ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΟΤΗΤΑΣ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΔΕΙΚΤΩΝ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΟΤΗΤΑΣ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΔΕΙΚΤΩΝ"

Transcript

1 ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Διδακτορική Διατριβή Ολοκληρωμένη Μεθοδολογία & Πληροφοριακό Σύστημα Παραγωγής ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΟΤΗΤΑΣ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΔΕΙΚΤΩΝ Κωνσταντίνος Μ. Μαρής

2 ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΣΧΟΛΗ ΗΛΕΚΤΡΟΛΟΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ & ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΩΝ Διδακτορική Διατριβή Ολοκληρωμένη Μεθοδολογία & Πληροφοριακό Σύστημα Παραγωγής ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΟΤΗΤΑΣ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΔΕΙΚΤΩΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ Μ. ΜΑΡΗΣ ΑΘΗΝΑ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2006

3 Στους γονείς μου Ροδούλα και Μιχάλη και στη Σοφία

4 Πρόλογος Η διδακτορική διατριβή εκπονήθηκε υπό την εποπτεία του τμήματος των Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Υπολογιστών του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου, στα πλαίσια των ερευνητικών δραστηριοτήτων της Μονάδας Προβλέψεων και Προοπτικής του Εργαστηρίου Αποφάσεων και Διοίκησης. Η διδακτορική διατριβή έλαβε χώρα κατά την χρονική περίοδο μεταξύ Δεκεμβρίου του Σεπτεμβρίου του Κατά το διάστημα αυτό, βίωσα τη χαρά της έρευνας και είχα την τιμή να συναναστραφώ με ανθρώπους εκπληκτικούς, αποτελεσματικούς και δημιουργικούς, με τους οποίους μοιραστήκαμε κοινούς στόχους, ανησυχίες και οράματα. Το υπόβαθρο των γνώσεων και οι εμπειρίες που απέκτησα, διεύρυναν τον τρόπο σκέψης μου και σηματοδότησαν την έως τώρα πορεία μου, αφενός επαγγελματικά και αφετέρου κοινωνικά. Πρωτίστως, και περισσότερο απ όλους νοιώθω την ανάγκη να εκφράσω τις θερμές μου ευχαριστίες και τον σεβασμό μου στον Καθηγητή κ. Βασίλη Ασημακόπουλο, για την ευκαιρία που μου έδωσε να πραγματώσω ένα στόχο ζωής. Ιδιαίτερα για την αμέριστη καθοδήγηση, την εμπιστοσύνη και την συμπαράσταση που αγόγγυστα μου πρόσφερε καθ όλη την διάρκεια της παρούσας διατριβής. Οι επιστημονικές του γνώσεις, η καθαρή του σκέψη, το στοχευόμενο μεντορινγκ, η εποικοδομητική κριτική και οι συμβουλές του, ήταν αρωγός στις προσπάθειές μου. Επίσης ευχαριστώ θερμά τον Καθηγητή κ. I.-E. Σαμουϊλίδη και τον Καθηγητή κ. Γ. Μέντζα μέλη της συμβουλευτικής μου επιτροπής, για την ουσιαστική στήριξη τους στην εκπόνηση της διατριβής. Ιδιαίτερη ευγνωμοσύνη χρωστώ στον Δρ. Νικολόπουλο Κωνσταντίνο. Οι οξυδερκείς παρατηρήσεις και υποδείξεις του, το ειλικρινές και ουσιαστικό ενδιαφέρον και η ανταπόκριση σε μια περίοδο έντονης πίεσης, συνέβαλαν τα μέγιστα στην ολοκλήρωση της παρούσας διατριβής. Η εργασία μαζί του ήταν μια ολοκληρωμένη και αξιοζήλευτη διδακτική εμπειρία. ΕΜΠ Σχολή Ηλεκτρολόγων Μηχ. & Μηχ. Υπολογιστών i

5 Θα ήθελα να ευχαριστήσω τον Αν. Καθηγητή Ι. Ψαρρά, τον Καθηγητή Ι. Βασιλείου, τον Επ. Καθηγητή Δ. Ασκούνη, τον Καθηγητή Π. Κωττή και τον Καθηγητή Σ. Μακριδάκη για την τιμή που μου έκαναν να συμμετάσχουν στην επιτροπή εξέτασης της διατριβής. Νιώθω ακόμα υποχρέωση προς όλους εκείνους που μοιράστηκαν τον ενθουσιασμό μου για αυτή την ιστορία. Ειδικότερα θέλω να ευχαριστήσω: o Τους φίλους και υπέροχους συνεργάτες Δρ. Ταβανίδου Ελένη, Δρ. Πετρόπουλο Χρήστο, Δρ. Παγουρτζή Έλλη και Δρ. Α. Πατέλη με τους οποίους βρεθήκαμε από την αρχή σχεδόν, μαζί στην ίδια πορεία. Η βοήθεια στις κρίσιμες ώρες και οι παρατηρήσεις τους σε διάφορες πτυχές της διατριβής, ήταν σημαντικές. o Τους φίλους και συνεργάτες Ε. Πετρά και Ν. Μπουγιούκο για τις επισημάνσεις και την πρόθυμη συνδρομή τους. o Την εξαιρετική Ε. Μαυροδοπούλου για το ενδιαφέρον της. Συνοδοιπόροι σε αυτή την 6χρονή πορεία, υπήρξαν οι γονείς μου, ένα μεγάλο ευχαριστώ δεν εκφράζει στο ελάχιστο την ανιδιοτελή στήριξη που μου πρόσφεραν. Κωνσταντίνος Μιχ. Μαρής Σεπτέμβριος 2006 ΕΜΠ Σχολή Ηλεκτρολόγων Μηχ. & Μηχ. Υπολογιστών ii

6 Ολοκληρωμένη Μεθοδολογία & Πληροφοριακό Σύστημα Παραγωγής ΠΡΟΒΛΕΨΗΣ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΟΤΗΤΑΣ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΩΝ ΔΕΙΚΤΩΝ Επιτομή Κοινή παραδοχή από το σύνολο των αναλυτών κατά την διάρκεια των τελευταίων ετών αποτελεί η άποψη, ότι η μεταβλητότητα ενός τίτλου (π.χ. δείκτη, μετοχή, αμοιβαίο κτλ) προκαλείται από την τυχαία άφιξη νέων πληροφοριών σχετιζόμενες με τις μελλοντικές αποδόσεις του. Είναι κοινώς αποδεκτό, ότι η μεταβλητότητα διαδραματίζει σημαντικό ρόλο σε χρηματοοικονομικά θέματα και αποτελεί έναν από τους κρίσιμους παράγοντες καθορισμού των τιμών των δικαιωμάτων χρηματιστηριακών παραγώγων, γεγονός που οδηγεί στην επιλογή της κατάλληλης στρατηγικής επένδυσης. Η παρούσα διατριβή περιγράφει μια ολοκληρωμένη μεθοδολογία διαπραγμάτευσης των δικαιωμάτων, η οποία βασίζεται στην κατεύθυνση των προβλέψεων της μεταβλητότητας. Αν και στις περισσότερες περιπτώσεις είναι αρκετά δύσκολο να παραχθούν ακριβείς προβλέψεις της μεταβλητότητας, η πρόβλεψη της κατεύθυνσής της είναι σημαντικά ευκολότερη. Μείωση του σφάλματος αλλαγής κατεύθυνσης οδηγεί σε κερδοφόρες στρατηγικές επένδυσης. Το καθαρό κέρδος βασίζεται στο μέγεθος της αλλαγής μεταβλητότητας. Εντούτοις, οι επιτυχείς προβλέψεις της μεταβλητότητας, οι οποίες έχουν εκτιμηθεί από τον δείκτη σφάλματος αλλαγής κατεύθυνσης, παρουσιάζουν ικανοποιητικά αποτελέσματα και αποδίδουν κέρδη. Λέξεις Κλειδιά: Πληροφοριακό Σύστημα Απόφασης, Διαπραγμάτευση Δικαιωμάτων, Πρόβλεψη Μεταβλητότητας, Σφάλμα Αλλαγής Κατεύθυνσης

7 VOLATILITY FORECASTING OF DERIVATIVES Methodology and an Integrated Information System for an Investment Strategy Proposition Abstract Analysts have claimed over the last years that the volatility of an asset is caused solely by the random arrival of new information about the future returns from the underlying asset. It is a common belief that volatility is of great importance in finance and it is one of the critical factors determining option prices and consequently driving option-trading strategies. The thesis describes an empirical option trading methodology based on efficient volatility direction forecasts. Although in most cases accurate volatility forecasts are hard to obtain, forecasting the direction is significantly easier. Increase in the directional accuracy leads to profitable investment strategies. The net gain is depended on the size of the changes as well; However successful volatility forecasts in terms of directional accuracy was found to be sufficient for positive results. Keywords: Decision Support System, Options Trading, Forecasting Volatility, Directional Accuracy

8 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ

9 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Ευρεία Περίληψη Ενότητα 1 αποτελούμενη από: Εισαγωγή στην αγορά των χρηματιστηριακών παραγώγων. Ιστορική αναδρομή αγοράς παραγώγων, περιγραφή δομής & λειτουργίας των χρηματιστηρίων παραγώγων, με σαφή αναφορά στις πιο διαδεδομένες στρατηγικές επένδυσης των διεθνών χρηματιστηριακών αγορών. ( 1 ο και 2 ο κεφάλαιο ). Κεφάλαιο 1: Ιστορική Αναδρομή Αγοράς Παραγώγων Eίναι κοινώς αποδεκτό ότι τα Παράγωγα αποτελούν χρηματιστηριακά προϊόντα που έκαναν την εμφάνισή τους τις τελευταίες δεκαετίες στις χρηματιστηριακές αγορές για λόγους αντιστάθμισης κινδύνου χαρτοφυλακίων ή κερδοσκοπίας. Η αλήθεια βρίσκεται στο π.χ. όταν οι Φοίνικες εμπορεύονταν προϊόντα και οι συμφωνίες τους αφορούσαν αγοραπωλησίες μελλοντικών ημερομηνιών. Τον 3 ο αιώνα π.χ. σύμφωνα με τον Αριστοτέλη, ο Θαλής χρησιμοποιώντας την αστρονομία προέβλεψε πλούσια σοδιά για την ελιά τον επόμενο χρόνο και κερδοσκόπησε παραχωρώντας δικαίωμα χρήσης των ελαιοτριβείων στους ελαιοπαραγωγούς. Τον 17ο αιώνα τα παράγωγα ξαναεμφανίστηκαν στην Ολλανδία την εποχή που επικρατούσε η λεγόμενη «Τρέλα της Τουλίπας» (Dash, 1999). Οι παραγωγοί και αγοραστές έκλειναν συμφωνίες καταβάλλοντας προκαταβολές με σκοπό να αγοράσουν και να πουλήσουν σε μελλοντική ημερομηνία συγκεκριμένους τύπους τουλίπας, προκειμένου να αντισταθμίσουν τον κίνδυνό τους στην περίπτωση που η συγκομιδή θα ήταν φτωχή. Στο χρηματιστήριο του Άμστερνταμ (Amsterdam Bourse), ήδη από τον 17ο αιώνα, συναλλάσσονταν, τα γνωστά πλέον, i

10 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ συμβόλαια δικαιωμάτων (Options). Μετά τον 2ο Παγκόσμιο Πόλεμο, στις Η.Π.Α. οι συναλλαγές συμβολαίων δικαιωμάτων άρχισαν ξανά στην εξωχρηματιστηριακή αγορά (Over The Counter Market). Μοχλός ανάπτυξης των χρηματιστηριακών προϊόντων αποτέλεσε η κατάργηση του συστήματος σταθερών ισοτιμιών στις αρχές του 70 και η ανάγκη αντιμετώπισης των συναλλαγματικών κινδύνων. Έτσι, δημιουργήθηκαν στην παγκόσμια αγορά προϊόντα κατάλληλα να αντισταθμίζουν τις τιμές του συναλλάγματος, των επιτοκίων και των μετοχών. Σε περιόδους μεγάλων διακυμάνσεων ή παρατεταμένης πτώσης (Brenner et al., 2006) των χρηματιστηρίων, τα χρηματιστηριακά παράγωγα προϊόντα αποτελούσαν την ασπίδα προστασίας των επενδυτών που ήθελαν να προβούν σε αγοροπωλησίες και δεν τους βοηθούσε το χρηματιστηριακό κλίμα. Συνεπώς, ο βασικός λόγος ανάπτυξης των αγορών χρηματοοικονομικών παραγώγων, είναι η ουσιαστική κάλυψη των επενδυτών από τυχόν χρηματοοικονομικούς κινδύνους. Σε παράλληλη τροχιά, δίδεται η δυνατότητα για κερδοσκοπικά παιχνίδια με δέσμευση μικρής ποσότητας κεφαλαίων. Η ραγδαία ανάπτυξη των αγορών παραγώγων ως μέσο κερδοσκοπικών παιχνιδιών ουσιαστικά επέβαλε μια νέα τάξη πραγμάτων στις χρηματοοικονομικές αγορές. Παρατηρείται ραγδαία αύξηση τα τελευταία χρόνια επενδυτών που δελεάζονται από τις επενδύσεις, οι οποίες απαιτούν μικρή δέσμευση κεφαλαίων με μεγάλη απόδοση κερδών σε περίπτωση σωστής πρόβλεψης. Το ζητούμενο είναι η εύρεση των κατάλληλων εργαλείων στήριξης - λήψης σωστών επενδυτικών αποφάσεων. Στόχος της προτεινόμενης διδακτορικής διατριβής, είναι η ανάπτυξη μιας ευέλικτης, εμπεριστατωμένης και ολοκληρωμένης μεθοδολογίας παραγωγής πρόβλεψης της μεταβλητότητας παραγώγων χρηματιστηριακών δεικτών καθώς και η εφαρμογή της σε κατάλληλη επενδυτική στρατηγική με σκοπό την μεγιστοποίηση του περιθωρίου δυνητικού κέρδους. Παράλληλα εφαρμόζεται και αναπτύσσεται το αντίστοιχο πληροφοριακό σύστημα αυτοματοποίησης των διαδικασιών της μεθοδολογίας. Η διδακτορική διατριβή έλαβε χώρα κατά την διάρκεια της χρονικής περιόδου από τον Δεκέμβριο του 1999 έως τον Σεπτέμβριο του 2006 και οδήγησε σε πέντε δημοσιεύσεις σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά. Συγκεκριμένα: ii

11 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Nikolopoulos, K., Maris, K., Tavanidou, E., Metaxiotis, K., Assimakopoulos V. (2003) 'Supporting Business Decisions through Forecasting: A Case Study in a Greek Tobacco Distribution Company', Journal of Information & Knowledge Management, 2(3): Maris, K., Pantou, G., Nikolopoulos, K., Assimakopoulos, V. (2003) 'Forecasting Volatility with the Theta Model', Journal of Empirical Economics Letters, 2(6): Maris, K., Pantou, G., Nikolopoulos, K., Pagourtzi, E., Assimakopoulos, V. (2004 a) 'A study of financial volatility forecasting techniques in FTSE/ASE 20 index, Applied Economic Letters, 11: Maris, K., Metaxiotis, K., Pantou, G., Nikolopoulos, K., Tavanidou, E., Assimakopoulos, V. (2004 b) 'D-TIFIS: A decision support system for options trading', Information Management & Computer Security, 12(1): Maris, K., Nikolopoulos, K., Gannelos, K., Assimakopoulos, V. (2005) 'Option trading driven by volatility direction accuracy', Applied Economics (forthcoming). Κεφάλαιο 2 Χρηματιστήριο Παραγώγων Η διαπραγμάτευση των παραγώγων χρηματιστηριακών προϊόντων σε ειδικές αγορές διέπονται από τους δικούς τους μηχανισμούς και θεσμικά πλαίσια. Μάλιστα παρατηρούνται σημαντικές ομοιότητες με τις αγορές άμεσης εκκαθάρισης (Spot Market) (π.χ. Χρηματιστήριο Αξιών Αθηνών κ.α.), στις οποίες διαπραγματεύονται οι υποκείμενες αξίες (μετοχές, κ.α.), επί των οποίων συνάπτονται τα συμβόλαια. Οι χρηματιστηριακές αγορές παραγώγων λειτουργούν ως ενδιάμεσος φορέας των συμβαλλόμενων μερών (επενδυτές) και αποβλέπουν στην εξασφάλιση εκτέλεσης των υποχρεώσεων τους. Γι αυτό είναι ιδιαίτερα αυστηροί στην περίπτωση οικονομικής αδυναμίας (Kolb and Overdahl, 2003). Αντικείμενο αγοροπωλησίας (Chance, 2003) των χρηματιστηρίων παραγώγων είναι συμβόλαια δικαιωμάτων επί των υποκείμενων τίτλων (μετοχές, ομόλογα, κ.α.) των αγορών άμεσης εκκαθάρισης και όχι οι ίδιες οι αξίες. iii

