ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15"

Transcript

1 ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος ΕΝΟΤΗΤΑ Νο. 1 ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ : ΣΤΟΧΟΙ, ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ, ΒΑΣΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ & ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ Λ.Τ.Κατσέλη - Μ.Ψαλιδόπουλος 1

2 Δομή του Μαθήματος ΕΝΟΤΗΤΑ Νο 1 ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ : ΣΤΟΧΟΙ, ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ, ΒΑΣΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ & ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΒΙΒΛΙΟ ΚΕΦ Ι. Εισαγωγή στη Μακροοικονομική Μ.Β. Κ.Μ. ΙΙ. Βασικές Έννοιες και Στοιχεία Εθνικών Λογαριασμών Μ.Β. Κ.Μ. ΙΙΙ. Ισοζύγιο Εξωτερικών Πληρωμών Μ.Β. Κ.Μ ( ) 2 ΕΝΟΤΗTΑ Νο 2 ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΣΥΝΟΛΙΚΗΣ ΣΥΝΑΘΡΟΙΣΤΙΚΗΣ ΖΗΤΗΣΗΣ & ΒΡΑΧΥΧΡΟΝΙΑ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ ΒΙΒΛΙΟ ΚΕΦ IV. Προσδιορισμός Εισοδήματος Ισορροπίας : Το Απλό Υπόδειγμα Κ.Μ. 3 V. Χρήμα, Επιτόκιο & Πληθωρισμός Μ.Β. 4 VI. Εισόδημα & Επιτόκιο Κ.Μ.. Μ.Β. ΕΝΟΤΗΤΑ Νο 3 Η ΑΓΟΡΑ ΕΡΓΑΣΙΑΣ & ΟΙ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΣΥΝΑΘΡΟΙΣΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΦΟΡΑΣ ΒΙΒΛΙΟ VIΙ. Η Αγορά Εργασίας Μ.Β. Κ.Μ. ΕΝΟΤΗTΑ Νο 4 ΣΥΝΟΛΙΚΗ ΖΗΤΗΣΗ, ΠΡΟΣΦΟΡΑ & ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΙΜΩΝ ΒΙΒΛΙΟ VIII. Συνολική Ζήτηση, Συνολική Προσφορά & Επίπεδο Τιμών M.B. Κ.Μ. 4 13,14 ΚΕΦ 6 6 ΚΕΦ 12,15 7 2

3 ΕΚΠΑ ΤΟΕ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Νο 1 ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ : ΣΤΟΧΟΙ, ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ, ΒΑΣΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ & ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ I. Εισαγωγή στη Μακροοικονομική II. Βασικές Έννοιες και Στοιχεία Εθνικών Λογαριασμών III. Ισοζύγιο Εξωτερικών Πληρωμών 3

4 Ι. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι.1 Ορισμός και Σημαντικά Ζητήματα Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας Ι.3 Οικονομικά Υποδείγματα Ι.4 Εύκαμπτες και Άκαμπτες Τιμές Ι.5 Γιατί Διαφωνούν οι Μακροοικονομολόγοι 4

5 Ι.1 Ορισμός και Σημαντικά Ζητήματα Ορισμός Μακροοικονομική: Η μελέτη του προσδιορισμού της οικονομικής δραστηριότητας και βασικών οικονομικών μεγεθών, της συμπεριφοράς των θεσμικὠν μονάδων (επιχειρήσειςνοικουριά-κράτος) καθώς και της οικονομικής πολιτικής που επηρεάζει την πορεία της οικονομίας 5

6 Ι.1 Ορισμός και Σημαντικά Ζητήματα (συν) Σημαντικά Ζητήματα στην Μακροοικονομική Τι προσδιορίζει τον ρυθμό οικονομικής μεγέθυνσης; Ποιες είναι οι κύριες πηγές δαπάνης σε μια οικονομία και οι προσδιοριστικοί παράγοντες αυτών; Τι είναι το έλλειμμα κρατικού προϋπολογισμού; Πώς επηρεάζει την οικονομία; Γιατί πολλές οικονομίες έχουν μεγάλα εμπορικά ελλείμματα ενώ άλλες έχουν εμπορικά πλεονάσματα; Με ποια μέσα πολιτικής μπορεί να επηρεαστεί η ανεργία και ο πληθωρισμός: 6

7 Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας Οικονομική Μεγέθυνση, Ελλάδα , ,1 2,4 3,6 3,4 3,4 4,5 4,2 3,4 5,9 4,4 2,3 5,5 3, ,7 0-0, ,1-4,2-4,9-6 -7,1 Πηγή: Eurostat 7

8 Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας (συν) 30 Το Ποσοστό Ανεργίας στην Ελλάδα , , , ,2 9,6 9,8 11, ,2 10,7 10,3 9,7 10,5 9,9 8,9 8,3 7,7 9,5 12, Πηγή: Eurostat 8

9 Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας (συν) Το Ποσοστό Ανεργίας στην Ευρώπη κατά φύλλο 9

10 Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας (συν) Δάνεια σε Επιχειρήσεις ως % του ΑΕΠ Loans to corporations 60,0 50,0 40,0 30,0 20,0 10,0 0, Loans to corporations 10

11 Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας (συν) Δάνεια σε Νοικοκυριά ως % του ΑΕΠ

12 Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας (συν) Το Εμπορικό Έλλειμμα της Ελλάδας ως % του ΑΕΠ

13 Ποσοστό (%) Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας (συν) Έλλειμμα της Γενικής Κυβέρνησης ως % του ΑΕΠ στην Ελλάδα ,5 4 4,4 3,5 2 2,3 0-0, ,1-4,9-3, ,1-6 Πηγή: Eurostat 13

14 Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας (συν) Το Έλλειμμα Τρεχουσών Συναλλαγών της Ελλάδας ως % του ΑΕΠ

15 Ποσοστό (%) Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας (συν) Το Χρέος της Γενικής Κυβέρνησης της Ελλάδας ως % του ΑΕΠ ,9 97,9 100,3 97,5 95,4 94,9 104,4104,7 107,5107,2 102,6 98,3 99,8 101,2 129,7 148,3 188,4 170,6 176, , ,9 22, Πηγή: Eurostat 15

16 Ποσοστό (%) του ΑΕΠ Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας (συν) Πρωτογενείς Δαπάνες της Γενικής Κυβέρνησης της Ελλάδας και της ΕΕ-15 ως % του ΑΕΠ ,2 48,6 47, ,7 43,7 43,1 43,1 39,3 41,6 38,8 42,8 44,4 44,2 44,3 43,6 40,6 39,5 39,7 39,4 40,6 43,9 41,9 43,2 44,744, ,5 33,6 35,6 36,1 37, Ελλάδα ΕΕ-15 16

17 Ποσοστό (%) του ΑΕΠ Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας (συν) Έσοδα της Γενικής Κυβέρνησης της Ελλάδας και της ΕΕ-15 ως % του ΑΕΠ ,2 45,9 45,9 45,7 46,1 45,7 45,1 44,4 44,4 44,2 44,7 45,2 45,2 45,1 44, , ,7 37,4 39,0 40,5 41,3 40,9 40,3 39,0 38,1 38,6 39,2 40,0 39,9 37, Ελλάδα ΕΕ-15 17

18 Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας (συν) Δαπάνες για την Υγεία στην Ελλάδα και την ΕΕ-15 ως % του ΑΕΠ

19 Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας (συν) Δαπάνες για την Παιδεία στην Ελλάδα και την ΕΕ-15 ως % του ΑΕΠ

20 Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας (συν) Σχετική Φτώχεια στην Ελλάδα και την ΕΕ

21 Ι.2 Βασικά Μεγέθη της Ελληνικής Οικονομίας (συν) Δείκτες Φτώχειας στην Ελλάδα (ΙΝΕ ΓΣΕΕ) 21

22 I.3 Οικονομικά Υποδείγματα αποτελούν απλοποιημένες εκδοχές μιας πιο περίπλοκης πραγματικότητας Χρησιμοποιούνται για να: δείξουν τις σχέσεις μεταξύ των οικονομικών μεταβλητών εξηγήσουν τη συμπεριφορά της οικονομίας υποδείξουν την καλύτερη πολιτική για τη βελτίωση της οικονομικής επίδοσης 22

23 I.3 Οικονομικά Υποδείγματα (συν) Παράδειγμα ενός Υποδείγματος: H Προσφορά και η Ζήτηση για νέα αυτοκίνητα εξηγεί τους παράγοντες που προσδιορίζουν την τιμή των αυτοκινήτων και την ποσότητα που πωλείται υποθέτει ότι η αγορά είναι ανταγωνιστική: κάθε πωλητής και κάθε αγοραστής είναι πολύ μικρός για να επηρεάσει την τιμή της αγοράς Μεταβλητές : Q d = ποσότητα αυτοκινήτων που ζητούν οι αγοραστές Q s = ποσότητα που προσφέρουν οι παραγωγοί P = τιμή των νέων αυτοκινήτων Y = = συνολικό (συναθροιστικό) εισόδημα P s = τιμή του χάλυβα (μία εισροή) 23

24 I.3 Οικονομικά Υποδείγματα (συν) Παράδειγμα ενός Υποδείγματος: H Προσφορά και η Ζήτηση για νέα αυτοκίνητα (συν) Εξίσωση Ζήτησης Η Ζήτηση Αυτοκινήτων Δείχνει ότι η ποσότητα των αυτοκινήτων που ζητούν οι καταναλωτές συνδέεται με την τιμή των αυτοκινήτων και το συνολικό (συναθροιστικό) εισόδημα. 24

25 I.3 Οικονομικά Υποδείγματα (συν) Παράδειγμα ενός Υποδείγματος: H Προσφορά και η Ζήτηση για νέα αυτοκίνητα (συν) Γενική Λειτουργική Αναπαράσταση Συμβόλων Δείχνει μόνο πως συνδέονται οι μεταβλητές: Μία λίστα των μεταβλητών που επηρεάζουν το Q d 25

26 I.3 Οικονομικά Υποδείγματα (συν) Παράδειγμα ενός Υποδείγματος: H Προσφορά και η Ζήτηση για νέα αυτοκίνητα (συν) Εξίσωση Ζήτησης H Καμπύλη Ζήτησης παρουσιάζει τη σχέση μεταξύ ζητούμενης ποσότητας και τιμής, αν όλοι οι άλλοι παράγοντες παραμένουν σταθεροί. Η Αγορά Αυτοκινήτων : Ζήτηση P τιμή D Q ποσότητα αυτοκινήτων 26

27 I.3 Οικονομικά Υποδείγματα (συν) Παράδειγμα ενός Υποδείγματος: H Προσφορά και η Ζήτηση για νέα αυτοκίνητα (συν) Εξίσωση Προσφοράς Η Αγορά Αυτοκινήτων : Προσφορά P τιμή S H καμπύλη προσφοράς παρουσιάζει τη σχέση μεταξύ προσφερόμενης ποσότητας και τιμής, αν όλοι οι άλλοι παράγοντες παραμένουν σταθεροί. D Ποσότητα αυτοκινήτων Q 27

28 I.3 Οικονομικά Υποδείγματα (συν) Παράδειγμα ενός Υποδείγματος: H Προσφορά και η Ζήτηση για νέα αυτοκίνητα (συν) Η Αγορά Αυτοκινήτων : Ισορροπία P τιμή S τιμή ισορροπίας D Q ποσότητα αυτοκινήτων ποσότητα ισορροπίας 28

29 I.3 Οικονομικά Υποδείγματα (συν) Παράδειγμα ενός Υποδείγματος: H Προσφορά και η Ζήτηση για νέα αυτοκίνητα (συν) Τα Αποτελέσματα μιας Αύξησης του Εισοδήματος Εξίσωση Ζήτησης demand equation: d Q D ( P, Y ) P τιμή S Μια αύξηση του εισοδήματος αυξάνει την ποσότητα αυτοκινήτων που ζητούν οι καταναλωτές σε κάθε τιμή P 2 P 1 D 1 D 2 γεγονός που αυξάνει την τιμή και την ποσότητα ισορροπίας. Q 1 Q 2 Q ποσότητα αυτοκινήτων 29

30 I.3 Οικονομικά Υποδείγματα (συν) Παράδειγμα ενός Υποδείγματος: H Προσφορά και η Ζήτηση για νέα αυτοκίνητα (συν) Τα Αποτελέσματα μιας Αύξησης στην Τιμή του Χάλυβα supply equation: Εξίσωση Προσφοράς s Q S ( P, P s ) P τιμή S 2 S 1 Μια αύξηση του P S μειώνει την ποσότητα αυτοκινήτων που προσφέρουν οι παραγωγοί σε κάθε τιμή P 2 P 1 D γεγονός που αυξάνει την τιμή αγοράς και μειώνει την ποσότητα. Q 2 Q 1 Q ποσότητα αυτοκινήτων 30

