ v.01 ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΣΕΙΑ ΔΗΜΟΙΩΝ ΕΟΔΩΝ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΤΘΤΝΗ ΗΛΕΚΣΡΟΝΙΚΗ ΔΙΑΚΤΒΕΡΝΗΗ & ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΤ ΔΤΝΑΜΙΚΟΤ ΔΙΕΤΘΤΝΗ ΗΛΕΚΣΡΟΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ Η ΤΑΞΗ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ. Στθ ΓϋΛυκείου οι Ομάδεσ Προςανατολιςμοφ είναι τρεισ:

Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ Η ΤΑΞΗ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ. Στθ ΓϋΛυκείου οι Ομάδεσ Προςανατολιςμοφ είναι τρεισ: Γ' ΛΥΚΕΙΟΥ Η ΤΑΞΗ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ Στθ ΓϋΛυκείου οι Ομάδεσ Προςανατολιςμοφ είναι τρεισ: 1. Ομάδα Ανκρωπιςτικών Σπουδών 2. Ομάδα Οικονομικών, Πολιτικών, Κοινωνικών & Παιδαγωγικών Σπουδών 3. Ομάδα Θετικών

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΗ. του ΙΑΣΡΟΦΑΡΜΑΚΕΤΣΙΚΟΤ ΦΑΚΕΛΟΤ ΑΘΕΝΩΝ Για τον ΟΙΚΟ ΝΑΤΣΟΤ ΕΡΓΑΣΗΡΙΑΚΟΙ ΓΙΑΣΡΟΙ. iknowhow Πληροφορική A.E

ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΗ. του ΙΑΣΡΟΦΑΡΜΑΚΕΤΣΙΚΟΤ ΦΑΚΕΛΟΤ ΑΘΕΝΩΝ Για τον ΟΙΚΟ ΝΑΤΣΟΤ ΕΡΓΑΣΗΡΙΑΚΟΙ ΓΙΑΣΡΟΙ. iknowhow Πληροφορική A.E ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΧΡΗΗ του ΙΑΣΡΟΦΑΡΜΑΚΕΤΣΙΚΟΤ ΦΑΚΕΛΟΤ ΑΘΕΝΩΝ Για τον ΟΙΚΟ ΝΑΤΣΟΤ ΕΡΓΑΣΗΡΙΑΚΟΙ ΓΙΑΣΡΟΙ iknowhow Πληροφορική A.E ΕΡΓΑΣΗΡΙΑΚΟΙ ΓΙΑΣΡΟΙ... 3 Η ΕΦΑΡΜΟΓΗ... 3 ΧΡΗΣΕ... 3 ΠΡΟΒΑΗ ΣΗΝ ΕΦΑΡΜΟΓΗ... 3 ΑΡΧΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Πωσ δημιουργώ μάθημα ςτο e-class του ΠΣΔ [επίπεδο 1]

Πωσ δημιουργώ μάθημα ςτο e-class του ΠΣΔ [επίπεδο 1] Το e-class του Πανελλινιου Σχολικοφ Δίκτυου [ΠΣΔ/sch.gr] είναι μια πολφ αξιόλογθ και δοκιμαςμζνθ πλατφόρμα για αςφγχρονο e-learning. Ανικει ςτθν κατθγορία του ελεφκερου λογιςμικοφ. Αρχίηουμε από τθ διεφκυνςθ

Διαβάστε περισσότερα

Παράςταςη ςυμπλήρωμα ωσ προσ 1

Παράςταςη ςυμπλήρωμα ωσ προσ 1 Δρ. Χρήστος Ηλιούδης Θζματα διάλεξησ ΣΤ1 Προςθεςη αφαίρεςη ςτο ΣΤ1 2 ή ΣΤ1 Ονομάηουμε ςυμπλιρωμα ωσ προσ μειωμζνθ βάςθ R ενόσ μθ προςθμαςμζνου αρικμοφ Χ = ( Χ θ-1 Χ θ-2... Χ 0 ) R ζναν άλλον αρικμό Χ'

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονικι Υπθρεςία Ολοκλθρωμζνθσ Διαχείριςθσ Συγγραμμάτων και Λοιπϊν Βοθκθμάτων

