ΝΕΕΣ ΤΙΜΕΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΚΑΤΑ Π.Ο.Υ. ΓΙΑ ΤΙΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΥΣ ΤΗΣ ΒΑΣΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΣΠΕΡΜΑΤΟΣ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΝΕΕΣ ΤΙΜΕΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΚΑΤΑ Π.Ο.Υ. ΓΙΑ ΤΙΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΥΣ ΤΗΣ ΒΑΣΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΣΠΕΡΜΑΤΟΣ"

Transcript

1 anaσκοπηση ΝΕΕΣ ΤΙΜΕΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΚΑΤΑ Π.Ο.Υ. ΓΙΑ ΤΙΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΥΣ ΤΗΣ ΒΑΣΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΣΠΕΡΜΑΤΟΣ Λ. Α. Ευγενή 1, Γ. Ι. Λυμπερόπουλος 2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ - ΑΝΑΓΚΑΙΟΤΗΤΑ ΚΑΘΟΡΙΣΜΟΥ ΝΕΩΝ ΤΙΜΩΝ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΣΥΜΒΑΤΙΚΕΣ ΣΠΕΡΜΑΤΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΥΣ Η εργαστηριακή αξιολόγηση της ποιότητας του ανδρικού σπέρματος βασίζεται κατά κύριο λόγο στην εκτίμηση των παραμέτρων της Συμβατικής Ανάλυσης (Σπερμοδιαγράμματος), δηλαδή του όγκου σπέρματος, της συγκέντρωσης, της κινητικότητας, της μορφολογίας και της ζωτικότητας των σπερματοζωαρίων. Το «Εγχειρίδιο του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (Π.Ο.Υ.) για την εξέταση του ανθρώπινου σπέρματος και την αλληλεπίδραση σπέρματος - τραχηλικής βλέννας», με τελευταία έκδοση το 1999, περιγράφει τις καθιερωμένες μεθοδολογίες, σύμφωνα με τις οποίες τα εργαστήρια που ασχολούνται με την ανάλυση σπέρματος οφείλουν, για λόγους τυποποίησης, να διενεργούν τις μετρήσεις των δειγμάτων τους 1. Οι «Τιμές Αναφοράς» (Τ.Α.) ή «Φυσιολογικές Τιμές» (Φ.Τ.) που προτείνονται για τις σπερματολογικές παραμέτρους από το εγχειρίδιο και έχουν έως σήμερα επικρατήσει ως διεθνή κριτήρια για το χαρακτηρισμό ενός σπέρματος ως «φυσιολογικού» ή μη, εμφανίζουν περιορισμούς ως προς τη διαγνωστική τους αξία. Το γεγονός αυτό αποτελεί απόρροια του μη επακριβούς καθορισμού των πληθυσμών αναφοράς και της μη απόλυτης συγκρισιμότητας των εφαρμοζόμενων μεθοδολογιών από τα εργαστήρια που πραγματοποίησαν τις μελέτες πάνω στις οποίες βασίστηκε ο καθορισμός των τιμών. Επιπλέον, τα στοιχεία τα οποία συλλέχθηκαν δεν περιλάμβαναν μετρήσεις από δείγματα σπέρματος ανδρών που είχαν επιτύχει πρόσφατες εγκυμοσύνες 2. Ως εκ τούτου, κατά τα τελευταία 10 χρόνια χρησιμοποίησης των Φ.Τ. του Π.Ο.Υ. στην αξιολόγηση του ανδρικού παράγοντα υπογονιμότητας, δεν υπήρξε ομοφωνία μεταξύ των επιστημόνων του χώρου για την καταλληλότητά τους ως κριτηρίων διάκρισης για τη δυνητική γονιμοποιητική ικανότητα των εξεταζομένων 3,4. Δεδομένης της ευρείας εφαρμογής της Συμβατικής Ανάλυσης Σπέρματος ως μεθόδου πρώτης γραμμής για την αξιολόγηση του ανδρικού παράγοντα, κατέστη εμφανής η αναγκαιότητα για την καθιέρωση νέων ορίων αναφοράς, που θα ξεπερνούν τους περιορισμούς των παλαιοτέρων κριτηρίων. Υπό το πρίσμα αυτό, μια ομάδα έγκριτων επιστημόνων της ανθρώπινης αναπαραγωγής, με επικεφαλής τον Trevor G. Cooper, πραγματοποίησαν μια εκτενέστατη μελέτη με σκοπό την εύρεση νέων ορίων αναφοράς για τις βασικές σπερματολογικές παραμέτρους, με ουσιαστική διαγνωστική χρησιμότητα. Η μελέτη διενεργήθηκε με την υποστήριξη του Π.Ο.Υ. και τα αποτελέσματά της πρόκειται να ενσωματωθούν στην επικείμενη 5η έκδοση του «Εγχειριδίου για την εξέταση και επεξεργασία του ανδρικού σπέρματος», που αναμένεται να δημοσιευθεί εντός του Σκοπός του παρόντος άρθρου είναι η περιγραφή των βασικότερων σημείων της πρόσφατης δημοσίευσης των Cooper et al στο Human Reproduction Update, προκειμένου να γνωστοποιηθούν στους κλινικούς ιατρούς της Ανθρώπινης Αναπαραγωγής τα νέα δεδομένα για την αξιολόγηση της ποιότητας του ανδρικού σπέρματος, όπως αυτή εκτιμάται μέσα από τη Συμβατική Ανάλυση. ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΣΤΑΤΙΣΤΙΚΗΣ ΜΕΛΕΤΗΣ Πρόκειται για μια εκτενή μετα-ανάλυση πληθυσμιακών μελετών, οι οποίες αφορούσαν συνολικά μετρήσεις δειγμάτων σπέρματος από άνδρες σε 14 χώρες 4 ηπείρων. Οι έρευνες που περιελήφθησαν είχαν διενεργηθεί από το 1990 έως και το 2009 από εργαστήρια που εφάρμοζαν τυποποιημένες μεθόδους ανάλυσης σπέρματος, σύμφωνα με την ισχύουσα, για την εποχή κατά την οποία πραγματοποιήθηκαν, έκδοση του εγχειριδίου του Π.Ο.Υ. (1987, 1992, 1999) 1,5,6. Οι συνδυασμοί δεδομένων, τα οποία χρησιμοποιήθηκαν για τον υπολογισμό των κατανομών αναφοράς, αφορούσαν μόνο εργαστήρια που συμμετείχαν σε προγράμματα αυστηρού εσωτερικού και εξωτερικού ποιοτικού ελέγχου. 80

2 Πίνακας 1. Βασικές μεθοδολογίες μέτρησης για τις σπερματολογικές παραμέτρους. Συγκέντρωση Μέτρηση με αιμοκυτταρόμετρο (κυρίως Neubauer) σε αραιωμένα και μονιμοποιημένα δείγματα Κινητικότητα Μέτρηση ολικής κινητικότητας (κατηγορίες α + β + γ) κατά Π.Ο.Υ. και προωθητικής κινητικότητας (κατηγορίες α + β) κατά Π.Ο.Υ. 9 Μορφολογία Αξιολόγηση με βάση τα αυστηρά κριτήρια κατά Tygerberg 1,6 Ζωτικότητα Χρώση ηωσίνης-νιγκροσίνης (για τον πληθυσμό αναφοράς) Ολικός αριθμός σπερματοζωαρίων Πολλαπλασιασμός συγκέντρωσης επί τον όγκο του σπέρματος σε κάθε δείγμα ξεχωριστά Οι πληθυσμοί που μελετήθηκαν ήταν οι εξής: Άνδρες οι οποίοι είχαν επιτύχει εγκυμοσύνη σε χρονικό διάστημα 12 μηνών ελεύθερων επαφών πληθυσμός αναφοράς. Άνδρες μη ελεγμένης γονιμότητας γενικός πληθυσμός. Άνδρες οι οποίοι χαρακτηρίζονται ως νορμοζωοσπερμικοί, σύμφωνα με τα τρέχοντα κάθε φορά κριτήρια του Π.Ο.Υ. Άνδρες γόνιμοι, με μη καθορισμένο χρονικό διάστημα έως την επίτευξη εγκυμοσύνης. Τα δείγματα σπέρματος που αξιολογήθηκαν είχαν προέλθει από πλήρη συλλογή ενός δείγματος από κάθε εξεταζόμενο 7,8, κατόπιν διήμερης έως επταήμερης αποχής από εκσπερμάτιση 1. Οι βασικές μεθοδολογίες μέτρησης για τις παραμέτρους αναφέρονται στον πίνακα 1. ΝΕΕΣ ΤΙΜΕΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ Οι νέες «φυσιολογικές τιμές», όπως καθορίσθηκαν από τις μετρήσεις των δειγμάτων του πληθυσμού αναφοράς, διαμορφώνονται στα επίπεδα που αναφέρονται στον πίνακα 2. Οι τιμές αυτές συνιστούν το 5ο εκατοστημόριο της κατανομής, με διαστήματα εμπιστοσύνης 95%. Τα στοιχεία αυτά καταγράφονται στον πίνακα 2, σε αντιπαραβολή με τις προτεινόμενες τιμές αναφοράς από την 4η έκδοση του εγχειριδίου του Π.Ο.Υ. (1999). Είναι προφανές ότι εκτός του συνολικού αριθμού σπερματοζωαρίων στο εκσπερμάτωμα, οι Τ.Α. για όλες τις βασικές παραμέτρους είναι σημαντικά χαμηλότερες από αυτές που προτείνονται σε όλες τις προηγούμενες εκδόσεις των εγχειριδίων του Π.Ο.Υ. Μόνο η τιμή του κατώτερου ορίου επιλέχθηκε λόγω της κλινικής της χρησιμότητας 10,11 τα «ανώτερα» όρια αναφοράς δεν παρέχουν κάποια κλινικά σημαντική πληροφορία στην περίπτωση των παραμέτρων του σπέρματος. Οι ιδιαίτερα υψηλές τιμές προωθητικής κινητικότητας και φυσιολογικής μορφολογίας δεν έχουν συσχετισθεί με αρνητικές επιπτώσεις στη γονιμότητα 12. Σε ό,τι αφορά τη συγκέντρωση των σπερματοζωαρίων, η πολυζωοσπερμία (συγκέντρωση 250 x106/ ml) είχε παλαιότερα συσχετισθεί με υπογονιμότητα, λόγω μειωμένων επιπέδων ακροσίνης 13 και δυσλειτουργίας του ακροσώματος 14, καθώς επίσης και με αυξημένο ποσοστό αυτόματων αποβολών. Ωστόσο, η δυσμενής αυτή επίδραση του υψηλού αριθμού σπερματοζωαρίων στη γονιμότητα δεν επιβεβαιώνεται από πρόσφατα δεδομένα 12. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Η συγκριτική στατιστική θεώρηση των μετρήσεων μεταξύ του πληθυσμού αναφοράς και των υπόλοιπων υπό μελέτη πληθυσμών, κατέδειξε ότι: Οι άνδρες με χρόνο επίτευξης εγκυμοσύνης μικρότερο των 12 μηνών είχαν υψηλότερο όγκο σπέρματος, συγκέντρωση και φυσιολογική μορφολογία απ ό,τι οι υπόλοιποι πληθυσμοί. Τα ποσοστά ολικής και προωθητικής κινητικότητας βρέθηκαν χαμηλότερα στον πληθυσμό αναφοράς απ ό,τι στους νορμοζωοσπερμικούς και σε όλες τις ομάδες, αντίστοιχα. Παρά το χαμηλότερο ποσοστό προωθητικής κινητικότητας στον πληθυσμό αναφοράς, ο μεγαλύτερος όγκος σπέρματος και ολικός αριθμός σπερματοζωαρίων που εμφάνιζε, συνέβαλαν στην επίτευξη υψηλότερου συνολικού αριθμού προωθητικώς κινούμενων σπερματοζωαρίων σε σχέση με τις υπόλοιπες ομάδες. Το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με την παρουσία αυξημένου ποσοστού μορφολογικώς ομαλών σπερματοζωαρίων, καθιστά την ποιότητα του σπέρματος των γόνιμων αυτών ανδρών συνολικά καλύτερη, σε σύγκριση με τους υπόλοιπους υπό εξέταση πληθυσμούς 2. 81

