ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ"

Transcript

1 ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ ΑΘΗΝΑ 2008

2 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ Η καταστολή και αναλγησία, θεωρείται από τους περισσότερους γαστρεντερολόγους απαραίτητη, κατά την εκτέλεση της σύγχρονης διαγνωστικής και θεραπευτικής ενδοσκόπησης. Ο στόχος είναι να ελαχιστοποιηθεί η ανησυχία και ο πόνος του ασθενούς, με επακόλουθο την βελτίωση της ανεκτικότητας, την βελτίωση των δυνατοτήτων για άνετη, ασφαλή και προσεκτική εξέταση και την ικανοποίηση του ασθενούς. Η χρήση της καταστολής έχει συνεχή αυξητική τάση διεθνώς. Εντούτοις, παρά τα σημαντικά πλεονεκτήματά της, η χρήση της παραμένει προβληματική. Καθυστερεί την ανάρρωση του ασθενούς, αυξάνει το συνολικό κόστος της ενδοσκόπησης και αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης καρδιοαναπνευστικών επιπλοκών. Η χορήγηση καταστολής προϋποθέτει εκπαίδευση, προσοχή στη δόση και βραδεία χορήγηση των φαρμάκων, λαμβάνοντας υπόψη τις ιδιαιτερότητες του κάθε ασθενούς και τη φαρμακοκινητική των χορηγούμενων ουσιών. Καταστολή είναι η φαρμακευτικά επαγόμενη μείωση του επιπέδου συνείδησης. Διακρίνονται τέσσερα επίπεδα καταστολής: η ήπια καταστολή, η μέτρια καταστολή (conscious sedation), η βαθειά καταστολή και η γενική αναισθησία (Πίνακας 1). Είναι σημαντικό να γνωρίζουμε ότι: 1. Οι περισσότεροι ασθενείς ανέχονται την ενδοσκόπηση με ήπια ή μέτρια καταστολή, εντούτοις μερικοί μπορεί να χρειάζονται βαθειά καταστολή. 2. Είναι απαραίτητη η γνώση των φαρμακολογικών χαρακτηριστικών των φαρμάκων που χρησιμοποιούνται για την καταστολή, ώστε να επιτυγχάνεται κάθε φορά το επιθυμητό επίπεδο καταστολής. 3. Η αντίδραση του κάθε ασθενούς στην καταστολή διαφέρει, με αποτέλεσμα μερικές φορές οι ασθενείς να βρίσκονται σε βαθύτερη από την προσδοκώμενη καταστολή. 4. Σε ηλικιωμένα άτομα απαιτείται μείωση των χορηγούμενων δόσεων και παράταση του χρόνου των μεσοδιαστημάτων χορήγησης. 5. Είναι απαραίτητο οι ενδοσκόποι, αφενός να μπορούν να αναγνωρίσουν τις επιπλοκές της καταστολής όταν συμβαίνουν, και αφετέρου να μπορούν επαρκώς να αναζωογονήσουν τον ασθενή, που βρίσκεται σε επίπεδο καταστολής βαθύτερο από το επιθυμητό. 2 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ

3 Πίνακας 1. Στάδια καταστολής- αναλγησίας 1. Ελάχιστη καταστολή (αγχόλυση): κανονική απάντηση σε λεκτικό ερέθισμα, αεραγωγός μη επηρεασμένος, αυτόματος αερισμός μη επηρεασμένος, καρδιαγγειακή λειτουργία μη επηρεασμένη. 2. Μέτρια αναλγησία- καταστολή (καταστολή με συνείδηση): σκόπιμη απάντηση σε λεκτικό ή απτικό ερέθισμα, αεραγωγός μη επηρεασμένος, αυτόματος αερισμός επαρκής, καρδιαγγειακή λειτουργία συνήθως σταθερή, μη επηρεασμένη. 3. Βαθιά αναλγησία- καταστολή: σκόπιμη απάντηση μετά από επώδυνο ή επαναλαμβανόμενο ερέθισμα, ο αεραγωγός ενδεχομένως να χρειάζεται παρέμβαση, ο αυτόματος αερισμός μπορεί να μην είναι επαρκής, η καρδιαγγειακή λειτουργία συνήθως είναι σταθερή. 4. Αναισθησία: ο ασθενής δεν ανταποκρίνεται ακόμη και με επώδυνο ερέθισμα, ο αεραγωγός συχνά απαιτεί παρέμβαση, ο αυτόματος αερισμός συχνά είναι μη επαρκής και η καρδιαγγειακή λειτουργία μπορεί να είναι επηρεασμένη. ΓΕΝΙΚΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ Εκτίμηση πριν από την Ενδοσκόπηση Η λήψη λεπτομερούς ιστορικού πριν από την ενδοσκόπηση και την χορήγηση ενδοφλέβιας καταστολής είναι απαραίτητη. Σημαντικά στοιχεία του ιστορικού αποτελούν: 1. σημαντική καρδιακή ή/και πνευμονική νόσος 2. νευρολογικές παθήσεις ή επιληπτικές κρίσεις 3. ιστορικό άπνοιας κατά τον ύπνο 4. παρενέργειες σε φάρμακα καταστολής και αλλεργικές αντιδράσεις 5. χρήση φαρμακευτικών ουσιών 6. κατάχρηση αλκοόλης και λήψη ναρκωτικών ουσιών 7. η τελευταία από του στόματος λήψη τροφής (όχι λιγότερο από 2 ώρες για καθαρά υγρά και 6-8 ώρες για στερεά τροφή) 8. κατάταξη του ασθενούς με βάση τα συνοδά νοσήματα (σύμφωνα με την ταξινόμηση ASA, American Society for Anaesthesiology) (Πίνακας 2). Ασθενείς ASA τάξης Ι-ΙΙΙ μπορούν να λάβουν καταστολή από τον ενδοσκόπο. Ειδική βοήθεια από αναισθησιολόγο έχουν ανάγκη οι ασθενείς ASΑ τάξης IV και V και οι ασθενείς που υποβάλλονται σε επείγουσες ενδοσκοπικές πράξεις ή σε πολύπλοκες επεμβατικές ενδοσκοπικές πράξεις. ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ 3

4 Πίνακας 2. Ταξινόμηση ASA Ι Ο ασθενής είναι υγιής. ΙΙ Ο ασθενής πάσχει από ήπια συστηματική νόσο που δεν επηρεάζει τις δραστηριότητές του (πχ ρυθμιζόμενη αρτηριακή υπέρταση). ΙΙΙ Ο ασθενής πάσχει από μέτρια ή σοβαρή συστηματική νόσο που δεν επηρεάζει τις δραστηριότητές του (πχ σταθερή στηθάγχη). IV Ο ασθενής πάσχει από σοβαρή συστηματική νόσο, απειλητική για την ζωή (πχ σοβαρή καρδιακή ανεπάρκεια, νεφρική ανεπάρκεια τελικού σταδίου). V Ο ασθενής βρίσκεται σε σημαντικό κίνδυνο θανάτου εντός 24 ωρών (με ή χωρίς την ενδοσκόπηση). VI Επείγουσες καταστάσεις: Επιπροσθέτως στην ανωτέρω ταξινόμηση χρησιμοποιείται η ένδειξη «Ε» σε επείγουσες καταστάσεις. Απαραίτητη επίσης πριν από την χορήγηση καταστολής είναι η φυσική εξέταση του ασθενούς, που περιλαμβάνει τον έλεγχο των ζωτικών σημείων, του βάρους, την ακρόαση των πνευμόνων και της καρδιάς, το επίπεδο συνείδησης και τον έλεγχο των αεροφόρων οδών. Aπαραίτητη είναι και η στοματοφαρυγγική εξέτασή του, για πιθανές ανατομικές ανωμαλίες, οι οποίες θα καθιστούσαν δύσκολη τη διασωλήνωσή του, σε περίπτωση σοβαρών επιπλοκών. Η ενημέρωση του ασθενή που θα λάβει καταστολή- αναλγησία, είναι απαραίτητη, πριν αρχίσει η διαδικασία. Ο ασθενής θα πρέπει να είναι ενήμερος για την προτεινόμενη τεχνική, το είδος της καταστολής που θα του χορηγηθεί, τα οφέλη που θα του προσφέρει, αλλά και για τις πιθανές επιπλοκές αυτής και τον τρόπο αντιμετώπισής τους. Σε περιπτώσεις εγκυμοσύνης, οι ασθενείς θα πρέπει να ενημερώνονται για τους πιθανούς κινδύνους της ενδοσκόπησης και της καταστολής, ενώ απλές εξετάσεις ρουτίνας θα πρέπει να αναβάλλονται. Οι βενζοδιαζεπίνες είναι φάρμακα κατηγορίας D και φρόνιμο είναι να αποφεύγονται, ειδικότερα στη διάρκεια του πρώτου τριμήνου. Παρακολούθηση μετά την ενδοσκόπηση Μετά την ολοκλήρωση της ενδοσκόπησης ο ασθενής θα πρέπει να παρακολουθείται στενά από έμπειρο άτομο. Ασθενείς που έλαβαν αντίδοτα (ναλοξόνη ή φλουμαζενίλη), χρειάζονται μεγαλύτερη παρακολούθηση (μέχρι 2 ώρες), καθώς η δράση των φαρμάκων αυτών είναι συντομότερη από εκείνη των οπιοειδών και των βενζοδιαζεπινών και υπάρχει ο κίνδυνος εκ νέου καταστολής όταν μειωθεί η δράση των ανταγωνιστών. 4 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ

5 Όλοι οι ασθενείς θα πρέπει να λαμβάνουν προφορικές ή/και γραπτές οδηγίες, ενώ σημαντικό είναι να τους δίνεται τηλέφωνο 24ωρης επικοινωνίας, σε περίπτωση επιπλοκών από την ενδοσκοπική παρέμβαση. ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ Στόχος της καταστολής και αναλγησίας κατά την διάρκεια της ενδοσκόπησης, είναι η μεγιστοποίηση της άνεσης του ασθενούς, με ελαχιστοποίηση της πιθανότητας επιπλοκών. Τα φάρμακα που χρησιμοποιούνται για την καταστολή στην ενδοσκόπηση είναι οι βενζοδιαζεπίνες και η προποφόλη, ενώ για την αναλγησία τα οπιοειδή και τα τοπικά αναισθητικά. Η χρήση των φαρμάκων αυτών απαιτεί τη γνώση των φαρμακοκινητικών τους παραμέτρων, του φαρμακολογικού τους προφίλ, των παρενεργειών τους και των αλληλεπιδράσεών τους. Οι περισσότεροι ασθενείς μπορούν να κατασταλούν ικανοποιητικά με κάποιο συνδυασμό οπιοειδούς και βενζοδιαζεπίνης. Η προποφόλη είναι ασφαλής και αποτελεσματική, χορηγούμενη από γαστρεντερολόγο, συμπληρωματικά ή εναλλακτικά στο συνδυασμό οπιούχου-βενζοδιαζεπίνης. Εντούτοις, η χορήγηση της απαιτεί ειδική εκπαίδευση και σημαντική εμπειρία. Παρακάτω παρατίθενται επιγραμματικά τα φαρμακολογικά στοιχεία των συχνότερα χρησιμοποιούμενων φαρμάκων, για επίτευξη αναλγησίας και καταστολής στην ενδοσκόπηση. ΟΠΙΟΕΙΔΗ ΠΕΘΙΔΙΝΗ φαρμακολογικό ανάλογο μορφίνης Έναρξη δράσης: 3-6 λεπτά Μέγιστη δράση: 5-7 λεπτά Διάρκεια δράσης: λεπτά ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: Αρχική δόση: mg (συνιστώμενη) Μέγιστη δόση: 100 mg FDA κατηγορία εγκυμοσύνης: C Ανταγωνιστής: ναλοξόνη ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ 5