12 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Παράγωγα Προθεσμιακά Συμβόλαια Παράγωγα προθεσμιακά συμβόλαια (Kleinman, 2005) καλούνται οι συμφωνίες, τυποποιημένες ή μη, με τις οποίες η τιμή της αγορά ή της πώλησης ενός αγαθού είναι καθορισμένη (fixed) τη στιγμή που συμφωνείται το συμβόλαιο. Eνώ η παράδοση και η πληρωμή προγραμματίζονται σε μία καθορισμένη μελλοντική στιγμή. Ο πωλητής ενός προθεσμιακού συμβολαίου συμφωνεί να παραδώσει το υποκείμενο αγαθό (underlying commodity) σε μία μελλοντική ημερομηνία και σε προκαθορισμένη τιμή. Ενώ ο αγοραστής αναλαμβάνει την υποχρέωση να παραλάβει το αγαθό στην ίδια προκαθορισμένη τιμή. Τα προθεσμιακά συμβόλαια, κυρίως εξυπηρετούν το σκοπό της εξάλειψης της αβεβαιότητας σχετικά με παράγοντες, οι οποίοι μπορεί να επηρεάσουν την μελλοντική πληρωμή. Παράγωγα Χρηματιστηριακά Προϊόντα Τα παράγωγα χρηματοοικονομικά προϊόντα είναι τυποποιημένα χρηματιστηριακά συμβόλαια, των οποίων η αξία καθορίζεται από το υποκείμενο προϊόν από το οποίο δημιουργούνται. Ως υποκείμενο προϊόν καλούνται να είναι μετοχές, χρηματιστηριακοί δείκτες, ομόλογα, συναλλαγματική ισοτιμία (Chicago Board of Trade, 2004), διάφορα προϊόντα όπως μέταλλα ή αγροτικά προϊόντα κ.α. (Chicago Board of Trade, 2005). Βασικός σκοπός αυτών των προϊόντων αποτελούν τα παρακάτω: Aντιστάθμιση κινδύνου (Hedging), Λήψη θέσεων με βραχυπρόθεσμο ή μακροπρόθεσμο ορίζοντα, με σκοπό τη κερδοσκοπία βασιζόμενη στις προσδοκίες του επενδυτή στην αγορά. Συμβόλαια Μελλοντικής Εκπλήρωσης (ΣΜΕ) Τα ΣΜΕ, ανήκουν στην ευρύτερη οικογένεια των προθεσμιακών συμβολαίων με την διαφορά ότι αποτελούν τυποποιημένα συμβόλαια, τα οποία καθορίζουν την παράδοση και την πληρωμή ενός συγκεκριμένου προϊόντος μέσω ενός κεντρικού οίκου εκκαθάρισης (clearing house). Οι συναλλαγές σε ΣΜΕ είναι αυστηρά τυπικές και υπόκεινται σε αυστηρούς κανόνες. Εξαιτίας αυτών των χαρακτηριστικών, τα ΣΜΕ συναλλάσσονται εύκολα κατά την διάρκεια ζωής τους. Το ΧΠΑ παρέχει τυποποιημένους όρους (Νικήτα, 2003) για τα είδη εργαλείων που συναλλάσσονται, τυποποιημένο μέγεθος iv

13 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ συμβολαίου, αξία και ημερομηνία παράδοσης. Στα τυποποιημένα ΣΜΕ ισχύει η καθημερινή χρέωση και πίστωση των κερδών και ζημιών. Ο επενδυτής που έχει λάβει θέση στα ΣΜΕ οφείλει κάθε μέρα μετά την λήξη της διαπραγμάτευσης, να καταβάλει τις τυχών ζημιές της ημέρας και να καρπώνεται τα κέρδη στην αντίθετη περίπτωση. Δικαιώματα Τα δικαιώματα (options) (Granger, 1989) ορίζονται ως τυποποιημένες προαιρετικές συμφωνίες αγοράς ή πώλησης αξιών (π.χ. μετοχές, συνάλλαγμα, ομόλογα, κ.α.) σε συγκεκριμένη τιμή και για συγκεκριμένη διάρκεια. Δικαίωμα άσκησης έχει μόνο ο αγοραστής του δικαιώματος, στην περίπτωση βέβαια που η αγορά ή η πώληση του υποκείμενου τίτλου αποτελεί συμφέρουσα λύση. Αντίθετα, ο αντισυμβαλλόμενος πωλητής είναι υποχρεωμένος να αγοράσει ή να πωλήσει οποτεδήποτε του το ζητήσει ο αγοραστής. Το δικαίωμα του αγοραστή αποκτάται διότι καταβάλλει χρηματικό ποσό (premium) στον πωλητή του δικαιώματος. Όταν το τυποποιημένο δικαίωμα προβλέπει αγορά αναφέρεται ως call, ενώ όταν προβλέπει πώληση αναφέρεται ως put. Εξωχρηματιστηριακά Δικαιώματα (OTC) Οι συναλλαγές σε εξωχρηματιστηριακά δικαιώματα δεν συνδέονται με τυποποιημένη δομή στην οποία η προσφορά και η ζήτηση συγκεντρώνονται σε έναν κεντρικό χώρο συναλλαγών. Η διαμόρφωση των τιμών είναι αποτέλεσμα διαβουλεύσεων και όχι δημοπρασίας. Τα εξωχρηματιστηριακά δικαιώματα δεν υπόκεινται σε μία συγκεκριμένη διαδικασία συναλλαγών, αλλά οι συναλλαγές τους πραγματοποιούνται κατά κύριο λόγο στις τράπεζες. Τα εξωχρηματιστηριακά δικαιώματα δεν συναλλάσσονται στα οργανωμένα χρηματιστήρια και επιπρόσθετα δεν έχουν δευτερογενή αγορά. Δανεισμός Τίτλων σε Μορφή Repos Repo επί μετοχών είναι τα προϊόντα μέσω των οποίων οι επενδυτές μπορούν να δανείσουν ή και να δανειστούν από τον εκκαθαριστικό οίκο (clearing house) μετοχές. Τα πιο διαδεδομένα προϊόντα Repos είναι αυτά επί μετοχών. Πρόκειται για τις συμβάσεις πώλησης με σύμφωνο επαναγοράς (Stock Repo) και τις συμβάσεις αγοράς με σύμφωνο επαναπώλησης (Reverse Stock Repo). v

14 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στρατηγικές Επένδυσης Ως στρατηγική επένδυσης καλείται το σύνολο των θέσεων επένδυσης που λαμβάνουν οι συμμετέχοντες στην αγορά, με σκοπό την βέλτιστη συγκεκριμενοποίηση των στόχων τους. Οι στόχοι αυτοί μπορεί να είναι η κερδοσκοπία, η αντιστάθμιση κινδύνων κλπ. Οι Στρατηγικές βασίζονται κατά κύριο λόγο στις προσδοκίες των επενδυτών, όσον αφορά την κατεύθυνση του υποκείμενου τίτλου (ανοδική, καθοδική ή ουδέτερη), αλλά και την εκτίμηση σχετικά με τις πιθανότητες (likelihood) και το μέγεθος (extent) των αναμενόμενων μεταβολών. Αύξηση των κινδύνων συνεπάγεται αύξηση του περιθωρίου κέρδους. Παρόλα αυτά, δεν αρκεί ο υπολογισμός του μέγιστου κέρδος που μπορεί να προκύψει από μια θέση, ώστε να επιλέξει μια στρατηγική επένδυσης. Η πιθανότητα να συμβεί μία ζημιά και το ύψος της πρέπει να συνεπικουρούν στην λήψη της απόφασης. Βασικές Θέσεις Επένδυσης Ως βασικές θέσεις ορίζονται τα ΣΜΕ και τα δικαιώματα που προσφέρονται τυποποιημένα από τα χρηματιστήρια παραγώγων. Οι βασικές θέσεις χαρακτηρίζονται από το τυπικό τους περιορισμένο ή απεριόριστο δυνητικό κέρδος ή ζημιά. Θέση Αγοράς Συμβολαίων Μελλοντικής Εκπλήρωσης (ΣΜΕ) Θέση Πώλησης Συμβολαίων Μελλοντικής Εκπλήρωσης (ΣΜΕ) Αγορά δικαιώματος αγοράς - Long Call Πώληση δικαιώματος αγοράς - Short Call Αγορά δικαιώματος πώλησης - Long put Πώληση δικαιώματος πώλησης - Short put Σύνθετες θέσεις επένδυσης Οι σύνθετες θέσεις επένδυσης δημιουργούνται κατά την ταυτόχρονη αγορά ή πώληση δύο ή περισσοτέρων βασικών θέσεων. Προφανές είναι ότι ο αριθμός των συνδυασμών που δύναται να πραγματοποιηθούν είναι αρκετά μεγάλος. vi

15 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Ενότητα 2 αποτελούμενη από: Επισκόπηση - Αναλυτική περιγραφή μεθοδολογικών προσεγγίσεων, εργαλεία μελέτης, ανάλυσης και παραγωγής προβλέψεων χρηματιστηριακών δεικτών με εμπεριστατωμένη επισκόπηση των μεθόδων πρόβλεψης της μεταβλητότητας. ( 3 ο και 4 ο κεφάλαιο ). Κεφάλαιο 3 Μέθοδος Τεχνικής Ανάλυσης Ως τεχνική ανάλυση ορίζεται η μελέτη συμπεριφοράς ενός χρηματιστηριακού δείκτη ή μίας μετοχής με την χρήση γραφικών παραστάσεων (Bessembinder & Chan 1995, Ito 1999). Σκοπός της τεχνικής ανάλυσης είναι η μελέτη, η ανάλυση και η παραγωγή προβλέψεων των διακυμάνσεων των δεικτών με απώτερο στόχο το κέρδος (Hudson et al. 1996, Bong-Chan 1996, Neely 2001). Μέθοδος Οικονομικής Ανάλυσης Οι προβλέψεις που απορρέουν από τη μέθοδο οικονομικής ανάλυσης βασίζονται στην σχέση ανάμεσα στις διάφορες οικονομικές, πολιτικές και κοινωνικές μεταβλητές και στην τιμή του υποκείμενου τίτλου (Ross et al., 2001). Η μέθοδος οικονομικής ανάλυσης ανήκει στην κατηγορία του αιτιοκρατικού επεξηγηματικού μοντέλου (causal relationship or explanatory model). Το μοντέλο αυτό στηρίζεται στην βασική υπόθεση ότι υπάρχει μία σταθερή σχέση μεταξύ του υπό πρόβλεψη μεγέθους (εξαρτημένη μεταβλητή, π.χ. τιμή του υποκείμενου τίτλου) και ορισμένων παραμέτρων (ανεξάρτητων μεταβλητών, π.χ. οικονομικούς πολιτικούς και λοιπούς παράγοντες) που το επηρεάζουν. Μέθοδοι Χρονοσειρών Ο πιο διαδεδομένος τρόπος μελέτης, ανάλυσης και παραγωγής προβλέψεων χρηματοοικονομικών δεικτών είναι οι μέθοδοι των χρονοσειρών. Οι μέθοδοι των χρονοσειρών αποτελούν μαθηματικά μοντέλα, βασισμένα στις αρχές της στατιστικής επιστήμης. Βασίζονται στην υπόθεση ότι η μεταβολή της τιμής ενός μεγέθους (π.χ. δείκτης, υποκείμενος τίτλος, κ.α.) ακολουθεί ένα συγκεκριμένο πρότυπο, το οποίο έχει μεγάλη πιθανότητα να επαναληφθεί. Η επιτυχία των συγκεκριμένων μοντέλων εστιάζεται στην αναγνώριση του vii

16 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ «λανθάνοντος» προτύπου μιας χρονοσειράς και την προέκταση του προτύπου στο μέλλον. Η εφαρμογή του μοντέλου των χρονοσειρών στηρίζεται στην παραδοχή ότι το «λανθάνον» πρότυπο αναγνωρίζεται με βάση τα ιστορικά δεδομένα και υπάρχει η θεώρηση ότι θα διατηρηθεί σταθερό στο μέλλον. Κατά συνέπεια, οι προβλέψεις που παράγονται βασίζονται στην «ιστορία» της χρονοσειράς και μπορούν να θεωρηθούν ικανοποιητικές εφόσον δεν αλλάξει το καθεστώς των συνθηκών. Οι μέθοδοι που περιγράφονται από το μοντέλο των χρονοσειρών επιλέγονται συχνότατα, για την πρόβλεψη χρηματοοικονομικών μεγεθών, για τέσσερις βασικούς λόγους που περιγράφονται παρακάτω: Η συσχέτιση της τιμής του δείκτη με ανεξάρτητους κοινωνικούς πολιτικούς - οικονομικούς παράγοντες δεν είναι πάντα εφικτή και ακόμη δυσκολότερος είναι ο προσδιορισμός της βαρύτητας του καθενός ξεχωριστά. Συνήθως ενδιαφερόμαστε για το τι θα συμβεί μελλοντικά στον δείκτη και όχι για το γιατί. Το κόστος που απαιτείται είναι πολύ μικρότερο σε σχέση με εκείνο που χρειάζεται για να ακολουθήσει κανείς τις οικονομικές μεθόδους ανάλυσης. Ο χρόνος μελέτης, ανάλυσης των χρονοσειρών και η παραγωγή προβλέψεων είναι πολύ μικρός. Κεφάλαιο 4 Μεταβλητότητα Παράγωγων Χρηματιστηριακών Δεικτών Η μεταβλητότητα δεν είναι ένα μέγεθος που παρατηρείται άμεσα στις χρηματιστηριακές αγορές, όπως είναι οι τιμές των υποκείμενων τίτλων (π.χ. τιμές μετοχών ή δεικτών), αλλά υπολογίζεται συναρτήσει των χρονοσειρών τους. Οι δύο βασικές κατηγορίες της μεταβλητότητας είναι η τεκμαρτή και η ιστορική μεταβλητότητα. Η τεκμαρτή μεταβλητότητα υπολογίζεται λαμβάνοντας υπόψη τις τιμές των δικαιωμάτων (call και put), τα οποία διαπραγματεύονται στην αγορά παραγώγων. Για τον υπολογισμό της τεκμαρτής μεταβλητότητας έχουν αναπτυχθεί διάφορα μοντέλα αποτίμησης με επικρατέστερα εκείνα των Black & Scholes και του Cox Ross Rubinstein. Αντίστοιχα, η ιστορική μεταβλητότητα υπολογίζεται μόνο από τις ιστορικές τιμές του υποκείμενου τίτλου. viii

17 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Τεκμαρτή Μεταβλητότητα Σύμφωνα με την θεωρία, η τιμή του δικαιώματος εξαρτάται από διάφορες μεταβλητές, μία εκ των οποίων είναι και η μεταβλητότητα. Συνεπώς, για τον υπολογισμό της θεωρητικής τιμής ενός δικαιώματος (δίκαιη τιμή) εισάγονται οι εν λόγω μεταβλητές, συμπεριλαμβανομένης και της μεταβλητότητας σε ένα μοντέλο αποτίμησης δικαιωμάτων (Fontanills et al., 2003). Στην περίπτωση που αντιστραφεί η διαδικασία και εισαχθεί η πραγματική τιμή ενός δικαιώματος σε ένα μοντέλο αποτίμησης εξάγεται η πραγματική τιμή της μεταβλητότητας, η οποία ονομάζεται «Τεκμαρτή Μεταβλητότητα». Συνεπώς, η τεκμαρτή μεταβλητότητα, είναι ένα σημαντικό κριτήριο στην αποτίμηση δικαιωμάτων και υποδεικνύει το πως οι επενδυτές εκτιμούν και αξιολογούν την αγορά. Ιστορική Μεταβλητότητα Η ιστορική μεταβλητότητα υπολογίζεται από τις ιστορικές τιμές του υποκείμενου τίτλου (Hull 1997, Zhou and Sornette 2006). Για τον προσδιορισμό της ιστορικής μεταβλητότητας οι παράμετροι που λαμβάνονται υπ όψη είναι (α) το βάθος χρόνου των δεδομένων που θα χρησιμοποιηθεί και (β) η περίοδος των τιμών που θα συλλεγεί, αναλόγως αν ζητείται ο καθορισμός της μακροχρόνιας ή βραχυχρόνιας μεταβλητότητας. Ορίζοντες Πρόβλεψης της Μεταβλητότητας Παράγωγων Χρηματιστηριακών Δεικτών Η επιλογή του ορίζοντα πρόβλεψης της μεταβλητότητας είναι υποκειμενική και στηρίζεται στην κρίση του επενδυτή. Οι συνηθέστεροι ορίζοντες πρόβλεψης που εμφανίζονται στην διεθνή βιβλιογραφία κατατάσσονται σε τρεις κατηγορίες (α) τον βραχυπρόθεσμο (β) τον μεσοπρόθεσμο και (γ) τον μακροπρόθεσμο ορίζοντα. Μέθοδοι Πρόβλεψης της Μεταβλητότητας Παράγωγων Χρηματιστηριακών Δεικτών Οι μέθοδοι πρόβλεψης που αφορούν την μεταβλητότητα της τιμής ενός χρηματιστηριακού δείκτη κατηγοριοποιούνται ως εξής: ix

