٣ الکتریسیته آیا می دانید در یک آذرخش چند هزار آمپر جریان الکتریکی ایجاد می شود

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "٣ الکتریسیته آیا می دانید در یک آذرخش چند هزار آمپر جریان الکتریکی ایجاد می شود"

Transcript

1 ٣ الکتریسیته آیا می دانید در یک آذرخش چند هزار آمپر جریان الکتریکی ایجاد می شود

2 الکتریسیته نامی است که به گستره وسیعی از پدیده های الکتریکی به شکل های مختلف داده می شود. این پدیده ها تقریبا اساس کار بسیاری از دستگاه ها و وسیله های پیرامون ما را تشکیل می دهند. از آذرخش در آسمان گرفته تا درخشش المپ از آنچه اتم ها را به شکل مولکول به هم پیوند می دهد تا پیام های عصبی در دستگاه اعصاب ما همگی منشأ الکتریکی دارند. به کارگیری دانش الکتریسیته در بسیاری از وسیله های اطراف ما از فرهای ریزموج )مایکروفر( تا رایانه ها مشهود است. در عصر حاضر شناخت مبانی الکتریسیته و به کارگیری آن برای حفظ و پیشبرد آسایش ایمنی و رفاه انسان اهمیت زیاد دارد. در شکل ٣ چند وسیله الکتریکی می بینید در این فصل ضمن یادآورى مطالب الکتریسیته دوره راهنمایی جزئیات دقیق ترى از چگونگى ایجاد بار الکتریکی در یک جسم و مطالب دیگرى در همین زمینه خواهید آموخت. به دنبال آن در مورد اختالف پتانسیل به عنوان عامل شارش بار و ایجاد جریان الکتریکى شرح مختصرى خواهد آمد. در انتهاى فصل به بررسى قانون اهم انرژى و توان الکتریکى مصرفى مى پردازیم. الکتریسیته شکل ٣ استفادۀ وسیع از وسیله های الکتریکی در زندگی روزمره 3 1 ساختار اتمی در علوم تجربى دوره راهنمایى دیدیم که اتم از دو قسمت هسته و الکترون ها تشکیل شده است )شکل ٣ ٢ (. هسته فضاى بسیار کوچکى از اتم را اشغال مى کند و الکترون ها در فاصله نسبتا دورى از هسته به دور آن مى چرخند. قطر اتم تقریبا ٠٠,٠٠٠ برابر قطر هسته است. هسته خود از ذره هاى ریزترى به نام پروتون و نوترون تشکیل شده است. به طور قراردادی بارالکتریکى الکترون را منفى و بار الکتریکی پروتون را مثبت انتخاب کرده اند. اندازه بار الکتریکی الکترون و پروتون با هم برابر است و نوترون بارالکتریکى ندارد. در حالت عادى تعداد پروتون هاى موجود در هسته هر اتم برابر تعداد الکترون هاى آن اتم است. درنتیجه اتم از نظر الکتریکى بدون بار یا خنثى است. یکاى بارالکتریکى کولن )C( نام دارد. اندازه بارالکتریکى هر الکترون یا پروتون را با e نشان مى دهیم. میلیکان با آزمایش مقدار بار الکتریکی هر الکترون را اندازه گیری و مقدار آن را * C 1/6 گزارش کرد. e 1/6 * C بنابراین بارالکتریکى الکترون برابر e و بارالکتریکى پروتون برابر e است. الکترون مدار هسته الکترون شکل ٣ ٢ در اتم خنثی تعداد پروتونهای هسته با تعداد الکترونها برابر است. 3 2 اجسام دارای بارالکتریکی اجسام در حالت عادی از اتم های خنثی درست شده اند و بنابراین از نظر الکتریکی خنثی هستند. وقتى دو جسم به یکدیگر مالش داده مى شوند تعدادى الکترون از یکى به دیگرى منتقل مى شود. درنتیجه 47

3 فصل 3 جسمى که الکترون از دست مىدهد تعداد الکترونهایش کمتر از تعداد پروتونهاى آن مىشود و بارالکتریکى آن مثبت مىشود و برعکس جسمى که الکترون اضافى دریافت جدول ٣ جرم و بار الکتریکی اجزای اتم مىکند تعداد الکترونهایش بیشتر از پروتونهایش میشود و بارالکتریکى آن منفى مىگردد. پس در یک جسم بدون بار افزایش تعداد الکترونها بار جسم را منفى و کاهش تعداد الکترونها بار جسم را مثبت مىکند. جداکردن پروتون از اتم یک عنصر در تجربههای جرم )kg( 9/ /67 بار )C( -1/ / نام ذره الکترون پروتون معمولی امکانپذیر نیست. 1/ اگر به جسمی خنثی n الکترون بدهیم بار الکتریکی جسم ne میشود. درحالی نوترون که اگر از جسم خنثی n الکترون بگیریم بار الکتریکی آن ne میشود. بار الکتریکی جسم را با q نشان میدهیم. بنابراین: ) ٣ (... 0,1,2, n و q ± ne تجربه نشان می دهد که اجسام دارای بار الکتریکی یکدیگر را می ربایند )جذب می کنند( یا می رانند )دفع می کنند(. آزمایش کنید 1 وسیله هاى آزمایش: دو میله شیشه اى دو میله پالستیکى پارچه پشمى و ابریشمى نخ پایه. شرح آزمایش: 1 میله شیشه اى را با پارچه ابریشمى مالش دهید و آن را مطابق شکل به وسیله نخ )خشک( آویزان کنید. ٢ میله شیشه اى دیگرى را با پارچه ابریشمى مالش داده و به میله شیشه اى آویخته شده نزدیک کنید. چه اتفاقى رخ مى دهد 3 همین آزمایش را با دو میله پالستیکى که با پارچه پشمى مالش داده اید تکرار کنید و مشاهده هاى خود را بیان کنید. 4 آزمایش را با میله اى شیشه اى و میله اى پالستیکى انجام دهید. ٥ نتیجه آزمایش هاى انجام شده را گزارش دهید. از آزمایش هایی شبیه آنچه انجام دادید نتیجه می گیریم که اجسام با بارهای هم نام یکدیگر را می رانند و اجسام با بارهای ناهمنام یکدیگر را می ربایند. توجه: پارچه ابریشمی مرغوب بهراحتی در دسترس نیست. به تجربه دیده شده است که میله شیشهای با مالش دادن به کیسههای پالستیکی یا سلوفان معموال به خوبی دارای بار الکتریکی میشود. 48

4 الکتریسیته وقتی موهای تمیز و خشک خود را با شانه پالستیکی تمیز و خشک شانه می کنید موها به دنبال شانه بلند می شود. در این پدیده تعدادی الکترون از موی سر به شانه منتقل می شود شانه بار منفی و موی سر بار مثبت پیدا می کند )شکل ٣ ٣ (. می دانیم بارهای ناهمنام یکدیگر را می ربایند بنابراین موی سر جذب شانه می شود و به دنبال شانه بلند می شود. شکل ٣ ٣ تار مو و شانۀ پالستیکی یا بادکنک که در مالش با همبارهای ناهمنام پیدا کردهاند و یکدیگر را میربایند. پاسخ دهید 1 معموال پاک کردن شیشه یا عینک با دستمال کاغذی دشوار است زیرا پرزهای دستمال به شیشه می چسبد. علت این پدیده را توضیح دهید. تمرین 1 براى آنکه در جسمى خنثى بار الکتریکى 6/4 نانوکولن )C * /4 ) ایجاد شود چه تعداد الکترون باید از آن گرفته شود 2 به تعداد پروتون هاى موجود در هسته اتم عدد اتمى گفته مى شود و آن را با Z نشان مى دهند. عدد اتمى مس 29 است. بارالکتریکى هسته اتم مس چقدر است اتم مس چه مقدار بارالکتریکى منفى دارد بارالکتریکى اتم مس چقدر است 3 3 جسم رسانا و نارسانا مواد را به طور کلی می توانیم برحسب قابلیت حرکت بار در آنها دسته بندی کنیم. رسانا ماده ای است که بار می تواند به آزادی در آن حرکت کند. فلزات )مانند سیم مسی یک المپ معمولی( بدن انسان و آب مثال هایی از این دسته هستند. برقراری جریان الکتریکی در فلزها آسان است زیرا یک یا چند الکترون پوسته خارجی اتم های فلز به هسته اتم خاصی وابسته نیست بلکه می تواند آزادانه در ماده حرکت کنند. به این الکترون ها که به آسانی می توانند درون جسم جابه جا شوند الکترون آزاد می گویند. هرفلز به همان دلیلی که رسانای خوب گرما است رسانای الکتریکی خوبی هم هست. زیرا الکترون های پوسته خارجی اتم های آن سست اند. الکترون های برخی مواد دیگر مثال الستیک و شیشه پیوند محکمی با اتم ها دارند و هر الکترون به اتمی خاص تعلق دارد. آنها نمی توانند بین اتم های دیگر ماده آزادانه حرکت کنند. در نتیجه به راه انداختن آنها راحت نیست. این مواد به همان دلیل که رسانای گرما نیستند رسانای الکتریسیته نیز نیستند. چنین موادی را نارسانا می نامند. 49

5 فصل 3 پاسخ دهید 2 1 چرا آزمایش هاى الکتریسیته ساکن در مکان هایی که میزان رطوبت باالست به خوبی انجام نمی شود ٢ جمله هاى زیر را کامل کنید: الف( وقتى دو جسم به یکدیگر داده مى شود بین آنها الکترون مبادله مى شود. جسمی که الکترون از دست می دهد دارای بار خالص و جسمی که الکترون اضافی به دست می آورد دارای بار خالص می شود. ب( در یک جسم بارالکتریکى در محل ایجاد شده باقى مى ماند. پ( نیرویى که بارهاى الکتریکى هم نوع بر یکدیگر وارد مى کنند و نیرویى که بارهاى الکتریکى غیر هم نوع بر یکدیگر وارد مى کنند... است. فعالیت 1 آزمایشی طراحی کنید که به کمک آن بتوان نشان داد بار داده شده به جسم نارسانا در همان محل باقی می ماند. تمرین 2 مى دانیم که تعداد الکترون هاى آزاد موجود در رساناها بسیار زیاد است. به عنوان مثال در یک سانتى مترمکعب مس الکترون آزاد وجود دارد. آیا بزرگى این عدد را مى توانید تصور کنید براى آنکه به بزرگى این عدد پى ببرید فرض کنید بخواهید این تعداد الکترون را بشمارید. شما در هر ثانیه قادر به شمارش چه تعداد الکترون هستید و فرض کنید که در هر ثانیه بتوانید یک تریلیون یعنى الکترون را بشمارید. چه مدت طول مى کشد تا تمام الکترون هاى آزاد موجود در یک سانتى متر مکعب مس را بشمارید براى محاسبه یک سال را تقریبا ثانیه درنظر بگیرید. میلۀ پالستیکی پارچۀ پشمی شکل ٣ ٤ در اثر مالش دو جسم یکی از جسمها دارای بار مثبت و دیگری دارای بار منفی می شود. اندازۀ بارهای مثبت و منفی دو جسم باهم برابر است. 3 4 پایستگی بارالکتریکی دیدیم که براى ایجاد بار الکتریکی در یک جسم باید تعدادى الکترون به آن بدهیم یا از آن بگیریم. در این مبادله الکترون ها الکترونى تولید نمى شود یا از بین نمى رود بلکه الکترون ها تنها از جسمى به جسم دیگر منتقل مى شوند )شکل ٣ 4 (. بنابراین با توجه به اینکه هر الکترون داراى مقدار معینى بار الکتریکى است مى توان گفت در چنین تجربه هایی بارالکتریکى به وجود نمى آید و از بین هم نمى رود بلکه از جسمى به جسم دیگر منتقل مى شود. این بیان ساده شده ای از قانون پایستگى بارالکتریکى است. ٥٠