3 Πίνακας 2. Νέες τιμές αναφοράς και ισχύουσες κατά Π.Ο.Υ. (1999) για τις βασικές σπερματολογικές παραμέτρους. ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΣ ΝΕΕΣ ΤΙΜΕΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ (ΜΕ ΔΙΑΣ- ΤΗΜΑΤΑ ΕΜΠΙΣΤΟΣΥΝΗΣ 95%) ΤΙΜΕΣ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΚΑΤΑ Π.Ο.Υ. (1999) Όγκος σπέρματος 1,5ml (1,4-1,7) 2ml Συγκέντρωση σπερματοζωαρίων 15 x 106/ml (12-16) 20 x 106/ml Ολικός αριθμός σπερματοζωαρίων 39 x 106 (33-46) 40 x 106 Κινητικότητα σπερματοζωαρίων 32% (31-34) με προωθητική κινητικότητα (κατηγορίες α+β) εντός 60 min από την εκσπερμάτιση 25% με ταχεία προωθητική κινητικότητα (κατηγορία α) ή 50% με προωθητική κινητικότητα (κατηγορίες α + β) εντός 60min από την εκσπερμάτιση Ολική κινητικότητα σπερματοζωαρίων 40% (38-42) με προωθητική και επιτόπια κινητικότητα (κατηγορίες α+β+γ) εντός 60 min από την εκσπερμάτιση Μορφολογία σπερματοζωαρίων 4% (3-4) κατά Tygerberg 15% κατά Π.Ο.Υ. ή 14% κατά Tygerberg και Δείκτης τερατοζωοσπερμίας 1,6 Ζωτικότητα σπερματοζωαρίων 58% (55-63) ζώντα (μη κεχρωσμένα) 75% ζώντα (μη κεχρωσμένα) ΚΛΙΝΙΚΗ ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΤΙΜΩΝ ΑΝΑΦΟΡΑΣ Οι νέες Τ.Α. έχουν διαμορφωθεί με βάση στοιχεία αυστηρότερα καθορισμένων πληθυσμών ελέγχου απ ό,τι στο παρελθόν. Στο σημείο αυτό πλεονεκτούν έναντι των προηγουμένων όσον αφορά τη σημασία τους στα πλαίσια της κλινικής αξιολόγησης ενός σπερματολογικού ελέγχου. Ωστόσο, η ερμηνεία των αποτελεσμάτων δεν παύει να προϋποθέτει προσοχή. Τα όρια αναφοράς δεν πρέπει να υπερερμηνεύονται ως απόλυτα κριτήρια διάκρισης μεταξύ των γόνιμων και υπογόνιμων ανδρών. Αν και περιγράφουν με ικανοποιητικό τρόπο τα επίπεδα των σπερματολογικών χαρακτηριστικών ανδρών, που έχουν αποδειχθεί γόνιμοι με φυσιολογικό τρόπο σε πρόσφατο χρονικό διάστημα, δεν συνιστούν το μοναδικό κριτήριο που εγγυάται τη γονιμοποιητική ικανότητα του σπέρματος. Εξάλλου, εξ ορισμού, ένα 5% των γόνιμων ανδρών από τους οποίους προήλθαν τα δεδομένα, φέρουν τιμές εκτός του διαστήματος εμπιστοσύνης 95% 2. Με άλλα λόγια, η αξιολόγηση των τιμών του σπερματοδιαγράμματος εκτός των Τ.Α. δεν σημαίνει απαραίτητα την αδυναμία επίτευξης εγκυμοσύνης. Αντίστροφα, η εκτίμηση του σπερματολογικού προφίλ ενός εξεταζομένου εντός των Τ.Α. δεν αποτελεί εγγύηση για τη γονιμοποιητική του ικανότητα. Παρέχει, ωστόσο, έναν τυποποιημένο κανόνα, σύμφωνα με τον οποίο η πιθανότητα ενός «φυσιολογικού» σπέρματος να είναι και «γόνιμο» εμφανίζεται αυξημένη. Το γονιμοποιητικό δυναμικό ενός άνδρα οφείλει να αξιολογείται σε συνδυασμό με κλινικές πληροφορίες που αφορούν το σεξουαλικό του ιστορικό, τη λειτουργία των αδένων του γεννητικού του συστήματος, ουρολογικά ή ενδοκρινολογικά ευρήματα, εξειδικευμένες λειτουργικές παραμέτρους, όπως η ακεραιότητα του DNA και η συμπύκνωση της χρωματίνης των σπερματοζωαρίων, αλλά και γυναικολογικούς παράγοντες 15. Δεν πρέπει να λησμονείται ότι η υπογονιμότητα αποτελεί μια κατάσταση πολυπαραγοντικού χαρακτήρα, η οποία εκφράζει την αποτυχία ενός ζευγαριού να επιτύχει εγκυμοσύνη εντός ενός καθορισμένου διαστήματος. Συμπερασματικά, τα επίπεδα των βασικών σπερματικών παραμέτρων ενός άνδρα θα πρέπει να ερμηνεύονται παράλληλα με το κλινικό ιστορικό. Η σύγκριση με τα όρια αναφοράς δειγμάτων που πέτυχαν φυσιολογική σύλληψη μπορεί να χρησιμεύσει ως ενδεικτικό στοιχείο για το αν ένας άνδρας έχει ανάγκη θεραπείας για υπογονιμότητα, χωρίς όμως να καθορίζει τη φύση της θεραπευτικής στρατηγικής 2. ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ Σύμφωνα με την άποψη των επιστημόνων που καθόρισαν τις νέες Τ.Α., είναι αναγκαίο να πραγματοποιηθούν περισσότερες έρευνες για την ενίσχυση της εφαρμογής τους σε διεθνή κλίμακα. Προοπτικές μελέτες με σκοπό την ελαχιστοποίηση των μεθοδολογικών αποκλίσεων μεταξύ εργαστηρίων, θα πρέπει να σχεδιαστούν, με έμφαση στον 82

4 ποιοτικό έλεγχο. Η εφαρμογή κοινών τεχνικών, η αξιολόγηση μονιμοποιημένων δειγμάτων συγκέντρωσης 16 και μορφολογίας και βιντεοσκοπημένων δειγμάτων κινητικότητας, θα μπορούσε να βοηθήσει προς αυτή την κατεύθυνση 2. Επίσης, αν με την πάροδο του χρόνου αποκαλυφθούν γεωγραφικές ή εθνολογικές διαφορές στην αξιολόγηση της γονιμοποιητικής ικανότητας, θα είναι σκόπιμο να πραγματοποιηθούν ειδικές μελέτες σε ξεχωριστούς πληθυσμούς ή περιοχές. Η σύσταση του Π.Ο.Υ. για την προσπάθεια καθορισμού τιμών αναφοράς των σπερματολογικών παραμέτρων σε τοπικό επίπεδο ενισχύεται, υπό την προϋπόθεση ότι το επίπεδο λειτουργίας των εργαστηρίων που θα συμμετάσχουν συνάδει με τα αυστηρά καθορισμένα κριτήρια Διασφάλισης Ποιότητας που εφαρμόζονται διεθνώς. Μια μελλοντική επιβεβαιωτική μελέτη θα πρέπει να συμπεριλάβει αναφορές από εργαστήρια τα οποία εφαρμόζουν τυποποιημένες μεθοδολογίες, όπως αυτές που θα συμπεριλαμβάνονται στο νέο εγχειρίδιο του Π.Ο.Υ. (5η έκδοση) και θα συμμετέχουν επιτυχώς σε προγράμματα εσωτερικού και εξωτερικού Ποιοτικού Ελέγχου. Τέλος, πολύ ενδιαφέροντα συμπεράσματα είναι δυνατόν να εξαχθούν από την ενσωμάτωση των κριτηρίων για τη συμβατική ανάλυση σπέρματος σε ερευνητικά και κλινικά πρωτόκολλα θεραπευτικής διαχείρισης περιστατικών ανδρικής υπογονιμότητας 2. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1. World Health Organization. WHO Laboratory Manual for the Examination of Human Semen and Sperm-cervical Mucus Interaction, 4th edn. Cambridge: Cambridge University Press, 1999, 128p. 2. Cooper GT, Noona E, Von Eckardstein S, Auger J, Baker HCG, Behre HM, Haugen TB, Kruger T, Wang C, Mbizvo MT and Vogelsong KM. World Health Organization reference values for human semen characteristics. Hum Reprod Update [epub Dec 2009:1-15]. 3. BartoovB, Eltes F, Lederman H, Caspi E, Soffer Y. Estimating fertility potential via semen analysis data. Hum Reprod 1993; 8: Barratt CL, Naeeni M, Clements S, Cooke ID. Clinical value of sperm morphology for in vivo fertility: comparison between World Health Organization criteria of 1987 and Hum Reprod 1995; 10: World Health Organization. WHO Laboratory Manual for the Examination of Human Semen and Sperm-cervical Mucus Interaction, 2nd edn. Cambridge: Cambridge University Press, 1987, 80p. 6. World Health Organization. WHO Laboratory Manual for the Examination of Human Semen and Sperm-cervical Mucus Interaction, 3rd edn. Cambridge: Cambridge University Press, 1992, 107p. 7. PetitClerc C and Solberg HE. Approved recommendations (1987) on the theory of reference values. Clin Chem Acta 1987; 170:S3-S Solberg HE. International federation of clinical chemistry, scientific committee, clinical section, expert panel on theory of reference values and international committee for standardization in haematology standing committee on reference values. Approved recommendation (1986) on the theory of reference values. Part I. The concept of reference values. Clin Chem Acta 1987; 165: Cooper TG and Yeung CH. Computer-aided evaluation of assessment of grade a spermatozoa by experienced technicians. Fertil Steril 2006; 85: Horn PS and Pesce AJ. Reference intervals: an update. Clin Chem Acta 2003; 334: Solberg HE. Establishment and use of reference values. In: Burts CA, Ashwood ER, Bruns DE (eds). Tietz Textbook of Clinical Chemistry and Molecular Diagnostics. Philadelphia: Elsevier Inc, 2006: Tournaye H, Staessen C, Camus M, Verheyen G, Devroey P, Van Steirteghem A. No evidence for a decreased fertilizing potential after in vitro fertilization using spermatozoa from polyzoospermic men. Hum Reprod 1997; 12: Schill W-B and Feifel M. Low acrosin activity in polyzoospermia. Andrologia 1984; 16: Töpfer-Petersen E, Völcker C, Heissler E, Schill W-B. Absence of acrosome reaction in polyzoospermia. Andrologia 1987; 19: Te Velde ER, Eijkemans R, Habbema HD. Variation in couple fecundity and time to pregnancy, an essential concept in human reproduction. Lancet 2000; 355: Jonckheere K, Callewaert N, Grootenhuis AJ, Kersemaekers WM, Cooper TG. Feasibility study for the centralized measurement of sperm concentration. Int J Androl 2005; 28: Auger J, Eustache F, Andersen AG, Irvine DS, Jørgensen N, Skakkebaek NE, Suominen J, Toppari J, Vierula M, Jouannet P. Sperm morphological defects related to environment, lifestyle and medical history of 1001 male partners of pregnant women from four European cities. Hum Reprod 2001; 16: Bonde JP, Ernst E, Jensen TK, Hjollund NH, Kolstad H, Henriksen TB, Scheike T, Giwercman A, Olsen J, Skakkebaek NE. Relation between semen quality and fertility: a population-based study of 430 first-pregnancy planners. Lancet 1998; 352: Brady BM, Walton M, Hollow N, Kicman AT, Baird DT, Anderson RA. Depot testosterone with etonogestrel implants result in induction of azoospermia in all men for long-term contraception. Hum Reprod 2004; 11: Brady BM, Amory J, Perheentupa A, Zitzmann M, Hay C, Apter D, Andreson R, Bremner W, Huhtaniemi I, Nieschlag E et al. A multi-centre study investigating subcutaneous etonogestrel implants with injectable testosterone decanoate as a potential long-acting male contraceptive. Hum Reprod 2006; 21: Büchter D, von Eckardstein S, von Eckardstein A, Kamische A, Simoni M, Behre HM, Nieschlag E. Clinical trial of transdermal testosterone and oral levonorgestrel for male contraception. J Clin Endocrinol Metab 1999; 84: Gonzalo IT, Swerdloff RS, Nelson AL, Clevenger B, Garcia R, Berman N, Wang C. Levonorgestrel implants (Norplant II) for male contraception clinical trials: combination with transdermal and injectable testosterone. J Clin Endocrinol Metab 2002; 87: Gu YQ, Wang XH, Xu D, Peng L, Cheng LF, Huang MK, Huang ZJ, Zhang GY. A multicenter contraceptive efficacy study of injectable testosterone undecanoate in healthy Chinese men. J Clin Endocrinol Metab 2003; 88: Guzick DS, Overstreet JW, Factor-Litvak P, Brazil CK, Nakajima S, Coutifaris C, Carlson SA, Cisneros P, Steinkampf MP, Hill JA et al. Sperm morphology, motility and concentration in fertile and infertile men. N Engl J Med 2001; 345: Haugen TB, Egeland T, Magnus O. Semen parameters in Norwegian fertile men. J Androl 2006; 27:

