«ΔΙΑΠΙΣΤΩΤΙΚΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ: Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ ΓΛΩΣΣΑ»

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "«ΔΙΑΠΙΣΤΩΤΙΚΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ: Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ ΓΛΩΣΣΑ»"

Transcript

1 ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΟ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: «ΨΥΧΟΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΕΣ ΣΥΝΙΣΤΩΣΕΣ ΤΗΣ ΠΟΛΥΠΟΛΙΤΙΣΜΙΚΟΤΗΤΑΣ. ΕΝΑ ΣΧΟΛΕΙΟ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ» ΘΕΜΑ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ «ΔΙΑΠΙΣΤΩΤΙΚΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ: Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ ΓΛΩΣΣΑ» ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: Dr ANNA ΧΑΤΖΗΠΑΝΑΓΙΩΤΙΔΗ ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ: ΑΡΙΑΔΝΗ ΒΑΣΙΛΕΙΟΥ, Α. Ε. Μ. : 131 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2013

2 1 ΘΕΜΑ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ «ΔΙΑΠΙΣΤΩΤΙΚΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ: Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ ΓΛΩΣΣΑ» ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Σελίδες Περίληψη 4 Summary 5 Πρόλογος 6 1.Εισαγωγή Δεύτερη και Ξένη Γλώσσα Τρόποι εκμάθησης της ελληνικής γλώσσας Η ελληνική ως Δεύτερη / Ξένη Γλώσσα Εργαλεία και Κριτήρια Γλωσσικής Αξιολόγησης στην Ελλάδα και στο Εξωτερικό Η Ελληνική Γλώσσα στην Κύπρο Μέτρηση και Προσδιορισμός του Επιπέδου Ελληνομάθειας Αλλόγλωσσων Μαθητών στα Δημόσια Σχολεία Μέσης Εκπαίδευσης της Κύπρου Η Κοινωνική Πραγματικότητα στην Κύπρο 23 2.Επίπεδα Ελληνομάθειας και Γλωσσικά Τεστ για την Εκμάθηση της Ελληνικής ως Δεύτερης / Ξένης Γλώσσας 2.1 Το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Επίπεδα Ελληνομάθειας του Κ.Ε.Γ. σύμφωνα με το Κ.Ε.Π.Α Δομές των Γλωσσικών Τεστ του Κ.Ε.Γ Γλωσσικά Τεστ του Κ.Ε.Γ Το Εργαστήριο Διαπολιτισμικών και Μεταναστευτικών Μελετών Εκπαιδευτικό Υλικό του Ε.ΔΙΑ.Μ.ΜΕ. 60

3 Επίπεδα Ελληνομάθειας και Δομές των Γλωσσικών Τεστ του Ε.ΔΙΑ.Μ.ΜΕ Γλωσσικά Τεστ του Ε.ΔΙΑ.Μ.ΜΕ Η Ελληνική ως Δεύτερη Γλώσσα Η Ελληνική ως Ξένη Γλώσσα Το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο / Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής Γλωσσικά Τεστ του Π.Ι Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού Κύπρου Υπηρεσία Εξετάσεων Εξέταση Πιστοποίησης Βασικής Γνώσης Ελληνικής Γλώσσας για Αλλοδαπούς / Μετανάστες (Επίπεδο Α2) Γραπτή Εξέταση για Απόκτηση Πιστοποιητικού Πολύ Καλής Γνώσης της Ελληνικής Γλώσσας Κοινό Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Αναφοράς για τις Γλώσσες 3.1 Τι είναι το Κοινό Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Αναφοράς Φιλοδοξίες και Στόχοι της Γλωσσικής Πολιτικής του Συμβουλίου της Ευρώπης Γιατί είναι Απαραίτητο το Κ.Ε.Π.Α Για Ποιες Χρήσεις Προορίζεται το Κ.Ε.Π.Α Ποια Κριτήρια Πρέπει να Ικανοποιεί το Κ.Ε.Π.Α Κοινά Επίπεδα Αναφοράς Ενδεικτικοί Περιγραφητές Επίπεδα Γλωσσικής Επάρκειας και Βαθμοί Επίδοσης Εκμάθηση και Διδασκαλία της Γλώσσας Γλωσσική Διαφοροποίηση και το Αναλυτικό Πρόγραμμα Αξιολόγηση Σύγκριση Κοινού Ευρωπαϊκού Πλαισίου Αναφοράς για τις Γλώσσες με τα Ελληνικά Γλωσσικά Τεστ και Ενδεχόμενες Προτάσεις για Βελτίωσή τους 182 Επίλογος Συμπεράσματα 187

4 3 Βιβλιογραφία Ελληνόγλωσση βιβλιογραφία 190 Ξενόγλωσση βιβλιογραφία 193 Διαδίκτυο 194

5 4 «ΔΙΑΠΙΣΤΩΤΙΚΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΕΛΛΗΝΟΜΑΘΕΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟ ΚΟΙΝΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ: Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ ΓΛΩΣΣΑ» Περίληψη Αρχικά, η παρούσα μεταπτυχιακή εργασία με τίτλο «Διαπιστωτικά Κριτήρια Ελληνομάθειας και το Κοινό Ευρωπαϊκό Πλαίσιο: η Ελληνική ως Δεύτερη Γλώσσα» θα αναφερθεί στις στρατηγικές εκμάθησης της Ελληνικής ως Δεύτερης Γλώσσας σε Ελλάδα και Κύπρο. Ακολούθως, θα παρουσιαστούν η λειτουργία, οι στόχοι και τα διαπιστωτικά κριτήρια ελληνομάθειας του Κέντρου Ελληνικής Γλώσσας (στο εξής Κ.Ε.Γ.) στη Θεσσαλονίκη, του Εργαστηρίου Διαπολιτισμικών και Μεταναστευτικών Μελετών (στο εξής Ε.ΔΙΑ.Μ.ΜΕ.) του Πανεπιστημίου Κρήτης, του Παιδαγωγικού Ινστιτούτου (στο εξής Π.Ι.) του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων της Ελλάδας και του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού της Κύπρου. Στη συνέχεια, θα γίνει αναφορά στα γλωσσικά τεστ των προαναφερθέντων φορέων / οργανισμών που χρησιμοποιούνται για τη διερεύνηση της ελληνομάθειας, θα αναλυθούν οι δομές τους μέσα από την παρουσίαση πραγματικών δειγμάτων αυτών των τεστ αξιολόγησης σε κάθε επίπεδο και θα σχολιαστεί το κατά πόσον είναι ορθή η χρήση του εκάστοτε τεστ. Σε επόμενο στάδιο, θα γίνει αναφορά στο Κοινό Ευρωπαϊκό Πλαίσιο (στο εξής Κ.Ε.Π.) ή Κοινό Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Αναφοράς (στο εξής Κ.Ε.Π.Α.) για τις Γλώσσες και θα ακολουθήσει σύγκρισή του με τα ισχύοντα ελληνικά διαπιστωτικά τεστ του Ε.ΔΙΑ.Μ.ΜΕ., του Κ.Ε.Γ., του Π.Ι. και του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού Κύπρου σε Ελλάδα και Κύπρο, κατά πόσο αυτά συνάδουν, δηλαδή, με το Κοινό Ευρωπαϊκό Πλαίσιο στα διάφορα επίπεδα (εάν έχουν κενά, εάν ασκούν και τις τέσσερις δεξιότητες - προφορικός λόγος: ακρόαση, ομιλία και γραπτός λόγος: ανάγνωση, γραφή - και με ποιο τρόπο τις ασκούν). Τέλος, θα διαπιστωθούν πιθανές ελλείψεις των διαπιστωτικών τεστ σε Ελλάδα και Κύπρο και θα γίνουν προτάσεις για καλύτερη διαμόρφωσή τους.

6 5 Thesis subject: Determinative Criteria of the Knowledge of the Greek Language and the Common European Framework of Reference for Languages, 2001: Greek as a Second Language Summary Initially, in the present thesis with the title Determinative Criteria of the Knowledge of the Greek Language and the Common European Framework of Reference for Languages, 2001: Greek as a Second Language the strategies for learning Greek as a Second Language in Greece and Cyprus will me mentioned. Subsequently, the function, the goals and determinative criteria of the knowledge of the Greek language of the Center of Greek Language (henceforth C.G.L.) in Thessaloniki, of the Laboratory of Intercultural and Immigration Studies (henceforth, L.I.I.S.) of the University of Crete and the Pedagogic Institute (henceforth P.I.) of the Ministry of Education and Religious Affairs of Greece and the Ministry of Education and Culture of Cyprus, will be presented. Then a reference will be made, according the aforementioned linguistic tests used for the investigation of the knowledge of the Greek language, their structures will be analyzed through the presentation of real samples of these evaluation tests at each level and comments will be made on whether the use of each test is correct. On the following stage, a reference will be made on the Common European Framework (henceforth C.E.F.) or Common European Framework of Reference (henceforth (C.E.R.F.) for Languages and its comparison will follow with the standing Greek determinative tests of L.I.I.S., C.G.L. and P.I. in Greece and Cyprus, whether these coincide with the Common European Framework of Reference for Languages, 2001 in various levels (if they have gaps, if they exercise all four skills verbal word: listening, speaking and written word: reading and writing and in which way they perform them). Finally all the possible shortcomings of the determinative tests in Greece and Cyprus will be ascertained and proposals will be made for the better formation.

7 6 Πρόλογος «Η Διγλωσσία, δηλαδή η εναλλακτική χρήση δύο ή και περισσότερων γλωσσών, προκύπτει όταν δύο ομάδες ανθρώπων, οι οποίες μιλούν διαφορετικές γλώσσες, έρχονται σε επαφή (Beardsmore, 1986). Χωρίς τη Διγλωσσία η ανθρώπινη επικοινωνία θα ήταν περιορισμένη στα πλαίσια πολύ στενών γλωσσικών ομάδων, αποκλείοντας οποιαδήποτε προς τα έξω επικοινωνία. Από τη στιγμή που υπάρχει Διγλωσσία, μια κοινότητα ανθρώπων αποτελεί γλωσσική κοινότητα, όταν τα μέλη της συμφωνούν για το πώς πρέπει να γίνεται η χρήση των γλωσσών που μιλούνται σε αυτή. Κάθε μέλος αυτής της γλωσσικής κοινότητας που είναι σε θέση να χειρίζεται διαφορετικές γλώσσες με συγκεκριμένο κάθε φορά τρόπο για να επικοινωνήσει με τα άλλα μέλη, θεωρείται δίγλωσσο. Ο αριθμός των γλωσσών που χρησιμοποιούν οι ομιλητές μιας γλωσσικής κοινότητας είναι από μόνος του χωρίς σημασία. Αν θέλουμε να είμαστε ακριβείς, θα πρέπει να μιλάμε για Πολυγλωσσία παρά για Διγλωσσία, η οποία υποδηλώνει τη χρήση δύο γλωσσών μόνο. Αν δεν το κάνουμε αυτό, είναι γιατί η Διγλωσσία είναι εν γνώσει μας ένας απλουστευτικός όρος, με παραδειγματικό χαρακτήρα και γι αυτό χρήσιμος για την κατανόηση του φαινομένου επαφής των γλωσσών. Μόνο έχοντας κατά νου αυτόν τον παραδειγματικό χαρακτήρα του φαινομένου της Διγλωσσίας, μπορούμε να αναφερόμαστε στις έννοιες π ρ ώ τ η, δ ε ύ τ ε ρ η ή ξ έ ν η γλώσσα. Οι γλώσσες υπάρχουν και μιλούνται, επειδή υπάρχουν συγκεκριμένοι χώροι, όπου για να επικοινωνήσουν οι άνθρωποι πρέπει να γνωρίζουν πώς να τις χειριστούν. Η χρήση, λοιπόν, της γλώσσας είναι η συνάρτηση ενός χώρου, αυτών που επικοινωνούν σ αυτόν το χώρο, του θέματος περί του οποίου επικοινωνούν, της συγκεκριμένης γλώσσας μέσω της οποίας επικοινωνούν (Fishman, 1971). Επανερχόμενοι στον ορισμό του δίγλωσσου, πρέπει να τονίσουμε εδώ ότι ο τρόπος αλλά και ο χώρος χρήσης της γλώσσας είναι αυτός που κατεξοχήν ρυθμίζει πώς πρέπει να χρησιμοποιείται μια γλώσσα ανά περίσταση, ώστε ο χρήστης να μπορεί να θεωρηθεί δίγλωσσος. Επίσης, το ποια συγκεκριμένη γλώσσα χρησιμοποιείται σε ποιο χώρο, είναι κριτήριο για να ορίσουμε τη γλώσσα αυτή ως πρώτη, δεύτερη ή ξένη γλώσσα. Το βασικό χαρακτηριστικό της ξένης γλώσσας είναι ότι στερείται ενός άμεσου χώρου χρήσης, όμως η εκμάθησή της «υπόσχεται» την ύπαρξη αυτού του χώρου μελλοντικά. Μαθαίνουμε, π.χ., την Αγγλική γλώσσα στην Ελλάδα, όχι επειδή τη

8 7 χρησιμοποιούμε άμεσα, αλλά επειδή θεωρούμε ότι θα τη χρησιμοποιήσουμε μελλοντικά. Αντίθετα, τόσο η πρώτη όσο και η δεύτερη γλώσσα έχουν σαν κοινό χαρακτηριστικό ότι υπάρχουν συγκεκριμένοι, ζωτικοί χώροι χρήσης γι αυτές. Οι προσδιορισμοί πρώτη / δεύτερη γλώσσα, παραπέμπουν τόσο στη χρονική σειρά εμφάνισης των γλωσσών όσο και σε μια ποιοτική διαφορά στη χρήση τους. Μια γλώσσα που εμφανίζεται πρώτη στη ζωή του δίγλωσσου ανθρώπου, δε σημαίνει ότι παραμένει πρώτη σε σπουδαιότητα στη διάρκεια της ζωής του.» (Σκούρτου, 1997: ).

9 8 1.Εισαγωγή «Ένα άτομο θεωρείται δίγλωσσο όταν διαθέτει τη γλωσσική εκείνη ικανότητα μέσω της οποίας μπορεί να εκφράζεται, προφορικά ή και γραπτά, χωρίς ιδιαίτερες δυσκολίες σε δύο γλωσσικά συστήματα. Μια ικανότητα που έχει αναπτύξει με βάση τις δικές του ψυχολογικές, φυσιολογικές, συναισθηματικές και κοινωνικές προϋποθέσεις και λόγω της άμεσης και συνεχούς επαφής του με ένα δίγλωσσο κοινωνικοπολιτισμικό περιβάλλον.» (Τριάρχη - Herrmann, 2000:45). Στην Ελλάδα, έχει αρχίσει τις δύο τελευταίες δεκαετίες να γίνεται ιδιαιτέρως αισθητό και να συνειδητοποιείται από διάφορους τομείς το πρόβλημα της διγλωσσίας. Η κατάργηση των συνόρων, η κινητικότητα που παρουσιάζεται στους διάφορους λαούς, αλλά και η πολιτική πραγματικότητα που επικρατεί τα τελευταία χρόνια σε γειτονικά κράτη οδηγεί και τη δική μας χώρα προς την κατεύθυνση ενός πολυεθνικού κράτους. Η Ελλάδα έχει μετατραπεί σε χώρα υποδοχής μεταναστών και παλιννοστούντων (Τριάρχη - Herrmann, 2000:30-31). Απόρροια αυτής της κατάστασης είναι η ύπαρξη ολοένα και περισσότερων ανθρώπων που, είτε οικειοθελώς είτε ακούσια, αναγκάζονται από διαφόρους παράγοντες κοινωνικούς, ψυχολογικούς κ.ά. να βρεθούν στο μεταίχμιο του φαινομένου της διγλωσσίας. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αυτού του φαινομένου αποτελεί και η Κύπρος στα γεωγραφικά και κοινωνικά όρια της οποίας εναλλάσσονται τακτικά η κοινή νεοελληνική γλώσσα με την κυπριακή διάλεκτο, αλλά και την αγγλική (για περαιτέρω ανάλυση βλ και 1.3.4, σελ. 17 και 23). «Η ελληνική κοινωνία μετατρέπεται σταδιακά τα τελευταία χρόνια σε πολυπολιτισμική, πολυγλωσσική και πολυφυλετική, με την είσοδο των χιλιάδων οικονομικών μεταναστών και προσφύγων από διάφορες χώρες. Για την αντιμετώπιση των προβλημάτων του ρατσισμού, της ξενοφοβίας, των φαινομένων του κοινωνικού αποκλεισμού, αλλά και την ελπίδα μιας ειρηνικής συμβίωσης τα επόμενα χρόνια εμφανίζεται στις σύγχρονες κοινωνίες η ανάγκη για μια εκπαιδευτική πολιτική και ένα πρόγραμμα σπουδών στο σχολείο, που να αντανακλούν μια θετική αντίληψη για τους διαφορετικούς πολιτισμούς και τις διαφορετικές ομάδες που απαρτίζουν το σχολείο και την ελληνική κοινωνία. Οι ντόπιοι αλλά και οι αλλοδαποί μαθητές (όπως και τα παιδιά των ομογενών Ελλήνων του εξωτερικού) πρέπει μέσα από την εκπαιδευτική διαδικασία:

10 9 1.Να αποκτήσουν οικουμενική εικόνα της ελληνικής κοινωνίας 2.Να κατακτήσουν γνώσεις, δεξιότητες και ικανότητες ώστε να συμβιώσουν αρμονικά σε μια δημοκρατική κοινωνία και 3.Να ευαισθητοποιηθούν και να αποδεχθούν τη διαφορετικότητα ως κοινωνική αναγκαιότητα. Κάτω από αυτές τις συνθήκες το σχολείο οφείλει να μετασχηματίζεται και να αναδιαμορφώνεται διαρκώς, για να είναι σε θέση να οδηγεί τους μαθητές στο να γίνουν δημοκρατικοί, κριτικά σκεπτόμενοι, δημιουργικοί και ενεργοί αυριανοί πολίτες. Με αυτό το σκεπτικό αναφαίνεται πως οι παραδοσιακές μέθοδοι του δασκαλοκεντρικού σχολείου δεν είναι επαρκείς για την επίτευξη τέτοιων στόχων. Η διδασκαλία οφείλει να βασίζεται σε μεθόδους, που θα επιτρέπουν τη δράση και τον αναστοχασμό όλων των εθνικοπολιτισμικών ομάδων. Ο συνδυασμός μεθόδων και τεχνικών που βασίζονται στη συνεργασία, τα βιώματα και την επικοινωνία, αλλά παράλληλα να έχουν στοχαστική και παιγνιώδη μορφή, είναι εκείνες οι διδακτικές προτάσεις που μπορούν να προσφέρουν κοινωνική μάθηση και ευαισθησία για έναν κόσμο που διαρκώς μεταβάλλεται.» (Παπαχρήστος, :3-4).