6 الکتریسیته مثال 1 یک میله پالستیکی را با پارچه پشمی مالش می دهیم. پس از مالش بار الکتریکی میله پالستیکی برابر 128 نانوکولن C( ٠ ) می شود. الف( بار الکتریکی ایجاد شده در پارچه پشمی چقدر است ب( تعداد الکترون هایی که از پارچه پشمی به میله پالستیکی منتقل شده است را تعیین کنید. پاسخ: الف( بنا به قانون پایستگی بار الکتریکی اندازه بار منفی ایجاد شده در میله با اندازه بار مثبت ایجاد شده در پارچه برابر است زیرا به همان تعداد که از الکترون های پارچه کم شده به الکترون های میله اضافه شده است. پس بار پارچه ٢8 نانوکولن می شود. ب( ( 19 * 10 )1/6 * n q ne 128 * 10 9 n 8 * القای بارالکتریکی با انتقال الکترون از جسمی به جسم دیگر می توان در اجسام بار الکتریکی ایجاد کرد. در اثر مالش دو جسم این انتقال اتفاق می افتد. الکترون ها با تماس نیز از جسمی به جسم دیگر منتقل می شوند. مثال وقتی میله دارای بار الکتریکی منفی را با جسم خنثی تماس می دهیم تعدادی الکترون از میله وارد جسم خنثی می شود و جسم خنثی دارای بار منفی می گردد. این روش ایجاد بار را ایجاد بار الکتریکی به روش تماس می نامند. در اینجا با روش دیگری برای ایجاد بار الکتریکی در اجسام رسانا آشنا می شویم که به روش القا مشهور است. آزمایش کنید 2 وسیله هاى آزمایش: دو کره فلزى با پایه هاى نارسانا میله پالستیکى میله شیشه اى پارچه پشمى پارچه ابریشمی و الکتروسکوپ شرح آزمایش: 1 دو کره فلزى را که روى پایه هاى نارسانا قرار دارند مطابق شکل الف در تماس با یکدیگر قرار دهید و با تماس دست به آنها مطمئن شوید که بدون بارالکتریکى اند. 2 یک میله پالستیکى را با پارچه پشمى مالش دهید. 3 مطابق شکل ب میله پالستیکى را به کره A نزدیک کنید. A B A B )الف( )ب( ٥

7 فصل 3 A B A B )پ( )پ( 4 بدون آنکه مکان میله پالستیکى را جابه جا کنید پایه نارسانای کره B را بگیرید و آن را از کره A جدا کنید )شکل پ(. 5 میله پالستیکى را دور کنید )شکل ت(. ٦ با مالش پارچه ابریشمی با میله شیشه ای در میله بار مثبت ایجاد کنید و با تماس میله با الکتروسکوپ به الکتروسکوپ بار مثبت بدهید )شکل ث(. )ث( 7 هریک از کره های A و B را به الکتروسکوپ نزدیک کنید و آنچه را مشاهده می کنید در گروه خود به بحث بگذارید و نتیجه را به کالس گزارش کنید. با انجام آزمایش باال نتیجه می گیریم که: 1 هر دو کره دارای بار الکتریکی شده اند. 2 کره اى که به میله پالستیکى نزدیک تر است )کره A( داراى بار مثبت و کره دیگر )کره B( داراى بار منفى شده است. به این روش که در آن به کره ها ى رسانا بدون تماس با میله باردار بارالکتریکی می دهیم القاى بارالکتریکى می گویند. پاسخ دهید 3 الف( توضیح دهید چرا در آزمایش باال کره A داراى بار مثبت و کره B داراى بار منفى است. ب( آیا بارالکتریکى میله پالستیکى کاهش یافته است ٥٢

8 الکتریسیته فعالیت 2 در بند ٦ آزمایش ٢ وقتی میله شیشه ای را به کالهک الکتروسکوپ تماس دادیم الکتروسکوپ دارای بار مثبت شد. علت را توضیح دهید. 2 مراحل ایجاد بار در الکتروسکوپ به روش القاى الکتریکى را بررسی کنید سپس در آن به روش القا بار الکتریکی ایجاد کنید. ٣ با الکتروسکوپ چگونه مى توان تعیین کرد که: الف( جسمى باردار است ب( جسم چه نوع بارى دارد پ( جسم رساناست یا نارسانا 4 با الکتروسکوپ چگونه مى توان مقدار بار دو کره هم اندازه رسانا و باردار را با یکدیگر مقایسه کرد فعالیت 3 یک قوطی نوشابه فلزی و خالی تهیه کنید و آن را از سطح جانبی استوانه ای روی یک میز چوبی قرار دهید. میل ه بارداری را از پهلو به سطح جانبی قوطی نزدیک و سپس به آرامی از آن دور کنید )مواظب باشید میله با قوطی برخورد نکند(. چه چیزی مشاهده می کنید علت را توضیح دهید. آذرخش یا تخلیۀ الکتریکی هنگامى که هوا ابرى و طوفانى است بین یک ابر و ابر دیگر )شکل ٣ ٥ الف( یا بین یک ابر و زمین )شکل ٣ ٥ ب( جرقه هاى بزرگى زده مى شود که آسمان یک منطقه بزرگ را روشن مى کند و در پى آن صداى بلندى نیز شنیده مى شود. به این پدیده آذرخش مى گویند )شکل ٣ ٥(. آیا مى دانید آذرخش چگونه به وجود مى آید الف( تخلیۀ الکتریکی بین ابر و زمین ب( تخلیۀ الکتریکی بین ابر و ابر )صاعقه( شکل ٣ ٥ ٥٣

9 ابرها به علت مالش با هوا یا القاى الکتریکى داراى بار مثبت یا منفى مى شوند. در بیشتر موارد قسمت پایین ابر )نزدیک زمین( داراى بار منفى و قسمت باالى آن داراى بار مثبت مى شود. اگر دو ابر چنان به هم نزدیک شوند که قسمت هایى از آنها که داراى بارهاى ناهمنام است نزدیک هم قرار گیرد امکان تخلیه الکتریکى )شارش ناگهانى بارهاى الکتریکى( بین دو ابر وجود دارد که معموال با جرقه هاى بزرگ تولید گرما و صدا همراه است. تخلیه الکتریکى مى تواند به صورت دیگر ى نیز رخ دهد. ابرهاى طوفانى مى توانند با حرکت در مجاورت سطح زمین در آن بار القایی ایجاد کنند. در این حالت امکان تخلیه الکتریکى بین ابر و زمین وجود دارد و مى تواند موجب آتش سوزى شود )شکل 3 ٦ (. فصل 3 آذرخش بین ابر و زمین )صاعقه( ابر روی سطح زمین بار القایی مثبت ایجاد کرده است. شکل ٣ ٦ وقتی ابری که بار الکتریکی دارد نزدیک سطح زمین قرار بگیرد در سطح زمین بار القایی ایجاد می کند و بین ابر و زمین تخلیۀ الکتریکی رخ می دهد. شکل ٣ ٧ برقگیر ساختمان را از خطر برخورد آذرخش )صاعقه( حفظ میکند. در هر ثانیه ده ها آذرخش روى سطح زمین زده مى شود. آذرخش پدیده بسیار خطرناکى است زیرا در اثر شارش ناگهانى و بسیار عظیم بار الکتریکى انرژى زیادى آزاد مى شود. این پدیده مى تواند به ساختمان ها خطوط انتقال انرژی الکتریکی انسان ها و خسارت هاى جدى وارد سازد. بنابراین محافظت در برابر آذرخش مسئله اى بسیار مهم است. براى حفاظت ساختمان ها در برابر آذرخش از وسیله اى به نام برق گیر استفاده مى کنند. برق گیر میله فلزی بلند و نوک تیزی است که روی بام ساختمان نصب می شود. انتهای این میله به کابل ضخیمی وصل شده است و انتهاى کابل را در اعماق مرطوب زمین قرار مى دهند. تیزى نوک میله سبب مى شود که تخلیه الکتریکی بین ابر و نوک تیز میله به صورت تدریجی ر خ دهد و بارها از طریق کابل به عمق زمین منتقل شود. به این ترتیب ساختمان از خطر برخورد آذرخش درامان می ماند و خسارتى به ساختمان وارد نمی شود )شکل 3 7 (. ٥4

10 الکتریسیته پاسخ دهید 4 1 با دمپایى پالستیکى تمیز و خشک روى فرش طورى راه بروید که کف دمپایى روى فرش مالش داده شود. سپس با نوک انگشت خود یک جسم فلزی یا دست دوست خود را لمس کنید. چه اتفاقى مى افتد علت را توضیح دهید. ٢ چرا زیر تانکرهاى مخصوص حمل سوخت زنجیر فلزی آویزان مى کنند فعالیت 4 هواپیما ها هنگام حرکت داراى بار الکتریکى مى شوند.براى تخلیه بار الکتریکى آنها چه تدبیرى به کار برده مى شود ٢ در صنعت برای رنگ کردن بدنه خودرو دوچرخه موتور سیکلت و از روش رنگ کردن الکترواستاتیکی استفاده می شود. در مورد این روش تحقیق کنید و نتیجه را به کالس گزارش دهید اختالف پتانسیل الکتریکی دو کره رساناى یکسان راکه روى پایه عایق نصب شده اند در نظر بگیرید. فرض کنید هر دو داراى بارالکتریکى منفى باشند اما مقدار بارالکتریکى یکى از آنها از دیگرى بیشتر باشد )شکل ٣ 8 الف(. اگر کره ها را مطابق شکل 3 8 ب با سیم مسى نازکى به یکدیگر وصل کنیم چه اتفاقى مى افتد اینک این سؤال مطرح می شود که آیا همیشه بارهاى الکتریکى از جسمى که بار بیشتر دارد به سوى جسمى که بار کمتر دارد شارش مى کند با ذکر یک مثال نقض مى توان به این سؤال پاسخ منفى داد. دو کره رسانا با اندازه های متفاوت که روى پایه عایق قرار دارند را مطابق شکل 3 9 در نظر بگیرید. با فرض این که بار این دو کره یکسان است آیا فکر مى کنید اگر با سیم مسى نازکى به یکدیگر وصل شوند در سیم شارش بار خواهیم داشت پاسخ مثبت است. در شکل 3 9 بارهاى الکتریکى دو کره یکسان اما شعاع هاى دو کره متفاوت است. بارهاى الکتریکى در کره کوچک تر به هم نزدیک ترند و نیروى رانشى بین آنها بیشتر از نیروى رانشى بین بارهاى کره بزرگ تر است. با اتصال آنها به یکدیگر بارها از کره کوچک تر به کره بزرگ تر شارش مى کنند. پس اختالف مقدار بار در کره ها به تنهایى نمى تواند عامل تعیین کننده شارش بار باشد بلکه اندازه کره ها نیز مؤثر است. الف( کره ها اتصال ندارند. ب( کره ها با سیم به هم وصل شده اند. پ( پس از مدتی شارش بار قطع و بار کرهها مساوی میشود. شکل ٣ ٩ وقتی دو کره با شعاع متفاوت و بار مثبت یکسان را به هم وصل می کنیم شارش بار الکتریکی بین دو کره رخ می دهد. شکل ٣ ٨ ٥٥