18 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Κλασσικά Μοντέλα Πρόβλεψης Τα κλασσικά μοντέλα χρησιμοποιούν παρατηρήσεις του παρελθόντος για να προβλέψουν μελλοντικές τιμές. Συνήθως, οι προβλέψεις που παράγονται με την βοήθεια των κλασσικών μοντέλων χρησιμοποιούνται για να συγκριθούν τα αποτελέσματα των ποιο εξελιγμένων μοντέλων πρόβλεψης. Οικονομετρικά Μοντέλα Πρόβλεψης Η εκτεταμένη χρήση των κλασσικών μοντέλων πρόβλεψης των χρονοσειρών της μεταβλητότητας, ώθησε τους ερευνητές στην αναζήτηση νέων εξελιγμένων μοντέλων πρόβλεψης. Για παράδειγμα, ένα γεγονός που παρατηρήθηκε στις χρηματοοικονομικές χρονοσειρές είναι ότι οι αποκλίσεις των παρατηρήσεων εμφανίζουν ανά τακτά χρονικά διαστήματα περιόδους όπου η μεταβλητότητα είναι μεγαλύτερη συγκριτικά με άλλες περιόδους (volatility clustering). Επίσης, οι χρηματοοικονομικές χρονοσειρές χαρακτηρίζονται από έντονη κύρτωση (kurtosis) και στρέβλωση (skewness). Τα εν λόγω χαρακτηριστικά απεικονίσθηκαν καλύτερα χρησιμοποιώντας την κατηγορία των μοντέλων αυτοπαλινδρομικής δεσμευμένης ετεροσκεδαστικότητας (AutoRegressive Conditional Heteroskedasticity ARCH/GARCH μοντέλα). Μοντέλα Τεχνητής Νοημοσύνης Τα τεχνητά νευρωνικά δίκτυα προήλθαν από την προσπάθεια μίμησης των διεργασιών του ανθρώπινου εγκεφάλου (Ormoneit, 1999). Ο εγκέφαλος έχει ιδιότητες όπως προσαρμοστικότητα, ικανότητα αναγνώρισης από τα συμφραζόμενα, ανοχή στα λάθη, μεγάλη χωρητικότητα μνήμης και ικανότητα επεξεργασίας πληροφοριών σε πραγματικό χρόνο. Αυτές οι ιδιότητες προκύπτουν κυρίως από την τοπολογία του εγκεφάλου. Ο εγκέφαλος αποτελείται από νευρικά κύτταρα, τους νευρώνες, συνδεδεμένα μεταξύ τους. Τα κύτταρα αυτά κάνουν συνάψεις με άλλους γειτονικούς νευρώνες. Κάθε νευρώνας εκτελεί απλούς ακολουθιακούς υπολογισμούς στα σήματα που δέχεται από τους άλλους νευρώνες. Τα φιλτράρει, τα ενισχύει κατάλληλα και παράγει τελικά ένα σήμα εξόδου το οποίο μεταδίδει μέσω των συνάψεών του στους άλλους νευρώνες. Η επίδραση ενός σήματος σε x

19 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ έναν νευρώνα μπορεί να είναι θετική ή αρνητική. Αυτή η απλή διεργασία εκτελείται παράλληλα σε κάθε νευρώνα, δημιουργώντας ένα πανίσχυρο υπολογιστικό μοντέλο. Σε πλήρη αντιστοιχία με το βιολογικό αυτό μοντέλο, ο τεχνητός νευρώνας αποτελείται από εισόδους οι οποίες πολλαπλασιάζονται με κατάλληλα βάρη και παράγουν προβλέψεις στις εξόδους (Guoqiang et al., 1998). Συνδυασμός Μοντέλων Πρόβλεψης Ο συνδυασμός μοντέλων πρόβλεψης προτάθηκε αρχικά από τους Bates & Granger (1969) παρ όλο που υπάρχουν και παλαιότερες ενδείξεις τέτοιων πειραμάτων από τον Barnard (1963). Οι Bates και Granger θεωρούνται ως οι πρωτοπόροι της μεθόδου, διότι είναι οι πρώτοι που εισήγαγαν διαφορετικούς συντελεστές βαρύτητας για κάθε μοντέλο που χρησιμοποιείται, ώστε να επιτευχθεί καλύτερη προσαρμογή του σύνθετου μοντέλου στην χρονοσειρά. Δηλαδή, δεν επιλέγεται το ακριβέστερο μοντέλο πρόβλεψης, αλλά επιχειρείται ένας συνδυασμός περισσοτέρων, ώστε να μεγιστοποιηθεί η εκμετάλλευση των πληροφοριών που παρέρχονται από την χρονοσειρά. Αποτίμηση Ακρίβειας των Αποτελεσμάτων Πρόβλεψης της Μεταβλητότητας Παράγωγων Χρηματιστηριακών Δεικτών με Δείκτες Σφάλματος Για την αποτίμηση της ακρίβειας των προβλέψεων που παράγεται κατά την εφαρμογή ενός μοντέλου πρόβλεψης, ο πλέον διαδεδομένος τρόπος αποτίμησης είναι η μέθοδος σύγκρισης μεταξύ των προβλέψεων και των πραγματικών τιμών. Για την σύγκριση αυτή, δηλαδή την αξιολόγηση της προβλεπτικής ικανότητας του μοντέλου, έχουν προταθεί διάφορα κριτήρια, από τα οποία ορισμένα από τα κυριότερα σύμφωνα με την διεθνή βιβλιογραφία Fildes et al. (1998) είναι: (α) σφάλμα, (β) μέσο σφάλμα, (γ) μέσο απόλυτο σφάλμα, (δ) σφάλμα αλλαγής κατεύθυνσης (Directional Accuracy) κλπ. Αποτίμηση Ακρίβειας των Αποτελεσμάτων Πρόβλεψης της Μεταβλητότητας Παράγωγων Χρηματιστηριακών Δεικτών με Μεγιστοποίηση Κέρδους xi

20 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στην ιδιάζουσα περίπτωση, που αντιμετωπίζονται προβλέψεις χρηματοοικονομικής μεταβλητότητας σημαντικό κριτήριο αποτελεί η μεγιστοποίηση του κέρδους μέσω των επενδύσεων και όχι η απόκλιση των προβλέψεων από τις πραγματικές τιμές. xii

21 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Ενότητα 3 αποτελούμενη από: Πρόταση - Ανάλυση προτεινόμενης μεθοδολογίας διαπραγμάτευσης δικαιωμάτων. Παρουσίαση της εξέλιξης της έρευνας έως την προτεινόμενη μεθοδολογία και περιγραφή των προτεινόμενων σύνθετων στρατηγικών επένδυσης της παρούσας διδακτορικής διατριβής. (5 ο - 7 ο κεφάλαιο ). Κεφάλαιο 5 Αρχιτεκτονική της Προτεινόμενης Μεθοδολογίας Η αρχιτεκτονική της προτεινόμενης μεθοδολογίας απαρτίζεται από τρία κύρια Τμήματα: της Εισόδου, της Ανάλυσης Δεδομένων και του Συστήματος Απόφασης και απεικονίζονται στο Σχήμα 1 «Αρχιτεκτονική Προτεινόμενης Μεθοδολογίας». Η διαδικασία που λαμβάνει χώρα είναι η εξής: Από το τμήμα της Εισόδου εισάγονται όλα εκείνα τα δεδομένα που διαμορφώνονται στην χρηματιστηριακή αγορά και θα χρησιμοποιηθούν από το τμήμα της Ανάλυσης Δεδομένων. Στο τμήμα της Ανάλυσης Δεδομένων λαμβάνουν χώρα όλες εκείνες οι διενέργειες που απαιτούνται, ώστε να προκύψει η προτεινόμενη επενδυτική λύση και τέλος, στο τμήμα του Συστήματος Απόφασης εξάγονται τα αποτελέσματα του τμήματος της Ανάλυσης Δεδομένων, καθώς και η προτεινόμενη επενδυτική λύση. Τα Κύρια Τμήματα της αρχιτεκτονικής και τα αντίστοιχα επιμέρους βήματά της είναι τα ακόλουθα: Τμήμα Εισόδου o Εβδομαδιαίες Τιμές Κλεισίματος (Weekly Closing Values WCV) του υποκείμενου τίτλου συλλέγονται από την αγορά παραγώγων. Παράλληλα συλλέγονται και οι αντίστοιχες τιμές των δικαιωμάτων αγοράς και πώλησης. Στο τέλος κάθε εβδομάδας προστίθενται οι νέες τιμές στην βάση δεδομένων του συστήματος, ώστε να ενημερώνονται οι χρονοσειρές. Τμήμα Ανάλυσης Δεδομένων o Από τις Εβδομαδιαίες Τιμές Κλεισίματος υπολογίζεται η ετησιοποιημένη χρονοσειρά της ιστορικής μεταβλητότητας (Historical Volatility Series HVS) και η χρονοσειρά της τεκμαρτής μεταβλητότητας (Imply Volatility Series IVS) με το μοντέλο αποτίμησης Black & Scholes (Hull, 1997). xiii

22 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ o Παράγονται προβλέψεις ορίζοντα ένα, της χρονοσειράς της Ιστορικής Μεταβλητότητας (HVS) από δύο διαφορετικά κλασσικά μοντέλα πρόβλεψης. Το πρώτο είναι το Σταθερό Μοντέλο (Naïve), το οποίο παράγει ακριβείς προβλέψεις της μεταβλητότητας για κοντινούς ορίζοντες και το δεύτερο είναι το Μοντέλο Κινητού Μέσου 13 περιόδων (ΜΑ13), το οποίο παράγει ακριβείς προβλέψεις της μεταβλητότητας για μακρινούς ορίζοντες (Assimakopoulos and Vafopoulos, 2000). o Ένα Τεχνητό Νευρωνικό Δίκτυο (Artificial Neural Network ANN) δύο επιπέδων, εκπαιδεύεται με τον αλγόριθμο Back Propagation (Haykin, 1998), συνδυάζοντας τα αποτελέσματα των προβλέψεων του Σταθερού Μοντέλου και του Μοντέλου Κινητού Μέσου 13 περιόδων, ώστε να παράγει ακριβείς προβλέψεις της μεταβλητότητας, στηριζόμενο στο δείκτη σφάλματος αλλαγής κατεύθυνσης. Η προτεινόμενη μεθοδολογία εστιάζει στην εύρεση της σωστής κατεύθυνσης της μεταβλητότητας, δηλαδή αν θα αυξηθεί ή αν θα μειωθεί η μεταβλητότητα, παρά στο να προβλέψει την πραγματική τιμή της μεταβλητότητας την επόμενη περίοδο. Για να αποκομισθεί κέρδος κατά την επένδυση ενός επενδυτή θα πρέπει ο δείκτης σφάλματος αλλαγής κατεύθυνσης να δείχνει τουλάχιστον 60% επιτυχία. Τμήμα Συστήματος Απόφασης o Η πρόβλεψη που παράγεται από το Τεχνητό Νευρωνικό Δίκτυο συγκρίνεται με τις δύο τελευταίες τιμές των χρονοσειρών της Ιστορικής Μεταβλητότητας (HVS) και της Τεκμαρτής Μεταβλητότητας (IVS). Στην περίπτωση που το επίπεδο (μέση τιμή των δεδομένων) των χρονοσειρών της Ιστορικής Μεταβλητότητας και της Τεκμαρτής Μεταβλητότητας είναι διαφορετικό, τότε η χρονοσειρά της Τεκμαρτής Μεταβλητότητας μετατρέπεται, ώστε να εξισωθούν τα επίπεδα τους και τα μεγέθη να γίνουν συγκρίσιμα. Αν η πρόβλεψη της μεταβλητότητας, που παράγεται από το Τεχνητό Νευρωνικό Δίκτυο είναι μεγαλύτερη από τις πραγματικές τιμές της Ιστορικής και της xiv

23 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Τεκμαρτής Μεταβλητότητας, συγχρόνως, τότε προτείνεται η Σύνθετη Στρατηγική Επένδυσης για Αύξηση της Μεταβλητότητας (Combination of Strategies for Increasing Volatility CSIV). Αν η πρόβλεψη της μεταβλητότητας, που παράγεται από το Τεχνητό Νευρωνικό Δίκτυο είναι μικρότερη από τις πραγματικές τιμές της Ιστορικής και της Τεκμαρτής Μεταβλητότητας, συγχρόνως, τότε προτείνεται η Σύνθετη Στρατηγική Επένδυσης για Μείωση της Μεταβλητότητας (Combination of Strategies for Decreasing Volatility CSDV). Αν η πρόβλεψη της μεταβλητότητας, που παράγεται από το Τεχνητό Νευρωνικό Δίκτυο δεν είναι συγχρόνως μικρότερη ή μεγαλύτερη από τις πραγματικές τιμές της Ιστορικής και της Τεκμαρτής Μεταβλητότητας, τότε προτείνεται στον επενδυτή να μην πάρει θέση στην αγορά και να περιμένει την επόμενη εβδομάδα. xv

24 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Σχήμα 1: Αρχιτεκτονική Προτεινόμενης Μεθοδολογίας xvi

25 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Τμήμα Εισόδου Τα δεδομένα που χρησιμοποιούνται από τη Μεθοδολογία που αναπτύχθηκε στην παρούσα διδακτορική διατριβή είναι αυτά που διαμορφώνονται στην αγορά των Χρηματιστηρίων Παράγωγων. Συγκεκριμένα, η Μεθοδολογία βασίζεται στα ακόλουθα δεδομένα εισόδου: Τιμές Κλεισίματος υποκείμενου τίτλου (Close Price - CP) Τιμές Προϊόντων Calls και Puts του υποκείμενου τίτλου (Premium - Pr) Τιμή Εξάσκησης του υποκείμενου τίτλου (Strike Price - SP) Υπολειπόμενη Διάρκεια Ζωής των Δικαιωμάτων (Call και Puts) του υποκείμενου τίτλου (Days to Maturity - DtM) Επιτόκιο δίχως κίνδυνο (Risk Free Interest Rate RFIR) Τμήμα Ανάλυσης Δεδομένων Το Τμήμα της Ανάλυσης Δεδομένων αποτελεί την κεντρική μονάδα επεξεργασίας των δεδομένων εισόδου, υποστηρίζει δύο παράλληλες διαδικασίες οι οποίες καταλήγουν σε μία συνολική επενδυτική λύση, στο Τμήμα Συστήματος Απόφασης. 1 η Παράλληλη Διαδικασία Στην πρώτη παράλληλη διαδικασία το τμήμα Ανάλυσης Δεδομένων μετατρέπει την χρονοσειρά του υποκείμενου τίτλου σε χρονοσειρά ιστορικής μεταβλητότητας και στην συνέχεια, δημιουργεί δύο χρονοσειρές. Τα δεδομένα της πρώτης αποτελούνται από τις προβλέψεις της ιστορικής μεταβλητότητας με τo Σταθερό Μοντέλο (Naïve) και της δεύτερης με το μοντέλο του Κινητού Μέσου 13 (ΜΑ13). Τέλος, οι χρονοσειρές της Ιστορικής Μεταβλητότητας, της Naïve και του Κινητού Μέσου 13 τροφοδοτούν την κεντρική μονάδα του Τμήματος Ανάλυσης Δεδομένων, που είναι ένα Νευρωνικό δυο στρωμάτων, ώστε να εκπαιδευτεί κατάλληλα και να εξάγει ακριβείς προβλέψεις της Ιστορικής Μεταβλητότητας ορίζοντα ένα (πρόβλεψη μίας εβδομάδας μπροστά). 2η Παράλληλη Διαδικασία Στην δεύτερη παράλληλη διαδικασία μέσω του Μοντέλου αποτίμησης Black & Scholes δημιουργείται η χρονοσειρά της Τεκμαρτής Μεαβλητότητας. Στη συγκεκριμένη εφαρμογή το Τμήμα Ανάλυσης Δεδομένων διαμέσου των τιμών κλεισίματος του υποκείμενου τίτλου, xvii