5 26. Hay CJ, Brady BM, Zitzmann M, Osmanagaoglu K, Pollanen P, Apter D, Wu FC, Anderson RA, Nieschlag E, Devroey P et al. A multicenter phase IIb study of a novel combination of intramuscular androgen (testosterone decanoate) and oral progestogen (etonogestrel) for male hormonal contraception. J Clin Endocrinol Metab 2005; 90: Jensen TK, Slama R, Ducot B, Suominen J, Cawood EH, Andersen AG, Eustache F, Irvine S, Auger S, Jouannet P et al. Regional differences in waiting time to pregnancy among fertile couples from four European cities. Hum Reprod 2001; 16: Jørgensen N, Andresen AG, Eustache F, Irvine DS, Suominen J, Petersen JH, Andersen AN, Auger J, Cawood EH, Horte A et al. Regional differences in semen quality in Europe. Hum Reprod 2001; 16: Kamischke A, Diebäker J, Nieschlag E. Potential of norethisterone enanthate for male contraception: pharmacokinetics and suppression of pituitary and gonadal function. Clin Endocrinol 2000a; 53: Kamischke A, Plöger D, Verherm S, Von Eckardstein S, Von Eckardstein A, Nieschlag E. Intramuscular testosterone undencanoate with or without oral levonorgestrel: a randomized placebo-controlled feasibility study for male contraception. Clin Endocrinol 2000b; 53: Kamischke A, Simoni M, Schrameyer K, Lerchl A, Nieschlag E. Is inhibin B a pharmacodynamic parameter for FSH in normal men? Eur J Endocrinol 2001a; 144: Kamischke A, Venherm S, Plöger D, Von Eckardstein S, Nieschlag E. Intramuscular testosterone undecanoate and norethisterone enathanate in a clinical trial for male contraception. J Clin Endocrinol Metab 2001b; 86: Kamischke A, Heuermann T, Krüger K, von Eckardstein S, Schellschmodt I, Rübig A, Nieschlag E. An effective hormonal male contraceptive using testosterone undecanoate with oral or injectable norethisterone preparations. J Clin Endocrinol Metab 2002; 87: McLaghlan RI, McDonald J, Rushford D, Robertson DM, Garrett C, Baker HW. Efficacy and acceptability of testosterone implants, alone or in combination with 5α-reductase inhibitor, for male hormonal contraception. Contraception 2000; 62: McLaghlan RI, O Donnell L, Stanton PG, Balourdos G, Frydenberg M, De Kretser DM, Robertson DM. Effects of testosterone plus medroxyprogesterone acetate on semen quality, reproductive hormones and germ cell populations in normal young men. J Clin Endocrinol Metab 2002; 87: Meriggiola MC, Bremner WJ, Paulsen CA, Valdiserri A, Incorvaia L, Motta R, Pavani A, Capelli M, Flamigni C. A combined regimen of cyproterone acetate and testosterone enathate as a potentially highly effective male contraceptive. J Clin Endocrinol Metab 1996; 81: Meriggiola MC, Constantino A, Cerpolini S, Bremner WJ, Huebler D, Morselli-Labate AM, Kirsch B, Bertaccini A, Pelusi C, Pelusi G. Testosterone undecanoate maintains spermatogenic suppression induced by cyproterone acetate plus testosterone undecanoate in normal men. J Clin Endocrinol Metab 2003; 88: Meriggiola MC, Constantino A, Saad F, D Emidio L, Labate AM, Bertaccini A, Bremner W, Rudolph I, Ernst M, Kirsch B et al. Norethisterone enanthate plus testosterone undecanoate for male contraception: effects of various injection intervals on spermatogenesis, reproductive hormones, testis and prostate. J Clin Endocrinol Metab 2005; 90: Qoubaitary A, Meriggiola C, Ng CM, Lumbreras L, Cerpolini S, Pelusi G, Christensen PD, Hull L, Swerdloff RS, Wang C. Pharmacokinetics of testosterone undecanoate injected alone or in combination with norethisterone enanthate in healthy men. J Androl 2006; 27: Slama R, Eustache F, Ducot B, Jensen TK, Jørgensen N, Horte A, Irvine S, Suominen J, Andersen AG, Auger J et al. Time to pregnancy and semen parameters: a cross-sectional study among fertile couples from four European cities. Hum Reprod 2002; 17: Steward TM, Liu DY, Garrett C, Jørgensen N, Brown EH, Baker HWG. Associations between andrological measures, hormones and semen quality in fertile Australian men: inverse relationship between obesity and sperm output. Hum Reprod 2009; 24: Swan SH, Brazil C, Drobnis EZ, Liu F, Kruse RL, Hatch M, Redmon JB, Wang C, Overstreet JW. Geographic differences in semen quality of fertile U.S. males. Environ Health Perspect 2003; 111: Turner L, Conway AJ, Jimenez M, Liu PY, Forbes E, McLaghlan RI, Handelsman DJ. Contraceptive efficacy of a depot progestin and androgen combination in men. J Clin Endocrinol Metab 2003; 88: Von Eckardstein S, Noe G, Brache V, Nieschlag E, Croxatto H, Alvarez F, Moo-Young A, Sivin I, Kumar N, Small M et al. International Committee for Contraception Research. The Population Council. A clinical trial of 7 alpha-methyl-19-nortestosterone implants for possible use as a long-lasting contraceptive for men. J Clin Endocrinol Metab 2003; 88: Walton MJ, Kumar N, Baird DT, Ludlow H, Anderson RA. 7α-methyl-19-nortestosterone (MENT) vs testosterone in combination etonogestrel implants for spermatogenic suppression in normal men. J Androl 2007; 28: Wang C, Wang XH, Nelson AL, Lee KK, Cui YG, Tong JS, Berman N, Lumbreras L, Leung A, Hull L et al. Levonorgestrel implants enhanced the suppression of spermatogenesis by testosterone implants: comparison between Chinese and non-chinese men. J Clin Endocrinol Metab 2006; 91: World Health Organization. Task Force on Methods for the Regulation of Male Fertility. Contraceptive efficacy of testosterone-induced azoospermia in normal men. Lancet 1990; 336: World Health Organization. Task Force on Methods for the Regulation of Male Fertility. Contraceptive efficacy of testosterone-induced azoospermia and oligozoospermia in normal men. Fertil Steril 1996; 65: M. Phil, Εργαστήριο Σπερματολογίας Γ. Λυμπερόπουλος 2 Ph. D, Εργαστήριο Σπερματολογίας Γ. Λυμπερόπουλος 84

28 Βιολόγος. Το ζευγάρι που προσπαθεί να κάνει παιδί θα ξεκινήσει την διερεύνηση με κάποιες Θ. ΖΕΓΚΙΝΙΑΔΟΥ

28 Βιολόγος. Το ζευγάρι που προσπαθεί να κάνει παιδί θα ξεκινήσει την διερεύνηση με κάποιες Θ. ΖΕΓΚΙΝΙΑΔΟΥ Παράµετροι φυσιολογικού σπερµοδιαγράµµατος: καινούργια δεδοµένα Θ. ΖΕΓΚΙΝΙΑΔΟΥ 28 Βιολόγος Το ζευγάρι που προσπαθεί να κάνει παιδί θα ξεκινήσει την διερεύνηση με κάποιες εργαστηριακές εξετάσεις. Ο άνδρας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΣΠΕΡΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ Γ. ΛΥΜΠΕΡΟΠΟΥΛΟΣ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΣΠΕΡΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ Γ. ΛΥΜΠΕΡΟΠΟΥΛΟΣ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΣΠΕΡΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ Γ. ΛΥΜΠΕΡΟΠΟΥΛΟΣ Εφαρμογή σύγχρονων μεθόδων διάγνωσης των προβλημάτων στον τομέα της ανδρικής γονιμότητας Λεωφ. Κηφισίας 46 115 26 Αθήνα (2ος όροφος) Τηλ: 210 6452 172, 210 6400

Διαβάστε περισσότερα

Σε σχέση με την επιχορήγουμενη από το Εθνικό Στρατηγικό Πλαίσιο Αναφοράς 2007-2013 (ΕΣΠΑ 2007-

Σε σχέση με την επιχορήγουμενη από το Εθνικό Στρατηγικό Πλαίσιο Αναφοράς 2007-2013 (ΕΣΠΑ 2007- Αγαπητοί συνάδελφοι και συνεργάτες, Σε σχέση με την επιχορήγουμενη από το Εθνικό Στρατηγικό Πλαίσιο Αναφοράς 2007-2013 (ΕΣΠΑ 2007-2013) πρότασής μας με Κωδικό υποβολής 1264, ακρωνύμιο ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ και

Διαβάστε περισσότερα

Συνέντευξη με τον Μαιευτήρα, Χειρουργό Γυναικολόγο αναπαραγωγής, Μιχάλη Κλ. Φραγκουλίδη