6 Σημαντικές παρενέργειες: καταστολή αναπνοής, ορθοστατική υπόταση, κνησμός, έμετοι, αλληλεπίδρασεις με ΜΑΟΙ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ 1. Η παράλληλη χρήση βαρβιτουρικών ή βενζοδιαζεπινών έχει συνεργική δράση και αυξάνει την πιθανότητα καταστολής της αναπνοής. 2. Σε ασθενείς με νεφρική ανεπάρκεια έχουν αναφερθεί περιπτώσεις νευροτοξικής αντίδρασης με ευερεθιστότητα, τρόμο, σπασμούς. ΦΕΝΤΑΝΥΛΗ συνθετικό οπιούχο ναρκωτικό Έναρξη δράσης: 1-2 λεπτά Μέγιστη δράση: 3-5 λεπτά Διάρκεια δράσης: λεπτά ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: Αρχική δόση: μg (συνιστώμενη) Μέγιστη δόση: 200 μg FDA κατηγορία εγκυμοσύνης: C Ανταγωνιστής: ναλοξόνη Σημαντικές παρενέργειες: καταστολή αναπνοής, έμετοι. Σε μεγάλες δόσεις ακαμψία του θωρακικού τοιχώματος. ΝΑΛΟΞΟΝΗ ανταγωνιστής οπιούχων υποδοχέων Έναρξη δράσης: 1-2 λεπτά Μέγιστη δράση: 5 λεπτά Διάρκεια δράσης: λεπτά ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: Αρχική δόση: 0,2-0,4 mg Μέγιστη δόση: 2 mg FDA κατηγορία εγκυμοσύνης: B Σημαντικές παρενέργειες: απότομη άρση ναρκωτικής δράσης σε χρήστες 6 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ

7 ΔΙΑΖΕΠΑΜΗ Έναρξη δράσης: 2-3 λεπτά Μέγιστη δράση: 3-5 λεπτά Διάρκεια δράσης: 360 λεπτά ΒΕΝΖΟΔΙΑΖΕΠΙΝΕΣ ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: Αρχική δόση: 5-10 mg (σε ένα λεπτό) Μέγιστη δόση: 20 mg FDA κατηγορία εγκυμοσύνης: D Ανταγωνιστής: φλουμαζενίλη Σημαντικές παρενέργειες: καταστολή αναπνοής, χημική φλεβίτιδα ΜΙΔΑΖΟΛΑΜΗ Είναι 1,5-3,5 φορές δραστικότερη από την διαζεπάμη. Διαφέρει από τις υπόλοιπες βενζοδιαζεπίνες λόγω της ταχύτερης έναρξης δράσης και της συντομότερης διάρκειας. Δημιουργεί αμνησία. Έναρξη δράσης: 1-2 λεπτά Μέγιστη δράση: 3-4 λεπτά Διάρκεια δράσης: λεπτά (ή και περισσότερο) ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: Αρχική δόση: 1-2 mg Μέγιστη δόση: 6 mg (κάθε 1mg χορηγείται σε διαλείμματα 2 λεπτών) FDA κατηγορία εγκυμοσύνης: D Ανταγωνιστής: φλουμαζενίλη Σημαντικές παρενέργειες: καταστολή αναπνοής, επιθετική συμπεριφορά ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ Άπνοια μπορεί να εμφανιστεί μέχρι και 30 λεπτά μετά την χορήγηση της ενδοφλέβιας δόσης. Σε συγχορήγηση με οπιοειδή απαιτείται μείωση της δόσης. ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ 7

8 ΦΛΟΥΜΑΖΕΝΙΛΗ ειδικός ανταγωνιστής βενζοδιαζεπινών Έναρξη δράσης: 1-2 λεπτά Μέγιστη δράση: 3 λεπτά Διάρκεια δράσης: 60 λεπτά ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: Αρχική δόση: 0,1-0,3 mg Μέγιστη δόση: 5 mg FDA κατηγορία εγκυμοσύνης: C Σημαντικές παρενέργειες: εκνευρισμός ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ 1. Είναι περισσότερο αποτελεσματική στην αναστροφή του ύπνου και της αμνησίας που προκαλούνται από τις βενζοδιαζεπίνες και λιγότερο στην αντιμετώπιση της καταστολής του αναπνευστικού. 2. Θα πρέπει να χορηγείται πολύ προσεκτικά σε ασθενείς που λαμβάνουν αντιεπιληπτική αγωγή, υψηλές δόσεις τρικυκλικών αντικαταθλιπτικών και χρονίως βενζοδιαζεπίνες, επειδή μπορεί να προκαλέσει επιληπτική κρίση. ΠΡΟΠΟΦΟΛΗ Είναι υπνωτικό με πολύ μικρή αναλγητική δράση. Σε μικρές (υποϋπνωτικές) δόσεις οδηγεί σε καταστολή και αμνησία. Να μη χρησιμοποιείται σε άτομα αλλεργικά στο αυγό ή τη σόγια. Έναρξη δράσης: <1 λεπτό Μέγιστη δράση: 1-2 λεπτά Διάρκεια δράσης: 4-8 λεπτά ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ: Αρχική δόση: mg Maximum δόση: 400 mg FDA κατηγορία εγκυμοσύνης: Β Ανταγωνιστής: δεν υπάρχει Σημαντικές παρενέργειες: καταστολή αναπνοής, καρδιαγγειακή αστάθεια 8 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ

9 ΣΗΜΑΝΤΙΚΟ ΣΧΟΛΙΟ Σύμφωνα με την αρχική ανακοίνωση του FDA «η προποφόλη θα πρέπει να χορηγείται μόνο από άτομα που έχουν εκπαιδευτεί στην χορήγηση γενικής αναισθησίας». Εντούτοις από την αρχική έγκρισή της την δεκαετία του 1980, οι κλινικές της εφαρμογές έχουν πολλαπλασιαστεί. Παγκοσμίως η εμπειρία από τους γαστρεντερολόγους μόνο, υπερβαίνει τα άτομα, με αναφερόμενη μηδενική θνησιμότητα. Τα κλινικά αυτά δεδομένα έχουν οδηγήσει πολλές ιατρικές κοινότητες στην αμφισβήτηση της περιορισμένης χρήσης της προποφόλης μόνο από αναισθησιολόγους. Tο AGA (American Gastroenterological Association), το ACG (American College of Gastroenterology) και η ASGE (American Society for Gastrointestinal Endoscopy) υποστηρίζουν την χορήγηση για καταστολή προποφόλης από γαστρεντερολόγους. Σε κοινή τους δήλωση αναφέρουν ότι «με επαρκή εκπαίδευση η χορήγηση προποφόλης από νοσηλευτικό προσωπικό με την εποπτεία ιατρού μπορεί να γίνει με ασφάλεια και αποτελεσματικότητα». Δύο τρόποι χορήγησης προποφόλης υπάρχουν: ως μόνο φάρμακο ή σε συνδυασμό. Η χορήγηση αμιγώς προποφόλης προϋποθέτει την παρουσία εκπαιδευμένου/ης νοσηλευτή/τριας που παρακολουθεί αποκλειστικά τον ασθενή και χορηγεί την προποφόλη (NAPS). Η αρχική δόση ποικίλει από mg και σε διαστήματα όχι μικρότερα των δευτερολέπτων προστίθενται δόσεις mg ανάλογα με τις ανάγκες του κάθε ασθενή. Οι σφύξεις, η αρτηριακή πίεση και ο κορεσμός οξυγόνου παρακολουθούνται συνεχώς. Συνήθως χορηγείται επιπλέον οξυγόνο. Η χορήγηση προποφόλης σε συνδυασμό με άλλα φάρμακα αποσκοπεί στη βελτιστοποίηση του αποτελέσματος με ελαχιστοποίηση των επιπλοκών, καθώς οι επιμέρους χρησιμοποιούμενες δόσεις είναι πιο μικρές. Ο συνδυασμός προποφόλης με μικρές δόσεις οπιοειδούς αναλγητικού και βενζοδιαζεπίνης επιτυγχάνει αναλγησία και αμνησία χωρίς την ανάγκη βαθειάς καταστολής. Οι δόσεις της προποφόλης είναι μικρότερες (5-15 mg κάθε φορά), αποφεύγονται δοσοεξαρτώμενες παρενέργειες όπως υπόταση, υποαερισμός και βραδυκαρδία και υπάρχει η δυνατότητα αναστροφής με ναλοξόνη ή φλουμαζενίλη. Αρχικά χορηγείται ένα οπιοειδές (φεντανύλη mg ή πεθιδίνη mg), μία βενζοδιαζεπίνη (μιδαζολάμη 0,5-2,5 mg) ή και τα δύο. Στη συνέχεια μετά από μία αρχική δόση προποφόλης 5-15 mg, χορηγούνται επιπλέον δόσεις 5-15 mg, ανάλογα με τις ανάγκες, με στόχο συνήθως μέτρια και όχι βαθειά καταστολή. Νοσηλευτής/τρια παρακολουθεί τον ασθενή και χορηγεί την προποφόλη σε συνεργασία με τον ενδοσκόπο. Συμμετέχει ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ

10 όμως και στις ανάγκες τις ενδοσκόπησης (πχ λήψη βιοψιών). Η χορήγηση προποφόλης προσφέρει πλεονεκτήματα όπως αποτελεσματική καταστολή σε όλες τις φάσεις της ενδοσκόπησης και ταχύτερη ανάνηψη. Η έλλειψη ανταγωνιστή προϋποθέτει προσεκτική χορήγηση, διαθεσιμότητα εξοπλισμού παρακολούθησης και αναζωογόνησης και εκπαίδευση στην παρακολούθηση του ασθενούς και στις τεχνικές αναζωογόνησης. Συμπεράσματα Συστάσεις: 1. Προκειμένου να χορηγηθεί καταστολή, απαιτείται προσεκτική εκτίμηση πριν την ενδοσκόπηση, με λεπτομερή λήψη ιστορικού και φυσική εξέταση. 2. Η παρακολούθηση του ασθενή συνεχίζεται και μετά την ενδοσκόπηση. 3. Ο ενδοσκόπος πρέπει να γνωρίζει λεπτομερώς τις φαρμακολογικές ιδιότητες των χορηγούμενων φαρμάκων και των αντιδότων τους. 4. Η χορήγηση μικρών, επαυξητικών δόσεων των ΕΦ αναλγητικών και κατασταλτικών φαρμάκων, μέχρι να επιτευχθεί το επιθυμητό επίπεδο αναλγησίας/καταστολής, μειώνει τις πιθανές ανεπιθύμητες επιπλοκές που σχετίζονται με τη χορήγηση υψηλών δόσεων. ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΟΥ ΑΣΘΕΝΗ ΜΕ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑ Η παρακολούθηση του ασθενή, στον οποίο έχει χορηγηθεί καταστολή και αναλγησία, είναι ζωτικής σημασίας για την ασφάλειά του και περιλαμβάνει την οπτική παρακολούθηση αυτού, καθώς και την συνεχή παρακολούθηση των ζωτικών του λειτουργιών, με τη βοήθεια ειδικού εξοπλισμού. Ο ενδοσκόπος και ο/η νοσηλευτής/τρια θα πρέπει να γνωρίζουν λεπτομερώς τα τέσσερα στάδια καταστολής- αναλγησίας (Πίνακας 1), να είναι ικανοί να ερμηνεύουν τις πιθανές αλλαγές και τη σοβαρότητά τους, όσον αφορά στις ζωτικές λειτουργίες του ασθενούς, να είναι σε ετοιμότητα και ικανότητα να αντιμετωπίσουν τυχόν επιπλοκές και να διαθέτουν αποδεδειγμένη συνεχή εκπαίδευση στην καρδιοαναπνευστική αναζωογόνηση. Σε οποιοδήποτε χώρο χορηγείται καταστολή πρέπει να διατίθεται η ίδια βασική υποδομή και εξοπλισμός, όπως περιγράφεται στον Πίνακα 3. Αυτός πρέπει να είναι εύκολα διαθέσιμος για την αντιμετώπιση των πιθανών επιπλοκών. Η ευχερής ενδοφλέβια πρόσβαση πρέπει να διατηρείται σε όλη τη διαδικασία, έως ότου ο ασθενής να μην είναι πλέον σε κίνδυνο για καρδιοαναπνευστική καταστολή. 10 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ

11 Πίνακας 3. Εξοπλισμός άμεσης ανάγκης: Σε οποιοδήποτε χώρο ή τόπο (νοσοκομείο, ιδιωτική κλινική ή ιατρείο) χορηγείται αναλγησία- καταστολή για διαγνωστικές ή θεραπευτικές ενδοσκοπικές πράξεις, πρέπει να υπάρχει η ίδια ελάχιστη βασική υποδομή και εξοπλισμός όπως: 1. Εξοπλισμός φλεβοκέντησης: γάντια, ελαστική περιχειρίδα, βαμβάκι με οινόπνευμα, φλεβοκαθετήρες 20-22G, σύριγγες, ενδοφλεβίως χορηγούμενα υγρά (RL, NaCl 0,9%), λευκοπλάστης). 2. Στηθοσκόπιο, συσκευή μέτρησης της αρτηριακής πίεσης (προτιμότερο αυτόματη) 3. Παροχή οξυγόνου υπό πίεση από κεντρική παροχή ή από μεγάλη οβίδα Ο Αναρρόφηση κεντρική ή φορητή με τους αντίστοιχους καθετήρες. 5. Εξοπλισμός για τη διατήρηση βατότητας του αεραγωγού: Προσωπίδες (διάφορα μεγέθη), στοματοφαρυγγικοί αεραγωγοί και συσκευή Ambu με ασκό αποθήκευσης Ο 2 για δυνατότητα χορήγησης 100% Ο 2. Λαρυγγική μάσκα (όλα τα μεγέθη). 6. Φαρμακευτικοί ανταγωνιστές: φλουμαζενίλη, ναλοξόνη. 7. Φάρμακα επείγουσας ιατρικής: επινεφρίνη ή βαζοπρεσίνη, εφεδρίνη, ατροπίνη, νιτρογλυκερίνη tab ή spray, αμιοδαρόνη, λιδοκαίνη, γλυκόζη 10 και 35%, υδροκορτιζόνη ή μεθυλπρεδνιζολόνη. 8. Σφυγμικό (παλμικό) οξύμετρο με ηχητικό συναγερμό κατωτέρων ορίων. Σε περίπτωση καταστολής ασθενών με υψηλό καρδιακό κίνδυνο: 1. Απινιδωτής 2. Ηλεκτροκαρδιογράφος Η κλινική παρακολούθηση κατά την ενδοσκόπηση, περιλαμβάνει τη συχνότητα και το εύρος της αναπνοής, το χρώμα του ασθενούς, τον καρδιακό ρυθμό και την αρτηριακή πίεση. Όλα αποτελούν σημαντικούς δείκτες της κατάστασης του ασθενή, στον οποίο χορηγήθηκε καταστολή- αναλγησία κατά τη διάρκεια των ενδοσκοπικών πράξεων και χρησιμεύουν ως προειδοποιητικά στοιχεία στην εμφάνιση επιπλοκών. Έτσι ταχυκαρδία και υπέρταση μπορεί να προειδοποιούν για ανεπαρκή καταστολή του ασθενή, ενώ βραδυκαρδία και/ή υπόταση μπορεί να αποτελούν δεδομένα βαριάς καταστολής. Όλοι οι ασθενείς που λαμβάνουν ενδοφλεβίως καταστολή- αναλγησία, πρέπει να παρακολουθούνται όσον αφορά στον καρδιακό ρυθμό και την αρτηριακή πίεση. Το παλμικό οξύμετρο καταγράφει τον αρτηριακό κορεσμό του οξυγόνου και τον καρδιακό ρυθμό. Η χρήση του είναι απαραίτητη κατά τη διάρκεια της καταστολής, όπως και κατόπιν στο στάδιο της ανάνηψης. ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ 11

12 Βέβαια έχει καταδειχθεί ότι, η μέτρηση του κορεσμού του οξυγόνου στα αρχικά στάδια του υποαερισμού είναι ανεπαρκής, ενώ και η χορήγηση στοιχειακού οξυγόνου μάλλον καθυστερεί την αναγνώριση εμφάνισης υποαερισμού. Έτσι μερικοί υποστηρίζουν ότι το παλμικό οξύμετρο δεν αποτελεί το μοναδικό και ασφαλές όργανο παρακολούθησης του ασθενή (πτωχός δείκτης αερισμού), ειδικά σε παρατεταμένες ενδοσκοπικές θεραπευτικές πράξεις, όπου μπορεί να είναι απαραίτητη η χορήγηση προποφόλης. Ακόμη είναι γνωστό, ότι μεγέθη κορεσμού < 80% δεν είναι αξιόπιστα και το οξύμετρο εμφανίζει καθυστερημένη απάντηση sec. Επίσης οι μετρήσεις του οργάνου επηρεάζονται σημαντικά σε παρουσία υποθερμίας, χαμηλής καρδιακής παροχής και τρόμου των άκρων. Αν και είναι δεδομένο ότι το παλμικό οξύμετρο δείχνει χαμηλό κορεσμό της αιμοσφαιρίνης όταν ο ασθενής είναι ήδη υποξαιμικός, παρά τους περιορισμούς του, η χρήση του και η βοήθειά του, στους χώρους των ενδοσκοπήσεων, είναι απολύτως αναγκαία και ουσιαστική. Η καπνογραφία (καπνογράφος καπνόμετρο) είναι μία μη αιματηρή μέθοδος μέτρησης του εκπνεόμενου CO 2 και συνεπώς είναι μια συνεχής παρακολούθηση του αρτηριακού PCO 2. Mε την καπνογραφία αναγνωρίζεται έγκαιρα η παρουσία υποαερισμού στον ασθενή, πριν το οξύμετρο (όπως έχει ήδη αναφερθεί) αναδείξει την έναρξη μείωσης του κορεσμού οξυγόνου. Έτσι ο χρόνος αντίδρασης διόρθωσης της επικείμενης επιπλοκής είναι γρήγορος και αποτελεσματικός. Η Αμερικανική Εταιρεία Αναισθησιολόγων (ASA) προτείνει την χρήση της καπνομετρίας σε ασθενείς στους οποίους θα χορηγηθεί βαθιά καταστολή και σε εκείνους που ο αερισμός τους είναι δύσκολο να παρακολουθείται με το παλμικό οξύμετρο κατά τη χορήγηση μέτριας καταστολής. Βέβαια, μέχρι σήμερα, τα δεδομένα της βιβλιογραφίας είναι ανεπαρκή για να υποστηρίξουν τη χρήση της καπνογραφίας στη καθημερινή πρακτική χορήγησης καταστολής κατά τη διάρκεια των ενδοσκοπικών πράξεων. Αυτή συνιστάται σε ειδικές περιπτώσεις, όπως οι παρατεταμένες θεραπευτικές ενδοσκοπικές πράξεις σε ασθενείς με βαθειά καταστολή. H χορήγηση στοιχειακού οξυγόνου, στους ασθενείς που έχουν λάβει καταστολή κατά τη διάρκεια της ενδοσκόπησης, συνιστάται από την ASA και από την ASGE (American Society of Gastrointestinal Endoscopy). Στη διεθνή βιβλιογραφία δεν υπάρχουν επαρκή δεδομένα, τα οποία να υποστηρίζουν ότι, η χορήγηση O 2 ελαττώνει την πιθανότητα εμφάνισης σοβαρών καρδιοαναπνευστικών επιπλοκών, στους ασθενείς που παρακολουθούνται με παλμικό οξύμετρο. Επιπλέον αρκετές μελέτες αναφέρουν 12 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ

13 ότι η χορήγηση O 2, πρακτικά μπορεί να παραπλανήσει τον ενδοσκόπο και τους συνεργάτες του σε καθυστερημένη αντίδραση, όσον αφορά στη διόρθωση εμφανιζόμενης υποξαιμίας και άπνοιας. Η χορήγηση O 2 όμως, κατά την ενδοσκόπηση, είναι απαραίτητη σε ηλικιωμένους ασθενείς και σε εκείνους με σοβαρά συνοδά νοσήματα (σταδίου IV και V κατά ASA). Σε όλους τους χώρους που πραγματοποιούνται ενδοσκοπήσεις πρέπει να υπάρχει απαραίτητα η δυνατότητα ευχερούς και άμεσης χορήγησης O 2 όποτε είναι αυτή αναγκαία στους ενδοσκοπούμενους ασθενείς. Συμπεράσματα Συστάσεις: 1. Όποιος χορηγεί καταστολή- αναλγησία πρέπει να είναι ικανός να αναγνωρίζει τυχόν εμφανιζόμενες επιπλοκές και ειδικά εκπαιδευμένος να τις αντιμετωπίζει. Πρέπει να ανανήπτει ασθενείς, το επίπεδο καταστολής των οποίων γίνεται βαθύτερο από το αναμενόμενο. 2. Η χρήση μη αιματηρών μεθόδων (οργάνων) παρακολούθησης των ζωτικών λειτουργιών του ασθενή είναι απαραίτητη και συμπληρωματική, αλλά δεν υποκαθιστά τη συνεχή κλινική αξιολόγηση του εξεταζόμενου ασθενούς. 3. Η άρτια υποδομή- εξοπλισμός του ενδοσκοπικού για την αντιμετώπιση ενδεχομένων επιπλοκών, είναι απαραίτητη. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ ΕΝΔΟΣΚΟΠΟΥ ΚΑΙ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΥ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ ΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ Ένα προκαθορισμένο άτομο, εκτός του ενδοσκόπου, πρέπει να παρευρίσκεται και να ελέγχει τον ασθενή, κατά τη διάρκεια της ενδοσκόπησης που εκτελείται με χορήγηση καταστολής. Το άτομο αυτό και ο ενδοσκόπος πρέπει να γνωρίζουν τη φαρμακολογία των παραγόντων που χορηγούνται και το ρόλο των φαρμακολογικών ανταγωνιστών, για τα οπιοειδή και τις βενζοδιαζεπίνες, όπως ναλοξόνη και φλουμαζενίλη αντίστοιχα. Να γνωρίζουν τη λειτουργία και τις ενδείξεις όλων των οργάνων που καταγράφουν τις ζωτικές λειτουργίες του ασθενή και να είναι σε θέση να αναγνωρίζουν τις εμφανιζόμενες επιπλοκές, αντιμετωπίζοντας αυτές γρήγορα και με επιτυχία. Να είναι ικανά να εξασφαλίζουν ανοιχτό αεραγωγό και αερισμό με θετική πίεση και να έχουν γνώσεις ικανότητες στην υποστήριξη της ζωής. Η εκπαίδευση περιλαμβάνει την κατανόηση των φαρμακολογικών αρχών των χρησιμοποιούμενων φαρμάκων, την ικανότητα παρακολούθησης του ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ 13