Ηλεκτρονικι Υπθρεςία Ολοκλθρωμζνθσ Διαχείριςθσ Συγγραμμάτων και Λοιπϊν Βοθκθμάτων Ηλεκτρονικι Υπθρεςία Ολοκλθρωμζνθσ Διαχείριςθσ Συγγραμμάτων και Λοιπϊν Βοθκθμάτων ΟΔΗΓΟΣ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΩΝ ΙΔΡΥΜΑΤΩΝ 1/13 2/13 Οδθγίεσ Χριςθσ Εφαρμογισ Βιβλιοκθκϊν Ιδρυμάτων 1. Είςοδοσ ςτθν Εφαρμογι

Διαβάστε περισσότερα

DIOSCOURIDES VERSION

DIOSCOURIDES VERSION DIOSCOURIDES VERSION 2.15.29 ΑΛΛΑΓΗ ΥΠΑ ΚΑΙ & ΕΠΑΝΤΠΟΛΟΓΙΜΟ ΛΙΑΝΙΚΗ ΣΙΜΗ ΠΑΡΑΥΑΡΜΑΚΩΝ Για τθν τροποποίθςθ των παραπάνω ςτοιχείων ςτθ νζα ζκδοςθ ςασ δίνουμε τθ δυνατότθτα να αλλάξετε το ΦΠΑ και τθ λιανικι

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟ ΛΗΨΗ ΣΗ ΤΠΗΡΕΙΑ EDCAST

ΟΔΗΓΟ ΛΗΨΗ ΣΗ ΤΠΗΡΕΙΑ EDCAST ΟΔΗΓΟ ΛΗΨΗ ΣΗ ΤΠΗΡΕΙΑ EDCAST 1 1.1 Ειςαγωγό Για να λάβετε τα δεδομζνα του Τπ. Παιδείασ μζςω του επίγειου ψθφιακοφ ςιματοσ τθσ ΝΕΡΙΣ κα πρζπει, εάν δεν διακζτετε ιδθ, να προμθκευτείτε, να εγκαταςτιςετε

Διαβάστε περισσότερα

1 Εγκατϊςταςη λογαριαςμού email

1 Εγκατϊςταςη λογαριαςμού email 1 Εγκατϊςταςη λογαριαςμού email 1.1 Εγκατϊςταςη λογαριαςμού ςε Microsoft Office Outlook 2003 1.1.1 Αν δεν χρηςιμοποιεύτε όδη το Outlook. ε περίπτωςθ που δεν ζχετε εγκαταςτιςει άλλο λογαριαςμό ςτο Microsoft

Διαβάστε περισσότερα

Facebook Μία ειςαγωγι

Facebook Μία ειςαγωγι Facebook Μία ειςαγωγι Κοινωνικά δίκτυα Κοινωνικι δικτφωςθ ονομάηεται θ δθμιουργία ομάδων από ανκρϊπουσ με κοινά χαρακτθριςτικά (πχ γείτονεσ, ςυμμακθτζσ). Ενϊ τα κοινωνικά δίκτυα αναπτφςςονται μεταξφ προςϊπων

Διαβάστε περισσότερα

Βάςεισ Δεδομζνων Ι. Ενότητα 12: Κανονικοποίηςη. Δρ. Τςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Τμιμα Μθχανικών Πλθροφορικισ ΤΕ

Βάςεισ Δεδομζνων Ι. Ενότητα 12: Κανονικοποίηςη. Δρ. Τςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Τμιμα Μθχανικών Πλθροφορικισ ΤΕ Βάςεισ Δεδομζνων Ι Ενότητα 12: Κανονικοποίηςη Δρ. Τςιμπίρθσ Αλκιβιάδθσ Τμιμα Μθχανικών Πλθροφορικισ ΤΕ Άδειεσ Χρήςησ Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται ςε άδειεσ χριςθσ Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΔC= C - C. Μια γρήγορη επανάληψη. Αρτές λειηοσργίας

ΔC= C - C. Μια γρήγορη επανάληψη. Αρτές λειηοσργίας Αρτές λειηοσργίας Μια γρήγορη επανάληψη Αρχή λειτουργίασ H φυςικι αρχι ςτθν οποία βαςίηεται θ λειτουργία του αιςκθτιρα. (Ειδικότερα, το φυςικό μζγεκοσ ςτο οποίο βαςίηεται ο μετατροπζασ του αιςκθτιρα.)