11 Δεύτερη και Ξένη Γλώσσα «Η διάκριση ανάμεσα σε δεύτερη (second language) και ξένη (foreign language) γλώσσα γίνεται προκειμένου ο όρος δεύτερη γλώσσα να περιγράψει μια καινούρια έννοια, η οποία σε προγενέστερες περιόδους εντασσόταν σε ό, τι αντιπροσώπευε ο όρος ξένη γλώσσα (Τριάρχη - Herrmann, 2000). Κατά τον Μήτση (1998), η διάκριση αυτή πηγάζει από την προσπάθεια ορισμένων γλωσσολόγων και ειδικών στη διδακτική ξένων γλωσσών να εστιάσουν στα δεδομένα του περιβάλλοντος, το οποίο λειτουργεί θετικά, αρνητικά ή ουδέτερα απέναντι στην εκμάθηση μιας ξένης γλώσσας. Στο πλαίσιο αυτό πιστεύεται ότι ξένη γλώσσα θεωρείται οποιαδήποτε γλώσσα διδάσκεται στο σχολείο εντός του αναλυτικού προγράμματος, αλλά στερείται ευκαιριών και δυνατοτήτων για επικοινωνιακή χρήση εκτός του σχολικού περιβάλλοντος. Η δεύτερη γλώσσα αναφέρεται στο γλωσσικό κώδικα που χρησιμοποιείται για εκπαιδευτικές, διοικητικές, επαγγελματικές κι άλλες εξειδικευμένες λειτουργίες. Στην περίπτωση της δεύτερης γλώσσας οι ευκαιρίες για καθημερινή χρήση ποικίλλουν ανάλογα με το status που κατέχει αυτή σε μια συγκεκριμένη γλωσσική κοινότητα και τις χρήσεις / λειτουργίες, οι οποίες τής έχουν αποδοθεί μέσω της επίσημης γλωσσικής πολιτικής. Ο συγκεκριμένος όρος εφαρμόζεται και σε μειονοτικές (minority) ή γηγενείς (indigenous) πληθυσμιακές ομάδες, τα μέλη των οποίων μαθαίνουν τη γλώσσα της κυρίαρχης κοινότητας στο σχολείο, ενώ στις ενδοπροσωπικές τους επαφές χρησιμοποιούν τη μητρική τους γλώσσα (Crystal, 2005, Ellis, 1994, Μήτσης, 1998, Saville - Troike, 2006). Κατόπιν όσων αναφέρθηκαν, γίνεται σαφές ότι ο διαχωρισμός αυτός έχει αξία μονάχα για τους διδάσκοντες, οι οποίοι και θα έχουν την τελική ευθύνη διαμόρφωσης και σχεδιασμού της γλωσσικής διδασκαλίας (Μήτσης, 1998). Με ανάλογη σκέψη κινείται και ο Ellis (1997), ο οποίος θεωρεί ότι ο όρος δεύτερη γλώσσα δεν αντιτίθεται ουσιαστικά στο περιεχόμενο του όρου ξένη γλώσσα αν και πιστεύει ότι η εκμάθηση ενός διαφορετικού, από την πρώτη γλώσσα, κώδικα είτε πραγματοποιείται στη χώρα όπου αποτελεί το φυσικό μέσο επικοινωνίας είτε λαμβάνει χώρα σε μια σχολική αίθουσα είθισται να αποδίδεται με τον όρο δεύτερη γλώσσα.» (Ανδρέου & Γαλαντόμος & ΚΕΚ Πανεπιστημίου Θεσσαλίας 2012:Κεφ.1:1-2).

12 Τρόποι Εκμάθησης της Ελληνικής Γλώσσας «Όταν αναλύουμε τη γλωσσική διδασκαλία και εκμάθηση, αρχίζουμε από τους δεδηλωμένους ή μη δεδηλωμένους στόχους, τις υποθέσεις και τη «φιλοσοφία και πρακτική» του θεωρητικού της εκπαίδευσης. Πίσω από τη φανερή όψη της διδασκαλίας μιας δεύτερης γλώσσας βρίσκονται διάφοροι στόχοι ως προς τη διδασκαλία της, διαφορετικές απόψεις σχετικά με την αξία κάθε δεύτερης και ξένης γλώσσας στην τοπική και στην ευρύτερη κοινωνία, καθώς επίσης και ποικίλες ιδέες σχετικά με τη μάθηση και τη διδασκαλία στην τάξη. Οι διάφοροι αλληλοεπικαλυπτόμενοι λόγοι για τους οποίους τα παιδιά ή οι ενήλικοι μαθαίνουν μια δεύτερη ή μια τρίτη γλώσσα θα μπορούσαν να ομαδοποιηθούν κάτω από τις εξής τρεις επικεφαλίδες: ιδεολογικοί, διεθνείς και προσωπικοί.» (Baker, 2001: , παρ. 2-παρ. 2). «Υπάρχουν ποικίλες ονομασίες για τις διαφορετικές μεθόδους και προσεγγίσεις εκμάθησης και διδασκαλίας της δεύτερης γλώσσας: η γραμματικο - μεταφραστική μέθοδος, η άμεση μέθοδος, η αναγνωστική μέθοδος, η προφορική, η οπτικοακουστική προσέγγιση, η καταστασιακή γλωσσική διδασκαλία, η μέθοδος της απόλυτης σωματικής αντίδρασης, η σιωπηλή μέθοδος, η εκμάθηση της γλώσσας στην κοινότητα, η φυσική μέθοδος, η παιδεία της υποβολής, η λειτουργική-εννοιολογική προσέγγιση, η πληροφοριακή επικοινωνιακή προσέγγιση και η κοινωνική επικοινωνιακή προσέγγιση (Stern 1983a, Richards & Rogers 1986, Cook 1991).» (Baker, 2001: , παρ. 1-παρ. 1). «Τα τελευταία χρόνια επικρατέστερο στο χώρο της διδασκαλίας ξένων γλωσσών είναι το μοντέλο της επικοινωνιακής προσέγγισης (Ε.Π.). Εδώ η λέξη-κλειδί είναι η επικοινωνία και η βασική άποψη ότι η γλώσσα αποτελεί ένα εργαλείο για διαπροσωπική επικοινωνία που συμβαίνει μέσα σε ένα συγκεκριμένο κοινωνικό περιβάλλον, το οποίο ορίζεται από την κατάσταση της επικοινωνίας, το θέμα που διαπραγματεύεται αυτή, τους ρόλους των συνομιλητών κλπ. Με αυτό τον τρόπο η Ε.Π. προσπαθεί να ενώσει για χάρη της γλωσσικής διδασκαλίας και εκμάθησης τους δύο πόλους: τη δομή και τη χρήση. Έτσι διαμορφώνεται μια προσέγγιση η οποία δίνει ένα πολύ συγκεκριμένο περιεχόμενο στη διδασκαλία της ξένης γλώσσας, καθώς αντιμετωπίζει τη γλωσσική ικανότητα ως «δεξιότητα» και όχι ως «γνώση». Η δεξιότητα στην επικοινωνιακή χρήση της γλώσσας αναλύεται στα διάφορα συστατικά της, τα οποία αποτελούν τις βασικές κατηγορίες με βάση τις οποίες διαμορφώνεται το υλικό για τη διδασκαλία της γλώσσας. Οι κατηγορίες αυτές είναι οι ακόλουθες:

13 12 Περίσταση επικοινωνίας Θέματα επικοινωνίας Γλωσσικές λειτουργίες Έννοιες γενικές και ειδικές Γλωσσικά στοιχεία Το περιεχόμενο της γλωσσικής διδασκαλίας ορίζεται με βάση αυτούς τους άξονες, αλλά, κάθε φορά, σύμφωνα με τις ανάγκες του μαθητικού κοινού προς το οποίο αυτή απευθύνεται.» (Αντωνοπούλου - Μανάβη, 2001: ). «Η διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας ως δεύτερης γλώσσας καλύπτει μία μόνο πτυχή της ειδικής υποστήριξης που χρειάζονται οι αλλόφωνοι μαθητές στο σχολείο. Στα πλαίσια της ειδικής γλωσσικής διδασκαλίας επιδιώκεται γενικότερα: Να ενημερωθεί το παιδί για το σχολείο και τη ζωή στη χώρα υποδοχής, να προστατευτεί και να υποστηριχθεί στην προσπάθεια προσαρμογής στο καινούριο κοινωνικό και σχολικό περιβάλλον του. Να συστηματοποιηθούν και να διευρυνθούν οι γλωσσικές γνώσεις που αφομοιώνει το παιδί βιώνοντας καθημερινές επικοινωνιακές καταστάσεις. Να μάθει το παιδί γραφή και ανάγνωση στη δεύτερη γλώσσα και να αποκτήσει βασικές επικοινωνιακές δεξιότητες που χρειάζεται για τη συμμετοχή στην κανονική τάξη. Να μη διακοπεί πλήρως η μαθησιακή διαδικασία που είχε ξεκινήσει το παιδί στο σχολείο της χώρας προέλευσης. Ο σχεδιασμός της διδασκαλίας της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας οφείλει να περιστρέφεται γύρω από τις βιωματικές καταστάσεις, στις οποίες αναμένεται να εμπλέκονται οι μαθητές (μετακινήσεις, γνωριμίες, και κοινωνικές σχέσεις, ψώνια και κατανάλωση, υπηρεσίες, εργασία των γονιών, πρόσβαση στα μέσα επικοινωνίας και ενημέρωσης, αρρώστια, σχολείο, μαθήματα στην κανονική τάξη, βιβλίο, αθλητισμός, ψυχαγωγία κ.ά.), τις στοιχειώδεις επικοινωνιακές προθέσεις των μαθητών (ρωτώ, παρακαλώ, ζητώ, δηλώνω, δέχομαι, εξηγώ κ.ά.), τις δεσμεύσεις του γλωσσικού συστήματος (ιεράρχηση των μορφοσυντακτικών δομών) και τους τομείς χρήσης της γλώσσας (ακρόαση, ανάγνωση, ομιλία, γραπτή έκφραση) (Μάρκου, 1999, σ.28-33).» (Παπαχρήστος, :31-33). «Το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο του Υπουργείου Παιδείας έχει ετοιμάσει αναλυτικό πρόγραμμα και διδακτικό υλικό για τη διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης

14 13 γλώσσας για τα ελληνόπουλα των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής, του Καναδά και της Αυστραλίας. Για τη διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας στους Βαλκάνιους, δεν έχει κάνει απολύτως τίποτα. Η προσπάθεια της Μονάδας Διαπολιτισμικής Επικοινωνίας του Π.Τ.Δ.Ε. (Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης) του Πανεπιστημίου Πατρών να συγγράψει και να εκδώσει σειρά έξι βοηθητικών βιβλίων με τον τίτλο Ελληνικά ως δεύτερη γλώσσα θεωρείται αξιόλογη. Πρόκειται για ένα βοήθημα που διευκολύνει τη διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας στους Βαλκάνιους, γιατί συνοδεύεται με τα απαραίτητα γλωσσάρια, τις σχετικές οδηγίες και τα σχετικά λεξικά. Ωστόσο, διδακτικό υλικό για την εκμάθηση της ελληνικής ως δεύτερης / ξένης γλώσσας προσφέρεται και από άλλους παιδαγωγικούς φορείς, όπως το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (Κ.Ε.Γ.), το Εργαστήριο Διαπολιτισμικών και Μεταναστευτικών Μελετών (Ε.ΔΙΑ.Μ.ΜΕ.), το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο (Π.Ι.) του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων (Υ.Π.Θ.) της Ελλάδας, το Υπουργείο Παιδείας και Πολιτισμού (Υ.Π.Π.) της Κύπρου, το Κέντρο Διαπολιτισμικής Αγωγής (ΚΕ.Δ.Α.) του Πανεπιστημίου της Αθήνας και το Κέντρο Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης (ΚΕ.Δ.ΕΚ.) του Πανεπιστημίου της Πάτρας, το Πρόγραμμα Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής Γλώσσας (Π.Τ.Ε.Ε.Γ.), το Κέντρο Εκπαιδευτικής Έρευνας και Αξιολόγησης (Κ.Ε.Ε.Α.), καθώς και το Διδασκαλείο Νέας Ελληνικής Γλώσσας, την Ειδική Γραμματεία Παιδείας Ομογενών και Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης, το Ινστιτούτο Επεξεργασίας Λόγου, το Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών (Ίδρυμα Μ. Τριανταφυλλίδη),, το Πρόγραμμα Εκπαίδευσης Μουσουλμάνων, την Πύλη για την Ελληνική Γλώσσα, το Σχολείο Νέας Ελληνικής Γλώσσας το Τμήμα Επικοινωνίας και Μ.Μ.Ε. του Πανεπιστημίου Αθηνών - Τα Ελληνικά ως Ξένη Γλώσσα, η ηλεκτρονική διεύθυνση και η λεπτομερής έκθεση διδακτικών μέσων των οποίων μπορεί να αναζητηθεί στην ιστοσελίδα του Κέντρου Ελληνικής Γλώσσας (Κ.Ε.Γ.). 1 Η προσπάθεια αυτή για να ευδοκιμήσει χρειάζεται στήριξη, ηθική και οικονομική. Όταν, όμως, λέμε παραγωγή διδακτικού υλικού δεν εννοούμε μόνο την έκδοση μιας σειράς βοηθητικών - διδακτικών βιβλίων, αλλά και την ανάπτυξη κατάλληλων οπτικοακουστικών συστημάτων για την εκμάθηση της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας. 1

15 14 Σήμερα τα συστήματα αυτά αποτελούν πολύτιμα βοηθήματα για τη σωστή προφορά, την κατανόηση στοιχειωδών κανόνων της γραμματικής, την επανάληψη του λεξιλογίου, τη γραφή και την ερμηνεία των λέξεων, τη μετάφραση από τη μία στην άλλη γλώσσα, την κατανόηση των κειμένων, την αποδοτική εκτέλεση των ασκήσεων και γενικά για τη μεθοδική κάλυψη της διδασκαλίας όλων των πτυχών της γλώσσας.» (Χαραλαμπόπουλος, 1997: , παρ. 3-τέλος). «Στην περίπτωση της διδασκαλίας της ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας προϋποτίθεται η κατάκτηση / γνώση από το μαθητή στοιχειωδών δομών και ενός στοιχειώδους λεξιλογίου της ελληνικής, πριν τη φοίτησή του στο σχολείο, καθώς η στοχοθεσία και τα περιεχόμενα του Προγράμματος Σπουδών, αλλά και η μεθοδολογία του αντίστοιχου εκπαιδευτικού υλικού είναι διαφορετικά από εκείνα στην περίπτωση διδασκαλίας της ελληνικής ως ξένης γλώσσας, οι δε γλωσσικές απαιτήσεις υψηλότερες. Η κατάρτιση ξεχωριστών προγραμμάτων σπουδών και η παραγωγή ξεχωριστού εκπαιδευτικού υλικού για τη διδασκαλία της ελληνικής ως δεύτερης και ως ξένης γλώσσας συνεπάγονται και την κατάρτιση διαφορετικών κριτηρίων για τη διαπίστωση του επιπέδου ελληνομάθειας των μαθητών.» (Βάμβουκας, 2008:7, παρ. 3-5).