Συνέντευξη με τον Μαιευτήρα, Χειρουργό Γυναικολόγο αναπαραγωγής, Μιχάλη Κλ. Φραγκουλίδη Συνέντευξη με τον Μαιευτήρα, Χειρουργό Γυναικολόγο αναπαραγωγής, Μιχάλη Κλ. Φραγκουλίδη Η ανδρική υπογονιμότητα είναι ένα θέμα που απασχολεί ιδιαίτερα τον επιστημονικό κόσμο με δεδομένο ότι τα τελευταία

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΣΠΕΡΜΑΤΟΣ (SPERM POOLING) ΚΑΙ ΕΝΔΟΜΗΤΡΟ ΣΑΛΠΙΓΓΟΠΕΡΙΤΟΝΑΪΚΗ ΣΠΕΡΜΑΤΕΓΧΥΣΗ (IUTPI) ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΗΠΙΑΣ ΑΝΔΡΙΚΗΣ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑΣ

ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΣΠΕΡΜΑΤΟΣ (SPERM POOLING) ΚΑΙ ΕΝΔΟΜΗΤΡΟ ΣΑΛΠΙΓΓΟΠΕΡΙΤΟΝΑΪΚΗ ΣΠΕΡΜΑΤΕΓΧΥΣΗ (IUTPI) ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΗΠΙΑΣ ΑΝΔΡΙΚΗΣ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑΣ ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΗ ΣΠΕΡΜΑΤΟΣ (SPERM POOLING) ΚΑΙ ΕΝΔΟΜΗΤΡΟ ΣΑΛΠΙΓΓΟΠΕΡΙΤΟΝΑΪΚΗ ΣΠΕΡΜΑΤΕΓΧΥΣΗ (IUTPI) ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΗΠΙΑΣ ΑΝΔΡΙΚΗΣ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑΣ ΜΑΜΑΣ Λ, ΡΩΜΗΟΥ Φ, ΝΙΚΗΤΟΣ Ε, ΜΑΜΑ Ε. ΚΕΝΤΡΟ ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ

ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ Μεσογείων 6, Αμπελόκηποι 115 27 ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ [1]/[6] ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ Εισαγωγή Περίπου το 15% των ζευγαριών δεν είναι σε θέση να συλλάβουν μετά από ένα χρόνο ελεύθερων σεξουαλικών επαφών.

Διαβάστε περισσότερα

Ο ποιοτικός έλεγχος των εξετάσεων σπέρματος

Ο ποιοτικός έλεγχος των εξετάσεων σπέρματος ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ REVIEW ÁÑ ÅÉÁ ÅËËÇÍÉÊÇÓ ÉÁÔÑÉÊÇÓ 2011, 28(2):208-218 Ο ποιοτικός έλεγχος των εξετάσεων σπέρματος Οι εξετάσεις σπέρματος παρουσιάζουν ιδιαίτερα μεγάλες διακυμάνσεις ανάμεσα σε διαφορετικά εργαστήρια.

Διαβάστε περισσότερα

Το σπερμοδιάγραμμα αποτελεί βασική εξέταση κατά την διερεύνηση της ανδρικής

Το σπερμοδιάγραμμα αποτελεί βασική εξέταση κατά την διερεύνηση της ανδρικής 29 Κλινική αξιολόγηση του σπερµατοδιαγράµµατος και διερεύνηση της δυσπερµίας Ε.Γ. ΚΟΥΚΚΟΥ Ενδοκρινολόγος, Νοσοκομείο/Μαιευτήριο «Έλενα Βενιζέλου», Αθήνα Το σπερμοδιάγραμμα αποτελεί βασική εξέταση κατά

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονη αντίληψη για το ρόλο της κιρσοκήλης στην ανδρική υπογονιμότητα

Σύγχρονη αντίληψη για το ρόλο της κιρσοκήλης στην ανδρική υπογονιμότητα ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ & MΑΙΕΥΤΙΚΗΣ TΟΜ. 6, TΕΥΧ. 4, ΣΕΛ. 327-338, 2008 ΚΛΙΝΙΚΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ Σύγχρονη αντίληψη για το ρόλο της κιρσοκήλης στην ανδρική υπογονιμότητα Περσεφόνη - Δήμητρα Κανταρτζή,

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση του ζευγαριού που θέλει να τεκνοποιήσει

Διαχείριση του ζευγαριού που θέλει να τεκνοποιήσει Διαχείριση του ζευγαριού που θέλει να τεκνοποιήσει Υπογονιµότητα: αδυναµία σύλληψης µετά από 1 χρόνο ελεύθερων σεξουαλικών επαφών Ικανότητα σύλληψης/µήνα: ~20% 10-15% των ζευγαριών: πρόβληµα υπογονιµότητας

Διαβάστε περισσότερα

Η αναρροφητική βιοψία των όρχεων (FNA) στην ανδρική υπογονιμότητα. Νεώτερα δεδομένα

Η αναρροφητική βιοψία των όρχεων (FNA) στην ανδρική υπογονιμότητα. Νεώτερα δεδομένα Η αναρροφητική βιοψία των όρχεων (FNA) στην ανδρική υπογονιμότητα. Νεώτερα δεδομένα Παπανικολάου Αθανάσιος Αναπληρωτής Διευθυντής ΕΣΥ Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Η αναρροφητική βιοψία των όρχεων

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α.

ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α. ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ ΛΕΚΤΟΡΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ: ΚΑΘ. Α. ΑΝΤΣΑΚΛΗΣ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ Η ανικανότητα σύλληψης μετά από ένα χρόνο σεξουαλικών

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Copyright 2009 Τόμος 8 ος, Τεύχος 3 ο, Ιούλιος Σεπτέμβριος 2009. Διερεύνηση αιτιών ανδρικής υπογονιμότητας ΕΡΕΥΝΑ

ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Copyright 2009 Τόμος 8 ος, Τεύχος 3 ο, Ιούλιος Σεπτέμβριος 2009. Διερεύνηση αιτιών ανδρικής υπογονιμότητας ΕΡΕΥΝΑ Copyright 2009 ΕΡΕΥΝΑ Διερεύνηση αιτιών ανδρικής υπογονιμότητας Γουρνή Μαρίτσα 1, Πολυκανδριώτη Μαρία 2, Μπαμπάτσικου Φωτούλα 3, Γουρνή Παρασκευή 4, Φάρος Ευθύμιος 5, Ρούπα Ζωή 6 1. Καθηγήτρια Τμήματος

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της τεστοστερόνης στη στυτική δυσλειτουργία

Ο ρόλος της τεστοστερόνης στη στυτική δυσλειτουργία Ο ρόλος της τεστοστερόνης στη στυτική δυσλειτουργία Βάιος Παπαδηµητρίου Ουρολόγος, Λαµία 18 Δεκεµβρίου 2013 ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΣΥΝΕΔΡΙΑ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΟΥΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ- Αµφιθέατρο ΝΙΜΤΣ Η παραγωγή τεστοστερόνης

Διαβάστε περισσότερα

Διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση της ανδρικής υπογονιµότητας

Διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση της ανδρικής υπογονιµότητας Μονάδα Ενδοκρινολογίας Αναπαραγωγής Α Μαιευτική Γυναικολογική Κλινική Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση της ανδρικής υπογονιµότητας Δηµήτριος Γ. Γουλής Επίκουρος

Διαβάστε περισσότερα

Ψυχογενής στυτική δυσλειτουργία: μια γνωριμία με τις ψυχολογικές θεραπείες. Β Ουρολογική Κλινική Α.Π.Θ

Ψυχογενής στυτική δυσλειτουργία: μια γνωριμία με τις ψυχολογικές θεραπείες. Β Ουρολογική Κλινική Α.Π.Θ Ψυχογενής στυτική δυσλειτουργία: μια γνωριμία με τις ψυχολογικές θεραπείες Β Ουρολογική Κλινική Α.Π.Θ Καλυβιανάκης Δημήτρης, Ουρολόγος Υπότροφος ΜΜΟΠ 27 30 Μαΐου 2010. Πορταριά Πήλιο Εισαγωγή (1) Λίγες

Διαβάστε περισσότερα

Γενετικοί παράγοντες και η αντιμετώπιση της υπογονιμότητας

Γενετικοί παράγοντες και η αντιμετώπιση της υπογονιμότητας Γενετικοί παράγοντες και η αντιμετώπιση της υπογονιμότητας Δρ. Ελένη Κοντογιάννη Εμβρυολόγος-Γενετιστής Επιστημονική Διευθύντρια Ινστιτούτου Γυναικολογίας και Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής «IVF and Genetics»

Διαβάστε περισσότερα

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΙΑΤΡΟΥΣ

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΙΑΤΡΟΥΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΙΑΤΡΟΥΣ Μετεµµηνοπαυσιακό Ορµονικό Προφίλ (Για µετεµµηνοπαυσιακούς και ακανόνιστους κύκλους) Η εµµηνόπαυση προκαλείται από σταδιακή µεταβολή της ευαισθησίας των ωοθηκών προς τις Γοναδοτροπίνες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΔΥΝΑΜΑ ΚΥΤΤΑΡΑ (STEM CELLS).

ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΔΥΝΑΜΑ ΚΥΤΤΑΡΑ (STEM CELLS). ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΥΔΥΝΑΜΑ ΚΥΤΤΑΡΑ (STEM CELLS). ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΣΤΕΦΑΝΙΔΗΣ Επικ. Καθηγητής Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΚΑΘ. Α. ΑΝΤΣΑΚΛΗΣ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΟΙ ΣΤΟΧΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

Μέθοδοι αντισύλληψης

Μέθοδοι αντισύλληψης Μέθοδοι αντισύλληψης Σοφία Καλανταρίδου Τμήμα Γυναικολογικής Ενδοκρινολογίας & Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής Μαιευτική & Γυναικολογική Κλινική Πανεπιστημίου Ιωαννίνων αντισύλληψη 63% προλαμβάνονται 187 εκατομμύρια

Διαβάστε περισσότερα

Δημότριοσ Γ. Γουλόσ Επύκουροσ καθηγητόσ Ενδοκρινολογύασ Αναπαραγωγόσ ΑΠΘ

Δημότριοσ Γ. Γουλόσ Επύκουροσ καθηγητόσ Ενδοκρινολογύασ Αναπαραγωγόσ ΑΠΘ Μονϊδα Ενδοκρινολογύασ Αναπαραγωγόσ Α Μαιευτικό - Γυναικολογικό Κλινικό ΑΠΘ Ιατρικό Σχολό Αριςτοτϋλειο Πανεπιςτόμιο Θεςςαλονύκησ Θεραπεύα του υπογοναδιςμού κατϊ τη διϊρκεια τησ αναπαραγωγικόσ ηλικύασ Δημότριοσ

Διαβάστε περισσότερα

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ.

HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων. Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. HPV εµβολιασµός εναντίον κονδυλωµάτων Α.ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής & Γυναικολογίας Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική Α.Π.Θ. Η σηµασία των κονδυλωµάτων ως πρόβληµα υγείας Επίπτωση:

Διαβάστε περισσότερα

Η ανδρική οστεοπόρωση: διαγνωστικές και θεραπευτικές προκλήσεις. Παρουσίαση Περιστατικών. Μάκρας Πολυζώης Ενδοκρινολόγος 251 Γεν. Νοσοκ.