Διαβάστε περισσότερα

Μθχανολογικό Σχζδιο, από τθ κεωρία ςτο πρακτζο Χριςτοσ Καμποφρθσ, Κων/νοσ Βαταβάλθσ

Μθχανολογικό Σχζδιο, από τθ κεωρία ςτο πρακτζο Χριςτοσ Καμποφρθσ, Κων/νοσ Βαταβάλθσ Λεπτζσ Αξονικζσ γραμμζσ χρθςιμοποιοφνται για να δθλϊςουν τθν φπαρξθ ςυμμετρίασ του αντικειμζνου. Υπενκυμίηουμε ότι οι άξονεσ ςυμμετρίασ χρθςιμοποιοφνται μόνον όταν το ίδιο το εξάρτθμα είναι πραγματικά

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτιςεισ & απαντιςεισ για τα ξφλινα πνευςτά

Ερωτιςεισ & απαντιςεισ για τα ξφλινα πνευςτά Τα νύλιμα! ΧΟΡΗΓΟΣ Ερωτιςεισ & απαντιςεισ για τα ξφλινα πνευςτά τα ξφλινα! 1. Γιατί τα λζμε ξφλινα πνευςτά; Πνευςτά ονομάηονται τα όργανα ςτα οποία ο ιχοσ παράγεται μζςα ςε ζνα ςωλινα απ όπου περνάει ο

Διαβάστε περισσότερα

Μετατροπι Αναλογικοφ Σιματοσ ςε Ψθφιακό. Διάλεξθ 10

Μετατροπι Αναλογικοφ Σιματοσ ςε Ψθφιακό. Διάλεξθ 10 Μετατροπι Αναλογικοφ Σιματοσ ςε Ψθφιακό Διάλεξθ 10 Γενικό Σχιμα Μετατροπζασ Αναλογικοφ ςε Ψθφιακό Ψθφιακό Τθλεπικοινωνιακό Κανάλι Μετατροπζασ Ψθφιακοφ ςε Αναλογικό Τα αναλογικά ςιματα μετατρζπονται ςε

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΝΣΗ ΕΙ Ε ΕΡΩΣΗΜΑΣΑ ΤΠΟΨΗΦΙΩΝ ΑΝΑΔΟΧΩΝ ΓΙΑ ΣΟΝ ΑΝΟΙΚΣΟ ΔΙΕΘΝΗ ΔΙΑΓΩΝΙ ΜΟΤ ΓΙΑ ΣΟ ΕΡΓΟ «ΣΗΛΕΜΑΣΙΚΕ ΤΠΗΡΕ ΙΕ ΕΠΕΚΣΑ Η ΔΙΑΧΕΙΡΙ Η Α ΣΙΚΟΤ ΚΣΕΛ ΛΑΡΙ Α Α

ΑΠΑΝΣΗ ΕΙ Ε ΕΡΩΣΗΜΑΣΑ ΤΠΟΨΗΦΙΩΝ ΑΝΑΔΟΧΩΝ ΓΙΑ ΣΟΝ ΑΝΟΙΚΣΟ ΔΙΕΘΝΗ ΔΙΑΓΩΝΙ ΜΟΤ ΓΙΑ ΣΟ ΕΡΓΟ «ΣΗΛΕΜΑΣΙΚΕ ΤΠΗΡΕ ΙΕ ΕΠΕΚΣΑ Η ΔΙΑΧΕΙΡΙ Η Α ΣΙΚΟΤ ΚΣΕΛ ΛΑΡΙ Α Α ΑΠΑΝΣΗΕΙ Ε ΕΡΩΣΗΜΑΣΑ ΤΠΟΨΗΦΙΩΝ ΑΝΑΔΟΧΩΝ ΓΙΑ ΣΟΝ ΑΝΟΙΚΣΟ ΔΙΕΘΝΗ ΔΙΑΓΩΝΙΜΟΤ ΓΙΑ ΣΟ ΕΡΓΟ «ΣΗΛΕΜΑΣΙΚΕ ΤΠΗΡΕΙΕ ΕΠΕΚΣΑΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΗ ΑΣΙΚΟΤ ΚΣΕΛ ΛΑΡΙΑ Α.Ε. ΚΑΙ ΕΞΤΠΗΡΕΣΗΗ ΕΠΙΒΑΣΙΚΟΤ ΚΟΙΝΟΤ» Ερώτηςη 1: A1.3, ςελ.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΘΘ ΝΕΡΟΤ!!!!

ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΘΘ ΝΕΡΟΤ!!!! ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΘΘ ΝΕΡΟΤ!!!! Χωρίσ νερό δεν μπορεί να υπάρξει ανκρϊπινθ ηωι! Ζνασ μζςοσ άνκρωποσ μπορεί να αντζξει χωρίσ τροφι 2 μινεσ, ενϊ χωρίσ νερό μόνο 2-3 μζρεσ. Αν ο ανκρϊπινοσ οργανιςμόσ χάςει μεγάλθ ποςότθτα

Διαβάστε περισσότερα

Διαδικαζία Διατείριζης Εκηύπωζης Ιζοζσγίοσ Γενικού - Αναλσηικών Καθολικών. (v )

Διαδικαζία Διατείριζης Εκηύπωζης Ιζοζσγίοσ Γενικού - Αναλσηικών Καθολικών. (v ) Διαδικαζία Διατείριζης Εκηύπωζης Ιζοζσγίοσ Γενικού - Αναλσηικών Καθολικών (v.1. 0.7) 1 Περίλθψθ Το ςυγκεκριμζνο εγχειρίδιο δθμιουργικθκε για να βοθκιςει τθν κατανόθςθ τθσ διαδικαςίασ διαχείριςθσ Εκτφπωςθσ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΙΑΔΗΡΟΤΕ ΕΡΙΣΚΕΥΗ ΤΗΣ ΣΥΣΚΕΥΗΣ ΡΟΥ ΑΡΑΙΤΕΙ ΑΦΑΙΕΣΗ ΚΑΛΥΜΜΑΤΩΝ ΡΕΡΕΙ ΝΑ ΕΚΤΕΛΕΙΤΑΙ ΑΡΠ ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΗΜΕΝΟ ΤΕΧΝΙΚΟ ΡΟΣΩΡΙΚΟ.

ΟΡΟΙΑΔΗΡΟΤΕ ΕΡΙΣΚΕΥΗ ΤΗΣ ΣΥΣΚΕΥΗΣ ΡΟΥ ΑΡΑΙΤΕΙ ΑΦΑΙΕΣΗ ΚΑΛΥΜΜΑΤΩΝ ΡΕΡΕΙ ΝΑ ΕΚΤΕΛΕΙΤΑΙ ΑΡΠ ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΗΜΕΝΟ ΤΕΧΝΙΚΟ ΡΟΣΩΡΙΚΟ. UND1448R 1 ΟΔΗΓΙΕΣ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣ 1) ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΗ Αφιςτε αρκετά ανοίγματα για τον ςωςτό εξαεριςμό τθσ ςυςκευισ. 2) ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΗ Μθν χρθςιμοποιείτε μθχανικζσ διατάξεισ ι άλλα μζςα για να επιταχφνετε τθν διαδικαςία

Διαβάστε περισσότερα

«ΠΡΟΣΤΠΗ ΜΕΛΕΣΗ ΗΛΕΚΣΡΙΚΗ ΕΓΚΑΣΑΣΑΗ ΜΕ ΧΡΗΗ ΣΗ ΣΕΧΝΙΚΗ EUROPEAN INSTALLATION BUS (EIB/KNX) ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΟ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΟ ΤΓΚΡΟΣΗΜΑ RODOS PALLADIUM».

«ΠΡΟΣΤΠΗ ΜΕΛΕΣΗ ΗΛΕΚΣΡΙΚΗ ΕΓΚΑΣΑΣΑΗ ΜΕ ΧΡΗΗ ΣΗ ΣΕΧΝΙΚΗ EUROPEAN INSTALLATION BUS (EIB/KNX) ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΗ ΣΟ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΑΚΟ ΤΓΚΡΟΣΗΜΑ RODOS PALLADIUM». ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΡΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΥΜΑ ΚΘΤΘΣ ΣΧΟΛΘ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΕΦΑΜΟΓΩΝ ΤΜΘΜΑ ΘΛΕΚΤΟΛΟΓΙΑΣ ΕΓ. ΘΛΕΚΤΙΚΩΝ ΜΘΧΑΝΩΝ ΚΑΙ ΕΓΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ ΠΣΤΧΙΑΚΘ ΕΡΓΑΙΑ «ΠΡΟΣΤΠΗ ΜΕΛΕΣΗ ΗΛΕΚΣΡΙΚΗ ΕΓΚΑΣΑΣΑΗ ΜΕ ΧΡΗΗ ΣΗ ΣΕΧΝΙΚΗ EUROPEAN