16 Η Ελληνική ως Δεύτερη / Ξένη Γλώσσα Τα τελευταία χρόνια η σύσταση των ελληνικών σχολείων έχει αλλάξει εξαιτίας της άφιξης μεγάλου αριθμού αλλοδαπών και παλιννοστούντων μαθητών, καθώς όλο και περισσότεροι αλλοδαποί μαθητές εγγράφονται και φοιτούν στα ελληνικά σχολεία και ιδιαίτερα στα μεγάλα αστικά κέντρα. Το πρώτο κύμα μεταναστών έφτασε στην Ελλάδα τη δεκαετία του 80 με μαθητές από τις χώρες της Κοινοπολιτείας Ανεξαρτήτων Κρατών (Κ.Α.Κ.), από τους οποίους ορισμένοι ήταν ελληνικής ή ποντιακής καταγωγής. Ακολούθησαν, την τελευταία δεκαετία του 20ού αιώνα, μαθητές από την Αλβανία, από τους οποίους αρκετοί είναι ελληνικής καταγωγής (Βορειοηπειρώτες) και έχουν φοιτήσει σε ελληνικό μειονοτικό σχολείο. Επίσης, υπάρχουν μαθητές που προέρχονται από τις Φιλιππίνες, τις χώρες της Ανατολικής Ευρώπης και των Βαλκανίων και από ορισμένες Αφρικανικές χώρες. Τα παιδιά των παλιννοστούντων Ελλήνων προέρχονται κυρίως από τις ΗΠΑ, τον Καναδά, την Αυστραλία, τη Ν. Αφρική και τη Γερμανία. Η νέα αυτή πραγματικότητα έχει δημιουργήσει νέες ανάγκες στο ελληνικό εκπαιδευτικό σύστημα οι οποίες υπαγορεύουν τη δημιουργία νέου νομοθετικού πλαισίου, νέων τρόπων προσέγγισης της διδασκαλίας, κατάλληλου γλωσσοδιδακτικού υλικού και εύχρηστων εργαλείων αξιολόγησης της γλωσσομάθειας, με στόχο την ένταξη αυτών των μαθητών στο ελληνικό σχολείο και την κοινωνία, εξασφαλίζοντας ίσες ευκαιρίες παιδείας και επαγγελματικής αποκατάστασης. Κάθε κοινωνία οφείλει να επιδιώκει την επιτυχία όλων των μαθητών στο σχολείο, είτε είναι ημεδαποί είτε είναι αλλοδαποί. Αυτή ακριβώς η ανάγκη εκμάθησης και διδασκαλίας της Ελληνικής ως δεύτερης γλώσσας, που έχει δημιουργηθεί από τη νέα πραγματικότητα στο ελληνικό και κυπριακό εκπαιδευτικό σύστημα, έχει ήδη επιφέρει αρκετές αλλαγές και στον ερευνητικό και τον εκπαιδευτικό χώρο στην Ελλάδα και την Κύπρο τα τελευταία χρόνια. Αποτέλεσμα της νέας πραγματικότητας και των απαιτήσεων αυτής ήταν η ίδρυση κάποιων κέντρων σε πανεπιστήμια τα οποία συντονίζουν την εκπόνηση ερευνητικού έργου και παράγουν διδακτικό και εποπτικό υλικό για τη διδασκαλία της Ελληνικής ως δεύτερης / ξένης γλώσσας: Κέντρο Διαπολιτισμικής Αγωγής (ΚΕ.Δ.Α.) στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, Εργαστήριο Διαπολιτισμικών και Μεταναστευτικών Μελετών (Ε.ΔΙΑ.Μ.ΜΕ.) στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, Κέντρο Διαπολιτισμικής Εκπαίδευσης (ΚΕ.Δ.ΕΚ.) στο Πανεπιστήμιο Πατρών, Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (Κ.Ε.Γ.) στη Θεσσαλονίκη.

17 Εργαλεία και Κριτήρια Γλωσσικής Αξιολόγησης στην Ελλάδα και στο Εξωτερικό «Σε αρκετές χώρες του εξωτερικού έχουν σχεδιαστεί διαγνωστικά εργαλεία που παρουσιάζουν τις δεξιότητες που πρέπει να έχει ένας ομιλητής σε κάθε επίπεδο. Ενδεικτικά, αναφέρουμε τα ακόλουθα: Oral Proficiency Interview (OPI) του American Council on the Teaching of Foreign Languages (ACTFL) (Buck, Byrnes & Thompson 1989, 1999, Swender & Duncan 1998), Association of Language Testers in Europe (ALTE) (1994), ESL Scales του Australian Education Council (1994), ESL Standards for Pre-K-12 τουteachers of English to Speakers of Other Languages (TESOL) (1997). Τα εργαλεία αυτά όμως δεν απευθύνονται πάντα σε μαθητικό πληθυσμό και φυσικά δε συμπεριλαμβάνουν τις ιδιαιτερότητες της ελληνικής γλώσσας. Το μοναδικό εργαλείο που έχουμε στη διάθεσή μας για την ελληνική γλώσσα είναι η Πιστοποίηση Επάρκειας της Ελληνομάθειας του Κέντρου Ελληνικής Γλώσσας (1997), το οποίο συμπεριλαμβάνει λεπτομερή περιγραφή των γενικών και ειδικών στόχων για κάθε μία από τις τέσσερις γλωσσικές δεξιότητες (κατανόηση και παραγωγή προφορικού και γραπτού λόγου), καθώς και των επικοινωνιακών καταστάσεων και των γραμματικών-συντακτικών-λεξιλογικών στοιχείων, που πρέπει να έχει κατακτήσει ο ομιλητής ανά επίπεδο. Το εργαλείο αυτό όμως δεν απευθύνεται σε μαθητές που ζουν στην Ελλάδα και την Κύπρο και μαθαίνουν την ελληνική ως δεύτερη γλώσσα, αλλά σε ενήλικες που μαθαίνουν την ελληνική ως ξένη γλώσσα.» 2 2 ftp://ediammesrv.edc.uoc.gr/epistimonikes_meletes/3_thematikes_meletes/epipeda_krithria_ellhnom atheias/2epipeda_kritiria_ellhnomatheias.pdf

18 Η Ελληνική Γλώσσα στην Κύπρο «Η ελληνική και η τουρκική αναγνωρίζονται από το Σύνταγμα του 1960 ως επίσημες γλώσσες της Κυπριακής Δημοκρατίας. Η τουρκική συνεχίζει να εμφανίζεται σε ορισμένα επίσημα έγγραφα και κρατικά εμβλήματα, όπως για παράδειγμα στα διαβατήρια, γραμματόσημα, χαρτονομίσματα, δεν χρησιμοποιείται όμως για επικοινωνιακούς σκοπούς παρά μόνο στην τουρκοκρατούμενη Κύπρο και από τους Τουρκοκύπριους που παραμένουν στην ελεύθερη Κύπρο. Οι Κύπριοι μιλούν μια ελληνική διαλεκτική ποικιλία, που χρησιμοποιείται κυρίως στον προφορικό λόγο αλλά και σε κάποια είδη γραπτού. Παράλληλα με την κυπριακή και όταν οι περιστάσεις το απαιτούν, οι Κύπριοι ομιλητές χρησιμοποιούν μια επαρχιακή ποικιλία νεοελληνικής που παρουσιάζει αρκετές ιδιοτυπίες σε σχέση με το ελλαδικό πρότυπο, καθώς επηρεάζεται από τη διάλεκτο σε φωνητικό, σημασιολογικό, λεξιλογικό και μορφολογικό επίπεδο, όλα δηλαδή τα γλωσσικά επίπεδα. Η αγγλική γλώσσα χρησιμοποιούνταν μέχρι πρόσφατα στη νομοθεσία και εξακολουθεί να χρησιμοποιείται στην ιδιωτική τριτοβάθμια και εν μέρει κρατική εκπαίδευση (Intercollege, Cyprus College, Ξενοδοχειακή Σχολή, Ανώτερο Τεχνολογικό Ινστιτούτο κ.ά.) (Καρυολαίμου, 2001). Η παρουσία της αγγλικής γλώσσας δημιουργούσε ανασφάλεια και για το λόγο αυτό από τα μέσα της δεκαετίας του 80 έγιναν συγκροτημένες προσπάθειες για νομοθετική κατοχύρωση της ελληνικής γλώσσας. Οι νόμοι που ψηφίστηκαν καλύπτουν κυρίως τομείς που σχετίζονται με την άσκηση της εξουσίας και τις δημοκρατικές διαδικασίες: το 1989 η αγγλική έπαψε διά νόμου να χρησιμοποιείται στα δικαστήρια και από τον ίδιο χρόνο η διδασκαλία της ελληνικής στις ξενόγλωσσες σχολές τριτοβάθμιας εκπαίδευσης είναι υποχρεωτική, ενώ το 1996 ολοκληρώθηκε η μετάφραση της κυπριακής νομοθεσίας από τα αγγλικά στα ελληνικά και την ίδια περίπου εποχή χρησιμοποιείται η ελληνική στις εκδόσεις και τα δημοσιεύματα κρατικών υπηρεσιών αντί της αγγλικής ή παράλληλα με αυτήν (Καρυολαίμου, 2001). Η κυπριακή εξακολουθεί να διαχωρίζεται και από τη νεοελληνική κοινή και από την επαρχιακή ποικιλία νεοελληνικής, και να αποτελεί το κατεξοχήν μέσο έκφρασης των Κυπρίων, ακόμη και έξω από την οικογένεια και το στενό φιλικό περιβάλλον. Η ελληνική είναι η γλώσσα διδασκαλίας στην κρατική πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Στο Πανεπιστήμιο Κύπρου γλώσσες διδασκαλίας είναι η ελληνική και η τουρκική, εκ των πραγμάτων όμως χρησιμοποιείται η ελληνική. Το

19 18 Τμήμα Τουρκικών Σπουδών αποτελεί εξαίρεση, καθώς μέρος της διδασκαλίας γίνεται στα τουρκικά, όπως και το Τμήμα Ξένων Γλωσσών και Φιλολογιών, όπου η διδασκαλία γίνεται στα αγγλικά και τα γαλλικά. Επίσης η χρήση ξένων γλωσσών μπορεί να γίνει και στα μεταπτυχιακά προγράμματα που προσφέρονται στα διάφορα τμήματα. Τα εκπαιδευτικά συστήματα της Ελλάδας και της Κύπρου παρουσιάζουν σημαντικές ομοιότητες (Persianis & Polyviou 1992). Πολλά από τα σχολικά βιβλία της πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης στην Κύπρο προσφέρονται από το Υπουργείο Παιδείας της Ελλάδας πράγμα που συνεπάγεται ότι τα περιεχόμενα διδασκαλίας είναι τα ίδια -, ενώ οι εκάστοτε εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις που πραγματοποιούνται στην Ελλάδα υιοθετούνται και στην Κύπρο (όπως για παράδειγμα η πρόσφατη μεταρρύθμιση σε σχέση με το ενιαίο λύκειο). Το εκπαιδευτικό σύστημα της Κύπρου ακολουθεί την πορεία του ελληνικού εκπαιδευτικού συστήματος και σε θέματα αναφορικά με τη γλώσσα είτε ως μέσο είτε ως αντικείμενο διδασκαλίας. Η διαμάχη ανάμεσα σε δημοτική και καθαρεύουσα δεν φαίνεται να απασχόλησε την κυπριακή κοινωνία τόσο έντονα όσο απασχόλησε την ελληνική. Παρόλα αυτά, όσο η καθαρεύουσα ήταν γλώσσα της εκπαίδευσης στην Ελλάδα, ήταν, τουλάχιστον επίσημα και γλώσσα διδασκαλίας στην Κύπρο. Ομοίως, όταν η δημοτική ορίστηκε γλώσσα της εκπαίδευσης στην Ελλάδα, άρχισε να χρησιμοποιείται και να διδάσκεται και στα σχολεία στην Κύπρο. Ακολουθώντας άλλωστε το παράδειγμα του Υπουργείου Παιδείας της Ελλάδας καταργήθηκε και στη συνέχεια επανεισήχθη η διδασκαλία της αρχαίας γραμματείας στον γυμνασιακό κύκλο σπουδών. Στον τομέα της διδασκαλίας της ελληνικής γλώσσας ως μητρικής, τα βιβλία που χρησιμοποιούνται είναι κοινά για την πρωτοβάθμια εκπαίδευση. Στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, από τις αρχές της δεκαετίας του 80, χρησιμοποιούνται βιβλία που εκδίδονται από το Υπουργείο Παιδείας της Κύπρου σε συνεργασία με την Υπηρεσία Ανάπτυξης Προγραμμάτων. Γίνεται μια ευρύτερη προσπάθεια για παραγωγή εγχώριων γλωσσικών εγχειριδίων προκειμένου να ληφθούν υπόψη οι ιδιαιτερότητες της διαλεκτικής κοινωνίας εν γένει. Η νεοελληνική κοινή είναι η γλώσσα την οποία το σχολείο έχει την υποχρέωση να διδάξει στους νεαρούς μαθητές. Η χρήση της κυπριακής αποθαρρύνεται και στιγματίζεται. Στην πραγματικότητα, ωστόσο, η παρουσία της κυπριακής διαγράφεται έντονη, όχι μόνο επειδή πρόκειται για τη φυσική ποικιλία με την οποία

20 19 οι μαθητές μεγαλώνουν και μεταφέρουν και έξω από το σπίτι τους - συνεπώς και στο σχολείο -, αλλά και επειδή οι ίδιοι οι εκπαιδευτικοί είναι διαλεκτόφωνοι, άρα παρεμβάλλουν, χωρίς να το συνειδητοποιούν, διαλεκτικά στοιχεία κατά τη διαδικασία μάθησης, διαιωνίζοντας μ αυτόν τον τρόπο τις διαλεκτικές πρακτικές των μαθητών τους. Σε έρευνες που έχουν γίνει στον τομέα της διδασκαλίας της ελληνικής ως ξένης γλώσσας στην Κύπρο (Παύλου & Χριστοδούλου, 1996, 1997), οι εκπαιδευτικοί εκτιμούν ότι εξαιτίας της επαφής των ξένων σπουδαστών με την κυπριακή, επιβραδύνεται η εκμάθηση της κοινής νεοελληνικής, χωρίς, ωστόσο, να παρεμποδίζεται η επίτευξη του τελικού στόχου. Η διδασκαλία του προφορικού λόγου εμπερικλείει περισσότερες δυσκολίες. Οι διαλεκτόφωνοι μαθητές παρουσιάζουν ενδεχομένως μια επιβράδυνση στην κατάκτηση των δεξιοτήτων στον προφορικό λόγο εξαιτίας των επικοινωνιακών συνηθειών τους, καθώς το σχολικό αίτημα για χρησιμοποίηση της κοινής νεοελληνικής και η κοινή πρακτική επικοινωνιακής χρήσης της κυπριακής δεν συνάδουν.» (Καρυολαίμου, 2001: ).

21 Μέτρηση και Προσδιορισμός του Επιπέδου Ελληνομάθειας Αλλόγλωσσων Μαθητών στα Δημόσια Σχολεία Μέσης Εκπαίδευσης της Κύπρου «Η έρευνα για τη μέτρηση και τον προσδιορισμό των επιπέδων ελληνομάθειας ανάμεσα σε αλλόγλωσσους μαθητές που φοιτούν στα δημόσια σχολεία της Κύπρου ξεκίνησε τη σχολική χρονιά , στο πλαίσιο εφαρμογής του τότε πιλοτικού Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής Γλώσσας (Π.Τ.Ε.Ε.Γ.) σε δημόσια σχολεία Μέσης Εκπαίδευσης. Βασικός σκοπός της έρευνας είναι η κατασκευή έγκυρων και αξιόπιστων εργαλείων για τη διάγνωση του επιπέδου γνώσης της ελληνικής γλώσσας ανάμεσα στους αλλόγλωσσους μαθητές, ούτως ώστε να προσφερθεί σε όσους κριθεί απαραίτητο αποτελεσματική και στοχευμένη διδασκαλία. Η παρούσα έρευνα αποτελεί μια συνεργασία του Κέντρου Εκπαιδευτικής Έρευνας και Αξιολόγησης (Κ.Ε.Ε.Α.), το οποίο ιδρύθηκε τον Ιούνιο του 2008, μαζί με το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο και το Πανεπιστήμιο Κύπρου. Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μια μεγάλη αλλαγή στη σύνθεση του μαθητικού πληθυσμού της Κύπρου. Αυτή η αλλαγή οφείλεται στον ολοένα αυξανόμενο αριθμό των αλλόγλωσσων μαθητών που φοιτούν στα δημόσια σχολεία Πρωτοβάθμιας και Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης. Tο γεγονός αυτό με τη σειρά του αντανακλά τις αλλαγές που παρατηρούνται γενικότερα στη σύνθεση της κυπριακής κοινωνίας από την έλευση παλιννοστούντων και αλλοδαπών. Η πολιτική του Υπουργείου Παιδείας και Πολιτισμού (Υ.Π.Π.) της Κύπρου όσον αφορά την εκπαίδευση των αλλόγλωσσων μαθητών είναι σαφής: ενσωμάτωση στο κυπριακό εκπαιδευτικό σύστημα και όχι αφομοίωσή τους. Στo πλαίσιο της συγκεκριμένης πολιτικής λαμβάνεται μια σειρά από μέτρα που επιδιώκουν την ομαλή ένταξη των αλλόγλωσσων παιδιών στο εκπαιδευτικό σύστημα και στο ευρύτερο κοινωνικό σύνολο. Ένα από τα μέτρα αυτά είναι και η διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας μέσα από διαφοροποιημένα προγράμματα εκμάθησής της. Ωστόσο, ένα σημαντικό πρόβλημα σε σχέση με το πιο πάνω σημείο παραμένει η μη ύπαρξη έγκυρου και επιστημονικού εργαλείου για τη διάγνωση του επιπέδου ελληνομάθειας των αλλόγλωσσων μαθητών, έτσι ώστε να τους παρέχεται στήριξη ανάλογα με τις ανάγκες τους. Παρόλο που στη βιβλιογραφία εντοπίζονται δοκίμια (τεστ) για τη διαπίστωση του επιπέδου ελληνομάθειας, εντούτοις αυτά απευθύνονται σε ενήλικες κυρίως και όχι σε παιδιά και εφήβους. Ως εκ τούτου, βασικός σκοπός της παρούσας έρευνας είναι η κατασκευή έγκυρου και επιστημονικού διαγνωστικού εργαλείου για τη μέτρηση του επιπέδου ελληνομάθειας των αλλόγλωσσων μαθητών.