11 همان گونه که در حالت طبیعى شارش آب از یک منبع به منبع دیگر به علت وجود اختالف ارتفاع سطح آب در دو منبع است و شارش گرما از یک جسم به جسم دیگر به علت وجود اختالف دماى دو جسم است شارش بارهاى الکتریکى از یک کره به کره دیگر نیز به علت وجود کمیتى است که آن را اختالف پتانسیل الکتریکى مى نامیم. بنابراین: اختالف پتانسیل الکتریکى میان دو جسم رسانا عامل شارش بارالکتریکى از یک جسم به جسم دیگر است. در شکل ٣ 8 اختالف مقدار بار در دو کره یکسان و در شکل ٣ 9 تفاوت شعاع دوکره سبب اختالف پتانسیل الکتریکی بین کره ها شده است. همان گونه که در کتاب علوم راهنمایى دیده اید یکاى اختالف پتانسیل الکتریکى ولت )V( نام دارد. به اختالف پتانسیل ولتاژ نیز گفته مى شود. روى اکثر وسیله هاى الکتریکى )شکل ٣ ٠ ( عددهایى نوشته شده است که مربوط به شرایط کار دستگاه و ویژگی های آن است. یکى از این عددها برحسب ولت است و اختالف پتانسیل الزم براى کار دستگاه است. وقتی روى یک المپ عدد 220V نوشته شده به این معنی است که اگر این المپ به ولتاژ 220 ولت وصل شود روشنایی و طول عمر کافی دارد. حال اگر اختالف پتانسیل کمترى به آن وصل کنیم نور المپ ضعیف مى شود و اگر اختالف پتانسیل بیشترى به آن وصل کنیم ممکن است المپ بسوزد. به طورکلى اگر به دو سر دستگاه هاى الکتریکى مانند تلویزیون اختالف پتانسیل کمتر یا بیشتر از محدوده ولتاژ تعیین شده وصل شود ممکن است دستگاه آسیب ببیند یا خوب کار نکند. محدوده اختالف پتانسیل مناسب به ساختمان درونى دستگاه بستگى دارد و با توجه به آن تعیین مى شود. فصل 3 1 آلساندروولتا فیزیکدان ایتالیایی در 8 فوریه 74٥ م. ) ٢٣ ه.ش( بهدنیا آمد و در ٥ مارس 8٢7 م. )٢٠٥ ه.ش( درگذشت. بیشترین شهرتش بهخاطر اختراع باتری در سال 8٠٠ م. ) 79 ه.ش( بود. او پیش از فیزیک نخست به مطالعه علم شیمی و بهخصوص شیمی گازها پرداخت و گاز متان را کشف کرد. او همچنین به مطالعه وسایلی پرداخت که امروزه خازن نامیده میشود. به همین خاطر یکای اختالف پتانسیل الکتریکی به افتخار او ولت نامیده شده است. شکل ٣ ٠ روی دستگاههای الکتریکی اعدادی نوشته شده است که مربوط به شرایط کار دستگاه و ویژگیهای آن است. یکی از این اعداد ولتاژ یا محدودۀ ولتاژ کار دستگاه است. A essandro Vo ta ٥٦

12 الکتریسیته 3 7 مولد اکنون که دانستیم عامل شارش بارالکتریکى اختالف پتانسیل الکتریکى است این پرسش را در مورد شکل 3 8 مطرح مى کنیم که آیا شارش بارالکتریکى از یک کره به کره دیگر همواره ادامه دارد یا پس از مدتى قطع مى شود آزمایش کنید 3 وسیلههای آزمایش: دو کره فلزی هماندازه با پایه عایق المپ گازی کوچک )المپ درون فازمتر( کلید )که فاصله بین اتصالهای آن در حالت قطع به اندازه کافی زیاد باشد( سیم رابط شرح آزمایش: کلید کرهها المپ گازی و کلید را مطابق شکل روبهرو به هم وصل کنید. المپ گازی ٢ به یکی از کرهها بار الکتریکی بدهید. ٣ کلید را وصل و به المپ گازی نگاه کنید. 4 نتیجه آزمایش را گزارش کنید. از این آزمایش نتیجه می گیریم که شارش بار الکتریکی میان دو کره دائمی نیست. همان طور که در دو ظرف آب مرتبط با هم وقتی جریان آب قطع می شود سطح آب دو ظرف هم تراز است و همان طور که شارش گرما بین جسم گرم و جسم سرد تا زمانی ادامه دارد که دو جسم هم دما شوند بین کره های باردار موردنظر نیز هنگامی که شارش بار الکتریکی قطع شود اختالف پتانسیل الکتریکی وجود ندارد. اگر بخواهیم شارش بار الکتریکی بین دو کره ادامه یابد چه باید بکنیم فرض کنید منبع آبى را در ارتفاع معینى باالى سطح زمین قرار داده ایم آب از لوله متصل به منبع جریان می یابد )شکل ٣ ( روى یک چرخ پره دار می ریزد آن را به گردش در می آورد و در ظرف پایینى جمع مى شود. روشن است که پس از مدتى جریان آب قطع مى شود. اگر بخواهیم جریان آب ادامه یابد باید به کمک یک تلمبه آب را از ظرف پایینى به ظرف باالیى منتقل کنیم )شکل 3 12 (. تلمبه با دریافت نوعی از انرژى این کار را انجام مى دهد. وقتى آب توسط تلمبه به منبع باالیى منتقل شد انرژى الزم را براى جریان یافتن به پایین و به کار انداختن چرخ کسب مى کند. درنتیجه اگر تلمبه کار کند آب از ظرف پایینى به ظرف باال یى منتقل مى شود و دوباره به علت اختالف ارتفاع به ظرف پایین برمى گردد و این کار ادامه مى یابد. شکل ٣ جریان آب دائمی نیست. تلمبه چرخ پرهدار شکل ٣ ٢ تلمبه با بردن آب از پایین به باال انرژی الزم برای جریان دائم را به آب میدهد. ٥7

13 فصل 3 شکل ٣ ٣ مولدهای شیمیایی یا باتریها شکلهای مختلفی دارند. همان طور که کار کردن تلمبه جریان پیوسته آب را بین دوظرف ایجاد مى کند براى آن که شارش بارالکتریکى از یک کره به کره دیگر ادامه یابد نیز باید وسیله اى نظیر تلمبه در مدار جریان الکتریکى قرار گیرد تا اختالف پتانسیل الکتریکى الزم را میان دو کره ایجاد کند. این وسیله را مولد مى نامیم. مولدها انرژى الزم براى ایجاد اختالف پتانسیل الکتریکى را با سازوکارهای گوناگونی به دست مى آورند. مولدها نوع هاى مختلفى دارند. با مولدهاى شیمیایى یا باترى ها )شکل ٣ ٣ ( در دوره راهنمایى آشنا شده اید. در این مولدها انرژى الزم برای ایجاد اختالف پتانسیل بین دو سر مولد از واکنش هاى شیمیایى که درون مولد رخ مى دهد به دست مى آید. در این واکنش ها بارهاى مثبت درون مولد از پایان ه منفى به پایانه مثبت منتقل مى شوند. مولد انرژى اى را که از این واکنش ها به دست مى آورد صرف ایجاد اختالف پتانسیل الکتریکى دو سر مدار مى کند. اختالف پتانسیل دوسر مولد را با دستگاهی به نام ولت سنج )شکل ٣ 4 ( اندازه می گیریم. شکل ٣ ٤ با ولت سنج اختالف پتانسیل دو سر مولد یا دو نقطه از مدار را اندازه می گیریم. فعالیت 5 مولد الکتریکى بسازید وسیله هاى الزم: لیموترش یا گوجه فرنگی چاقو تیغه مسى و تیغه رویى سیم رابط نازک ولت سنج. یک لیموترش تازه و سالم انتخاب کنید و روى میز بگذارید. سپس به مالیمت و بدون آن که فشار زیادى به لیمو وارد کنید آن را روى میز بغلتانید.تا پرده هاى داخلى آن پاره شوند سپس دو تیغه یکى از جنس روى و دیگرى از جنس مس به داخل لیمو فرو کنید. اکنون شما یک مولد الکتریکى ساده ساخته اید. اگر با دو رشته سیم تیغه ها را به دو سر یک ولت سنج وصل کنید مى توانید ولتاژ آن را که برابر عددى است که ولت سنج نشان مى دهد اندازه بگیرید. ساختمان داخلى مولدهاى شیمیایى شبیه مولدى است که شما ساخته اید یعنى در این مولدها دو فلز غیر هم جنس درون یک مایع شیمیایى خاص )یا یک خمیر شیمیایی مرطوب( قرار دارند. ٥8

14 الکتریسیته توصیه می شود که باتری ها را در جاهای خشک و خنک نگه داریم مثال در مواقعی که از باتری استفاده نمی کنیم بهتر است آن را در یخچال بگذاریم. فعالیت 6 در شکل روبه رو تصویر چند نوع باترى آمده است. شما هم باتری های زیادی شبیه این باتری ها را می شناسید. چند نمونه از باتری هایی که می شناسید را از نظر ولتاژ اجزای سازنده شارژپذیرى و در گروه خود مقایسه و نتیجه را به صورت یک جدول تنظیم و گزارش کنید. فعالیت 7 می خواهیم با یک باتری قلمی 1/5 ولتی یک قطعه سیم و یک المپ 1/5 ولتی المپ را روشن کنیم. توضیح دهید در هریک از شکل های روبه رو المپ روشن می شود یا نه. )الف( )ب( )پ( 3 8 مدار الکتریکی وقتى کلید چراغ قوه را وصل مى کنیم المپ آن روشن مى شود. آیا تاکنون به ساختمان داخلى چراغ قوه توجه کرده اید آیا به ساز و کار روشن شدن المپ چراغ قوه فکر کرده اید آزمایش کنید 4 وسیله هاى آزمایش: المپ 1/5 ولتى باترى 1/5 ولتى کلید قطع و وصل و مقدارى سیم رابط شرح آزمایش: مطابق شکل روبه رو المپ باترى و کلید را با سیم های رابط به هم وصل کنید. وقتى کلید را مى بندید چه اتفاقى مى افتد که المپ روشن مى شود ٥9

15 در آزمایش کنید 4 شکل مدار الکتریکی سادهای را دیدید که از المپ باتری کلید و سیمهای رابط تشکیل شده است. معموال مدارها را به شکلهای سادهای شبیه شکل 3 ٥ رسم میکنند که در آن برای هر قطعه از نماد خاصی استفاده میشود. مثال برای باتری از نماد استفاده میکنیم که در آن قطعه خط کوچکتر نشان دهنده پایانه یا قطب منفی مولد و قطعه خط بزرگتر نشان دهنده پایانه یا قطب مثبت آن است. همچنین المپ را با نماد و کلید را با نماد نشان میدهیم. جدول ٣ ٢ نمادهای اجزای مدار A V کلید مقاومت آمپرسنج مولد ولتسنج سیم المپ فصل 3 کلید المپ مولد شکل ٣ ٥ معموال برای رسم کردن شکل مدار از نمادهای استاندارد شدهای برای نشان دادن اجزای مدار استفاده میکنند. فعالیت 8 مدار معادل چراغ قوه نشان داده شده در شکل را با استفاده از نمادهای مداری رسم کنید. فعالیت 9 اجزای تشکیل دهنده دو شکل را با هم مقایسه کنید. 3 9 جریان الکتریکی در مدار الکتریکی نشان داده شده در شکل ٣ ٦ با وصل کردن کلید بارهاى الکتریکى در مدار شارش مى کنند. در این حالت اگر مقطعى فرضى در مدار )شکل ٣ 7 ( را در نظر بگیریم در مدت زمان )بازه زمانى( t بارالکتریکى q از این مقطع شارش مى کند. بنا به تعریف آهنگ شارش بارالکتریکى از هر مقطع مدار را جریان الکتریکى مى نامیم و آن را با نماد I نشان مى دهیم: I q t ) 3 2 ( = در این رابطه یکای بار الکتریکی )q( کولن )C( و یکای زمان )t( ثانیه )s( است. ٦٠