Η ανδρική οστεοπόρωση: διαγνωστικές και θεραπευτικές προκλήσεις. Παρουσίαση Περιστατικών. Μάκρας Πολυζώης Ενδοκρινολόγος 251 Γεν. Νοσοκ. Η ανδρική οστεοπόρωση: διαγνωστικές και θεραπευτικές προκλήσεις Παρουσίαση Περιστατικών Μάκρας Πολυζώης Ενδοκρινολόγος 251 Γεν. Νοσοκ. Αεροπορίας Περιστατικό 1 Άρρεν ασθενής 41 ετών προσήλθε στο Ενδοκρινολογικό

Διαβάστε περισσότερα

ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ

ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΟΞΕΙΕΣ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΕΣ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΙΣ ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΚΩΤΣΑ ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΕΝΔΟΚΡΙΝΟΛΟΓΙΑΣ, ΔΙΑΒΗΤΗ, ΜΕΤΑΒΟΛΙΣΜΟΥ Α ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΧΕΠΑ ΔΙΑΒΗΤΙΚΗ ΚΕΤΟΞΕΩΣΗ ΥΠΕΡΓΛΥΚΑΙΜΙΚΟ ΥΠΕΡΩΣΜΩΤΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΜΕΘΟΔΩΝ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ ΚΙΝΗΤΙΚΩΝ ΠΑΡΑΜΕΤΡΩΝ ΘΕΡΜΙΚΗΣ ΑΠΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗΣ

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΜΕΘΟΔΩΝ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ ΚΙΝΗΤΙΚΩΝ ΠΑΡΑΜΕΤΡΩΝ ΘΕΡΜΙΚΗΣ ΑΠΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗΣ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΜΕΘΟΔΩΝ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ ΚΙΝΗΤΙΚΩΝ ΠΑΡΑΜΕΤΡΩΝ ΘΕΡΜΙΚΗΣ ΑΠΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗΣ Μαρία Γιαννακούρου ΤΕΙ Αθηνών, Σχολή Τεχνολογίας Τροφίμων και Διατροφής, Τμήμα Τεχνολογίας Τροφίμων Νικόλαος Γ. Στοφόρος Γεωπονικό

Διαβάστε περισσότερα

GnRH ανάλογα. Στρατής Κολυµπιανάκης MD MSc PhD. Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας και Υποβοηθούµενης Αναπαραγωγής

GnRH ανάλογα. Στρατής Κολυµπιανάκης MD MSc PhD. Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας και Υποβοηθούµενης Αναπαραγωγής GnRH ανάλογα Στρατής Κολυµπιανάκης MD MSc PhD Επίκουρος Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας και Υποβοηθούµενης Αναπαραγωγής Μονάδα Ανθρώπινης Αναπαραγωγής Α Μαιευτική και Γυναικολογική Κλινική ΑΠΘ Γιατί

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακή μεθοδολογία διερευνήσεως σπέρματος Αξιολόγηση εργαστηριακής διερευνήσεως σπέρματος. Σταυρούλα Μπάκα. Αρεταίειο Νοσοκομείο

Εργαστηριακή μεθοδολογία διερευνήσεως σπέρματος Αξιολόγηση εργαστηριακής διερευνήσεως σπέρματος. Σταυρούλα Μπάκα. Αρεταίειο Νοσοκομείο Εργαστηριακή μεθοδολογία διερευνήσεως σπέρματος Αξιολόγηση εργαστηριακής διερευνήσεως σπέρματος Σταυρούλα Μπάκα Αν.. Καθηγήτρια α Αρεταίειο Νοσοκομείο Η εξέταση σπέρματος: Αποτελεί βασική μέθοδο διερεύνησης

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Copyright 2010 Τόμος 9 ος, Τεύχος 4 ο, Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2010. Αίτια υπογονιμότητας ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ

ΤΟ ΒΗΜΑ ΤΟΥ ΑΣΚΛΗΠΙΟΥ Copyright 2010 Τόμος 9 ος, Τεύχος 4 ο, Οκτώβριος - Δεκέμβριος 2010. Αίτια υπογονιμότητας ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ Αίτια υπογονιμότητας Σαρίδη Μαρία 1, Γεωργιάδη Ελπίδα 2 1. Νοσηλεύτρια Π.Ε., MSc, Γ.Ν. Κορίνθου 2. Νοσηλεύτρια Τ.Ε., MSc, Γ.Ν. Λαϊκό Περίληψη Η υπογονιμότητα αποτελεί ένα πολυπαραγοντικό πρόβλημα

Διαβάστε περισσότερα

Κατευθυντήρια Οδηγία Νο 6 Ιούλιος 2013. Φαρµακευτική αντιµετώπιση Πόνου σχετιζόµενου µε Ενδοµητρίωση

Κατευθυντήρια Οδηγία Νο 6 Ιούλιος 2013. Φαρµακευτική αντιµετώπιση Πόνου σχετιζόµενου µε Ενδοµητρίωση Κατευθυντήρια Οδηγία Νο 6 Ιούλιος 2013 Φαρµακευτική αντιµετώπιση Πόνου σχετιζόµενου µε Ενδοµητρίωση Η ενδοµητρίωση αποτελεί µια χρόνια και συχνά εξελικτική φλεγµονώδη κατάσταση της πυέλου µε κυρίαρχο σύµπτωµα

Διαβάστε περισσότερα

Εμπειρική διερεύνηση των στάσεων των καταναλωτών απέναντι στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας

Εμπειρική διερεύνηση των στάσεων των καταναλωτών απέναντι στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας Εμπειρική διερεύνηση των στάσεων των καταναλωτών απέναντι στα προϊόντα ιδιωτικής ετικέτας Ονοματεπώνυμο: Φανή Φιλίππου Σειρά: 9 Επιβλέπων Καθηγητής: Παρασκευάς Αργουσλίδης Δεκέμβριος 2012 1 Σκοπός της

Διαβάστε περισσότερα

Ο διαγνωστικός ρόλος της ανασταλτίνης-β σε υπογόνιμους άνδρες και η συσχέτισή της με την κυτταρολογική εικόνα των όρχεων

Ο διαγνωστικός ρόλος της ανασταλτίνης-β σε υπογόνιμους άνδρες και η συσχέτισή της με την κυτταρολογική εικόνα των όρχεων ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ & ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑ 19(4):343-352, 2007 Κλινική μελέτη Ο διαγνωστικός ρόλος της ανασταλτίνης-β σε υπογόνιμους άνδρες και η συσχέτισή της με την κυτταρολογική εικόνα των όρχεων Π. Πολυχρόνου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΠΕΡΜΑ σε ελεύθερη πτώση!

ΣΠΕΡΜΑ σε ελεύθερη πτώση! ΣΠΕΡΜΑ σε ελεύθερη πτώση! Σοβαρό πρόβλημα υπογονιμότητας αντιμετωπίζει η Γηραιά Ηπειρος και δύο από τις κύριες αιτίες είναι η ποσότητα και η ποιότητα του σπέρματος, που φθίνουν συνεχώς... Νέες μελέτες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΡΜΗΝΕΙΑ ΙΟΛΟΓΙΚΩΝ ΙΑΓΝΩΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Dr Α. Μεντής, Ιατρός Βιοπαθολόγος, Κλινικός Μικροβιολόγος ιευθυντής ιαγνωστικού Τμήματος ιευθυντής Εργαστηρίου Ιατρικής Μικροβιολογίας ιευθυντής Εθνικού Εργαστηρίου

Διαβάστε περισσότερα

L-ΑΡΓΙΝΙΝΗ. Το ΜOTIL Ενισχύει την ανδρική γονιµότητα Περιέχει µόνο 7 θερµίδες

L-ΑΡΓΙΝΙΝΗ. Το ΜOTIL Ενισχύει την ανδρική γονιµότητα Περιέχει µόνο 7 θερµίδες ΕΝΗ ΕΙΝΟΜ ΠΡΟΤ Η ΤΙΜΗ ΛΙΑΝΙΚ 19 L-ΑΡΓΙΝΙΝΗ 3000mg L-ΚΑΡNΙΤΙΝΗ 500mg ΣΥΝΕΝΖΥΜΟ Q10 50mg ΛYΚΟΠΕΝΙΟ 25mg Το ΜOTIL Ενισχύει την ανδρική γονιµότητα Περιέχει µόνο 7 θερµίδες ΟΣΟΛΟΓΙΑ 1 ή 2 αναβράζοντα δισκία

Διαβάστε περισσότερα

Τα δεδομένα που αφορούν στον καρκίνο είναι το πρώτο ουσιαστικό βήμα για τον αποτελεσματικό σχεδιασμό του ελέγχου του καρκίνου

Τα δεδομένα που αφορούν στον καρκίνο είναι το πρώτο ουσιαστικό βήμα για τον αποτελεσματικό σχεδιασμό του ελέγχου του καρκίνου Τα δεδομένα που αφορούν στον καρκίνο είναι το πρώτο ουσιαστικό βήμα για τον αποτελεσματικό σχεδιασμό του ελέγχου του καρκίνου Πέτρος Καρακίτσος Καθηγητής Κυτταρολογίας Διευθυντής Εργαστηρίου Διαγνωστικής

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΥ ΖΕΥΓΑΡΙΟΥ

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΥ ΖΕΥΓΑΡΙΟΥ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΥ ΖΕΥΓΑΡΙΟΥ ΜΑΚΡΗΣ ΒΑΣΙΛΕΙΟΣ Μονάδα Γονιμότητας Εξωσωματικής Γονιμοποίησης Μαιευτήριο ΡΕΑ i. Επιλογή του κατάλληλου χρόνου έναρξης της διερεύνησης. ii. Επιλογή των απαραίτητων εξετάσεων

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Πτυχιακή Εργασία Χαμηλά επίπεδα βιταμίνης D σχετιζόμενα με το βρογχικό άσθμα στα παιδιά και στους έφηβους Κουρομπίνα Αλεξάνδρα Λεμεσός [2014] i ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ

Διαβάστε περισσότερα

Στο Εργαστήριο Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής προσφέρονται διαγνωστικές εξετάσεις που σχετίζονται με την ανδρική υπογονιμυπογονημότηταότητα όπως:

Στο Εργαστήριο Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής προσφέρονται διαγνωστικές εξετάσεις που σχετίζονται με την ανδρική υπογονιμυπογονημότηταότητα όπως: Σ. Κονιδάρης Αν. Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας Στ. Μπάκα Επ. Καθηγήτρια Βιοπαθολογίας Π. Βάκας Επ. Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας Δ. Τζανακάκη Κλινική Εμβρυολόγος Στο Τμήμα Υποβοηθούμενης Αναπαραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΤΡΟΣ ΔΡΑΚΑΚΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΜΑΙΕΥΤΚΗΣ-ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΓΥΝ/ΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ

ΠΕΤΡΟΣ ΔΡΑΚΑΚΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΜΑΙΕΥΤΚΗΣ-ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΓΥΝ/ΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΠΕΤΡΟΣ ΔΡΑΚΑΚΗΣ ΑΝΑΠΛ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΜΑΙΕΥΤΚΗΣ-ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΑΣ Α ΜΑΙΕΥΤΙΚΗ ΓΥΝ/ΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΑΝ/ΜΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ ΤΕΧΝΗΤΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΕΞΩΣΩΜΑΤΙΚΗ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΠΡΟΚΛΗΣΗ ΩΟΘΥΛΑΚΙΟΡΡΗΞΙΑΣ ΛΗΨΗ ΩΑΡΙΩΝ ΓΟΝΙΜΟΠΟΙΗΣΗ ΕΜΒΡΥΟΜΕΤΑΦΟΡΑ

Διαβάστε περισσότερα

elonva : καινοτοµία στη θεραπεία µε επίκεντρο την ασθενή

elonva : καινοτοµία στη θεραπεία µε επίκεντρο την ασθενή elonva : καινοτοµία στη θεραπεία µε επίκεντρο την ασθενή Επικεντρωµένη στην ασθενή προσέγγιση της Ελεγχόµενης Διέγερσης των Ωοθηκών (COS) Βελτιστοποίηση της αναλογίας κινδύνου /οφέλους Μείωση του OHSS