22 21 Η κατασκευή του εργαλείου έχει στηριχθεί στο Κοινό Ευρωπαϊκό Πλαίσιο Αναφοράς (Κ.Ε.Π.Α.) (Common European Framework of Reference for Languages, 2001) για τη γλωσσική εκμάθηση, διδασκαλία και αξιολόγηση, καθώς επίσης και στη σύγχρονη βιβλιογραφία σε θέματα ελληνομάθειας, μέτρησης και αξιολόγησης. Ο κύριος λόγος κατασκευής του εργαλείου ήταν διαγνωστικός: αποσκοπούσε στην κατάταξη των μαθητών Γυμνασίου σε συγκεκριμένο επίπεδο ελληνομάθειας, με βάση την κλίμακα αξιολόγησης του Κ.Ε.Π.Α. Για τον σκοπό αυτόν το δοκίμιο που εκπονήθηκε ήταν εκτενές και περιλάμβανε έργα διαβαθμισμένης δυσκολίας, τα οποία ανταποκρίνονταν σε τρία κυρίως επίπεδα ελληνομάθειας του Κ.Ε.Π.Α.: Α1, Α2 και Β1. Το εργαλείο χωριζόταν σε δύο κύρια μέρη: το γραπτό δοκίμιο και τη συνέντευξη. Το γραπτό δοκίμιο στόχευε στην αξιολόγηση τριών βασικών γλωσσικών δεξιοτήτων: α) την κατανόηση προφορικού λόγου, β) την κατανόηση γραπτού λόγου και γ) την παραγωγή γραπτού λόγου. Επιπρόσθετα, μέσω του γραπτού δοκιμίου, επιδιωκόταν η συλλογή δημογραφικών στοιχείων των αλλόγλωσσων μαθητών, καθώς και πληροφοριών σχετικά με τη μητρική τους γλώσσα και τη γλώσσα που χρησιμοποιούσαν συνήθως στο σπίτι. Η δεξιότητα της παραγωγής προφορικού λόγου αξιολογήθηκε ξεχωριστά από το γραπτό δοκίμιο μέσω δομημένων συνεντεύξεων. Το δοκίμιο χορηγήθηκε ήδη πιλοτικά - κατά τη σχολική χρονιά σε 272 αλλόγλωσσους μαθητές από 11 συνολικά σχολεία Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης, τα οποία ήταν ενταγμένα στο Πρόγραμμα Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής Γλώσσας (Π.Τ.Ε.Ε.Γ.). Η χορήγηση των δοκιμίων έγινε από επτά ειδικά εκπαιδευμένους για τον σκοπό αυτόν χορηγητές. Επιπλέον, το δοκίμιο χορηγήθηκε και σε μια ομάδα ελέγχου (συνολικά 49 μαθητές) η οποία αποτελούνταν από αλλόγλωσσους μαθητές που δεν συμμετείχαν στο Π.Τ.Ε.Ε.Γ., καθώς κρίθηκε ότι το επίπεδο ελληνομάθειάς τους δεν αποτελούσε εμπόδιο στην παρακολούθηση του κανονικού προγράμματος της τάξης. Η διόρθωση και η κωδικοποίηση του δοκιμίου και της συνέντευξης έγιναν με βάση συγκεκριμένες κλείδες διόρθωσης που εκπονήθηκαν από την ερευνητική ομάδα. Τα δεδομένα της πιλοτικής έρευνας αναλύθηκαν με βάση το μοντέλο Rasch και σύμφωνα με τα αποτελέσματα είχαν εξαχθεί τα εξής συμπεράσματα:

23 22 (α) το διαγνωστικό δοκίμιο ελληνομάθειας κρίθηκε - σε γενικές γραμμές - ως ένα καλό εργαλείο, με ικανοποιητική διαβάθμιση των έργων ως προς τον βαθμό δυσκολίας, (β) ο βαθμός αξιοπιστίας του βαθμού δυσκολίας των έργων και του βαθμού ικανότητας των ατόμων ήταν υψηλός, και (γ) το δοκίμιο έχρηζε βελτίωσης. Συγκεκριμένα - σύμφωνα πάντοτε με τη στατιστική ανάλυση - κάποια έργα θα έπρεπε να διαγραφούν (καθώς δεν συμπεριφέρθηκαν όπως θα αναμενόταν, με βάση τις προδιαγραφές του στατιστικού μοντέλου), ενώ κάποια άλλα θα έπρεπε να προστεθούν (ιδιαίτερα έργα πολύ χαμηλού και πολύ υψηλού βαθμού δυσκολίας). Με βάση τα πιο πάνω συμπεράσματα, καθορίζονται και τα επόμενα βήματα, ως εξής: (α) διόρθωση του περιεχομένου του διαγνωστικού δοκιμίου και επαναχορήγησή 3 του (κάτι που έγινε κατά το σχολικό έτος , με μερική όμως διόρθωση του περιεχομένου), (β) συλλογή δεδομένων για το επίπεδο ελληνομάθειας των μαθητών από τους ίδιους τους εκπαιδευτικούς, (γ) καθορισμός επιπέδων ελληνομάθειας σύμφωνα με την κλίμακα αξιολόγησης του Κ.Ε.Π.Α. (standard setting) και (δ) συλλογή δεδομένων από τους αλλόγλωσσους μαθητές σχετικά με τη συμπλήρωση του δοκιμίου και τη συνέντευξη.» 4 3 Το δοκίμιο ελληνομάθειας συνέχισε να χορηγείται για διαγνωστικούς σκοπούς τα σχολικά έτη και από τη Διεύθυνση Μέσης Εκπαίδευσης σε συνεργασία με το Παιδαγωγικό Ινστιτούτο στο πλαίσιο του Προγράμματος Ταχύρρυθμης Εκμάθησης της Ελληνικής. 4

24 Η Κοινωνική Πραγματικότητα στην Κύπρο Η Κύπρος, ο Καναδάς και η Αυστραλία ήταν αποικίες αγγλικές. Οι Κύπριοι κατάφεραν να δημιουργήσουν ένα «τέλειο κράτος» και να κερδίσουν, κατά συνέπεια, περισσότερο την εμπιστοσύνη του Βορρά και του Δυτικού κόσμου συγκριτικά με τους Έλληνες. Ήταν μέλη του Commonwealth. Το 1955 άρχισε ο ξεσηκωμός των Κυπρίων ενάντια στους Άγγλους για ανεξαρτησία και το 1960 έγιναν ανεξάρτητο κράτος. Από τότε άρχισε και η εσωτερική ρήξη με την Αγγλία ενώ οι Άγγλοι ουσιαστικά δεν έφυγαν ποτέ από το νησί. Αυτό μπορεί να φανεί από τον τρόπο σκέψης και τη νοοτροπία των Κυπρίων που παραμένει αγγλική, μέχρι τη γραμματική και τη σύνταξη του λόγου και των κειμένων τους που επηρεάζονται από τα αγγλικά. Ο τρόπος με τον οποίο οι Κύπριοι χρησιμοποιούν την παθητική φωνή ή τη σειρά Υ (Υποκείμενο) Ρ (Ρήμα) Α (Αντικείμενο) είναι ίδιος με εκείνον των Άγγλων και θυμίζει πιο πολύ την αρχαία παρά τη νέα ελληνική γλώσσα. Η ιδιομορφία στη γλώσσα και την κουλτούρα τους και, συνεπώς, στον τρόπο σκέψης και συμπεριφοράς τους στην καθημερινή ζωή, καθώς και στην πολιτική ή στη διακυβέρνηση της χώρας τους είναι σε μεγάλο βαθμό επηρεασμένη από αυτή των Άγγλων. Για παράδειγμα, συγκρίνοντας τα νέα του BBC news, τα κυπριακά νέα και την ελληνική ειδησεογραφία φαίνεται ότι ο τρόπος με τον οποίο μεταφέρει τα νέα ο Κύπριος εκφωνητής (the way he conveys his message to his audience) είναι πιο κοντά στον αγγλικό τρόπο σκέψης και στην αγγλική γλώσσα και τη γραμματική της. Χρησιμοποιούνται π.χ. εκφράσεις όπως: I believe, the way I see it, in my opinion ή the way I understand it, τρόποι επικοινωνίας δηλαδή που έχουν δανειστεί από τους Άγγλους. Το ίδιο συμβαίνει και με τα λόγια π.χ. του Κύπριου πολιτικού που απευθύνεται στον κυπριακό λαό. Ο λόγος του μοιάζει με Άγγλου πολιτικού. Επαληθεύεται λοιπόν μέσα από την ομιλία τους ένας πιο ευέλικτος και ελαστικός τρόπος σκέψης, πράγμα που δείχνει ανεκτικότητα, πρόθεση για διάλογο και ενδιαφέρον να ακούσουν the other point of view. Ο τρόπος δηλαδή που μεταδίδεται αυτό που θέλουν να πουν μέσω της γλώσσας τους είναι κάλεσμα για interactive conversation και δείχνει πως οι Κύπριοι μιλάνε τα κυπριακά σαν να είναι αγγλικά μεταφρασμένα στα ελληνικά και πως μετά από τόσα χρόνια αγγλικού αποικιοκρατισμού αφομοίωσαν πολλά στοιχεία της εγγλέζικης κουλτούρας. Επιπλέον παράδειγμα για τον τρόπο σκέψης και συμπεριφοράς των Κυπρίων και της εγκράτειάς τους αποτελεί το γεγονός της ψυχραιμίας που έδειξαν οι Κύπριοι πολίτες στο κλείσιμο των τραπεζών στη χώρα τους πριν λίγο καιρό, πράγμα που δεν

25 24 θα επιδείκνυαν ομολογουμένως αρκετοί Έλληνες σε αντίστοιχη περίπτωση. Αυτό μαρτυρά πως οι Έλληνες είναι περισσότερο εγωκεντρικοί και εγωιστές ως λαός δίνοντας μεγάλη ίσως βαρύτητα και σημασία στην καταγωγή τους από την αρχαία Ελλάδα και τον πολιτισμό που «κουβαλούν», σε αντίθεση με τους Κυπρίους που είναι μετριοπαθείς, πιο συγκρατημένοι και φέρονται περισσότερο ως Άγγλοι, ασχέτως αν μιλούν την ελληνική γλώσσα. Η Κύπρος είναι ίσως το μοναδικό κράτος με τόσο εύφορο το έδαφος για το melting pot των πολιτισμών και αποτελεί το Holy Grail για multiculturalism και multilingualism στη Μεσόγειο.

26 25 2.Επίπεδα Ελληνομάθειας και Γλωσσικά Τεστ για την Εκμάθηση της Ελληνικής ως Δεύτερης / Ξένης Γλώσσας 2.1 Το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας Το 1994 ιδρύθηκε στη Θεσσαλονίκη το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας (Κ.Ε.Γ.) με κύριο ρόλο τη συλλογή και διανομή κάθε είδους πληροφοριών σχετικά με την εκμάθηση της νέας ελληνικής στο εσωτερικό και το εξωτερικό (Τσαγγαλίδης & Ευσταθιάδης, 2001). Το 1998 με το Π.Δ. 363/98 θεσμοθετήθηκε το πιστοποιητικό ελληνομάθειας διαρθρωμένο σε τέσσερα επίπεδα (το Α είναι το χαμηλότερο, ενώ το Δ το υψηλότερο) ικανοποιώντας ένα πάγιο αίτημα των εμπλεκομένων στη διδασκαλία και την εκμάθηση της νέας ελληνικής ως ξένης γλώσσας. Με το Π.Δ. 60/ ΦΕΚ Α 98 τα επίπεδα του πιστοποιητικού ελληνομάθειας του Κ.Ε.Γ. εναρμονίστηκαν με τα αντίστοιχα του Κοινού Ευρωπαϊκού Πλαισίου Αναφοράς (Κ.Ε.Π.Α.) για τις Γλώσσες του Συμβουλίου της Ευρώπης (Α1, Α2, Β1, Β2, Γ1, Γ2) (Ανδρέου & ΚΕΚ Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, 2012:Κεφ.17:1) (Βλ. Πίνακα 1).

27 Επίπεδα Ελληνομάθειας του Κ.Ε.Γ. σύμφωνα με το Κ.Ε.Π.Α. Στη συνέχεια θα παρουσιαστούν τόσο ο διαχωρισμός των επιπέδων των μαθητών για την εκμάθηση της ελληνικής ως ξένης γλώσσας όσο και δείγματα γλωσσικών τεστ στα οποία υποβάλλονται οι μαθητευόμενοι την ελληνική γλώσσα προκειμένου να διαπιστωθεί η ικανότητά τους ή μη για την κατάκτησή της, μέσα στα πλαίσια εφαρμογής τους από το Κ.Ε.Γ. Πίνακας 1: Επίπεδα Κ.Ε.Π.Α. (Council of Europe 2001) ΕΠΙΠΕΔΟ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Α1 Α2 Β1 Β2 Γ1 Γ2 Αρχάριος Χρήστης Ανεξάρτητος Χρήστης Αυτάρκης Χρήστης Μπορεί να κατανοήσει και να χρησιμοποιήσει καθημερινές εκφράσεις που του είναι οικείες και πολύ βασικές φράσεις που έχουν στόχο την ικανοποίηση συγκεκριμένων αναγκών. Μπορεί να συστηθεί και να συστήσει άλλους και μπορεί να ρωτήσει και να απαντήσει ερωτήσεις που αφορούν προσωπικά στοιχεία, όπως το πού μένει, τα άτομα που γνωρίζει και τα πράγματα που κατέχει. Μπορεί να συνδιαλλαγεί με απλό τρόπο υπό την προϋπόθεση ότι ο συνομιλητής του μιλάει αργά και καθαρά και είναι διατεθειμένος να βοηθήσει. Μπορεί να κατανοήσει προτάσεις και εκφράσεις που χρησιμοποιούνται συχνά και που σχετίζονται με περιοχές που είναι άμεσα συναφείς (π.χ. πολύ βασικές ατομικές και οικογενειακές πληροφορίες, αγορές, τοπική γεωγραφία, εργασία). Μπορεί να επικοινωνήσει σε απλά και συνηθισμένα καθήκοντα που απαιτούν απλή και απευθείας ανταλλαγή πληροφοριών για θέματα που του είναι οικεία και για θέματα ρουτίνας. Μπορεί να περιγράψει με απλά λόγια πτυχές του ιστορικού του, του άμεσου περιβάλλοντός του καθώς και θέματα άμεσης ανάγκης. Μπορεί να κατανοήσει τα κύρια σημεία που του παρουσιάζονται με σαφήνεια και χωρίς αποκλίσεις από τον κοινό γλωσσικό τύπο και που αφορούν θέματα που συναντώνται τακτικά στη δουλειά, στο σχολείο, στον ελεύθερο χρόνο, κτλ. Μπορεί να χειριστεί καταστάσεις που είναι πιθανό να προκύψουν στη διάρκεια ενός ταξιδιού σε μια περιοχή όπου ομιλείται η γλώσσα. Μπορεί να παραγάγει απλό κείμενο σχετικό με θέματα που γνωρίζει ή που τον αφορούν προσωπικά. Μπορεί να περιγράψει εμπειρίες και γεγονότα, όνειρα, ελπίδες και φιλοδοξίες και να δώσει συνοπτικά λόγους και εξηγήσεις για τις γνώμες και τα σχέδιά του. Μπορεί να κατανοήσει τις κύριες ιδέες ενός σύνθετου κειμένου, τόσο για συγκεκριμένα, όσο και για αφηρημένα θέματα, συμπεριλαμβανομένων συζητήσεων πάνω σε τεχνικά ζητήματα της ειδικότητάς του. Μπορεί να συνδιαλλαγεί με κάποια άνεση και αυθορμητισμό που καθιστούν δυνατή τη συνήθη επικοινωνία με φυσικούς ομιλητές της γλώσσας χωρίς επιβάρυνση για κανένα από τα δύο μέρη. Μπορεί να παραγάγει σαφές, λεπτομερές κείμενο για ένα ευρύ φάσμα θεμάτων και να εξηγήσει μια άποψη πάνω σε ένα κεντρικό ζήτημα δίνοντας τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα των διαφόρων επιλογών. Μπορεί να κατανοήσει ένα ευρύ φάσμα απαιτητικών, μακροσκελών κειμένων και να αναγνωρίσει σημασίες που υπονοούνται. Μπορεί να εκφραστεί άνετα και αυθόρμητα χωρίς να φαίνεται συχνά πως αναζητά εκφράσεις. Μπορεί να χρησιμοποιεί τη γλώσσα ευέλικτα και αποτελεσματικά για κοινωνικούς, ακαδημαϊκούς και επαγγελματικούς σκοπούς. Μπορεί να παραγάγει σαφή, καλά διαρθρωμένα, λεπτομερή κείμενα για σύνθετα θέματα, επιδεικνύοντας ελεγχόμενη χρήση οργανωτικών σχημάτων συνδετικών στοιχείων και μηχανισμών συνοχής. Μπορεί να κατανοήσει με ευκολία σχεδόν όλα όσα ακούει ή διαβάζει. Μπορεί να κάνει περιλήψεις με βάση πληροφορίες που προέρχονται από διαφορετικές προφορικές ή γραπτές πηγές, ανασυνθέτοντας επιχειρήματα και περιγραφές σε μια συνεκτική παρουσίαση. Μπορεί να εκφραστεί αυθόρμητα, με μεγάλη άνεση και ακρίβεια, διαχωρίζοντας λεπτές σημασιολογικές αποχρώσεις ακόμα και σε ιδιαίτερα σύνθετες περιστάσεις.