14 κατεσταλμένου ασθενή και την ικανότητα αναγνώρισης και αντιμετώπισης των επιπλοκών. Η θεωρητική εκπαίδευση περιλαμβάνει διαλέξεις και προσωπική μελέτη, η πρακτική εκπαίδευση γίνεται στην ενδοσκοπική μονάδα κατά τη διάρκεια της εκπαίδευσης στην ενδοσκόπηση υπό τον έλεγχο ενδοσκόπου, ή στα πλαίσια συνεχιζόμενης εκπαίδευσης, κατά τη διάρκεια σεμιναρίων, σε μικρές ομάδες με προπλάσματα ή εξομοιωτές. Ο ενδοσκόπος και ο/η νοσηλευτής/τρια του ενδοσκοπικού, που είναι υπεύθυνος/η για την παρακολούθηση του ασθενή, πρέπει να διαθέτουν πιστοποιητικό εκπαίδευσης της βασικής καρδιοπνευμονικής αναζωογόνησης των ζωτικών λειτουργιών και να ανανεώνουν την εκπαίδευσή τους ανά 1 3 έτη. Η βασική καρδιοπνευμονική αναζωογόνηση περιλαμβάνει : 1) την εκτίμηση της συνείδησης και έκκληση για βοήθεια, 2) τον έλεγχο της βατότητας των αεροφόρων οδών και την αποκατάσταση αυτών, 3) την υποστήριξη της αναπνοής με τεχνητό αερισμό και 4) την υποστήριξη και αποκατάσταση της κυκλοφορίας του αίματος με την εφαρμογή εξωτερικών θωρακικών πιέσεων. Συμπεράσματα Συστάσεις: 1. Όσοι χορηγούν (μη αναισθησιολόγοι) μέτρια ή βαθιά καταστολή είναι απαραίτητο να έχουν κατάλληλη εκπαίδευση, η οποία θα ανανεώνεται (επαναλαμβανόμενη) σε καθορισμένα χρονικά διαστήματα. 2. Απαραίτητη είναι η γνώση της φαρμακολογίας των χορηγούμενων φαρμάκων και των αντιδότων τους, καθώς και των τεχνικών καρδιοπνευμονικής αναζωογόνησης, σε ασθενείς με επιπλοκές. 14 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ

15 BIBΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. AGA Institute Review of Endoscopic Sedation. Gastroenterology 2007;133: Συμπόσιο Καταστολής στην Ενδοσκόπηση. Ιούνιος 2007, Ελούντα, Κρήτη. 3. Ladas SD,et al. Digestion 2006;74: Ladas SD. Digestion 2006;73; Αναλγησία Καταστολή στην Ενδοσκόπηση (2 η διημερίδα ΕΠΕΓΕ). Γ. Παπαδόπουλος, Καθ. Αναισθησιολογίας. Ιωάννινα 2004, Εκδόσεις Εφύρα. 6. Gastroenterology Societies (AGA ACG ASGE) Research Consensus on Recommendations for Sedation During Endoscopic Procedures. March 8, 2004 (Washington, DC). 7. ASGE Standards of Practice Committee. Guidelines for the use of deep sedation and anesthesia for GI endoscopy. Gastrointestl Endosc 2002;56: ASGE Standards of Practice Committee. Guidelines for sedation and anesthesia in GI endoscopy. Gastrointest Endosc 2008;68: ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ 15

16 ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ Λεωφ. Δημοκρατίας 67, Αθήνα Τηλ.: , Fax: site:

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ ΚΑΙ ΑΝΑΛΓΗΣΙΑΣ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ Η καταστολή και αναλγησία, θεωρείται από τους περισσότερους γαστρεντερολόγους απαραίτητη, κατά την εκτέλεση της σύγχρονης

Διαβάστε περισσότερα

Ε. Ζαμπέλη, M.Μαύρος (Γαστρεντερολογικό τμήμα, Γενικό Νοσοκομείο Αλεξάνδρα)

Ε. Ζαμπέλη, M.Μαύρος (Γαστρεντερολογικό τμήμα, Γενικό Νοσοκομείο Αλεξάνδρα) ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΕΠΕΓΕ 2009 ΘΕΜΑ: ΕΠΙΠΛΟΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ Ε. Ζαμπέλη, M.Μαύρος (Γαστρεντερολογικό τμήμα, Γενικό Νοσοκομείο Αλεξάνδρα) Η εφαρμογή καταστολής και αναλγησίας αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της καθημερινής

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη επιπλοκών από καταστολή στις ενδοσκοπήσεις πεπτικού. Α. Νταϊλιάνας, γαστρεντερολόγος

Πρόληψη επιπλοκών από καταστολή στις ενδοσκοπήσεις πεπτικού. Α. Νταϊλιάνας, γαστρεντερολόγος Πρόληψη επιπλοκών από καταστολή στις ενδοσκοπήσεις πεπτικού Α. Νταϊλιάνας, γαστρεντερολόγος Ενδοσκόπηση με καταστολή Πλεονεκτήματα Μειονεκτήματα Ολοκλήρωση της εξέτασης με άνεση από τον ενδοσκόπο Συμμόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Ενδοσκόπηση και αναλγησίακαταστολή. χρόνια μετά ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ ΑΛ. ΠΑΣΠΑΤΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ «ΒΕΝΙΖΕΛΕΙΟ-ΠΑΝΑΝΕΙΟ» ΓΝ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ

Ενδοσκόπηση και αναλγησίακαταστολή. χρόνια μετά ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ ΑΛ. ΠΑΣΠΑΤΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ «ΒΕΝΙΖΕΛΕΙΟ-ΠΑΝΑΝΕΙΟ» ΓΝ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Ενδοσκόπηση και αναλγησίακαταστολή. Η εμπειρία μας 10 χρόνια μετά ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ ΑΛ. ΠΑΣΠΑΤΗΣ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ «ΒΕΝΙΖΕΛΕΙΟ-ΠΑΝΑΝΕΙΟ» ΓΝ ΗΡΑΚΛΕΙΟΥ Έχω χρηματοδοτηθεί από την Boston Scientific Καταστολή/μη

Διαβάστε περισσότερα

1 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΜΕΤΑΝΑΙΣΘΗΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙ ΑΣ ΤΩΝ ΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ Κασσιανή Θεοδωράκη, Αντεια Παρασκευά, ηµήτρης Βαλσαµίδης, Αργυρώ Φασουλάκη Σκοπός της ύπαρξης κατευθυντηρίων οδηγιών µεταναισθητικής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΝΔΟΣΚΟΠΙΚΟΥ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΟΥ ΙΑΤΡΕΙΟΥ

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΝΔΟΣΚΟΠΙΚΟΥ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΟΥ ΙΑΤΡΕΙΟΥ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΕΝΔΟΣΚΟΠΙΚΟΥ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΟΥ ΙΑΤΡΕΙΟΥ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Α. ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ. ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΥΠΟΔΟΜΕΣ Β. ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ. ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΕΙΣ- ΕΞΟΥΣΙΟΔΟΤΗΣΕΙΣ Γ. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΙΑΤΡΙΚΟΥ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Η εφαρμογή της Καρδιοαναπνευστικής δοκιμασίας κόπωσης σε ασθενείς με Πνευμονική Αρτηριακή υπέρταση

Η εφαρμογή της Καρδιοαναπνευστικής δοκιμασίας κόπωσης σε ασθενείς με Πνευμονική Αρτηριακή υπέρταση Η εφαρμογή της Καρδιοαναπνευστικής δοκιμασίας κόπωσης σε ασθενείς με Πνευμονική Αρτηριακή υπέρταση Κωνσταντίνος Κώντσας, Παρασκευή Τριβήλου, Αναστασία Καραγκιούλη, Ελένη Τριανταφυλλίδη Εργαστήριο Καρδιοαναπνευστικής

Διαβάστε περισσότερα

Μονάδα Μεταναισθητικής Φροντίδας

Μονάδα Μεταναισθητικής Φροντίδας ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑΤΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 253 Μονάδα Μεταναισθητικής Φροντίδας ΜΑΡΙΑ ΖΟΥΚΑ, ΜΑΡΙΑ-ΛΟΥΪΖΑ ΚΟΝΤΕΛΙΔΟΥ, ΠΑΣΧΑΛΙΝΑ ΖΗΡΝΑ, ΛΕΟΝΤΙΑ ΤΑΡΑΜΟΝΛΗ, ΕΛΠΙΔΑ ΚΟΝΤΕΣΙΔΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Οι Μονάδες Μεταναισθητικής

Διαβάστε περισσότερα

39. ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΑ - ΑΝΑΛΓΗΣΙΑ

39. ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΑ - ΑΝΑΛΓΗΣΙΑ ΠΕΡΙΑΝΑΙΣΘΗΤΙΚΗ ΕΚΤΙΜΗΣΗ 1. Διεξαγωγή λεπτομερούς ιστορικού πριν από κάθε χορήγηση αναισθησίας: Αναισθησιολογικό ιστορικό καθώς και ατομικό αναμνηστικό της μητέρας Πλήρες ιστορικό της τρέχουσας κύησης

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΗ

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΗ ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΗ 1. ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1.1 Oνομασία: CLOPIXOL ΑCUTARD 1.2 Σύνθεση: Δραστική ουσία: Zuclopenthixol acetate (Ζουκλοπενθιξόλη) Έκδοχα: Triglycerides, medium-chain

Διαβάστε περισσότερα

Ελάχιστες προδιαγραφές χορήγησης ασφαλούς αναισθησίας Η ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΕΥΧΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ Αρ.

Ελάχιστες προδιαγραφές χορήγησης ασφαλούς αναισθησίας Η ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΕΥΧΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ Αρ. Ελάχιστες προδιαγραφές χορήγησης ασφαλούς αναισθησίας Η ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΕΥΧΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ Αρ. Φύλλου 1044 25 Νοεμβρίου 1997... Καθορισμός (ελαχίστων) ορίων προδιαγραφών

Διαβάστε περισσότερα

Θέσεις και αντιθέσεις στη Λαπαροσκοπική Χειρουργική - η Αναισθησιολογική Άποψη Δρ. Ράνια Πατρώνη Δ/ντρια Αναισθησιολογίας ΠΓΝ Πατρών «ο Άγιος Ανδρέας» Λαπαροσκοπική Χειρουργική: Προτερήματα Προτερήματα:

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιοαναπνευστική Αναζωογόνηση

Καρδιοαναπνευστική Αναζωογόνηση 1 κ ε φ ά λ α ι ο Καρδιοαναπνευστική Αναζωογόνηση 1.1 Αλγόριθμοι στην Καρδιοαναπνευστική Αναζωογόνηση Το πρώτο διεθνές συνέδριο για τις κατευθυντήριες οδηγίες (Guidelines) για την καρδιοαναπνευστική αναζωογόνωση

Διαβάστε περισσότερα

Η υπο- αντιμετώπιση του πόνου.