Διαβάστε περισσότερα

eorder Eγχειρίδιο Χρήσης

eorder Eγχειρίδιο Χρήσης Eγχειρίδιο Χρήσης Περιεχόμενα Σχετικά.. 3 Ειςαγωγι ςτο ςφςτθμα. 4 Λιψθ Παραγγελιάσ.. 5 Διαχείριςθ τραπεηιϊν. 9 Μετακίνθςθ Τραπεηιοφ... 10 Λογαριαςμόσ Τραπεηιοφ 11 Παραγγελίεσ χωρίσ τραπζηι. 12 Σθμειϊματα

Διαβάστε περισσότερα

Ακολουκιακά Λογικά Κυκλώματα

Ακολουκιακά Λογικά Κυκλώματα Ακολουκιακά Λογικά Κυκλώματα Τα ψθφιακά λογικά κυκλϊματα που μελετιςαμε μζχρι τϊρα ιταν ςυνδυαςτικά κυκλϊματα. Στα ςυνδυαςτικά κυκλϊματα οι ζξοδοι ςε κάκε χρονικι ςτιγμι εξαρτϊνται αποκλειςτικά και μόνο

Διαβάστε περισσότερα

ΡΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΑΧΕΣ ΟΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΡΙΧΕΙΗΣΕΩΝ & ΥΡΗΕΣΙΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ

ΡΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΑΧΕΣ ΟΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΡΙΧΕΙΗΣΕΩΝ & ΥΡΗΕΣΙΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΡΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2015 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΑΧΕΣ ΟΓΑΝΩΣΗΣ & ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΡΙΧΕΙΗΣΕΩΝ & ΥΡΗΕΣΙΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Α1. Να χαρακτηρίςετε τισ προτάςεισ που ακολουθοφν, γράφοντασ ςτο τετράδιό ςασ, δίπλα

Διαβάστε περισσότερα

Αντλία Θερμότθτασ Αζροσ-Νεροφ DC inverter Versati

Αντλία Θερμότθτασ Αζροσ-Νεροφ DC inverter Versati Αντλία Θερμότθτασ Αζροσ-Νεροφ DC inverter Versati Οδθγίεσ χριςεωσ Θλεκτρονικοφ Πίνακα ζλεγχου Σο παρόν εγχειρίδιο αφορά ςτα παρακάτω μοντζλα: GRS-CQ6.0Pd/Na-K GRS-CQ8.0Pd/Na-K GRS-CQ10Pd/Na-K GRS-CQ12Pd/Na-K

Διαβάστε περισσότερα

assessment.gr USER S MANUAL (users)

assessment.gr USER S MANUAL (users) assessment.gr USER S MANUAL (users) Human Factor January 2010 Περιεχόμενα 1. Γενικζσ οδθγίεσ ςυςτιματοσ... 3 1.1 Αρχικι ςελίδα... 3 1.2 Ερωτθματολόγια... 6 1.2.1 Τεςτ Γνϊςεων Γενικοφ Ρεριεχομζνου... 6

Διαβάστε περισσότερα

Σύστηµα EIB instabus της Berker ή αλλιώς το έξυπνο σπίτι της Berker

Σύστηµα EIB instabus της Berker ή αλλιώς το έξυπνο σπίτι της Berker Σύστηµα EIB instabus της Berker ή αλλιώς το έξυπνο σπίτι της Berker Στο άρθρο αυτό θα γίνει µια προσπάθεια παρουσίασης και προσέγγισης της τεχνικής ΕΙΒ µέσα από το πρίσµα του τεχνικού ηλεκτρολόγου εγκαταστάτη,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΕΠΙΠΕΔΟ 11 12 (Β - Γ Λυκείου)

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΕΠΙΠΕΔΟ 11 12 (Β - Γ Λυκείου) ΕΠΙΠΕΔΟ 11 12 (Β - Γ Λυκείου) 19 Μαρτίου 2011 10:00-11:15 3 point/μονάδες 1) Στθν πιο κάτω εικόνα πρζπει να υπάρχει αρικμόσ ςε κάκε κουκκίδα ϊςτε το άκροιςμα των αρικμϊν ςτα άκρα κάκε ευκφγραμμου τμιματοσ

Διαβάστε περισσότερα