31 I.3 Οικονομικά Υποδείγματα (συν) Παράδειγμα ενός Υποδείγματος: H Προσφορά και η Ζήτηση για νέα αυτοκίνητα (συν) Ενδογενείς και Εξωγενείς Μεταβλητές Οι αξίες των ενδογενών μεταβλητών καθορίζονται στο υπόδειγμα Οι αξίες των εξωγενών μεταβλητών καθορίζονται εκτός του υποδείγματος: το υπόδειγμα θεωρεί τις αξίες και τη συμπεριφορά τους ως δεδομένες Στο υπόδειγμα της προσφοράς και της ζήτησης αυτοκινήτων, d endogenous: Ενδογενείς P, Q, Q exogenous: Εξωγενείς Y, P s s 31

32 I.3 Οικονομικά Υποδείγματα (συν) Ένα Πλήθος Υποδειγμάτων Έτσι, θα μάθουμε διαφορετικά υποδείγματα για τη μελέτη διαφορετικών θεμάτων (π.χ. ανεργία, πληθωρισμός, μακροχρόνια μεγέθυνση). Για κάθε νέο υπόδειγμα θα πρέπει να παρακολουθείτε : τις υποθέσεις που περιλαμβάνει ποιες από τις μεταβλητές είναι ενδογενείς και ποιες εξωγενείς, τα ερωτήματα που μπορεί να μας βοηθήσει να κατανοήσουμε και εκείνα στα οποία δεν μπορεί να μας βοηθήσει. 32

33 I.4 Εύκαμπτες και Άκαμπτες Τιμές Εκκαθάριση της αγοράς: μία παραδοχή ότι οι τιμές είναι ευέλικτες και προσαρμόζονται προκειμένου να φέρουν σε ισορροπία την προσφορά και τη ζήτηση. Στη βραχυχρόνια περίοδο, πολλές τιμές είναι άκαμπτες προσαρμόζονται μόνο με βραδύ ρυθμό ως αντίδραση στις ανισορροπίες προσφοράς/ ζήτησης. Για παράδειγμα, εργασιακά συμβόλαια που καθορίζουν τον ονομαστικό μισθό για ένα χρόνο ή και περισσότερο τιμές περιοδικών που αλλάζουν από τους εκδότες μόνο κάθε 3-4 χρόνια. 33

34 I.4 Εύκαμπτες και Άκαμπτες Τιμές Η συμπεριφορά της οικονομίας εξαρτάται εν μέρει από το αν οι τιμές είναι άκαμπτες ή εύκαμπτες Αν οι τιμές είναι άκαμπτες, τότε η ζήτηση δεν θα είναι πάντα ίση με την προσφορά. Αυτό μας βοηθά να εξηγήσουμε: Την ανεργία (υπερβάλλουσα προσφορά εργασίας) Την περιστασιακή αδυναμία των επιχειρήσεων να πουλήσουν το προϊόν που παράγουν. Μακροχρόνια περίοδος: εύκαμπτες τιμές, εκκαθάριση της αγοράς, η οικονομία συμπεριφέρεται πολύ διαφορετικά. 34

35 I.5 Γιατί Διαφωνούν οι Μακρο-οικονομολόγοι Κλασικοί εναντίον Κευνσιανών Η Κλασική Προσέγγιση Η οικονομία λειτουργεί αποτελεσματικά από μόνη της. Το «αόρατο χέρι»: εφόσον οι αγορές είναι ελεύθερες και τα άτομα προβαίνουν σε οικονομικές πράξεις με στόχο το προσωπικό τους όφελος, η οικονομία θα λειτουργεί εύρυθμα στο σύνολο της. Οι μισθοί και οι τιμές προσαρμόζονται άμεσα ώστε να διατηρούν την ισορροπία. Ισορροπία: μια κατάσταση όπου ζητούμενες και προσφερόμενες ποσότητες είναι ίσες Οι μεταβολές στους μισθούς και τις τιμές αποτελούν σήματα που συντονίζουν τις ενέργειες των ατόμων Συμπέρασμα: ο ρόλος της κυβέρνησης πρέπει να είναι περιορισμένοςοικονομικός φιλελευθερισμός. 35

36 I.5 Γιατί Διαφωνούν οι Μακρο-οικονομολόγοι Κλασικοί εναντίον Κευνσιανών Η Κευνσιανή Προσέγγιση Μεγάλη Ύφεση: η κλασική θεωρία απέτυχε γιατί η υψηλή ανεργία ήταν επίμονη. Keynes-νεοκλασική σύνθεση: η επίμονη ανεργία οφείλεται στην αργή προσαρμογή μισθών και τιμών, με συνέπεια οι αγορές να παραμένουν σε ανισορροπία για μεγάλο χρονικό διάστημα. Ο μηχανισμός των τιμών δεν είναι αποτελεσματικός, απόρριψη του οικονομικού φιλελευθερισμού Η κυβέρνηση πρέπει να παρεμβαίνει για την αποκατάσταση της πλήρους απασχόλησης 36

37 ΠΕΡΙΛΗΨΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ Ι 1. Η Μακροοικονομική είναι μελέτη της οικονομίας ως συνόλου, η οποία εξετἀζει: τον προσδιορισμό και τις μεταβολές του οικονομικού εισοδήματος τις μεταβολές στο συνολικό επίπεδο των τιμών τις μεταβολές στο ποσοστό ανεργίας. 2. Οι μακροοικονομολόγοι προσπαθούν να εξηγήσουν την οικονομική συμπεριφορά των θεσμικών μονάδων και να προσδιορίσουν πολιτικές που θα βελτιώσουν τις οικονομικές επιδόσεις. 3. Οι οικονομολόγοι χρησιμοποιούν διάφορα υποδείγματα για να κατανοήσουν τις οικονομικές επιδόσεις 4. Υποδείγματα με εύκαμπτες τιμές περιγράφουν την οικονομία στη μακροχρόνια περίοδο, ενώ τα υποδείγματα με άκαμπτες τιμές περιγράφουν την οικονομία στη βραχυχρόνια περίοδο. 5. Τα μακροοικονομικά γεγονότα και η απόδοση προκύπτουν από πολλές μικροοικονομικές αλληλεπιδράσεις, επομένως, η μακροοικονομική χρησιμοποιεί πολλά από τα εργαλεία της μικροοικονομικής. 37

38 ΕΚΠΑ ΤΟΕ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Νο 1 ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ : ΣΤΟΧΟΙ, ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ, ΒΑΣΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ & ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ I. Εισαγωγή στη Μακροοικονομική II. Βασικές Έννοιες και Στοιχεία Εθνικών Λογαριασμών III. Ισοζύγιο Εξωτερικών Πληρωμών 38

39 ΙI. ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΚΑΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΘΝΙΚΩΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ ΙΙ. 1 ΙΙ. 2 ΙΙ. 3 ΙΙ. 4 ΙΙ. 5 ΙΙ. 6 ΙΙ. 7 ΙΙ. 8 ΙΙ. 9 Χρησιμότητα Στατιστικών Δεδομένων Εθνικοί Λογαριασμοί Εισοδήματος Ακαθάριστο Εγχώριο Προιόν (ΑΕΠ) Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ Ακαθάριστο Εθνικό Προιόν (ΑΕΘΠ) Ακαθάριστο Εθνικό Διαθέσιμο Εισόδημα & Χρήσεις Η Εθνικολογιστική Ταυτότητα Ονομαστικό και Πραγματικό ΑΕΠ και Δείκτες Τιμών Εργατικό Δυναμικό, Ποσοστό Ανεργίας και ο Νόμος του Okun 39

40 ΙΙ.1 Η Χρησιμότητα των Στατιστικών Δεδομένων Τα στατιστικά δεδομένα και οι ποσοτικές μετρήσεις αποτελούν ένα σημαντικό μέρος της επιστημονικής έρευνας. Οι ακριβείς ποσοτικές μετρήσεις είναι απαραίτητες για την καλύτερη γνώση της συμπεριφοράς μίας οικονομίας και για την εξαγωγή χρήσιμων συμπερασμάτων σχετικά με το ρεαλισμό των οικονομικών θεωριών. Οι ποσοτικές μετρήσεις βοηθούν στο ν απαλλαγεί η οικονομική ανάλυση από μεγάλες γενικεύσεις. Θα εξετάσουμε ορισμένα εννοιολογικά και πρακτικά θέματα που αφορούν τις μακροοικονομικές μετρήσεις των εθνικών λογαριασμών. 40

41 ΙΙ.2 Εθνικοί Λογαριασμοί Εισοδήματος Οι εθνικοί λογαριασμοί μας προσφέρουν πολύτιμες πληροφορίες, καθώς αποτυπώνουν την οικονομική δραστηριότητα μίας χώρας και αντικατοπτρίζουν τη διάρθρωση της οικονομίας. Οι εθνικοί λογαριασμοί εισοδήματος συνιστούν ένα λογιστικό πλαίσιο, που χρησιμοποιείται για την αποτίμηση της τρέχουσας οικονομικής δραστηριότητας. Όλα τα κράτη τηρούν εθνικούς λογαριασμούς, που αποτελούν την κύρια πηγή συλλογής στατιστικών στοιχείων για τη μακροοικονομική ανάλυση. Οι εθνικοί λογαριασμοί στηρίζονται στην ιδέα ότι ο όγκος της οικονομικής δραστηριότητας, σε μία συγκεκριμένη χρονική περίοδο, μπορεί να μετρηθεί. 41

42 ΙΙ.3 Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν Το ευρύτερο μέτρο της οικονομικής δραστηριότητας και το πιο γνωστό οικονομικό μέγεθος, είναι το ΑΕγχ.Π, ή ΑΕΠ. Το ΑΕΠ μπορεί να μετρηθεί βάσει τριών προσεγγίσεων: Προσέγγιση προϊόντος: ορίζει το ΑΕΠ ως την προστιθέμενη αξία των νέων αγαθών και υπηρεσιών που παράγονται σε μια χώρα, σε μια συγκεκριμένη χρονική περίοδο. Προσέγγιση δαπάνης: ορίζει το ΑΕΠ ως το άθροισμα των δαπανών για αγαθά και υπηρεσίες που παράγονται σε μία χώρα Προσέγγιση εισοδήματος: ορίζει το ΑΕΠ ως το άθροισμα των εισοδημάτων που έλαβαν οι συντελεστές παραγωγής για την παραγωγή αγαθών και υπηρεσιών 42

43 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (Α) ΑΕΠ ως Προιόν ή ως Προστιθέμενη Αξία Η αξία ενός τελικού αγαθού είναι το άθροισμα της προστιθέμενης αξίας που παράγεται σε κάθε στάδιο παραγωγής. Επομένως, η αξία της συνολικής δαπάνης επί των τελικών αγαθών είναι ίση με τη συνολική προστιθέμενη αξία σε όλα τα στάδια παραγωγής. 43

44 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Α. Προσέγγιση Προιόντος Πρακτικά ζητήματα που προκύπτουν κατά τη μέτρηση του ΑΕΠ 1. Αγοραία αξία των αγαθών: Τα αγαθά και οι υπηρεσίες μετριούνται με βάση την αξία τους στην αγορά, δηλ. την τιμή στην οποία πωλούνται. Αυτό έχει το πλεονέκτημα ότι επιτρέπει την πρόσθεση διαφορετικών αγαθών, σύμφωνα με την τιμή πώλησής τους. Προσθέτουμε αξίες και όχι ποσότητες. Προβλήματα που παρουσιάζει η προσέγγιση αυτή είναι ότι, δεν περιλαμβάνει μη αγοραία αγαθά, όπως οι καθημερινές δουλειές του σπιτιού, η αξία της ποιότητας του περιβάλλοντος και η εξάντληση των φυσικών πόρων. δεν περιλαμβάνει την παραοικονομία. Η λύση που έχει βρεθεί είναι οι στατιστικές υπηρεσίες να αναπροσαρμόζουν περιοδικά τις εκτιμήσεις τους για το ΑΕΠ δεν περιλαμβάνει υπηρεσίες του κράτους που δεν πωλούνται στις αγορές, όπως η άμυνα, η δημόσια εκπαίδευση, η συντήρηση αυτοκινητόδρομων, κλπ. Η λύση που έχει βρεθεί είναι να αξιολογούνται 44 στο κόστος παραγωγής τους.