Η υπο- αντιμετώπιση του πόνου. Η υπο- αντιμετώπιση του πόνου. Ο όρος ολιγοαναλγησία χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά το 1989 από τους Wilson και Pendleton σε μία εργασία σχετική με την πλημμελή αντιμετώπιση του πόνου των προσερχόμενων

Διαβάστε περισσότερα

Καταστολή και Αναλγησία. Χαντζή Χριστίνα Αναισθησιολόγος Αναπληρώτρια ιευθύντρια ΠΓΝ Αθηνών «Γ. Γεννηµατάς»

Καταστολή και Αναλγησία. Χαντζή Χριστίνα Αναισθησιολόγος Αναπληρώτρια ιευθύντρια ΠΓΝ Αθηνών «Γ. Γεννηµατάς» Καταστολή και Αναλγησία στο ΤΕΠ Χαντζή Χριστίνα Αναισθησιολόγος Αναπληρώτρια ιευθύντρια ΠΓΝ Αθηνών «Γ. Γεννηµατάς» Αναισθησιολογική φροντίδα στο ΤΕΠ ιαχείριση ασθενών ποικίλης επικινδυνότητας/βαρύτητας

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου οδηγιών χρήσης

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου οδηγιών χρήσης Παράρτημα III Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου οδηγιών χρήσης Σημείωση: Οι τροποποιήσεις της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΥΜΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΠΟΝΕΥΡΩΣΗΣ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΥΜΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΠΟΝΕΥΡΩΣΗΣ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ 1 ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΥΜΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΠΟΝΕΥΡΩΣΗΣ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ Στο πρωτόκολλο θα συμπεριληφθούν αυστηρά και μόνο ασθενείς με ανθεκτική υπέρταση που ορίζεται ως η αδυναμία ρύθμισης της αρτηριακής πίεσης παρά τη

Διαβάστε περισσότερα

Αγχολυτικά -Υπνωτικά. Χριστίνα άλλα. Λέκτορας Φαρμακολογίας. Ιατρική Σχολή Πανεπιστήμιο Αθηνών

Αγχολυτικά -Υπνωτικά. Χριστίνα άλλα. Λέκτορας Φαρμακολογίας. Ιατρική Σχολή Πανεπιστήμιο Αθηνών Αγχολυτικά -Υπνωτικά Χριστίνα άλλα Λέκτορας Φαρμακολογίας Ιατρική Σχολή Πανεπιστήμιο Αθηνών e-mail: cdalla@med.uoa.gr http://www.med.uoa.gr/pharmacology Συμπτωματολογία DSMΙV Κατάθλιψη Αγχώδης διαταραχή

Διαβάστε περισσότερα

Επιστημονικά πορίσματα

Επιστημονικά πορίσματα Παράρτημα II Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την ανάκληση ή την τροποποίηση των όρων των αδειών κυκλοφορίας και λεπτομερής αιτιολόγηση των αποκλίσεων από τη σύσταση της PRAC 69 Επιστημονικά πορίσματα

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες σχετικά με την Μετεγχειρητική Αναλγησία

Πληροφορίες σχετικά με την Μετεγχειρητική Αναλγησία Πληροφορίες σχετικά με την Μετεγχειρητική Αναλγησία H εξασφάλιση μετεγχειρητικής αναλγησίας είναι εξίσου σημαντική με την επιτυχή πραγματοποίηση της επέμβασης. Η αναλγησία εξασφαλίζει την ομαλή μετεγχειρητική

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτική αντιμετώπιση της οξείας κρίσης άσθματος. Μίνα Γκάγκα Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών

Θεραπευτική αντιμετώπιση της οξείας κρίσης άσθματος. Μίνα Γκάγκα Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών Θεραπευτική αντιμετώπιση της οξείας κρίσης άσθματος Μίνα Γκάγκα Νοσοκομείο Νοσημάτων Θώρακος Αθηνών Το άσθμα είναι μία νόσος με διακυμάνσεις Συμπτώματα & προσαρμογή θεραπείας Παροξυσμοί Χορήγηση per os

Διαβάστε περισσότερα

ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ

ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Πρόλογος... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος... 13 ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ΓΕΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΗΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΟΥ ΠΟΝΟΥ Ι. Φυσιολογία και παθοφυσιολογία του πόνου... 15 1. Ορισμός και τύποι του πόνου... 15 1.1. Ο ορισμός του πόνου... 15 1.2.

Διαβάστε περισσότερα

(Monitored Anesthesia Care MAC)

(Monitored Anesthesia Care MAC) ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΑΣ ΣΕ ΕΠΕΜΒΑΣΕΙΣ ΜΙΑ ΗΜΕΡΑΣ Α. Μπαϊρακτάρη, Β. Αρώνη, Φ. Γιαννακά, Μ. Κοκολάκη, Ε. Μαστροκώστα H χειρουργική και η αναισθησία σε επεµβάσεις µιας ηµέρας θεωρείται

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ EUROPAIN ΣΤΗΝ ΕΘΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. 1.1. Εισαγωγή και λογική

ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ EUROPAIN ΣΤΗΝ ΕΘΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ. 1.1. Εισαγωγή και λογική ΠΕΡΙΓΡΑΜΜΑ ΤΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ EUROPAIN ΣΤΗΝ ΕΘΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ 1.1. Εισαγωγή και λογική Η ανακούφιση από τον πόνο αποτελεί βασικό ανθρώπινο δικαίωµα ανεξάρτητα ηλικίας. Τα νεογνά αισθάνονται πόνο και µάλιστα τα πρόωρα

Διαβάστε περισσότερα

Zoletil Ενέσιμο αναισθητικό τιλεταμίνης και ζολαζεπάμης

Zoletil Ενέσιμο αναισθητικό τιλεταμίνης και ζολαζεπάμης Ενέσιμο αναισθητικό τιλεταμίνης και ζολαζεπάμης 132 Σύνθεση: Zoletil 50 Zoletil 100 Τιλεταμίνη (υδροχλωρική μορφή) 125mg 250mg Ζολαζεπάμη (υδροχλωρική μορφή) 125mg 250mg Φαρμακοτεχνική μορφή: Λυόφιλη σκόνη

Διαβάστε περισσότερα

NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml

NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml NeuroBloc Αλλαντική τοξίνη τύπου Β ενέσιμο διάλυμα 5.000 U/ml Σημαντικές πληροφορίες ασφάλειας για γιατρούς Σκοπός αυτού του εγχειριδίου είναι να παρέχει σε γιατρούς με δικαίωμα συνταγογράφησης και χορήγησης

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ. Sedator 1,0 mg/ml, ενέσιμο διάλυμα

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ. Sedator 1,0 mg/ml, ενέσιμο διάλυμα ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ Sedator 1,0 mg/ml, ενέσιμο διάλυμα 1. ΟΝΟΜΑ ΚΑΙ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΟΥ ΚΑΤΟΧΟΥ ΤΗΣ ΑΔΕΙΑΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΚΑΤΟΧΟΥ ΤΗΣ ΑΔΕΙΑΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΔΕΣΜΕΥΣΗ ΠΑΡΤΙΔΩΝ ΣΤΟΝ

Διαβάστε περισσότερα

Ενέσιμη αναισθησία στο σκύλο και τη γάτα. Γ. Καζάκος

Ενέσιμη αναισθησία στο σκύλο και τη γάτα. Γ. Καζάκος Ενέσιμη αναισθησία στο σκύλο και τη γάτα Γ. Καζάκος Ιδιαιτερότητες γάτας σε αυτή την περίπτωση δεν ισχύει «η γάτα είναι εφτάψυχη» ακόμα και σε υγιή ζώα η θνησιμότητα δεν είναι αμελητέα (μεγαλύτερη απ

Διαβάστε περισσότερα

Εφαρμογές αρχών φαρμακολογίας

Εφαρμογές αρχών φαρμακολογίας Εφαρμογές αρχών φαρμακολογίας Χριστίνα Δάλλα Λέκτορας Φαρμακολογίας Ιατρική Σχολή, Πανεπιστήμιο Αθηνών cdalla@med.uoa.gr www.med.uoa.gr/pharmacology Ισχύς (potency) ενός φαρμάκου (συνήθως εκφράζεται σε

Διαβάστε περισσότερα

Οι τομείς πρακτικής άσκησης περιλαμβάνουν : Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Β. ΔΙΟΙΚΗΣΗ Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Α.1. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΣΤΗΝ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ

Οι τομείς πρακτικής άσκησης περιλαμβάνουν : Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Β. ΔΙΟΙΚΗΣΗ Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Α.1. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΣΤΗΝ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ Οι τομείς πρακτικής άσκησης περιλαμβάνουν : Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Β. ΔΙΟΙΚΗΣΗ Α. ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΕΣ Α.1. ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΟΙ ΣΚΟΠΟΙ ΣΤΗΝ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ Η άσκηση σε νοσηλευτικά τμήματα παθολογικής ειδικότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ

ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗΣ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗΣ ΤΡΕΧΟΥΣΕΣ Ο ΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΙ-ΙΙΚΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΓΡΙΠΗ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕΟ ΙΟ Α/Η1Ν1 ΚΑΙ ΤΩΝ ΣΤΕΝΩΝ ΕΠΑΦΩΝ ΤΟΥΣ Ιούλιος 2009 Το παρόν έγγραφο

Διαβάστε περισσότερα

Επίπεδο της συνείδησης

Επίπεδο της συνείδησης Καθηγητής ρ. Λάζαρος Ι. Τσούσκας ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ Θεσσαλονίκη 2003: 20-25 Επίπεδο της συνείδησης Η µερική ή ολική απώλεια της συνείδησης του πάσχοντος είναι µια σοβαρή κατάσταση, κατά την οποία διαταράσσεται

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14 Αγγειοπλαστική Bypass Η αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νόσων περιλαμβάνει: φαρμακευτική αγωγή συστάσεις για αλλαγές στον τρόπο ζωής και τις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΕΣ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΙ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΦΥΛΛΟΥ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΕΣ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΙ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΦΥΛΛΟΥ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΙΙΙ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΕΣ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΙ ΤΗΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗΣ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΤΟΥ ΦΥΛΛΟΥ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ Σημείωση: Οι εν λόγω τροποποιήσεις της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ STATUS EPILEPTICUS ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ STATUS EPILEPTICUS ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ Διευθυντής : Καθηγητής Ιωάννης Ν. Τσανάκας ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ STATUS EPILEPTICUS ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ Ορισμός Ως status epilepticus ορίζεται επεισόδιο σπασμών διάρκειας άνω των 30 λεπτών ή περισσότερα των δυο επεισόδια

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης

Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Αξιολόγηση και θεραπεία Από τα πρωτόκολλα των SOS Ιατρών Επιμέλεια Γεώργιος Θεοχάρης Παθολόγος Αξιολόγηση βαρύτητας περιστατικού - Από την βαρύτητα των κλινικών σημείων (αναπνευστική συχνότητα >35, ταχυκαρδία,

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη ύπνου στο σπίτι. Δυνατότητες και περιορισμοί. Μ.Βαγιάκης Διευθυντής ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΗΣ ΥΠΝΟΥ Νοσοκομείο Ο Ευαγγελισμος

Μελέτη ύπνου στο σπίτι. Δυνατότητες και περιορισμοί. Μ.Βαγιάκης Διευθυντής ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΗΣ ΥΠΝΟΥ Νοσοκομείο Ο Ευαγγελισμος Μελέτη ύπνου στο σπίτι. Δυνατότητες και περιορισμοί. Μ.Βαγιάκης Διευθυντής ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΗΣ ΥΠΝΟΥ Νοσοκομείο Ο Ευαγγελισμος ΙΩΑΝΝΙΝΑ 8/5/2015 Οι καιροί αλλάζουν..! Καταγραφικό για πλήρη μελέτη, έτος 2014.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ (SPC) FENTANYL * (κιτρική φαιντανύλη)

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ (SPC) FENTANYL * (κιτρική φαιντανύλη) ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ (SPC) *χορηγείται με ειδική συνταγή ναρκωτικών FENTANYL * (κιτρική φαιντανύλη) 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ FENTANYL 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ & ΠΟΣΟΤΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

9. ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΜΕΤΑ ΤΟΝ ΤΟΚΕΤΟ (ΡΡΗ)