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαίδευση στις Ηλεκτρονικές Υπηρεσίες Υγείας Καθηγητής Ιωάννης Μαντάς Εργαστήριο Πληροφορικής της Υγείας Πανεπιστήµιο Αθηνών Γιατί είναι σηµαντική η Εκπαίδευση στην Ιατρική Πληροφορική; 1. Η ιατρική γνώση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5 ο ΜΕΘΟ ΟΛΟΓΙΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΗΣ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ΥΓΕΙΑΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στην έρευνα χρησιµοποίησης υπηρεσιών υγείας χρησιµοποιούνται επιδηµιολογικές, κοινωνιολογικές, οικονοµετρικές, καθώς και καθαρά

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικές Μελέτες. Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών

Κλινικές Μελέτες. Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Κλινικές Μελέτες Δέσποινα Ν. Περρέα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Ιατρικής Σχολής Πανεπιστημίου Αθηνών Διευθύντρια Εργαστηρίου Πειραματικής Χειρουργικής και Χειρουργικής Ερεύνης «Ν.Σ. Χρηστέας» Κλινικές Μελέτες

Διαβάστε περισσότερα

Ζητήματα συμμόρφωσης στη θεραπευτικη αγωγη

Ζητήματα συμμόρφωσης στη θεραπευτικη αγωγη Ζητήματα συμμόρφωσης στη θεραπευτικη αγωγη 3 η Πανελλήνια Συνάντηση Συλλόγων Ατόμων και Γονέων Παιδιών με Ρευματικές παθήσεις Αθήνα 3-4 Οκτωβρίου 2014 Κατερίνα Κουτσογιάννη Πρόεδρος Σ Ρ Κ Ορισμός Ως "συμμόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis)

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 23 ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ (Meta-Analysis) ΕΙΣΑΓΩΓΗ Έχοντας παρουσιάσει τις βασικές έννοιες των ελέγχων υποθέσεων, θα ήταν, ίσως, χρήσιμο να αναφερθούμε σε μια άλλη περιοχή στατιστικής συμπερασματολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Τμ. Χημ. Αναλύσεων & Οργανολ. Δοκιμών Αριθμός πρωτοκόλλου: 65549/447 Διεύθυνση: Πλ. Κάνιγγος, 10181 Αθήνα Πληροφορίες: Α. Γαλή Τηλέφωνο: 0030 210 3829166 Φαξ: 0030 210 3829166 ΠΡΟΣ: Ν. ΠΟΤΙΔΑΙΑ ΧΑΛΚΙΔΙΚΗ,

Διαβάστε περισσότερα

Κριτήρια ταξινόμησης κατά CLP: Κίνδυνοι για την ανθρώπινη υγεία Καρκινογένεση, Μεταλλαξιγένεση, Τοξικότητα στην αναπαραγωγή

Κριτήρια ταξινόμησης κατά CLP: Κίνδυνοι για την ανθρώπινη υγεία Καρκινογένεση, Μεταλλαξιγένεση, Τοξικότητα στην αναπαραγωγή ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΧΗΜΙΚΩΝ ΠΡΟΪΟΝΤΩΝ ΓΕΝΙΚΟΥ ΧΗΜΕΙΟΥ ΤΟΥ ΚΡΑΤΟΥΣ 11 η Ετήσια Σύσκεψη Επιθεωρητών REACH, CLP 2015 Εθνική Συνάντηση Εργασίας του PROTEAS Αθήνα, 27-2929 Απριλίου 2015 Γενικό

Διαβάστε περισσότερα

Αζωοσπερµία: Η σύγχρονη πρόκληση

Αζωοσπερµία: Η σύγχρονη πρόκληση Μονάδα Ενδοκρινολογίας Αναπαραγωγής, Α Μαιευτική - Γυναικολογική Κλινική ΑΠΘ Αζωοσπερµία: Η σύγχρονη πρόκληση ηµήτριος Γ. Γουλής Επίκουρος καθηγητής Ενδοκρινολογίας Αναπαραγωγής ΑΠΘ Προσέγγιση Tιµές αναφοράς

Διαβάστε περισσότερα

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη.

Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Δεκαπεντάλεπτη προετοιμασία του φοιτητή, για την παρακολούθηση του μαθήματος του καρκίνου του προστάτη. Καρκίνος του προστάτη Επιδημιολογία: Αποτελεί τον συχνότερα διαγνωσμένο καρκίνο στον άνδρα. 186.320

Διαβάστε περισσότερα

Τεκμήρια και αποδείξεις στην ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2009

Τεκμήρια και αποδείξεις στην ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2009 Τεκμήρια και αποδείξεις στην ιατρική πράξη ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2009 Ιατρική πράξη ξηβασισμένη σε τεκμήρια Συστηματική αποτίμηση των διαθέσιμων δεδομένων, αντί για πίστη στη γνώμη των «εμπειρογνωμόνων» και την «παράδοση»

Διαβάστε περισσότερα

«Διαχείριση Ποιότητας»

«Διαχείριση Ποιότητας» ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΑΣ ΕΙΔΙΚΗ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΥΠΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΕΕΕ-ΤΠΔΠ Ενημερωτική Εκδήλωση «Διαχείριση Ποιότητας» Αθήνα, 4 Απριλίου 2012 Τεχνικό

Διαβάστε περισσότερα

Βραχυθεραπεία Προστάτη: Ουρολογικές ενδείξεις και αποτελέσματα

Βραχυθεραπεία Προστάτη: Ουρολογικές ενδείξεις και αποτελέσματα Βραχυθεραπεία Προστάτη: Ουρολογικές ενδείξεις και αποτελέσματα Στέλιος Βούλγαρης Χειρουργός Ουρολόγος Υπεύθυνος Κέντρου Βραχυθεραπείας Προστάτη Euromedica Κυανούς Σταυρός Θεσσαλονίκη LDR Βραχυθεραπεία

Διαβάστε περισσότερα

ΙΦΝΕ & εγκυμοσύνη. Σ. Μιχόπουλος Γαστρεντερολογική κλινική Νοσ. «Αλεξάνδρα»

ΙΦΝΕ & εγκυμοσύνη. Σ. Μιχόπουλος Γαστρεντερολογική κλινική Νοσ. «Αλεξάνδρα» ΙΦΝΕ & εγκυμοσύνη Σ. Μιχόπουλος Γαστρεντερολογική κλινική Νοσ. «Αλεξάνδρα» Γονιμότητα ΙΦΝΕ & εγκυμοσύνη Επίδραση εγκυμοσύνης στις ΙΦΝΕ Επίδραση των ΙΦΝΕ στην εγκυμοσύνη Χειρισμός ΙΦΝΕ κατά την εγκυμοσύνη

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΑΝΤΙΛΗΨΗ ΓΙΑ ΤΟ ΡΟΛΟ ΤΗΣ ΚΙΡΣΟΚΗΛΗΣ ΣΤΗΝ ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ

ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΑΝΤΙΛΗΨΗ ΓΙΑ ΤΟ ΡΟΛΟ ΤΗΣ ΚΙΡΣΟΚΗΛΗΣ ΣΤΗΝ ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ «Ιατρική Ερευνητική Μεθοδολογία» ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΑΝΤΙΛΗΨΗ ΓΙΑ ΤΟ ΡΟΛΟ ΤΗΣ ΚΙΡΣΟΚΗΛΗΣ ΣΤΗΝ ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών και Σακχαρώδης Διαβήτης

Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών και Σακχαρώδης Διαβήτης Σύνδρομο Πολυκυστικών Ωοθηκών και Σακχαρώδης Διαβήτης Βασίλης Κ. Ταρλατζής Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας και Ανθρώπινης Αναπαραγωγής Μονάδα Ανθρώπινης Αναπαραγωγής Α Μαιευτική ESHRE/ASRM PCOS Consensus

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη διαγνωστική έρευνα

Εισαγωγή στη διαγνωστική έρευνα DEPARTMENT OF HYGIENE AND EPIDEMIOLOGY Εισαγωγή στη διαγνωστική έρευνα Κώστας Τσιλίδης, ktsilidi@cc.uoi.gr http://users.uoi.gr/ktsilidi/teaching Ιωαννίδης: κεφάλαιο 3 Ahlbom: κεφάλαιο 3, 4 Guyatt: κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

στη διάγνωση της Πνευμονικής Εμβολής

στη διάγνωση της Πνευμονικής Εμβολής Το σπινθηρογράφημα πνευμόνων στη διάγνωση της Πνευμονικής Εμβολής Χάρις Γιαννοπούλου Πυρηνικός ιατρός Αν. Διευθύντρια Τμήματος Πυρηνικής Ιατρικής ΓΝΑ «Ο Ευαγγελισμός» Πόσο επιτακτική είναι η ορθή διάγνωση

Διαβάστε περισσότερα

Ψαλτοπούλου Θεοδώρα, Παθολόγος, Επίκ. Καθηγήτρια Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών

Ψαλτοπούλου Θεοδώρα, Παθολόγος, Επίκ. Καθηγήτρια Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Ψαλτοπούλου Θεοδώρα, Παθολόγος, Επίκ. Καθηγήτρια Υγιεινής, Επιδημιολογίας και Ιατρικής Στατιστικής Ιατρική Σχολή Πανεπιστημίου Αθηνών Συσχέτιση της σωματικής δραστηριότητας (ΣΔ) με τον κίνδυνο για νεοπλασίες

Διαβάστε περισσότερα

DETERMINATION OF THERMAL PERFORMANCE OF GLAZED LIQUID HEATING SOLAR COLLECTORS

DETERMINATION OF THERMAL PERFORMANCE OF GLAZED LIQUID HEATING SOLAR COLLECTORS ΕΘΝΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΗΜΟΚΡΙΤΟΣ / DEMOKRITOS NATIONAL CENTER FOR SCIENTIFIC RESEARCH ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΟΚΙΜΩΝ ΗΛΙΑΚΩΝ & ΑΛΛΩΝ ΕΝΕΡΓΕΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ LABORATORY OF TESTIN SOLAR & OTHER ENERY

Διαβάστε περισσότερα

Φλόκα Ελενα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Τομέας Φυσικής Περιβάλλοντος-Μετεωρολογίας Τμήμα Φυσικής Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών

Φλόκα Ελενα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Τομέας Φυσικής Περιβάλλοντος-Μετεωρολογίας Τμήμα Φυσικής Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Φλόκα Ελενα Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Τομέας Φυσικής Περιβάλλοντος-Μετεωρολογίας Τμήμα Φυσικής Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ILATIC Project, Ημερίδα 14 Οκτωβρίου 2014, Λεμεσός Σκοπός Να αποτυπωθούν

Διαβάστε περισσότερα

Α.Μ.Πολίτης, Αν. Καθηγητής Ψυχιατρικής, Α Ψυχιατρική Κλινική, ΕΚΠΑ Μ. Αλεξάκη, Κοινωνική Λειτουργός, ΚΥ Άνδρου

Α.Μ.Πολίτης, Αν. Καθηγητής Ψυχιατρικής, Α Ψυχιατρική Κλινική, ΕΚΠΑ Μ. Αλεξάκη, Κοινωνική Λειτουργός, ΚΥ Άνδρου Α.Μ.Πολίτης, Αν. Καθηγητής Ψυχιατρικής, Α Ψυχιατρική Κλινική, ΕΚΠΑ Μ. Αλεξάκη, Κοινωνική Λειτουργός, ΚΥ Άνδρου Περιεχόμενα Tηλε-ψυχιατρική Τηλε-ψυχογηριατρική Πρόγραμμα Τηλε-ψυχογηριατρικής Σκοπός, περιγραφή

Διαβάστε περισσότερα

Στοιχειώδεις παθολογικές μεταβολές του Γεννητικού Συστήματος

Στοιχειώδεις παθολογικές μεταβολές του Γεννητικού Συστήματος Στοιχειώδεις παθολογικές μεταβολές του Γεννητικού Συστήματος του Θήλεος ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ Προσοχή: Οι παρουσιάσεις μαθημάτων αποτελούν βοήθημα παρακολούθησης των παραδόσεων

Διαβάστε περισσότερα

PwC. Νομοθετικό πλαίσιο και βέλτιστες πρακτικές Εσωτερικού Ελέγχου σε Ασφαλιστικές Εταιρείες

PwC. Νομοθετικό πλαίσιο και βέλτιστες πρακτικές Εσωτερικού Ελέγχου σε Ασφαλιστικές Εταιρείες Νομοθετικό πλαίσιο και βέλτιστες πρακτικές Εσωτερικού Ελέγχου σε Ασφαλιστικές Εταιρείες Ανδρέας Γ. Κουτούπης MIIA, PIIA, CIA, CCSA Senior Manager, Internal Audit Services PwC Εισαγωγή Η Εταιρική ιακυβέρνηση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΥΛΙΚΑ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ

ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΥΛΙΚΑ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΜΕΝΑ ΥΛΙΚΑ ΑΝΑΦΟΡΑΣ ΕΞΩΤΕΡΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ Νικ. Σ. Θωμαΐδης Eργ. Αναλυτικής Χημείας Τμ. Χημείας, Παν. Αθηνών Ορθότητα: Υλικά αναφοράς: Σύγκριση της πειραματικής τιμής με την «αληθή» τιμή

Διαβάστε περισσότερα

Διόρθωση Περιεχομένου ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ - ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ. Μιχαλέας Σωτήρης, Φαρμακοποιός MSc. PhD

Διόρθωση Περιεχομένου ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ - ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ. Μιχαλέας Σωτήρης, Φαρμακοποιός MSc. PhD ΕΘΝΙΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΦΑΡΜΑΚΩΝ Η νέα κατευθυντήρια οδηγία που αφορά σε μελέτες βιοϊσοδυναμίας: Νομικό πλαίσιο Ευρωπαϊκή πραγματικότητα Εξελίξεις ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ - ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Μιχαλέας Σωτήρης, Φαρμακοποιός

Διαβάστε περισσότερα

WiFi & Satcom FORUM 2009

WiFi & Satcom FORUM 2009 ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΚΙΝΗΤΩΝ ΡΑΔΙΟΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΩΝ ΕΝΤΑΣΗ ΗΛΕΚΤΡΟΜΑΓΝΗΤΙΚΗΣ ΑΚΤΙΝΟΒΟΛΙΑΣ ΑΠΟ ΕΚΠΟΜΠΕΣ ΑΣΥΡΜΑΤΩΝ ΔΙΚΤΥΩΝ ΠΡΟΣΒΑΣΗΣ Φίλιππος

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΣΤΟΝ ΑΝΔΡΑ

ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΣΤΟΝ ΑΝΔΡΑ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ ΣΤΟΝ ΑΝΔΡΑ Όταν ένα ζευγάρι προσπαθεί χωρίς αποτέλεσμα να τεκνοποιήσει, επί τουλάχιστον 1 χρόνο τακτικής σεξουαλικής επαφής χωρίς προφυλάξεις, τότε θεωρείται ότι το ζευγάρι αυτό αντιμετωπίζει

Διαβάστε περισσότερα

Απόστολος Αποστολίδης Λέκτορας Ουρολογίας-Νευροουρολογίας Α.Π.Θ. Β Ουρολογική Κλινική, Γ.Ν.Παπαγεωργίου Κέντρο Εγκράτειας και Παθήσεων Πυελικού

Απόστολος Αποστολίδης Λέκτορας Ουρολογίας-Νευροουρολογίας Α.Π.Θ. Β Ουρολογική Κλινική, Γ.Ν.Παπαγεωργίου Κέντρο Εγκράτειας και Παθήσεων Πυελικού Απόστολος Αποστολίδης Λέκτορας Ουρολογίας-Νευροουρολογίας Α.Π.Θ. Β Ουρολογική Κλινική, Γ.Ν.Παπαγεωργίου Κέντρο Εγκράτειας και Παθήσεων Πυελικού Εδάφους Α.Π.Θ. Φάρμακα εκλογής στην ΟΑΒ 4 th International

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικό Σύνδροµο και Σεξουαλική δραστηριότητα. ά ς ό ς.. ής ί ς ή ή ά ώ ά ής ί ς ά

Μεταβολικό Σύνδροµο και Σεξουαλική δραστηριότητα. ά ς ό ς.. ής ί ς ή ή ά ώ ά ής ί ς ά Μεταβολικό Σύνδροµο και Σεξουαλική δραστηριότητα ά ς ό ς. ής ί ς ή ή ά ώ ά ής ί ς ά Ιούνιος 2011 Μεταβολικό Σύνδροµο και Στυτική δυσλειτουργία έ ς ή ς έ. ό. ί ς ός ί ς ί ά Μεταβολικό Σύνδροµο και Στυτική

Διαβάστε περισσότερα

HPV λοίμωξη & Υπογονιμότητα. Γεώργιος Λ. Αντωνάκης Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών

HPV λοίμωξη & Υπογονιμότητα. Γεώργιος Λ. Αντωνάκης Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών HPV λοίμωξη & Υπογονιμότητα Γεώργιος Λ. Αντωνάκης Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής-Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Πατρών Δεν υπάρχει οποιαδήποτε σύγκρουση συμφερόντων. 2 ΓΥΝΑΙΚΕΣ & ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στο LEED και το Commissioning. Εθελοντικά συστήματα βαθμονόμησης κτιρίων και ιαδικασίες Λειτουργικής Παραλαβής Συστημάτων

Εισαγωγή στο LEED και το Commissioning. Εθελοντικά συστήματα βαθμονόμησης κτιρίων και ιαδικασίες Λειτουργικής Παραλαβής Συστημάτων Εισαγωγή στο LEED και το Commissioning. Εθελοντικά συστήματα βαθμονόμησης κτιρίων και ιαδικασίες Λειτουργικής Παραλαβής Συστημάτων Παρασκευόπουλος Βασίλης Μηχανολόγος Μηχανικός ΕΜΠ, P.E., ASHRAE Accredited

Διαβάστε περισσότερα

Εξωσωματική γονιμοποίηση μετά τα 40

Εξωσωματική γονιμοποίηση μετά τα 40 EλλHNIKH MAIEYTIKH & γynaikoλογia 19(3):246-251, 2007 Aνασκόπηση Εξωσωματική γονιμοποίηση μετά τα 40 Σ. Kολυμπιανάκης Χ. Βενέτης Β. Ταρλατζής Περιληψη Η αρνητική επίπτωση της ηλικίας στη γονιμότητα της

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνή Συστήματα Πιστοποίησης & Διαπίστευσης Υπηρεσιών Υγείας

Διεθνή Συστήματα Πιστοποίησης & Διαπίστευσης Υπηρεσιών Υγείας Διεθνή Συστήματα Πιστοποίησης & Διαπίστευσης Υπηρεσιών Υγείας Δρ Παναγιώτα Ν.Τ. Λαζάρου Τμήμα Ποιότητας Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο ΑΤΤΙΚΟΝ 21 Ιουνίου 2012 ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΕΙΣ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΙΣ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ ΥΓΕΙΑΣ:

Διαβάστε περισσότερα

Συνδυασμοί φαρμάκων στην Ουρολογία

Συνδυασμοί φαρμάκων στην Ουρολογία ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΟ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ I Συνδυασμοί φαρμάκων στην Ουρολογία Άλλοι συνδυασμοί Γιαννίτσας Κώστας Πορταριά 20/03/14 Σύγκρουση συμφερόντων (ΕΟΦ 14660/25.02.2011) 2004-2006: Ιατρός Κλινικής Έρευνας, Φαρμασέρβ-Λίλλυ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ & ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΟΤΗΤΑΣ Τμ. Χημ. Αναλύσεων & Οργανολ. Δοκιμών Αριθμός πρωτοκόλλου: 63377/436 Διεύθυνση: Πλ. Κάνιγγος, 10181 Αθήνα Πληροφορίες: Α. Γαλή Τηλέφωνο: 0030 210 3829166 Φαξ: 0030 210 3829166 ΠΡΟΣ: ΒΑΣΙΛΗΣ ΦΡΑΝΤΖΟΛΑΣ-PELION

Διαβάστε περισσότερα

Στην κεντρική σελίδα του δικτυακού τόπου www.embio.com.gr. μπορείτε να δείτε video της μονάδας embio

Στην κεντρική σελίδα του δικτυακού τόπου www.embio.com.gr. μπορείτε να δείτε video της μονάδας embio Στην κεντρική σελίδα του δικτυακού τόπου www.embio.com.gr μπορείτε να δείτε video της μονάδας embio 2 3 Ηλίας Θ. Γάτος MD Χειρουργός Γυναικολόγος - Μαιευτήρας Eιδικός στην εξωσωματική γονιμοποίηση και

Διαβάστε περισσότερα

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Εισαγωγή Ως ένα νόσημα με σοβαρό και υψηλό φορτίο

Διαβάστε περισσότερα

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας. Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας

Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας. Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Οι οικονομικές και κοινωνικές διαστάσεις της άνοιας Γιάννης Κυριόπουλος, MD, MPH, MSc, PhD Τομέας Οικονομικών της Υγείας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας Εισαγωγή Ως ένα νόσημα με σοβαρό και υψηλό φορτίο

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΟΠΤΙΚΗΣ & ΟΠΤΟΜΕΤΡΙΑΣ ****************************************************************************** ΘΕΜΑΤΑ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ

ΤΜΗΜΑ ΟΠΤΙΚΗΣ & ΟΠΤΟΜΕΤΡΙΑΣ ****************************************************************************** ΘΕΜΑΤΑ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΠΤΙΚΗΣ & ΟΠΤΟΜΕΤΡΙΑΣ ****************************************************************************** ΘΕΜΑΤΑ ΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΕΡΓΑΣΙΩΝ Δρ Ιωάννης Θανόπουλος Οπτικές λαβίδες: Θεωρία και εφαρμογές με έμφαση

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΙ ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ. Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών 2009

ΚΑΙ ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ. Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών 2009 ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΑΝΔΡΙΚΗ ΥΠΟΓΟΝΙΜΟΤΗΤΑ Οδυσσέας Β. Γρηγορίου Αναπληρωτής Καθηγητής Μαιευτικής Γυναικολογίας Πανεπιστημίου Αθηνών 2009 Γενικά Στοιχεία 1. Η ανδρική υπογονιμότητα αποτελεί λίένα

Διαβάστε περισσότερα

Επιδημιολογία αιτιών θανάτου ςε δφο Καποδιςτριακοφσ δήμουσ του Ν. Πιερίασ (πληθυςμιακή μελζτη 20ετίασ 1991-2010)

Επιδημιολογία αιτιών θανάτου ςε δφο Καποδιςτριακοφσ δήμουσ του Ν. Πιερίασ (πληθυςμιακή μελζτη 20ετίασ 1991-2010) Επιδημιολογία αιτιών θανάτου ςε δφο Καποδιςτριακοφσ δήμουσ του Ν. Πιερίασ (πληθυςμιακή μελζτη 20ετίασ 1991-2010) Καραγιάννη Δ. 1, Μπάμπα Α. 2, Σουμανίδησ τ. 2, Ρίζοσ Π 2., Μπαλτζήσ Δ. 3, κούτασ Δ., ΚοτςαμίδηΙ.