45 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Α. Προσέγγιση Προιόντος (συν) Πρακτικά ζητήματα που προκύπτουν κατά τη μέτρηση του ΑΕΠ Δεν θεωρούνται παραγωγή και δεν προσμετρούνται στο ΑΕΠ: Φυσικές διαδικασίες στις οποίες δεν υπεισέρχεται ανθρώπινη δραστηριότητα ή έλεγχος (π.χ. ο πολλαπλασιασμός ψαριών στις ανοιχτές θάλασσες σε αντίθεση με ιχθυοτροφεία που θεωρείται παραγωγή). Υπηρεσίες που λαμβάνουν χώρα μέσα στα νοικοκυριά από τα μέλη τους, εθελοντικά, για ίδια κατανάλωση σε αντίθεση με την αμειβόμενη εργασία των οικιακών βοηθών που θεωρείται παραγωγή. Μεταβίβαση αγαθών και υπηρεσιών ή/και περιουσιακών στοιχείων μεταξύ ατόμων ή θεσμικών μονάδων τα οποία υπήρχαν από παλαιότερες περιόδους. Θεωρούνται παραγωγή αλλά συνήθως δεν συμπεριλαμβάνονται στο ΑΕΠ: Παραγωγή αγαθών που προορίζονται για αυτοκατανάλωση. Παράνομες/παραοικονομικές παραγωγικές δραστηριότητες (π.χ. παράνομη χαρτοπαιξία) ή δραστηριότητες από συναλλασσομένους που είναι παράνομοι. 45

46 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Α. Προσέγγιση Προιόντος (συν) Πρακτικά ζητήματα που προκύπτουν κατά τη μέτρηση του ΑΕΠ (συν) 2. Μέτρηση μόνο νέων αγαθών και υπηρεσιών Ως μέτρο της τρέχουσας οικονομικής δραστηριότητας το ΑΕΠ περιλαμβάνει μόνο αγαθά και υπηρεσίες που έχουν παραχθεί την τρέχουσα περίοδο και όχι αγαθά που παράχθηκαν σε προηγούμενες περιόδους. Παράδειγμα, η τιμή της αγοράς που καταβάλλεται για ένα νέο σπίτι πρέπει να συμπεριληφθεί στο ΑΕΠ, η τιμή που καταβάλλεται για ένα παλιό σπίτι δεν προσμετράται, γιατί έχει συμπεριληφθεί στο ΑΕΠ προηγούμενου έτους Η αξία ωστόσο του μεσιτικού γραφείου που έχει αναλάβει την πώληση του παλαιού σπιτιού αποτελεί μέρος του ΑΕΠ της τρέχουσας περιόδου. 46

47 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Α. Προσέγγιση Προιόντος(συν) Πρακτικά ζητήματα που προκύπτουν κατά τη μέτρηση του ΑΕΠ (συν) 3. Μέτρηση μόνο τελικών αγαθών και υπηρεσιών Στην προσέγγιση του προϊόντος χρησιμοποιείται η μέθοδος της προστιθέμενης αξίας, δηλαδή δεν υπολογίζονται τα ενδιάμεσα αγαθά και οι υπηρεσίες (αυτά δηλαδή που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή άλλων αγαθών στην ίδια περίοδο που έχουν τα ίδια παραχθεί). Υπολογίζονται μόνο τα τελικά αγαθά και οι υπηρεσίες. 4. Πρόβλημα υπάρχει με τα κεφαλαιουχικά αγαθά (αγαθά που χρησιμοποιούνται στην παραγωγή άλλων αγαθών). Τα κεφαλαιουχικά αγαθά θεωρούνται τελικά αγαθά, διότι δεν χρησιμοποιούνται μόνο την περίοδο που παράγονται, συνεπώς συμπεριλαμβάνονται στο ΑΕΠ της τρέχουσας περιόδου. 47

48 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Α. Προσέγγιση Προιόντος(συν) Πρακτικά ζητήματα που προκύπτουν κατά τη μέτρηση του ΑΕΠ (συν) 5. Μία ακόμη λεπτή διάκριση μεταξύ τελικών και ενδιάμεσων αγαθών είναι οι επενδύσεις σε αποθέματα. Τα αποθέματα είναι το στοκ των εμπορευμάτων που είναι απούλητα, ημι-έτοιμα προϊόντα σε εξέλιξη, καθώς και οι πρώτες ύλες. Οι επενδύσεις σε αποθέματα θεωρούνται ως τελικό αγαθό και συνεπώς αποτελούν τμήμα του ΑΕΠ. Η μέθοδος της προστιθέμενης αξίας λειτουργεί συνεπώς αποτελεσματικά, διότι αποκλείει αυτόματα τα ενδιάμεσα αγαθά 48

49 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Α. Προσέγγιση Προιόντος (συν) Ακαθάριστη Προστιθέμενη Αξία σε Τιμές Αγοράς = = Συνολική Αξία των Παραγόμενων Αγαθών και Υπηρεσιών Αξία Ενδιάμεσων Εισροών (Αξία όλων των Προϊόντων που χρησιμοποιούνται σε ενδιάμεσα στάδια παραγωγής) ΑΕΠ (τιμές αγοράς) = Αξία Αγαθών και Υπηρεσιών σε Τιμές Παραγωγού Αξία Ενδιάμεσων Εισροών + Καθαροί Φόροι στα Τελικά Προϊόντα (ΦΠΑ + Καθαροί Φόροι στις Εισαγωγές) 49

50 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) (Β) ΑΕΠ ως Δαπάνη: (Β1) ΑΕΠ ως Δαπάνη σε κλειστή οικονομία: (Β2) ΑΕΠ ως Δαπάνη σε κλειστή οικονομία ΑΕΠ = C + I + G + (X-M) C: Ιδιωτική Κατανάλωση (δαπάνη νοικοκυριών για καταναλωτικά αγαθά) Ι: Ακαθάριστη Επιθυμητή Επένδυση (I =I n + D, όπου I n : Καθαρή Επένδυση και D: Απόσβεση) συμπεριλαμβανομένης της Μεταβολής Αποθεμάτων (Δinv) G: Κρατικές Δαπάνες (δαπάνη κρατικών φορέων για τελικά αγαθά και υπηρεσίες) Χ-Μ: Καθαρές Εξαγωγές = ΝΧ (δαπάνες νοικοκυριών, επιχ/ων και κράτους για ξένα αγαθά και υπηρεσίες μείον δαπάνες για αγαθά και υπηρεσίες που εισάγονται) ΑΕΠ = C + I + G ΑΕΠ = C + I Χωρίς κρατικό τομέα: 50

51 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Β. Προσέγγιση Δαπάνης (συν) Η προσέγγιση δαπάνης υπολογίζει το ΑΕΠ ως τη συνολική δαπάνη για τελικά αγαθά και υπηρεσίες, που παράγονται μέσα σε μια χώρα, σε μια συγκεκριμένη χρονική περίοδο Το ΑΕΠ εκτιμάται βάσει τεσσάρων κύριων κατηγοριών δαπάνης: κατανάλωση (C), επένδυση (I), δημόσιες δαπάνες για αγαθά και υπηρεσίες (G) και καθαρές εξαγωγές (NX). Χρησιμοποιώντας σύμβολα, το Y =ΑΕΠ = C + I + G + NX (1) Η εξίσωση (1) αποτελεί μία από τις βασικές σχέσεις της μακροοικονομικής θεωρίας και ονομάζεται ταυτότητα εισοδήματος-δαπάνης, διότι δηλώνει ότι το εισόδημα ισούται με τη συνολική δαπάνη. 51

52 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Β. Προσέγγιση Δαπάνης (συν) Γιατί Προιόν = Δαπάνη Το προϊόν που δεν πωλείται μπαίνει στο απόθεμα, και υπολογίζεται ως «επένδυση σε αποθέματα», είτε η αύξηση αυτή του αποθέματος ήταν σκόπιμη είτε όχι. Στην ουσία, υποθέτουμε ότι οι επιχειρήσεις αγοράζουν το προϊόν τους που δεν πουλήθηκε 52

53 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Β. Προσέγγιση Δαπάνης (συν) Η Κατανάλωση (C) H κατανάλωση αντιπροσωπεύει τη δαπάνη των εγχώριων νοικοκυριών για τελικά αγαθά και υπηρεσίες, συμπεριλαμβανομένων και όσων παράγονται στο εξωτερικό. Η κατανάλωση αποτελεί περίπου τα 2/3 του ΑΕΠ και μπορεί να ταξινομηθεί σε τρεις κατηγορίες. Τα διαρκή καταναλωτικά αγαθά (όπως αυτοκίνητα, τηλεοράσεις, έπιπλα, βασικές συσκευές, όχι όμως κατοικίες που ταξινομούνται στις επενδύσεις). Τα μη διαρκή αγαθά (όπως τρόφιμα, ρούχα, καύσιμα). Τις υπηρεσίες (όπως εκπαίδευση, ιατρική περίθαλψη, χρηματοοικονομικές υπηρεσίες, μεταφορές). 53

54 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Β. Προσέγγιση Δαπάνης (συν) Επένδυση (Ι) Ορισμός 1: δαπάνη για τον συντελεστή παραγωγής κεφάλαιο Ορισμός 2: δαπάνη για αγαθά που αγοράζονται για μελλοντική χρήση Περιλαμβάνει : Πάγιες επιχειρηματικές επενδύσεις Επενδύσεις για εργοστάσια και εξοπλισμό που θα χρησιμοποιήσουν οι επιχειρήσεις για να παράγουν άλλα αγαθά και υπηρεσίες Πάγιες επενδύσεις σε κατοικίες Δαπάνες για μονάδες στέγασης από καταναλωτές και ιδιοκτήτες. Επενδύσεις σε αποθέματα Η μεταβολή στην αξία των αποθεμάτων όλων των επιχειρήσεων 54

55 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Β. Προσέγγιση Δαπάνης (συν) Επένδυση Έναντι Κεφαλαίου Το κεφάλαιο είναι ένας από τους συντελεστές παραγωγής. Σε κάθε δεδομένη στιγμή, η οικονομία έχει ένα συγκεκριμένο συνολικό απόθεμα κεφαλαίου. Η επένδυση είναι δαπάνη για νέο κεφάλαιο Παράδειγμα (υποθέτουμε ότι δεν υπάρχει απόσβεση) 1/1/2013 : η οικονομία διαθέτει κεφάλαιο αξίας 500 δισ.ευρώ Κατά τη διάρκεια του 2013 : επένδυση = 37 δισ. ευρώ 1/1/2014 : η οικονομία θα έχει κεφάλαιο αξίας 537 δισ. ευρώ. 55

56 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Β. Προσέγγιση Δαπάνης (συν) Αποθέματα και Χρονοροές Χρονοροή Stock Απόθεμα Ένα Απόθεμα είναι μια ποσότητα που μετριέται σε μια χρονική στιγμή. Μια Χρονοροή είναι μια ποσότητα που μετριέται ανά μονάδα χρόνου. 56

57 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Αποθέματα και Χρονοροές Παραδείγματα Χρονοροή Stock Απόθεμα ΑΠΟΘΕΜΑ Ο πλούτος ενός ατόμου Άτομα με Πανεπιστημιακά πτυχία Δημόσιο Χρέος ΧΡΟΝΟΡΟΗ Αποταμίευση ενός ατόμου Απόφοιτοι Πανεπιστημίου Έλλειμμα Κρατικού Προυπολογισμού 57

58 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Β. Προσέγγιση Δαπάνης (συν) Δημόσιες Δαπάνες (G) Το G περιλαμβάνει όλες τις δημόσιες δαπάνες για αγαθά και υπηρεσίες. Το G δεν περιλαμβάνει τις μεταβιβαστικές πληρωμές (π.χ. επιδόματα ανεργίας) επειδή δεν εκφράζουν δαπάνες για αγαθά και υπηρεσίες. 58

59 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Β. Προσέγγιση Δαπάνης (συν) Καθαρές Εξαγωγές Καθαρές εξαγωγές: η διαφορά των εξαγωγών μείον τις εισαγωγές Εξαγωγές: αγαθά που παράγονται στο εσωτερικό και αγοράζονται στο εξωτερικό από κατοίκους άλλων χωρών Εισαγωγές: αγαθά που παράγονται στο εξωτερικό και αγοράζονται στο εσωτερικό από κατοίκους της χώρας Οι εισαγωγές αφαιρούνται από το ΑΕΠ, καθώς αντιπροσωπεύουν αγαθά που παράγονται στο εξωτερικό και έχουν συμπεριληφθεί στην κατανάλωση, την επένδυση, και τις δημόσιες δαπάνες 59

60 IΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Γ. Προσέγγιση Εισοδήματος Γιατί Δαπάνη = Εισόδημα Σε κάθε συναλλαγή, η δαπάνη του αγοραστή γίνεται το εισόδημα του πωλητή. Έτσι, το άθροισμα όλων των δαπανών ισούται με το άθροισμα όλων των εισοδημάτων. 60

61 ΙΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Γ. Προσέγγιση Εισοδήματος (συν) Income ($) Εισόδημα (δολάρια) Εργασία Labor Νοικοκυριά Households Οικονομικό Κύκλωμα Επιχειρήσεις Firms Goods (bread) Αγαθά (άρτος) Expenditure ($) Δαπάνη (δολάρια) 61