9. ΑΙΜΟΡΡΑΓΙΑ ΜΕΤΑ ΤΟΝ ΤΟΚΕΤΟ (ΡΡΗ) ΟΡΙΣΜΟΙ Πρωτοπαθής: εντός 24 ωρών από τον τοκετό. Απώλεια αίματος > 500 ml. Η πιο συχνή μορφή σοβαρής μαιευτικής αιμορραγίας. Δευτεροπαθής: η απώλεια αίματος που εκδηλώνεται μετά από 24 ώρες έως και 12

Διαβάστε περισσότερα

ΣΕΝΑΡΙΟ 1 Παρουσία σε ιατρική εξέταση - Εβδομάδα: 15/9/2014-19/9/2014 Ώρα ΔΕΥΤΕΡΑ ΤΡΙΤΗ ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΕΜΠΤΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ

ΣΕΝΑΡΙΟ 1 Παρουσία σε ιατρική εξέταση - Εβδομάδα: 15/9/2014-19/9/2014 Ώρα ΔΕΥΤΕΡΑ ΤΡΙΤΗ ΤΕΤΑΡΤΗ ΠΕΜΠΤΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΩΡΟΛΟΓΙΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΦΑΣΗΣ ΙΙ 1 ος ΧΡΟΝΟΣ Χειμερινό Εξάμηνο 9 πμ-10πμ ΣΕΝΑΡΙΟ 1 σε ιατρική εξέταση - Εβδομάδα: 15/9/2014-19/9/2014 «Ιατρική Εξέταση» Ανατομική ορολογία (Ανατομία)

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ ΦΥΛΛΑΔΙΟ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΤΗΣ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ ΑΝΕΥΡΥΣΜΑ ΚΟΙΛΙΑΚΗΣ ΑΟΡΤΗΣ Κάθε χρόνο περίπου 200.000 νέοι ασθενείς διαγιγνώσκονται με Ανεύρυσμα Κοιλιακής Αορτής. Είναι γνωστό επίσης, ότι η ρήξη του Ανευρύσματος Κοιλιακής Αορτής οδηγεί σε ποσοστό τουλάχιστον

Διαβάστε περισσότερα

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ

AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ ΑΛΛΗΛΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ ΑΣΘΜΑΤΟΣ & ΚΥΗΣΗΣ AΣΘΜΑ ΚΑΙ ΕΓΚΥΜΟΣΥΝΗ Το άσθμα είναι ένα από τις πιο συχνές νόσους που περιπλέκει την εγκυμοσύνη. Πρόσφατες μελέτες δείχνουν πως περίπου 8-10% των εγκύων έχουν άσθμα και μπορεί να επηρεάσει την εγκυμοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικές δραστηριότητες

Κλινικές δραστηριότητες Ο ηλικιωμένος ασθενής στη δευτεροβάθμια περίθαλψη Φλώρα Ζερβού-Βάλβη MPhil Med, Δρ Οδοντ Συντονίστρια Διευθύντρια Οδοντιατρικού Τμήματος Ειδικής Μονάδας ΑΜΕΑ Γενικού Νοσοκομείου «Ασκληπιείο Βούλας» Ποσοστό

Διαβάστε περισσότερα

Πληροφορίες σχετικά με την Αναισθησία

Πληροφορίες σχετικά με την Αναισθησία Πληροφορίες σχετικά με την Αναισθησία Ο όρος αναισθησία εννοεί την απουσία αίσθησης. Η αναισθησιολογία αντίστοιχα είναι η ιατρική ειδικότητα που μελετά τα φάρμακα και τις τεχνικές που προκαλούν καταστολή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ HYPNOMIDATE 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Ετομιδάτη 2 mg/ml (20 mg/10 ml) Το HYPNOMIDATE διατίθεται σε μορφή ενέσιμου

Διαβάστε περισσότερα

Ποια είναι: Θερμοκρασία. Αρτηριακός σφυγμός. Αναπνοή. Αρτηριακή πίεση

Ποια είναι: Θερμοκρασία. Αρτηριακός σφυγμός. Αναπνοή. Αρτηριακή πίεση ΖΩΤΙΚΑ ΣΗΜΕΙΑ 1 Θερμοκρασία Ποια είναι: Αρτηριακός σφυγμός Αναπνοή Αρτηριακή πίεση 2 Θερμοκρασία σώματος Ορισμός: Είναι το αποτέλεσμα του ισοζυγίου μεταξύ παραγόμενης και αποβαλλόμενης θερμότητας. Ρυθμίζεται

Διαβάστε περισσότερα

Νέα Δεδομένα στην Αγγειοχειρουργική στην Κύπρο - Ενδοφλεβική Θεραπεία με λέϊζερ Μέθοδος EVLA Η πιολιγότερο ανώδυνη ιατρική πρακτική για Κιρσούς

Νέα Δεδομένα στην Αγγειοχειρουργική στην Κύπρο - Ενδοφλεβική Θεραπεία με λέϊζερ Μέθοδος EVLA Η πιολιγότερο ανώδυνη ιατρική πρακτική για Κιρσούς Νέα Δεδομένα στην Αγγειοχειρουργική στην Κύπρο - Ενδοφλεβική Θεραπεία με λέϊζερ Μέθοδος EVLA Η πιολιγότερο ανώδυνη ιατρική πρακτική για Κιρσούς Πια είναι η καλύτερη μέθοδος θεραπείας; Κιρσοί είναι το αποτέλεσμα

Διαβάστε περισσότερα

Ιωάννης Σάββας Γιώργος Καζάκος Μονάδα Αναισθησιολογίας και Εντατικής Θεραπείας Κτηνιατρική Σχολή Α.Π.Θ.

Ιωάννης Σάββας Γιώργος Καζάκος Μονάδα Αναισθησιολογίας και Εντατικής Θεραπείας Κτηνιατρική Σχολή Α.Π.Θ. Ιωάννης Σάββας Γιώργος Καζάκος Μονάδα Αναισθησιολογίας και Εντατικής Θεραπείας Κτηνιατρική Σχολή Α.Π.Θ. v δεκαπέντε φορές περισσότερες περιεγχειρητικές επιπλοκές από σκύλο και γάτα v δυσκολότερος ο κλινικός

Διαβάστε περισσότερα

Γαστροστομία. Αθηνά Καπράλου,MD. Γενικός Χειρουργός. Δεκέμβριος, 2013

Γαστροστομία. Αθηνά Καπράλου,MD. Γενικός Χειρουργός. Δεκέμβριος, 2013 Γαστροστομία Αθηνά Καπράλου,MD Γενικός Χειρουργός Δεκέμβριος, 2013 ΕΠΙΛΟΓΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΓΙΑ ΓΑΣΤΡΟΣΤΟΜΙΑ Νευρολογικές παθήσεις Ογκολογικές παθήσεις Άλλες κλινικές καταστάσεις Α.Ε.Ε. Όγκοι ώτων Ανορεξία/ Άρνηση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΥΠΝΟΥ

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΥΠΝΟΥ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΥΠΝΟΥ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Η κεντρική υπνική άπνοια (central sleep apnea - CSA) συναντάται σε ποσοστό 5-10% όλων των ασθενών με διαταραχή της αναπνοής στον ύπνο (sleep-disordered breathing

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας»

Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας» Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας» Παρουσίαση Κλινικής Περίπτωσης : Χατζοπούλου Μ., Νοσηλεύτρια ΠΕ, MSc,

Διαβάστε περισσότερα

Μήπως έχω Σκληρόδερµα;

Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Μήπως έχω Σκληρόδερµα; Για να πληροφορηθώ µýëïò ôçò Σπάνιος ναι... Μόνος όχι Η Πανελλήνια Ένωση Σπανίων Παθήσεων (Π.Ε.Σ.ΠΑ) είναι ο μόνος φορέας, μη κερδοσκοπικό σωματείο, συλλόγων ασθενών σπανίων παθήσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Dormicum 5 mg/5 ml, 15 mg/3 ml, 50 mg/10 ml ενέσιμο διάλυμα. 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Dormicum 5 mg/5 ml: Κάθε

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ & ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΩΝ ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΩΝ

ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ & ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΩΝ ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΩΝ ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΗΣ & ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΤΩΝ ΔΗΛΗΤΗΡΙΑΣΕΩΝ Παυλίδου Κυριακή Υποψ.Διδάκτορας Αναισθησιολογίας & Εντατικής Θεραπείας, Κλινική Ζώων Συντροφιάς, Α.Π.Θ «Το δηλητήριο βρίσκεται σε καθετί και τίποτα

Διαβάστε περισσότερα

Θα χορηγηθούν 9 μόρια Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης (CME-credits) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Θα χορηγηθούν 9 μόρια Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης (CME-credits) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Θα χορηγηθούν 9 μόρια Συνεχιζόμενης Ιατρικής Εκπαίδευσης (CME-credits) 10 η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΕΠΕΓΕ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΑΣΜΑΤΑ ΣΤΗΝ ΕΝΔΟΣΚΟΠΗΣΗ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΟ DIVANI CARAVEL 29-30 Σεπτεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg).

Το Xarelto είναι φάρμακο που περιέχει τη δραστική ουσία ριβαροξαβάνη. Διατίθεται σε μορφή δισκίων (2,5, 10, 15 και 20 mg). EMA/230698/2013 EMEA/H/C/000944 Περίληψη EPAR για το κοινό ριβαροξαβάνη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΙΜΟΔΟΣΙΑ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΙΜΟΔΟΣΙΑ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΙΜΟΔΟΣΙΑ Τι πρέπει να ξέρει ο υποψήφιος εθελοντής αιμοδότης: - Κάθε υγιής άνδρας ή γυναίκα 18 62 ετών, μπορεί να δίνει άφοβα αίμα 3 4 φορές το χρόνο. - Ο όγκος αίματος που προσφέρει ο

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΠΟΝΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΠΑΘΟΥΣ ΜΕ ΟΠΙΟΕΙΔΗ. E. Αλεξοπούλου - Βραχνού

ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΠΟΝΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΠΑΘΟΥΣ ΜΕ ΟΠΙΟΕΙΔΗ. E. Αλεξοπούλου - Βραχνού ΓΕΝΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΠΟΝΟΥ ΚΑΡΚΙΝΟΠΑΘΟΥΣ ΜΕ ΟΠΙΟΕΙΔΗ E. Αλεξοπούλου - Βραχνού Ο πόνος δεν πρέπει να σχετίζεται με ογκολογικό επείγον (π.χ. #, απόφραξη, φλεγμονή, λεπτομηνιγγικές μετ/σεις, διάτρηση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ

ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΔΥΣΧΕΡΕΙΑΣ ΕΝΗΛΙΚΩΝ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗΣ (Ι) Γυναίκα 34 ετών με διαβήτη προσέρχεται στο τμήμα επειγόντων περιστατικών με πυρετό, αίσθημα ρίγους, πόνο στην πλάτη, ίλιγγο και δυσκολία

Διαβάστε περισσότερα

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ

Αθήνα 12 Μαρτίου 2013 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 e-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

Συστάσεις για τη διαχείριση των πυρετικών σπασμών

Συστάσεις για τη διαχείριση των πυρετικών σπασμών Συστάσεις για τη διαχείριση των πυρετικών σπασμών Ad hoc Task Force of LICE Guidelines Commission ITALIAN LEAGUE AGAINST EPILEPSY Giuseppe Capovilla, Massimo Mastrangelo, Antonino Romeo, and Federico Vigevano