16 الکتریسیته شکل ٣ ٦ با وصل کردن )بستن( کلید بار الکتریکی در مدار شارش میکند. شکل ٣ ٧ بار q در مدت زمان t از مقطع سیم میگذرد. جهت جریان در سیم خالف جهت شارش الکترونها است. یکاى جریان الکتریکى )I( نیز به پاس کارهاى آندره مارى آمپر فیزیکدان فرانسوى آمپر )A( نامیده مى شود. طبق قرارداد جهت جریان الکتریکى در مدار از پایانه مثبت باتری یا مولد به پایان ه منفى آن است. جهت جریان در مدار خالف جهت شارش الکترون ها است. براى اندازه گیرى جریان الکتریکى از آمپرسنج استفاده مى کنیم و آن را به طور متوالى در مدار قرار مى دهیم. برخی از مقادیر جریان های الکتریکی در جدول ٣ ٣ آمده است. جدول ٣ ٣ مرتبۀ بزرگی برخی جریان های الکتریکی در زندگی روزمره برخی جریان های الکتریکی آذرخش خط انتقال فشار قوی استارت خودرو موخشککن )سشوار( چراغ روشنایی معمولی فیبریالسیون قلب )ک شنده( جریان در برخی مدارهای الکترونیکی جریان قابل حس برای پوست بدن ماشینحساب الکترونیکی آندره ماری آمپر فیزیکدان و ریاضیدان فرانسوی در ٢٠ ژانویه 77٥ م. )٥4 ه.ش( بهدنیا آمد و در ٠ ژوئن 8٣٦ م. )٢٥ ه.ش( درگذشت. در سال 8٠ م. )8٠ ه.ش( به استادی ریاضیات دانشگاه پاریس رسید. بیشتر عمر خود را صرف دانش الکتریسیته و مغناطیس کرد و کتابهای زیادی در اینباره نگاشت. او را میتوان یکی از بانیان اصلی علم الکترومغناطیس کالسیک انگاشت. همچنین از او به عنوان مخترع گالوانومتر یاد میشود. در سال 88 م. )٢٦٠ ه.ش( یکای جریان الکتریکی به افتخار او آمپر نامیده شد. جریان )A( 4 ٣ ٢ - -٢-٣ -4 Andre Mar e Ampere ٦

17 فصل 3 در چراغ جلوی خودروی نشان داده شده در شکل جریان 8A از رشته المپ می گذرد. الف( در هر دقیقه چند کولن بار الکتریکی از این رشته می گذرد ب( در این مدت چه تعداد الکترون از رشته می گذرد I q t مثال 2 پاسخ: مى توان بار الکتریکى شارش شده را با استفاده از رابطه = محاسبه کرد: I 8A, t 1min 60s, e 1/6 * 10 9 C, q?, n? q It 8 * C )الف * q ne 480 n * 1/6 * n )ب تمرین 3 در یک ماشین اسباب بازی در هر ٢٠ ثانیه ٠ C بار از باتری می گذرد. جریان عبوری از باتری در این ماشین اسباب بازی را حساب کنید. فعالیت 10 در دوره راهنمایی دیدیم وقتی در یک مدار ساده مانند مدار نشان داده شده در شکل آمپرسنج را در نقاط مختلف مدار قرار می دهیم جریان یکسانی را نشان می دهد. علت آن را با توجه به پایستگی بار الکتریکی انباشته نشدن بار در سیم ها و اجزای مدار و تعریف جریان الکتریکی توضیح دهید. ٦٢ 3 10 مقاومت الکتریکی آیا تاکنون به حرکت مردم در خیابان یا بازار شلوغ توجه کرده اید آیا براى خودتان موقعیتى پیش آمده است که براى انجام کارى عجله داشته باشید و براى انجام آن مجبور شوید از مکان پر رفت و آمدى عبور کنید در این گونه موارد وجود افراد دیگر سبب کاهش سرعت و انرژی شما می شود. آیا به نظر شما تشابهى بین شارش بارالکتریکى در یک رسانا و حرکت فرد در محل پر رفت و آمد وجود دارد در مقابل حرکت فرد در محل هاى پر رفت و آمد نوعى مقاومت وجود دارد که سرعت و انرژى او را کاهش مى دهد.

18 الکتریسیته آزمایش کنید 5 وسیله هاى آزمایش: یک باترى 1/5 ولتى 2 المپ 1/5 ولتى ٢ سرپیچ آمپرسنج کلید قطع و وصل و سیم رابط شرح آزمایش: باترى 1/5 ولتى المپ 1/5 ولتى و آمپرسنج را مطابق شکل الف به هم ببندید. ٢ کلید را وصل کنید و عددى را که آمپرسنج نشان مى دهد یادداشت کنید. ٣ مدار شکل ب را ببندید کلید را وصل کنید و عددى که آمپرسنج نشان مى دهد را یادداشت کنید. 4 علت متفاوت بودن جریان در مدار شکل الف و مدار شکل ب چیست ٥ اگر تعداد کافى باترى کلید المپ سرپیچ و آمپرسنج و مقدار کافی سیم رابط در اختیار دارید دو آزمایش را همزمان انجام دهید تا بتوانید اعداد آمپرسنج ها و نور المپ ها را با هم مقایسه کنید. علت تفاوت نور المپ ها در دو آزمایش چیست به دستگاه اندازه گیری نشان داده شده در این تصاویر مولتی متر می گویند یعنی دستگاهی که می تواند چند کمیت مختلف )ولتاژ جریان مقاومت دما و ( را اندازه بگیرد. )الف( )ب( وقتى با استفاده از مولد به دو سر یک رساناى فلزی یک اختالف پتانسیل اعمال مى کنیم الکترون های آزاد با دریافت انرژى از مولد به صورت گروهی در رسانا شارش مى کنند. این الکترون ها در مسیر حرکت خود با یون های اتم هاى رسانا که درحال نوسان اند برخورد مى کنند و انرژى دریافتى از مولد را در این برخوردها از دست مى دهند. این امر باعث گرم شدن رسانا مى شود. حرکت بارهاى الکتریکى در رسانا به نوعی مشابه حرکت شما در یک خیابان یا بازار شلوغ است. مى گوییم رسانا داراى مقاومت الکتریکى است و مقاومت الکتریکى را با نماد R نشان مى دهیم. یکاى مقاومت الکتریکى اهم و نماد آن Ω )ا مگا از حروف الفبای التین( است که به پاس خدمات علمى گئورگ زیمون اهم نام گذارى شده است. اکنون که با اختالف پتانسیل الکتریکى به عنوان عامل شارش بار و مولد به عنوان عامل ایجاد کنند ه اختالف پتانسیل و عبور جریان الکتریکى از رسانا آشنا شده ایم مى توانیم ساز و کار روشن شدن المپ را شرح دهیم. هنگامى که پایانه هاى یک باترى را به دو سر یک رسانا )المپ( وصل مى کنیم )شکل ٣ 7 ( باترى بین دو سر رسانا اختالف پتانسیل ثابتى برقرار مى کند. این I شکل ٣ ٧ باتری با ایجاد اختالف پتانسیل بین دو سر المپ باعث شارش بار )جریان( در رشتۀ المپ میشود. جرج سیمون اهم فیزیکدان و ریاضیدان آلمانی در ٦ مارس 789 م. )٦7 ه.ش( بهدنیا آمد و در ٦ جوالی 8٥4 م. )٢٣٣ ه.ش( درگذشت. هنگامی که او معلم فیزیک بود شروع به تحقیق با پیل الکتروشیمیایی ولتا کرد. اهم به رابطه مستقیم بین اختالف پتانسیل دوسر رسانا و جریان الکتریکی عبوری از آن پیبرد که از آن زمان به نام قانون اهم معروف شد هرچند بعدا دریافتند که بسیاری از مواد از آن تبعیت نمیکنند. او در زمینه آکوستیک نیز دستی بر آتش داشت و برای صوتهای موسیقی قانونی را ارائه کرد اما بعدا معلوم شد که با واقعیت تطابق ندارد. یکای SI مقاومت الکتریکی به افتخار او ا هم خوانده میشود. I I George S mon ohm ٦٣

19 اختالف پتانسیل باعث شارش بارالکتریکى در مدار مى شود. با شارش بارالکتریکى و ایجاد جریان الکتریکى در مدار انرژى الکتریکى از باترى به المپ مى رسد و المپ روشن مى شود. فصل قانون اهم تاکنون متوجه شده اید که اگر به دو سر یک رسانا اختالف پتانسیلى اعمال کنیم در آن رسانا جریان الکتریکى برقرار مى شود. از طرف دیگر رسانا در مقابل جریان الکتریکى از خود مقاومت نشان مى دهد. اکنون مى خواهیم رابطه اى میان کمیت هاى اختالف پتانسیل جریان الکتریکى و مقاومت الکتریکى به دست آوریم. مطابق شکل ٣ 8 یک مقاومت الکتریکى را به آمپرسنج ولت سنج و منبع تغذیه )دستگاهى که با آن مى توان اختالف پتانسیل هاى مختلفى را در دو سر مدار برقرار کرد( مى بندیم. آمپرسنج به طور متوالى در مدار قرار گرفته و ولت سنج به طور موازى به دو سر مقاومت بسته شده است. پس از وصل شدن کلید جریان الکتریکى از مدار مى گذرد. ولت سنج که به طور موازى به دو سر مقاومت بسته شده است اختالف پتانسیل دو سر مقاومت را نشان مى دهد و آمپرسنج جریانى را که از مقاومت مى گذرد مشخص مى کند. اختالف پتانسیل دو سر مقاومت را به کمک منبع تغذیه تغییر می دهیم و در هر نوبت جریانى که از مقاومت مى گذرد و اختالف پتانسیل دو سر آن را با آمپرسنج و ولت سنج اندازه می گیریم و نتیج ه آزمایش را وارد می کنیم )جدول ٣ 4 (. جدول 3 ٤ اختالف پتانسیلی که ولت سنج نشان می دهد )V برحسب ولت( جریانی که آمپرسنج نشان می دهد ( I برحسب آمپر( 4/٥ /88 ٣/٥ /7 ٢/٢ /4٣ /8 /٦ الف( شکل واقعی مدار V مقاومت الکتریکی A منبع تغذیه K ب( شکل مدار با استفاده از نمادهای مداری شکل ٣ 18 مدار آزمایش قانون اهم ٥/ ٥/ ٥/ نسبت اختالف پتانسیل دو سر مقاومت به جریان عبوری از آن /٥ V بررسى جدول 3 4 نشان مى دهد که افزایش اختالف پتانسیل دو سر مقاومت باعث افزایش جریان شده است اما نسبت اختالف پتانسیل دو سر مقاومت به جریانى که از آن مى گذرد )یعنى نسبت آزمایش ها با تقریب خوبى ثابت مانده است )شکل ٣ 9 (. ) V I در تمام V I V = = I اهم دانشمند آلمانى براى نخستین بار به این مسئله توجه کرد و نتیجه آزمایش هاى خود را به شرح زیر بیان نمود که به آن قانون اهم گفته مى شود. قانون اهم: نسبت اختالف پتانسیل دو سر یک رسانا به جریانى که از آن مى گذرد )در دماى ثابت( مقدار ثابتى است این نسبت را مقاومت الکتریکی آن رسانا می نامند. V R ) 3 3 ( = I شکل ٣ ٩ برای یک رسانای فلزی و در دمای ثابت با تغییر دادن I V نیز خودبه خود طوری تغییر I میکند که V بدون تغییر میماند. ٦4 I