Διαβάστε περισσότερα

Νόσος στελέχους: Διαδερμική ή χειρουργική αντιμετώπιση

Νόσος στελέχους: Διαδερμική ή χειρουργική αντιμετώπιση Νόσος στελέχους: Διαδερμική ή χειρουργική αντιμετώπιση Λ. Κ. Μιχάλης Καθηγητής Καρδιολογίας Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Πανελλήνιο Καρδιολογικό Συνέδριο Αθήνα, 30 Οκτωβρίου 2008 Από πού αντλούνται οι γνώσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX

ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ ΒΑΣ. ΣΙΔΕΡΗΣ, ΜΕΣΟΓΕΙΩΝ 6, ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΟΙ 115 27, ΑΘΗΝΑ, ΤΗΛ: 210 7777.654, FAX ΔΙΑΓΝΩΣΤΙΚΗ ΑΘΗΝΩΝ Μικροβιολογικό & Ερευνητικό Εργαστήριο Καθ έξιν Αποβολές Οι καθ 'έξιν αποβολές είναι μια ασθένεια σαφώς διακριτή από τη στειρότητα, και που ορίζεται ως δύο ή περισσότερες αποτυχημένες

Διαβάστε περισσότερα

National tools Country : Greece

National tools Country : Greece National tools Country : Greece Name of tool or initiative Source Short description Link Αγωγή Υγείας. Διατροφή. Διατροφικές Συνήθειες για μαθητές ηλικίας 6-8 ετών. -Εγχειρίδιο Εκπαιδευτικού -Τετράδιο

Διαβάστε περισσότερα

NATURAL FERTILITY PROJECT

NATURAL FERTILITY PROJECT NATURAL FERTILITY PROJECT Το Natural Fertility Project είναι ένα πρόγραμμα που προσεγγίζει το θέμα της γονιμότητας με φυσικές μεθόδους. Απευθύνεται σε όλες τις γυναίκες που θέλουν να συλλάβουν, φυσιολογικά

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της Αλδοστερόνης στην Αρτηριακή Υπέρταση. Γκαλιαγκούση Ευγενία Παθολόγος Β ΠΠ Κλινική ΑΠΘ Iπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης

Ο ρόλος της Αλδοστερόνης στην Αρτηριακή Υπέρταση. Γκαλιαγκούση Ευγενία Παθολόγος Β ΠΠ Κλινική ΑΠΘ Iπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Ο ρόλος της Αλδοστερόνης στην Αρτηριακή Υπέρταση Γκαλιαγκούση Ευγενία Παθολόγος Β ΠΠ Κλινική ΑΠΘ Iπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Ευεργετικά ωφέλη της θεραπείας µε ανταγωνιστές της αλδοστερόνης 30%

Διαβάστε περισσότερα

Νέοι Ευρωπαϊκοί Κανονισμοί για τα Ιατροτεχνολογικά Προϊόντα. Γιώργος Παππούς Διευθύνων Σύμβουλος ΕΚΑΠΤΥ

Νέοι Ευρωπαϊκοί Κανονισμοί για τα Ιατροτεχνολογικά Προϊόντα. Γιώργος Παππούς Διευθύνων Σύμβουλος ΕΚΑΠΤΥ Νέοι Ευρωπαϊκοί Κανονισμοί για τα Ιατροτεχνολογικά Προϊόντα Γιώργος Παππούς Διευθύνων Σύμβουλος ΕΚΑΠΤΥ Η ιστορική εξέλιξη 1985: Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο προσδιορίζει την Αρχή της Νέας Προσέγγισης New Approach

Διαβάστε περισσότερα

Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις

Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις ΓΕΝΙΚΟ ΛΥΚΕΙΟ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ (PROJECT) Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις (Quantitative Approaches to Research) Δρ ΚΟΡΡΕΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΑΘΗΝΑ 2013 Ποσοτικές ερευνητικές προσεγγίσεις (Quantitative Research

Διαβάστε περισσότερα

Η ανάλυση Oncotype DX για τον καρκίνο του προστάτη βοηθά εσάς και τον γιατρό σας να αποφασίσετε με αυτοπεποίθηση.

Η ανάλυση Oncotype DX για τον καρκίνο του προστάτη βοηθά εσάς και τον γιατρό σας να αποφασίσετε με αυτοπεποίθηση. ΕΝΕΡΓΗ ΠΑΡΑΚΟΛΟΥΘΗΣΗ Ή ΑΜΕΣΗ ΘΕΡΑΠΕΊA; Η ανάλυση Oncotype DX για τον καρκίνο του προστάτη βοηθά εσάς και τον γιατρό σας να αποφασίσετε με αυτοπεποίθηση. Για περισσότερες πληροφορίες επισκεφθείτε το OncotypeDX.com.

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης. Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ

Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης. Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ Εργαστηριακή Διάγνωση της HIV λοίμωξης Δρ. Μαρία Κοτσιανοπούλου Βιολόγος Υπεύθυνη Εργαστηριού Κέντρου Αναφοράς AIDS, ΕΣΔΥ Διάγνωση της HIV λοίμωξης Από το 1985 και μέχρι σήμερα η διαγνωστική διαδικασία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΗΡ ANIR ΕΠΙΣΗΜΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΔΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ OFFICIAL JOURNAL OF THE HELLENIC SOCIETY OF ANDROLOGY

ΑΝΗΡ ANIR ΕΠΙΣΗΜΗ ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΑΝΔΡΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ OFFICIAL JOURNAL OF THE HELLENIC SOCIETY OF ANDROLOGY ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑ ΚΑΙ ΣΥΝΤΑΞΗ-ΕΚΔΟΤΗΣ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΝΔΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Ενδοκρινολογικό Τμήμα Νοσοκομείου ΕΛΕΝΑ ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ Πλατεία Ε. Βενιζέλου 2 - Αθήνα 115 21 Τηλ.: 210 64 11156-210 6402179 - Fax : 210 6411156

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπεία υπογοναδοτροφικού υπογοναδισµού στους άνδρες

Θεραπεία υπογοναδοτροφικού υπογοναδισµού στους άνδρες 30 Θεραπεία υπογοναδοτροφικού υπογοναδισµού στους άνδρες Λ. ΑΝΔΡΕΟΥ-ΑΞΑΡΛΗ Ενδοκρινολόγος, Επιστημονικός Συνεργάτης Τμήματος Ενδοκρινολογίας και Αναπαραγωγής Νοσοκομείου «Έλενα Βενιζέλου» Εισαγωγή υπογοναδοτροφικός

Διαβάστε περισσότερα

Φαρμακευτικός χώρος: τάσεις και προοπτικές επιχειρηματικότητας & απασχόλησης

Φαρμακευτικός χώρος: τάσεις και προοπτικές επιχειρηματικότητας & απασχόλησης Φαρμακευτικός χώρος: τάσεις και προοπτικές επιχειρηματικότητας & απασχόλησης Κωνσταντίνος Μ. Φρουζής: Πρόεδρος Φαρμακευτικών Επιχειρήσεων Ελλάδος (ΣΦΕΕ) Αντιπρόεδρος & Γενικός Διευθυντής, Novartis Hellas

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ

ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΕΤΡΙΚΑ ΠΡΟΤΥΠΑ ΜΑΘΗΜΑ ΠΡΩΤΟ ΘΕΩΡΙΑΣ-ΑΠΛΟ ΓΡΑΜΜΙΚΟ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ PASW 18 Δρ. Κουνετάς Η Κωνσταντίνος Ακαδημαϊκό Έτος 2011 2012 ΕΠΙΧ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΤΑ και άλλες βιομηχανικές δραστηριότητες

ΕΤΑ και άλλες βιομηχανικές δραστηριότητες Το παρακάτω κείμενο περιέχει οδηγίες, παραδείγματα και διευκρινήσεις σχετικά με το τι θεωρείται Έρευνα και Τεχνολογική Ανάπτυξη, με έμφαση σε βιομηχανικές δραστηριότητες. Βασίζεται στο εγχειρίδιο Frascati

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΗΤΑ στην Αιμοδοσία

ΠΟΙΟΤΗΤΑ στην Αιμοδοσία ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ - ΔΙΑΠΙΣΤΕΥΣΗ Νίκη Βγόντζα Διευθύντρια Αιμοδοσίας Κωνσταντοπούλειο Γ.Ν.Ν. Ιωνίας Σημαίνει : ΠΟΙΟΤΗΤΑ στην Αιμοδοσία μετάγγιση σωστού και ασφαλούς αίματος στο σωστό ασθενή τη κατάλληλη

Διαβάστε περισσότερα

.: 57-152 MEDLINE, 20, 152 35

.: 57-152 MEDLINE, 20, 152 35 1 - - 2008.: 57-152 2 12:31 PM 9/4/08 10 COVER.40:COVER.38 MEDLINE, 20, 152 35 ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑ ΚΑΙ ΣΥΝΤΑΞΗ-ΕΚΔΟΤΗΣ: ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΑΝΔΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ Ενδοκρινολογικό Τμήμα Νοσοκομείου ΕΛΕΝΑ ΒΕΝΙΖΕΛΟΥ Πλατεία Ε.

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη

Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη Μωυσίδης Κυριάκος Λέκτορας Ουρoλογίας Β ουρολογική κλινική του Α.Π.Θ. Διευθυντής Καθηγητής Ε. Ιωαννίδης Διαχείριση της βιοχημικής υποτροπής στον καρκίνο του προστάτη Καρκίνος του προστάτη Yπάρχει κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη ύπνου στο σπίτι. Δυνατότητες και περιορισμοί. Μ.Βαγιάκης Διευθυντής ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΗΣ ΥΠΝΟΥ Νοσοκομείο Ο Ευαγγελισμος

Μελέτη ύπνου στο σπίτι. Δυνατότητες και περιορισμοί. Μ.Βαγιάκης Διευθυντής ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΗΣ ΥΠΝΟΥ Νοσοκομείο Ο Ευαγγελισμος Μελέτη ύπνου στο σπίτι. Δυνατότητες και περιορισμοί. Μ.Βαγιάκης Διευθυντής ΚΕΝΤΡΟ ΜΕΛΕΤΗΣ ΥΠΝΟΥ Νοσοκομείο Ο Ευαγγελισμος ΙΩΑΝΝΙΝΑ 8/5/2015 Οι καιροί αλλάζουν..! Καταγραφικό για πλήρη μελέτη, έτος 2014.

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονη µελέτη ροής-πίεσης. Αναστάσιος Αθανασόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστηµίου Πατρών

Σύγχρονη µελέτη ροής-πίεσης. Αναστάσιος Αθανασόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστηµίου Πατρών + Ακράτεια Υπερπλασία προστάτη Υπερδραστήρια κύστη Νευρογενής κύστη Σύγχρονη µελέτη ροής-πίεσης Αναστάσιος Αθανασόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Πανεπιστηµίου Πατρών + Ο Αναστάσιος Αθανασόπουλος υπήρξε ή

Διαβάστε περισσότερα