Διαβάστε περισσότερα

Γιατί σε κάποιες περιπτώσεις, οι αλλεργίες μπορεί να είναι θανατηφόρες; Το αλλεργικό shock

Γιατί σε κάποιες περιπτώσεις, οι αλλεργίες μπορεί να είναι θανατηφόρες; Το αλλεργικό shock Γιατί σε κάποιες περιπτώσεις, οι αλλεργίες μπορεί να είναι θανατηφόρες; Το αλλεργικό shock 1 Τι συμβαίνει στο σώμα σας σε μια αλλεργική αντίδραση; Μια ξένη ουσία εισέρχεται μέσω της τροφής στο σώμα Τα

Διαβάστε περισσότερα

Όταν χρειάζεται ρύθμιση της ποσότητας των χορηγούμενων υγρών του ασθενή. Όταν θέλουμε να προλάβουμε την υπερφόρτωση του κυκλοφορικού συστήματος

Όταν χρειάζεται ρύθμιση της ποσότητας των χορηγούμενων υγρών του ασθενή. Όταν θέλουμε να προλάβουμε την υπερφόρτωση του κυκλοφορικού συστήματος Ερωτήσεις Αξιολόγησης Εργαστηριακού Μαθήματος Θέμα: «Κεντρική Φλεβική Πίεση» 1. Τι είναι η Κεντρική Φλεβική Πίεση (ΚΦΠ); Είναι η υδροστατική πίεση των μεγάλων φλεβών που είναι πλησιέστερα στην καρδιά,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΟΡΩΝ ΑΔΕΙΩΝ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΟΡΩΝ ΑΔΕΙΩΝ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ I ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΑ ΠΟΡΙΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΛΟΓΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΣΗ ΤΩΝ ΟΡΩΝ ΑΔΕΙΩΝ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ Επιστημονικά πορίσματα - Σύνδρομο στέρησης: Για τα Effentora/Actiq, έχουν εμφανιστεί 54 περιστατικά ρίγους που

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΒΑΣΙΚΗΣ ΚΑΡΔΙΟΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΖΩΟΓΟΝΗΣΗΣ (BLS) ΟΙ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΜΕΝΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΖΩΗΣ (ALS)

ΝΕΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΒΑΣΙΚΗΣ ΚΑΡΔΙΟΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΖΩΟΓΟΝΗΣΗΣ (BLS) ΟΙ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΜΕΝΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΖΩΗΣ (ALS) ΝΕΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΒΑΣΙΚΗΣ ΚΑΡΔΙΟΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗΣ ΑΝΑΖΩΟΓΟΝΗΣΗΣ (BLS) ΟΙ ΑΛΛΑΓΕΣ ΣΤΙΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΕΞΕΙΔΙΚΕΥΜΕΝΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΖΩΗΣ (ALS) Καφαντάρης Ιωάννης 1, Μεϊμέτη Ευαγγελία 2 1. Ειδικευόμενος Καρδιολόγος,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΑΡ ΙΟΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΟΚΙΜΑΣΙΑ ΚΟΠΩΣΕΩΣ

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΚΑΡ ΙΟΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΟΚΙΜΑΣΙΑ ΚΟΠΩΣΕΩΣ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 13 ΕΙΣΑΓΩΓΗ... 17 ΚΑΡ ΙΟΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΟΚΙΜΑΣΙΑ ΚΟΠΩΣΕΩΣ Ι. ΤΙ ΕΙΝΑΙ Η ΚΑΡ ΙΟΑΝΑΠΝΕΥΣΤΙΚΗ ΟΚΙΜΑΣΙΑ ΚΟΠΩΣΕΩΣ...23 1. Περιγραφή της δοκιμασίας... 23 1.1 Προετοιμασία του ασθενή πριν από τη δοκιμασία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ

ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΣΥΝΤΑΓΟΓΡΑΦΗΣΗ ΘΡΕΠΤΙΚΗΣ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ: ΠΑΓΚΡΕΑΤΙΚΑ ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΠΑΓΚΡΕΑΤΙΤΙΔΑ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ Κάλυψη των ενεργειακών αναγκών Πρόληψη/ αντιμετώπιση κακής θρέψης Πρόληψη της απώλειας βάρους Αντιμετώπιση της

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη στα καρδιαγγειακά νοσήματα

Πρόληψη στα καρδιαγγειακά νοσήματα Πρόληψη στα καρδιαγγειακά νοσήματα www.pegkaspanagiotis.gr Τι εννοούμε με τον όρο πρόληψη καρδιαγγειακής νόσου; Εννοούμε τη συντονισμένη δέσμη ενεργειών, τόσο σε ατομικό, όσο και σε συλλογικό επίπεδο,

Διαβάστε περισσότερα

Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας

Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας Επαγγελματίες υγείας και υπηρεσίες υγείας Αρμοδιότητες διεπιστημονικής ομάδας Χρόνιας Αποφρακτικής Πνευμονοπάθειας Σύσταση 40: Συστήνεται να γίνεται εκτίμηση των αναγκών του ασθενή, συμβουλευτική σε προγράμματα

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσκληση. Αγαπητοί συνάδελφοι,

Πρόσκληση. Αγαπητοί συνάδελφοι, Πρόσκληση Αγαπητοί συνάδελφοι, εδώ είμαστε πάλι. Μετά από 3 χρόνια σιωπής, λόγω των συνθηκών, θα ξανασυναντηθούμε στο 4 ο Πανελλήνιο Συνέδριο για τις Διαταραχές του Ύπνου που θα πραγματοποιηθεί στις 15

Διαβάστε περισσότερα

EΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΕΝΔΟΣΚΟΠΙΚΟΥ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΟΥ ΙΑΤΡΕΙΟΥ

EΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΚΗ ΕΝΩΣΗ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΩΝ ΕΛΛΑΔΑΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΕΝΔΟΣΚΟΠΙΚΟΥ ΓΑΣΤΡΕΝΤΕΡΟΛΟΓΙΚΟΥ ΙΑΤΡΕΙΟΥ EΠΓΓΛΜΤΙΚΗ ΝΩΣΗ ΓΣΤΡΝΤΡΟΛΟΓΩΝ ΛΛΔΣ ΠΡΟΔΙΓΡΦΣ ΝΔΟΣΚΟΠΙΚΟΥ ΓΣΤΡΝΤΡΟΛΟΓΙΚΟΥ ΙΤΡΙΟΥ 1 ΠΡΙΧΟΜΝ. ΓΝΙΚΣ ΠΙΤΗΣΙΣ. ΦΥΣΙΚΟ ΠΡΙΒΛΛΟΝ ΥΠΟΔΟΜΣ Β. ΠΡΟΣΩΠΙΚΟ. ΚΠΙΔΥΣΙΣ- ΞΟΥΣΙΟΔΟΤΗΣΙΣ Γ. ΔΙΧΙΡΙΣΗ ΙΤΡΙΚΟΥ ΞΟΠΛΙΣΜΟΥ Δ.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Xylozan, Lidocaine hydrochloride 2 %, ενέσιμο διάλυμα. 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Κάθε 1 ml διαλύματος περιέχει μονοϋδρική

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΠΟΣΗΣ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΜΕ ΤΡΑΧΕΙΟΣΤΟΜΙΑ. Μπάρδης Παναγιώτης 10522

ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΠΟΣΗΣ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΜΕ ΤΡΑΧΕΙΟΣΤΟΜΙΑ. Μπάρδης Παναγιώτης 10522 ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ ΔΙΑΤΑΡΑΧΩΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΠΟΣΗΣ ΣΕ ΕΝΗΛΙΚΕΣ ΜΕ ΤΡΑΧΕΙΟΣΤΟΜΙΑ Μπάρδης Παναγιώτης 10522 ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΩΝ ΑΕΡΑΓΩΓΩΝ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΤΩΝ ΑΕΡΑΓΩΓΩΝ Οι Τεχνικές Διαχείρισης των

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους των πληροφοριών προϊόντος

Παράρτημα III. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους των πληροφοριών προϊόντος Παράρτημα III Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους των πληροφοριών προϊόντος Σημείωση: Οι αλλαγές στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών Προϊόντος και του Φύλλου Οδηγιών Χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

9 η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΕΠΕΓΕ

9 η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΕΠΕΓΕ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ 9 η ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗ ΔΙΗΜΕΡΙΔΑ ΤΗΣ ΕΠΕΓΕ ΓΑΣΤΡΟΟΙΣΟΦΑΓΙΚΗ ΠΑΛΙΝΔΡΟΜΙΚΗ ΝΟΣΟΣ Η ΣΎΓΧΡΟΝΗ ΓΝΩΣΗ ΣΤΗΝ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΟ DIVANI CARAVEL 24-25 Σεπτεμβρίου 2011 ΟΡΓΑΝΩΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ Πρόεδρος Α. Μαντίδης

Διαβάστε περισσότερα

Η Βρογχοσκόπηση µε εύκαµπτο βρογχοσκόπιο στα παιδιά Οδηγίες προς τους γονείς Παιδοπνευµονολογική Μονάδα Παιδοαναισθησιολογική Μονάδα Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Θεσσαλονίκης Το φυλλάδιο αυτό απευθύνεται στους

Διαβάστε περισσότερα

Αυτόματη Εξωτερική Απινίδωση

Αυτόματη Εξωτερική Απινίδωση Αυτόματη Εξωτερική Απινίδωση European Resuscitation Council www.erc.edu Αιφνίδιος Καρδιακός Θάνατος Το πρόβλημα 75.000 εξωνοσοκομειακοί θάνατοι από ΑΚΑ/έτος στο UK & 330.000 στις USA Πιθανότητα επιβίωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ

ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΤΟ ΑΓΓΕΙΑΚΟ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΟ ΕΠΕΙΣΟΔΙΟ ΘΕΟΦΑΝΙΔΗΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΜΙΑ ΒΡΑΔΙΑ ΣΤΑ ΕΠΕΙΓΟΝΤΑ... «Ήταν μια χαρά μέχρι πριν από 1 ώρα» σας λέει με αγωνία η κόρη του 68χρονου που έχει έρθει στα επείγοντα όπου εργάζεστε.