26 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ τιμών των δικαιωμάτων αγοράς και πώλησης, τιμών εξάσκησης, υπολειπόμενου χρόνου διάρκειας ζωής των δικαιωμάτων και επιτόκιο δίχως κίνδυνο δημιουργεί την χρονοσειρά της τεκμαρτής μεταβλητότητας. Στη συνέχεια, υπολογίζεται το Επίπεδο (μέση τιμή των δεδομένων) της χρονοσειράς της Τεκμαρτής Μεταβλητότητας και το αντίστοιχο Επίπεδο της Ιστορικής Μεταβλητότητας. Στην περίπτωση που τα δύο επίπεδα διαφέρουν δημιουργείται η μετασχηματισμένη (Trasformed) Τεκμαρτή Μεταβλητότητα, ώστε το Επίπεδό της να συμπίπτει με εκείνο της Ιστορικής Μεταβλητότητας. Τμήμα Συστήματος Απόφασης Το Τμήμα Συστήματος Απόφασης λαμβάνει τα αποτελέσματα από τις δύο παράλληλες διαδικασίες του τμήματος Ανάλυσης Δεδομένων και ανάλογα με τα αποτελέσματα προτείνει επενδυτική λύση. Οι προτεινόμενες επενδυτικές λύσεις ανήκουν σε εκείνες τις επενδυτικές στρατηγικές που στηρίζονται μόνο στην μεταβολή της μεταβλητότητας και όχι σε άλλους παράγοντες, όπως την άνοδο ή πτώση του υποκείμενου τίτλου. Στρατηγική Επένδυσης Εκμετάλλευση της Πρόβλεψης της Μεταβλητότητας Οι Στρατηγικές Επένδυσης που προτείνονται από την Μεθοδολογία που αναπτύχθηκε στην παρούσα διατριβή δίνουν τη δυνατότητα στον επενδυτή να επωφεληθεί από την πρόβλεψη της Ιστορικής Μεταβλητότητας. Πρόκειται για Στρατηγικές Επένδυσης που μηδενίζουν τον συντελεστή ευαισθησίας Delta, και άρα δεν επηρεάζονται από την κατεύθυνση του υποκείμενου τίτλου (non directional strategies ή Volatility strategies). Επομένως, η κύρια παράμετρος που επηρεάζει την τιμή των δικαιωμάτων είναι ο συντελεστής vega (volatility trading), δεδομένου ότι οι υπόλοιποι συντελεστές ευαισθησίας την επηρεάζουν ελάχιστα. Οι εν λόγω Στρατηγικές Επένδυσης είναι σύνθετες θέσεις που δημιουργούνται από τις βασικές θέσεις που προσφέρονται στα Χρηματιστήρια Παραγώγων. Ο συνδυασμός των βασικών αυτών θέσεων είναι η αιτία που δημιουργείται η σύνθετη θέση με μηδενικό συντελεστή ευαισθησίας Delta. Στην παρούσα Μεθοδολογία από τις δύο Παράλληλες Διαδικασίες, που περιγράφθηκαν παραπάνω, προκύπτουν δύο Επενδυτικές Προτάσεις, των xviii

27 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ οποίων ο συνδυασμός αποτελεί την Τελική Προτεινόμενη Επενδυτική Στρατηγική. Συγκεκριμένα: Πρώτη Επενδυτική Λύση Η πρόβλεψη της Ιστορικής Μεταβλητότητας συγκρίνεται με την τελευταία τιμή της Ιστορικής Μεταβλητότητας και στην περίπτωση που είναι μεγαλύτερη προτείνεται η Σύνθετη Στρατηγική Επένδυσης για Αύξηση της Μεταβλητότητας (Combination of Strategies for Increasing Volatility CSIV). Διαφορετικά, δηλαδή αν η Πρόβλεψη της Ιστορικής Μεταβλητότητας είναι μικρότερη από την τελευταία τιμή της Ιστορικής Μεταβλητότητας, τότε προτείνεται η Σύνθετη Στρατηγική Επένδυσης για Μείωση της Μεταβλητότητας (Combination of Strategies for Decreasing Volatility CSDV). Δεύτερη Επενδυτική Λύση Η Πρόβλεψη της Ιστορικής Μεταβλητότητας συγκρίνεται με την τελευταία τιμή της Μετασχηματισμένης Τεκμαρτής Μεταβλητότητας και στην περίπτωση που είναι μεγαλύτερη τότε προτείνεται η Σύνθετη Στρατηγική Επένδυσης για Αύξηση της Μεταβλητότητας (Combination of Strategies for Increasing Volatility CSIV). Διαφορετικά, δηλαδή αν η Πρόβλεψη της Ιστορικής Μεταβλητότητας είναι μικρότερη από την τελευταία τιμή της Μετασχηματισμένης Τεκμαρτής Μεταβλητότητας, τότε προτείνεται η Σύνθετη Στρατηγική Επένδυσης για Μείωση της Μεταβλητότητας (Combination of Strategies for Decreasing Volatility CSDV). Τελική Προτεινόμενη Επενδυτική Στρατηγική Αν η Πρώτη Επενδυτική Στρατηγική συμπίπτει με αυτή της Δεύτερης Επενδυτικής Στρατηγικής, τότε ο επενδυτής καλείται να λάβει την συγκεκριμένη Στρατηγική Επένδυσης για μία εβδομάδα και να την κλείσει, καταγράφοντας τα κέρδη ή τις ζημιές, την επόμενη εβδομάδα, λαμβάνοντας την αντίθετη ακριβώς θέση. Αν η Πρώτη Επενδυτική Στρατηγική δεν συμπίπτει με αυτή της Δεύτερης Επενδυτικής Στρατηγικής, τότε ο επενδυτής δεν λαμβάνει xix

28 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ καμία θέση έως την επόμενη εβδομάδα που θα προκύψει νέα πρόβλεψη της Ιστορικής Μεταβλητότητας. Κεφάλαιο 6 Πρόβλεψη της Μεταβλητότητας Κατά την υλοποίηση του αντικείμενου της διατριβής έλαβαν χώρα τρεις κύριες σειρές πειραμάτων, οι οποίες οδήγησαν σε αντίστοιχο αριθμό δημοσιεύσεων (Maris et al. 2004a, Maris et al. 2004b, Maris et al. 2005). Οι διαδικασίες που ακολουθήθηκαν καταγράφονται στα παρακάτω στάδια: Δεδομένα - Πείραμα Αποτίμηση - Συμπεράσματα. Στην τελευταία σειρά πειραμάτων εφαρμόστηκε η προτεινόμενη μεθοδολογία παραγωγής προβλέψεων της μεταβλητότητας της παρούσας διδακτορικής διατριβής, στην οποία γίνεται χρήση Τεχνητών Νευρωνικών Δικτύων. Πρόβλεψη της Μεταβλητότητας με Τεχνητά Νευρωνικά Δίκτυα Συνάρτηση των αποτελεσμάτων της σειράς ερευνών που έγιναν στα πλαίσια της παρούσας διατριβής, για την ολοκλήρωση μίας άρτιας Μεθοδολογίας που θα προβλέπει την μεταβλητότητα των χρηματιστηριακών δεικτών παραγώγων, αλλά και την δημιουργία κέρδους στους δυνητικούς επενδυτές με την εφαρμογή κατάλληλης στρατηγικής επένδυσης, κρίνεται απαραίτητο να ακολουθηθούν τα παρακάτω: Το δείγμα της αποτίμησης του πειράματος να είναι αρκετά μεγάλο, ώστε να εξασφαλίζεται όσο το δυνατόν περισσότερο η αξιοπιστία του. Η έρευνα να αυξήσει το δείγμα των δεικτών αποτίμησης. Να εντοπιστεί ο κατάλληλος δείκτης αποτίμησης των μεθόδων, ο οποίος σε συνέργια με την προτεινόμενη Στρατηγική Επένδυσης της παρούσας διατριβής θα μεγιστοποιεί την πιθανότητα κέρδους στον δυνητικό επενδυτή. Για την ανάδειξη της καινοτόμου μεθόδου πρόβλεψης της μεταβλητότητας να διαγωνιστεί με όλες εκείνες τις μεθόδους που καταγράφονται στην διεθνή επιστημονική βιβλιογραφία. Το πείραμα να συμπεριλαμβάνει περισσότερους από έναν δείκτη παραγώγων, ώστε να εξασφαλίζεται η αντικειμενικότητα των αποτελεσμάτων. xx

29 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Συμπεράσματα Τα συμπεράσματα που προέκυψαν από την εν λόγω μελέτη είναι: Ως βέλτιστη μέθοδος πρόβλεψης της μεταβλητότητας χρηματιστηριακών δεικτών αναδείχθηκε η σύνθεση των μεθόδων Naïve και Κινητού Μέσου 13, η οποία γίνεται μέσω της εκπαίδευσης Νευρωνικού Δικτύου (Μέθοδος ΑΝΝ-Naïve-MA(13)). Το Νευρωνικό καλείται να συνθέσει δύο απλές μεθόδους πρόβλεψης: μίας βραχυπρόθεσμου ορίζοντα μεθόδου που είναι η Naïve και μίας μεσοπρόθεσμου ορίζοντα μεθόδου που είναι η ΜΑ(13). Η μέθοδος ΑΝΝ Naïve MA(13) κατέχει την πρώτη θέση συνολικά για το σφάλμα αλλαγής κατεύθυνσης (Directional Accuracy) και το σφάλμα Μέσης Κατάταξης (Mean Rank). Η χρονική περίοδος διεξαγωγής του διαγωνισμού των μεθόδων είναι μεγάλη, ώστε να εξασφαλίζεται η αξιοπιστία της μεθόδου. Οι προβλέψεις της μεθόδου ΑΝΝ Naïve MA(13) σε συνδυασμό με την προτεινόμενη, από την Μεθοδολογία που αναπτύχθηκε στην παρούσα διατριβή, Στρατηγική Επένδυσης επιφέρει σημαντικό οικονομικό κέρδος κατά την εφαρμογή της στον ελληνικό χρηματιστηριακό δείκτη FTSE20. Κεφάλαιο 7 Στρατηγικές Επένδυσης Βασιζόμενες στην Μεταβολή της Μεταβλητότητας Στην παρούσα διατριβή έχουν χρησιμοποιηθεί στρατηγικές επένδυσης, οι οποίες μηδενίζουν τον συντελεστή ευαισθησίας Beta και εξαρτώνται μόνο από τον συντελεστή Vega. Ο συντελεστής Vega εκφράζει την μεταβολή που θα υποστεί ένα δικαίωμα σε μία ενδεχόμενη μεταβολή της μεταβλητότητας. Όλες οι στρατηγικές που χρησιμοποιήθηκαν επηρεάζονται αποκλειστικά από την μεταβολή της Μεταβλητότητας, ανεξαρτήτως της πορείας της τιμής του υποκείμενου τίτλου. Η Προτεινόμενη από την Μεθοδολογία Στρατηγική Επένδυσης Ο συνδυασμός ενός αριθμού σύνθετων στρατηγικών επένδυσης, που επηρεάζονται αποκλειστικά από την διακύμανση τις μεταβλητότητας, xxi

30 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ αποτελούν το βασικό κορμό της προτεινόμενης Στρατηγικής Επένδυσης. Η προτεινόμενη Στρατηγική Επένδυσης αποτελείται από δύο επιμέρους Στρατηγικές, oι οποίες σχετίζονται με το γεγονός πρόβλεψης της αύξησης η μείωσης της μεταβλητότητας. Σύνθετη Στρατηγική Επένδυσης για Αύξηση της Μεταβλητότητας (Combination of Strategies for Increasing Volatility CSIV) Η Σύνθετη Στρατηγική Επένδυσης για Αύξηση της Μεταβλητότητας δημιουργείται: Πρώτον με την πώληση δύο δικαιωμάτων αγοράς και την αγορά ενός δικαιώματος πώλησης με τιμή εξάσκησης του υποκείμενου τίτλου μικρότερη της ισοδύναμης αξίας. Δεύτερον με την αγορά τριών δικαιωμάτων αγοράς και έξι δικαιωμάτων πώλησης στην ισοδύναμη αξία (at the money) και Τρίτον με την αγορά τριών δικαιωμάτων αγοράς και την πώληση τριών δικαιωμάτων πώλησης με τιμή εξάσκησης του υποκείμενου τίτλου μεγαλύτερη της ισοδύναμης αξίας. Την θέση αυτή λαμβάνει ο επενδυτής που πιστεύει ότι η μεταβλητότητα θα αυξηθεί, χωρίς να γνωρίζει αν ο υποκείμενος τίτλος θα κινηθεί ανοδικά ή πτωτικά. Το κέρδος της στρατηγικής αυτής είναι απεριόριστo ανεξαρτήτως αν η τιμή του υποκείμενου τίτλου αυξηθεί ή μειωθεί. Η ζημιά περιορίζεται στο κόστος των καθαρών ασφαλίστρων (premium), που καταβάλλει ο επενδυτής για να λάβει την σύνθετη αυτή θέση, αν η μεταβλητότητα παραμείνει σταθερή ή μειωθεί. Σύνθετη Στρατηγική Επένδυσης για Μείωση της Μεταβλητότητας (Combination of Strategies for Decreasing Volatility CSDV). H Σύνθετη Στρατηγική Επένδυσης για μείωση της Μεταβλητότητας δημιουργείται: Πρώτον με την αγορά δύο δικαιωμάτων αγοράς και την πώληση ενός δικαιώματος πώλησης με τιμή εξάσκησης του υποκείμενου τίτλου μικρότερη της ισοδύναμης αξίας. Δεύτερον με την πώληση τριών δικαιωμάτων αγοράς και έξι δικαιωμάτων πώλησης στην ισοδύναμη αξία (at the money). xxii

31 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Τρίτον με την πώληση τριών δικαιωμάτων αγοράς και την αγορά τριών δικαιωμάτων πώλησης με τιμή εξάσκησης του υποκείμενου τίτλου μεγαλύτερη της ισοδύναμης αξίας. Την θέση αυτή λαμβάνει ο επενδυτής που πιστεύει ότι η μεταβλητότητα θα παραμείνει αμετάβλητη ή θα μειωθεί, χωρίς να γνωρίζει αν ο υποκείμενος τίτλος θα κινηθεί ανοδικά ή πτωτικά. Το κέρδος της στρατηγικής αυτής ανέρχεται στο κόστος των καθαρών ασφαλίστρων (premium), που καταβάλει ο επενδυτής για να λάβει την σύνθετη αυτή θέση, αν η μεταβλητότητα παραμείνει σταθερή ή μειωθεί. Η ζημιά μπορεί να είναι απεριόριστη αν η τιμή του υποκείμενου τίτλου αυξηθεί ή μειωθεί. Εφαρμογή της Προτεινόμενης Στρατηγικής Επένδυσης Σε συνέχεια της ανάδειξης της βέλτιστης μεθόδου πρόβλεψης της μεταβλητότητας χρηματιστηριακών δεικτών μέσω Τεχνιτών Νευρωνικών Δικτύων, γίνεται εφαρμογή της Στρατηγικής Επένδυσης που προτείνεται από την Μεθοδολογία που αναπτύχθηκε στα πλαίσια της παρούσας διατριβής (Maris et al., 2005), στον ελληνικό χρηματιστηριακό δείκτη FTSE20. Οι προβλέψεις της μεθόδου ΑΝΝ Naïve MA(13) σε συνδυασμό με την προτεινόμενη, από την Μεθοδολογία που αναπτύχθηκε στην παρούσα διατριβή, Στρατηγική Επένδυσης επέφερε σημαντικό κέρδος στον ελληνικό χρηματιστηριακό δείκτη FTSE20. Το κέρδος είναι αρκετά σημαντικό. Οι μέθοδοι των προβλέψεων που φαίνονται στις πρώτες θέσεις του σφάλματος αλλαγής κατεύθυνσης (Directional Accuracy) και στο Σφάλμα Μέσης Κατάταξης, εμφανίζουν σημαντικά κέρδη κατά την εφαρμογή της προτεινόμενης Στρατηγικής Επένδυσης από την Μεθοδολογία της παρούσας διατριβής, γεγονός που αποδεικνύει την αλληλουχία του δείκτη αποτίμησης που επιλέχτηκε και της Στρατηγικής Επένδυσης που αναπτύχθηκε στα πλαίσια της διατριβής. Μέθοδοι που εμφανίζουν μειωμένη ικανότητα να προβλέψουν την κατεύθυνση της μεταβλητότητας, αλλά πάνω από 50% παρουσιάζουν μειωμένη απόδοση κέρδους, γεγονός που τις χρίζει επικίνδυνες για έναν δυνητικό επενδυτή. xxiii

32 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η προτεινόμενη Στρατηγική Επένδυσης επιφέρει κέρδος για χρονική περίοδο εξαμήνου, αλλά και έτους, γεγονός που επισφραγίζει την αξιοπιστία της. xxiv

33 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Ενότητα 4 αποτελούμενη από: Εφαρμογή - Εκτενής περιγραφή του ολοκληρωμένου συστήματος στήριξης επενδυτικών αποφάσεων. Η δημιουργία και λειτουργία του εν λόγω συστήματος, πραγματοποιήθηκε σύμφωνα με την προτεινόμενη μεθοδολογία και την Στρατηγική Επένδυσης που αναπτύχθηκε στα πλαίσια της παρούσας διδακτορικής διατριβής. Παράλληλα καταγράφονται τα αποτελέσματα των δοκιμών χρήσης, καθώς και τα βασικά συμπεράσματα από την ανάπτυξη και την χρήση του. ( 8 ο κεφάλαιο ). Κεφάλαιο 8 Το Προτεινόμενο Σύστημα Το σύστημα, όπως έχει αναφερθεί, αποτελείται από τρία κύρια Τμήματα: (α) Το Τμήμα Εισόδου, (β) το Τμήμα Ανάλυσης Δεδομένων και (γ) το Τμήμα Συστήματος Απόφασης. Είσοδος είναι όλα εκείνα τα δεδομένα τα οποία εισάγονται στο σύστημα και διαμορφώνονται στην χρηματιστηριακή αγορά παραγώγων. Το Τμήμα Ανάλυσης Δεδομένων κάνει όλους τους απαραίτητους υπολογισμούς και παράγει τις προβλέψεις. Και τέλος το Τμήμα Συστήματος Απόφασης, αναλόγως των αποτελεσμάτων που εξάγονται από το Τμήμα Ανάλυσης Δεδομένων, προτείνει μια επενδυτική λύση στον δυνητικό επενδυτή. Τμήμα Ανάλυσης Δεδομένων Το Τμήμα Ανάλυσης Δεδομένων αποτελεί την κύρια μονάδα των υπολογισμών και της παραγωγής προβλέψεων. Ειδικότερα, περιγράφεται σαν ένα μαύρο κουτί, το οποίο περιέχει τα βήματα της μεθοδολογίας κατά τα οποία λαμβάνουν χώρα όλες οι απαραίτητες μετατροπές και υπολογισμοί για την παραγωγή προβλέψεων. Τμήμα Συστήματος Απόφασης Το αποτελέσματα, τα οποία εξάγονται και εμφανίζονται στο Τμήμα Συστήματος Απόφασης, δημιουργούνται λαμβάνοντας υπόψη τις προβλέψεις που παράγονται στο σύστημα μέσω του τμήματος Ανάλυσης Δεδομένων και αναλόγως προτείνεται Επενδυτική Στρατηγική. Η προτεινόμενη Επενδυτική Στρατηγική αποτελεί μία σύνθετη στρατηγική, η οποία απαρτίζεται από την xxv

34 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ σύνθεση περισσοτέρων στρατηγικών οι οποίες ανήκουν σε εκείνες τις επενδυτικές στρατηγικές που στηρίζονται μόνο στην μεταβολή της μεταβλητότητας και όχι σε άλλους παράγοντες, όπως την άνοδο ή πτώση του υποκείμενου τίτλου. Αξιολόγηση του Προτεινόμενου Συστήματος Η αξιολόγηση του συστήματος αποτελείται από δύο τμήματα. Από την αξιολόγηση των χρηστών για την ευκολία χρήσης του συστήματος. Από την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων. Κατά την αξιολόγηση για την ευκολία χρήσης του συστήματος ζητήθηκε η δοκιμή του από δύο ομάδες χρηστών. Η Ομάδα Α αποτελούταν από φοιτητές του Εθνικού Μετσόβιου πολυτεχνείου του τμήματος Ηλεκτρολόγων Μηχανικών οι οποίοι ασχολούνταν με θέματα προβλέψεων και η Ομάδα Β από άτομα εξειδικευμένα στην παραγωγή των προβλέψεων. Βασικά κριτήρια αξιολόγησης ήταν: Ευκολία αντίληψης της διαπροσωπείας. Ευκολία φόρτωσης δεδομένων. Ευκολία παραγωγής αποτελέσματος. Ευκολία κατανόησης παραγωγής προβλέψεων. Αξιολόγηση των Γραφικών εργαλείων. Ταχύτητα απόκρισης του συστήματος. Οι δύο ομάδες που χρησιμοποιήθηκαν για την αξιολόγηση του συστήματος συμπλήρωσαν το παραπάνω ερωτηματολόγιο και συγχρόνως ζητήθηκαν οι απόψεις τους για το σύστημα καθώς και προτάσεις για την βελτίωσή του. Οι απόψεις αυτές λήφθηκαν υπόψη και έγιναν οι απαραίτητες, όπου κρίθηκαν, αλλαγές. Στην συνέχεια για την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων και κατ επέκταση της μεθοδολογίας που ακολουθήθηκε έγιναν συναλλαγές 100 συμβολαίων στο FTSE/ASE 20 για μια περίοδο 52 εβδομάδων (ενός έτους), από 24/04/2003 έως 16/4/2004 με την χρήση του συστήματος καθώς και με την manual διαδικασία. Τα αποτελέσματα που παρήχθησαν και από τις δύο περιπτώσεις ήταν αρκετά ικανοποιητικά. Βασικές διαφορές τους ήταν ο χρόνος που χρειάστηκε μέχρι την παραγωγή των αποτελεσμάτων καθώς και η ευκολία xxvi

35 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ παραγωγής τους. Το DSS σε σχέση με την manual διαδικασία ήταν πολύ πιο γρήγορο και πολύ πιο ασφαλές στους υπολογισμούς καθώς και πολύ πιο απλό. Η Χρήση του DSS για την παραγωγή των αποτελεσμάτων δεν απαιτεί από το χρήστη πολλές γνώσεις παραγωγής προβλέψεων, ενώ η manual διαδικασία απαιτεί την βαθιά γνώση του, καθιστώντας το ένα γρήγορο, απλό και παραγωγικό εργαλείο. Συμπεράσματα Το σύστημα που δημιουργήθηκε αποτελεί το πρωτότυπο σύστημα παραγωγής πρότασης στρατηγικών επενδύσεων με την χρήση της πρόβλεψης της Μεταβλητότητας. Το DSS δημιουργήθηκε βάση της προτεινόμενης μεθοδολογίας με την χρήση Object-Oriented αρχιτεκτονικής και γλώσσας. (Information System OOIS) σε συνδυασμό με την n-tier αρχιτεκτονική για μεγαλύτερη ευκολία και ευελιξία του συστήματος. Κατά την ανάλυση και σχεδίασή του δημιουργήθηκε η κατάλληλη αρχιτεκτονική με σχεδιασμό οντοτήτων, σχεδιασμό κλάσεων. Κατά την ανάπτυξη του συστήματος δημιουργήθηκαν οι απαραίτητες για την λειτουργία του κλάσεις και διεπαφές καθώς επίσης η διαπροσωπεία του. Επίσης δημιουργήθηκε και το Τεχνητό Νευρωνικό Δίκτυο το οποίο προσφέρει νέους τρόπους πρόβλεψης της Μεταβλητότητας. Αναφορικά με την χρήση του νευρωνικού δικτύου παρέχει τα εξής πλεονεκτήματα: H προσέγγιση αυτή δεν απαιτεί προηγούμενη γνώση των δεδομένων και παράγει την γνώση για την επίλυση του προβλήματος μέσω μιας διαδικασίας εκπαιδευτικών δειγμάτων (αυτοεκπαίδευση). Τα αποτελέσματα ταιριάζουν με την διαίσθηση του λαμβάνοντα τις αποφάσεις. Η χρήση του νευρωνικού δικτύου πλεονεκτεί, στο ότι αφού γίνει εκπαίδευση, στη συνέχεια αυτό μπορεί να λειτουργεί χωρίς να απαιτείται καμία επέμβαση από τον χρήστη. Στην συνέχεια δημιουργήθηκε και η Σχεσιακή βάση δεδομένων που υποστηρίζει το σύστημα. Ακολούθησε η διαδικασία αξιολόγησης της λειτουργίας του συστήματος από τις δύο ομάδες αξιολόγησης και η οποία έδωσε χρήσιμα συμπεράσματα για xxvii

36 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ τον τρόπο χρήσης του συστήματος και της κατανόησής του από τους χρήστες. xxviii

37 ΕΥΡΕΙΑ ΠΕΡΙΛΗΨΗ Ενότητα 5 αποτελούμενη από: Συμπεράσματα Προοπτική, - αναφορές των αποτελεσμάτων και προοπτικών που προκύπτουν από την παρούσα διατριβή. Κεφάλαιο 9 Αντικείμενο της παρούσας διδακτορικής διατριβής αποτέλεσε η ανάπτυξη ολοκληρωμένης μεθοδολογίας, βασιζόμενη στην παραγωγή προβλέψεων της μεταβλητότητας χρηματιστηριακών δεικτών παραγώγων με σκοπό την μεγιστοποίηση του κέρδους, με ταυτόχρονη εφαρμογή τους σε κατάλληλη επενδυτική στρατηγική. Επιπρόσθετα αναπτύχθηκε το αντίστοιχο πληροφοριακό σύστημα αυτοματοποίησης των διαδικασιών. Κεντρικός πυρήνας της διατριβής ήταν να συνδράμει στην κάλυψη του επιστημονικού «μεθοδολογικού» κενού που εντοπίστηκε στο πεδίο λήψης σωστών επενδυτικών αποφάσεων, βασιζόμενες στην πρόβλεψη της μεταβλητότητας χρηματιστηριακών δεικτών παραγώγων. Στο πλαίσιο αυτό η διατριβή επικεντρώθηκε σε μια σειρά συγκεκριμένων θεματικών ενοτήτων που αφορούσαν: Στην μελέτη του περιβάλλοντος του χρηματιστηρίου παραγώγων. Στην αναγνώριση και μελέτη των προβλημάτων πρόβλεψης της μεταβλητότητας. Στην αναγνώριση και μελέτη αξιοποίησης των αποτελεσμάτων της πρόβλεψης της μεταβλητότητας. Στην ανάλυση και μελέτη της διεθνούς βιβλιογραφίας των ανωτέρω επιστημονικών πεδίων καθώς και των επιστημονικών πεδίων εκείνων που αναγνωρίστηκαν ως κατάλληλα για την επίλυση των προβλημάτων. Στην ανάπτυξη της προτεινόμενης ολοκληρωμένης μεθοδολογίας πρόβλεψης της μεταβλητότητας. Στην ανάπτυξη της προτεινόμενης ολοκληρωμένης στρατηγικής επένδυσης. Στην ανάπτυξη του προτεινόμενου πληροφοριακού συστήματος στήριξης επενδυτικών αποφάσεων στο χρηματιστήριο παραγώγων. Στην αξιολόγηση της προτεινόμενης μεθοδολογίας μέσω της εφαρμογής της σε διαφορετικούς χρηματιστηριακούς δείκτες παραγώγων, δίνοντας έμφαση στον ελληνικό δείκτη FTSE20. xxix

ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΑΓΟΡΕΣ Ενότητα 7: ΠΡΟΘΕΣΜΙΑΚΑ ΣΥΜΒΟΛΑΙΑ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΑ ΣΥΜΒΟΛΑΙΑ

ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΑΓΟΡΕΣ Ενότητα 7: ΠΡΟΘΕΣΜΙΑΚΑ ΣΥΜΒΟΛΑΙΑ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΑ ΣΥΜΒΟΛΑΙΑ ΔΙΕΘΝΕΙΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΑΓΟΡΕΣ Ενότητα 7: ΠΡΟΘΕΣΜΙΑΚΑ ΣΥΜΒΟΛΑΙΑ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΑ ΣΥΜΒΟΛΑΙΑ ΚΥΡΙΑΖΟΠΟΥΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Τμήμα ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στα Χρηματοοικονομικά Παράγωγα

Εισαγωγή στα Χρηματοοικονομικά Παράγωγα Εισαγωγή στα Χρηματοοικονομικά Παράγωγα Αχιλλέας Ζαπράνης Τμήμα Λογιστικής & Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Θέματα Ορισμοί Προθεσμιακές Συμβάσεις (forwards) Συμβόλαια Μελλοντικής Εκπλήρωσης

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα 9. Περιεχόμενα

Περιεχόμενα 9. Περιεχόμενα Περιεχόμενα 9 Περιεχόμενα Εισαγωγή... 15 1. Οικονομικές και Χρηματοπιστωτικές Κρίσεις... 21 2. Χρηματοπιστωτικό Σύστημα... 31 2.1. Ο Ρόλος και οι λειτουργίες των κεντρικών τραπεζών... 31 2.2. Το Ελληνικό

Διαβάστε περισσότερα

Asset & Liability Management Διάλεξη 5

Asset & Liability Management Διάλεξη 5 Πανεπιστήμιο Πειραιώς ΠΜΣ στην «Αναλογιστική Επιστήμη και Διοικητική Κινδύνου» Asset & Liability Management Διάλεξη 5 Συναλλαγματικός Κίνδυνος Μιχάλης Ανθρωπέλος anthropel@unipi.gr http://web.xrh.unipi.gr/faculty/anthropelos

Διαβάστε περισσότερα

χρηµατοοικονοµικών παράγωγων συµβολαίων είναι για: αντιστάθµιση κινδύνων επενδυτικούς λόγους

χρηµατοοικονοµικών παράγωγων συµβολαίων είναι για: αντιστάθµιση κινδύνων επενδυτικούς λόγους Derivatives Forum Money Show 2-3 Φεβρουαρίου 2008, Ζάππειο Οι αλληλεπιδράσεις των αγορών τοις µετρητοίς και των συµβολαίων µελλοντικής εκπλήρωσης επί των δεικτών FTSE-ASE και FTSE- ASEMid40 Εµµανουήλ Γ.

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΙΔΙΩΤΕΣ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ ΠΕΛΑΤΕΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΠΡΟΣΦΕΡΟΜΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΑ ΠΡΟΙΟΝΤΑ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΟΥΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥΣ

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΙΔΙΩΤΕΣ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ ΠΕΛΑΤΕΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΠΡΟΣΦΕΡΟΜΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΑ ΠΡΟΙΟΝΤΑ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΟΥΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΙΔΙΩΤΕΣ ΚΑΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ ΠΕΛΑΤΕΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΠΡΟΣΦΕΡΟΜΕΝΑ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΑ ΠΡΟΙΟΝΤΑ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΟΥΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥΣ Εισαγωγή Η Alpha Finance, στα πλαίσια προσαρμογής της στις διατάξεις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραµµα Σπουδών: ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ και ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ Θεµατική Ενότητα: ΔΕΟ 31 Χρηµατοοικονοµική Διοίκηση Ακαδηµαϊκό Έτος: 2013-2014 Γραπτή Εργασία 3 Παράγωγα Αξιόγραφα

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες. Ερωτήσεις

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες. Ερωτήσεις Κοκολιού Έλλη Α.Μ. 1207 Μ 093 Διεθνής Πολιτική Οικονομία Μάθημα: Γεωπολιτική των Κεφαλαιαγορών Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες ΕΠΙΣΚΟΠΗΣΗ ΤΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ Α) Η αγορά συναλλάγματος

Διαβάστε περισσότερα

Γραπτή Εργασία 3 Παράγωγα Αξιόγραφα. Γενικές οδηγίες

Γραπτή Εργασία 3 Παράγωγα Αξιόγραφα. Γενικές οδηγίες ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραμμα Σπουδών: ΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ και ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ Θεματική Ενότητα: ΕΟ 31 Χρηματοοικονομική ιοίκηση Ακαδημαϊκό Έτος: 2010-11 Γραπτή Εργασία 3 Παράγωγα Αξιόγραφα Γενικές

Διαβάστε περισσότερα

MANAGEMENT OF FINANCIAL INSTITUTIONS

MANAGEMENT OF FINANCIAL INSTITUTIONS MANAGEMENT OF FINANCIAL INSTITUTIONS ΔΙΑΛΕΞΗ: «ΣΥΝΑΛΛΑΓΜΑΤΙΚΟΣ ΚΙΝΔΥΝΟΣ» (Foreign Exchange Risk) Πανεπιστήμιο Πειραιώς Τμήμα Χρηματοοικονομικής Καθηγητής Γκίκας Χαρδούβελης 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Ορισμός Συναλλαγματικού

Διαβάστε περισσότερα

www.onlineclassroom.gr

www.onlineclassroom.gr ΘΕΜΑ 4 Υποθέστε ότι είστε ο διαχειριστής του αµοιβαίου κεφαλαίου ΑΠΟΛΛΩΝ το οποίο εξειδικεύεται σε µετοχές µεγάλης κεφαλαιοποίησης εσωτερικού. Έπειτα από την πρόσφατη ανοδική πορεία του Χρηματιστηρίου

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΩΓΑ. Στέλιος Ξανθόπουλος

ΠΑΡΑΓΩΓΑ. Στέλιος Ξανθόπουλος ΠΑΡΑΓΩΓΑ Στέλιος Ξανθόπουλος Εισαγωγικά Ένα παράγωγο συµβόλαιο είναι ένα αξιόγραφο η αξία του οποίου εξαρτάται από τις αξίες άλλων «πιο βασικών» υποκείµενων µεταβλητών. Τα παράγωγα συµβόλαια είναι επίσης

Διαβάστε περισσότερα

«ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΜΕΤΑΒΛΗΤΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΣΥΜΦΩΝΙΩΝ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΙΤΛΟ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗΣ Α.Μ. 200010034 ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΑΤΣΑΛΑΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ

«ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΜΕΤΑΒΛΗΤΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΣΥΜΦΩΝΙΩΝ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΙΤΛΟ ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗΣ Α.Μ. 200010034 ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΑΤΣΑΛΑΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΜΕ ΤΙΤΛΟ «ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΜΕΤΑΒΛΗΤΟΤΗΤΑΣ ΤΩΝ ΣΥΜΦΩΝΙΩΝ ΑΝΤΑΛΛΑΓΗΣ ΜΕ ΝΕΥΡΩΝΙΚΑ ΔΙΚΤΥΑ, ΓΕΝΕΤΙΚΟΥΣ ΑΛΓΟΡΙΘΜΟΥΣ ΚΑΙ ΝΕΥΡΟΑΣΑΦΗ ΛΟΓΙΚΗ»

Διαβάστε περισσότερα

Γραπτή Εργασία 3 Παράγωγα Αξιόγραφα. Γενικές οδηγίες

Γραπτή Εργασία 3 Παράγωγα Αξιόγραφα. Γενικές οδηγίες ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραμμα Σπουδών: ΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ και ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ Θεματική Ενότητα: ΕΟ 31 Χρηματοοικονομική ιοίκηση Ακαδημαϊκό Έτος: 2011-2012 Γραπτή Εργασία 3 Παράγωγα Αξιόγραφα Γενικές

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Α. Η χρηµατοοικονοµική επιστήµη εξετάζει: 1. Τον κόσµο των χρηµαταγορών,των κεφαλαιαγορών και των επιχειρήσεων 2. Θέµατα που περιλαµβάνουν τη χρονική αξία

Διαβάστε περισσότερα

INVESTMENT RESEARCH & ANALYSIS JOURNAL

INVESTMENT RESEARCH & ANALYSIS JOURNAL INVESTMENT RESEARCH & ANALYSIS JOURNAL Ειδικό Δελτίο Ενημέρωσης για τους Επενδυτές ΔΙΕΘΝΗ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ (FUTURES & OPTIONS) ΣΤΙΣ ΑΓΟΡΕΣ ΕΜΠΟΡΕΥΜΑΤΩΝ! Αν και πολλά

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνική Ανάλυση Μετοχής ΣΑΡΑΝΤΗΣ ΓΡ.

Τεχνική Ανάλυση Μετοχής ΣΑΡΑΝΤΗΣ ΓΡ. Τεχνική Ανάλυση Μετοχής ΣΑΡΑΝΤΗΣ ΓΡ. Η µετοχή Σαράντης στις αρχές Ιουλίου αφού δεν κατάφερε να διασπάσει ανοδικά τον κινητό µέσο όρο των 30 ηµ., κινήθηκε έντονα πτωτικά, µε αποτέλεσµα η τιµή της να µειωθεί

Διαβάστε περισσότερα

ΙΩΑΝΝΗΣ Δ. ΦΑΡΣΑΡΩΤΑΣ - ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΤΑΒΛΑΡΙΔΗΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΤΟΥ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟΥ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΑΘΗΝΩΝ

ΙΩΑΝΝΗΣ Δ. ΦΑΡΣΑΡΩΤΑΣ - ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΤΑΒΛΑΡΙΔΗΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΤΟΥ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟΥ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΑΘΗΝΩΝ ΙΩΑΝΝΗΣ Δ. ΦΑΡΣΑΡΩΤΑΣ - ΑΛΕΞΑΝΔΡΟΣ ΤΑΒΛΑΡΙΔΗΣ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΠΡΟΙΌΝΤΩΝ ΤΟΥ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟΥ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΑΘΗΝΩΝ Σημεία Γενικού Ενδιαφέροντος Νομικό πλαίσιο Ν. 2533/97 Υπεύθυνοι λειτουργίας

Διαβάστε περισσότερα

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και αγορά συναλλάγματος

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και αγορά συναλλάγματος Συναλλαγματικές ισοτιμίες και αγορά συναλλάγματος 1. Οι συναλλαγματικές ισοτιμίες και οι τιμές των αγαθών 2. Περιγραφή της αγοράς συναλλάγματος 3. Η ζήτηση νομισμάτων ως ζήτηση περιουσιακών στοιχείων 4.

Διαβάστε περισσότερα

Παράγωγα προϊόντα. Προθεσµιακές Συµφωνίες Συµφωνίες Ανταλλαγών Συµβόλαια Μελλοντικής Εκπλήρωσης ικαιώµατα Προαίρεσης. Απόστολος Γ.

Παράγωγα προϊόντα. Προθεσµιακές Συµφωνίες Συµφωνίες Ανταλλαγών Συµβόλαια Μελλοντικής Εκπλήρωσης ικαιώµατα Προαίρεσης. Απόστολος Γ. Παράγωγα προϊόντα Προθεσµιακές Συµφωνίες Συµφωνίες Ανταλλαγών Συµβόλαια Μελλοντικής Εκπλήρωσης ικαιώµατα Προαίρεσης Ορόλος των χρηµατοπιστωτικών αγορών Χρηµατοπιστωτικές Αγορές: µέσω αυτών διοχετεύονται

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνική Ανάλυση Μετοχής ΣΑΡΑΝΤΗΣ ΓΡ.

Τεχνική Ανάλυση Μετοχής ΣΑΡΑΝΤΗΣ ΓΡ. Τεχνική Ανάλυση Μετοχής ΣΑΡΑΝΤΗΣ ΓΡ. Η µετοχή του Σαράντη το προηγούµενο µήνα κινήθηκε έντονα καθοδικά και οδηγήθηκε στη µακροχρόνια γραµµή στήριξής της και το επίπεδο των 6 ευρώ. Είναι πολύ πιθανό να

Διαβάστε περισσότερα

Μόχλευση, αντιστάθµιση και απλές στρατηγικές µε παράγωγα

Μόχλευση, αντιστάθµιση και απλές στρατηγικές µε παράγωγα Μόχλευση, αντιστάθµιση και απλές στρατηγικές µε παράγωγα Αγορά Calls για µόχλευση Ητιµή ενός call για 100 µετοχές είναι σηµαντικά χαµηλότερη από το να αγοράσουµε τις 100 µετοχές στη spot αγορά. Παράδειγµα:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ (Α1)

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ (Α1) ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗΣ (Α1) 1. Η τυπική απόκλιση της τιμής ενός χρηματοοικονομικού στοιχείου αποτελεί μέτρο: (α) Αποδοτικότητας (β) Ρευστότητας (γ) Κινδύνου (δ) Κανένα από τα

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες Μυρτώ - Σμαρώ Γιαλαμά Α.Μ.: 1207 Μ 075 Διεθνής Πολιτική Οικονομία Μάθημα: Γεωπολιτική των Κεφαλαιαγορών Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες 1. Τι είναι η παγκόσμια αγορά συναλλάγματος;

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ BRAND NAME ΣΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΤΩΝ ΕΙΣΗΓΜΕΝΩΝ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΕΤΑΙΡΙΩΝ

Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ BRAND NAME ΣΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΤΩΝ ΕΙΣΗΓΜΕΝΩΝ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΕΤΑΙΡΙΩΝ INVESTMENT RESEARCH & ANALYSIS JOURNAL Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΟΥ BRAND NAME ΣΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΤΩΝ ΕΙΣΗΓΜΕΝΩΝ ΣΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ ΕΤΑΙΡΙΩΝ H Ύπαρξη ενός Ισχυρού Brand Name Αποτελεί Ικανή Συνθήκη Βελτίωσης

Διαβάστε περισσότερα

Αγορές Χρήματος και Κεφαλαίου. Θεωρία Αποτελεσματικών Αγορών (Επανάληψη) Μεταπτυχιακό στην Οικονομική Επιστήμη ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ

Αγορές Χρήματος και Κεφαλαίου. Θεωρία Αποτελεσματικών Αγορών (Επανάληψη) Μεταπτυχιακό στην Οικονομική Επιστήμη ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ Αγορές Χρήματος και Κεφαλαίου Θεωρία Αποτελεσματικών Αγορών (Επανάληψη) Μεταπτυχιακό στην Οικονομική Επιστήμη ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ Κατερίνα Κύρτσου Σελίδα-1 Υποθέσεις Δεν υπάρχει κόστος συναλλαγών Δεν

Διαβάστε περισσότερα

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια Κεφάλαιο 2 Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια 2.1 Σύνοψη Στο δεύτερο κεφάλαιο του συγγράμματος περιγράφεται αρχικά η συνθήκη της καλυμμένης ισοδυναμίας επιτοκίων και ο τρόπος με τον οποίο μπορεί ένας

Διαβάστε περισσότερα

Ημερήσια Μεταβολή Παρασκευής

Ημερήσια Μεταβολή Παρασκευής 1 Στόχος του Tradeview είναι να σας ενημερώσει για την πορεία των αγορών και διαφόρων asset classes σε διεθνές επίπεδο ενώ ταυτόχρονα να εκφράσει κάποιες απόψεις και trading ιδέες για τις αγορές κεφαλαίου,

Διαβάστε περισσότερα

Μπορείτε να αγοράσετε και να πωλήσετε μερίδια σε καθημερινή βάση(εργάσιμες ημέρες του Λουξεμβούργου και Ελλάδας).

Μπορείτε να αγοράσετε και να πωλήσετε μερίδια σε καθημερινή βάση(εργάσιμες ημέρες του Λουξεμβούργου και Ελλάδας). Στόχοι και Επενδυτική Πολιτική Προφίλ Κινδύνου και Απόδοσης ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΕΠΕΝΔΥΤΕΣ Το παρόν έγγραφο σας παρέχει βασικές πληροφορίες για τους επενδυτές σχετικά με αυτό το αμοιβαίο κεφάλαιο.

Διαβάστε περισσότερα

5. Περιγραφή Χρηματοοικονομικών Μέσων και Σχετικών Κινδύνων

5. Περιγραφή Χρηματοοικονομικών Μέσων και Σχετικών Κινδύνων 5. Περιγραφή Χρηματοοικονομικών Μέσων και Σχετικών Κινδύνων 1. Περιγραφή Επενδυτικών Κινδύνων Προειδοποίηση Γενικών Κινδύνων Η κάθε επένδυση σε χρηματοοικονομικά μέσα ενέχει κινδύνους, ο βαθμός των οποίων

Διαβάστε περισσότερα

Στο πλαίσιο της διαχείρισης χαρτοφυλακίων ΟΣΕΚΑ, οι εντολές που δίνονται για λογαριασµό των υπό διαχείριση ΟΣΕΚΑ δεν οµαδοποιούνται µε εντολές που

Στο πλαίσιο της διαχείρισης χαρτοφυλακίων ΟΣΕΚΑ, οι εντολές που δίνονται για λογαριασµό των υπό διαχείριση ΟΣΕΚΑ δεν οµαδοποιούνται µε εντολές που 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η Eurobank Asset Management Α.Ε..Α.Κ. (εφεξής: Εταιρεία ) έχει θεσπίσει και εφαρµόζει την παρούσα πολιτική που της επιτρέπει να εξυπηρετεί µε τον καλύτερο δυνατό τρόπο τα συµφέροντα των πελατών

Διαβάστε περισσότερα

Εισόδημα Κατανάλωση 1500 500 1600 600 1300 450 1100 400 600 250 700 275 900 300 800 352 850 400 1100 500

Εισόδημα Κατανάλωση 1500 500 1600 600 1300 450 1100 400 600 250 700 275 900 300 800 352 850 400 1100 500 Εισόδημα Κατανάλωση 1500 500 1600 600 1300 450 1100 400 600 250 700 275 900 300 800 352 850 400 1100 500 Πληθυσμός Δείγμα Δείγμα Δείγμα Ο ρόλος της Οικονομετρίας Οικονομική Θεωρία Διατύπωση της

Διαβάστε περισσότερα

Weekly Report 242 ο Τεύχος

Weekly Report 242 ο Τεύχος Snapshot Αγορών Κύριοι Δείκτες Ανάλυση Αγορών [Επεξηγήσεις Πίνακα περισσότερες πληροφορίες στο τέλος του report] *Η μέτρηση για το CBOE VIX γίνεται από το Υψηλό του Μαρτίου 2009 1 S&P500 Που βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή του Παράγωγου Προϊόντος Σύµβαση Επαναγορά (Repurchase Agreement RA) 1 / 12

Περιγραφή του Παράγωγου Προϊόντος Σύµβαση Επαναγορά (Repurchase Agreement RA) 1 / 12 Περιγραφή του Παράγωγου Προϊόντος Σύµβαση Επαναγοράς (Repurchase Agreement RA) για τη χρήση από τους Ειδικούς ιαπραγµατευτές µετοχών του Χ.Α.Α. Περιγραφή του Παράγωγου Προϊόντος Σύµβαση Επαναγορά (Repurchase

Διαβάστε περισσότερα

Διαχείριση Κινδύνου Risk Management

Διαχείριση Κινδύνου Risk Management Διαχείριση Κινδύνου Εισαγωγικές Παρατηρήσεις Ο κίνδυνος είναι εμφανής σε όλες τις δραστηριότητες, όλων των οργανισμών ανεξάρτητα από το σκοπό και από την διάρθρωση των λειτουργιών του Οι επιχειρήσεις είναι

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγός για το Περιθώριο (margin)

Οδηγός για το Περιθώριο (margin) Οδηγός για το Περιθώριο (margin) Ορισμός του περιθωρίου: Οι συναλλαγές με περιθώριο σας επιτρέπουν να εκταμιεύετε ένα μικρό ποσοστό μόνο της αξίας της επένδυσης που θέλετε να κάνετε, αντί να χρειάζσετε

Διαβάστε περισσότερα

Asset & Liability Management Διάλεξη 3

Asset & Liability Management Διάλεξη 3 Πανεπιστήμιο Πειραιώς ΠΜΣ στην «Αναλογιστική Επιστήμη και Διοικητική Κινδύνου» Asset & Liability Management Διάλεξη 3 Cash-flow matching Μιχάλης Ανθρωπέλος anthropel@unipi.gr http://web.xrh.unipi.gr/faculty/anthropelos

Διαβάστε περισσότερα

- Παράγωγα σχετιζόμενα με εμπορεύματα και εκκαθαρίζονται με ρευστά διαθέσιμα.

- Παράγωγα σχετιζόμενα με εμπορεύματα και εκκαθαρίζονται με ρευστά διαθέσιμα. Γενικά Η Εταιρία λαμβάνει κάθε εύλογο μέτρο, ώστε να επιτυγχάνει είτε κατά τη λήψη και διαβίβαση των εντολών σε τρίτους είτε κατά την εκτέλεση των εντολών επί για λογαριασμό των πελατών της το βέλτιστο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. ΕΝΟΤΗΤΑ 4η ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΖΗΤΗΣΗΣ

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. ΕΝΟΤΗΤΑ 4η ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΖΗΤΗΣΗΣ ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΣΧΟΛΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ ΕΝΟΤΗΤΑ 4η ΠΡΟΒΛΕΨΗ ΖΗΤΗΣΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΦΑΝΟΥΡΓΙΑΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟΣ ΣΥΝΕΡΓΑΤΗΣ ΤΕΙ ΚΡΗΤΗΣ ΔΟΜΗ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗΣ 1. Εισαγωγή

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΣΕ ΦΥΣΙΚΟ ΠΛΟΥΤΟ & ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ 2 ης ΓΕΝΙΑΣ: ΜΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ

ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΣΕ ΦΥΣΙΚΟ ΠΛΟΥΤΟ & ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ 2 ης ΓΕΝΙΑΣ: ΜΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΕΣ ΠΡΟΟΠΤΙΚΕΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΙΑΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΣΕ ΦΥΣΙΚΟ ΠΛΟΥΤΟ & ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ 2 ης ΓΕΝΙΑΣ: ΜΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. Εισαγωγή στα Παράγωγα Χρηματοοικονομικά Προϊόντα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1. Εισαγωγή στα Παράγωγα Χρηματοοικονομικά Προϊόντα ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Εισαγωγή στα Παράγωγα Χρηματοοικονομικά Προϊόντα 1.1. Χρηματοοικονομικοί Τίτλοι 1.1.1. Μετοχές Μετοχή είναι ένα μερίδιο του κεφαλαίου μιας ανώνυμης εταιρείας. Μια ανώνυμη εταιρεία, προκειμένου

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 18. 18 Μηχανική Μάθηση

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 18. 18 Μηχανική Μάθηση ΚΕΦΑΛΑΙΟ 18 18 Μηχανική Μάθηση Ένα φυσικό ή τεχνητό σύστηµα επεξεργασίας πληροφορίας συµπεριλαµβανοµένων εκείνων µε δυνατότητες αντίληψης, µάθησης, συλλογισµού, λήψης απόφασης, επικοινωνίας και δράσης

Διαβάστε περισσότερα

H ΕΡΜΗΝΕΙΑ του ΔΕΙΚΤΗ P/BV

H ΕΡΜΗΝΕΙΑ του ΔΕΙΚΤΗ P/BV INVESTMENT RESEARCH & ANALYSIS JOURNAL H ΕΡΜΗΝΕΙΑ του ΔΕΙΚΤΗ P/BV βάσει των ΛΟΓΙΣΤΙΚΩΝ ΚΑΤΑΣΤΑΣΕΩΝ των ΕΙΣΗΓΜΕΝΩΝ ΕΤΑΙΡΙΩΝ στην ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΚΕΦΑΛΑΙΑΓΟΡΑ Ο Πραγματικός Βαθμός Χρησιμότητας του Δείκτη στη Διαμόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Συµβάσεις Επαναγοράς προϊόν RA

Συµβάσεις Επαναγοράς προϊόν RA Συµβάσεις Επαναγοράς προϊόν RA ΙΑ ΙΚΑΣΙΕΣ ΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΗΣ Αγορά Παραγώγων ιεύθυνση Ανάπτυξης Εργασιών ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙO ΑΘΗΝΩΝ Α.Ε. ATHENS EXCHANGE S.A. Οι συµβάσεις RA είναι προϊόντα που διαπραγµατεύονται

Διαβάστε περισσότερα

ΤΜΗΜΑ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ

ΤΜΗΜΑ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΙ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΠΡΟΙΟΝΤΩΝ: FORWARDS, FUTURES, OPTIONS & SWAPS ΒΑΣΙΛΗΣ ΤΣΑΓΡΗΣ Περίληψη: Η Χρηµατοοικονοµική Μηχανική

Διαβάστε περισσότερα

Στόχοι και Επενδυτική Πολιτική. Προφίλ Κινδύνου και Απόδοσης

Στόχοι και Επενδυτική Πολιτική. Προφίλ Κινδύνου και Απόδοσης (LF) Fund of Funds Global Low, ένα υπό-αμοιβαίο κεφάλαιο του αμοιβαίου κεφαλαίου(lf) Fund of Funds Σειρά Μεριδίων Eurobank, ISIN: LU0956610256, Νόμισμα: EUR Η Eurobank Fund Management Company (Luxembourg)

Διαβάστε περισσότερα

Greek Finance Forum* 15/10/14. Καθημερινή Ανάλυση και Σχόλιο για τις αγορές. GFF Athens - London 15/10/2014

Greek Finance Forum* 15/10/14. Καθημερινή Ανάλυση και Σχόλιο για τις αγορές. GFF Athens - London 15/10/2014 15/10/14 - Greek Finance Forum Καθημερινή Ανάλυση και Σχόλιο για τις αγορές Greek Finance Forum* Τα όσα αναγράφονται σε καμία περίπτωση δεν μπορούν να θεωρηθούν ως προτροπή για αγορά, πώληση ή/και διακράτηση

Διαβάστε περισσότερα

Οι λειτουργίες του. ιδακτικοί στόχοι. χρήµατος. Αναφορά των ιδιοτήτων του. Αναφορά στα είδη του χρήµατος. Κατανόηση της λειτουργίας του

Οι λειτουργίες του. ιδακτικοί στόχοι. χρήµατος. Αναφορά των ιδιοτήτων του. Αναφορά στα είδη του χρήµατος. Κατανόηση της λειτουργίας του Χρήµα ιδακτικοί στόχοι Κατανόηση της λειτουργίας του χρήµατος. Αναφορά των ιδιοτήτων του. Αναφορά στα είδη του χρήµατος. Κατανόηση της λειτουργίας του τραπεζικού συστήµατος σε µια οικονοµία. Οι λειτουργίες

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ ΕΤΑΙΡΙΑΣ ΕΠΙ ΤΩΝ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗΣ

ΠΡΟΜΗΘΕΙΕΣ ΕΤΑΙΡΙΑΣ ΕΠΙ ΤΩΝ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ ΤΙΜΟΛΟΓΗΣΗΣ Αριστείδου 9, 105 59 Αθήνα τηλ.: 210 321 3928 Fax: 210 321 6810 email: info@petropoulakis.net www.petropoulakis.gr ΤΙΜΟΛΟΓΙΑΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΠΑΡΟΧΗΣ ΕΠΕΝΔΥΤΙΚΩΝ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ Η τιμολογιακή μας πολιτική είναι εναρμονισμένη

Διαβάστε περισσότερα

Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα. MSc in Accounting & Finance ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Μάθημα: ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΩΝ ΑΓΟΡΩΝ

Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα. MSc in Accounting & Finance ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Μάθημα: ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΩΝ ΑΓΟΡΩΝ Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα MSc in Accounting & Finance ΤΕΙ ΠΕΙΡΑΙΑ Μάθημα: ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΤΩΝ ΑΓΟΡΩΝ Η Έννοια της αγοράς Οι αγορές αποτελούν τους μηχανισμούς ανταλλαγής πραγματικών περιουσιακών

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΛΥΨΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΜΕ ΚΑΙΝΟΤΟΜΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ

ΚΑΛΥΨΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΜΕ ΚΑΙΝΟΤΟΜΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΚΑΛΥΨΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΜΕ ΚΑΙΝΟΤΟΜΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ Εισαγωγικό Πλαίσιο Θεόδωρος Συριόπουλος Πανεπιστήμιο Αιγαίου Η έννοια της διαχείρισης κινδύνου (risk management), όπως αναφέρεται στη σύγχρονη χρηματοοικονομική,

Διαβάστε περισσότερα

Επενδύσεις & Διαχείριση Χαρτοφυλακίων Ακινήτων:

Επενδύσεις & Διαχείριση Χαρτοφυλακίων Ακινήτων: 6 ο Συνταξιοδοτικό Φόρουμ Πέμπτη, 19 Νοεμβρίου 2015 Επενδύσεις & Διαχείριση Χαρτοφυλακίων Ακινήτων: Τα οφέλη των έμμεσων επενδυτικών οχημάτων όπως REITs/ AIFs για τα Ταμεία Προνοίας Δρ. Γεώργιος Μούντης

Διαβάστε περισσότερα

Οι παράγοντες που λαμβάνονται υπ όψη στην Πολιτική Βέλτιστης Εκτέλεσης είναι οι εξής :

Οι παράγοντες που λαμβάνονται υπ όψη στην Πολιτική Βέλτιστης Εκτέλεσης είναι οι εξής : ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΒΕΛΤΙΣΤΗΣ ΕΚΤΕΛΕΣΗΣ ΕΝΤΟΛΩΝ Σκοπός και Ιδιότητα H παρούσα Δήλωση Γνωστοποίησης παραθέτει τις υπηρεσίες που παρέχει σε Ιδιώτες Πελάτες («Πελάτες») η εταιρεία «Παντελάκης Χρηματιστηριακή Α.Ε.Π.Ε.Υ.»

Διαβάστε περισσότερα

Ανακοίνωση για τη συγχώνευση επιμέρους αμοιβαίων κεφαλαίων

Ανακοίνωση για τη συγχώνευση επιμέρους αμοιβαίων κεφαλαίων Ανακοίνωση για τη συγχώνευση επιμέρους αμοιβαίων κεφαλαίων Σύνοψη Η ενότητα αυτή αναφέρει βασικές πληροφορίες σχετικά με τη συγχώνευση οι οποίες σας αφορούν ως μεριδιούχο. Περισσότερες πληροφορίες περιέχονται

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΕΠΙΤΟΚΙΩΝ

ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΕΠΙΤΟΚΙΩΝ Ενότητα κύκλου «Διαχείριση κινδύνων χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων» 10 12 Ιουνίου 2009 Ο κίνδυνος επιτοκίων είναι ένας από τους πιο σημαντικούς κινδύνους, καθώς συνδέεται με όλες σχεδόν τις πτυχές της δραστηριότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ. Διπλωματική Εργασία

ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ. Διπλωματική Εργασία ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΣΤΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Διπλωματική Εργασία ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΜΕΤΟΧΙΚΟΥ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΚΙΟΥ ΜΕ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΠΑΡΑΓΩΓΩΝ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΠΡΟΙΟΝΤΩΝ της ΕΥΑΓΓΕΛΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 1: Η ψυχολογική προσέγγιση των αγορών

Κεφάλαιο 1: Η ψυχολογική προσέγγιση των αγορών Περιεχόμενα Πρόλογος... xv Γιάννης Στουρνάρας Ευχαριστίες... xvii Εισαγωγή... xix Κεφάλαιο 1: Η ψυχολογική προσέγγιση των αγορών 1.1. Η παραδοσιακή Χρηματοοικονομική και οι σημαντικές αδυναμίες της...

Διαβάστε περισσότερα

Βασικά σημεία διάλεξης. λογιστική. Χρηματοοικονομική λογιστική (ΧΛ) ιοικητική Λογιστική. Λογιστική και Χρηματοοικονομική (Π.Μ.Σ.)

Βασικά σημεία διάλεξης. λογιστική. Χρηματοοικονομική λογιστική (ΧΛ) ιοικητική Λογιστική. Λογιστική και Χρηματοοικονομική (Π.Μ.Σ.) Λογιστική και Χρηματοοικονομική (Π.Μ.Σ.) ιοικητική Λογιστική Εισαγωγή στη διοικητική λογιστική Βασικά σημεία διάλεξης Τι είναι η διοικητική λογιστική Ο ρόλος του διοικητικού ού λογιστή Χρηματοοικονομική

Διαβάστε περισσότερα

H ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ Μέθοδοι, Πρακτικές και Επισημάνσεις

H ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ Μέθοδοι, Πρακτικές και Επισημάνσεις INVESTMENT RESEARCH & ANALYSIS JOURNAL H ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΕΤΑΙΡΙΩΝ ΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΣΗΣ & ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΩΝ ΣΤΟΙΧΕΙΩΝ Μέθοδοι, Πρακτικές και Επισημάνσεις [ ΜΕΡΟΣ B ] Οι Σημαντικότερες Μέθοδοι Αποτίμησης

Διαβάστε περισσότερα

Credit Risk Διάλεξη 4

Credit Risk Διάλεξη 4 Πανεπιστήμιο Πειραιώς ΠΜΣ στην «Αναλογιστική Επιστήμη και Διοικητική Κινδύνου» Credt Rsk Διάλεξη 4 Αντιστάθμιση πιστωτικού κινδύνου Μιχάλης Ανθρωπέλος anthropel@unp.gr http://web.xrh.unp.gr/faculty/anthropelos

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΙΡΑΙΩΣ ASSET MANAGEMENT ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΜΟΙΒΑΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ. Βάσει των Διεθνών Προτύπων Χρηματοοικονομικής Πληροφόρησης

ΠΕΙΡΑΙΩΣ ASSET MANAGEMENT ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΜΟΙΒΑΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ. Βάσει των Διεθνών Προτύπων Χρηματοοικονομικής Πληροφόρησης ΠΕΙΡΑΙΩΣ ASSET MANAGEMENT ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΜΟΙΒΑΙΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ Ενδιάμεσες Οικονομικές Πληροφορίες 30 Ιουνίου 2007 Βάσει των Διεθνών Προτύπων Χρηματοοικονομικής Πληροφόρησης Οι συνημμένες Ενδιάμεσες

Διαβάστε περισσότερα

Πανεπιστήμιο Μακεδονίας. Διαχείριση Πιστωτικού Κινδύνου και Κινδύνου Αγοράς

Πανεπιστήμιο Μακεδονίας. Διαχείριση Πιστωτικού Κινδύνου και Κινδύνου Αγοράς Διαχείριση Πιστωτικού Κινδύνου και Κινδύνου Αγοράς Εισαγωγικές Παρατηρήσεις Αντικειμενικοί στόχοι Διαχείρισης Κινδύνου: Βελτίωση χρηματοοικονομικής απόδοσης Αποφυγή ανεπιθύμητων απωλειών Ταξινόμηση Κινδύνων:

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΕΡΩΤΗΣΗΣ ΤΥΠΟΥ MULTIPLE CHOISE ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ Μόνο μία απάντηση είναι σωστή Συντάκτης: Ρηγούτσος Παναγιώτης 1. Ποιο από τα ακόλουθα

Διαβάστε περισσότερα

Συμβάσεις επί διαφορών (CFD)

Συμβάσεις επί διαφορών (CFD) Προειδοποιηση για τουσ επενδυτεσ 28/02/2013 Συμβάσεις επί διαφορών (CFD) Βασικά μηνύματα Οι χρηματοπιστωτικές συμβάσεις επί διαφορών (contracts for differences «CFD») είναι σύνθετα προϊόντα και δεν είναι

Διαβάστε περισσότερα

Σκοπός του κεφαλαίου αυτού είναι να εξετάσει και να παρουσιάσει τις

Σκοπός του κεφαλαίου αυτού είναι να εξετάσει και να παρουσιάσει τις Κεφάλαιο 9 Στρατηγικές τοποθέτησης σε δικαιώματα προαίρεσης Σκοπός του κεφαλαίου αυτού είναι να εξετάσει και να παρουσιάσει τις βασικότερες στρατηγικές που μπορούν να σχηματιστούν με χρήση δικαιωμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΠΟΥΔΕΣ

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΠΟΥΔΕΣ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΠΡΟΣΩΠΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΩΝΥΜΟ: ΡΟΜΠΟΛΗΣ ΟΝΟΜΑ: ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΟΝΟΜΑ ΠΑΤΡΟΣ: ΣΑΒΒΑΣ ΧΡΟΝΟΛΟΓΙΑ ΓΕΝΝΗΣΗΣ: 16/1/1977 ΤΟΠΟΣ ΓΕΝΝΗΣΗΣ: ΑΘΗΝΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΚΑΤΟΙΚΙΑΣ: ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ 29, 16122, ΑΘΗΝΑ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Τα Προϊόντα της Αγοράς Παραγώγων. ικαιώµατα προαίρεσης επί Μετοχών

Τα Προϊόντα της Αγοράς Παραγώγων. ικαιώµατα προαίρεσης επί Μετοχών ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΟ Α Θ Η Ν Ω Ν Α. Ε. Αγορά Παραγώγων Τα Προϊόντα της Αγοράς Παραγώγων ικαιώµατα προαίρεσης επί Μετοχών Συνοπτική Παρουσίαση ιεύθυνση Ανάπτυξης Εργασιών, Τµήµα Marketing εκέµβριος 2002 - Version

Διαβάστε περισσότερα

Asset & Wealth Management Α.Ε.Π.Ε.Υ.