20 در رابطه ) 3 3 ( اختالف پتانسیل )V( برحسب ولت )V( جریان )I( برحسب آمپر )A( مقاومت الکتریکى )R( برحسب اهم )Ω( است. بیشتر وسایل الکترونیکی امروزی مانند تلویزیون و رایانه از قطعاتی تشکیل شده اند که از قانون اهم پیروی نمی کنند یعنی نمودار جریان برحسب ولتاژ آنها خطی نیست. الکتریسیته مثال 3 مقاومت رشته المپ یک چراغقوه 7/5 Ω است. دو باتری این چراغقوه هرکدام 1/5 V هستند )مانند چراغقوه نشان داده شده در فعالیت 8(. وقتی چراغقوه را روشن میکنیم. چه جریانی از آن میگذرد پاسخ: V 2 * 1/5 3V, R 7/5 Ω با استفاده از رابطه ) ٣ ٣ ( نتیجه میگیریم که: V 3 R = 7/ 5= I = 0/ 4 A I I تمرین 4 مقاومت بدن انسان که تابع وضعیت آن است از حدود ٠٠ Ω )وقتی خیس باشد( تا حدود ٥٠٠ ٠٠٠ Ω )وقتی پوست کامال خشک باشد( تغییر می کند. در حالتی که با انگشتان خشک به دو قطب یک باتری دست بزنیم و با دستان خود مدار کاملی به وجود آوریم مقاومت بدن حدود ٠٠ ٠٠٠ Ω است. در این حالت جریان حاصل از اختالف پتانسیل ٢V را معموال حس نمی کنیم. اما اگر این اختالف پتانسیل به ٢4 V برسد. بدنمان گزگز می نماید. اثر جریان های الکتریکی بر بدن جریان ٠/٠٠A ٠/٠٠٥A ٠/٠٠A ٠/٠٥A ٠/٠7٠A اثر میتوان آن را احساس کرد. دردناک است. سبب انقباضهای غیرارادی عضله میشود. باعث از دست رفتن کنترل بر عضله میشود. اگر از قلب بگذرد سبب اختالل جدی میشود اگر بیش از s دوام آورد احتماال کشنده است. هنگامی که پوست شما بسیار مرطوب باشد مقاومت آن حدود ٠٠٠ Ω اهم است. اگر در این حالت به قطب های یک باتری ٢ ولتی دست بزنید چه جریانی از بدن شما می گذرد توجه داشته باشید که تماس مستقیم بدن با برق شهر در هر شرایطی خطرناک است. ٦٥

21 فصل 3 شکل ٣ ٢٠ انرژی الکتریکی آسان تر و با صرف هزینۀ کمتر نسبت به سوخت های فسیلی به محل مصرف منتقل می شود مصرف انرژی الکتریکی انرژى الکتریکى یکى از تمیزترین انرژى هاست و مصرف آن باعث آلودگى محیط زیست که براى انسان بسیار خسارت بار است نمى شود. عالوه بر آن انرژى الکتریکى را مى توان به آسانى و با صرف هزینه کم از محل تولید به محل مصرف منتقل کرد )شکل ٣ ٢٠ (. به همین علت استفاده از آن به طور وسیع و چشم گیرى مورد توجه قرار گرفته است. اگر در محل کار و زندگى به پیرامون خود نگاه کنید تعداد زیادى وسیله هاى الکتریکى مى بینید )شکل ٣ ٢ ( که زندگى بدون آنها بسیار مشکل و حتى غیرممکن است. انرژى الکتریکى را به آسانى مى توان به انرژى هاى نورانى مکانیکى صوتى گرمایی و سایر انرژى ها تبدیل کرد. این تبدیل در وسیله هاى الکتریکى که در منزل از آنها استفاده مى کنیم همواره انجام مى شود. البته در بسیارى از این وسیله ها بخشى از انرژى الکتریکى به انرژى درونى وسیله مورد نظر تبدیل و باعث باال رفتن دماى آن مى شود. شکل ٣ ٢ امروزه بدون استفاده از وسیله های الکتریکی زندگی بسیار مشکل است. فعالیت 11 فهرستى از وسیله هاى الکتریکى که در منزل دارید مانند المپ اتو پنکه یخچال تلویزیون و در جدول روبه رو آمده است. در هر مورد معلوم کنید که انرژى الکتریکى به چه نوع انرژى های مفید دیگری تبدیل مى شود. انرژی وسیله المپ اتو پنکه رادیو نورانی مکانیکی صوتی گرمایی تلویزیون رشتۀ نازک تنگستن مخلوط گاز آرگون و نیتروژن شکل ٣ ٢٢ در المپ های رشته ای انرژی الکتریکی بیشتر به انرژی گرمایی و کمتر به انرژی نورانی تبدیل می شود. در المپ هاى رشته اى انرژى الکتریکى به انرژى درونى رشته تنگستن داخل المپ تبدیل مى شود و دماى آن را تا حدود ٣٠٠٠ C باال مى برد. در این دماى باال رشته درون المپ قسمتى از انرژى درونى خود را به صورت انرژى نورانى تابش مى کند شکل )3 ٢٢ (. امروزه استفاده از این المپ ها به دلیل مصرف زیاد انرژی الکتریکی و بازدهی نورانی کم رایج نیست. هنگامى که یک سماور برقى را به برق وصل مى کنید جریان الکتریکى از رشته گرم کن )المنت حرارتی( درون آن مى گذرد و با افزایش دما و انرژى درونى این رشته دماى سماور و آب درون آن نیز افزایش مى یابد. آزمایش نشان مى دهد که انرژى الکتریکى مصرف شده )تبدیل شده( در یک رسانا به علت عبور جریان الکتریکى از آن به عامل هاى زیر بستگى دارد: ٦٦

22 1 مقاومت الکتریکى رسانا )R( 2 مدت زمان عبور جریان ) t ( هرچه زمان عبور جریان الکتریکى از رسانا بیشتر باشد انرژى الکتریکى مصرف شده در آن بیشتر مى شود. 3 جریان گذرنده از رسانا )I( اگر انرژى الکتریکى مصرف شده در رسانا که به انرژى درونى رسانا تبدیل شده است را با نماد U نشان دهیم داریم: الکتریسیته ) 3 )4 t U RI 2 در رابطه 3 4 مقاومت الکتریکى )R( برحسب اهم )Ω( جریان الکتریکى )I( برحسب آمپر )U( و انرژى الکتریکى مصرف شده در رسانا )s( برحسب ثانیه )t( زمان عبور جریان الکتریکى )A( برحسب ژول )J( است. مثال 4 مقاومت قسمت گرماده یک کتری برقى 50 اهم است. وقتى آن را به برق وصل مىکنیم جریان 4A از آن مىگذرد. انرژى الکتریکى مصرفی کتری در مدت ده دقیقه را حساب کنید. پاسخ: R 50Ω و I 4A و t 10min 600s با استفاده از رابطه 3 4 خواهیم داشت: U * 600 U J 480kJ 3 13 توان الکتریکی مصرفی در رسانا در بخش اختالف پتانسیل الکتریکى )بخش ٣ ٦( یادآور شدیم که روى وسیله هاى الکتریکى مانند المپ روشنایى یا اتوى برقى برخی اعداد مربوط به شرایط کار دستگاه را می نویسند. یکى از این اعداد اختالف پتانسیل مناسب براى کار کردن دستگاه است که برحسب ولت )V( بیان می شود. عدد دیگر مربوط به کمیتى به نام توان الکتریکى دستگاه است که در ادامه درباره آن بحث مى کنیم. همان طور که در فصل اول دیدیم آهنگ مصرف انرژى در یک دستگاه الکتریکى را توان مصرفى دستگاه مى نامیم و آن را با نماد P نمایش مى دهیم. بنابه این تعریف توان الکتریکى مصرفى یک رسانا برابر است با: P U t ) 3 5 ( = ٦7

23 در این رابطه U انرژی الکتریکی مصرفی دستگاه برحسب ژول )J( و t مدت زمان مصرف انرژی برحسب ثانیه )s( است. p توان الکتریکی مصرفی دستگاه است. یکای P در SI ژول بر ثانیه است که آن را به احترام جیمز وات مخترع ماشین بخار وات مینامند و با W نشان میدهند. بنا به رابطه ٣ ٥ با معلوم بودن توان الکتریکی مصرفى دستگاه مىتوانیم انرژى الکتریکى مصرفى آن را در هر بازه زمانى حساب کنیم. 2 RI t با توجه به رابطههای 3 4 و ٣ ٥ میتوان نوشت: P = t و در نتیجه: فصل 3 ) 3 6 ( P RI 2 در این رابطه P توان مصرفی رسانا برحسب وات )W( R مقاومت رسانا برحسب اهم )Ω( و I جریان الکتریکی رسانا برحسب آمپر )A( است. با توجه به قانون اهم رابطه 3 6 را مى توان به صورت زیر نوشت: ) 3 7 ( V P= R ( ) R 2 V P = R 2 در این رابطه P توان الکتریکی مصرفی رسانا برحسب وات V )W( اختالف پتانسیل دو سر رسانا برحسب ولت )V( و R مقاومت رسانا برحسب اهم )Ω( است. توان مصرفى دستگاه هایی مانند المپ رشته ای اتو کتری برقی و که در قسمت اصلی آنها یک سیم گرماده )المنت حرارتی( است در صورتى برابر توان نوشته شده روی آن است که دستگاه به اختالف پتانسیل نوشته شده برروی آن وصل شود. اگر دستگاه به اختالف پتانسیلى کمتر یا بیشتر وصل شود توان مصرفی دستگاه تغییر می کند. جیمز وات مخترع و مهندس اسکاتلندی در 9 ژانویه 17٣6 م. ) ٥ ه.ش( بهدنیا آمد و در ٢٥ آگوست 1819 م. ) 1199 ه.ش( در گذشت. مهمترین کار او اصالح ماشین بخار نیوکامن ٢ است که تحول بزرگی در صنایع بهوجود آورد. پس از تجاریسازی این اختراع وی به ثروت زیادی دست یافت. البته او تا زمان مرگ دست به اختراعات متنوع دیگری نیز زد که هیچ کدام به پای اختراع ماشین بخار او نرسید. یکای SI کار به افتخار او وات نامیده میشود. فعالیت 12 در منزل شما دستگاه هاى الکتریکى زیادى مانند تلویزیون جاروبرقی پنکه کولر یخچال فریزر پلوپز برقى و وجود دارد که روزانه از آنها استفاده مى کنید. با احتیاط و زیر نظر یکى از والدین خود به مشخصات هر یک از این دستگاه ها که روى آ نها نوشته شده است نگاه کنید. عددهایى را که روى آنها نوشته شده است یادداشت و با یکدیگر مقایسه کنید. نتیج ه مشاهدات خود را بنویسید و به کالس گزارش کنید. Newcomen James Watt ٢ ٦8

24 الکتریسیته 3 14 بهای انرژی الکتریکی مصرفی در تمام مکان هاى مسکونى و تجارى کنتور برق نصب شده است. کنتور برق انرژى الکتریکى مصرفى را اندازه می گیرد )شکل ٣ ٢٣ (. اگر توان مصرفى یک دستگاه برابر P باشد انرژى مصرفى آن دستگاه در مدت زمان t برابر است با: ) 3 )8 Pt U اگر در این رابطه P را برحسب وات )W( و t را برحسب ثانیه )s( قرار دهیم انرژى مصرفى U برحسب ژول )J( می شود. ولى اگر P را برحسب کیلووات )kw( و t را برحسب ساعت )h( قرار دهیم انرژى الکتریکى مصرفى برحسب کیلووات ساعت )kwh( می شود. کنتورها انرژى الکتریکى مصرفى را برحسب کیلووات ساعت مشخص مى کنند. 1kWh 1 * ) 1000W( * )3600s( 3/6 * 10 6 W.s 3/6 * 10 6 J شکل ٣ ٢٣ کنتور برق برای اندازهگیری انرژی الکتریکی مصرفی بهکار میرود. ٣ 4 ٥ ٢ ٣ ٣ ٢ 8 مثال 5 قرائت کنتور برق یک منزل مسکونی در ابتدای یک ماه و در آخر همان ماه در شکل نشان داده شده است. در هر مورد رقم اول سمت راست صدم kwh رقم دوم سمت راست دهم kwh و بقیه ارقام برحسب kwh است. : قرائت کنتور در ابتدای ماه : قرائت کنتور در آخر ماه الف( انرژی الکتریکی مصرفی این خانه در این ماه چند کیلووات ساعت است ب( انرژی الکتریکی مصرفی این خانه در این ماه چند ژول است پ( اگر برای این میزان مصرف متوسط بهای هر کیلووات ساعت انرژی الکتریکی مصرفی ٣٥ تومان باشد هزینه برق این خانه در این ماه را حساب کنید. پاسخ: الف( U / /13 221/15kWh ب( U 221/15kWh 221/15 * 1000 * * 10 8 J پ( تومان * /15 هزینه برق مصرفی ٦9

25 فصل 3 فعالیت 13 با اعضاى گروه خود نوشته های روی یک قبض برق خانگى را بررسی و نتیجه بررسی را به کالس گزارش کنید. بسیارى از وسیله هاى مورد استفاده در منزل برقى هستند. با استفاده بهینه از آنها مى توان در مصرف انرژى صرفه جویى کرد. صرفه جویى در انرژى به معناى درست و به جا مصرف کردن آن است )شکل ٣ ٢4 (. براى مثال اگر در یخچال مرتبا باز و بسته شود یا زمان زیادى باز بماند موتور آن مدت طوالنى ترى روشن مى ماند عمر آن کاسته مى شود و مصرف انرژى الکتریکى آن نیز بیشتر مى گردد. الف( تهیۀ لوازم برقی با راندمان مناسب نقش مهمی در کاهش مصرف دارد. حتما در هنگام خرید به برچسب انرژی آنها توجه کنید. ب( استفاده از پنجره های دوجداره و عایق بندی مناسب در ساختمان از هدررفتن انرژی جلوگیری می نماید. شکل ٣ 24 پ( حتی االمکان از لوازم خانگی پرمصرف مانند اتو ماشین لباسشویی و جاروبرقی در ساعت های اوج مصرف استفاده نشود. شکل ٣ ٢٥ استفاده از المپهای کممصرف بهجای المپهای رشتهای مصرف برق الزم برای روشنایی را تا کاهش میدهد. حدود 5 یکی از راههای صرفهجویی در مصرف انرژی الکتریکی استفاده از المپهای کممصرف امروزی است. این المپها با مصرف انرژی الکتریکیای حدود 1 المپهای معمولی همان اندازه 5 روشنایی تولید میکنند )شکل ٣ ٢٥ (. اگر پس از ورود به اتاق و ساختمان یا خروج از آنها درها را ببندیم در زمستان از سرد شدن ساختمان و در تابستان از گرم شدن آن جلوگیرى مىکنیم. امروزه استفاده از چشمهای الکترونیکی برای مدیریت بهینه مصرف انرژی در وسایل مختلف مانند پلهبرقی درهای ورودی و خروجی ساختمانها روشنایی راهروها و متداول است. 7٠

26 الکتریسیته پرسش ها میله نارسانایى با بار منفى و کره اى رسانا و بدون بار روى پایه نارسانا در اختیار دارید. با رسم شکل توضیح دهید چگونه مى توان کره را: الف( داراى بار مثبت کرد ب( داراى بار منفى کرد ٢ آزمایش زیر را انجام دهید: 1 شیر آب سرد را کمى باز کنید تا باریکه اى از آب تشکیل شود. 2 با یک شانه پالستیکى چند بار موهای خشک و تمیز خود را شانه بزنید. 3 شانه را به باریکه آب نزدیک کنید. آیا مسیر آب منحرف مى شود علت آن را توضیح دهید A B ٣ میله ای باردار را یک بار به آونگ A و بار دیگر به آونگ B نزدیک می کنیم. این میله آونگ A را جذب و آونگ B را دفع می کند. الف( آیا آونگ A حتما دارای بارالکتریکی است توضیح دهید. ب( آونگ B دارای چه نوع باری است توضیح دهید. 4 سوختن زغال سنگ در نیروگاه ها مقدار زیادى خاکستر گرد و خاک و گازهاى زائد تولید مى کند. همه این فراورده ها موجب مشکل هاى زیست محیطى مى شوند. در یک دودکش رسوب دهند ه الکتریکى خاکستر و گرد و خاک از گازهاى زائد حذف مى شوند )شکل روبه رو(. رسوب دهنده شامل شبکه اى فلزى است که توسط دو صفح ه فلزى متصل به زمین محصور شده است. به شبکه فلزى بار منفى بزرگى داده مى شود. خاکستر و ذره هاى دود با گذشتن از سیم هاى شبکه بار منفى پیدا مى کنند سپس به طرف صفحه هاى فلزى حرکت مى کنند به این صفحه ها می چسبند و در آنجا بار منفى خود را از دست مى دهند. الف( دو مشکل زیست محیطى که پیامد سوختن زغال سنگ است را نام ببرید. ب( به طور واضح توضیح دهید که چرا ذره هاى دود پس از عبور از شبکه فلزی به طرف صفحه هاى فلزى حرکت مى کنند. پ( بارهاى منفى که توسط ذره هاى خاکستر و دود به صفحه هاى فلزى داده مى شوند کجا مى روند صفحه فلزی خاکستر و گرد و خاک دیوارۀ دودکش شبکه فلزی با بار منفی اتصال به زمین 7

27 V R A فصل 3 ٥ برای اندازه گیری مقاومت یک سیم مقاومت دار مداری مانند شکل مقابل می بندیم. مولد را طوری انتخاب می کنیم که هنگام وصل کردن کلید جریان زیادی از مدار نگذرد و به مقاومت R و آمپرسنج آسیب نرسد. ولتاژ مولد را مرحله به مرحله زیاد می کنیم و در هر مرحله با استفاده از ولت سنج و آمپرسنج ولتاژ و جریان را اندازه گیری می کنیم. جدول زیر حاصل این اندازه گیری است. شمارۀ آزمایش ٢ عدد ولتسنج )V( صفر /٦ عدد آمپرسنج )A( صفر ٠/٦ نماد به معنی مولدی است که می توانیم ولتاژ آن را کم و زیاد کنیم. ٠/4٣ 4/4 ٣ ٠/٦8 7/٠ 4 الف( نمودار ولتاژ بر حسب جریان را رسم کنید. ب( مقاومت سیم را محاسبه کنید. پ( شیب این نمودار چه کمیتی را نشان می دهد ٦ انواع باتری ها و المپ ها دارای دوپایانه هستند که وقتی در مدار قرار می گیرند جریان از یکی از آنها وارد و از دیگری خارج می شود. با توجه به این موضوع در کدام یک از شکل های زیر المپ روشن می شود )الف( )ب( )پ( 7 در مدارهای نشان داده شده در شکل باترى ها مشابه و المپ ها نیز یکسان هستند. توضیح دهید با بستن کلید K الف( جریان در کدام مدار بیشتر است ب( جریان در کدام مدار صفر است k k k )٣( )٢( )( 7٢

28 الکتریسیته R + A 8 در مدار شکل روبه رو به تدریج دماى مقاومت فلزی R را باال مى بریم. در نتیجه جریانی که آمپرسنج نشان می دهد به تدریج کاهش می یابد. الف( کاهش جریان نشان می دهد که مقاومت R شده است. ب( به نظر شما افزایش دما با چه سازوکاری مقاومت یک رسانای فلزی را تغییر می دهد 9 توان مصرفی هریک از وسیله های زیر چقدر می تواند باشد 1 کترى برقى 2 المپ چراغ مطالعه 3 اتوى برقى 4 ماشین لباس شویی ٥ ماشین ظرف شویی ٦ جاروبرقی براى پیدا کردن پاسخ مشخصات نوشته شده روى این وسیله ها را ببینید. مسئله ها اتم کربن + k الف( بار الکتریکی هسته اتم کربن چند کولن است عدد اتمی کربن ٦ است. ب( بارالکتریکی اتم کربن بار یونیده ( C( چقدر است 2 در مدار شکل روبه رو آمپرسنج 0/6 A A 1 را نشان می دهد. الف( آمپرسنج A 2 چه جریانی را نشان می دهد ب( اگر مقاومت المپ ٥Ω باشد اختالف پتانسیل دوسر المپ چقدر است الکترون هسته A1 0/6A A 1 A 2 R = 7/5Ω A 2 3 در شکل مقابل با بستن کلید الف( هریک از آمپرسنج های A 1 و A 2 چه عددی را نشان می دهند ب( در مدت 32 s چه تعداد الکترون از المپ می گذرد 3V k 7٣

29 فصل 3 I (A) تفسیر کنید: نمودار شکل روبه رو مربوط به یک مقاومت است. الف( چه رابطه ای بین جریان الکتریکی و اختالف پتانسیل این مقاومت وجود دارد. ب( به کمک نمودار مقدار مقاومت را پیدا کنید. پ( هرگاه جریانی که از مقاومت می گذرد 2/5 آمپر باشد اختالف پتانسیل دوسر آن چند ولت می شود V (V) ٥ در مدارهای شکل زیر توان مصرفی هر مقاومت چقدر است R V )پ( 4A 10Ω 2A 12 Ω )الف( 12V 5V V )ب( 6 بر روی وسایل الکتریکی زیر اعداد مربوط به ولتاژ و توان نوشته شده است. الف( سیم های اتصال به برق آنها باید بتواند حداقل چه جریانی را از خود عبور دهد ب( مقاومت الکتریکی هر وسیله چقدر است 220V 1000W بخاری برقی 220V 500W مو خشک کن )سشوار( 220V 2400W کتری برقی 220V 40W چراغ مطالعه با المپ رشته ای 320V 850W اتوی برقی آب گرم کن الکتریکی 74 7 در شکل روبهرو یک کتری برقی را مشاهده میکنید. الف( فرایندی که توسط آن آب کتری گرم میشود را توضیح دهید. ب( توان گرمکن الکتریکی این کتری 2800 W است. اگر کتری محتوی ٢ kg آب 6 C باشد: دوشاخه انرژی الکتریکی الزم برای اینکه دمای آب به ٠٠ C برسد چقدر است ٢ زمان الزم برای اینکه دمای آب به ٠٠ C برسد را حساب کنید. پ( توضیح دهید چرا در عمل به زمانی بیشتر از آنچه در قسمت ب محاسبه کردید نیازمندیم.