62 ΙΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Γ. Προσέγγιση Εισοδήματος (συν) Εάν οι οικονομικοί φορείς μιας οικονομίας ομαδοποιούνται σε νοικοκυριά, επιχειρήσεις και κράτος και οι αγορές ομαδοποιούνται σε αγορές προϊόντων και παραγωγικών συντελεστών, τότε το Διάγραμμα Οικονομικού Κυκλώματος δείχνει τις πραγματικές και τις χρηματικές ροές (για απλούστευση υποθέτουμε προς το παρόν ότι δεν υπάρχει κράτος). Οικονομικό Κύκλωμα Τα νοικοκυριά διαθέτουν τους παραγωγικούς συντελεστές, μέσω της αντίστοιχης αγοράς, προς τις επιχειρήσεις, οι οποίες παράγουν αγαθά τα οποία διαθέτουν προς τα νοικοκυριά, μέσω της Aγοράς Aγαθών (πραγματική ροή, η εσωτερική στο σχήμα). Στις παραπάνω πραγματικές ροές, αντιστοιχούν αντίστροφες ροές εισοδήματος προς τα νοικοκυριά και επιχειρηματικών εσόδων από τις δαπάνες των νοικοκυριών σε αγαθά (χρηματική ροή, η εξωτερική στο σχήμα) 62

63 ΙΙ.4 Τρόποι Μέτρησης του ΑΕΠ (συν) Γ. Προσέγγιση Εισοδήματος (συν) (Γ) ΑΕΠ ως Εισόδημα: Το ΑΕΠ στη βάση εισοδημάτων είναι το άθροισμα των αμοιβών των συντελεστών παραγωγής, δηλ.: αμοιβών εργαζομένων, εκτός αυτοαπασχολουμένων (ημερομίσθια, μισθοί, ασφαλιστικές εισφορές εργοδοτών) εισοδημάτων από εκμισθώσεις (ενοίκια, γαιοπρόσοδοι), τόκων (αμοιβή κεφαλαίου), κερδών προ αποσβέσεων (αμοιβή επιχειρηματικότητας) και καθαρών φόρων επί της παραγωγής και των εισαγωγών (δεν αποτελούν αμοιβή κάποιου συντελεστή, αλλά προστίθενται για να γεφυρώσουν την απόκλιση του ΑΕΠ απ το σύνολο των εισοδημάτων όλων των συντελεστών). τρεχουσών επιχειρηματικών μεταβιβαστικών πληρωμών προς το Δημόσιο, το εξωτερικό, τους ιδιώτες εισοδημάτων από ατομική απασχόληση (εισόδημα από Εργασία και Κεφάλαιο) Οι αμοιβές όλων των συντελεστών παραγωγής εκτός της εξαρτημένης εργασίας ονομάζεται Ακαθάριστο Λειτουργικό Πλεόνασμα. 63

64 IΙ.5 Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (GNP) Ακαθάριστο Εθνικό Προιόν (ΑΕΘΠ) Συνολικό καθαρό εισόδημα που παράγεται ή εισρέει στη χώρα από υπηκόους της χώρας που δραστηριοποιούνται εγχωρίως ή στο εξωτερικό. Το ΑΕΘΠ προκύπτει αν στο ΑΕΠ προσθέσουμε το εισόδημα από εργασία (π.χ. μεταναστευτικά εμβάσματα), περιουσία ή επιχειρηματική δράση που εισρέει στη χώρα από υπηκόους της που διαμένουν στο εξωτερικό και αφαιρέσουμε τα εισοδήματα που εκρέουν από τη χώρα λόγω της συμμετοχής αλλοδαπών στην εγχώρια παραγωγή. Το ΑΕΘΠ ταυτίζεται με το Ακαθ. Εθνικό Εισόδημα, και αν αφαιρέσουμε την Απόσβεση προκύπτει το Καθαρό Εθνικό Προϊόν ή Εισόδημα. 64

65 ΙΙ.5 Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (GNP) Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (GNP): το συνολικό εισόδημα που κερδίζεται από τους συντελεστές παραγωγής της χώρας, ανεξάρτητα από το που βρίσκονται τοποθετημένοι αυτοί. Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (GDP): το συνολικό εισόδημα που κερδίζεται από τους εγχώριους συντελεστές παραγωγής, ανεξάρτητα από την εθνικότητά τους (GNP ΑΕΠ) = (πληρωμές συντελεστών από το εξωτερικό) (πληρωμές συντελεστών στο εξωτερικό) 65

66 IΙ.6 Ακαθάριστο Εθνικό Διαθέσιμο Εισόδημα & Χρήσεις Ακαθάριστο Εθνικό Διαθέσιμο Εισόδημα (ΑΕΔΕ): Εισόδημα που προκύπτει αν στο Ακαθάριστο Εθνικό Εισόδημα προστεθούν οι μεταβιβαστικές εισπράξεις από το εξωτερικό και αφαιρεθούν οι μεταβιβαστικές πληρωμές προς το εξωτερικό, δηλ. προστεθούν οι «καθαρές» τρέχουσες μεταβιβάσεις που εισπράττουν όλοι οι θεσμικοί τομείς της οικονομίας. ΑΕΔΕ = = ΑΕΠ + Καθαρό Εισόδημα από Αλλοδαπή + Καθαρές Επιδοτήσεις επί Παραγωγής και Εισαγωγών που εισπράττονται από Ε.Ε. + Καθαρές Τρέχουσες Μεταβιβάσεις από ΕΕ + Συναλλαγές Ασφαλειών Ατυχημάτων ΑΕΔΕ = = ΑΕΠ +NFR (συνολ. καθ. εισπράξεις από εξωτερικό) 66

67 IΙ.6 Ακαθάριστο Εθνικό Διαθέσιμο Εισόδημα & Χρήσεις (συν) Χρήσεις Διαθέσιμου Εισοδήματος: ΑΕΔΕ = C + S p + T (1) όπου C: Κατανάλωση S p : Ιδιωτική Αποταμίευση από νοικοκυριά και επιχειρήσεις Τ: Καθαρά Φορολογικά Εσοδα = = Σύνολο Φορολογικών Εισπράξεων Δημοσίου Καθαρές Επιδοτήσεις και Μεταβιβαστικές Πληρωμές προς Ιδιώτες ΑΕΔΕ=ΑΕΠ + NFR (2) Χρήσεις ΑΕΠ: Από (1) και (2): ΑΕΔΕ = C+ S p + T = ΑΕΠ + NFR ή ΑΕΠ= C+ S p + T - NFR = C+ S p + T + NFΡ όπου NFΡ: Καθαρές Μεταβιβαστικές Πληρωμές προς το Εξωτερικό NFR: Καθαρές Μεταβιβαστικές Εισπράξεις από το Εξωτερικό 67

68 IΙ.7 Η Εθνικολογιστική Ταυτότητα Το ΑΕΠ ισούται με τη συνολική δαπάνη στην οικονομία και με το άθροισμα των επιμέρους χρήσεων του εισοδήματος από τους θεσμικούς τομείς. Επομένως: (1) C + S p + T + NFΡ = ΑΕΠ = C + Ι + G + (X - M) Από την (1) προκύπτει ότι: όπου, S p : T-G: Το σύνολο των ακαθάριστων Επενδύσεων μιας οικονομίας (Ι) χρηματοδοτείται από το σύνολο των διαθέσιμων αποταμιευτικών πόρων, δηλ.: I = S p + (T G) + [(M-X) + NFΡ)] Ιδιωτική Αποταμίευση από νοικοκυριά και επιχειρήσεις Δημόσια Αποταμίευση (Μ-Χ) + NFΡ : Έλλειμμα στο Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών = = Ξένη Αποταμίευση που εισρέει στην οικονομία. Οι Αποταμιευτικοί Πόροι περιλαμβάνουν την ιδιωτική αποταμίευση (S p ), τη δημόσια αποταμίευση (T-G) και τους ξένους αποταμιευτικούς πόρους [(M-X) + NFΡ]. 68

69 ΙΙ.8 Ονομαστικό και Πραγματικό ΑΕΠ Το ΑΕΠ είναι η αξία όλων των τελικών αγαθών και υπηρεσιών που παράγονται. Το Ονομαστικό ΑΕΠ μετράει αυτές τις αξίες χρησιμοποιώντας τις τρέχουσες τιμές. Οι μεταβολές του ονομαστικού ΑΕΠ μπορεί να οφείλεται σε: Μεταβολές των τιμών Μεταβολές στις ποσότητες του προϊόντος που παράγονται Το Πραγματικό ΑΕΠ μετράει αυτές τις αξίες χρησιμοποιώντας τις τιμές ενός έτους βάσης. Το πραγματικό ΑΕΠ δεν επηρεάζεται από τον πληθωρισμό Οι μεταβολές του πραγματικού ΑΕΠ μπορούν να οφείλονται μόνο σε μεταβολή των ποσοτήτων,επειδή το πραγματικό ΑΕΠ διαμορφώνεται με σταθερές τιμές έτους βάσης. 69

70 ΙΙ.8 Ονομαστικό και Πραγματικό ΑΕΠ (συν) Όταν οι αγοραίες τιμές, βάσει των οποίων αποτιμάται η αξία της παραγωγής, είναι οι τρέχουσες, τότε προκύπτει το ονομαστικό ΑΕΠ. Δεν προσφέρεται για διαχρονικές συγκρίσεις. Όταν η παραγωγή της τρέχουσας περιόδου αποτιμάται με τις αγοραίες τιμές ενός άλλου έτους (έτος βάσης), τότε προκύπτει το «τρέχον ΑΕΠ σε σταθερές τιμές του έτους βάσης» ή το «πραγματικό ΑΕΠ της τρέχουσας περιόδου». Για να υπολογίσουμε το πραγματικό ΑΕΠ ενός έτους, διαιρούμε το ονομαστικό ΑΕΠ με τον Αποπληθωριστή ΑΕΠ. 70

71 ΙΙ.8 Ονομαστικό και Πραγματικό ΑΕΠ (συν) Δείκτες Τιμών Ένας δείκτης τιμών μετρά το μέσο επίπεδο των τιμών για κάποια συγκεκριμένα αγαθά και υπηρεσίες, σε σχέση με τις τιμές που ίσχυαν σε ένα δεδομένο έτος βάσης Αποπληθωριστής του ΑΕΠ : δείκτης που μετρά το μέσο επίπεδο των τιμών των αγαθών και των υπηρεσιών που περιλαμβάνονται στο ΑΕΠ, και ορίζεται από τον τύπο: Ρ ΑΕΠ = 100 Ονομαστικό ΑΕΠ /Πραγματικό ΑΕΠ Αποπληθωριστής ΑΕΠ = (Ονομαστικό ΑΕΠ) / (Πραγματικό ΑΕΠ): Αν Έτος Βάσης = 2000 Ονομαστικό ΑΕΠ 2005 = Υ 05 =P 05 x Q 05 Πραγματικό ΑΕΠ 2005 = y 05 =P 00 x Q 05 Αποπληθωριστής ΑΕΠ =Υ 05 /y 05 = P 05 /P 00 και y 05 =Υ 05 /(P 05 /P 00 ) 71

72 ΙΙ.8 Ονομαστικό και Πραγματικό ΑΕΠ (συν) Δείκτες Τιμών (συν) Δείκτης Τιμών Καταναλωτή (ΔΤΚ), μετρά τις σταθμισμένες τιμές αγαθών και υπηρεσιών ενός συγκεκριμένου καλαθιού καταναλωτικών αγαθών που αγοράζει ένας αντιπροσωπευτικός καταναλωτής, σε σχέση με την τιμή του ίδιου καλαθιού σε κάποιο έτος βάσης. Η μεταβολή του ΔΤΚ υπολογίζεται ανά μήνα, έτος, κλπ. Αν αντιπροσωπευτικός καταναλωτής αγοράζει 5 μήλα και 2 πορτοκάλια κάθε μήνα και το έτος βάσης είναι το 2009, τότε ΔΤΚ = [ 5 * Τρέχουσα Τιμή Μήλων] + [ 2 * Τρέχουσα Τιμή Πορτοκαλιών] [ 5 * Τιμή Μήλων 2009] + [ 2 * Τιμή Πορτοκαλιών 2009] 72

73 ΙΙ.8 Ονομαστικό και Πραγματικό ΑΕΠ (συν) Δείκτες Τιμών (συν) Πληθωρισμός Ποσοστιαία μταβολή των τιμών που υπολογίζεται με βάση συγκεκριμένο δείκτη. Υπολογισμός πληθωρισμού: t+1 = (P t+1 P t )/P t = P t+1 /P t Παράδειγμα: Αν ο ΔΤΚ αυξηθεί από τις 100 μονάδες τον ένα χρόνο σε 105 μονάδες τον επόμενο, το ύψος του πληθωρισμού από τον πρώτο στο δεύτερο χρόνο είναι ( )/100= 5/100=0,05*100=5%. 73

74 ΙΙ.8 Ονομαστικό και Πραγματικό ΑΕΠ (συν) Δείκτες Τιμών (συν) Ο Δείκτης Τιμών Καταναλωτή (CPI) έναντι του Αποπληθωριστή του ΑΕΠ Τιμές Κεφαλαιουχικών Αγαθών Περιλαμβάνονται στον αποπληθωριστή ΑΕΠ (αν παράγονται στην εγχώρια οικονομία) Δεν περιλαμβάνονται στον CPI Τιμές Εισαγόμενων Καταναλωτικών Αγαθών Περιλαμβάνονται στον CPI Δεν περιλαμβάνονται στον αποπληθωριστή ΑΕΠ ΔΤΚ : Η μέτρηση υποθέτει σταθερό καλάθι αγαθών κι υπηρεσιών Αποπληθωριστής ΑΕΠ: Μεταβάλλεται κάθε χρόνο 74

75 ΙΙ.8 Ονομαστικό και Πραγματικό ΑΕΠ (συν) Δύο μέτρα του πληθωρισμού ποσοστιαία μεταβολή CPI αποπληθωριστής ΑΕΠ Έτη.

76 ΙΙ.9 Εργατικό Δυναμικό, Ποσοστό Ανεργίας και ο Νόμος του Okun Εργατικό Δυναμικό Τμήμα του πληθυσμού, ηλικίας ετών που είναι είτε εργαζόμενοι είτε αναζητούν εργασία Ποσοστό συμμετοχής στο εργατικό δυναμικό Το τμήμα του ενήλικου πληθυσμού που «συμμετέχει» στο εργατικό δυναμικό Το ποσοστό του εργατικού δυναμικού στο σύνολο του Ελληνικού πληθυσμού, ηλικίας ετών, αυξήθηκε από 55,9% το 1980 σε 59,7% το 2000 και σε 68,4% το 2012 Θεαματική αύξηση γυναικών στο εργατικό δυναμικό από 33,0% το 1980 σε 48,3% το 2000 και σε 57,7% το

77 ΙΙ.9 Εργατικό Δυναμικό, Ποσοστό Ανεργίας και ο Νόμος του Okun (συν) Απασχολούμενοι (εργαζόμενοι σε μισθωτή εργασία και αυτοαπασχολούμενοι) Στην Ελληνική οικονομία οι μισθωτοί αυξήθηκαν από 49,7% του συνόλου των απασχολουμένων το 1980 σε 58,0% το 2000 και σε 64,5% το Το ποσοστό των μισθωτών στην Ελλάδα εξακολουθεί να είναι χαμηλότερο από τα άλλα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Μ.Ο. ΟΟΣΑ = 83,9% το 2010) Ο πρωτογενής τομέας συνέβαλε το 2000 το 17% της συνολικής απασχόλησης στην Ελλάδας έναντι 4,3 % στις 15 χώρες-μέλη της Ευρωζώνης. Το ποσοστό απασχόλησης στον πρωτογενή τομέα στην Ελλάδα μειώθηκε στο 13,0% το 2012, έναντι 3,4% στις χώρες της Ευρωζώνης. Το ποσοστό μερικής απασχόλησης στο σύνολο της απασχόλησης αυξήθηκε μεν στην Ελλάδα από 5,5% το 2000 στο 9,7% το 2012, αλλά εξακολουθεί να είναι πολύ χαμηλότερο από το αντίστοιχο ποσοστό των 15 χωρών της Ευρωζώνης (9,7% το 2012) 77

78 ΙΙ.9 Εργατικό Δυναμικό, Ποσοστό Ανεργίας και ο Νόμος του Okun (συν) Άνεργοι Δεν απασχολούνται αλλά αναζητούν εργασία. Ποσοστό Ανεργίας Ποσοστό Ανέργων στο Εργατικό Δυναμικό Άτομα που δεν ανήκουν στο εργατικό δυναμικό Μη απασχολούμενοι, που δεν αναζητούν εργασία. 78

79 ΙΙ.9 Εργατικό Δυναμικό, Ποσοστό Ανεργίας και ο Νόμος του Okun (συν) Νόμος του Okun Τα απασχολούμενα άτομα συμβάλλουν στην παραγωγή του ΑΕΠ, ενώ οι άνεργοι δεν συμβάλλουν. Θα περιμέναμε λοιπόν μια αρνητική σχέση μεταξύ της ανεργίας και του ΑΕΠ Αυτή η σχέση είναι ξεκάθαρη στα στατιστικά στοιχεία 79

80 ΙΙ.9 Εργατικό Δυναμικό, Ποσοστό Ανεργίας και ο Νόμος του Okun (συν) Ποσοστιαία Μεταβολή 10 του Πραγματικού ΑΕΠ Ο Νόμος του Okun δηλώνει ότι μία μείωση της ανεργίας κατά μία ποσοστιαία μονάδα συνδέεται με δύο ποσοστιαίες μονάδες επιπλέον μεγέθυνσης του πραγματικού ΑΕΠ Μεταβολή του Ποσοστού Ανεργίας 80

81 ΕΚΠΑ ΤΟΕ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΝΟΤΗΤΑ Νο 1 ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ : ΣΤΟΧΟΙ, ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ, ΒΑΣΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ & ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ I. Εισαγωγή στη Μακροοικονομική II. Βασικές Έννοιες και Στοιχεία Εθνικών Λογαριασμών III. Ισοζύγιο Εξωτερικών Πληρωμών 81

82 ΙΙΙ. Ισοζύγιο Εξωτερικών Συναλλαγών Καταγράφει όλες τις συναλλαγές που διενεργούνται με το εξωτερικό βάσει συστήματος διπλής εγγραφής. Το Ισοζύγιο Πληρωμών της χώρας είναι πάντοτε ισοσκελισμένο : Χ Μ NFP ΝFΟ ΔFR = 0 (1) όπου Χ: Εξαγωγές αγαθών και υπηρεσιών Μ: Εισαγωγές αγαθών και υπηρεσιών NFΡ: Καθαρές Μεταβιβαστικές Πληρωμές προς Αλλοδαπή NFΟ: Καθαρή Εκροή Κεφαλαίου από εσωτερικό προς εξωτερικό, είτε για Καθαρή Αγορά Ξένων Τίτλων, είτε για διενέργεια Καθαρών Επενδύσεων στο Εξωτερικό ΔFR: Μεταβολή Συναλλαγματικών Διαθεσίμων Από (1) προκύπτει το Εμπορικό Ισοζύγιο: Χ Μ = NFP + NFΟ + ΔFR, όπου Αν (Χ Μ) 0 Καθαρές Συναλλαγματικές Εισπράξεις είτε μεταβιβάζονται είτε επενδύονται στο εξωτερικό είτε αυξάνουν τα συναλλαγματικά διαθέσιμα της 82 χώρας.

83 IΙΙ. Ισοζύγιο Εξωτερικών Συναλλαγών (συν) Ισοζύγιο Τρεχουσών Συναλλαγών: Χ Μ - NFΡ = NFΟ+ΔFR Αν (Χ-Μ-NFΡ) 0 (NFΟ+ΔFR) 0, η χώρα επενδύει στο εξωτερικό ή αυξάνει τα συναλλαγματικά της διαθέσιμα. Αν (Χ-Μ-NFΡ) < 0 (NFΟ+ΔFR) < 0, η χώρα χρηματοδοτεί έλλειμμα από καθαρή εισροή κεφαλαίων είτε με δανεισμό από ξένες κεφαλαιαγορές και ξένες άμεσες επενδύσεις στο εσωτερικό (NFΟ<0) είτε με μείωση των συναλλαγματικών της διαθεσίμων (ΔFR <0) 83

Κεφάλαιο 2. Ποσοτικές µετρήσεις και διάρθρωση της εθνικής οικονοµίας

Κεφάλαιο 2. Ποσοτικές µετρήσεις και διάρθρωση της εθνικής οικονοµίας Κεφάλαιο 2 Ποσοτικές µετρήσεις και διάρθρωση της εθνικής οικονοµίας Περίγραµµα κεφαλαίου Εθνικοί λογαριασµοί εισοδήµατος: Οι µετρήσεις του προϊόντος, του εισοδήµατος και της δαπάνης Ακαθάριστο εγχώριο

Διαβάστε περισσότερα

H ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ

H ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ H ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΟΥ ΕΘΝΙΚΟΥ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΟΣ 2 Κλάδοι Οικονομικής (i) Μικροοικονομική: Αποφάσεις ατομικών νοικοκυριών- Επιχειρήσεων (ii) Μακροοικονομική: Μελέτη οικονομίας ως συνόλου Βασικά Ζητήματα που απασχολούν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15

ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15 ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15 ΕΝΟΤΗΤΑ Νο. 1 ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ : ΣΤΟΧΟΙ, ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ, ΒΑΣΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ & ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Κεφάλαιο 2o (συνέχεια) b) Υπολογισμός των βασικών Μακροοικονομικών μεγεθών Συνολικό εισόδημα και συνολική δαπάνη! Για μια οικονομία συνολικά, το εισόδημα πρέπει να είναι ίσο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15

ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15 ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15 ΕΝΟΤΗΤΑ Νο. 1 ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ : ΣΤΟΧΟΙ, ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ, ΒΑΣΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ & ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 22. Μικροοικονομική

Κεφάλαιο 22. Μικροοικονομική Μέτρηση του Εθνικού Εισοδήματος Κεφάλαιο 22 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Μικροοικονομική Μικροοικονομική είναι η μελέτη του τρόπου με τον

Διαβάστε περισσότερα

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ

1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ 1. ΑΝΟΙΚΤΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΧΡΟΝΙΑ ΠΕΡΙΟΔΟ Το διάγραμμα κυκλικής ροής της οικονομίας (κεφ. 3, σελ. 100 Mankiw) Εισόδημα Υ Ιδιωτική αποταμίευση S Αγορά συντελεστών Αγορά χρήματος Πληρωμές συντελεστών

Διαβάστε περισσότερα

www.onlineclassroom.gr ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών

www.onlineclassroom.gr ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών ΜΕΡΟΣ Β Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών Β.1 Διαπράττουμε το σφάλμα της σύνθεσης όταν θεωρούμε ότι: α. αυτό που ισχύει για ένα άτομο ισχύει μερικές φορές και για το σύνολο β. αυτό που ισχύει για ένα άτομο

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά του Τουρισμού & του Πολιτισμού

Οικονομικά του Τουρισμού & του Πολιτισμού Οικονομικά του Τουρισμού & του Πολιτισμού Μακροοικονομικά Υπεύθυνοι μαθήματος Κ αθηγητής Μιχαήλ Ζ ουμπουλάκης Επίκουρος Καθηγητής Θεόδωρος Μεταξάς ΑΕΠ Το Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν ή ΑΕΠ (Gross Domestic

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΙΟΝ. 1. Τι πρέπει να κατανοήσει o μαθητής

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΙΟΝ. 1. Τι πρέπει να κατανοήσει o μαθητής ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΙΟΝ 1. Τι πρέπει να κατανοήσει o μαθητής Είναι το πρώτο κεφάλαιο που εξετάζει τα οικονομικά φαινόμενα από μια διαφορετική οπτική, τη μακροοικονομική, και προσεγγίζει

Διαβάστε περισσότερα

ΜAΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Α ΜΕΡΟΣ ΤΥΠΟΛΟΓΙΟ και ΑΣΚΗΣΕΙΣ

ΜAΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Α ΜΕΡΟΣ ΤΥΠΟΛΟΓΙΟ και ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜAΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Α ΜΕΡΟΣ ΤΥΠΟΛΟΓΙΟ και ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΑΘΗΝΑ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2014 ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ - ΣΥΝΤΑΞΗ ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΝΙΚΟΣ 1 ΜAΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΟΥ ΑΕΠ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΛΕΥΡΑ ΤΗΣ ΤΕΛΙΚΗΣ ΔΑΠΑΝΗΣ Y = C + I + G + ( X M) Y

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Αικατερίνη Γριμάνη Αρχές Οικονομικής ΙΙ

Δρ. Αικατερίνη Γριμάνη Αρχές Οικονομικής ΙΙ Δρ. Αικατερίνη Γριμάνη Αρχές Οικονομικής ΙΙ Μέτρηση οικονομικής επιτυχίας Ακαθάριστο Εγχώριο Προϊόν (ΑΕΠ): μετρά συγχρόνως (α) το συνολικό εισόδημα που έχει αποκτηθεί από την παραγωγή του μέσα στην οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Κεφάλαιο 5 Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Περίγραμμα κεφαλαίου Ισοζύγιο Πληρωμών Ισορροπία της αγοράς αγαθών σε μια ανοικτή οικονομία Αποταμίευση και επένδυση σε μια μικρή ανοικτή οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή στη µακροοικονοµική

Κεφάλαιο 1. Εισαγωγή στη µακροοικονοµική Κεφάλαιο 1 Εισαγωγή στη µακροοικονοµική Περίγραµµα κεφαλαίων Ποιο είναι το αντικείµενο της µακροοικονοµικής Με τι ασχολούνται οι µακροοικονοµολόγοι; Γιατί διαφωνούν οι µακροοικονοµολόγοι Ποιο είναι το

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομική. Ενότητα 2: Η μέτρηση των Βασικών Μακροοικονομικών Αγαθών. Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη)

Μακροοικονομική. Ενότητα 2: Η μέτρηση των Βασικών Μακροοικονομικών Αγαθών. Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Μακροοικονομική Ενότητα 2: Η μέτρηση των Βασικών Μακροοικονομικών Αγαθών Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr

Ερώτηση Α.1 (α) (β) www.arnos.gr info@arnos.co.gr Ερώτηση Α.1 Σε μια κλειστή οικονομία οι αγορές αγαθών και χρήματος βρίσκονται σε ταυτόχρονη ισορροπία (υπόδειγμα IS-LM). Να περιγράψετε και να δείξετε διαγραμματικά το πώς θα επηρεάσει την ισορροπία των

Διαβάστε περισσότερα

3.2 Ισοζύγιο πληρωµών

3.2 Ισοζύγιο πληρωµών 3 Ισοζύγιο πληρωµών 3.1 Εισαγωγή ιεθνή οικονοµία Ύφεση στην Γερµανία οικονοµίες του Ευρώ Αυξηση των αµερικανικών επιτοκίων διεθνή επιτόκια και δολάριο($) Χρηµατοοικονοµική κρίση στην Ασία Ανοιχτή οικονοµία

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Έννοιες των Οικονομικών της Εργασίας οικονομικά της εργασίας αγορά αγορά εργασίας μισθός

Βασικές Έννοιες των Οικονομικών της Εργασίας οικονομικά της εργασίας αγορά αγορά εργασίας μισθός Βασικές Έννοιες των Οικονομικών της Εργασίας - Τα οικονομικά της εργασίας μελετούν τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί η αγορά εργασίας. - Ορισμός: Η αγορά ενός αγαθού είναι η διαδικασία (θεσμικό πλαίσιο)

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά για Μη Οικονομολόγους Ενότητα 7: Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Θεωρία

Οικονομικά για Μη Οικονομολόγους Ενότητα 7: Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Θεωρία Οικονομικά για Μη Οικονομολόγους Ενότητα 7: Καθηγητής: Κώστας Τσεκούρας Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Σκοποί ενότητας Στην παρούσα ενότητα παρουσιάζονται και αναλύονται

Διαβάστε περισσότερα

Συναθροιστική ζήτηση και προσφορά

Συναθροιστική ζήτηση και προσφορά Συναθροιστική ζήτηση και Κεφάλαιο 31 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας. Βραχυχρόνιες οικονομικές διακυμάνσεις Η οικονομική δραστηριότητα παρουσιάζει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα, 6 Ιουνίου 2011

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (Α.Ε.Π.) - Καθαρό Εθνικό Προϊόν

1.1 Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (Α.Ε.Π.) - Καθαρό Εθνικό Προϊόν ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : ΑΡΓΥΡΏ ΜΟΥΔΑΤΣΟΥ 1. ΕΘΝΙΚΟΙ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΙ 1.0 Γενικά Αντικείµενο της Μακροοικονοµικής είναι ο καθορισµός (υπολογισµός) των συνολικών µεγεθών της οικονοµίας, πχ. της συνολικής

Διαβάστε περισσότερα

Κατανάλωση, Αποταμίευση και Προσδιορισμός του Εθνικού Εισοδήματος σε Κλειστή οικονομία χωρίς Δημόσιο Τομέα

Κατανάλωση, Αποταμίευση και Προσδιορισμός του Εθνικού Εισοδήματος σε Κλειστή οικονομία χωρίς Δημόσιο Τομέα Κατανάλωση, Αποταμίευση και Προσδιορισμός του Εθνικού Εισοδήματος σε Κλειστή οικονομία χωρίς Δημόσιο Τομέα -Σκοπός: Εξήγηση Διακυμάνσεων του Πραγματικού ΑΕΠ - Δυνητικό Προϊόν: Το προϊόν που θα μπορούσε

Διαβάστε περισσότερα

Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση.

Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1 Ομάδα Α Στις παρακάτω προτάσεις να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της πρότασης και δίπλα του το γράμμα που αντιστοιχεί στη σωστή απάντηση. 1. Η συνολική παραγωγή µιας χώρας µελετάται από τη µικροοικονοµία.

Διαβάστε περισσότερα

(Πολιτική. Οικονομία ΙΙ) Τμήμα ΜΙΘΕ. Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος. Αρχές Οικονομικής ΙΙ. 14/6/2011Εαρινό Εξάμηνο 2010-2011. (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) 1

(Πολιτική. Οικονομία ΙΙ) Τμήμα ΜΙΘΕ. Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος. Αρχές Οικονομικής ΙΙ. 14/6/2011Εαρινό Εξάμηνο 2010-2011. (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) 1 Αρχές Οικονομικής ΙΙ (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος Τμήμα ΜΙΘΕ Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος 2010-2011 Αρχές Οικονομικής ΙΙ (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) 1 Θεματικές Ενότητες Επισκόπηση της Μακροοικονομικής-Τα

Διαβάστε περισσότερα

Εάν το ποσοστό υποχρεωτικών καταθέσεων είναι 25% και υπάρξει μια αρχική κατάθεση όψεως 2.000 σε μια εμπορική Τράπεζα, τότε η μέγιστη ρευστότητα που μπορεί να δημιουργηθεί από αυτή την κατάθεση είναι: Α.

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική. Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική Ισοζύγιο Πληρωμών, Συναλλαγματικές Ισοτιμίες, Διεθνείς Χρηματαγορές και το Διεθνές Νομισματικό Σύστημα 1 Αντικείµενο Διεθνούς Μακροοικονοµικής Η διεθνής µακροοικονοµική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ - ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Α. ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ - ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ 1 ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΙΔΕΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦ. 2 ο : Η ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ - 2.1.: ΤΟ ΑΕΠ & Η ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΥΗΜΕΡΙΑ Α. ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ - ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ Η οικονομική ανάλυση διακρίνεται σε μικροοικονομική

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2012 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Παρασκευή, 8 Ιουνίου 2012

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15

ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15 ΕΚΠΑ Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Ακ. Ετος 2014-15 ΕΝΟΤΗΤΑ Νο. 2 ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΤΗΣ ΣΥΝΟΛΙΚΗΣ ΣΥΝΑΘΡΟΙΣΤΙΚΗΣ ΖΗΤΗΣΗΣ & ΒΡΑΧΥΧΡΟΝΙΑ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗΝ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 5 ο : Ο Προσδιορισμός των Τιμών ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Ασκήσεις 1. Οι συναρτήσεις ζήτησης και προσφοράς ενός αγαθού είναι: =20-2P και S =5+3P αντίστοιχα.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ Oι συναλλαγές μιας χώρας με τον υπόλοιπο κόσμο, συμπεριλαμβανομένων τόσο των εμπορικών όσο και των χρηματοοικονομικών ροών, καταγράφονται στο ισοζύγιο διεθνών πληρωμών. Oι συναλλαγές

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ Α

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ Α ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑΔΑ Α Για τις προτάσεις από Α1 μέχρι και Α5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθμό της καθεμιάς και δίπλα σε κάθε αριθμό τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή, και

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική.! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εισαγωγή στη Διεθνή Μακροοικονομική! Καθ. ΓΙΩΡΓΟΣ ΑΛΟΓΟΣΚΟΥΦΗΣ Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Αντικείμενο Διεθνούς Μακροοικονομικής Η διεθνής μακροοικονομική ασχολείται με το προσδιορισμό των βασικών μακροοικονομικών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2013 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: Δευτέρα, 3 Ιουνίου 2013

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΪΟΝ

ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΪΟΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΒΔΟΜΟ ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΪΟΝ 1. Διάκριση Μικροοικονομικής και Μακροοικονομικής θεωρίας Η ανάλυση που προηγήθηκε αφορούσε τη συμπεριφορά και τη δραστηριότητα των ξεχωριστών μονάδων μιας οικονομίας.

Διαβάστε περισσότερα

είναι η καµπύλη συνολικής ζήτησης εργασίας από τις επιχειρήσεις και η καµπύλη S

είναι η καµπύλη συνολικής ζήτησης εργασίας από τις επιχειρήσεις και η καµπύλη S 3 Ασκήσεις πολλαπλής επιλογής στην 5 η ενότητα: Αµοιβές των ΠΣ διανοµή εισοδήµατος βασικά µακροοικονοµικά µεγέθη θεωρία κατανάλωσης και επένδυσης ισορροπία εισοδήµατος. Ο πραγµατικός µισθός των εργαζοµένων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΗ Χωρίζεται σε δύο μεγάλες περιοχές: -ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ -ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Η συμπεριφορά της οικονομικής μονάδας (καταναλωτής, νοικοκυριό, επιχείρηση, αγορά). Εξετάζει θέματα

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Χρηματοοικονομική. Διεθνής Χρηματοοικονομική

Διεθνής Χρηματοοικονομική. Διεθνής Χρηματοοικονομική Διεθνής Χρηματοοικονομική 1 Περιγραφή Μαθήματος Σκοπός του μαθήματος είναι να εισαγάγει τους φοιτητές στις βασικές αρχές λειτουργίας των διεθνών αγορών χρήματος και κεφαλαίου και του διεθνούς νομισματικού

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Βασικές αρχές. Εφαρµογές στην Ελληνική Οικονοµία. Ασκήσεις.

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Βασικές αρχές. Εφαρµογές στην Ελληνική Οικονοµία. Ασκήσεις. ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Βασικές αρχές. Εφαρµογές στην Ελληνική Οικονοµία. Ασκήσεις. Κεφάλαιο 1 Η Μακροοικονοµική Επιστήµη 1.1. Μικροοικονοµική και Μακροοικονοµική 1.2. Μακροοικονοµικά Υποδείγµατα 1.3.

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 15. Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους

Κεφάλαιο 15. Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους Κεφάλαιο 15 Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους Ο κρατικός προϋπολογισµός: εδοµένα και αριθµοί Συνολικές δηµόσιες δαπάνες: τρειςκατηγορίεςδηµοσίων δαπανών ηµόσιες δαπάνες (G) Μεταβιβαστικές πληρωµές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ

ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΕΣ ΛΥΣΕΙΣ YΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΑΝΩΤΕΡΑ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΑ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΑ Ι ΡΥΜΑΤΑ Μάθηµα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ηµεροµηνία και ώρα

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομική Πολιτική Ι: Σταθερές Συναλλαγματικές Ισοτιμίες χωρίς Κίνηση Κεφαλαίου

Οικονομική Πολιτική Ι: Σταθερές Συναλλαγματικές Ισοτιμίες χωρίς Κίνηση Κεφαλαίου Κεφάλαιο 6 Οικονομική Πολιτική Ι: Σταθερές Συναλλαγματικές Ισοτιμίες χωρίς Κίνηση Κεφαλαίου 6.1 Σύνοψη Στο έκτο κεφάλαιο του συγγράμματος ξεκινάει η ανάλυση της μακροοικονομικής πολιτικής. Περιγράφονται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΜΑ Α Α. Σε ένα κανονικό αγαθό, όταν αυξάνεται το εισόδηµα των καταναλωτών, τότε αυξάνεται και η συνολική δαπάνη των καταναλωτών.

ΟΜΑ Α Α. Σε ένα κανονικό αγαθό, όταν αυξάνεται το εισόδηµα των καταναλωτών, τότε αυξάνεται και η συνολική δαπάνη των καταναλωτών. ΟΜΑ Α Α Στις προτάσεις, από Α.1. µέχρι και Α.6, να γράψετε τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό την ένδειξη Σωστό, αν η πρόταση είναι σωστή, ή Λάθος, αν η πρόταση είναι λανθασµένη. Α.1. Σε

Διαβάστε περισσότερα

Συναθροιστική Zήτηση στην Aνοικτή Οικονομία

Συναθροιστική Zήτηση στην Aνοικτή Οικονομία Κεφάλαιο 9 Συναθροιστική Zήτηση στην Aνοικτή Οικονομία 9.1 Σύνοψη Στο ένατο κεφάλαιο του συγγράμματος παρουσιάζεται η διαδικασία από την οποία προκύπτει η συναθροιστική ζήτηση (AD) σε μια ανοικτή οικονομία.

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2008

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2008 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ 2008 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Για τις προτάσεις από Α.1 µέχρι και Α.5 να γράψετε στο τετράδιό σας τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό τη λέξη Σωστό, αν η πρόταση

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2008 Μάθηµα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ηµεροµηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα 9 Ιουνίου 2008 7:30-10:00

Διαβάστε περισσότερα

Εισοδήματος και Απασχόλησης Determination of Income and Employment

Εισοδήματος και Απασχόλησης Determination of Income and Employment ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Προσδιορισμός Εισοδήματος και Απασχόλησης Determination of Income and Employment 1. Κεϋνσιανή θεωρία - Υπόδειγμα. Keynesian Model 1 Βασικές αρχές: Το μέγεθος του Εθνικού εισοδήματος (παραγόμενου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΟΘ : ΘΕΜΑΤΑ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2013

ΑΟΘ : ΘΕΜΑΤΑ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2013 12 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΟΘ : ΘΕΜΑΤΑ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2013 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5ο (µε 2ο, 3ο και 4ο) ΗΜΕΡΗΣΙΑ 9/2000 ΗΜΕΡΗΣΙΑ 6/2000 ΕΣΜΕΣ 2000 ΕΣΜΕΣ 1998 28. ίνονται οι συναρτήσεις ζήτησης και προσφοράς

Διαβάστε περισσότερα

3. Χρήμα, επιτόκια και συναλλαγματικές ισοτιμίες

3. Χρήμα, επιτόκια και συναλλαγματικές ισοτιμίες 3. Χρήμα, επιτόκια και συναλλαγματικές ισοτιμίες 1. Προσφορά και ζήτηση χρήματος 2. Προσφορά χρήματος και συναλλαγματική ισοτιμία (βραχυχρόνια περίοδος) 3. Χρήμα, τιμές και συναλλαγματική ισοτιμία (μακροχρόνια

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ 14 Οκτωβρίου 2011 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΘΝΙΚΩΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ

ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ 14 Οκτωβρίου 2011 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΘΝΙΚΩΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΓΕΝΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΩΝ ΕΡΕΥΝΩΝ 14 Οκτωβρίου 2011 ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΘΝΙΚΩΝ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΩΝ Η Ελληνική Στατιστική Αρχή (ΕΛΣΤΑΤ), στο πλαίσιο ενός ολοκληρωμένου στατιστικού σχεδίου δράσης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011

ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙ ΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ ΙΕΥΘΥΝΣΗ ΑΝΩΤΕΡΗΣ ΚΑΙ ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΠΑΓΚΥΠΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2011 Μάθημα: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ Ημερομηνία και ώρα εξέτασης: ευτέρα, 6 Ιουνίου 2011

Διαβάστε περισσότερα

Θέμα: «Έλλειμμα στην Ελληνική οικονομία και δομικά προβλήματα της»

Θέμα: «Έλλειμμα στην Ελληνική οικονομία και δομικά προβλήματα της» Θέμα: «Έλλειμμα στην Ελληνική οικονομία και δομικά προβλήματα της» 1 ΜΑΘΗΜΑ: ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ-ΔΗΜΟΣΙΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Έλλειμμα στην Ελληνική οικονομία και δομικά προβλήματα της Επιμέλεια κειμένου Τσιρώνης

Διαβάστε περισσότερα

Τα μέσα της εμπορικής πολιτικής

Τα μέσα της εμπορικής πολιτικής Τα μέσα της εμπορικής πολιτικής Περίγραµµα Ανάλυση µερικής ισορροπίας των δασµών: προσφορά, ζήτηση και εµπόριο σ ένα µεµονωµένο κλάδο Κόστος και όφελος των δασµών Επιδοτήσεις εξαγωγών Ποσοστώσεις στις

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ 4. Μακροοικονομική

ΜΕΡΟΣ 4. Μακροοικονομική ΜΕΡΟΣ 4 Μακροοικονομική Στο Μέρος 4 εξετάζεται η οικονομία ως ένα σύστημα μέσα στο οποίο υπάρχουν φαινόμενα ανατροφοδότησης. Το παραγόμενο προϊόν ζητείται από τις επιχειρήσεις, τα νοικοκυριά, το κράτος

Διαβάστε περισσότερα

Πλεόνασμα του Καταναλωτή, Πλεόνασμα του Παραγωγού και η Αποτελεσματικότητα της Ανταγωνιστικής Αγοράς - Η αλληλεπίδραση της συνολικής ζήτησης και της

Πλεόνασμα του Καταναλωτή, Πλεόνασμα του Παραγωγού και η Αποτελεσματικότητα της Ανταγωνιστικής Αγοράς - Η αλληλεπίδραση της συνολικής ζήτησης και της Πλεόνασμα του Καταναλωτή, Πλεόνασμα του Παραγωγού και η Αποτελεσματικότητα της Ανταγωνιστικής Αγοράς - Η αλληλεπίδραση της συνολικής ζήτησης και της προσφοράς προσδιορίζει την τιμή και την ποσότητα ισορροπίας

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι

Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι Ελαστικότητα και Εφαρμογές Ελαστικότητα... μας επιτρέπει να αναλύσουμε την προσφορά και τη ζήτηση σε βάθος. αποτελεί μια μέτρηση για τον τρόπο με τον οποίο πόσοι παραγωγοί

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΙΓΜΑ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ

ΔΕΙΓΜΑ ΠΡΙΝ ΤΙΣ ΔΙΟΡΘΩΣΕΙΣ ΜΕΡΟΣ 4 Ο Μακροοικονομική Στο μέρος 4 εξετάζεται η οικονομία ως ένα σύστημα μέσα στο οποίο υπάρχουν φαινόμενα ανατροφοδότησης. Το παραγόμενο προϊόν ζητιέται από τις επιχειρήσεις, τα νοικοκυριά, το κράτος

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1. Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΑ 152 ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ 1 Αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του ΚΠΣ III Η εκ των προτέρων αξιολόγηση των µακροοικονοµικών επιπτώσεων του 3 ου ΚΠΣ µπορεί να πραγµατοποιηθεί µε τρόπους οι οποίοι

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 ΟΜΑ Α Α Στις προτάσεις, από Α.1. µέχρι και Α.6, να γράψετε τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό την ένδειξη Σωστό, αν η πρόταση είναι

Διαβάστε περισσότερα

Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά

Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά - Ορισμός: Η αγορά ενός αγαθού είναι η διαδικασία (θεσμικό πλαίσιο) μέσω της οποίας έρχονται σε επικοινωνία οι αγοραστές και οι πωλητές του συγκεκριμένου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΑ.Λ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΑ.Λ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ 7 ΟΥ & 8 ΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΣΩΣΤΟΥ-ΛΑΘΟΥΣ ΕΠΑ.Λ Σηµειώστε αν είναι σωστή ή λανθασµένη καθεµία από τις παρακάτω προτάσεις σηµειώνοντας το αντίστοιχο

Διαβάστε περισσότερα

Το Υπόδειγμα IS-LM. (1) ΗΚαμπύληIS (Ισορροπία στην Αγορά Αγαθών)

Το Υπόδειγμα IS-LM. (1) ΗΚαμπύληIS (Ισορροπία στην Αγορά Αγαθών) Το Υπόδειγμα IS-LM Νομισματική και Δημοσιονομική Πολιτική σε Κλειστή Οικονομία - Ταυτόχρονη Ανάλυση Μεταβολών της Ισορροπίας στην Αγορά Αγαθών και στην Αγορά Χρήματος => Υπόδειγμα IS-LM (1) ΗΚαμπύληIS

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001

Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 Θέµατα Αρχών Οικονοµικής Θεωρίας Επιλογής Γ' Λυκείου 2001 ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΟΜΑ Α Α Στις προτάσεις, από Α.1. µέχρι και Α.6, να γράψετε τον αριθµό της καθεµιάς και δίπλα σε κάθε αριθµό την ένδειξη Σωστό, αν η

Διαβάστε περισσότερα

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Μακροοικονομική. Ενότητα : Εισαγωγή βασικές οικονομικές έννοιες. Καραμάνης Κωνσταντίνος

Ελληνική Δημοκρατία Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Ηπείρου. Μακροοικονομική. Ενότητα : Εισαγωγή βασικές οικονομικές έννοιες. Καραμάνης Κωνσταντίνος Μακροοικονομική, Χρηματοοικονομική Ενότητα των Επιχειρήσεων, :Εισαγωγή Ενότητα βασικές : έννοιες, Βέλτιστη ΤΜΗΜΑ Κεφαλαιακή ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Δομή, ΤΜΗΜΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΉΣ ΚΑΙ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ, ΤΕΙ ΗΠΕΙΡΟΥ-Ανοικτά

Διαβάστε περισσότερα

Ανοικτή και κλειστή οικονομία

Ανοικτή και κλειστή οικονομία Μακροοικονομική της ανοικτής οικονομίας: Βασικές έννοιες Κεφάλαιο 29 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Ανοικτή και κλειστή οικονομία Κλειστή

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομική. Μακροοικονομική Θεωρία και Πολιτική. Αναπτύχθηκε ως ξεχωριστός κλάδος: Γιατί μελετάμε ακόμη την. Μακροοικονομική Θεωρία και

Μακροοικονομική. Μακροοικονομική Θεωρία και Πολιτική. Αναπτύχθηκε ως ξεχωριστός κλάδος: Γιατί μελετάμε ακόμη την. Μακροοικονομική Θεωρία και Μακροοικονομική Θεωρία και Πολιτική Εισαγωγή: με τι ασχολείται Ποια είναι η θέση της μακροοικονομικής σήμερα; Χρησιμότητα - γιατί μελετάμε την μακροοικονομική θεωρία; Εξέλιξη θεωρίας και σχέση με την πολιτική

Διαβάστε περισσότερα

4. Τιμές και συναλλαγματική ισοτιμία μακροχρόνια

4. Τιμές και συναλλαγματική ισοτιμία μακροχρόνια 4. Τιμές και συναλλαγματική ισοτιμία μακροχρόνια 1. Ο νόμος της μιας τιμής και η ισοδυναμία των αγοραστικών δυνάμεων (ΙΑΔ) 2. Η νομισματική προσέγγιση της συναλλαγματικής ισοτιμίας 3. Ερμηνεύοντας τα εμπειρικά

Διαβάστε περισσότερα

5. Η αρχή της δημοσιότητας του προϋπολογισμού εξυπηρετεί: α) στην ενημέρωση β) στη διαφάνεια γ) στον εκδημοκρατισμό δ) σε όλα τα παραπάνω

5. Η αρχή της δημοσιότητας του προϋπολογισμού εξυπηρετεί: α) στην ενημέρωση β) στη διαφάνεια γ) στον εκδημοκρατισμό δ) σε όλα τα παραπάνω 1. Το Ελεγκτικό Συνέδριο ελέγχει: α) τη σκοπιμότητα και τη νομιμότητα μιας δημόσιας δαπάνης β) μόνο τη σκοπιμότητα μιας δημόσιας δαπάνης γ) μόνο τη νομιμότητα μιας δημόσιας δαπάνης δ) κανένα από τα πιο

Διαβάστε περισσότερα

Αποταμίευση, Επένδυση και το Χρηματοπιστωτικό σύστημα

Αποταμίευση, Επένδυση και το Χρηματοπιστωτικό σύστημα Αποταμίευση, Επένδυση και το Χρηματοπιστωτικό σύστημα Κεφάλαιο 25 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Το χρηματοπιστωτικό σύστημα Το χρηματοπιστωτικό

Διαβάστε περισσότερα

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012

Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Αν. Καθ. Μαρία Καραμεσίνη ΠΑΝΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Ημερίδα ΕΙΕΑΔ,«Η αγορά εργασίας σε κρίση», Αθήνα, 9 Ιουλίου 2012 Ιστορική κρίση της αγοράς εργασίας ύψος της ανεργίας χωρίς ιστορικό προηγούμενο (22.6%) πολύ

Διαβάστε περισσότερα

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ

Α) ΒΑΣΙΚΕΣ ΤΑΣΕΙΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΙΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΗΜΟΣΙΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ ΛΙΤΟΤΗΤΑΣ Μελέτη του ΔΝΤ για 17 χώρες του ΟΑΣΑ επισημαίνει ότι για κάθε ποσοστιαία μονάδα αύξησης του πρωτογενούς πλεονάσματος, το ΑΕΠ μειώνεται κατά 2 ποσοστιαίες μονάδες και

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομική Κεφάλαιο 4 Κατανάλωση, αποταμίευση και επένδυση. 4.1 Κατανάλωση και αποταμίευση

Μακροοικονομική Κεφάλαιο 4 Κατανάλωση, αποταμίευση και επένδυση. 4.1 Κατανάλωση και αποταμίευση Μακροοικονομική Κεφάλαιο 4 Κατανάλωση, αποταμίευση και επένδυση 4.1 Κατανάλωση και αποταμίευση 1) Χωρίς πληθωρισμό και με ονομαστικό επιτόκιο (i).03, κάποιος μπορεί να ανταλλάξει μια μονάδα σημερινής κατανάλωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Κεφάλαιο 2ο (συνέχεια) c) Ο δείκτης τιμών καταναλωτή Δείκτης τιμών καταναλωτή! Ο δείκτης τιμών καταναλωτή (ΔΤΚ) μετρά το συνολικό κόστος των αγαθών και υπηρεσιών που αγοράσθηκαν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Γ ΛΥΚΕΙΟΥ ΟΜΑ Α Α κ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Α Α. 1. Να χαρακτηρίσετε Σωστή ή Λάθος καθεµία από τις παρακάτω προτάσεις. α. Η αύξηση του εισοδήµατος των καταναλωτών θα αυξήσει και τη ζήτηση για