Asset & Wealth Management Α.Ε.Π.Ε.Υ. Asset & Wealth Management Α.Ε.Π.Ε.Υ. Πληροφορίες εποπτικής φύσεως σχετικά με την κεφαλαιακή επάρκεια της NEW MELLON ASSET AND WEALTH MANAGEMENT Α.Ε.Π.Ε.Υ., τους κινδύνους που αναλαμβάνει καθώς και τη διαχείρισή

Διαβάστε περισσότερα

Global Technical Analysis Institute

Global Technical Analysis Institute 27/05/10 Global Technical Analysis Institute Global Technical Analysis Institute Καθημερινό Δωρεάν Τεχνικό Σχόλιο Greek Finance Forum & Global Technical Analysis Institute* Τα όσα αναγράφονται σε καμία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΦΟΡΑ ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ

ΑΝΑΦΟΡΑ ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΑΝΑΦΟΡΑ ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΗΣΗΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Η Monecor (London) Limited, με το εμπορικό όνομα ETX Capital (ETX Capital, εμείς ή εμάς), είναι Εξουσιοδοτημένη και ρυθμίζεται από την Αρχή Χρηματοοικονομικών Υπηρεσιών

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοοικονομική Ι. Ενότητα 7: Μετοχικοί τίτλοι. Ιωάννης Ταμπακούδης. Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι

Χρηματοοικονομική Ι. Ενότητα 7: Μετοχικοί τίτλοι. Ιωάννης Ταμπακούδης. Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι Χρηματοοικονομική Ι Ενότητα 7: Μετοχικοί τίτλοι Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΩΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ CONFLICT OF INTEREST POLICY

ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΩΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ CONFLICT OF INTEREST POLICY ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΝΤΟΠΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΣΥΓΚΡΟΥΣΕΩΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ CONFLICT OF INTEREST POLICY Το νομικό και κανονιστικό πλαίσιο (νομοθεσία) που διέπει τις δραστηριότητες της εταιρείας «ΠΑΝΤΕΛΑΚΗΣ ΧΡΗΜΑΤΙΣΤΗΡΙΑΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Υπηρεσία Εκπαίδευσης / Πιστοποίησης ΕΧΑΕ Ποιοι είμαστε και ποιος είναι ο σκοπός της σημερινής μας παρουσίας στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων

Υπηρεσία Εκπαίδευσης / Πιστοποίησης ΕΧΑΕ Ποιοι είμαστε και ποιος είναι ο σκοπός της σημερινής μας παρουσίας στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Υπηρεσία Εκπαίδευσης / Πιστοποίησης ΕΧΑΕ Ποιοι είμαστε και ποιος είναι ο σκοπός της σημερινής μας παρουσίας στο Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων Ιωάννινα 27/03/2012 Ο ρόλος των Χρηματιστηρίων (i) Σημείο συνάντησης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Χρονική αξία του χρήματος

ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Χρονική αξία του χρήματος «Ο χρόνος είναι χρήμα» Βενιαμίν Φραγκλίνος, 1706-1790, Αμερικανός πολιτικός και συγγραφέας ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ Χρονική αξία του χρήματος ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Εργαλεία χρηματοοικονομικών αγορών 1.1 Βασικές έννοιες και ορισμοί

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ

ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΚΥΠΡΟΥ Σύστηµα Αξιολόγησης Κινδύνων Στα πλαίσια της πρακτικής εφαρµογής της ιαδικασίας Εποπτικής Εξέτασης και Αξιολόγησης (SREP), όπως προκύπτει από την οδηγία της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Διαβάστε περισσότερα

Greek Finance Forum. Global Technical Analysis Institute 14/02/13

Greek Finance Forum. Global Technical Analysis Institute 14/02/13 Global Technical Analysis Institute 14/02/13 Greek Finance Forum Καθημερινή Ανάλυση και Σχόλιο για τις αγορές Greek Finance Forum & Global Technical Analysis Institute* Τα όσα αναγράφονται σε καμία περίπτωση

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Κεφάλαιο 2

Περιεχόμενα. Κεφάλαιο 2 Περιεχόμενα Κεφάλαιο 1 Εισαγωγή στα Χηματοοικονομικά Παράγωγα 1 1.1 Χρηματοοικονομικοί Τίτλοι και Χρηματιστήριο...1 1.1.1 Το Χρηματιστήριο Αθηνών...4 1.2 Ιστορία των Παραγώγων...5 1.2.1 Τα Παράγωγα στην

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΣΤΑΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΕΝΟΣ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΚΙΟΥ ΜΕ ΣΥΜΒΟΛΑΙΑ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΛΗΡΩΣΗΣ

ΑΝΤΙΣΤΑΘΜΙΣΗ ΤΟΥ ΣΥΣΤΗΜΑΤΙΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΕΝΟΣ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΚΙΟΥ ΜΕ ΣΥΜΒΟΛΑΙΑ ΜΕΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΕΚΠΛΗΡΩΣΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ : ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΜΑΘΗΜΑ : ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΚΙΟΥ ΔΙΔΑΣΚΩΝ : ΓΕΩΡΓΙΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: Γ Τρίμηνο 2015

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: Γ Τρίμηνο 2015 ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ Αποτελέσματα Ομίλου ΕΤΕ: Γ Τρίμηνο 205 Δείκτης κύριων βασικών ιδίων κεφαλαίων CET σχεδόν αμετάβλητος σε τριμηνιαία βάση παρά την πίεση στα εγχώρια έσοδα λόγω της εκτεταμένης τραπεζικής αργίας

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ

ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ L 247/38 Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης 18.9.2013 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΓΡΑΜΜΕΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΑ ΓΡΑΜΜΗ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΚΕΝΤΡΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ της 30ής Ιουλίου 2013 που τροποποιεί την κατευθυντήρια γραμμή ΕΚΤ/2011/23

Διαβάστε περισσότερα

Κοινή Πλατφόρμα. Τόλια Αποστολίδου Διευθύνουσα Σύμβουλος

Κοινή Πλατφόρμα. Τόλια Αποστολίδου Διευθύνουσα Σύμβουλος Κοινή Πλατφόρμα Συναλλαγών ΧΑΚ - ΧΑ Κοινή Πλατφόρμα Τόλια Αποστολίδου Διευθύνουσα Σύμβουλος 4 Οκτωβρίου 2006 Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή - Ιστορικό 2. Βασικά Χαρακτηριστικά 3. Τρόπος Λειτουργίας Αγορά Λογαριασμοί

Διαβάστε περισσότερα

(Margin Account) 1. 2. 3.

(Margin Account)  1. 2. 3. ΑΝΑΛΥΣΗ ΕΠΕΝ ΥΣΕΩΝ Συµπληρωµατικές σηµειώσεις για το εαρινό εξάµηνο 2008-2009 Λογαριασµού Περιθωρίου (Margin Account) Ο θεσµός του «Λογαριασµού Περιθωρίου» (Margin Account) έχει ως στόχο να αποκλείσει

Διαβάστε περισσότερα

Παντελάκης Χρηματιστηριακή Α.Ε.Π.Ε.Υ. Trade Direct Manual

Παντελάκης Χρηματιστηριακή Α.Ε.Π.Ε.Υ. Trade Direct Manual Παντελάκης Χρηματιστηριακή Α.Ε.Π.Ε.Υ. Trade Direct Manual Παντελάκης Χρηματιστηριακή ΑΕΠΕΥ: Trade Direct manual Page 1 of 28 Copyright. ΠΑΝΤΕΛΑΚΗΣ 2013. Με επιφύλαξη παντός δικαιώματος. Περιεχόμενα Σκοπός...

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ & ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΜΕΤΟΧΩΝ

ΑΝΑΛΥΣΗ & ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΜΕΤΟΧΩΝ Μάρτιος 2004 ΑΝΑΛΥΣΗ & ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΜΕΤΟΧΩΝ Μία Σύνοψη των Βασικών Μοντέλων Πρόβλεψης Τα Πλεονεκτήματα & Μειονεκτήματα των Μεθόδων Αποτίμησης βάσει των Πρακτικών που Εφαρμόζονται από Ευρωπαίους

Διαβάστε περισσότερα

iii ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος

iii ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος iii ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος xi 1 Αντικείμενα των Πιθανοτήτων και της Στατιστικής 1 1.1 Πιθανοτικά Πρότυπα και Αντικείμενο των Πιθανοτήτων, 1 1.2 Αντικείμενο της Στατιστικής, 3 1.3 Ο Ρόλος των Πιθανοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΑ ΜΕΣΑ m129. Δρ. ΛΑΜΠΡΟΣ ΚΑΛΥΒΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ

ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ. ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΑ ΜΕΣΑ m129. Δρ. ΛΑΜΠΡΟΣ ΚΑΛΥΒΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΟΔΗΓΟΣ ΣΠΟΥΔΩΝ ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΠΙΣΤΩΤΙΚΑ ΜΕΣΑ m129 Δρ. ΛΑΜΠΡΟΣ ΚΑΛΥΒΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ 1 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ...3 2. ΓΙΑΤΙ ΝΑ ΕΓΓΡΑΦΩ Σ ΕΝΑ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΞ ΑΠΟΣΤΑΣΕΩΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ...4

Διαβάστε περισσότερα

Διάφορες αποδόσεις και Αποτίμηση Ομολόγων

Διάφορες αποδόσεις και Αποτίμηση Ομολόγων Διάφορες αποδόσεις και Αποτίμηση Ομολόγων Α. Διάφοροι ορισμοί απόδοσης ή επιτοκίων Spot rate Spot rate: ορίζεται ως η απόδοση του ομολόγου του ομολόγου χωρίς τοκομερίδιο. Αποτελεί συγχρόνως και την απόδοση

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

ΙΑΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ ΙΑΓΡΑΜΜΑ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ Πρόλογος... ιάγραμμα περιεχομένων... Πίνακας περιεχομένων... Συντομογραφίες... Βιβλιογραφία... ΙΧ ΧΙ XV LI LV ΕΙΣΑΓΩΓΗ 1. Έννοια και σημασία του κληρονομικού δικαίου... 1 2. Ιστορική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Συντάκτης: Δημήτριος Κρέτσης

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ. Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής. Συντάκτης: Δημήτριος Κρέτσης ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ Ερωτήσεις πολλαπλής επιλογής Συντάκτης: Δημήτριος Κρέτσης 1. Ο κλάδος της περιγραφικής Στατιστικής: α. Ασχολείται με την επεξεργασία των δεδομένων και την ανάλυση

Διαβάστε περισσότερα

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld

Διεθνής Οικονομική. Paul Krugman Maurice Obsfeld Paul Krugman Maurice Obsfeld Διεθνής Οικονομική Κεφάλαιο 21 Η Διεθνής Αγορά Κεφαλαίου και τα κέρδη από το Εμπόριο Διεθνής Τραπεζική Λειτουργία και Διεθνής Κεφαλαιαγορά Φιλίππου Ευαγγελία Α.Μ. 1207 Μ069

Διαβάστε περισσότερα

Δηµοσιοποιήσεις σύµφωνα µε το Παράρτηµα 1 της Απόφασης 9/459/2007 της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, όπως τροποποιήθηκε µε την Απόφαση 9/572/23.12.

Δηµοσιοποιήσεις σύµφωνα µε το Παράρτηµα 1 της Απόφασης 9/459/2007 της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, όπως τροποποιήθηκε µε την Απόφαση 9/572/23.12. Δηµοσιοποιήσεις σύµφωνα µε το Παράρτηµα 1 της Απόφασης 9/459/2007 της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, όπως τροποποιήθηκε µε την Απόφαση 9/572/23.12.2010 και την Απόφαση 26/606/22.12.2011 της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς

Διαβάστε περισσότερα

Αγορά Ομολόγων στο Χρηματιστήριο Αθηνών. Ξέρετε ότι ; Φεβρουάριος 2014. Athens Exchange

Αγορά Ομολόγων στο Χρηματιστήριο Αθηνών. Ξέρετε ότι ; Φεβρουάριος 2014. Athens Exchange Αγορά Ομολόγων στο Χρηματιστήριο Αθηνών Ξέρετε ότι ; Athens Exchange Φεβρουάριος 2014 τα πρώτα ομόλογα διαπραγματεύθηκαν στο ΧΑ πριν από 134 χρόνια Στο πρώτο Δελτίο Τιμών που δημοσιεύθηκε στις 12 Μαΐου

Διαβάστε περισσότερα

2) Στην συνέχεια υπολογίζουμε την ονομαστική αξία του πιστοποιητικού με το συγκεκριμένο αυξημένο επιτόκιο όπως και προηγουμένως, δηλαδή θα έχουμε:

2) Στην συνέχεια υπολογίζουμε την ονομαστική αξία του πιστοποιητικού με το συγκεκριμένο αυξημένο επιτόκιο όπως και προηγουμένως, δηλαδή θα έχουμε: 2) Στην συνέχεια υπολογίζουμε την ονομαστική αξία του πιστοποιητικού με το συγκεκριμένο αυξημένο επιτόκιο όπως και προηγουμένως, δηλαδή θα έχουμε: ( ) ( ) 3) Επομένως η θεωρητική αξία του πιστοποιητικού

Διαβάστε περισσότερα

Η Ενίσχυση του Ρόλου της Κοινωνικής Ασφάλισης & η Έλευση των Επαγγελματικών Ταμείων Επικουρικής Ασφάλισης

Η Ενίσχυση του Ρόλου της Κοινωνικής Ασφάλισης & η Έλευση των Επαγγελματικών Ταμείων Επικουρικής Ασφάλισης Μάιος 2004 Η Ενίσχυση του Ρόλου της Κοινωνικής Ασφάλισης & η Έλευση των Επαγγελματικών Ταμείων Επικουρικής Ασφάλισης Ιωάννης Ασημακόπουλος (*) Οι δημογραφικές αλλαγές, ο ρυθμός ανάπτυξης της παγκόσμιας

Διαβάστε περισσότερα

Στρατηγικές Αγορών. Applied Mathematics 1

Στρατηγικές Αγορών. Applied Mathematics 1 1 Η ΣΗΜΑΣΙΑ ΤΟΥ ΧΡΟΝΟΥ ΣΤΟΝ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟ Ο διαθέσιμος χρόνος είναι πολύτιμος πόρος κατά την διαδικασία εφοδιασμού Όσο περισσότερος χρόνος είναι διαθέσιμος, τόσο καλύτερη είναι και η διαδικασία σχεδιασμού

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοοικονομικά Παράγωγα με έμφαση στα Δικαιώματα Προαίρεσης. Μελέτη περίπτωσης: Δικαιώματα εκπομπών CO 2. Ελίνα Μαγκώνη

Χρηματοοικονομικά Παράγωγα με έμφαση στα Δικαιώματα Προαίρεσης. Μελέτη περίπτωσης: Δικαιώματα εκπομπών CO 2. Ελίνα Μαγκώνη Χρηματοοικονομικά Παράγωγα με έμφαση στα Δικαιώματα Προαίρεσης Μελέτη περίπτωσης: Δικαιώματα εκπομπών CO 2 Ελίνα Μαγκώνη Πειραιάς 2012 Χρηματοοικονομικά Παράγωγα με έμφαση στα Δικαιώματα Προαίρεσης Μελέτη

Διαβάστε περισσότερα

Ελάφρυνση και Ιδιωτικοποίηση για το Ελληνικό Χρέος, Κέρδη για τους Ευρωπαίους Πολίτες

Ελάφρυνση και Ιδιωτικοποίηση για το Ελληνικό Χρέος, Κέρδη για τους Ευρωπαίους Πολίτες Ελάφρυνση και Ιδιωτικοποίηση για το Ελληνικό Χρέος, Κέρδη για τους Ευρωπαίους Πολίτες Σχίζας Παναγιώτης* Η διάχυση της κρίσης της στεγαστικής αγοράς των ΗΠΑ στην Ευρώπη οδήγησε τις αγορές στην επαναξιολόγηση

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ VII: ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ (TRADING)

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ VII: ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ (TRADING) ΙΙ. ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΚΙΟ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ 2. Συστήµατα και έλεγχος ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ VII: ΣΥΝΑΛΛΑΓΕΣ (TRADING) ΜΕΡΟΣ Β: ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΕΛΕΓΧΟΙ 1. Οι τράπεζες συγκροτούν και διατηρούν σε ισχύ συστήµατα και ελέγχους που να είναι

Διαβάστε περισσότερα

Κοινή Απόφαση Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς και Τράπεζας της Ελλάδος Θέµα: Καθορισµός ύλης εξετάσεων πιστοποίησης στελεχών της αγοράς. Το ιοικητικό Συµβούλιο της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς (Απόφαση 6/443/6.9.2007)

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή. Σύντομη ιστορική αναδρομή

Εισαγωγή. Σύντομη ιστορική αναδρομή ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΙΜΑ ΑΜΟΙΒΑΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΑ Δ.Α.Κ. Τα Διαπραγματεύσιμα Αμοιβαία Κεφάλαια (Δ.Α.Κ.) είναι μερίδια αμοιβαίων κεφαλαίων τα οποία εκδίδονται από Ανώνυμες Εταιρίες Διαχείρισης Αμοιβαίων Κεφαλαίων (ΑΕΔΑΚ)

Διαβάστε περισσότερα