Διαβάστε περισσότερα

2ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΠΑΙΔΟΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΠΡΟΣΥΝΕΔΡΙΑΚΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. Παρασκευή 4 Νοεμβρίου 2011

2ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΠΑΙΔΟΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΠΡΟΣΥΝΕΔΡΙΑΚΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ. Παρασκευή 4 Νοεμβρίου 2011 2ο ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΟ ΠΑΙΔΟΠΝΕΥΜΟΝΟΛΟΓΙΚΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΠΡΟΣΥΝΕΔΡΙΑΚΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ Παρασκευή 4 Νοεμβρίου 2011 ΠΡΟΣΥΝΕΔΡΙΑΚΑ ΣΕΜΙΝΑΡΙΑ Παρασκευή 4 Νοεμβρίου 2011 Στο πλαίσιο του 2ου Πανελλήνιου Παιδοπνευμονολογικού Συνεδρίου

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης

Παράρτημα ΙΙΙ. Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης Παράρτημα ΙΙΙ Τροποποιήσεις στις σχετικές παραγράφους της Περίληψης των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος και τα Φύλλα Οδηγιών Χρήσης Σημείωση : Οι τροποποιήσεις στην Περίληψη των Χαρακτηριστικών του Προϊόντος

Διαβάστε περισσότερα

Άγχος. Σοβαρό. Ήπιο. Scream, Edvard Munch Ένταση Ανησυχία Φόβος (ενεργοποίηση ) ταχυκαρδία, εφίδρωση τρόµος, αίσθηµα παλµών ΚΤ 2008

Άγχος. Σοβαρό. Ήπιο. Scream, Edvard Munch Ένταση Ανησυχία Φόβος (ενεργοποίηση ) ταχυκαρδία, εφίδρωση τρόµος, αίσθηµα παλµών ΚΤ 2008 Αγχολυτικά (ελάσσονα ηρεµιστικά) Υπνωτικά Κατερίνα Τυλιγάδα Επίκουρη Καθηγήτρια Φαρµακολογίας Άγχος ΚΤ 2008 Scream, Edvard Munch Ένταση Ανησυχία Φόβος (ενεργοποίηση ) ταχυκαρδία, εφίδρωση τρόµος, αίσθηµα

Διαβάστε περισσότερα

1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ: 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ ΣΕ ΔΡΑΣΤΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ:

1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ: 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ ΣΕ ΔΡΑΣΤΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ: ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ GLIATILIN (Choline alfoscerate) 1. ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ: GLIATILIN 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ ΣΕ ΔΡΑΣΤΙΚΑ ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ: Μαλακές Κάψουλες:

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα III Τροποποιήσεις στην περίληψη των χαρακτηριστικών του προϊόντος και στο φύλλο οδηγιών χρήσης

Παράρτημα III Τροποποιήσεις στην περίληψη των χαρακτηριστικών του προϊόντος και στο φύλλο οδηγιών χρήσης Παράρτημα III Τροποποιήσεις στην περίληψη των χαρακτηριστικών του προϊόντος και στο φύλλο οδηγιών χρήσης Σημείωση: Αυτές οι τροποποιήσεις πρόκειται να ενσωματωθούν στην έγκυρη Περίληψη των Χαρακτηριστικών

Διαβάστε περισσότερα

Παναγιώτης Θωμόπουλος Μαιευτήρας Γυναικολόγος. Μαιευτήριο «Γαία» Σεμινάριο Μαιών-Μαιευτών

Παναγιώτης Θωμόπουλος Μαιευτήρας Γυναικολόγος. Μαιευτήριο «Γαία» Σεμινάριο Μαιών-Μαιευτών Παναγιώτης Θωμόπουλος Μαιευτήρας Γυναικολόγος Μαιευτήριο «Γαία» Σεμινάριο Μαιών-Μαιευτών Δεδομένα «CESDI (Confidential Enquiry into Stillbirths and Deaths in Infancy)» Ελλιπής φροντίδα σε 75% των θανάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΥΠΟΥ Γ

ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΥΠΟΥ Γ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΠΡΟΔΙΑΓΡΑΦΕΣ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΓΙΚΟΥ ΣΥΓΚΡΟΤΗΜΑΤΟΣ ΤΥΠΟΥ Γ Σ.Β. (%) ΓΕΝΙΚΑ Αναισθησιολογικό συγκρότημα κατάλληλο για χορήγηση αναισθησίας σε ενήλικες Το συγκρότημα να αποτελείται από: α. Μηχάνημα αναισθησίας

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα. Ημέρες Υπέρτασης 2015 5 ο Εκπαιδευτικό σεμινάριο: Ξενοδοχείο XENIA ΠΟΡΤΑΡΙΑ ΠΗΛΙΟΥ, 13-15 Νοεμβρίου 2015

Πρόγραμμα. Ημέρες Υπέρτασης 2015 5 ο Εκπαιδευτικό σεμινάριο: Ξενοδοχείο XENIA ΠΟΡΤΑΡΙΑ ΠΗΛΙΟΥ, 13-15 Νοεμβρίου 2015 Ημέρες Υπέρτασης 2015 5 ο Εκπαιδευτικό σεμινάριο: Αρτηριακή υπέρταση & συνυπάρχοντες παράγοντες κινδύνου. Σύγχρονη διάγνωση και θεραπευτική προσέγγιση Ξενοδοχείο XENIA ΠΟΡΤΑΡΙΑ ΠΗΛΙΟΥ, 13-15 Νοεμβρίου

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόµενα. Εισαγωγή... 19. Κεφάλαιο 1: Ιατρικό Ιστορικό. Κεφάλαιο 2: Εισαγωγή στην Κλινική Εξέταση - Ζωτικά Σηµεία. Κεφάλαιο 3: Κεφαλή και Τράχηλος

Περιεχόµενα. Εισαγωγή... 19. Κεφάλαιο 1: Ιατρικό Ιστορικό. Κεφάλαιο 2: Εισαγωγή στην Κλινική Εξέταση - Ζωτικά Σηµεία. Κεφάλαιο 3: Κεφαλή και Τράχηλος Περιεχόµενα Εισαγωγή....................................................... 19 Κεφάλαιο 1: Ιατρικό Ιστορικό 1.1 Λήψη και καταγραφή ιατρικού ιστορικού............................. 23 1.2 Δεξιότητες επικοινωνίας

Διαβάστε περισσότερα

ασθενών με σοβαρή, ενεργό νόσο που δεν έχουν προηγουμένως λάβει θεραπευτική αγωγή με μεθοτρεξάτη,

ασθενών με σοβαρή, ενεργό νόσο που δεν έχουν προηγουμένως λάβει θεραπευτική αγωγή με μεθοτρεξάτη, EMA/502328/2014 EMEA/H/C/000955 Περίληψη EPAR για το κοινό τοκιλιζουμάμπη Το παρόν έγγραφο αποτελεί σύνοψη της Ευρωπαϊκής Δημόσιας Έκθεσης Αξιολόγησης (EPAR) του. Επεξηγεί τον τρόπο με τον οποίο η Επιτροπή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ. Νaloxon/ B.Braun 0,4 mg/ml ενέσιμο διάλυμα/διάλυμα για έγχυση

ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ. Νaloxon/ B.Braun 0,4 mg/ml ενέσιμο διάλυμα/διάλυμα για έγχυση ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΤΩΝ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ 1. ΟΝΟΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΥ ΠΡΟΪΟΝΤΟΣ Νaloxon/ B.Braun 0,4 mg/ml ενέσιμο διάλυμα/διάλυμα για έγχυση 2. ΠΟΙΟΤΙΚΗ ΚΑΙ ΠΟΣΟΤΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ Κάθε αμπούλα 1ml περιέχει

Διαβάστε περισσότερα

Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή. Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης

Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή. Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης Συµµόρφωση στη φαρµακευτική αγωγή Ευαγγελία Χαρέλα Νοσηλεύτρια MSc Β ΚΚ Ιπποκράτειο Θεσ/νικης Η καρδιακή ανεπάρκεια αποτελεί ένα σύνδροµο µε ζοφερή πρόγνωση :! ΝΥΗΑ Ι-ΙΙ: 2-5% θνητότητα ανά έτος! ΝΥΗΑ

Διαβάστε περισσότερα

Αλγόριθµος των Πρώτων Βοηθειών

Αλγόριθµος των Πρώτων Βοηθειών Καθηγητής ρ. Λάζαρος Ι. Τσούσκας ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ Θεσσαλονίκη 2003: 7-13 Αλγόριθµος των Πρώτων Βοηθειών Οι Πρώτες Βοήθειες είναι η αποδεκτή µέθοδος επείγουσας αντιµετώπισης των αιφνιδίως πασχόντων ατόµων,

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ. 1. Προσδιορισμός φαρμακευτικού προϊόντος

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ. 1. Προσδιορισμός φαρμακευτικού προϊόντος 1.1 Ονομασία ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΓΙΑ ΤΟ ΧΡΗΣΤΗ 1. Προσδιορισμός φαρμακευτικού προϊόντος TRIVASTAL 50 mg, δισκία παρατεταμένης αποδέσμευσης 1.2 Σύνθεση Δραστική ουσία: Πιριβεδίλη Έκδοχα: Πυρήνας: Πολυβιδόνη,

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΗ IRBEPRESS 75 mg, 150 mg, 300 mg δισκία Ιρβεσαρτάνη

ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΗ IRBEPRESS 75 mg, 150 mg, 300 mg δισκία Ιρβεσαρτάνη ΦΥΛΛΟ ΟΔΗΓΙΩΝ ΧΡΗΣΗΣ: ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΧΡΗΣΤΗ IRBEPRESS 75 mg, 150 mg, 300 mg δισκία Ιρβεσαρτάνη Διαβάστε προσεκτικά ολόκληρο το φύλλο οδηγιών χρήσης προτού αρχίσετε να παίρνετε αυτό το φάρμακο. Φυλάξτε

Διαβάστε περισσότερα

29. ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΗ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ

29. ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΗ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ 29. ΘΡΟΜΒΟΕΜΒΟΛΙΚΗ ΝΟΣΟΣ ΚΑΙ ΚΥΗΣΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ Η θρομβοεμβολική νόσος επιπλέκει 1/500-2000 κυήσεις. Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος στη λοχεία. Τα αέρια αίματος δεν θεωρούνται ευαίσθητη ή ειδική εξέταση για

Διαβάστε περισσότερα

Η μεταφορά των φαρμάκων γίνεται με παθητική διάχυση ή με ενεργητική μεταφορά.

Η μεταφορά των φαρμάκων γίνεται με παθητική διάχυση ή με ενεργητική μεταφορά. ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΓΕΝΙΚΗΣ ΦΑΡΜΑΚΟΛΟΓΙΑΣ ΤΙ ΕΙΝΑΙ ΦΑΡΜΑΚΟ. Φάρμακο λέμε οποιαδήποτε ουσία που όταν χορηγηθεί στον άνθρωπο, τα ζώα ή τα φυτά με συγκεκριμένο τρόπο και σε συγκεκριμένη δόση έχει θεραπευτικό αποτέλεσμα.

Διαβάστε περισσότερα

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας.

Τα αποτελέσματά μας δεν αποτελούν ελεγχόμενη μελέτη ή κλινική δοκιμή, αλλά στοιχεία μητρώου των ασθενών μας. CUMMULATINE SUCCESS SCORE % ΙΣΧΙΟ CUMMULATINE SUCCESS RATE % YΛΙΚΟ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΑΣΘΕΝΕΙΣ 42 ΑΝΔΡΕΣ 16 ΓΥΝΑΙΚΕΣ 26 ΗΛΙΚΙΑ 63.1 (42-92) ΥΨΟΣ 171 (162-191) Δ.Μ.Σ 36 (22-47) Το ποσοστό των ασθενών που αναφέρουν

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ ΤΗΣ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΣΗΣ Α. ΠΟΤΕ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΥΠΟΒΑΛΛΟΝΤΑΙ ΟΙ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΣΕ ΜΕΤΡΗΣΗ ΟΣΤΙΚΗΣ ΠΥΚΝΟΤΗΤΑΣ (ΑΝΔΡΕΣ ΚΑΙ ΓΥΝΑΙΚΕΣ): ΗΛΙΚΙΑ < 50 ΕΤΩΝ: Κατάγματα χαμηλής βίας

Διαβάστε περισσότερα

Τεύχος 1 ο - Άρθρο 7 o

Τεύχος 1 ο - Άρθρο 7 o Τεύχος 1 ο - Άρθρο 7 o BLS. BASIC LIFE SUPPORT AND AUTOMATIC EXTERNAL DEFIBRILLATION (ΒΑΣΙΚΗ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΗΣ ΖΩΗΣ ΚΑΙ ΑΥΤΟΜΑΤΗ ΕΞΩΤΕΡΙΚΗ ΑΠΙΝΙΔΩΣΗ). Συγγραφέας: Τούλιος Γεώργιος* Ιατρικό Τμήμα Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα