Πτώσεις στην Τρίτη Ηλικία και φυσικό περιβάλλον - Παράγοντες κινδύνου και Εργοθεραπευτική παρέμβαση

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Πτώσεις στην Τρίτη Ηλικία και φυσικό περιβάλλον - Παράγοντες κινδύνου και Εργοθεραπευτική παρέμβαση"

Transcript

1 2010, (41):19-25 Πτώσεις στην Τρίτη Ηλικία και φυσικό περιβάλλον - Παράγοντες κινδύνου και Εργοθεραπευτική παρέμβαση Βιβλιογραφική Ανασκόπηση Β Μέρος Κ. ΚΕΡΑΜΙΩΤΟΥ Λέξεις κλειδιά: πτώσεις, ηλικιωμένοι, παράγοντες κινδύνου, τροποποιήσεις οικίας. Εργοθεραπεύτρια, MSc, Dip Hand Therapy, Πανεπιστήμιο Αθηνών, Ιατρική Σχολή, Μεταπτυχιακό πρόγραμμα «Μεταβολικά Νοσήματα των Οστών» Παράγοντες κινδύνου στην οικία Συχνότητα οικιακών κινδύνων Η συχνότητα κινδύνων στην οικία των ηλικιωμένων είναι αρκετά μεγάλη. Η μελέτη των Carter και συν. (1997) 1 έδειξε ότι, για 37 διαφορετικούς κινδύνους που αξιολογήθηκαν, το 80% (n=342) των οικιών ηλικιωμένων ηλικίας άνω των 70 παρουσίαζαν τουλάχιστον ένα κίνδυνο και 39% (n=164) παρουσίαζαν περισσότερους από 5 κινδύνους. Μέσα στο σπίτι, το μπάνιο αποδείχτηκε το πιο επικίνδυνο δωμάτιο, με 66% (n=279) των μπάνιων να παρουσιάζουν τουλάχιστον ένα κίνδυνο (Πίνακας 1). Η μελέτη του Huang (2005) 2 για τους οικιακούς κινδύνους 1212 ανθρώπων ηλικίας 65 και άνω έδειξε ότι η πλειοψηφία των οικιών (60,4%) παρουσίαζαν κινδύνους, με το μπάνιο να κατέχει τους περισσότερους αυτών. Οι βασικότεροι κίνδυνοι ήταν ο φτωχός φωτισμός (31,8%), δάπεδα ολισθηρά ή με εμπόδια (18,2%), αποθήκευση αντικειμένων εκτός εύκολης πρόσβασης (14,6%), ύπαρξη χαλιών (14,6%) και απουσία λαβών ασφαλείας (13%) 2. Στην Ελλάδα, μελέτη που πραγματοποιήθηκε από το Κέντρο Έρευνας και Πρόληψης Ατυχημάτων (ΚΕΠΑ) του Εργαστηρίου Υγιεινής και Επιδημιολογίας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών έδειξε ότι σε πτώσεις που συνέβησαν το διάστημα , το εσωτερικό του σπιτιού ήταν ο χώρος όπου συνέβησαν οι περισσότερες καταγεγραμμένες πτώσεις (40%) μεταξύ των ηλικιωμένων. Πιο συγκεκριμένα, στο υπνοδωμάτιο έλαβε χώρα το 12% των εντός του σπιτιού πτώσεων (ποσοστό το οποίο αυξήθηκε σε 26% για την ηλικιακή ομάδα 85+), στην κουζίνα το 7% και στο μπάνιο το 5%. Οι τραυματισμοί από πτώσεις γύρω από το σπίτι αποτέλεσαν το 25% του συνόλου των πτώσεων 3. Μία άλλη μελέτη των Gill και συν. (1999) 4 έδειξε ότι, με εξαίρεση την 19

2 Πίνακας 1. Κατανομή κινδύνων στο σπίτι. Αριθμός κινδύνων που βρέθηκαν (%) Δωμάτιο/χώρος Ν πιθανοί κίνδυνοι ως 5 5+ Κρεβατοκάμαρα Διάδρομος Σαλόνι Τραπεζαρία Κουζίνα Μπάνιο Πλυσταριό Τουαλέτα Σκάλες Εξωτ. Χώρος Τροποποιημένος από Carter SE, EM Campbell, RW Sanson-Fisher, S Redman, and WJ Gillespie, Environmental hazards in the homes of older people. Age Ageing, 1997; 26(3):198 (1) απουσία λαβών στην μπανιέρα ή την ντουζιέρα, οι κίνδυνοι ήταν το ίδιο αν όχι περισσότερο εμφανείς στις οικίες ηλικιωμένων χωρίς κινητικά προβλήματα. Η ίδια μελέτη έδειξε κάποια παράδοξα αποτελέσματα, όπως την παρουσία εμποδίων στο δάπεδο, σε οικίες ηλικιωμένων με προβλήματα ισορροπίας και ύπαρξη χαμηλών καθισμάτων σε οικίες ηλικιωμένων με προβλήματα μεταφοράς 4. Στη μελέτη αυτή, οι ερευνητές συμπέραναν ότι οι οικίες αυτών που υφίστανται πτώσεις είναι λιγότερο ασφαλείς από αυτές των ατόμων που δεν υφίστανται. Αντίθετα, οι Clemson και συν. (1996) 5, αξιολογώντας 252 οικίες, κατέληξαν ότι οι οικίες αυτών που πέφτουν δεν είναι περισσότερο επικίνδυνες από αυτών που δεν πέφτουν και οι πτώσεις οφείλονται σε ενδογενείς παράγοντες. Οι ερευνητές απέδωσαν τα ευρήματα τους στο φιλάσθενο πολύ ηλικιωμένο πληθυσμό που μελέτησαν. Βέβαια, δε μελέτησαν άλλες παραμέτρους, όπως ισορροπία, αντοχή, όραση, φαρμακευτική αγωγή, για να βρουν διαφορές μεταξύ αυτών που υφίστανται πτώση και αυτών που δεν υφίστανται και να δικαιολογήσουν τα ευρήματα τους. Στη μελέτη των Gill και συν. (1999) 4 πραγματοποιήθηκε αξιολόγηση των οικιών 1088 ηλικιωμένων ηλικίας 72 και άνω για 13 πιθανούς παράγοντες κινδύνου. Η αξιολόγηση πραγματοποιήθηκε στην αρχή της έρευνας και ένα χρόνο μετά. Οι πτώσεις καταγράφονταν μηνιαίως για 3 χρόνια. Τα αποτελέσματα δεν έδειξαν συσχέτιση των κινδύνων και των πτώσεων, ακόμα και μετά από την κατηγοριοποίηση των ηλικιωμένων βάσει των προβλημάτων στην όραση, στην ισορροπία/βάδιση και στην αντίληψη. Ομοίως, οι Sattin και συν. (1998) 6 έδειξαν ότι οι περισσότεροι από τους παράγοντες κινδύνου που βρέθηκαν στις οικίες 270 ηλικιωμένων 65+ που είχαν υποστεί πτώση και 691 της ομάδας ελέγχου, δε συσχετίζονταν με αυξημένο κίνδυνο πτώσεων. Επίσης, σε προγενέστερη μελέτη, ο Tinetti και συν. (1988) 7 βρήκαν ότι ο αριθμός των κινδύνων δε συσχετιζόταν σημαντικά με πτώσεις ένα χρόνο μετά σε 336 ηλικιωμένους ηλικίας 75 και άνω. Τέλος, μία μελέτη 761 ηλικιωμένων 70 ετών και άνω, που ζούσαν σε αγροτική περιοχή στη Νέα Ζηλανδία, των Campbell και συν. (1990) 8 έδειξε ότι η μεγάλη πλειοψηφία των 507 πτώσεων συνέβη σε σπίτια χωρίς εμπόδια και ακαταστασία. Γι αυτό, οι μελετητές κατέληξαν ότι δεν υπήρχαν ενδείξεις ότι ο έλεγχος των οικιών θα οδηγούσε στην πρόληψη των πτώσεων. Αντιθέτως, οι Fleming και Pendergast (1993) 9 βρήκαν ότι 50% των πτώσεων προκλήθηκαν από περιβαλλοντικούς κινδύνους σε οίκο ευγηρίας υγιών ηλικιωμένων που γνώριζαν καλά τους χώρους. Η μελέτη επίσης έδειξε ότι οι περισσότερες πτώσεις συνέβησαν στα δωμάτια των ηλικιωμένων, ίσως επειδή περνούσαν τον περισσότερο χρόνο τους εκεί. 20

3 Τα αποτελέσματα των παραπάνω μελετών υποδεικνύουν ότι οι αλλαγές στο περιβάλλον, με σκοπό τη μείωση των παραγόντων κινδύνου, μπορεί να μη μειώσει τον κίνδυνο πτώσεων. Ένας σημαντικός περιορισμός των παραπάνω μελετών ήταν η μέτρηση των παραγόντων κινδύνου μόνο πριν την παρέμβαση. Είναι πιθανόν οι παράγοντες κινδύνου να αυξήθηκαν μέχρι την επαναξιολόγηση. Η επίδραση των περιβαλλοντικών κινδύνων στους ευπαθείς και στους μη ευπαθείς ηλικιωμένους Είναι δημοφιλής η αντίληψη ότι οι ευπαθείς ηλικιωμένες γυναίκες υφίστανται πτώσεις συχνότερα. Αρκετές μελέτες έχουν δείξει ότι οι περιβαλλοντικοί κίνδυνοι συνδέονται περισσότερο με τους υγιείς παρά με τους ευπαθείς ηλικιωμένους. Οι Speechley και Tinetti (1991) 10, σε μια προσπάθεια να καθορίσουν τον επιπολασμό, τις συνθήκες και τις επιπτώσεις των πτώσεων, βρήκαν ότι ένας ευπαθής ηλικιωμένος σχεδόν πάντα πέφτει στο σπίτι κατά τη διάρκεια συνηθισμένων καθημερινών δραστηριοτήτων που δεν απαιτούν μετακίνηση, ενώ στέκεται ή στρίβει. Ένας δυνατός ηλικιωμένος, αν και υφίσταται σχετικά λιγότερες πτώσεις, από τον ευπαθή ηλικιωμένο, τείνει να πέφτει μακριά από το σπίτι, σε σκάλες (27% έναντι 6%), σε παρουσία περιβαλλοντικών κινδύνων (53% έναντι 29%) ή κατά τη διάρκεια δραστηριοτήτων που απαιτούν μετακίνηση, όπως βάδιση ή αναρρίχηση (53% έναντι 31%). Μία άλλη μελέτη των Northridge και συν. (1995 )11, με στόχο να εξετάσει αν οι μη ευπαθείς και οι ευπαθείς ηλικιωμένοι με οικιακούς κινδύνους έχουν αυξημένο κίνδυνο για πτώσεις, έδειξε ότι οι πτώσεις δε σχετίζονταν σημαντικά με την ύπαρξη οικιακών κινδύνων. Βέβαια, όταν γινόταν σύγκριση μεταξύ μη ευπαθών ηλικιωμένων με και χωρίς παράγοντες κινδύνου, μεγαλύτερο κίνδυνο πτώσεων είχαν αυτοί που ζούσαν σε οικίες με αυξημένους παράγοντες κινδύνου. Επιπλέον, οι Fleming και Pendergast (1993) 9 βρήκαν ότι, παρά τις αλλαγές στο φυσικό περιβάλλον, αναφέρθηκαν πολλές πτώσεις κατά τη μελέτη τους. Αυτοί που έπεσαν ήταν ηλικιωμένοι με σχετικά καλή υγεία για την ηλικία τους. Οι Weinburg και Strain (1995) 12 βρήκαν ότι σε μία ομάδα 1000 ατόμων, αυτοί που απέδωσαν την πτώση τους σε περιβαλλοντικούς παράγοντες είχαν καλύτερη υγεία και περισσότερες πτώσεις εκτός σπιτιού. Επίσης, ο Lord και συν. (2006) 13 βρήκαν ότι παρόλο που οι αδύναμοι ηλικιωμένοι είχαν περισσότερες πτώσεις, οι περιβαλλοντικοί παράγοντες έπαιξαν σημαντικότερο ρόλο στις πτώσεις των πιο δυνατών ηλικιωμένων. Επίσης, σε μία άλλη μελέτη των Studenski και συν. (1994) 14, οι ερευνητές συμφωνούν ότι το περιβάλλον επηρεάζει τους ηλικιωμένους με μέτρια κινητικότητα. Αυτοί που έχουν πολύ περιορισμένη κινητικότητα α- ποφεύγουν τέτοιους κινδύνους, ενώ αυτοί που έχουν καλή κινητικότητα ξεπερνούν μόνοι τους κινδύνους. Τέλος, φαίνεται να υπάρχει μια σύνθετη σχέση σχετικά με την σύνδεση μεταξύ των προσδιορισμένων περιβαλλοντικών παραγόντων κινδύνου και του αριθμού πτώσεων, καθώς επίσης και μεταξύ των κινδύνων και των τραυματισμών. Οι Gill και συν. (2000) 15 και οι Sattin και συν. (1998) 6 διαπίστωσαν ότι παρόλο που οι παρεμβάσεις που έκαναν οδήγησαν σε μικρότερο αριθμό παραγόντων κινδύνου, οι πτώσεις δε μειώθηκαν. Η σχέση κινδύνων και τραυματισμών είναι ακόμα πιο ασαφής. Σε πρόσφατη ανασκόπηση, οι Lyons και συν. (2006) 16 ερευνώντας τη σχέση μεταξύ οικιακών τροποποιήσεων και τραυματισμών κατέληξαν ότι υπάρχουν λίγα υψηλού επιπέδου επιστημονικά στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι οι οικιακές τροποποιήσεις μειώνουν τον κίνδυνο τραυματισμών. Εντούτοις, οι ερευνητές σχολίασαν ότι υπήρξαν μεθοδολογικά προβλήματα με πολλές από τις έρευνες που περιλήφθηκαν στην ανασκόπηση, μεταξύ των οποίων έλλειψη δύναμης για να ανιχνευθεί το μέγεθος επίδρασης, ασυνέπεια μεταξύ των δοκιμών για εάν τα ποσοστά πτώσης ή τραυματισμών ήταν το αρχικό μέτρο έκβασης και ειδικότερα, τα χαμηλά ποσοστά συμμόρφωσης. Η ανασκόπηση εστίασε σε τραυματισμούς διαφορετικών υποομάδων, συμπεριλαμβανομένων και παιδιών, και παρόλο που μελετούσε την επίδραση οικιακών τροποποιήσεων, συμπεριέλαβε μία μελέτη που πραγματοποιήθηκε σε οίκο ευγηρίας. Ένας άλλος παράγοντας που έκανε δύσκολη την ερμηνεία των αποτελεσμάτων ήταν η συμπερίληψη μελετών που εξέταζαν τις οικιακές τροποποιήσεις ως 21

4 μέρος μιας πολυπαραγοντικής παρέμβασης μαζί με μελέτες στις οποίες οι τροποποιήσεις αποτελούσαν τη μοναδική παρέμβαση. Οι Lyons και συν.(2006) 16 παραδέχονται ότι είναι δύσκολο μεταξύ πολλών πολυπαραγοντικών μελετών να ξεχωρίσεις την επίδραση του περιβαλλοντικού παράγοντα. Οι διάφορες επαναλήψεις των αναθεωρήσεων Cochrane που ερευνούν την αποτελεσματικότητα της πρόληψης πτώσεων έχουν συστήσει το συνυπολογισμό των περιβαλλοντικών τροποποιήσεων μέσα στα πλαίσια πολυπαραγοντικών παρεμβάσεων. Το επιτυχές πολυπαραγοντικό πρόγραμμα που σχεδιάστηκε και αξιολογήθηκε από τους Clemson και συν. (2004) 17 έχει στόχο να παρέχει περισσότερες λεπτομέρειες, δίνοντας έμφαση στις αρχές που παρέχουν το θεωρητικό υπόβαθρο του προγράμματος, που περιλαμβάνει τη βελτίωση της ατομικής λειτουργικότητας, τη θεωρία λήψης αποφάσεων και τις αρχές εκπαίδευσης ενηλίκων. Αυτό το πρόγραμμα επίσης υιοθετεί μια πιο ευρεία έννοια του περιβάλλοντος αξιολογώντας και προτείνοντας λύσεις για τη χρήση μέσων μεταφοράς, μετακίνησης στο δρόμο και χρήση κατάλληλης ένδυσης και υπόδησης. Αξιοσημείωτο είναι ότι στις μελέτες των Cumming και συν.(1999) 18, Nikolaus και Bach (2003) 19 και Campbell και συν.(2005) 20, που θεωρήθηκαν αποτελεσματικές, οι παρεμβάσεις έγιναν από Εργοθεραπευτές. Μεταξύ των μελετών, στις οποίες καταδείχθηκε μείωση των πτώσεων, η παρέμβαση ήταν αποτελεσματική σε ομάδες «σε κίνδυνο» ως συνέπεια προηγούμενων πτώσεων ή παρουσίας κάποιου παράγοντα κινδύνου. Για παράδειγμα, στη μελέτη των Campbell και συν. (2005) 20 που περιλάμβανε μία πολυπαραγοντική παρέμβαση με περιβαλλοντικές τροποποιήσεις μεταξύ αυτών, η παρέμβαση ήταν επιτυχής μόνο στην ομάδα με μειωμένη όραση. Αλληλεπίδραση μεταξύ συμπεριφοριστικών και περιβαλλοντικών παραγόντων Παράγοντες που αφορούν την υγεία, την κινητικότητα και το περιβάλλον έχουν συνδεθεί με κάποιο τρόπο με κίνδυνο πτώσεων στους ηλικιωμένους. Λίγες μελέτες έχουν προσπαθήσει να κατανοήσουν την επίδραση συμπεριφοριστικών παραγόντων στον κίνδυνο πτώσεων. Για παράδειγμα, οι Connell και Wolf (1997) 21 εξέτασαν τις περιβαλλοντικές και συμπεριφοριστικές συνθήκες που σχετίζονταν με τις πτώσεις μιας μικρής ομάδας 15 ηλικιωμένων ετών που είχαν υποστεί πτώση. Βρήκαν ότι υπήρχε δυναμική αλληλεπίδραση μεταξύ περιβαλλοντικών συνθηκών και συμπεριφοράς. Οι ερευνητές κατέληξαν ότι οι περισσότερες πτώσεις οφείλονταν σε φτωχή κρίση και όχι σε περιβαλλοντικά αίτια. Μία άλλη μελέτη των Van Bemmel και συν. (2005) 22 έδειξε ότι οι συμμετέχοντες χωρίς ιστορικό πτώσης είχαν 4πλάσιες πιθανότητες πτώσης με την παρουσία 6 ή 7 οικιακών κινδύνων συγκριτικά με αυτούς χωρίς οικιακούς κινδύνους. Αντίθετα, οι συμμετέχοντες με ιστορικό πτώσης δεν είχαν αυξημένο κίνδυνο πτώσης με την παρουσία αυξημένων οικιακών κινδύνων. Αν και ο φόβος για πτώση δε μετρήθηκε στη συγκεκριμένη μελέτη, είναι πιθανό η διαφορά να οφείλεται σε συμπεριφοριστικές διαφορές (πιο επιφυλακτικοί αυτοί που είχαν ιστορικό πτώσης). Τέλος, στη μελέτη των Hornbrook και συν. (1994) 23, οι συμμετέχοντες ρωτήθηκαν για τα γεγονότα που ο- δήγησαν στην πτώση τους. 63% απέδωσαν την πτώση σε απροσεξία και βιασύνη. Από αυτές τις πτώσεις, 50% συμπεριέλαβαν και περιβαλλοντικούς παράγοντες. Επιπλέον, οι περισσότεροι συμμετέχοντες ανέφεραν ότι η πτώση τους μπορούσε να είχε προληφθεί και οι μελλοντικές τεχνικές πρόληψης περιλάμβαναν αυξημένη προσοχή και μειωμένη συμπεριφορά υψηλού κινδύνου. Μόνο το 3% σχεδίαζε να κάνει αλλαγές στο περιβάλλον. Αποτελεσματικότητα της τροποποίησης κατοικίας Λίγες μελέτες έχουν δείξει αποτελεσματικές παρεμβάσεις τροποποίησης της κατοικίας. Μερικές χρησιμοποίησαν πολυπαραγοντική προσέγγιση, που περιλάμβανε τροποποίηση του περιβάλλοντος, ενώ άλλες έδιναν έμφαση κυρίως στη μείωση των περιβαλλοντικών κινδύνων. Απλή παρέμβαση Από τις μελέτες που χρησιμοποίησαν σαν παρέμβαση μόνο την τροποποίηση του περιβάλλοντος, η μελέτη των Plautz και συν. (1996) 24 και εκείνη του Thompson 22

5 (1996) 25 έδειξαν τα καλύτερα αποτελέσματα. 6 μήνες μετά την παρέμβαση, οι Plautz και συν. (1996) 24 α- νέφεραν ότι οι πτώσεις μειώθηκαν κατά 60%. Η παρέμβαση αποτελούνταν από 10 ώρες εργασίας, υλικά αξίας 93 δολαρίων κατά μέσο όρο και αξιολόγηση και τροποποίηση στις οικίες 141 συμμετεχόντων. Η πιο συνηθισμένη εργασία ήταν η τοποθέτηση λαβών στο μπάνιο. Οι συγγραφείς υποστηρίζουν ότι το πρόγραμμα παρέμβασης ήταν εφικτό, αποδεκτό και αποτελεσματικό στην πρόληψη πτώσεων. Στην μελέτη του Thompson (1996) 25, ο συνολικός αριθμός πτώσεων μειώθηκε από 121 πτώσεις στους 12 μήνες πριν την παρέμβαση σε 45 πτώσεις 12 μήνες μετά την παρέμβαση, δηλαδή μείωση 63%. Η παρέμβαση περιλάμβανε αξιολόγηση της οικίας και απλές τροποποιήσεις, όπως τοποθέτηση λαβών, αντιολισθητικών ταπέτων, κλπ. Οι συγγραφείς αναγνώρισαν ότι η μείωση των πτώσεων μπορεί να ήταν αποτέλεσμα όχι μόνο των περιβαλλοντικών αλλαγών αλλά και των συμπεριφοριστικών αλλαγών. Οι Cumming και συν. (1999) 18 στη μελέτη τους για την αποτελεσματικότητα των επισκέψεων του εργοθεραπευτή στη μείωση των πτώσεων επίσης αναγνώρισαν τους ίδιους παράγοντες. 530 ηλικιωμένοι 77 ετών και άνω χωρίστηκαν σε δύο ομάδες. Η ομάδα παρέμβασης δέχτηκε αξιολόγηση και τροποποιήσεις κατοικίας, συμβουλές για την υπόδηση και τις δουλειές του σπιτιού από έμπειρο εργοθεραπευτή. Μόνο 16% των ηλικιωμένων δε χρειάστηκαν τροποποιήσεις κατοικίας. Μετά την παρέμβαση υπέστησαν πτώση 45% των ηλικιωμένων της ομάδας ελέγχου και 36% της ομάδας παρέμβασης (p=050). Οι συγγραφείς σχολίασαν ότι η παρουσία έμπειρου εργοθεραπευτή μπορεί να ενθάρρυνε τους ηλικιωμένους ν αλλάξουν κάποιες συνήθειες που πιθανόν να οδήγησαν σε μείωση των πτώσεων. Πολυπαραγοντική παρέμβαση Πολλές μελέτες έχουν χρησιμοποιήσει μία πολυπαραγοντική προσέγγιση, η οποία περιλαμβάνει μεταξύ άλλων τροποποίηση του περιβάλλοντος με στόχο τη μείωση των πτώσεων και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής 17, Η μελέτη των Close και συν. (1999) 26 έδειξε την αποτελεσματικότητα μιας δομημένης διεπιστημονικής προσέγγισης στη διαχείριση και πρόληψη των πτώσεων. Σ αυτή τη μελέτη, 141 ηλικιωμένοι έλαβαν πλήρη ιατρική εκτίμηση με τροποποίηση των παραγόντων κινδύνου για πτώσεις, όπου ήταν δυνατό, τροποποιήσεις στο οικιακό περιβάλλον και εκπαίδευση για την ασφάλεια στην οικία. Οι 163 ηλικιωμένοι της ομάδας ελέγχου έλαβαν μόνο τη συνήθη φροντίδα. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι ο κίνδυνος πτώσεων ήταν σημαντικά μειωμένος στην ομάδα μελέτης και παρέμενε μειωμένος ένα χρόνο μετά. Οι Day και συν. (2002) 27 μελέτησαν την αποτελεσματικότητα και την αλληλεπίδραση τριών παρεμβάσεων για πρόληψη πτώσεων χωρίζοντας τους ηλικιωμένους άνω των 70 ετών σε πολλαπλές ομάδες. Σε κάθε ομάδα δόθηκε τουλάχιστον μία παρέμβαση (άσκηση, διαχείριση κινδύνων κατοικίας, διαχείριση προβλημάτων όρασης) και σε μία ομάδα δεν έγινε καμία παρέμβαση. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι ο συνδυασμός των τριών παρεμβάσεων επέφερε το καλύτερο αποτέλεσμα, 14% μείωση στο ετήσιο ποσοστό πτώσεων. Τα αποτελέσματα για την απλή ή διπλή παρέμβαση έδειξαν ότι η άσκηση είχε τη μεγαλύτερη επίδραση. Αντίθετα, τα αποτελέσματα για τη διαχείριση των οικιακών κινδύνων έδειξαν ότι δε μείωσαν το ποσοστό πτώσεων. Σε μία άλλη μελέτη, οι Stevens και συν. (2001) 29 εξέτασαν το αποτέλεσμα ενός προγράμματος που περιλάμβανε εκπαίδευση, εκτίμηση κινδύνων και οικιακές τροποποιήσεις στις οικίες 570 υγιών ηλικιωμένων. Ένα χρόνο μετά, τα ευρήματα δεν έδειξαν σημαντική μείωση των πτώσεων στην ομάδα μελέτης συγκριτικά με τους 1167 ηλικιωμένους της ομάδας ελέγχου. Τα αποτελέσματα των παραπάνω ερευνών δείχνουν ότι η πολυπαραγοντική προσέγγιση στη διαχείριση πτώσεων μπορεί να βοηθήσει τους ηλικιωμένους να αντιμετωπίσουν τους κινδύνους του φυσικού περιβάλλοντος. Αν και μερικές από αυτές τις μελέτες στοχεύουν στους χώρους μόνο που έγιναν τροποποιήσεις [π.χ. η μελέτη των Plautz και συν. (1996) 24 στις λαβές των μπάνιων], γενικά υπάρχει έλλειψη μελετών που συγκρίνουν τις πτώσεις σε τροποποιημένους χώρους έναντι μη τροποποιημένων χώρων. Αυτή είναι μία σημαντική έλλειψη, αφού οι τροποποιήσεις σε ένα χώρο της οικίας δε θα μειώσουν τις πτώσεις σε άλλους χώρους της οικίας ή σε οικίες συγγενών και φίλων ή σε κοινόχρηστους χώρους. 23

6 Συμμόρφωση των ηλικιωμένων στις τροποποιήσεις κατοικιών Τα προγράμματα τροποποίησης κατοικιών συναντούν πολλά εμπόδια. Οι ηλικιωμένοι συνήθως είναι συναισθηματικά δεμένοι με το περιβάλλον τους και συχνά δεν αναγνωρίζουν την αναγκαιότητα για τροποποιήσεις. Στη μελέτη των Stevens και συν. (2001) 31 εκτιμήθηκε η επίδραση που είχε η παρέμβαση για τροποποιήσεις στην κατοικία 570 ηλικιωμένων. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι μόνο ένα μέρος των τροποποιήσεων που προτάθηκαν πραγματοποιήθηκαν. Σε μία άλλη μελέτη των Cumming και συν. (2001) 32, τα αποτελέσματα έ- δειξαν ότι από τις 419 τροποποιήσεις που προτάθηκαν από τον εργοθεραπευτή σε 121 οικίες, μόνο οι 216 (52%) πραγματοποιήθηκαν σε διάστημα 12 μηνών. Η συμμόρφωση των ηλικιωμένων κυμάνθηκε από 19% για την τοποθέτηση κουπαστών σε εξωτερικές σκάλες ως 75% για τη χρήση αντιολισθητικών ταπέτων. Ένα πιθανό μειονέκτημα των οικιακών τροποποιήσεων, που οδηγεί στη μη συμμόρφωση των ηλικιωμένων, είναι το κόστος των τροποποιήσεων. Οι μελέτες των Plautz και συν. (1996) 24 και Thompson (1996) 25, πρόσφεραν δωρεάν τροποποιήσεις κατοικίας. Ο Thompson (1996) 25 αναφέρει ότι 90% των 4000 ηλικιωμένων συμφώνησαν με τις προτεινόμενες τροποποιήσεις και οι Plautz και συν. (1996) 24 αναφέρουν ότι όλοι οι ηλικιωμένοι δέχτηκαν κάποια τροποποίηση. Μία άλλη πιθανή αιτία μη συμμόρφωσης σε τροποποιήσεις είναι η μη αποδοχή του κινδύνου που προέρχεται από την ηλικία. Η εγκατάσταση λαβών ασφαλείας, για παράδειγμα, μπορεί να εκλαμβάνεται από τον ηλικιωμένο ως δείκτης αδυναμίας. Η εμπλοκή του ηλικιωμένου στις τροποποιήσεις αυξάνει τη συμμόρφωση του 33. Οι μελέτες στις οποίες ο εργοθεραπευτής ενέπλεξε τον ηλικιωμένο στην αξιολόγηση της κατοικίας του και στην απόφαση των τροποποιήσεων είχαν καλύτερα αποτελέσματα ως προς τη συμμόρφωση των ηλικιωμένων Λέξεις κλειδιά: falls, elderly, risk factors, home modifications. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. Carter SE, EM Campbell, RW Sanson-Fisher, S Redman and WJ Gillespie. Environmental hazards in the homes of older people. Age Ageing, 1997; 26(3): Huang TT. Home environmental hazards among communitydwelling elderly persons in Taiwan. J Nurs Res, 2005; 13(1): (EUNESE), ΕNfSaE. Five-Year Strategic Plan for the Prevention of Unintentional Injuries among EU Senior Citizens Gill TM, JT Robison, CS Williams and ME Tinetti. Mismatches between the home environment and physical capabilities among community-living older persons. J Am Geriatr Soc, 1999; 47(1): Clemson L, RG Cumming and M Roland. Case-control study of hazards in the home and risk of falls and hip fractures. Age Ageing, 1996; 25(2): Sattin RW, JG Rodriguez, CA DeVito and PA Wingo. Home environmental hazards and the risk of fall injury events among community-dwelling older persons. Study to Assess Falls Among the Elderly (SAFE) Group. J Am Geriatr Soc, 1998; 46(6): Tinetti ME, M Speechley and SF Ginter. Risk factors for falls among elderly persons living in the community. N Engl J Med, 1988; 319(26): Campbell AJ, MJ Borrie, GF Spears, SL Jackson, JS Brown and JL Fitzgerald. Circumstances and consequences of falls experienced by a community population 70 years and over during a prospective study. Age Ageing, 1990; 19(2): Fleming BE and DR Pendergast. Physical condition, activity pattern, and environment as factors in falls by adult care facility residents. Arch Phys Med Rehabil, 1993; 74(6): Speechley M and M Tinetti. Falls and injuries in frail and vigorous community elderly persons. J Am Geriatr Soc, 1991; 39(1): Northridge ME, MC Nevitt, JL Kelsey and B Link. Home hazards and falls in the elderly: the role of health and functional status. Am J Public Health, 1995; 85(4): Weinburg. Community-dwelling older adults attributions about falls. Archives of Physical Medicine and Rehabilitation, 1995; 76(10): Lord SR, HB Menz and C Sherrington. Home environment risk factors for falls in older people and the efficacy of home modifications. Age Ageing, 2006; 35 Suppl 2: Studenski S, PW Duncan, J Chandler, G Samsa, B Prescott, C Hogue and LB Bearon. Predicting falls: the role of mobility and nonphysical factors. J Am Geriatr Soc, 1994; 42(3): Gill TM, CS Williams and ME Tinetti. Environmental 24

7 hazards and the risk of nonsyncopal falls in the homes of community-living older persons. Med Care, 2000; 38(12): Lyons RA, A John, S Brophy, SJ Jones, A Johansen, A Kemp, S Lannon, J Patterson, B Rolfe, LV Sander and A Weightman. Modification of the home environment for the reduction of injuries. Cochrane Database Syst Rev, 2006(4): CD Clemson L, RG Cumming, H Kendig, M Swann, R Heard and K Taylor. The effectiveness of a community-based program for reducing the incidence of falls in the elderly: a randomized trial. J Am Geriatr Soc, 2004; 52(9): Cumming RG, M Thomas, G Szonyi, G Salkeld, E O Neill, C Westbury and G Frampton. Home visits by an occupational therapist for assessment and modification of environmental hazards: a randomized trial of falls prevention. J Am Geriatr Soc, 1999; 47(12): Nikolaus T and M Bach. Preventing falls in communitydwelling frail older people using a home intervention team (HIT): results from the randomized Falls-HIT trial. J Am Geriatr Soc, 2003; 51(3): Campbell AJ, MC Robertson, SJ La Grow, NM Kerse, GF Sanderson, RJ Jacobs, DM Sharp and LA Hale. Randomised controlled trial of prevention of falls in people aged > or =75 with severe visual impairment: the VIP trial. BMJ, 2005; 331(7520): Connell BR and SL Wolf. Environmental and behavioral circumstances associated with falls at home among healthy elderly individuals. Atlanta FICSIT Group. Arch Phys Med Rehabil, 1997; 78(2): Van Bemmel T, JP Vandenbroucke, RG Westendorp and J Gussekloo. In an observational study elderly patients had an increased risk of falling due to home hazards. J Clin Epidemiol, 2005; 58(1): Hornbrook MC, VJ Stevens, DJ Wingfield, JF Hollis, MR Greenlick and MG Ory. Preventing falls among communitydwelling older persons: results from a randomized trial. Gerontologist, 1994; 34(1): Plautz B, DE Beck, C Selmar and M Radetsky. Modifying the environment: a community-based injury-reduction program for elderly residents. Am J Prev Med, 1996; 12(4 Suppl): Thompson PG. Preventing falls in the elderly at home: a community-based program. Med J Aust, 1996; 164(9): Close J, M Ellis, R Hooper, E Glucksman, S Jackson and C Swift. Prevention of falls in the elderly trial (PROFET): a randomised controlled trial. Lancet, 1999; 353(9147): Day L, B Fildes, I Gordon, M Fitzharris, H Flamer and S Lord. Randomised factorial trial of falls prevention among older people living in their own homes. BMJ, 2002; 325(7356): Gitlin LN, L Winter, MP Dennis, M Corcoran, S Schinfeld and WW Hauck. A randomized trial of a multicomponent home intervention to reduce functional difficulties in older adults. J Am Geriatr Soc, 2006; 54(5): Stevens M, CD Holman, N Bennett and N de Klerk. Preventing falls in older people: outcome evaluation of a randomized controlled trial. J Am Geriatr Soc, 2001; 49(11): Tinetti ME, DI Baker, G McAvay, EB Claus, P Garrett, M Gottschalk, ML Koch, K Trainor and RI Horwitz. A multifactorial intervention to reduce the risk of falling among elderly people living in the community. N Engl J Med, 1994; 331(13): Stevens M, CD Holman and N Bennett. Preventing falls in older people: impact of an intervention to reduce environmental hazards in the home. J Am Geriatr Soc, 2001; 49(11): Cumming RG, M Thomas, G Szonyi, G Frampton, G Salkeld and L Clemson. Adherence to occupational therapist recommendations for home modifications for falls prevention. Am J Occup Ther, 2001; 55(6): Todd C, Ballinger C, Whitehead S. Reviews of sociodemographic factors related to falls and environmental interventions to prevent falls amongst older people living in the community. World Health Organization, Το άρθρο αυτό στην αρχική του μορφή παρουσιάστηκε ως προφορική ανακοίνωση στο 5ο Πανελλήνιο Συνέδριο Εργοθεραπείας που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα, 28-29/11/

Πτώσεις στην Τρίτη Ηλικία και φυσικό περιβάλλον - Παράγοντες κινδύνου και Εργοθεραπευτική παρέμβαση

Πτώσεις στην Τρίτη Ηλικία και φυσικό περιβάλλον - Παράγοντες κινδύνου και Εργοθεραπευτική παρέμβαση 2009, (40):143-148 Πτώσεις στην Τρίτη Ηλικία και φυσικό περιβάλλον - Παράγοντες κινδύνου και Εργοθεραπευτική παρέμβαση Βιβλιογραφική Ανασκόπηση Α Μέρος Κ. ΚΕΡΑΜΙΩΤΟΥ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Οι ηλικιωμένοι αποτελούν ίσως

Διαβάστε περισσότερα

Δραστηριότητες καθημερινής ζωής και οστεοπόρωση

Δραστηριότητες καθημερινής ζωής και οστεοπόρωση 2009, (40):138-142 Δραστηριότητες καθημερινής ζωής και οστεοπόρωση Σ. Μπακατσή Ως δραστηριότητες καθημερινής ζωής ορίζονται όλα αυτά που κάνουμε καθημερινά για να ζήσουμε, η προσωπική αυτοφροντίδα (το

Διαβάστε περισσότερα

STEPPING ON. [Building confidence and reducing falls A community-based program for older people] [Strength and balance exercise manual] GREEK

STEPPING ON. [Building confidence and reducing falls A community-based program for older people] [Strength and balance exercise manual] GREEK Βελτίωση Αυτοπεποίθησης για την Μείωση Πεσιµάτων Ένα κοινοτικό πρόγραµµα για ηλικιωµένα άτοµα [Building confidence and reducing falls A community-based program for older people] Εγχειρίδιο ασκήσεων ενδυνάµωσης

Διαβάστε περισσότερα

Μοντέλα πρόγνωσης. του Σακχαρώδη Διαβήτη. Ηλιάδης Φώτης. Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας ΑΠΘ Α ΠΡΠ, Νοσοκοµείο ΑΧΕΠΑ

Μοντέλα πρόγνωσης. του Σακχαρώδη Διαβήτη. Ηλιάδης Φώτης. Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας ΑΠΘ Α ΠΡΠ, Νοσοκοµείο ΑΧΕΠΑ Μοντέλα πρόγνωσης του Σακχαρώδη Διαβήτη Ηλιάδης Φώτης Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας-Διαβητολογίας ΑΠΘ Α ΠΡΠ, Νοσοκοµείο ΑΧΕΠΑ IDF Diabetes Atlas 5th Edition 2012 Update 3.8 million men and women worldwide

Διαβάστε περισσότερα

ΝΙΚΟΣ ΚΑΡΑΒΙΔΑΣ. Φυσικοθεραπευτής Certified Schroth Therapist Certified SEAS Therapist McKenzie Therapist PT, MSc

ΝΙΚΟΣ ΚΑΡΑΒΙΔΑΣ. Φυσικοθεραπευτής Certified Schroth Therapist Certified SEAS Therapist McKenzie Therapist PT, MSc ΝΙΚΟΣ ΚΑΡΑΒΙΔΑΣ Φυσικοθεραπευτής Certified Schroth Therapist Certified SEAS Therapist McKenzie Therapist PT, MSc Εξειδικευμένες ασκήσεις προσαρμοσμένες στον τύπο της σκολίωσης Τρισδιάστατη αυτοδιόρθωση

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή εργασία ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Ραφαέλα Χριστοδούλου Α.Φ.Τ.: 2010335637 Λεμεσός,

Διαβάστε περισσότερα

National tools Country : Greece

National tools Country : Greece National tools Country : Greece Name of tool or initiative Source Short description Link Αγωγή Υγείας. Διατροφή. Διατροφικές Συνήθειες για μαθητές ηλικίας 6-8 ετών. -Εγχειρίδιο Εκπαιδευτικού -Τετράδιο

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol

Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol Δρ. Ευριπιδου Πολυκαρπος Παθολογος-Διαβητολογος C.D.A. College Limassol ΧΕΙΜΕΡΙΝΟ ΕΞΑΜΗΝΟ 2014 θεμα: Ιστορικη Εξελιξη Αγωγης και Προαγωγης Υγειας. Η προαγωγη υγειας είναι συνδεδεμενη με τις αλλαγες που

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Θεραπευτικής Ιππασίας στην Αποκατάσταση Νεαρού Ασθενούς με Παλαιά Κρανιοεγκεφαλική Κάκωση

Πρόγραμμα Θεραπευτικής Ιππασίας στην Αποκατάσταση Νεαρού Ασθενούς με Παλαιά Κρανιοεγκεφαλική Κάκωση Πρόγραμμα Θεραπευτικής Ιππασίας στην Αποκατάσταση Νεαρού Ασθενούς με Παλαιά Στεργίου Α.1, Βαρβαρούσης Δ.2, Μάγγου Λ.2, Παπακώστας Π.2, Παπαμιχαήλ Ν.2, Πλούμης Α.2 Κέντρο Θεραπευτικής Ιππασίας & Ιπποθεραπείας

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Εισαγωγή. Σκοπός

ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Εισαγωγή. Σκοπός ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εισαγωγή Η παιδική παχυσαρκία έχει φτάσει σε επίπεδα επιδημίας στις μέρες μας. Μαστίζει παιδιά από μικρές ηλικίες μέχρι και σε εφήβους. Συντείνουν αρκετοί παράγοντες που ένα παιδί γίνεται παχύσαρκο

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος του διαιτολόγου στην πρόληψη και αντιμετώπιση της σχετιζόμενης με τη διατροφή νόσο σε ηλικιωμένα άτομα

Ο ρόλος του διαιτολόγου στην πρόληψη και αντιμετώπιση της σχετιζόμενης με τη διατροφή νόσο σε ηλικιωμένα άτομα Ο ρόλος του διαιτολόγου στην πρόληψη και αντιμετώπιση της σχετιζόμενης με τη διατροφή νόσο σε ηλικιωμένα άτομα Οι διαιτολόγοι, ως μέλη ολοκληρωμένων διεπιστημονικών και πολυεπιστημονικών ομάδων, διαδραματίζουν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ. Φοινίκη Αλεξάνδρου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ. Φοινίκη Αλεξάνδρου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία ΕΠΙΛΟΧΕΙΑ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ: Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΚΑΤ ΟΙΚΟΝ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ Φοινίκη Αλεξάνδρου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρα Υπολογισµού του Κινδύνου εκδήλωσης µιας κατάστασης

Μέτρα Υπολογισµού του Κινδύνου εκδήλωσης µιας κατάστασης 1st Workshop on Evidence Based Medicine Athens, 6-7 December 2003 Ελληνικό Ίδρυµα Καρδιολογίας & Εργ. Βιοστατιστικής, Τµήµατος Νοσηλευτικής Πανεπιστηµίου Αθηνών Μέτρα Υπολογισµού του Κινδύνου εκδήλωσης

Διαβάστε περισσότερα

5 Ο Πακέτο Εργασίας: Καταγραφή Σωματομετρικών και Σωματοκινητικών Δεδομένων σε Φυσιολογικούς Υπερήλικες και σε Υπερήλικες με Πτώσεις

5 Ο Πακέτο Εργασίας: Καταγραφή Σωματομετρικών και Σωματοκινητικών Δεδομένων σε Φυσιολογικούς Υπερήλικες και σε Υπερήλικες με Πτώσεις 5 Ο Πακέτο Εργασίας: Καταγραφή Σωματομετρικών και Σωματοκινητικών Δεδομένων σε Φυσιολογικούς Υπερήλικες και σε Υπερήλικες με Πτώσεις Εισαγωγή Η λειτουργική ικανότητα αντικατοπτρίζει το εύρος των ικανοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας Προτεινόμενων Πτυχιακών Εργασιών

Πίνακας Προτεινόμενων Πτυχιακών Εργασιών ΕΝ4.10-1Α Έκδοση 1 η /.10.014 ΣΧΟΛΗ: ΣΕΥΠ ΤΜΗΜΑ: ΔΗΜΟΣΙΑΣ Σ ΚΑΙ ΚΟΙΝΟΤΙΚΗΣ Σ ΤΟΜΕΑΣ: ΚΟΙΝΟΤΙΚΗΣ Σ Α/Α Τίτλος Θέματος Μέλος Ε.Π. Σύντομη Περιγραφή Προαπαιτούμενα γνωστικά πεδία Αριθμός Φοιτητών 1 Επιστημονικά

Διαβάστε περισσότερα

Ψαλτοπούλου Θεοδώρα, Παθολόγος, Επίκ. Καθηγήτρια Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών

Ψαλτοπούλου Θεοδώρα, Παθολόγος, Επίκ. Καθηγήτρια Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Ψαλτοπούλου Θεοδώρα, Παθολόγος, Επίκ. Καθηγήτρια Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Συσχέτιση της σωματικής δραστηριότητας (ΣΔ) με τον κίνδυνο για νεοπλασίες

Διαβάστε περισσότερα

Εργοθεραπευτικές οδηγίες για πρόληψη ατυχημάτων στο σπίτι ατόμων Γ ηλικίας

Εργοθεραπευτικές οδηγίες για πρόληψη ατυχημάτων στο σπίτι ατόμων Γ ηλικίας 2009,37(1):27-33 Εργοθεραπευτικές οδηγίες για πρόληψη ατυχημάτων στο σπίτι ατόμων Γ ηλικίας Μ. Καραμπέτσου 1 Μ. Κοντομήτρου 2 1 Εργοθεραπεύτρια, Υπεύθυνη Κέντρου Εργοθεραπείας- Ψυχολογικής Υποστήριξης

Διαβάστε περισσότερα

Η πρόληψη των κατακλίσεων σε βαριά πάσχοντες και η χρήση ειδικών στρωμάτων για την πρόληψη και αντιμετώπιση των κατακλίσεων

Η πρόληψη των κατακλίσεων σε βαριά πάσχοντες και η χρήση ειδικών στρωμάτων για την πρόληψη και αντιμετώπιση των κατακλίσεων ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η πρόληψη των κατακλίσεων σε βαριά πάσχοντες και η χρήση ειδικών στρωμάτων για την πρόληψη και αντιμετώπιση των κατακλίσεων Ονοματεπώνυμο

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης

Σακχαρώδης Διαβήτης. Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Σακχαρώδης Διαβήτης Είναι η πιο συχνή μεταβολική νόσος στον άνθρωπο. Γανωτάκης Εμμανουήλ Καθηγητής Παθολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης Number of people with diabetes by IDF Region, 2013 IDF Diabetes Atlas.

Διαβάστε περισσότερα

ΙΔΡΥΜΑ. Θεσσαλονίκη, ύλα

ΙΔΡΥΜΑ. Θεσσαλονίκη, ύλα ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ, ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΔ ΗΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ & ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΟΝ ΔΗΜΟ ΚΑΒΑΛΑΣ Πτυχιακή

Διαβάστε περισσότερα

Η Παιδική Παχυσαρκία στην Κύπρο. Σάββας Χρ Σάββα MD, PhD Ερευνητικό και Εκπαιδευτικό Ινστιτούτο Υγεία του Παιδιού

Η Παιδική Παχυσαρκία στην Κύπρο. Σάββας Χρ Σάββα MD, PhD Ερευνητικό και Εκπαιδευτικό Ινστιτούτο Υγεία του Παιδιού Η Παιδική Παχυσαρκία στην Κύπρο Σάββας Χρ Σάββα MD, PhD Ερευνητικό και Εκπαιδευτικό Ινστιτούτο Υγεία του Παιδιού Επιδημία Παχυσαρκίας Source: IASOWebsite 2013 Αν δεν πάρουμε σύντομα αποτελεσματικά μέτρα,

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Ρούσσος Ιατρός Φυσικής Ιατρικής και Αποκατάστασης Διευθυντής ΕΣΥ «Νοσοκομείο Ασκληπιείο Βούλας»

Νίκος Ρούσσος Ιατρός Φυσικής Ιατρικής και Αποκατάστασης Διευθυντής ΕΣΥ «Νοσοκομείο Ασκληπιείο Βούλας» Νίκος Ρούσσος Ιατρός Φυσικής Ιατρικής και Αποκατάστασης Διευθυντής ΕΣΥ «Νοσοκομείο Ασκληπιείο Βούλας» Η ξαφνική και χωρίς πρόθεση κατάληξη ενός ανθρώπου στο έδαφος ή σε χαμηλότερο επίπεδο,χωρίς αυτή να

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Γνώσεις Πρόληψης. Γιάγκος Λαβράνος Υπότροφος Υποψήφιος Διδάκτορας Επιστημονικός Συνεργάτης Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ

Βασικές Γνώσεις Πρόληψης. Γιάγκος Λαβράνος Υπότροφος Υποψήφιος Διδάκτορας Επιστημονικός Συνεργάτης Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ Βασικές Γνώσεις Πρόληψης Γιάγκος Λαβράνος Υπότροφος Υποψήφιος Διδάκτορας Επιστημονικός Συνεργάτης Ιατρική Σχολή ΕΚΠΑ Επίπεδα Παρέμβασης Πρόληψη Διάγνωση Θεραπεία Αποκατάσταση Πρόληψη ΖΗΤΟΥΜΕΝΟ: ΔΙΑΚΛΑΔΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΕΘΟΔΟΣ SCHROTH ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΣΚΟΛΙΩΣΗΣ

Η ΜΕΘΟΔΟΣ SCHROTH ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΣΚΟΛΙΩΣΗΣ Η ΜΕΘΟΔΟΣ SCHROTH ΚΑΙ Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΗΣ ΣΤΗΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΤΗΣ ΕΦΗΒΙΚΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΣΚΟΛΙΩΣΗΣ ΝΙΚΟΣ ΚΑΡΑΒΙΔΑΣ Φυσικοθεραπευτής Certified Schroth Therapist Certified SEAS Therapist McKenzie Therapist MSc, PT Συνήθης

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ: ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ ΑΠΌ ΑΛΛΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ: ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ ΑΠΌ ΑΛΛΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ: ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ ΑΠΌ ΑΛΛΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Καρδιολογικό τμήμα, Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Ψυχιατρική Κλινική Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Ο ΡΟΛΟΣ ΤΗΣ ΑΣΚΗΣΗΣ ΣΕ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΟΥΣ ΜΕ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ Θεοφάνης Παύλου Αρ. Φοιτ. Ταυτότητας: 2010207299 Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ «ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΒΑΡΟΥΣ ΥΠΕΡΒΑΡΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ/ΤΡΙΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. της Αικατερίνης Μανιουδάκη

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ «ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΒΑΡΟΥΣ ΥΠΕΡΒΑΡΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ/ΤΡΙΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. της Αικατερίνης Μανιουδάκη ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ «ΑΓΩΓΗΣ ΥΓΕΙΑΣ» ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΒΑΡΟΥΣ ΥΠΕΡΒΑΡΩΝ ΜΑΘΗΤΩΝ/ΤΡΙΩΝ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ της Αικατερίνης Μανιουδάκη Μεταπτυχιακή Διατριβή που υποβάλλεται στο καθηγητικό σώμα

Διαβάστε περισσότερα

Κάπνισμα στον Ελληνικό πληθυσμό. Εφαρμογή των νέων μέτρων απαγόρευσης, τρόποι διακοπής και καρδιολογική προσέγγιση

Κάπνισμα στον Ελληνικό πληθυσμό. Εφαρμογή των νέων μέτρων απαγόρευσης, τρόποι διακοπής και καρδιολογική προσέγγιση Κάπνισμα στον Ελληνικό πληθυσμό. Εφαρμογή των νέων μέτρων απαγόρευσης, τρόποι διακοπής και καρδιολογική προσέγγιση Γεώργιος Σ. Γκουμάς MD, PhD, FESC Αν. Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής, Ευρωκλινική Αθηνών

Διαβάστε περισσότερα

Από τις ρυθμίσεις στις διαρθρωτικές αλλαγές: η αναγκαία παρέμβαση στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας

Από τις ρυθμίσεις στις διαρθρωτικές αλλαγές: η αναγκαία παρέμβαση στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας ΕΝΟΤΗΤΑ IV: ΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΛΛΗΛΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΤΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΤΗΣ ΥΓΕΙΟΝΟΜΙΚΗΣ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗΣ Από τις ρυθμίσεις στις διαρθρωτικές αλλαγές: η αναγκαία παρέμβαση στην πρωτοβάθμια φροντίδα υγείας Κυριάκος Σουλιώτης

Διαβάστε περισσότερα

11ο Συνέδριο Γεροντολογίας Γηριατρικής

11ο Συνέδριο Γεροντολογίας Γηριατρικής Λήδα 1 11ο Συνέδριο Γεροντολογίας Γηριατρικής Μοναχικοί Ηλικιωμένοι στην Ευρώπη: Πού και Πόσο Φαίνεται η Απουσία της «Οικογενειακής Αλληλεγγύης»; Θωμάς Γεωργιάδης 1 Διευθετήσεις διαβίωσης ατόμων 8+: Ορισμοί

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Πτυχιακή Εργασία Η ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Κωνσταντινίδου Ελίζα

Διαβάστε περισσότερα

Ασφάλεια στις ιατρικές πράξεις: Ακριβή πολυτέλεια ή προσιτή αναγκαιότητα; Δρ. Φιλήμων Τυλλιανάκης Διευθυντής Marketing ΜΑΓΕΙΡΑΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΑ Α.Ε.

Ασφάλεια στις ιατρικές πράξεις: Ακριβή πολυτέλεια ή προσιτή αναγκαιότητα; Δρ. Φιλήμων Τυλλιανάκης Διευθυντής Marketing ΜΑΓΕΙΡΑΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΑ Α.Ε. Ασφάλεια στις ιατρικές πράξεις: Ακριβή πολυτέλεια ή προσιτή αναγκαιότητα; Δρ. Φιλήμων Τυλλιανάκης Διευθυντής Marketing ΜΑΓΕΙΡΑΣ ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΑ Α.Ε. Μικρά γεγονότα της καθημερινότητάς μας, μπορεί να προκαλέσουν

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρα σχέσης. Ιωάννα Τζουλάκη Λέκτορας Επιδημιολογίας Υγιεινή και Επιδημιολογία

Μέτρα σχέσης. Ιωάννα Τζουλάκη Λέκτορας Επιδημιολογίας Υγιεινή και Επιδημιολογία Μέτρα σχέσης Ιωάννα Τζουλάκη Λέκτορας Επιδημιολογίας Υγιεινή και Επιδημιολογία Στο τέλος...(learning outcomes) Να γνωρίζετε τα κυριότερα μέτρα σχέσης που χρησιμοποιούνται για μετρήσουμε μια συσχέτηση μεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή ΕΠΕΑΕΚ: ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ ΤΕΦΑΑ ΠΘ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΜΕ9900 ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Έρευνα και Συγγραφή Διάλεξη 7η Αναζήτηση

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΓΙΑ ΤΡΑΥΜΑ. Συντάκτης: Στυλιανός Κατσαραγάκης

ΣΧΕΔΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΓΙΑ ΤΡΑΥΜΑ. Συντάκτης: Στυλιανός Κατσαραγάκης ΣΧΕΔΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΦΡΟΝΤΙΔΑΣ ΠΟΥ ΑΦΟΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΚΙΝΔΥΝΩΝ ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΓΙΑ ΤΡΑΥΜΑ Συντάκτης: Στυλιανός Κατσαραγάκης 1 ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΓΙΑ ΤΡΑΥΜΑ Συντάκτης: Στυλιανός Κατσαραγάκης 1. ΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΒΑΣΗ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΣΤΙΣ ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΚΛΙΝΙΚΟΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΙΑΤΡΙΚΕΣ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΕΣ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΣΤΙΣ ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΚΛΙΝΙΚΟΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΙΑΤΡΙΚΕΣ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΕΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΑΤΡΩΝ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥ ΩΝ ΣΤΙΣ ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΚΛΙΝΙΚΟΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΕΣ ΙΑΤΡΙΚΕΣ ΕΙ ΙΚΟΤΗΤΕΣ ΝΕΥΡΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Η ΠΡΟΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΟΥ ΠΑΧΟΥΣ ΤΟΥ ΕΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ. Επίδραση του φόβου για πτώση, του ιστορικού πτώσεων και του φύλου στην ποιότητα της ζωής των ατόμων της τρίτης ηλικίας

ΕΡΕΥΝΑ. Επίδραση του φόβου για πτώση, του ιστορικού πτώσεων και του φύλου στην ποιότητα της ζωής των ατόμων της τρίτης ηλικίας ΕΡΕΥΝΑ Επίδραση του φόβου για πτώση, του ιστορικού πτώσεων και του φύλου στην ποιότητα της ζωής των ατόμων της τρίτης ηλικίας Αναστασία Ζάρκου1, Ν. Αγγελούσης2, Μ. Μιχαλοπούλου3, Σ. Τοκμακίδης4 1 3 Φυσιοθεραπεύτρια,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΝΙΣΤΩΜΕΝΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΕ ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ

Η ΣΥΝΙΣΤΩΜΕΝΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΕ ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ Ι. Ντότης- Ημερίδα Α Παιδιατρικής Κλινικής Α.Π.Θ 2013 Η ΣΥΝΙΣΤΩΜΕΝΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑΣ ΣΕ ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΕΣ ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ Ιωάννης Ντότης Παιδίατρος Εντατικολόγος Επιμελητής Α Π/Δ Κλινική Ι. Ντότης- Ημερίδα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D σχετιζόμενα με το βρογχικό άσθμα στα παιδιά και στους έφηβους Κουρομπίνα Αλεξάνδρα Λεμεσός [2014] i ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΕΣ

ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΕΣ ΟΡΟΑΡΝΗΤΙΚΕΣ ΣΠΟΝΔΥΛΑΡΘΡΟΠΑΘΕΙΕΣ Η έννοια της οροαρνητικής ΣπΑ Προακτινολογική ΣπΑ ΣΠΥΡΟΣ ΑΣΛΑΝΙΔΗΣ ΣπΑ Ομάδα φλεγμονωδών αρθροπαθειών Με κοινά κλινικά χαρακτηριστικά και γενετικούς προδιαθεσικούς παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

Ανιχνευτικές εξετάσεις (screening) στη φροντίδα του παιδιού

Ανιχνευτικές εξετάσεις (screening) στη φροντίδα του παιδιού Ανιχνευτικές εξετάσεις (screening) στη φροντίδα του παιδιού Μάιος 2007 Τ. Παναγιωτόπουλος Τομέας υγείας του παιδιού Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας «Όλα τα προγράμματα screening προκαλούν βλάβη, ορισμένα

Διαβάστε περισσότερα

Βοηθά η θεραπεία στην ιδιοπαθή πνευμονική ίνωση;

Βοηθά η θεραπεία στην ιδιοπαθή πνευμονική ίνωση; Βοηθά η θεραπεία στην ιδιοπαθή πνευμονική ίνωση; Μάης 2010 Κατερίνα Μαρκοπούλου Επιμελήτρια Α 1 η Πνευμονολογική Κλινική Ν.Γ.Παπανικολάου Στόχοι θεραπείας Βελτίωση επιβίωσης Βελτίωση κλινικών συμπτωμάτων

Διαβάστε περισσότερα

Health promotion activities for senior citizens Prevention of accidents at home

Health promotion activities for senior citizens Prevention of accidents at home Health promotion activities for senior citizens Prevention of accidents at home Dimitrakopoulou E., Karnaki P., Frouzi E., & Linos A. 9th European IUHPE Conference on Health Promotion "Health and Quality

Διαβάστε περισσότερα

Ποιότητα Ζωής. Ασθενοκεντρική-Εξατομικευμένη Επιλογή Αντιδιαβητικής αγωγής. Αποτελεσματικότητα Υπογλυκαιμία Βάρος Ανεπιθύμητες ενέργειες Κόστος

Ποιότητα Ζωής. Ασθενοκεντρική-Εξατομικευμένη Επιλογή Αντιδιαβητικής αγωγής. Αποτελεσματικότητα Υπογλυκαιμία Βάρος Ανεπιθύμητες ενέργειες Κόστος Ασθενοκεντρική-Εξατομικευμένη Επιλογή Αντιδιαβητικής αγωγής Ηλικία Ποιότητα Ζωής Αποτελεσματικότητα Υπογλυκαιμία Βάρος Ανεπιθύμητες ενέργειες Κόστος Καρδιαγγ ειακή νόσος Νεφρική νόσος παχυσαρκ ία Διάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Παράρτημα Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την απόρριψη που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων

Παράρτημα Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την απόρριψη που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων Παράρτημα Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την απόρριψη που παρουσιάστηκαν από τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Φαρμάκων Σελίδα 1/5 Επιστημονικά πορίσματα και λόγοι για την απόρριψη που παρουσιάστηκαν από τον

Διαβάστε περισσότερα

ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΚΤΠΡΟΤ ΥΟΛΗ ΔΠΙΣΗΜΧΝ ΤΓΔΙΑ ΣΜΗΜΑ ΝΟΗΛΔΤΣΙΚΗ. Πηπρηαθή εξγαζία

ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΚΤΠΡΟΤ ΥΟΛΗ ΔΠΙΣΗΜΧΝ ΤΓΔΙΑ ΣΜΗΜΑ ΝΟΗΛΔΤΣΙΚΗ. Πηπρηαθή εξγαζία ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ ΚΤΠΡΟΤ ΥΟΛΗ ΔΠΙΣΗΜΧΝ ΤΓΔΙΑ ΣΜΗΜΑ ΝΟΗΛΔΤΣΙΚΗ Πηπρηαθή εξγαζία ΣΟ ΑΓΥΟ ΠΟΤ ΒΙΧΝΟΤΝ ΓΟΝΔΙ ΣΗΝ ΦΡΟΝΣΙΓΑ ΑΤΣΙΣΙΚΟΤ ΠΑΙΓΙΟΤ 2-18 ΔΣΧΝ Φξεηδεξίθε Νενθιένπο Λεκεζόο, 2014 ΣΔΥΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΔΠΙΣΗΜΙΟ

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010

Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας. Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Η θέση της χημειοθεραπείας σε ασθενείς 3 ης ηλικίας Θωμάς Μακατσώρης Λέκτορας Παθολογίας-Ογκολογίας Πανεπιστήμιο Πατρών 23-10-2010 Το πεδίο αλλάζει Αύξηση του προσδόκιμου επιβίωσης παγκοσμίως Καλύτερη

Διαβάστε περισσότερα

Γεώργιος Θεοχάρης, Παθολόγος

Γεώργιος Θεοχάρης, Παθολόγος Γεώργιος Θεοχάρης, Παθολόγος Πτώση σε έδαφος με πάγο και χιόνι Πτώση στο έδαφος από ολίσθημα, παραπάτημα ή τρέκλισμα Πτώση από κρεβάτι Πτώση από καρέκλα που φέρει ρόδες Πτ ώση από καρέκλα Πτώση από άλλα

Διαβάστε περισσότερα

Επιδημιολογία αιτιών θανάτου ςε δφο Καποδιςτριακοφσ δήμουσ του Ν. Πιερίασ (πληθυςμιακή μελζτη 20ετίασ 1991-2010)

Επιδημιολογία αιτιών θανάτου ςε δφο Καποδιςτριακοφσ δήμουσ του Ν. Πιερίασ (πληθυςμιακή μελζτη 20ετίασ 1991-2010) Επιδημιολογία αιτιών θανάτου ςε δφο Καποδιςτριακοφσ δήμουσ του Ν. Πιερίασ (πληθυςμιακή μελζτη 20ετίασ 1991-2010) Καραγιάννη Δ. 1, Μπάμπα Α. 2, Σουμανίδησ τ. 2, Ρίζοσ Π 2., Μπαλτζήσ Δ. 3, κούτασ Δ., ΚοτςαμίδηΙ.

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία. Κόπωση και ποιότητα ζωής ασθενών με καρκίνο.

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία. Κόπωση και ποιότητα ζωής ασθενών με καρκίνο. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Κόπωση και ποιότητα ζωής ασθενών με καρκίνο Μαργαρίτα Μάου Λευκωσία 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Στάδια συγγραφής άρθρου ανασκόπησης. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Στάδια συγγραφής άρθρου ανασκόπησης. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Στάδια συγγραφής άρθρου ανασκόπησης Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ 1 ο βήμα : Επιλογή θέματος Unsolicited review γενικό μέρος

Διαβάστε περισσότερα

Το τραύμα σε αριθμούς ''Η επιδημία έχει αρχίσει''

Το τραύμα σε αριθμούς ''Η επιδημία έχει αρχίσει'' ΘΕΜΑΤΑ ΑΝΑΙΣΘΗΣΙΟΛΟΠΑΣ ΚΑΙ ΕΝΤΑτΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ 121 Το τραύμα σε αριθμούς ''Η επιδημία έχει αρχίσει'' ΒΑΣΙΛΗΣ ΓΡΟΣΟΜΑΝΙΔΗΣ, ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΜΠΟντΛΗΣ Το Τραύμα αποτελεί μια από τις συχνότερες αιτίες θανάτου (5η

Διαβάστε περισσότερα

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ.

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. Η σηµασία των κονδυλωµάτων ως πρόβληµα υγείας Επίπτωση:

Διαβάστε περισσότερα

«ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΣ» Ευστάθιος Χρονόπουλος Επίκουρος Καθηγητής ΕΚΠΑ Β Πανεπιστημιακή ήορθοπαιδική ήκλινική Κωνσταντοπούλειο Νοσοκομείο Ν.

«ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΣ» Ευστάθιος Χρονόπουλος Επίκουρος Καθηγητής ΕΚΠΑ Β Πανεπιστημιακή ήορθοπαιδική ήκλινική Κωνσταντοπούλειο Νοσοκομείο Ν. «ΟΣΤΕΟΑΡΘΡΙΤΙΣ» Ευστάθιος Χρονόπουλος Επίκουρος Καθηγητής ΕΚΠΑ Β Πανεπιστημιακή ήορθοπαιδική ήκλινική Κωνσταντοπούλειο Νοσοκομείο Ν.ΙΩΝΙΑΣ Εισαγωγή: γή Η συνηθέστερη των παθήσεων που προσβάλλει τους ενήλικες

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Κάπνισμα. Γράφημα 1. Συχνότητα/βαρύτητα καπνίσματος, ανά ηλικία (%) Γράφημα 2. Συχνότητα/βαρύτητα καπνίσματος στους 15χρονους, ανά φύλο (%)

Εισαγωγή. Κάπνισμα. Γράφημα 1. Συχνότητα/βαρύτητα καπνίσματος, ανά ηλικία (%) Γράφημα 2. Συχνότητα/βαρύτητα καπνίσματος στους 15χρονους, ανά φύλο (%) Εισαγωγή Η εφηβεία είναι η περίοδος κατά την οποία ξεκινά συνήθως η χρήση των εξαρτησιογόνων ουσιών νόμιμων και παράνομων. Αν και οι περισσότεροι έφηβοι πειραματίζονται με τις ουσίες ή τις χρησιμοποιούν

Διαβάστε περισσότερα

Στόχος του προγράμματος «Να στέκεστε καλά στα πόδια σας» 4. Ποιος θα πρέπει να ακούσει τις πληροφορίες αυτές; 4

Στόχος του προγράμματος «Να στέκεστε καλά στα πόδια σας» 4. Ποιος θα πρέπει να ακούσει τις πληροφορίες αυτές; 4 Περιεχόμενα Λήψη μέτρων για να στέκεστε καλά στα πόδια σας Οδηγίες 2 Υλικό που χρειάζεστε για την ομιλία σας 2 Πρόβλημα/Θέμα 3 Στόχος του προγράμματος «Να στέκεστε καλά στα πόδια σας» 4 Στο τέλος της σημερινής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Η ΣΧΕΤΙΖΟΜΕΝΗ ΜΕ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΝΕΑΝΙΚΗ ΙΔΙΟΠΑΘΗ ΑΡΘΡΙΤΙΔΑ Όνομα Φοιτήτριας: Μαρία Θωμά Αριθμός φοιτητικής ταυτότητας:2010221455

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΙΦΝΙΔΙΟΥ ΒΡΕΦΙΚΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ

ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΙΦΝΙΔΙΟΥ ΒΡΕΦΙΚΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΠΝΙΣΜΑ ΚΑΙ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΙΦΝΙΔΙΟΥ ΒΡΕΦΙΚΟΥ ΘΑΝΑΤΟΥ Ονοματεπώνυμο: Λοϊζιά Ελένη Λεμεσός 2012 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ Η θέση ύπνου του βρέφους και η σχέση της με το Σύνδρομο του αιφνίδιου βρεφικού θανάτου. Χρυσάνθη Στυλιανού Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Ιατρική των Καταστροφών: Η άλλη διάσταση της Επείγουσας Ιατρικής

Ιατρική των Καταστροφών: Η άλλη διάσταση της Επείγουσας Ιατρικής Ιατρική των Καταστροφών: Η άλλη διάσταση της Επείγουσας Ιατρικής ηµήτριος Γ. Πύρρος, MD, EMDM /ντης Ιατρικών Υπηρεσιών, ΚΥ ΕΚΑΒ President-elect, elect, WADEM Ορισµοί Υπάρχουν τουλάχιστον 50 ορισµοί για

Διαβάστε περισσότερα

Πέμπτη, 5 Δεκεμβρίου 2013

Πέμπτη, 5 Δεκεμβρίου 2013 Πέμπτη, 5 Δεκεμβρίου 2013 17.00-18.00 Έναρξη Συνεδρίου - Χαιρετισμοί 18.00-18.30 ΕΝΑΡΚΤΗΡΙΑ ΔΙΑΛΕΞΗ Η παραδοσιακή μας διατροφή : Το χτες ως πρότυπο για το αύριο 18.30-19.45 ΣΤΡΟΓΓΥΛΟ ΤΡΑΠΕΖΙ Κοιλιοκάκη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΣΕ ΕΠΙΠΕΔΟ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΣΕ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΑΥΤΙΣΤΙΚΟΥ ΦΑΣΜΑΤΟΣ (ΔΑΦ)

ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΣΕ ΕΠΙΠΕΔΟ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΣΕ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΑΥΤΙΣΤΙΚΟΥ ΦΑΣΜΑΤΟΣ (ΔΑΦ) Κατερίνα Μάσχα Λέκτορας Αναπτυξιακής Ψυχολογίας Τμήμα Ψυχολογίας Πανεπιστήμιο Κρήτης kmascha@psy.soc.uoc.gr ΕΦΑΡΜΟΓΕΣ ΤΗΣ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΗΣ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ ΣΕ ΕΠΙΠΕΔΟ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΣΕ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ΑΥΤΙΣΤΙΚΟΥ ΦΑΣΜΑΤΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ενυδάτωση & Ηλικωμένοι. Αδελαΐς Αθανασάτου, MSc Υποψήφια Διδάκτωρ Διατροφής του Ανθρώπου Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνων

Ενυδάτωση & Ηλικωμένοι. Αδελαΐς Αθανασάτου, MSc Υποψήφια Διδάκτωρ Διατροφής του Ανθρώπου Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνων Ενυδάτωση & Ηλικωμένοι Αδελαΐς Αθανασάτου, MSc Υποψήφια Διδάκτωρ Διατροφής του Ανθρώπου Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνων Ποιοί είναι ηλικιωμένοι? Ορίζονται ως οι ενήλικοι ηλικίας μεγαλύτερης των 65 ετών Διαφοροποιήσεις

Διαβάστε περισσότερα

Καραλέξη Μαρία, Θωμόπουλος Θωμάς, Πετρίδου Ελένη Εργαστήριο Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής, ΕΚΠΑ

Καραλέξη Μαρία, Θωμόπουλος Θωμάς, Πετρίδου Ελένη Εργαστήριο Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής, ΕΚΠΑ Καραλέξη Μαρία, Θωμόπουλος Θωμάς, Πετρίδου Ελένη Εργαστήριο Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής, ΕΚΠΑ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήριες Οδηγίες Ποιότητας. Βιοπαθολογικό Εργαστήριο

Κατευθυντήριες Οδηγίες Ποιότητας. Βιοπαθολογικό Εργαστήριο Κατευθυντήριες Οδηγίες Ποιότητας Ιανουάριος 2013 Περιεχόμενα Υπόμνημα - Επεξηγήσεις... 3 Κεφάλαιο 1: Διαχείριση Προσωπικού... 4 Κεφάλαιο 2: Διαχείριση Εξοπλισμού/ Εγκαταστάσεων... 5 Κεφάλαιο 3: Πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Η ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΝΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ ΤΗΣ ΛΑΚΟΣΑΜΙΔΗΣ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑ ΜΕ ΦΑΡΜΑΚΟΑΝΘΕΚΤΙΚΗ ΕΣΤΙΑΚΗ ΕΠΙΛΗΨΙΑ Κωνσταντίνα Κυπριανού Α.Τ.:

Διαβάστε περισσότερα

KM 950: Αεροβικός χορός- οργάνωση - μεθοδολογία Διάλεξη 11η : Προπονητική. και aerobic (αεροβικός χορός) I

KM 950: Αεροβικός χορός- οργάνωση - μεθοδολογία Διάλεξη 11η : Προπονητική. και aerobic (αεροβικός χορός) I ΕΠΕΑΕΚ ΑΝΑΜΟΡΦΩΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΟΥ Τ.Ε.Φ.Α.Α.ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΑΥΤΕΠΙΣΤΑΣΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ & ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ KM 950: Αεροβικός χορός- οργάνωση - μεθοδολογία

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης

Τμήμα Επιδημιολογικής Επιτήρησης και Παρέμβασης ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΓΙΑ ΤΗ ΣΑΛΜΟΝΕΛΛΩΣΗ (ΜΗ ΤΥΦΟ-ΠΑΡΑΤΥΦΙΚΗ) ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 2004-2013 (ΣΥΣΤΗΜΑ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΔΗΛΩΣΗΣ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ) Κύρια σημεία Η δηλούμενη επίπτωση της σαλμονέλλωσης στην Ελλάδα έχει μειωθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΝΑΛΥΣΗ ΑΡΘΡΟΥ ΜΕ ΘΕΜΑ: ΟΙ ΙΔΕΕΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΦΩΣ ΚΑΙ ΤΗΝ ΟΡΑΣΗ. Το άρθρο αυτό έχει ως σκοπό την παράθεση των αποτελεσμάτων πάνω σε μια έρευνα με τίτλο, οι ιδέες των παιδιών σχετικά με το

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία. Εφηβεία και χρήση αλκοόλ. Νάνσυ Σταματοπούλου

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή εργασία. Εφηβεία και χρήση αλκοόλ. Νάνσυ Σταματοπούλου ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή εργασία Εφηβεία και χρήση αλκοόλ Νάνσυ Σταματοπούλου Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ

Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ Ο ΡΟΛΟΣ ΤΟΥ ΜΘ ΣΤΗΝ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΑΣΘΜΑΤΟΣ Ε. Παρασκάκης Επικ. Καθηγητής Παιδιατρικής Μονάδα Αναπνευστικών Νοσημάτων Παίδων Παιδιατρική Κλινική Πανεπιστημίου Θράκης Ορισμός Το άσθμα είναι μία χρόνια φλεγμονώδης

Διαβάστε περισσότερα

Πακέτα Κοινοτικής Φροντίδας Ηλικιωμένων (Community Aged Care Packages - CACP)

Πακέτα Κοινοτικής Φροντίδας Ηλικιωμένων (Community Aged Care Packages - CACP) Options in Aged Care Greek Επιλογές στη Φροντίδα Ηλικιωμένων Υπάρχουν πολλά είδη υπηρεσιών φροντίδας ηλικιωμένων, αλλά για να βρείτε ποιες επιλογές διατίθενται για εσάς ή για μέλος της οικογένειάς σας

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς

Πρόγραμμα_SPA. Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς Πρόγραμμα: Πρόληψη άγχους στους Εκπαιδευτικούς οργανισμούς 1. Εισαγωγή 1.1. Γενική εισαγωγή στο εργασιακό άγχος Η φύση της εργασιακής ζωής έχει αλλάξει σημαντικά κατά τη διάρκεια των τελευταίων δεκαετιών.

Διαβάστε περισσότερα

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας. Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας. Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Εισαγωγή Ως ένα νόσημα με σοβαρό και υψηλό φορτίο

Διαβάστε περισσότερα

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Εισαγωγή Ως ένα νόσημα με σοβαρό και υψηλό φορτίο

Διαβάστε περισσότερα

ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ

ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΓΕΩΠΟΝΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΟΥ ΑΝΘΡΩΠΟΥ Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών «Επιστήμη και Τεχνολογία Τροφίμων και Διατροφή του Ανθρώπου» Κατεύθυνση: «Διατροφή, Δημόσια

Διαβάστε περισσότερα

Βασιλική Ψάρρα, MSc Επιμελήτρια Β Ψυχιατρικής Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής

Βασιλική Ψάρρα, MSc Επιμελήτρια Β Ψυχιατρικής Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής Βασιλική Ψάρρα, MSc Επιμελήτρια Β Ψυχιατρικής Ψυχιατρικό Νοσοκομείο Αττικής Εισαγωγή Η διάγνωση καρκίνου του μαστού αποτελεί ιδιαίτερα τραυματικό γεγονός 1,2 Στην τελευταία έκδοση του Diagnostic and Statistical

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΠΝΙΣΤΙΚΕΣ ΣΥΝΗΘΕΙΕΣ ΓΟΝΕΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΡΡΟΗ ΤΟΥΣ ΣΤΗΝ ΕΝΑΡΞΗ ΤΟΥ ΚΑΠΝΙΣΜΑΤΟΣ ΣΤΟΥΣ ΕΦΗΒΟΥΣ Ονοματεπώνυμο Φοιτήτριας: Χριστοφόρου Έλενα

Διαβάστε περισσότερα

Επιβλέπων καθηγητής: Δρ Βασίλειος Ραφτόπουλος ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΜΕΤΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΙΑΚΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΤΙΚΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ

Επιβλέπων καθηγητής: Δρ Βασίλειος Ραφτόπουλος ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΜΕΤΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΙΑΚΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΤΙΚΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ Επιβλέπων καθηγητής: Δρ Βασίλειος Ραφτόπουλος ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΕ ΜΕΤΕΜΜΗΝΟΠΑΥΣΙΑΚΕΣ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΟΣΤΕΟΠΟΡΩΤΙΚΑ ΚΑΤΑΓΜΑΤΑ ΣΠΟΝΔΥΛΙΚΗΣ ΣΤΗΛΗΣ Από τη

Διαβάστε περισσότερα

Πρόληψη και θεραπεία εκφυλιστικών παθήσεων

Πρόληψη και θεραπεία εκφυλιστικών παθήσεων Συµµαχία για την υγεία:διατροφη Πρόληψη και θεραπεία εκφυλιστικών παθήσεων Χασαπίδου Μαρία Καθηγήτρια Διατροφής ΑΤΕΙΘ -. Σχέδιο δράσης για την εφαρµογή της ευρωπαϊκής στρατηγικής για την πρόληψη και τον

Διαβάστε περισσότερα

Αγωγή και προαγωγή της υγείας στην παιδική και εφηβική ηλικία.

Αγωγή και προαγωγή της υγείας στην παιδική και εφηβική ηλικία. Αγωγή και προαγωγή της υγείας στην παιδική και εφηβική ηλικία. Α. Ξεκαλάκη Παιδίατρος Δ/νση Κοινωνικής και Αναπτυξιακής Παιδιατρικής Ινστιτούτο Υγείας του Παιδιού Προαγωγή της υγείας Αρχικός ορισμός: Οι

Διαβάστε περισσότερα

Berg Balance Scale (Α/Α:, Ημερομηνία: / /20 )

Berg Balance Scale (Α/Α:, Ημερομηνία: / /20 ) Α/Α Περιγραφή Σκορ (0-4) 1. Σήκωμα από κάθισμα 2. Όρθια στάση χωρίς στήριξη 3. Κάθισμα χωρίς στήριξη πλάτης 4. Κάθισμα από όρθια στάση 5. Μεταφορές 6. Όρθια στάση, χωρίς στήριξη, με μάτια κλειστά 7. Όρθια

Διαβάστε περισσότερα

Γκαναβίας Λάμπρος Επίατρος-Πνευμονολόγος Επιμελητής Πνευμονολογικής Κλινικής 424 ΓΣΝΕ

Γκαναβίας Λάμπρος Επίατρος-Πνευμονολόγος Επιμελητής Πνευμονολογικής Κλινικής 424 ΓΣΝΕ Γκαναβίας Λάμπρος Επίατρος-Πνευμονολόγος Επιμελητής Πνευμονολογικής Κλινικής 424 ΓΣΝΕ Ελάττωση θνησιμότητας κατά 33% 1. Αυξημένη υπόνοια 2. Αυξημένος αριθμός εξετάσεων 3. Προφύλαξη σε ασθενείς υψηλού κινδύνου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΓΝΩΣΤΙΚA ΣΥΣTHΜΑΤΑ

ΠΡΟΓΝΩΣΤΙΚA ΣΥΣTHΜΑΤΑ ΠΡΟΓΝΩΣΤΙΚA ΣΥΣTHΜΑΤΑ Ιωάννα Τζουλάκη Κώστας Τσιλίδης Ιωαννίδης: κεφάλαιο 2 Guyatt: κεφάλαιο 18 ΕΠΙςΤΗΜΟΝΙΚΗ ΙΑΤΡΙΚΗ Επιστήμη (θεωρία) Πράξη (φροντίδα υγείας) Γνωστικό μέρος Αιτιό-γνωση Διά-γνωση Πρό-γνωση

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ

Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ Ο ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ ΤΩΝ ΣΚΟΠΩΝ/ΕΚΒΑΣΕΩΝ ΓΙΑ ΤΟΝ ΑΣΘΕΝΗ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ ΟΙ ΟΠΟΙΕΣ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΒΟΗΘΗΣΟΥΝ ΤΟΝ ΑΣΘΕΝΗ ΣΤΗΝ ΕΚΠΛΗΡΩΣΗ ΑΥΤΩΝ ΤΩΝ ΕΚΒΑΣΕΩΝ Τα

Διαβάστε περισσότερα

Ζ Σεμινάριο ΕΧΕ 24 Σεπτεμβρίου 2013

Ζ Σεμινάριο ΕΧΕ 24 Σεπτεμβρίου 2013 Κλέα Κατσουγιάννη Καθηγήτρια Βιοστατιστικής και Επιδημιολογίας Εργαστήριο Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Ζ Σεμινάριο ΕΧΕ 24 Σεπτεμβρίου 2013 Μεταβλητότητα

Διαβάστε περισσότερα

«ΑΣΦΑΛΕΙΑ ΣΤΟ ΡΟΜΟ ΑΣΦΑΛΕΙΑΣΤΗΖΩΗ ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ» Ο Ευρωπαϊκός κώδικας κατά των ατυχηµάτων και δυνατότητες πρόληψης των ατυχηµάτων σε δικυκλιστές στο αστικό περιβάλλον Ιωάννης Ματσούκης Ιατρός, Υποψήφιος

Διαβάστε περισσότερα

Απαγορευμένες Ουσίες και Μέθοδοι

Απαγορευμένες Ουσίες και Μέθοδοι Απαγορευμένες Ουσίες και Μέθοδοι Κωνσταντίνος Γεωργακόπουλος Εργαστήριο Ελέγχου Ντόπινγκ, OAKA Ισχυρή Συμμαχία κατά του Ντόπινγκ στο Ποδόσφαιρο, Θεσσαλονίκη 070904 Ο Αθλητισμός είναι κομμάτι του πολιτισμού

Διαβάστε περισσότερα

ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΙΤΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ

ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΙΤΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ ΙΕΚ ΜΥΤΙΛΗΝΗΣ ΕΙΔΙΚΟΤΗΤΑ: Βοηθός Φαρμακείου Ημ/νια: 26/11/2013 ΕΞΑΜΗΝΟ: Α Χειμερινό Εισηγητής : Εμμανουήλ Ε. Νικόλαος Μάθημα: Ασφάλεια και Υγιεινή Ενότητα: Κεφάλαιο 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΑΙΤΙΕΣ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΤΥΧΗΜΑΤΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

Προάσπιση της Δημόσιας Υγείας

Προάσπιση της Δημόσιας Υγείας Παρουσίαση έκδοσης Yearbook 2014-2015 The Power of Collaboration Τρίτη 7 Ιουλίου Ίδρυμα Μιχάλης Κακογιάννης Προάσπιση της Δημόσιας Υγείας Αθηνά Λινού, MD, MPH, PhD Καθηγήτρια, Διευθύντρια Εργαστηρίου Υγιεινής,

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτορική Διατριβή

Διδακτορική Διατριβή ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Διδακτορική Διατριβή Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗΣ ΑΠΟ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ ΣΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΑΥΤΟΦΡΟΝΤΙΔΑ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΚΑΡΔΙΑΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ηλεκτρονική Υγεία: Θεσμικό πλαίσιο Διακυβέρνησης για ένα «εργαλείο» μεταρρυθμίσεων και ανάπτυξης

Ηλεκτρονική Υγεία: Θεσμικό πλαίσιο Διακυβέρνησης για ένα «εργαλείο» μεταρρυθμίσεων και ανάπτυξης 3 η Συνάντηση Ελληνικού Οικοσυστήματος Ηλεκτρονικής Υγείας Αθήνα, 30 Σεπτεμβρίου και 1 Οκτωβρίου 2014 Ηλεκτρονική Υγεία: Θεσμικό πλαίσιο Διακυβέρνησης για ένα «εργαλείο» μεταρρυθμίσεων και ανάπτυξης Χριστίνα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΧΑΡΑΣ

ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΧΑΡΑΣ ΕΚΘΕΣΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗΣ ΠΑΙΔΙΚΗΣ ΧΑΡΑΣ Αρ. Έκθεσης Επιθεώρησης: Τύπος Ελέγχου 00958 / Rev.0 Αρχικός Περιοδικός Πελάτης: Κατασκευαστής / Ιδιοκτήτης: ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΤΤΙΚΗΣ - / ΠΕΡΙΦΕΡΕΙΑ ΑΤΤΙΚΗΣ Ημερομηνία Αίτησης:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ

ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΗΤΡΙΚΟΣ ΘΗΛΑΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΚΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ Ονοματεπώνυμο: Μιχαέλλα Σάββα Λεμεσός 2014 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΤΜΗΜΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

«ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΧΑΡΑ ΣΕ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗ ΜΕ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΑΥΤΗΣ»

«ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΧΑΡΑ ΣΕ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗ ΜΕ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΑΥΤΗΣ» «ΤΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ ΣΤΗΝ ΠΑΙΔΙΚΗ ΧΑΡΑ ΣΕ ΣΥΝΑΡΤΗΣΗ ΜΕ ΤΑ ΧΑΡΑΚΤΗΡΙΣΤΙΚΑ ΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΑΥΤΗΣ» Δραμιλαράκη Σοφία Πιλάκη Σαββίνα Τμήμα Ψυχολογίας- Προφορική παρουσίαση στο μάθημα της «Οικολογικής και Περιβαλλοντικής

Διαβάστε περισσότερα

Ευάγγελος Καφετζόπουλος

Ευάγγελος Καφετζόπουλος Ευάγγελος Καφετζόπουλος Η λοίμωξη HVCστον παγκόσμιο χάρτη Οι χρήση ενδοφλέβιων ναρκωτικών αποτελεί παγκοσμίως την κύρια αιτία της HCV λοίμωξης Ηπατίτιδα C: Ασθένεια των περιθωριοποιημένων; Πηγή: Ward JW,

Διαβάστε περισσότερα

Λιποβαρή νεογνά - υπάρχει κίνδυνος για ανάπτυξη όγκων ήπατος;

Λιποβαρή νεογνά - υπάρχει κίνδυνος για ανάπτυξη όγκων ήπατος; Λιποβαρή νεογνά - υπάρχει κίνδυνος για ανάπτυξη όγκων ήπατος; Μιχαέλα Νικολάου 1, Αρχοντής Ζαμπογιάννης 1, Χασιώτου Μαρία 2, Στεφανάκη Καλλιόπη 3, Αντωνίου Ευστάθιος 4, Μαρία Μοσχόβη 1 1 Μονάδα Αιματολογίας/Ογκολογίας,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ. Πτυχιακή Εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία ΑΓΧΟΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΜΑΣΤΕΚΤΟΜΗ Ονοματεπώνυμο : Φάραχ Βαλεντίνα Αρ. Φοιτητικής Ταυτότητας : 2008899422 ΚΥΠΡΟΣ- ΛΕΥΚΩΣΙΑ 2012

Διαβάστε περισσότερα

ΣΚΟΛΙΩΣΗ ΚΑΙ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ

ΣΚΟΛΙΩΣΗ ΚΑΙ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΣΚΟΛΙΩΣΗ ΚΑΙ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ 18 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2010 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ ΜΑΡΙΑ Θ. ΠΑΠΑΦΥΛΑΚΤΟΥ ΩΝΑΣΕΙΟ ΚΑΡΔΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σκελετικές ανωμαλίες παρατηρούνται συχνά σε ασθενείς με συγγενή καρδιοπάθεια

Διαβάστε περισσότερα