28 Δομές των Γλωσσικών Τεστ του Κ.Ε.Γ. Στους επόμενους πίνακες παρατίθενται οι δομές των γλωσσικών τεστ του Κ.Ε.Γ. για κάθε επίπεδο ελληνομάθειας: Πίνακας 2. (ΠΗΓΗ:http://www.greeklanguage.gr/certification/sites/greeklanguage.gr.certification/files/dome_a1_k ai_a1_gia_paidia_neo.pdf) Α1 & Α1 για 8-12 ετών Δεξιότητα Μέρη Μονάδες Τυπολογία Λέξεις και διάρκεια εξέτασης Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση προφορικού λόγου (CD) Παραγωγή γραπτού λόγου Παραγωγή προφορικού λόγου είδη ασκήσεων Α μέρος, 12 μονάδες: 1ο. Σωστό: (σημειώνουν με (ν) ό,τι συμφωνεί με τις προτάσεις που διαβάζουν. 6 σωστές απαντήσεις + 1 παράδειγμα και 2 παραπλανητές. (6 μονάδες) 2ο. Ένωση/Αντιστοίχιση προτάσεων: 6 σωστές απαντήσεις + 1 παράδειγμα και 2 παραπλανητές. (6 μονάδες) Β μέρος, 13 μονάδες: 3ο. Πολλαπλή επιλογή με 3 επιλογές: 4 σωστές προτάσεις + 1 παράδειγμα. (4 μονάδες) 4ο. Συμπλήρωση κενών: 4 σωστές απαντήσεις + 1 παράδειγμα και 2 παραπλανητές. (4 μονάδες) 5ο. Επιλογή σωστής λέξης: 5 σωστές απαντήσεις + 1 παράδειγμα. (5 μονάδες) 5 είδη ασκήσεων Α μέρος, 12 μονάδες: 1ο. Σωστό: 6 σωστές απαντήσεις + 1 παράδειγμα και 2 παραπλανητές. (6 μονάδες) 2ο. Σύγκριση: 6 σωστές απαντήσεις + 1 παράδειγμα. (6 μονάδες) Β μέρος, 13 μονάδες: 3ο. Πολλαπλή επιλογή με 3 επιλογές: 4 σωστές προτάσεις ή εικόνες + 1 παράδειγμα. 4ο. Συμπλήρωση σχεδιαγράμματος ή εικόνας: 5 σωστές απαντήσεις + 1 παράδειγμα και 2 παραπλανητές. (5 μονάδες) 5ο. Σημειώσεις: σωστές σημειώσεις + 1 παράδειγμα. (4 μονάδες) Α μέρος: Εικόνα/ες για βοήθεια (αν είναι απαραίτητο) ή για να την/τις περιγράψουν (περίπου 50 λέξεις) (12 μονάδες) Β μέρος: σύντομο σημείωμα ή γράμμα ή κάρτα ή ένα σύντομο συνεχές κείμενο (περίπου 60 λέξεις) (13 μονάδες) Α μέρος: Απλές ερωτήσεις (όνομα, κατοικία, σχολείο, οικογένεια κτλ.) Β μέρος: σύντομος μονόλογος σε συνεχή λόγο Γ μέρος: παιχνίδι ρόλων ανάμεσα σε δύο εξεταζόμενους Σημείωση: Δε δίνεται χρόνος προετοιμασίας στους υποψηφίους. Μόνο στο 3ο μέρος τούς δίνονται 2 περίπου λεπτά για να διαβάσουν το ρόλο τους. ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΓΡΑΠΤΗΣ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: 1 ώρα και 30 λεπτά 250 λέξεις 30 λεπτά 250 λέξεις 25 λεπτά λέξεις 40 λεπτά λεπτά ανά ζεύγος

29 28 Πίνακας 3. (ΠΗΓΗ:http://www.greeklanguage.gr/certification/sites/greeklanguage.gr.certification/files/dome_a2.p df) A2 Δεξιότητα Μέρη Μονάδες Τυπολογία Λέξεις και διάρκεια εξέτασης Κατανόηση γραπτού λόγου Κατανόηση προφορικού λόγου (CD) Παραγωγή γραπτού λόγου Παραγωγή προφορικού λόγου είδη ασκήσεων Α μέρος, 12 μονάδες: 1ο. Σωστό-Λάθος: 6 προτάσεις + 1 παράδειγμα. (6 μονάδες) 2ο. Σύνδεση/Αντιστοίχιση προτάσεων: 6 σωστές απαντήσεις + 1 παράδειγμα και 2 παραπλανητές. (6 μονάδες) Β μέρος, 13 μονάδες: Πολλαπλή επιλογή με 4 επιλογές: 4 σωστές απαντήσεις + 1 παράδειγμα. (4 μονάδες) Συμπλήρωση κενών: 8 σωστές λέξεις ή φράσεις (0,5 η κάθε σωστή απάντηση) + 1 παράδειγμα και 3 παραπλανητές. (4 μονάδες) Σημειώσεις: 5 σωστές απαντήσεις + 1 παράδειγμα. (5 μονάδες) 5 είδη ασκήσεων Α μέρος, 12 μονάδες: 1ο. Σωστό- Λάθος: 6 σωστές απαντήσεις + 1 παράδειγμα. (6 μονάδες) Κείμενο: μονόλογος. 2ο. Αντιστοίχιση: 6 σωστές απαντήσεις + 1 παράδειγμα και 2 παραπλανητές. (6 μονάδες) Β μέρος, 13 μονάδες: 3ο. Πολλαπλή επιλογή με 4 επιλογές: 4 σωστές απαντήσεις + 1 παράδειγμα. (4 μονάδες) Κείμενο: φιλικός ή λιγότερο φιλικός διάλογος ανάμεσα σε 2 πρόσωπα. 4ο. Σύγκριση: 8 σωστές απαντήσεις (0,5 η κάθε σωστή απάντηση) + 1 παράδειγμα. (4 μονάδες) Κείμενο: μονόλογος περιγραφικός, πληροφοριακός. 5ο. Σημειώσεις: 5 σημειώσεις + 1 παράδειγμα. (5 μονάδες). Τυπικός διάλογος ανάμεσα σε 2 άτομα. Α μέρος, 22 μονάδες. Ένα φιλικό κείμενο ή μία περιγραφή λέξεις. Β μέρος, 13 μονάδες. Ένα λιγότερο φιλικό, προς το τυπικό, κείμενο λέξεις. Α μέρος: Απλές ερωτήσεις (όνομα, κατοικία, σχολείο, οικογένεια κτλ.) Β μέρος: Σύντομος μονόλογος σε συνεχή λόγο Γ μέρος: Παιχνίδι ρόλων ανάμεσα σε δύο εξεταζομένους. Σημείωση: Δε δίνεται χρόνος προετοιμασίας στους υποψηφίους. Μόνο στο 3ο μέρος τούς δίνονται 2 περίπου λεπτά για να διαβάσουν το ρόλο τους. ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΓΡΑΠΤΗΣ ΕΞΕΤΑΣΗΣ: 1 ώρα και 40 λεπτά 500 λέξεις 30 λεπτά 500 λέξεις 25 λεπτά λέξεις 45 λεπτά λεπτά ανά ζεύγος

ΥΠΟΜΝΗΜΑ. Στην Επιτροπή Κρίσεως Βαρέων και Ανθυγιεινών επαγγελμάτων του άρθρου 20 ν.3790/2009

ΥΠΟΜΝΗΜΑ. Στην Επιτροπή Κρίσεως Βαρέων και Ανθυγιεινών επαγγελμάτων του άρθρου 20 ν.3790/2009 ΥΠΟΜΝΗΜΑ Στην Επιτροπή Κρίσεως Βαρέων και Ανθυγιεινών επαγγελμάτων του άρθρου 20 ν.3790/2009 Ένα από τα μέτρα που προβλέπονται από το Ν. 3845/2010 για την εξυγίανση του ασφαλιστικού συστήματος είναι η

Διαβάστε περισσότερα

Προπτυχιακή Εργασία. Βιτωράκη Ανδριάνα. Ιδιωτικοποίηση και Συνταγματικά Δικαιώματα ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΑΤΟΜΙΚΑ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ

Προπτυχιακή Εργασία. Βιτωράκη Ανδριάνα. Ιδιωτικοποίηση και Συνταγματικά Δικαιώματα ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΑΤΟΜΙΚΑ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ Προπτυχιακή Εργασία Βιτωράκη Ανδριάνα Ιδιωτικοποίηση και Συνταγματικά Δικαιώματα ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΑ ΑΤΟΜΙΚΑ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΘΕΜΑ: ΙΔΙΩΤΙΚΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΒΙΤΩΡΑΚΗ ΑΝΔΡΙΑΝΑ ΜΑΙΟΣ 2005

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΩΝ ΔΑΣΚΑΛΩΝ (ΠΟΕΔ) ΟΔΗΓΙΕΣ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ ΜΕ ΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2012-13

ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΩΝ ΔΑΣΚΑΛΩΝ (ΠΟΕΔ) ΟΔΗΓΙΕΣ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ ΜΕ ΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2012-13 ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΛΛΗΝΩΝ ΔΑΣΚΑΛΩΝ (ΠΟΕΔ) ΟΔΗΓΙΕΣ ΠΡΟΣ ΤΑ ΜΕΛΗ ΜΕ ΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΗΣ ΝΕΑΣ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ 2012-13 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012 1 Προς όλα τα μέλη, Λευκωσία, 18 Σεπτεμβρίου, 2012 Αγαπητοί συνάδελφοι,

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΙ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΧΩΜΑΤΕΡΗΣ «ΑΣΤΙΜΙΤΣΙ» ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΟΡΥΤΙΑΝΗΣ ΤΟΥ ΝΟΜΟY ΘΕΣΠΡΩΤΙΑΣ

ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΙ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΧΩΜΑΤΕΡΗΣ «ΑΣΤΙΜΙΤΣΙ» ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΟΡΥΤΙΑΝΗΣ ΤΟΥ ΝΟΜΟY ΘΕΣΠΡΩΤΙΑΣ ΤΕΙ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΘΕ.ΚΑ ΜΕΛΕΤΗ ΚΑΙ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΧΩΜΑΤΕΡΗΣ «ΑΣΤΙΜΙΤΣΙ» ΣΤΗΝ ΠΕΡΙΟΧΗ ΚΟΡΥΤΙΑΝΗΣ ΤΟΥ ΝΟΜΟY ΘΕΣΠΡΩΤΙΑΣ ΕΠΙΒΛΕΠΟΥΣΑ ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ: ΚΟΥΝΔΟΥΡΑΚΗ ΕΥΡYΔΙΚΗ ΕΙΣΗΓΗΤΡΙΑ:

Διαβάστε περισσότερα

Επιμέλεια εργασίας: Ιωάννης Τραγουδάρας Αριθμός Μητρώου 1340200200524

Επιμέλεια εργασίας: Ιωάννης Τραγουδάρας Αριθμός Μητρώου 1340200200524 Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Νομικής-Τομέας Δημοσίου Δικαίου ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΔΗΜΟΣΙΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ Ακαδημαϊκό έτος 2008-2009 εαρινό εξάμηνο Διδάσκων: Καθηγητής Α. Δημητρόπουλος Επιμέλεια εργασίας:

Διαβάστε περισσότερα

Η παρούσα πτυχικακή εργασία έρχεται μετά από λίγα χρόνια να συμπληρώσει μία ακόμη σχεδιαστική πρόταση για την «Ανάπλαση της Αλάνας της Τούμπας», θέμα

Η παρούσα πτυχικακή εργασία έρχεται μετά από λίγα χρόνια να συμπληρώσει μία ακόμη σχεδιαστική πρόταση για την «Ανάπλαση της Αλάνας της Τούμπας», θέμα Πτυχιακή Εργασία Σχολή Γραφικών Τεχνών & Καλλιτεχνικών Σπουδών Τ.Ε.Ι Αθήνας Τµήµα: ιακόσµησης - Αρχιτεκτονικής Εσωτερικών Χώρων & Σχεδιασµού Επίπλου - Αντικειµένου Έρευνα - Επιµέλεια: ηµήτρης Θεοδώρου

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΒΛΙΟ ΜΑΘΗΤΗ ΛΑΘΗ/ ΠΑΡΑΛΕΙΨΕΙΣ ΙΟΡΘΩΣΕΙΣ. δεύτερη, τρίτη πρόταση της άσκησης.

ΒΙΒΛΙΟ ΜΑΘΗΤΗ ΛΑΘΗ/ ΠΑΡΑΛΕΙΨΕΙΣ ΙΟΡΘΩΣΕΙΣ. δεύτερη, τρίτη πρόταση της άσκησης. ΓΛΩΣΣΑ ΗΜΟΤΙΚΟΥ ΒΙΒΛΙΟ ΜΑΘΗΤΗ ΛΑΘΗ/ ΠΑΡΑΛΕΙΨΕΙΣ ΙΟΡΘΩΣΕΙΣ Τεύχος Α, σελ. 63. Άσκηση 3, πρώτη, Να αντικατασταθούν ως δεύτερη, τρίτη πρόταση της άσκησης. εξής : Χρησιμοποιείτε ηλιακούς θερμοσίφωνες για να

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ

ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΤΗΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑΣ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑΣ ΥΠΑΛΛΗΛΩΝ ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΩΝ ΣΤΕΛΕΧΩΣΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑΣ ΓΥΝΑΙΚΩΝ ΑΣΤΥΝΟΜΙΚΩΝ Α/Α Αξίωμα 'Ονοματεπώνυμο Ένωση 1 Γραμματέας Γυναικών ΓΙΑΝΝΑΚΟΠΟΥΛΟΥ Μαρία ΚΕΦΑΛΛΗΝΙΑ 2

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ Π.Ι.Κ. (2011-2012) ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ

ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ Π.Ι.Κ. (2011-2012) ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΟ ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟΥ -1- ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ Π.Ι.Κ. (2011-2012) ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ ΦΙΛΟΛΟΓΩΝ ΣΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ < «Ημέρες του Εκπαιδευτικού», 23-24 Ιανουαρίου 2012 > Σχεδιασμός: Βασιλική Σελιώτη Φιλόλογος,

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Σπουδών για τα Μαθηματικά στην Υποχρεωτική Εκπαίδευση

Πρόγραμμα Σπουδών για τα Μαθηματικά στην Υποχρεωτική Εκπαίδευση ΕΣΠΑ 2007-13\Ε.Π. Ε&ΔΒΜ\Α.Π. 1-2-3 «ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ (Σχολείο 21 ου αιώνα) Νέο Πρόγραμμα Σπουδών, Οριζόντια Πράξη» MIS: 295450 Με την συγχρηματοδότηση της Ελλάδας και της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Ε. Κ. Τ.) Το παρόν

Διαβάστε περισσότερα

Περίληψη ειδικής έκθεσης «Το φαινόµενο της ρατσιστικής βίας στην Ελλάδα και η αντιµετώπισή του»

Περίληψη ειδικής έκθεσης «Το φαινόµενο της ρατσιστικής βίας στην Ελλάδα και η αντιµετώπισή του» Περίληψη ειδικής έκθεσης «Το φαινόµενο της ρατσιστικής βίας στην Ελλάδα και η αντιµετώπισή του» Η παρούσα έκθεση περιλαµβάνει τις διαπιστώσεις του Συνηγόρου από την ενδελεχή διερεύνηση των αναφορών που

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΠΛΗΡΕΣ ΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ

ΤΟ ΠΛΗΡΕΣ ΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ ΤΟ ΠΛΗΡΕΣ ΚΕΙΜΕΝΟ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ Α] Εξέλιξη του Κύκλου Εργασιών, των Καθαρών Αποτελεσμάτων προ Φόρων και του Περιθωρίου Καθαρού Κέρδους για την πενταετία 2008 2012. Η καταγραφή, και ακολούθως η μελέτη, των

Διαβάστε περισσότερα

1o ΓΕΛ ΛΙΒΑΔΕΙΑΣ Τάξη: Β Α Τετράμηνο

1o ΓΕΛ ΛΙΒΑΔΕΙΑΣ Τάξη: Β Α Τετράμηνο 1o ΓΕΛ ΛΙΒΑΔΕΙΑΣ Τάξη: Β Α Τετράμηνο ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΘΕΜΑ: «Εθελοντισμός, Δημιουργικότητα, Δράση» ΣΥΓΓΡΑΦΙΚΗ ΟΜΑΔΑ 1. Ζώης Γέρος 2. Καραπιπέρης Βασίλης 3. Μάριος Σύρρας 4. Ειρήνη Φρυγανά 5. Νταβανέλου

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΕΤΕΙΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ

Η ΕΠΕΤΕΙΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ 1 Η ΕΠΕΤΕΙΟΣ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ Τιμούμε σήμερα και γιορτάζουμε μια επέτειο. Την επέτειο του Πολυτεχνείου, την 17η Νοέμβρη 1973. Η ημέρα αυτή που Θα Θυμίζει σ' όλους μας πως για τη λευτεριά χρειάζονται αγώνες.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ. Η Γενική Γραμματέας του Υπουργείου Πολιτισμού και Τουρισμού

ΑΠΟΦΑΣΗ. Η Γενική Γραμματέας του Υπουργείου Πολιτισμού και Τουρισμού ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΥ ΕΙΔΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΤΟΜΕΑ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΜΟΝΑΔΑ Α Ταχ. Δ/νση : Θεμιστοκλέους 87 Ταχ. Κώδικας : 10681 Αθήνα Πληροφορίες: Α. ΚΑΛΟΓΗΡΟΥ Τηλέφωνο : 2103307622 Fax

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: Η ΑΓΟΡΑ ΣΤΟΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟ

Θέμα: Η ΑΓΟΡΑ ΣΤΟΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟ Τ.Ε.Ι. ΣΕΡΡΩΝ Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας Τμήμα Λογιστικής ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Θέμα: Η ΑΓΟΡΑ ΣΤΟΝ ΚΑΠΙΤΑΛΙΣΜΟ Υπό του φοιτητή: Κωνσταντίνου Κατσάνη Επιβλέπων καθηγητής: Γ. Μαγούλιος Σέρρες 2009 Η ΑΓΟΡΑ

Διαβάστε περισσότερα

ιδακτική της Χηµείας στο σχολείο - Προβλήµατα και λύσεις

ιδακτική της Χηµείας στο σχολείο - Προβλήµατα και λύσεις ιδακτική της Χηµείας στο σχολείο - Προβλήµατα και λύσεις Μιλένα Koleva, Τεχνικό Πανεπιστήµιο του Γκάµπροβο (Βουλγαρία) kolevamilena@hotmail.com Αφηρηµένο Τα τελευταία χρόνια έχουν δει το ενδιαφέρον υποχωρούσε

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΣΩΡΙΝΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ

Η ΠΡΟΣΩΡΙΝΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΝΟΜΙΚΩΝ, ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΜΗΜΑ ΝΟΜΙΚΗΣ ΤΟΜΕΑΣ ΑΣΤΙΚΟΥ, ΑΣΤΙΚΟΥ ΔΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥ ΚΑΙ ΕΡΓΑΤΙΚΟΥ ΔΙΚΑΙΟΥ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η ΠΡΟΣΩΡΙΝΗ ΑΠΑΣΧΟΛΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ. (Τύπος Β) Για έργα που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των Οδηγιών 2004/18/ΕΚ και 2004/17/ΕΚ 2

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ. (Τύπος Β) Για έργα που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των Οδηγιών 2004/18/ΕΚ και 2004/17/ΕΚ 2 ΣΟΦΑΔΕΣ: 08-07-2015 ΑΡ. ΠΡΩΤ.: 16007 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΕΝΟΤΗΤΑ ΚΑΡΔΙΤΣΑΣ ΔΗΜΟΣ ΣΟΦΑΔΩΝ ΕΡΓΟ: ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ 1 : ΑΝΑΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΠΕΖΟΔΡΟΜΙΩΝ ΔΗΜΟΤΙΚΗΣ ΟΔΟΥ ΑΓ. ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΣΟΦΑΔΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Παρράσιο Πάρκο Πολιτιστικής Κληρονομιάς: Σχέδιο της Πρότασης

Παρράσιο Πάρκο Πολιτιστικής Κληρονομιάς: Σχέδιο της Πρότασης Παρράσιο Πάρκο Πολιτιστικής Κληρονομιάς: Σχέδιο της Πρότασης Ο στόχος του παρόντος φυλλαδίου είναι να δώσει τις κατευθυντήριες γραμμές για τη δημιουργία και τη διαχείριση του Παρράσιου Πάρκου Πολιτιστικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΙΓΟΝ. ΘΕΜΑ: Διευκρινίσεις για την εφαρμογή των διατάξεων άρθρου 8 ν. 3610/2007

ΕΠΕΙΓΟΝ. ΘΕΜΑ: Διευκρινίσεις για την εφαρμογή των διατάξεων άρθρου 8 ν. 3610/2007 ΕΠΕΙΓΟΝ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΦΟΡΟΛΟΓΙΚΩΝ Αθήνα, 3 Απριλίου 2008 ΚΑΙ ΤΕΛΩΝΕΙΑΚΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ Αριθ.Πρωτ.: 1040228/645/Α0012 ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΦΟΡΟΛΟΓΙΑΣ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ ΠΟΛ 1070 ΤΜΗΜΑ Α Ταχ. Δ/νση

Διαβάστε περισσότερα

(μαθητική εργασία στη Νεοελληνική Γλώσσα από το τμήμα Β3 του Γυμνασίου) zxcvbnmσγqwφertyuioσδφpγρaηsόρ. [σχολικό έτος 2013-2014]

(μαθητική εργασία στη Νεοελληνική Γλώσσα από το τμήμα Β3 του Γυμνασίου) zxcvbnmσγqwφertyuioσδφpγρaηsόρ. [σχολικό έτος 2013-2014] qwφιertyuiopasdfghjklzxερυυξnmηq σwωψerβνtyuςiopasdρfghjklzxcvbn mqwertyuiopasdfghjklzxcvbnφγιmλι qπςπζαwωeτrtνyuτioρνμpκaλsdfghςj «Ο ΤΟΠΟΣ ΜΑΣ,, Ο ΜΥΛΟΠΟΤΑΜΟΣ» klzxcvλοπbnαmqwertyuiopasdfghjkl (μαθητική

Διαβάστε περισσότερα

ολική άρνηση στράτευσης

ολική άρνηση στράτευσης καμιια κανενασ ειρηνη φανταροσ με τ αφεντικα ποτε και πουθενα ολική άρνηση στράτευσης και διανέμεται χωρίς αντίτιμο. Τυπώθηκε τον Οκτώβρη του 2011 σε 1000 αντίτυπα αντί εισαγωγής] Η μπροσούρα αυτή περιλαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση εκδηλώσεων τουριστικής προβολής

Πρόταση εκδηλώσεων τουριστικής προβολής Πρόταση εκδηλώσεων τουριστικής προβολής στην παραλία Αιγίου, με αφορμή και αντικείμενο τον «πολιτισμό της σταφίδας» του χτες, μέσα από την καλλιτεχνική και επιστημονική ματιά του σήμερα. Αντιδημαρχία ανάπτυξης

Διαβάστε περισσότερα

Η λογοτεχνία ως πολιτισμική και διαπολιτισμική αγωγή 1

Η λογοτεχνία ως πολιτισμική και διαπολιτισμική αγωγή 1 Η λογοτεχνία ως πολιτισμική και διαπολιτισμική αγωγή 1 Βενετία Αποστολίδου, Γρηγόρης Πασχαλίδης, Ελένη Χοντολίδου Η διδασκαλία της λογοτεχνίας στο πλαίσιο του Προγράμματος Εκπαίδευση Μουσουλμανοπαίδων

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι ΣΥΣΤΑΣΗ - ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι ΣΥΣΤΑΣΗ - ΓΕΝΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ ΚΩΔΙΚΟΠΟΙΗΜΕΝΟ ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΟ ΤΗΣ ΑΝΩΝΥΜΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ ΜΕ ΤΗΝ ΕΠΩΝΥΜΙΑ «ΣΤΕΛΙΟΣ ΚΑΝΑΚΗΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΚΑΙ ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΠΡΩΤΩΝ ΥΛΩΝ ΖΑΧΑΡΟΠΛΑΣΤΙΚΗΣ - ΑΡΤΟΠΟΙΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΓΩΤΟΥ» ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ι ΣΥΣΤΑΣΗ - ΓΕΝΙΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΙΔΙΚΟΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΣ ΚΟΝΔΥΛΙΩΝ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΕΥΧΟΣ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗΣ

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΙΔΙΚΟΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΣ ΚΟΝΔΥΛΙΩΝ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΕΥΧΟΣ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΕΙΔΙΚΟΣ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΣ ΚΟΝΔΥΛΙΩΝ ΕΡΕΥΝΑΣ ΤΕΥΧΟΣ ΔΙΑΚΗΡΥΞΗΣ Τίτλος Έργου Έρευνα στην συμβολή του κτηματολογίου,της φωτογραμμετρίας, της χαρτογραφίας και της γεωγραφικής

Διαβάστε περισσότερα

Το Κεφάλαιο της Νηστείας (Από το Βιβλίο: «To Συνοπτικό Φικχ»)

Το Κεφάλαιο της Νηστείας (Από το Βιβλίο: «To Συνοπτικό Φικχ») Το Κεφάλαιο της Νηστείας (Από το Βιβλίο: «To Συνοπτικό Φικχ») [ يوناين Greek ] Ελληνικά Ομάδα Λόγιων Μετάφραση : EUROPEAN ISLAMIC RESEARCH CENTER (EIRC) & Ρηγάλου Αριστέα Επιμέλεια : Τσεκούρα Βίβιαν &

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: Κάλυψη κενών θέσεων τακτικού προσωπικού σε νησιωτικούς δήμους. Δυόμισι χρόνια μετά την εφαρμογή του Προγράμματος Καλλικράτης και την

ΘΕΜΑ: Κάλυψη κενών θέσεων τακτικού προσωπικού σε νησιωτικούς δήμους. Δυόμισι χρόνια μετά την εφαρμογή του Προγράμματος Καλλικράτης και την Ελληνική ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΕΞ. ΕΠΕΙΓΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Αθήνα, 30 Μαΐου 2013 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΣΩΤΕΡΙΚΩΝ Αριθ. Πρωτ. : οικ. 22090 ΓΕΝ. Δ/ΝΣΗ ΤΟΠΙΚΗΣ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗΣ Δ/ΝΣΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΟΤΑ ΤΜΗΜΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ & ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ. Κύρωσης της Ευρωπαϊκής Σύμβασης του Τοπίου

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ & ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ. Κύρωσης της Ευρωπαϊκής Σύμβασης του Τοπίου ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ & ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΕΡΓΩΝ ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ Κύρωσης της Ευρωπαϊκής Σύμβασης του Τοπίου ΑΘΗΝΑ 31 ΜΑΡΤΙΟΥ 2009 1 ΣΧΕΔΙΟ ΝΟΜΟΥ «Κύρωση της Ευρωπαϊκής Σύμβασης του Τοπίου» Άρθρο πρώτο

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικά του Ελληνικού Ινστιτούτου Εφαρμοσμένης Παιδαγωγικής και Εκπαίδευσης (ΕΛΛ.Ι.Ε.Π.ΕΚ.), 7o Πανελλήνιο Συνέδριο 10,11,12 Οκτωβρίου 2014

Πρακτικά του Ελληνικού Ινστιτούτου Εφαρμοσμένης Παιδαγωγικής και Εκπαίδευσης (ΕΛΛ.Ι.Ε.Π.ΕΚ.), 7o Πανελλήνιο Συνέδριο 10,11,12 Οκτωβρίου 2014 Μαρίας Περατικού-Κοκαράκη Θεοδόσης Νικολάου ο εκπαιδευτικός, ο παιδαγωγός, ο ποιητής 1930 2004 Μακαριώτατε και Σεβαστό Ιερατείο Αξιότιμε Κύριε Καθηγητά και Πρόεδρε του Ελληνικού Ινστιτούτου Εφαρμοσμένης

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Εκπαίδευση και Παιδεία

1.1 Εκπαίδευση και Παιδεία Μέρος 1 o Μια εισαγωγή 1.1 Εκπαίδευση και Παιδεία Δύο είναι οι εκπαιδευτικοί μύθοι του φιλελευθερισμού,. η έννοια ότι η εκπαίδευση είναι μια ουδέτερη δραστηριότητα και ότι η εκπαίδευση είναι μια απολίτικη

Διαβάστε περισσότερα

Eric Hoffer Ο φανατικός

Eric Hoffer Ο φανατικός Eric Hoffer Ο φανατικός Το βιβλίο ασχολείται με ιδιορρυθμίες, που είναι κοινές σ όλα τα μαζικά κινήματα. Με κοινά χαρακτηριστικά που τους προσδίδουν οικογενειακή ομοιότητα, χρησιμοποιώντας τη λέξη οικογένεια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΠΛΑΤΕΙΑΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΜΥΡΝΗΣ

ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΠΛΑΤΕΙΑΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΜΥΡΝΗΣ ΑΝΑΠΛΑΣΗ ΠΛΑΤΕΙΑΣ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟΥ ΣΜΥΡΝΗΣ Ολοκληρώθηκε το έργο ανάπλασης στην ιστορική πλατεία Χρυσοστόμου Σμύρνης και τα πρώτα δείγματα αποδοχής του από τους δημότες είναι εντυπωσιακά. Ο επανασχεδιασμός του

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Κολυβάς (Μπερδεμπές)

Κώστας Κολυβάς (Μπερδεμπές) Ο Κώστας Κολυβάς (Μπερδεμπές), ο μπάρμπα Κώστας, γεννήθηκε το 1920 στον οικισμό Κολυβάτα Αλεξάνδρου. Ήταν το πρώτο από τα τρία παιδιά μιας φτωχής αγροτοκτηνοτροφικής οικογένειας. Έρχεται για πρώτη φορά

Διαβάστε περισσότερα

Απαντήσεις Λογοτεχνίας

Απαντήσεις Λογοτεχνίας Απαντήσεις Λογοτεχνίας 1) Το είδος του ποιήματος Στον Κρητικό ο Σολωμός επιχειρεί να εφαρμόσει έναν συνδυασμό του δραματικού, αφηγηματικού και λυρικού τρόπου: το ποίημα παρουσιάζεται ως δραματικός μονόλογος

Διαβάστε περισσότερα

1. Μια προσεκτική μελέτη των ποιημάτων της Κικής Δημουλά θα

1. Μια προσεκτική μελέτη των ποιημάτων της Κικής Δημουλά θα 54 Χρόνια ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΜΕΣΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ «ΣΑΒΒΑΪΔΗ-ΜΑΝΩΛΑΡΑΚΗ» ΠΑΓΚΡΑΤΙ : Φιλολάου & Εκφαντίδου 26 : Τηλ.: 2107601470 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Γ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2014 ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ 1. Μια προσεκτική

Διαβάστε περισσότερα

σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς

σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς σύμφωνα με τα Διεθνή Πρότυπα Χρηματοοικονομικής Αναφοράς 1 Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α Σελίδα Έκθεση Διαχειρίσεως του Διοικητικού Συμβουλίου 3-11 Έκθεση Ελέγχου Ανεξάρτητου Ορκωτού Ελεγκτή Λογιστή....12-14 Κατάσταση

Διαβάστε περισσότερα

2 Η Έκδοση Οδηγού για τη διενέργεια δράσεων Πληροφόρησης και ηµοσιότητας

2 Η Έκδοση Οδηγού για τη διενέργεια δράσεων Πληροφόρησης και ηµοσιότητας 2 Η Έκδοση Οδηγού για τη διενέργεια δράσεων Πληροφόρησης και ηµοσιότητας Περιεχόμενα Εισαγωγή... 3 1. Κανονιστικό Πλαίσιο... 5 Κεφάλαιο I: Στόχοι της Πληροφόρησης και Δημοσιότητας... 5 Κεφάλαιο II: Στρατηγική

Διαβάστε περισσότερα

ΝΟΜΟΣ ΚΕΦΑΛΛΗΝΙΑΣ ΗΜΟΣ ΚΕΦΑΛΛΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ

ΝΟΜΟΣ ΚΕΦΑΛΛΗΝΙΑΣ ΗΜΟΣ ΚΕΦΑΛΛΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΚΕΦΑΛΛΗΝΙΑΣ ΗΜΟΣ ΚΕΦΑΛΛΟΝΙΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Α Α: 66Τ9ΩΕ5-ΜΦΒ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ Από το πρακτικό της 15 ης (τακτικής) συνεδρίασης της Οικονοµικής Επιτροπής την 25 η Ιουνίου 2015 ήµου

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΗ Ανανεώσιμες: Το μέλλον της ΔΕΗ Ομιλία του κ. Τάκη Αθανασόπουλου Προέδρου & Διευθύνοντος Συμβούλου ΔΕΗ Α.Ε. 6-11-2008

ΔΕΗ Ανανεώσιμες: Το μέλλον της ΔΕΗ Ομιλία του κ. Τάκη Αθανασόπουλου Προέδρου & Διευθύνοντος Συμβούλου ΔΕΗ Α.Ε. 6-11-2008 ΔΕΗ Ανανεώσιμες: Το μέλλον της ΔΕΗ Ομιλία του κ. Τάκη Αθανασόπουλου Προέδρου & Διευθύνοντος Συμβούλου ΔΕΗ Α.Ε. 6-11-2008 Αγαπητοί εκπρόσωποι των Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης, Αγαπητοί συνάδελφοι, Θα ήθελα

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΠΡΟΧΕΙΡΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΣΥΣΚΕΥΩΝ

ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΠΡΟΧΕΙΡΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΣΥΣΚΕΥΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Βέροια, 6/11/2015 ΝΟΜΟΣ ΗΜΑΘΙΑΣ ΔΗΜΟΣ ΒΕΡΟΙΑΣ Αριθμ. Πρωτ.: 47006 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΠΡΟΧΕΙΡΟΥ ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΚΑΙ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΩΝ ΣΥΣΚΕΥΩΝ Έχοντας λάβει

Διαβάστε περισσότερα

Η Διοργανώτρια Πόλη και οι Ολυμπιακοί Αγώνες

Η Διοργανώτρια Πόλη και οι Ολυμπιακοί Αγώνες Η Διοργανώτρια Πόλη και οι Ολυμπιακοί Αγώνες Γιάννης Πυργιώτης, Αρχιτέκτων Πολεοδόμος, Εντεταλμένος Σύμβουλος και επικεφαλής Τεχνικής Διοίκησης Αγώνων ΑΘΗΝΑ 2004. Επιστημονικός Σύμβουλος του Ινστιτούτου

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικές Δράσεις

Εκπαιδευτικές Δράσεις Εκπαιδευτικές Δράσεις για την Ακρόπολη ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ & ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΜΝΗΜΕΙΩΝ ΑΚΡΟΠΟΛΗΣ ΤΟΜΕΑΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ & ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ περιεχόμενα εισαγωγή εκπαιδευτικά προγράμματα

Διαβάστε περισσότερα

Μινωική κοινωνία και αισθητική στη νεοανακτορική περίοδο

Μινωική κοινωνία και αισθητική στη νεοανακτορική περίοδο Μανόλης ΑΛΕΞΑΚΗΣ Μινωική κοινωνία και αισθητική στη νεοανακτορική περίοδο ΈΝΑΣ ΑΣΦΑΛΗΣ ΔΡΟΜΟΣ ΓΙΑ ΝΑ ΜΕΛΕΤΗΣΟΥΜΕ ΚΑΙ ΝΑ ΚΑΤΑΝΟήσουμε έναν πολιτισμό, έναν αρχαίο πολιτισμό, προϊστορικό, του οποίου δεν έχουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΤΟΝ ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΙΚΟ ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟ

ΓΙΑ ΤΟΝ ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΙΚΟ ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΑΠΑΣΤΑΜΚΟΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΡΙΖΟΣΠΑΣΤΙΚΟ ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟ αγοράς Η οικολογική και κοινωνική οικονομία της Εισήγηση στο Γ συνέδριο της Νέας Δημοκρατίας Χαλκιδική, 22-24.4.1994 [...] ΟΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΟΡΩΝ

ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΛΕΞΙΚΟ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΩΝ ΟΡΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Γενικά Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι θεμελιώδης αρχή της επιστήμης είναι η πίστη στην ύπαρξη ενός αντικειμενικού κόσμου ανεξάρτητου από το υποκείμενο (τον άνθρωπο) που επιδιώκει κάθε φορά την ερμηνεία

Διαβάστε περισσότερα

Από το «Δρόμο του Εγώ» στο «Δρόμο των Άλλων»

Από το «Δρόμο του Εγώ» στο «Δρόμο των Άλλων» Από το «Δρόμο του Εγώ» στο «Δρόμο των Άλλων» Σειρά Ολιστικής Φιλοσοφίας Άθως Όθωνος Ιατρος Ομοιοπαθητικης Ιατρικης 1 Σειρά Ολιστικής Φιλοσοφίας Από το «Δρόμο του Εγώ» στο «Δρόμο των Άλλων» Συζητώντας με

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΡΤΗΤΕΟ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η Δ Η Μ Ο Κ Ρ Α Τ Ι Α

ΑΝΑΡΤΗΤΕΟ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η Δ Η Μ Ο Κ Ρ Α Τ Ι Α ΑΝΑΡΤΗΤΕΟ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Ε Λ Λ Η Ν Ι Κ Η Δ Η Μ Ο Κ Ρ Α Τ Ι Α Ι.Π.Μεσολογγίου, 21-05 - 2014 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ Αριθ.Πρωτ:Φ555/Ζ/ΛΣΤ/2457 ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές Θεάτρου, Θεατρικού Παιχνιδιού, Εκπαιδευτικού Δράματος νικος γκοβας Ο σχεδιασμός μιας σειράς μαθημάτων , , Οι δυναμικές εικόνες

Τεχνικές Θεάτρου, Θεατρικού Παιχνιδιού, Εκπαιδευτικού Δράματος νικος γκοβας Ο σχεδιασμός μιας σειράς μαθημάτων , , Οι δυναμικές εικόνες Τεχνικές Θεάτρου, Θεατρικού Παιχνιδιού, Εκπαιδευτικού Δράματος νικος γκοβας (από το βιβλίο Για ένα νεανικό δημιουργικό θέατρο: ασκήσεις, παιχνίδια, τεχνικές) Ο σχεδιασμός μιας σειράς μαθημάτων Κάθε μάθημα

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Β ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ. (Τύπος Β) Για έργα που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των Οδηγιών 2004/18 και 2004/17

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Β ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ. (Τύπος Β) Για έργα που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των Οδηγιών 2004/18 και 2004/17 ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ: ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΤΗΣ ΠΛΑΤΕΙΑΣ ΣΟΛΩΜΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Έργο: ΒΙΟΚΛΙΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΒΑΘΜΙΣΗ ΤΗΣ ΠΛΑΤΕΙΑΣ ΣΟΛΩΜΟΥ ΝΟΜΟΣ ΖΑΚΥΝΘΟΥ ΔΗΜΟΣ ΖΑΚΥΝΘΟΥ Προϋπολογισμός: 2.925.000 Ευρώ (με Φ.Π.Α. 23

Διαβάστε περισσότερα

Το µάθηµα της ιερεύνησης-

Το µάθηµα της ιερεύνησης- Το µάθηµα της ς- ηµιουργικός Εναλφαβητισµός στις Σύγχρονων Τεχνολογίες στο ηµοτικό και Γυµνάσιο µέσα από µία διαθεµατική προσέγγιση Φράγκου Στασινή stassini.frangou@cti.gr Καθηγήτρια Φυσικής και Πληροφορικής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Βρυξέλλες, 26.9.2014 COM(2014) 604 final ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΠΡΟΣ ΤΟ ΕΥΡΩΠΑΪΚΟ ΚΟΙΝΟΒΟΥΛΙΟ ΚΑΙ ΤΟ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ Υποστήριξη των εθνικών αρχών για την πάταξη των καταχρήσεων του δικαιώματος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Β ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ. (Τύπος Β) Για έργα που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των Οδηγιών 2004/18/ΕΚ και 2004/17/ΕΚ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Β ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ. (Τύπος Β) Για έργα που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των Οδηγιών 2004/18/ΕΚ και 2004/17/ΕΚ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Β ΔΙΑΚΗΡΥΞΗ ΑΝΟΙΧΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ (Τύπος Β) Για έργα που δεν εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής των Οδηγιών 2004/18/ΕΚ και 2004/17/ΕΚ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΑΠΟΚΕΝΤΡΩΜΕΝΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΤΤΙΚΗΣ ΔΑΣΑΡΧΕΙΟ ΠΕΝΤΕΛΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

αντιπληροφορηση η γενικευμένη απαξία, η καταστολή, είναι εδώ για να θωρακίζουν την κατεχόμενη καθημερινότητά μας.

αντιπληροφορηση η γενικευμένη απαξία, η καταστολή, είναι εδώ για να θωρακίζουν την κατεχόμενη καθημερινότητά μας. αντιπληροφορηση θερσιτης στουσ δρομουσ του ίλιου-πετρούπολησ-άγιων ανάργυρων νοεμβρης 309 τευχοσ εφημεριδα δρομου πυγμή & Χρειάζεται πολύ αφέλεια, πολύ ματαιότητα και άλλη τόση αδράνεια για να συνεχίσει

Διαβάστε περισσότερα

Η διαδικασία Στρατηγικής Περιβαλλοντικής Εκτίμησης (ΣΠΕ) στο Χωροταξικό Σχεδιασμό: εννοιολογικές αποσαφηνίσεις η εφαρμογή στα ΓΠΣ-ΣΧΟΟΑΠΣΧΟΟΑΠ Μουτσιάκης Ευθύμιος Περιβαλλοντολόγος, Δρ. Αρχ. Μηχανικών

Διαβάστε περισσότερα

ΞΕΠΕΡΑΣΕ ΤΙΣ ΠΡΟΣΔΟΚΙΕΣ. 1 ο ΠΑΓΚΥΠΡΙΟ ΜΑΘΗΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΡΥΘΜΟΙ 30 ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΡΥΘΜΟΙ

ΞΕΠΕΡΑΣΕ ΤΙΣ ΠΡΟΣΔΟΚΙΕΣ. 1 ο ΠΑΓΚΥΠΡΙΟ ΜΑΘΗΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΡΥΘΜΟΙ 30 ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΡΥΘΜΟΙ ΟΛΥΜΠΙΑΚΟΙ ΡΥΘΜΟΙ ΞΕΠΕΡΑΣΕ ΤΙΣ ΠΡΟΣΔΟΚΙΕΣ 1 ο ΠΑΓΚΥΠΡΙΟ ΜΑΘΗΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ Π ραγματοποιήθηκε στις 4 Απριλίου στο Ολυμπιακό Μέγαρο, το 1ο Παγκύπριο Μαθητικό Συνέδριο με θέμα «Ολυμπιακοί Αγώνες Παρελθόν,

Διαβάστε περισσότερα

ΙΣΟΚΡΑΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑ ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΔΣΑ

ΙΣΟΚΡΑΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑ ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΔΣΑ ΙΣΟΚΡΑΤΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑ ΝΟΜΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΩΝ ΔΣΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΝΟΜΟΘΕΤΗΜΑΤΟΣ Είδος: ΠΡΟΕΔΡΙΚΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ Αριθμός: 131 Έτος: 2003 ΦΕΚ: Α 116 20030516 Τέθηκε σε ισχύ: 17.01.2002 Ημ.Υπογραφής: 30.04.2003 Τίτλος Προσαρμογή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΣ: Υπουργό Παιδείας Θεσσαλονίκη 26 / 2 / 2008 κ. Ευριπίδη Στυλιανίδη Αρ. Πρωτ. 4775

ΠΡΟΣ: Υπουργό Παιδείας Θεσσαλονίκη 26 / 2 / 2008 κ. Ευριπίδη Στυλιανίδη Αρ. Πρωτ. 4775 ΠΡΟΣ: Υπουργό Παιδείας Θεσσαλονίκη 26 / 2 / 2008 κ. Ευριπίδη Στυλιανίδη Αρ. Πρωτ. 4775 Αξιότιμε κύριε Υπουργέ, Με αφορμή τον διάλογο ανάμεσα στους φορείς της εκπαίδευσης και την πολιτεία για τα θέματα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΤΑΣΗ (Άρθρο 3 1&2 Ν.3297/2004)

ΣΥΣΤΑΣΗ (Άρθρο 3 1&2 Ν.3297/2004) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Εισηγήτρια: Θεοδώρα Παπαδηµητρίου Ειδική Επιστήµονας-Νοµικός Αθήνα, 03 Οκτωβρίου 2011 Αρ. πρωτ.: 8947 ΣΥΣΤΑΣΗ (Άρθρο 3 1&2 Ν.3297/2004) ΘΕΜΑ: «Ασφαλιστικές Εταιρίες που έχουν άδεια λειτουργίας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΕΙΝΑΙ Η ΑΦΟΡΜΗ

ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΕΙΝΑΙ Η ΑΦΟΡΜΗ ΤΟ ΤΑΞΙΔΙ ΕΙΝΑΙ Η ΑΦΟΡΜΗ Το ταξίδι δίνει νόημα στην ζωή μας ή η αισθανόμαστε πως με το ταξίδι αποκτά νόημα η ζωή μας; Ο εξωτερικός κόσμος δίνει νόημα στην ζωή μας ή εμείς χρησιμοποιούμε τα στοιχεία του

Διαβάστε περισσότερα

Το κεφάλαιο του Προσκυνήματος (Χατζ) (Από το Βιβλίο: «To Συνοπτικό Φικχ»)

Το κεφάλαιο του Προσκυνήματος (Χατζ) (Από το Βιβλίο: «To Συνοπτικό Φικχ») Το κεφάλαιο του Προσκυνήματος (Χατζ) (Από το Βιβλίο: «To Συνοπτικό Φικχ») [ يوناين Greek ] Ελληνικά Ομάδα Λόγιων Μετάφραση : EUROPEAN ISLAMIC RESEARCH CENTER (EIRC) & Ρηγάλου Αριστέα Επιμέλεια : Τσεκούρα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ 1. ΕΝΝΟΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΟΡΙΟΘΕΤΗΣΕΙΣ 1.1. Η έννοια της επικοινωνίας Φωτεινή Π. Κιρκιγιάννη, εκπαιδευτικός, υποψήφια διδάκτορας Πανεπιστημίου Αθηνών Στο Webster s Encyclopedic

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΟΥΚΡΑΝΙΑΣ

ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΟΥΚΡΑΝΙΑΣ ΠΑΡΕΛΘΟΝ, ΠΑΡΟΝ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝ ΤΗΣ ΟΥΚΡΑΝΙΑΣ Αιφνιδιασμένη η Δυτική κοινή γνώμη παρακολουθεί αμήχανα τις ραγδαίες εξελίξεις στην Ουκρανία και αγωνιά για τις επιπτώσεις μίας πολιτικής και στρατιωτικής κλιμακώσεως.

Διαβάστε περισσότερα

6. Ρ. Μούζιλ, Ο νεαρός Τέρλες

6. Ρ. Μούζιλ, Ο νεαρός Τέρλες 35 6. Ρ. Μούζιλ, Ο νεαρός Τέρλες Τα πάντα γύρω του έμοιαζαν τώρα άδεια και βαρετά. Στο μεταξύ είχε μεγαλώσει κάτι άγνωστο και σκοτεινό ένιωθε να ξυπνάει μέσα του: ήταν η εφηβεία που άρχιζε. Και την κρίσιμη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΜΥΝΑΣ

ΑΠΟΦΑΣΗ Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΜΥΝΑΣ ΑΝΑΡΤΗΤΕΑ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ ΦΕΚ τ. Β 378/09-03-2011 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΕΘΝΙΚΗΣ ΑΜΥΝΑΣ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΚΑΙ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ ΚΑΙ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΤΜΗΜΑ ΣΤΡΑΤΟΛΟΓΙΚΩΝ, ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Επίσηµη Εφηµερίδα αριθ. L 261 της 06/08/2004 σ. 0019-0023

Επίσηµη Εφηµερίδα αριθ. L 261 της 06/08/2004 σ. 0019-0023 Οδηγία 2004/81/ΕΚ του Συµβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, σχετικά µε τον τίτλο παραµονής που χορηγείται στους υπηκόους τρίτων χωρών θύµατα εµπορίας ανθρώπων ή συνέργειας στη λαθροµετανάστευση, οι οποίοι

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΠΕΡΙ ΕΠΙΤΡΟΠΟΥ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 2007 ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΑΡΘΡΩΝ

Ο ΠΕΡΙ ΕΠΙΤΡΟΠΟΥ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 2007 ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΑΡΘΡΩΝ Ο ΠΕΡΙ ΕΠΙΤΡΟΠΟΥ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΤΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ ΤΟΥ ΠΑΙΔΙΟΥ ΝΟΜΟΣ ΤΟΥ 2007 ΚΑΤΑΤΑΞΗ ΑΡΘΡΩΝ ΜΕΡΟΣ Ι.- 1. Συνοπτικός τίτλος. ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ 2. Ερμηνεία. ΜΕΡΟΣ ΙΙ. - ΑΠΟΣΤΟΛΗ, ΑΡΜΟΔΙΟΤΗΤΕΣ ΚΑΙ ΑΝΕΞΑΡΤΗΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

Να το κρατήσουμε; Ένα εκπαιδευτικό σενάριο για τη γλώσσα στην Β Δημοτικού

Να το κρατήσουμε; Ένα εκπαιδευτικό σενάριο για τη γλώσσα στην Β Δημοτικού Να το κρατήσουμε; Ένα εκπαιδευτικό σενάριο για τη γλώσσα στην Β Δημοτικού Μαρία Παπαδοπούλου, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια ΠΤΠΕ, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας Email: mariapap@uth.gr Ταυτότητα του σεναρίου Αντικείμενο:

Διαβάστε περισσότερα

Αποκλειστική συνέντευξη

Αποκλειστική συνέντευξη ef_74:efim.65 4/14/09 7:16 PM Page 1 Γραφεία: Γεωργίου Σταύρου 20 67100 Ξάνθη Τηλ. 25410 27470 Έτος 11 0 Αριθμός φύλλου 74 ο ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2009 Τιμή φύλλου: 0,01 ευρώ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ»»» Καρναβάλι

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ υπ' αριθμ. ΣΟΧ 1/2015 για τη σύναψη ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΟΡΙΣΜΕΝΟΥ ΧΡΟΝΟΥ Η ΕΦΟΡΕΙΑ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΠΙΕΡΙΑΣ

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ υπ' αριθμ. ΣΟΧ 1/2015 για τη σύναψη ΣΥΜΒΑΣΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΟΡΙΣΜΕΝΟΥ ΧΡΟΝΟΥ Η ΕΦΟΡΕΙΑ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΠΙΕΡΙΑΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ, ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΓΕΝΙΚΗ Δ/ΝΣΗ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΗΣ ΚΛΗΡΟΝΟΜΙΑΣ ΕΦΟΡΕΙΑ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ ΠΙΕΡΙΑΣ Κατερίνη, 20-02-2015 Αριθμ. Πρωτ. : 798 Ταχ. Δ/νση

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑ: «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΡΑΣΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2013-2014» ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

ΘΕΜΑ: «ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ ΔΡΑΣΗΣ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2013-2014» ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ & ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ΠΕΡ/ΚΗ Δ/ΝΣΗ A/ΘΜΙΑΣ & Β/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠ/ΣΗΣ Ν. ΑΙΓΑΙΟΥ 3 η ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΣΧΟΛΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΟ Υ ΔΗΜΟΤ ΙΚΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ Ν. ΚΥΚΛ ΑΔΩΝ Νάξος, 03 / 09 / 2013 Αριθ.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ «ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΚΕΡΙΩΝ» ΔΗΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ - ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ

ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ «ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΚΕΡΙΩΝ» ΔΗΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ - ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Τηλ.: 213.201.8748-751, Fax: 210.9902046-45 Δ/νση: Υπηρεσίες νεκροταφείου Τηλ.:2109622077 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗ 20-03-2014 ΤΕΧΝΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ «ΠΡΟΜΗΘΕΙΑ ΚΕΡΙΩΝ» ΔΗΜΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ - ΑΡΓΥΡΟΥΠΟΛΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΩΝ ΕΛΛΑΔΟΣ Θέσεις Κεντρικής Ένωσης Επιμελητηρίων Ελλάδος για τη φορολογική μεταρρύθμιση Η Κεντρική Ένωση Επιμελητηρίων Ελλάδος, ανταποκρινόμενη στην πρόσκληση του Υπουργείου Οικονομικών για διαβούλευση επί της φορολογικής

Διαβάστε περισσότερα

Θα ήθελα να συγχαρώ καταρχήν τους διοργανωτές της σημερινής ημερίδας για την πρωτοβουλία που ανέλαβαν. σε ένα ζήτημα που μας αφορά όλους.

Θα ήθελα να συγχαρώ καταρχήν τους διοργανωτές της σημερινής ημερίδας για την πρωτοβουλία που ανέλαβαν. σε ένα ζήτημα που μας αφορά όλους. Ομιλία Δημάρχου Αμαρουσίου Γιώργου Πατούλη στην Ημερίδα με θέμα:«ενεργειακή Πολιτική και Καλές Πρακτικές Εφαρμογής στην Τοπική Αυτοδιοίκηση με Ορίζοντα το 2020» Κυρίες και κύριοι Θα ήθελα να συγχαρώ καταρχήν

Διαβάστε περισσότερα

591 Κ.Ι\ ΘΕΜΑ: ΚΑΩΣΤΟΥΦΑΝΤΟΥΡΓΙΑ & ΠΕΡΙΒΑλλΟΝ ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΤΜΗΜΑ ΚΛΩΣΤΟΥΦΑΝΤΟΥΡΓΙΑΣ. Τ.Ε.Ι Πειραιά για την απόκτηση του πτυχίου.

591 Κ.Ι\ ΘΕΜΑ: ΚΑΩΣΤΟΥΦΑΝΤΟΥΡΓΙΑ & ΠΕΡΙΒΑλλΟΝ ΕΙΣΗΓΗΤΗΣ: ΤΜΗΜΑ ΚΛΩΣΤΟΥΦΑΝΤΟΥΡΓΙΑΣ. Τ.Ε.Ι Πειραιά για την απόκτηση του πτυχίου. Τ.Ε.Ι. ΠΕΙΡΑΙΑ 591 Κ.Ι\ ΤΜΗΜΑ ΚΛΩΣΤΟΥΦΑΝΤΟΥΡΓΙΑΣ ΚΑ ΤΕΥΘΥΝΣΗ ΒΑΦΙΚΗ ΚΑΙ ΕΙΕΥΓΕΝΙΣΜΟΣ ΘΕΜΑ: ΚΑΩΣΤΟΥΦΑΝΤΟΥΡΓΙΑ & ΠΕΡΙΒΑλλΟΝ Διπλωματική εργασία που υποβλήθηκε στο Τ.Ε.Ι Πειραιά για την απόκτηση του πτυχίου

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ 7 ο Εξάμηνο

ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ 7 ο Εξάμηνο ΕΙΔΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ 7 ο Εξάμηνο Υπαίθριοι χώροι & φύση στην πόλη Διδακτική ομάδα: Τ. Κοσμάκη, Δ. Πολυχρονόπουλος Σπουδαστής: Γιαννικόπουλος Χαράλαμπος Θέμα: Λόφος Αγ. Ιωάννη Κυνηγού (Κυνοσάργους)

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2012. Ηµεροµηνία: Κυριακή 18 Μαρτίου 2012 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ

ΟΜΟΣΠΟΝ ΙΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΩΝ ΦΡΟΝΤΙΣΤΩΝ ΕΛΛΑ ΟΣ (Ο.Ε.Φ.Ε.) ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ 2012. Ηµεροµηνία: Κυριακή 18 Μαρτίου 2012 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΤΑΞΗ: ΜΑΘΗΜΑ: Α' ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Ηµεροµηνία: Κυριακή 18 Μαρτίου 2012 ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ Α1. Η πρώτη στάση/συµπεριφορά που επισηµαίνει ο συγγραφέας του πρώτου κειµένου παρουσιάζει τις νεότερες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ. Θέμα: Μέτρα πρόληψης κατά της διασποράς της γρίπης

ΕΓΚΥΚΛΙΟΣ. Θέμα: Μέτρα πρόληψης κατά της διασποράς της γρίπης ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ ΕΠΕΙΓΟΝ Μαρούσι, 28-08 - 2009 Αριθ. Πρωτ. 2959 Α. Παπανδρέου 37 151 80 ΜΑΡΟΥΣΙ Πληροφορίες : Α. Κόπτσης Θ. Νικολόπουλος Τηλέφωνο : 210.34.42.234 210.34.43.605 Fax : 210.34.42.241

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος του Σύγχρονου ιεπιστηµονικού Τεχνικού Πανεπιστηµίου. H Παιδεία ως θεµελιακής σηµασίας πρωτογενής αναπτυξιακή διαδικασία * 1991

Ο ρόλος του Σύγχρονου ιεπιστηµονικού Τεχνικού Πανεπιστηµίου. H Παιδεία ως θεµελιακής σηµασίας πρωτογενής αναπτυξιακή διαδικασία * 1991 Ο ρόλος του Σύγχρονου ιεπιστηµονικού Τεχνικού Πανεπιστηµίου. H Παιδεία ως θεµελιακής σηµασίας πρωτογενής αναπτυξιακή διαδικασία * 1991 Προλεγόµενα Συνηθίζεται, στις ειδικές επιστηµονικές εκδόσεις των Πανεπιστηµίων

Διαβάστε περισσότερα

Οκόσμοςτωνζώων. Λάγιος Βασίλειος, Εκπαιδευτικός (Π.Ε.70)

Οκόσμοςτωνζώων. Λάγιος Βασίλειος, Εκπαιδευτικός (Π.Ε.70) Οκόσμοςτωνζώων., Εκπαιδευτικός (Π.Ε.70) Τα Αρθρόποδα Τα Αρθρόποδα είναι η μεγαλύτερη συνομοταξία ζώων στο ζωικό βασίλειο. Περίπου το 80% όλων των ειδών ζώων που ζουν σήμερα, είναι αρθρόποδα. Έχουν εξωσκελετό

Διαβάστε περισσότερα

TΟ ΕΓΚΛΗΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΕΓΚΛΗΜΑΤΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΣΤΟΝ 21 Ο ΑΙΩΝΑ *

TΟ ΕΓΚΛΗΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΕΓΚΛΗΜΑΤΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΣΤΟΝ 21 Ο ΑΙΩΝΑ * TΟ ΕΓΚΛΗΜΑ ΚΑΙ ΟΙ ΕΓΚΛΗΜΑΤΟΛΟΓΙΚΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ ΣΤΟΝ 21 Ο ΑΙΩΝΑ * του Νέστορα Ε. Κουράκη Καθηγητή Νομικής Σχολής Παν/μίου Αθηνών Με την εργασία αυτή θα επιχειρήσω να δώσω σύντομες απαντήσεις σε δύο βασικά

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΑΡΧΑΙΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ ΣΤΟ «ΚΕΦΑΛΑΙΟ» TOY MAP

ΟΙ ΑΡΧΑΙΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ ΣΤΟ «ΚΕΦΑΛΑΙΟ» TOY MAP ΟΙ ΑΡΧΑΙΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ ΣΤΟ «ΚΕΦΑΛΑΙΟ» TOY MAP ΕΛΛΗΣ ΠΑΠΠΑ ΟΙ ΑΡΧΑΙΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ ΣΤΟ «ΚΕΦΑΛΑΙΟ» ΤΟΥ ΜΑΡΞ ΕΚΔΟΣΕΙΣ «ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΟΧΗ» ΑΘΗΝΑ 1983 Copyright: Εκδόσεις «ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΟΧΗ» Σόλωνος

Διαβάστε περισσότερα

3. ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΟ ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ ΜΕΛΕΤΗΣ

3. ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΟ ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ ΜΕΛΕΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΝΟΜΟΣ ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣ ΜΕΣΣΗΝΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ & ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΡΓΟ: ΕΠΙΣΚΕΥΗ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟΥ ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΟΣ ΣΤΡΕΦΙΟΥ Αριθμ. Μελέτης : 979-4/2014 ΠΡΟΫΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ:

Διαβάστε περισσότερα

3. ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΟ ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ ΜΕΛΕΤΗΣ

3. ΠΕΡΙΓΡΑΦΙΚΟ ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ ΜΕΛΕΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ ΝΟΜΟΣ ΜΕΣΣΗΝΙΑΣ ΔΗΜΟΣ ΜΕΣΣΗΝΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΕΧΝΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ & ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΕΡΓΟ: ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΗ : ΕΠΙΣΚΕΥΗ ΚΑΙ ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΚΟΙΜΗΤΗΡΙΟΥ ΤΟΠΙΚΗΣ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ ΜΗΛΙΩΤΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΕΒΡΟΥ ΔΗΜΟΣ ΣΟΥΦΛΙΟΥ ΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΡ.ΜΕΛ: 74/2013

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΕΒΡΟΥ ΔΗΜΟΣ ΣΟΥΦΛΙΟΥ ΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΡ.ΜΕΛ: 74/2013 1 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΝΟΜΟΣ ΕΒΡΟΥ ΔΗΜΟΣ ΣΟΥΦΛΙΟΥ ΤΕΧΝΙΚΗ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΑΡ.ΜΕΛ: 74/2013 ΔΗΜΟΣ ΣΟΥΦΛΙΟΥ ΕΡΓΟ: Βελτίωση υποδομών κέντρου ενημέρωσης Σουφλίου και περιβάλλοντος χώρου. ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΤΙΜΟΛΟΓΙΟ 1 ΓΕΝΙΚΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: «Χαιρετισμός και Οδηγίες για τα μαθήματα που διδάσκουν οι Κοινωνιολόγοι σε Γυμνάσια, Γ.Ε.Λ και ΕΠ.ΑΛ

Θέμα: «Χαιρετισμός και Οδηγίες για τα μαθήματα που διδάσκουν οι Κοινωνιολόγοι σε Γυμνάσια, Γ.Ε.Λ και ΕΠ.ΑΛ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ ---------- ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Π/ΘΜΙΑΣ & Δ/ΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΑΤΤΙΚΗΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ ΚΑΘΟΔΗΓΗΣΗΣ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΗΜΟΣ ΟΡΕΣΤIΑΔΑΣ ================== 19 ο /2003 ΠΡΑΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 19-12-2003

ΔΗΜΟΣ ΟΡΕΣΤIΑΔΑΣ ================== 19 ο /2003 ΠΡΑΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 19-12-2003 ΔΗΜΟΣ ΟΡΕΣΤIΑΔΑΣ ================== 19 ο /2003 ΠΡΑΚΤΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΗΣ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΤΗΣ 19-12-2003 Σήμερα τηv 19/12/2003 ημέρα Παρασκευή και ώρα 19:00 μ.μ. στo Δημoτικό Κατάστημα συvήλθε σε Τακτική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 16109 ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΕΥΧΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ Αρ. Φύλλου 1026 22 Ιουνίου 2007 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ Καθορισμός δικαιολογητικών και διαδικασίας για την χορήγηση αδειών ίδρυσης

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2002

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2002 ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ 2002 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α1 ΟΜΑΔΑ Α α. Να περιγράψετε το πρόγραμμα του καθενός από τα παρακάτω πολιτικά κόμματα: Ραλλικό Κόμμα Λαϊκό Κόμμα

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΚΥΡΙΟΣ ΝΟΡΙΣ ΑΛΛΑΖΕΙ ΤΡΕΝΑ

Ο ΚΥΡΙΟΣ ΝΟΡΙΣ ΑΛΛΑΖΕΙ ΤΡΕΝΑ Κεφάλαιο 1 πρώτη μου εντύπωση ήταν ότι τα μάτια του αγνώστου Η είχαν ένα ασυνήθιστα ανοιχτό γαλανό χρώμα. Αντάμωσαν τα δικά μου για μερικά κενά δευτερόλεπτα, ανέκφραστα, σαφώς τρομαγμένα. Με το ξάφνιασμα

Διαβάστε περισσότερα

-The Thorn Birds. Колин Маккалоу Поющие в терновнике Τα πουλιά πεθαίνουν τραγουδώντας Μετάφραση: Βικτώρια Τράπαλη

-The Thorn Birds. Колин Маккалоу Поющие в терновнике Τα πουλιά πεθαίνουν τραγουδώντας Μετάφραση: Βικτώρια Τράπαλη -The Thorn Birds Колин Маккалоу Поющие в терновнике Τα πουλιά πεθαίνουν τραγουδώντας Μετάφραση: Βικτώρια Τράπαλη Адаптированный текст подготовила Федорова Елена. Смотрите еще материалы на http://real-greece.ru/proza/knigi.html

Διαβάστε περισσότερα

Σεισμοί και Σχολεία. ΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ τεύχος 105-106

Σεισμοί και Σχολεία. ΤΑ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΑ τεύχος 105-106 Σεισμοί και Σχολεία Κεχαγιάς Στέργιος, Διευθυντής του 3ου 6/θ Δ.Σ Ελευθερούπολης, μετεκπαιδευμένος στο πρόγραμμα του Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών: Διαχείριση των Φυσικών Καταστροφών και των Τεχνολογικών

Διαβάστε περισσότερα

Η χριστιανική κλήση. Ένα καυτό θέµα

Η χριστιανική κλήση. Ένα καυτό θέµα Ένα καυτό θέµα Η χριστιανική κλήση Στην προσπάθεια της ΙΣΚΙΕ να προωθήσει το θέµα «το πρόβληµα των ιερατικών και µοναχικών κλήσεων: προβληµατισµός προοπτική αντιµετώπιση», συντάχθηκε ένα κείµενο-βάση από

Διαβάστε περισσότερα

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΟΡΓΑΝΟ ΤΩΝ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ ΤΩΝ ΚΟΡΙΝΘΙΩΝ www.korinthia.net/foni

ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΟΡΓΑΝΟ ΤΩΝ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ ΤΩΝ ΚΟΡΙΝΘΙΩΝ www.korinthia.net/foni Η ΠΡΩΤΗ ΣΕ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ Ετήσια συνδρομή 25 Τιμή φύλλου 0,50 e-mail: fonikor@oene.gr Κωδικός 2293 Η ΦΩΝΗ ΤΗΣ ΚΟΡΙΝΘΙΑΣ ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΟ ΔΗΜΟΣΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΟΡΓΑΝΟ ΤΩΝ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ ΤΩΝ ΚΟΡΙΝΘΙΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Εβδομαδιαίος προγραμματισμός 9 η εβδομάδα 2 6/11/2015 Θέμα: «Η Ελιά και το Λάδι»

Εβδομαδιαίος προγραμματισμός 9 η εβδομάδα 2 6/11/2015 Θέμα: «Η Ελιά και το Λάδι» 1 Εβδομαδιαίος προγραμματισμός 9 η εβδομάδα 2 6/11/2015 Θέμα: «Η Ελιά και το Λάδι» Αφορμή Ερέθισμα Τώρα το Νοέμβριο σε πολλές περιοχές της πατρίδας μας, οι αγρότες ασχολούνται με το μάζεμα της ελιάς. Πώς

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΡΑ ΤΩ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΩ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΗ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΡΑ ΤΩ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΩ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΗ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΡΑ ΤΩ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΩ ΚΥΒΕΡΝΗΤΙΚΗ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΣ ΚΟΙΝΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ ΤΟΥ ΥΠΟΥΡΓΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ, ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΣΦΑΛΙΣΗΣ & ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΑΤΡΟΥΓΚΑΛΟΥ, ΤΟΥ ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ο Γενικός Γραμματέας της Περιφέρειας Δυτ. Ελλάδας

Ο Γενικός Γραμματέας της Περιφέρειας Δυτ. Ελλάδας ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΔΥΤΙΚΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑΣ Δ/ΝΣΗ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ & ΧΩΡΟΤΑΞΙΑΣ Διεύθυνση: Ν.Ε.Ο. Πατρών Αθηνών 33 Ταχ.Δ/νση: Τ.Θ. 5036 Ταχ. Κώδικας:261-10 Πληροφορίες: Δ.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΟΙΧΤΟΙ ΟΡΙΖΟΝΤΕΣ Τεύχος 1043 / Μαϊος 2007. Έλα Πνεύµα Άγιο. Στον καθένα δίνεται η φανέρωση του Πνεύµατος για κάποιο καλό.

ΑΝΟΙΧΤΟΙ ΟΡΙΖΟΝΤΕΣ Τεύχος 1043 / Μαϊος 2007. Έλα Πνεύµα Άγιο. Στον καθένα δίνεται η φανέρωση του Πνεύµατος για κάποιο καλό. Έλα Πνεύµα Άγιο «Αδελφοί, κανείς δεν µπορεί να πει: ο Ιησούς είναι Κύριος, παρά µόνο κάτω από την έµπνευση του Αγίου Πνεύµατος. Υπάρχει βέβαια ποικιλία χαρισµάτων, αλλά το ίδιο Πνεύµα. Και ποικιλία διακονιών

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΕΛΑΙΩΝΑΣ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ ΜΑΣ

Ο ΕΛΑΙΩΝΑΣ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ ΜΑΣ Ο ΕΛΑΙΩΝΑΣ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ ΜΑΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ Β ΤΑΞΗΣ 6/Θ ΔΗΜΟΤΙΚΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ ΠΑΜΦΙΛΩΝ ΛΕΣΒΟΥ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΣ : ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΒΑΣ. ΑΒΑΓΙΑΝΟΣ ΣΤΟΧΟΙ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ 1. Να γνωρίσουν οι μαθητές

Διαβάστε περισσότερα