Διαβάστε περισσότερα

2.10. Τιμή και ποσότητα ισορροπίας

2.10. Τιμή και ποσότητα ισορροπίας .. Τιμή και ποσότητα ισορροπίας ίδαμε ότι η βασική επιδίωξη των επιχειρήσεων είναι η επίτευξη του μέγιστου κέρδους με την πώληση όσο το δυνατόν μεγαλύτερων ποσοτήτων ενός αγαθού στη μεγαλύτερη δυνατή τιμή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Μάθημα 8 Προσδιορισμός τιμών και ποσοτική θεωρία Προσδιορισμός τιμών Προσδιορισμός τιμών! Ως τώρα δεν εξετάσαμε πως διαμορφώνεται το γενικό επίπεδο τιμών και πως μεταβάλλεται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Στο παρόν είναι συγκεντρωµένες όλες σχεδόν οι ερωτήσεις κλειστού τύπου που

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη ΙΙ. 14 Η Μακροοικονομική της Ανοικτής Οικονομίας

Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη ΙΙ. 14 Η Μακροοικονομική της Ανοικτής Οικονομίας Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη ΙΙ 14 Η Μακροοικονομική της Ανοικτής Οικονομίας Ανοικτή και κλειστή οικονομία Κλειστή ονομάζεται μια οικονομία που δεν έχει αλληλεπιδράσεις με άλλες οικονομίες στον κόσμο

Διαβάστε περισσότερα

Κυβερνήσεις, Χρηματαγορές και Μακροοικονομία

Κυβερνήσεις, Χρηματαγορές και Μακροοικονομία Κυβερνήσεις, Χρηματαγορές και Μακροοικονομία Εισαγωγή στους εθνικούς λογαριασμούς Με έμφαση στους εξωτερικούς λογαριασμούς μίας χώρας Οδοδείκτης Μέρος Α Βασικές Έννοιες Μέρος Β Αναλύσεις Βραχυχρονίων Διακυμάνσεων

Διαβάστε περισσότερα

Προσφορά και Ζήτηση Υπηρεσιών Υγείας

Προσφορά και Ζήτηση Υπηρεσιών Υγείας Προσφορά και Ζήτηση Υπηρεσιών Υγείας ΤΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ Τι θα παραχθεί Πως θα παραχθεί Σε τι ποσότητα Μέθοδοι και διαδικασίες παραγωγής Μελέτες για τον προσδιορισμό των αναγκών Προσδιορισμός Αναγκών

Διαβάστε περισσότερα

Μάθηµα 5ο. Το υπόδειγµα της Συνολικής Ζήτησης

Μάθηµα 5ο. Το υπόδειγµα της Συνολικής Ζήτησης Μάθηµα 5ο Το υπόδειγµα της Συνολικής Ζήτησης Η συνολική Ζήτηση και τα συστατικά της Είδαµε ότι ένας τρόπος µέτρησης του ΑΕΠ είναι αυτός της συνολικής δαπάνης της οικονοµίας µε την παρακάτω ταυτότητα GDP

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Θεωρία Ισοζυγίου Πληρωμών και Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Ν. Κωστελέτου 22-2-06.

Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Θεωρία Ισοζυγίου Πληρωμών και Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Ν. Κωστελέτου 22-2-06. Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Θεωρία Ισοζυγίου Πληρωμών και Διεθνές Νομισματικό Σύστημα Ν. Κωστελέτου 22-2-06. Το Ισοζύγιο Πληρωμών Περιεχόμενα: 1. Το ισοζύγιο πληρωμών και οι επί μέρους

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚA ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΑ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚA ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΑ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚA ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑΤΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΛΑΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Κεφάλαιο 1 ο : Βασικές Οικονομικές Έννοιες Επαναληπτική άσκηση στο Κεφάλαιο 1 Δίνεται ο παρακάτω πίνακας

Διαβάστε περισσότερα

3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HECKSCHER-OHLIN

3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HECKSCHER-OHLIN 3. ΠΟΡΟΙ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΕΣ ΕΜΠΟΡΙΟ: ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ HESHER-OHIN Υπάρχουν δύο συντελεστές παραγωγής, το κεφάλαιο και η εργασία τους οποίους χρησιμοποιεί η επιχείρηση για να παράγει προϊόν Y μέσω μιας συνάρτησης παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΥΡΙΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΚΥΡΙΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΥΡΙΑ ΖΗΤΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Μακροοικονοµική Η µελέτη της οικονοµίαςωςσυνόλου. Ασχολείται µε συνολικά µεγέθη της οικονοµίας. ΠΛΗΘΩΡΙΣΜΟΣ Ο ρυθµός µεταβολής του γενικού επιπέδου τιµών. ΑΝΕΡΓΙΑ Είναι

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά για Νομικούς Μέρος 1ο Οι δυνάμεις της προσφοράς και της ζήτησης

Οικονομικά για Νομικούς Μέρος 1ο Οι δυνάμεις της προσφοράς και της ζήτησης Πανεπιστήμιο Πειραιώς, Τμήμα Τραπεζικής και Χρηματοοικονομικής Διοικητικής Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα «Χρηματοοικονομική Ανάλυση για Στελέχη» Οικονομικά για Νομικούς Μέρος 1ο Οι δυνάμεις της προσφοράς και

Διαβάστε περισσότερα

Ε Λ Λ Α Σ Ε Θ Ν Ι ΚΟ Ι Λ Ο Γ Α Ρ Ι Α Σ Μ Ο Ι

Ε Λ Λ Α Σ Ε Θ Ν Ι ΚΟ Ι Λ Ο Γ Α Ρ Ι Α Σ Μ Ο Ι ΙΕΛΛΗΝΙΚΗ ΣΤΑΤ Ε Λ Λ Α Σ Ε Θ Ν Ι ΚΟ Ι Λ Ο Γ Α Ρ Ι Α Σ Μ Ο Ι Πειραιασ, αυγουστοσ 2011 EΛΛΗΝιΚΗ στατιστικη αρχη ΣΤΙΚΗ ΑΡΧΗ Τρέχουσες τιμές, σε εκατομμύρια ΑΚΑΘΑΡΙΣΤΟ ΕΓΧΩΡΙΟ ΠΡΟΪΟΝ, 2000 2010 2000 2001 2002

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 28. Προσδιορισμός τιμών

Κεφάλαιο 28. Προσδιορισμός τιμών Αιτίες και Κόστος Πληθωρισμού Κεφάλαιο 28 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Προσδιορισμός τιμών Ως τώρα δεν εξετάσαμε πως διαμορφώνεται το γενικό

Διαβάστε περισσότερα

Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος. Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson

Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος. Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson Εξειδικευμένοι Συντελεστές Παραγωγής και Διανομή του Εισοδήματος Το Υπόδειγμα των Jones και Samuelson Διεθνές Εμπόριο και Διανομή του Εισοδήματος Υπάρχουν δύο βασικοί λόγοι για τους οποίους το διεθνές

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 9. Το υπόδειγµα IS-LM/AD-AS : Ένα γενικό πλαίσιο µακροοικονοµικής ανάλυσης

Κεφάλαιο 9. Το υπόδειγµα IS-LM/AD-AS : Ένα γενικό πλαίσιο µακροοικονοµικής ανάλυσης Κεφάλαιο 9 Το υπόδειγµα IS-LM/AD-AS : Ένα γενικό πλαίσιο µακροοικονοµικής ανάλυσης Περίγραµµα κεφαλαίου ΗευθείαFE : Ισορροπία στην αγορά εργασίας Ηκαµπύλη IS : Ισορροπία στην αγορά αγαθών Ηκαµπύλη LM :

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ

Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΤΕΤΑΡΤΟ Η ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΤΩΝ ΑΓΑΘΩΝ 1. Εισαγωγή Όπως έχουμε τονίσει, η κατανόηση του τρόπου με τον οποίο προσδιορίζεται η τιμή ενός αγαθού απαιτεί κατανόηση των δύο δυνάμεων της αγοράς, δηλαδή της ζήτησης

Διαβάστε περισσότερα

Πάντειο Πανεπιστήμιο. Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης Msc. In Applied Economics. Lecture 1: Trading in a Ricardian Model

Πάντειο Πανεπιστήμιο. Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης Msc. In Applied Economics. Lecture 1: Trading in a Ricardian Model Πάντειο Πανεπιστήμιο Τμήμα Οικονομικής και Περιφερειακής Ανάπτυξης Msc. In Applied Economics Lecture 1: Trading in a Ricardian Model Το Ρικαρδιανό υπόδειγμα με ένα συντελεστή (συνέχεια) 1. Ο μόνος σημαντικός

Διαβάστε περισσότερα

(γ) Τις μορφές στρατηγικής αλληλεπίδρασης που αναπτύσσονται

(γ) Τις μορφές στρατηγικής αλληλεπίδρασης που αναπτύσσονται Βασικές Έννοιες Οικονομικών των Επιχειρήσεων - Τα οικονομικά των επιχειρήσεων μελετούν: (α) Τον τρόπο με τον οποίο λαμβάνουν τις αποφάσεις τους οι επιχειρήσεις. (β) Τις μορφές στρατηγικής αλληλεπίδρασης

Διαβάστε περισσότερα

Ανεργία - Πληθωρισμός

Ανεργία - Πληθωρισμός Ανεργία - Πληθωρισμός Δρ. Αικατερίνη Δ. Γριμάνη Αρχές Οικονομικής ΙΙ Τμήμα Μεθοδολογίας, Ιστορίας και Θεωρίας της Επιστήμης Ανεργία Οικονομικά ενεργός πληθυσμός: σύνολο ατόμων που μπορούν και θέλουν να

Διαβάστε περισσότερα

5. Tο προϊόν και η συναλλαγματική ισοτιμία βραχυχρόνια

5. Tο προϊόν και η συναλλαγματική ισοτιμία βραχυχρόνια 5. Tο προϊόν και η συναλλαγματική ισοτιμία βραχυχρόνια 1. Οι προσδιοριστικοί παράγοντες της συνολικής ζήτησης 2. H βραχυχρόνια ισορροπία στην αγορά προϊόντος 3. Η βραχυχρόνια ισορροπία στην αγορά περιουσιακών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΠΡΟΣ ΙΟΡΙΖΕΙ ΤΗ ΖΗΤΗΣΗ ΓΙΑ ΑΓΑΘΑ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ; Y = C + I + G + NX. απάνες Κατανάλωσης από τα νοικοκυριά

ΤΙ ΠΡΟΣ ΙΟΡΙΖΕΙ ΤΗ ΖΗΤΗΣΗ ΓΙΑ ΑΓΑΘΑ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ; Y = C + I + G + NX. απάνες Κατανάλωσης από τα νοικοκυριά ΤΙ ΠΡΟΣ ΙΟΡΙΖΕΙ ΤΗ ΖΗΤΗΣΗ ΓΙΑ ΑΓΑΘΑ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ; Συνολική Ζήτηση για εγχώριο προϊόν (ΑΕΠ/GDP) απαρτίζεται από Y = C + I + G + NX απάνες Κατανάλωσης από τα νοικοκυριά Επενδυτικές απάνες από τα νοικοκυριά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Γ ΗΜΕΡΗΣΙΩΝ ΠΑΝΕΛΛΑΔΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Γ ΤΑΞΗΣ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΓΕΝΙΚΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΑΙ ΕΠΑΛ (ΟΜΑΔΑ Β ) ΠΕΜΠΤΗ 12 ΙΟΥΝΙΟΥ 2014 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΓΙΑ ΟΛΕΣ ΤΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

4.1 Ζήτηση εργασίας στο βραχυχρόνιο διάστημα - Ανταγωνιστικές αγορές

4.1 Ζήτηση εργασίας στο βραχυχρόνιο διάστημα - Ανταγωνιστικές αγορές 4. ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ (ΝΕΟΚΛΑΣΙΚΟ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ). ΖΗΤΗΣΗ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Η ζήτηση εργασίας στο σύνολο της οικονομίας ορίζεται ως ο αριθμός εργαζομένων που οι επιχειρήσεις επιθυμούν να απασχολούν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ : ΚΕΦΑΛΑΙΑ 7-10

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ : ΚΕΦΑΛΑΙΑ 7-10 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ 1 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ : ΚΕΦΑΛΑΙΑ 7-10 Οι ακόλουθες ασκήσεις αποτέλεσαν θέµατα στις πανελλαδικές εξετάσεις και αφορούν την ύλη της Μακροοικονοµίας στα ΕΠΑΛ.

Διαβάστε περισσότερα