30 الکتریسیته 8 روی یک اتوی برقی دو عدد 800W و 220V نوشته شده است. این اتو را به اختالف پتانسیل ٢٢٠ ولت وصل می کنیم. الف( چه جریانی از آن می گذرد ب( انرژی الکتریکی مصرفی ماهانه این دستگاه درصورتی که هفته ای دوبار و هربار به مدت ٢٠ دقیقه مورد استفاده قرار گیرد چند kwh است 9 رادیو تلویزیون و یکی از المپ های خانه خود را درنظر بگیرید و فرض کنید که هرکدام روزی 8 ساعت با اختالف پتانسیل ٢٢٠ ولت روشن باشد. الف( انرژی الکتریکی مصرفی هرکدام در یک دوره یک ماهه )٣٠ روز( چند kwh است ب( بهای برق مصرفی هر کدام از قرار هر کیلووات ساعت ٣٥٠ ریال در یک دوره یک ماهه چقدر می شود پ( اگر در شهر شما هر خانه یک المپ ٠٠ وات اضافی را به مدت ٣ ساعت در شب روشن کند در طول یک ماه چند کیلووات ساعت انرژی الکتریکی اضافی مصرف می شود بهای این انرژی از قرار هر کیلووات ساعت ٣٥٠ ریال چند ریال می شود پرسش ها و تمرین های اضافی A B 8 8 q A = 6 / 4 10 C q B = 3 / 2 10 C در شکل مقابل دو کره هم اندازه رسانا و باردارند. آنها را به هم وصل می کنیم. الف( الکترون ها از کدام کره به دیگری منتقل می شوند ب( چون کره ها هم اندازه اند بار نهایی آنها مساوی می شود. بار نهایی هر کره چقدر می شود پ( چه تعداد الکترون منتقل می شود ت( اگر مدت زمان انتقال بار بین دوکره ٠ ٦ s ٥ باشد جریان در این مدت چقدر است V (V) I (ma) 2 نمودار جریان برحسب ولتاژ یک سیم فلزی مانند شکل مقابل است. الف( مقاومت این سیم چقدر است ب( شیب این نمودار چه کمیتی را نشان می دهد پ( اگر اختالف پتانسیل دوسر سیم 10 V باشد چه جریانی از سیم می گذرد ت( اگر اختالف پتانسیل دو سر سیم 10V باشد بار الکتریکی که در مدت 6 s از این سیم می گذرد چقدر است ث( رابطه بین اختالف پتانسیل و جریان الکتریکی برای این سیم را بنویسید. 3 معموال در راهروهای آپارتمان ها از مدارهای چندکلیدی استفاده می شود. با توجه به شکل زیر که یک مدار دوکلیدی را نشان می دهد در ستون مربوط به المپ کلمه روشن یا خاموش را بنویسید )با استفاده از این نوع مدار می توان از باال یا پایین پله ها المپ را روشن یا خاموش کرد(. N 240V L C A کلید B کلید 2 E F D ردیف ٢ ٣ 4 وضعیت کلید A A B B وضعیت کلید ٢ E F E F المپ 7٥

31 فصل 3 4 از یک آزمایش شبیه آزمایش اهم نتایجی مطابق جدول زیر به دست آمده است. ابتدا ستون های خالی جدول را پرکنید سپس به سؤال های زیر پاسخ دهید. V/I V * I آمپرسنج )A( شمارۀ آزمایش ولت سنج )V( /٣ ٦ /4 8 ٢ /٥ ٣ /٥9 ٢ 4 /٦9 4 ٥ الف( کدام ستون جدول تقریبا عدد ثابتی را نشان می دهد و این عدد معرف چه کمیتی است ب( نمودار ولتاژ برحسب جریان را رسم کنید و توضیح دهید شیب این نمودار چه کمیتی را نشان می دهد. 5 اگر ولتاژ دوسر یک وسیله الکتریکی که از قانون اهم تبعیت می کند را کمی کاهش دهیم مقاومت آن تغییر نمی کند. اما توان آن تغییر می کند. بنابراین یک راه کاهش مصرف انرژی کم کردن ولتاژ دوسر آن است. بر روی یک بخاری برقی رشته ای دوعدد ٢٢٠ V و ٢٢٠٠ W نوشته شده است. الف( اگر بخاری به ولتاژ ٢٢٠ V وصل شود چه جریانی از آن می گذرد و مقاومت بخاری چقدر است ب( اگر ولتاژ شهر به ٢٠٠ V کاهش یابد جریانی که از بخاری می گذرد را به دست آورید و توان آن در این حالت را محاسبه کنید. 6 قرائت کنتور برق یک آپارتمان در ابتدا و انتهای یک ماه مانند شکل است. توجه داشته باشید که اولین رقم از سمت راست 0/01 کیلووات ساعت و دومین رقم از سمت راست 0/1 کیلووات ساعت را نشان می دهد. الف( انرژی الکتریکی مصرفی این آپارتمان در این ماه چند کیلووات ساعت است ب( اگر قیمت برق مصرفی بدون یارانه هر کیلووات ساعت 8٠٠ ریال باشد قیمت برق این آپارتمان در این ماه چقدر است انتهای ماه ابتدای ماه ٣ ٥ ٦ 9 kwh kwh 7٦

محاسبه ی برآیند بردارها به روش تحلیلی

محاسبه ی برآیند بردارها به روش تحلیلی محاسبه ی برآیند بردارها به روش تحلیلی برای محاسبه ی برآیند بردارها به روش تحلیلی باید توانایی تجزیه ی یک بردار در دو راستا ( محور x ها و محور y ها ) را داشته باشیم. به بردارهای تجزیه شده در راستای محور

Διαβάστε περισσότερα

مدار معادل تونن و نورتن

مدار معادل تونن و نورتن مدار معادل تونن و نورتن در تمامی دستگاه های صوتی و تصویری اگرچه قطعات الکتریکی زیادی استفاده می شود ( مانند مقاومت سلف خازن دیود ترانزیستور IC ترانس و دهها قطعه ی دیگر...( اما هدف از طراحی چنین مداراتی

Διαβάστε περισσότερα

تحلیل مدار به روش جریان حلقه

تحلیل مدار به روش جریان حلقه تحلیل مدار به روش جریان حلقه برای حل مدار به روش جریان حلقه باید مراحل زیر را طی کنیم: مرحله ی 1: مدار را تا حد امکان ساده می کنیم)مراقب باشید شاخه هایی را که ترکیب می کنید مورد سوال مسئله نباشد که در

Διαβάστε περισσότερα

هد ف های هفته ششم: 1- اجسام متحرک و ساکن را از هم تشخیص دهد. 2- اندازه مسافت و جا به جایی اجسام متحرک را محاسبه و آن ها را مقایسه کند 3- تندی متوسط

هد ف های هفته ششم: 1- اجسام متحرک و ساکن را از هم تشخیص دهد. 2- اندازه مسافت و جا به جایی اجسام متحرک را محاسبه و آن ها را مقایسه کند 3- تندی متوسط هد ف های هفته ششم: 1- اجسام متحرک و ساکن را از هم تشخیص دهد. - اندازه مسافت و جا به جایی اجسام متحرک را محاسبه و آن ها را مقایسه کند 3- تندی متوسط اجسام متحرک را محاسبه کند. 4- تندی متوسط و لحظه ای را

Διαβάστε περισσότερα

Angle Resolved Photoemission Spectroscopy (ARPES)

Angle Resolved Photoemission Spectroscopy (ARPES) Angle Resolved Photoemission Spectroscopy (ARPES) روش ARPES روشی است تجربی که برای تعیین ساختار الکترونی مواد به کار می رود. این روش بر پایه اثر فوتوالکتریک است که توسط هرتز کشف شد: الکترونها می توانند

Διαβάστε περισσότερα

ﯽﺳﻮﻃ ﺮﯿﺼﻧ ﻪﺟاﻮﺧ ﯽﺘﻌﻨﺻ هﺎﮕﺸﻧاد

ﯽﺳﻮﻃ ﺮﯿﺼﻧ ﻪﺟاﻮﺧ ﯽﺘﻌﻨﺻ هﺎﮕﺸﻧاد دانشگاه صنعتی خواجه نصیر طوسی دانشکده برق - گروه کنترل آزمایشگاه کنترل سیستمهای خطی گزارش کار نمونه تابستان 383 به نام خدا گزارش کار آزمایش اول عنوان آزمایش: آشنایی با نحوه پیاده سازی الکترونیکی فرایندها

Διαβάστε περισσότερα

فهرست مطالب جزوه ی فصل اول مدارهای الکتریکی مفاهیم ولتاژ افت ولتاژ و اختالف پتانسیل تحلیل مدار به روش جریان حلقه... 22

فهرست مطالب جزوه ی فصل اول مدارهای الکتریکی مفاهیم ولتاژ افت ولتاژ و اختالف پتانسیل تحلیل مدار به روش جریان حلقه... 22 فهرست مطالب جزوه ی فصل اول مدارهای الکتریکی آنچه باید پیش از شروع کتاب مدار بدانید تا مدار را آسان بیاموزید.............................. 2 مفاهیم ولتاژ افت ولتاژ و اختالف پتانسیل................................................

Διαβάστε περισσότερα

جلسه ی ۱۰: الگوریتم مرتب سازی سریع

جلسه ی ۱۰: الگوریتم مرتب سازی سریع دانشکده ی علوم ریاضی داده ساختارها و الگوریتم ها ۸ مهر ۹ جلسه ی ۱۰: الگوریتم مرتب سازی سریع مدر س: دکتر شهرام خزاي ی نگارنده: محمد امین ادر یسی و سینا منصور لکورج ۱ شرح الگور یتم الگوریتم مرتب سازی سریع

Διαβάστε περισσότερα

که روي سطح افقی قرار دارد متصل شده است. تمام سطوح بدون اصطکاك می باشند. نیروي F به صورت افقی به روي سطح شیبداري با زاویه شیب

که روي سطح افقی قرار دارد متصل شده است. تمام سطوح بدون اصطکاك می باشند. نیروي F به صورت افقی به روي سطح شیبداري با زاویه شیب فصل : 5 نیرو ها 40- شخصی به جرم جرم به وسیله طنابی که از روي قرقره بدون اصطکاکی عبور کرده و به یک کیسه شن به متصل است از ارتفاع h پایین می آید. اگر شخص از حال سکون شروع به حرکت کرده باشد با چه سرعتی به

Διαβάστε περισσότερα

:موس لصف یسدنه یاه لکش رد یلوط طباور

:موس لصف یسدنه یاه لکش رد یلوط طباور فصل سوم: 3 روابط طولی درشکلهای هندسی درس او ل قضیۀ سینوس ها یادآوری منظور از روابط طولی رابطه هایی هستند که در مورد اندازه های پاره خط ها و زاویه ها در شکل های مختلف بحث می کنند. در سال گذشته روابط طولی

Διαβάστε περισσότερα

بسمه تعالی «تمرین شماره یک»

بسمه تعالی «تمرین شماره یک» بسمه تعالی «تمرین شماره یک» شماره دانشجویی : نام و نام خانوادگی : نام استاد: دکتر آزاده شهیدیان ترمودینامیک 1 نام درس : ردیف 0.15 m 3 میباشد. در این حالت یک فنر یک دستگاه سیلندر-پیستون در ابتدا حاوي 0.17kg

Διαβάστε περισσότερα

جلسه ی ۲۴: ماشین تورینگ

جلسه ی ۲۴: ماشین تورینگ دانشکده ی علوم ریاضی نظریه ی زبان ها و اتوماتا ۲۶ ا ذرماه ۱۳۹۱ جلسه ی ۲۴: ماشین تورینگ مدر س: دکتر شهرام خزاي ی نگارندگان: حمید ملک و امین خسر وشاهی ۱ ماشین تور ینگ تعریف ۱ (تعریف غیررسمی ماشین تورینگ)

Διαβάστε περισσότερα

ویرایشسال 95 شیمیمعدنی تقارن رضافالحتی

ویرایشسال 95 شیمیمعدنی تقارن رضافالحتی ویرایشسال 95 شیمیمعدنی تقارن رضافالحتی از ابتدای مبحث تقارن تا ابتدای مبحث جداول کاراکتر مربوط به کنکور ارشد می باشد افرادی که این قسمت ها را تسلط دارند می توانند از ابتدای مبحث جداول کاراکتر به مطالعه

Διαβάστε περισσότερα

ترمودینامیک مدرس:مسعود رهنمون سال تحصیلى 94-95

ترمودینامیک مدرس:مسعود رهنمون سال تحصیلى 94-95 ترمودینامیک سال تحصیلى 94-95 رهنمون 1- مفاهیم اولیه ترمودینامیک: علمی است که به مطالعه ی رابطه ی بین کار و گرما و تبدیل آنها به یکدیگر می پردازد. دستگاه: گازی است که به مطالعه ی آن می پردازیم. محیط: به

Διαβάστε περισσότερα

دانشکده ی علوم ریاضی جلسه ی ۵: چند مثال

دانشکده ی علوم ریاضی جلسه ی ۵: چند مثال دانشکده ی علوم ریاضی احتمال و کاربردا ن ۴ اسفند ۹۲ جلسه ی : چند مثال مدر س: دکتر شهرام خزاي ی نگارنده: مهدی پاک طینت (تصحیح: قره داغی گیوه چی تفاق در این جلسه به بررسی و حل چند مثال از مطالب جلسات گذشته

Διαβάστε περισσότερα

تئوری جامع ماشین بخش سوم جهت سادگی بحث یک ماشین سنکرون دو قطبی از نوع قطب برجسته مطالعه میشود.

تئوری جامع ماشین بخش سوم جهت سادگی بحث یک ماشین سنکرون دو قطبی از نوع قطب برجسته مطالعه میشود. مفاهیم اصلی جهت آنالیز ماشین های الکتریکی سه فاز محاسبه اندوکتانس سیمپیچیها و معادالت ولتاژ ماشین الف ) ماشین سنکرون جهت سادگی بحث یک ماشین سنکرون دو قطبی از نوع قطب برجسته مطالعه میشود. در حال حاضر از

Διαβάστε περισσότερα

فصل پنجم زبان های فارغ از متن

فصل پنجم زبان های فارغ از متن فصل پنجم زبان های فارغ از متن خانواده زبان های فارغ از متن: ( free )context تعریف: گرامر G=(V,T,,P) کلیه قوانین آن به فرم زیر باشد : یک گرامر فارغ از متن گفته می شود در صورتی که A x A Є V, x Є (V U T)*

Διαβάστε περισσότερα

دبیرستان غیر دولتی موحد

دبیرستان غیر دولتی موحد دبیرستان غیر دلتی محد هندسه تحلیلی فصل دم معادله های خط صفحه ابتدا باید بدانیم که از یک نقطه به مازات یک بردار تنها یک خط می گذرد. با تجه به این مطلب برای نشتن معادله یک خط احتیاج به داشتن یک نقطه از خط

Διαβάστε περισσότερα

باشند و c عددی ثابت باشد آنگاه تابع های زیر نیز در a پیوسته اند. به شرطی که g(a) 0 f g

باشند و c عددی ثابت باشد آنگاه تابع های زیر نیز در a پیوسته اند. به شرطی که g(a) 0 f g تعریف : 3 فرض کنیم D دامنه تابع f زیر مجموعه ای از R باشد a D تابع f:d R در نقطه a پیوسته است هرگاه به ازای هر دنباله از نقاط D مانند { n a{ که به a همگراست دنبال ه ){ n }f(a به f(a) همگرا باشد. محتوی

Διαβάστε περισσότερα

بدست میآيد وصل شدهاست. سیمپیچ ثانويه با N 2 دور تا زمانی که کلید

بدست میآيد وصل شدهاست. سیمپیچ ثانويه با N 2 دور تا زمانی که کلید آزمايش 9 ترانسفورماتور بررسی تجربی ترانسفورماتور و مقايسه با يك ترانسفورماتور ايدهآل تئوری آزمايش توان متوسط در مدار جريان متناوب برابر است با: P av = ε rms i rms cos φ که ε rms جذر میانگین مربعی ε و i

Διαβάστε περισσότερα

فهرست مطالب جزوه ی الکترونیک 1 فصل اول مدار الکتریکی و نقشه ی فنی... 2 خواص مدارات سری... 3 خواص مدارات موازی...

فهرست مطالب جزوه ی الکترونیک 1 فصل اول مدار الکتریکی و نقشه ی فنی... 2 خواص مدارات سری... 3 خواص مدارات موازی... فهرست مطالب جزوه ی الکترونیک 1 فصل اول مدار الکتریکی و نقشه ی فنی................................................. 2 خواص مدارات سری....................................................... 3 3...................................................

Διαβάστε περισσότερα

موتورهای تکفاز ساختمان موتورهای تک فاز دوخازنی را توضیح دهد. منحنی مشخصه گشتاور سرعت موتور تک فاز با خازن راه انداز را تشریح کند.

موتورهای تکفاز ساختمان موتورهای تک فاز دوخازنی را توضیح دهد. منحنی مشخصه گشتاور سرعت موتور تک فاز با خازن راه انداز را تشریح کند. 5 موتورهای تک فاز 183 موتورهای تکفاز هدف های رفتاری: نحوه تولید میدان مغناطیسی در یک استاتور با یک و دو سیم پیچ را بررسی نماید. لزوم استفاده از سیم پیچ کمکی در موتورهای تک فاز را توضیح دهد. ساختمان داخلی

Διαβάστε περισσότερα

فصل سوم : عناصر سوئیچ

فصل سوم : عناصر سوئیچ فصل سوم : عناصر سوئیچ رله الکترومکانیکی: یک آهنربای الکتریکی است که اگر به آن ولتاژ بدهیم مدار را قطع و وصل می کند. الف: دیود بعنوان سوئیچ دیود واقعی: V D I D = I S (1 e η V T ) دیود ایده آل: در درس از

Διαβάστε περισσότερα

سلسله مزاتب سبان مقدمه فصل : زبان های فارغ از متن زبان های منظم

سلسله مزاتب سبان مقدمه فصل : زبان های فارغ از متن زبان های منظم 1 ماشیه ای توریىگ مقدمه فصل : سلسله مزاتب سبان a n b n c n? ww? زبان های فارغ از متن n b n a ww زبان های منظم a * a*b* 2 زبان ها پذیرفته می شوند بوسیله ی : ماشین های تورینگ a n b n c n ww زبان های فارغ

Διαβάστε περισσότερα

جریان الکتریکی و مدارهای جریان مستقیم ماهی الکتریکی برای بیهوش کردن شکار و دور کردن شکارچی به آنها شوک الکتریکی میدهد.

جریان الکتریکی و مدارهای جریان مستقیم ماهی الکتریکی برای بیهوش کردن شکار و دور کردن شکارچی به آنها شوک الکتریکی میدهد. فصل 2 جریان الکتریکی و مدارهای جریان مستقیم 2 ماهی الکتریکی برای بیهوش کردن شکار و دور کردن شکارچی به آنها شوک الکتریکی میدهد. این ولتاژ از سلولهای بیولوژیک پولکیشکلی حاصل میشود که در واقع مثل یک باتری

Διαβάστε περισσότερα

برابری کار نیروی برآیند و تغییرات انرژی جنبشی( را بدست آورید. ماتریس ممان اینرسی s I A

برابری کار نیروی برآیند و تغییرات انرژی جنبشی( را بدست آورید. ماتریس ممان اینرسی s I A مبحث بیست و سوم)مباحث اندازه حرکت وضربه قانون بقای اندازه حرکت انرژی جنبشی و قانون برابری کار نیروی برآیند و تغییرات انرژی جنبشی( تکلیف از مبحث ماتریس ممان اینرسی( را بدست آورید. ماتریس ممان اینرسی s I

Διαβάστε περισσότερα

آزمایش میلیکان هدف آزمایش: بررسی کوانتایی بودن بار و اندازهگیري بار الکترون مقدمه: روش مشاهده حرکت قطرات ریز روغن باردار در میدان عبارتند از:

آزمایش میلیکان هدف آزمایش: بررسی کوانتایی بودن بار و اندازهگیري بار الکترون مقدمه: روش مشاهده حرکت قطرات ریز روغن باردار در میدان عبارتند از: آزمایش میلیکان هدف آزمایش: بررسی کوانتایی بودن بار و اندازهگیري بار الکترون مقدمه: یک (R.A.Millikan) رابرت میلیکان 1909 در سال روش عملی براي اندازهگیري بار یونها گزارش کرد. این روش مشاهده حرکت قطرات ریز

Διαβάστε περισσότερα

جلسه ی ۳: نزدیک ترین زوج نقاط

جلسه ی ۳: نزدیک ترین زوج نقاط دانشکده ی علوم ریاضی ا نالیز الگوریتم ها ۴ بهمن ۱۳۹۱ جلسه ی ۳: نزدیک ترین زوج نقاط مدر س: دکتر شهرام خزاي ی نگارنده: امیر سیوانی اصل ۱ پیدا کردن نزدیک ترین زوج نقطه فرض می کنیم n نقطه داریم و می خواهیم

Διαβάστε περισσότερα

جلسه 12 به صورت دنباله اي از,0 1 نمایش داده شده اند در حین محاسبه ممکن است با خطا مواجه شده و یکی از بیت هاي آن. p 1

جلسه 12 به صورت دنباله اي از,0 1 نمایش داده شده اند در حین محاسبه ممکن است با خطا مواجه شده و یکی از بیت هاي آن. p 1 محاسبات کوانتمی (67) ترم بهار 390-39 مدرس: سلمان ابوالفتح بیگی نویسنده: سلمان ابوالفتح بیگی جلسه ذخیره پردازش و انتقال اطلاعات در دنیاي واقعی همواره در حضور خطا انجام می شود. مثلا اطلاعات کلاسیکی که به

Διαβάστε περισσότερα

جریان الکتریکی مقاومت الکتریکی و مدارهای الکتریکی باشند پاسخ در همین فصل.

جریان الکتریکی مقاومت الکتریکی و مدارهای الکتریکی باشند پاسخ در همین فصل. 3 جریان الکتریکی مقاومت الکتریکی و مدارهای الکتریکی در یک مدار پیچیده نظیر آن چه که در این تخته ی مدار است آیا می توان چند مقاومت الکتریکی متفاوت را به گونه ای به هم متصل کرد که جملگی اختالف پتانسیل یکسانی

Διαβάστε περισσότερα

قاعده زنجیره ای برای مشتقات جزي ی (حالت اول) :

قاعده زنجیره ای برای مشتقات جزي ی (حالت اول) : ۱ گرادیان تابع (y :f(x, اگر f یک تابع دومتغیره باشد ا نگاه گرادیان f برداری است که به صورت زیر تعریف می شود f(x, y) = D ۱ f(x, y), D ۲ f(x, y) اگر رویه S نمایش تابع (y Z = f(x, باشد ا نگاه f در هر نقطه

Διαβάστε περισσότερα

ناﺪﻨﻤﺸﻧاد ﺎﺑ ﯽﻳﺎﻨﺷآ تاو (١٧٣٦ــ١٨١٩

ناﺪﻨﻤﺸﻧاد ﺎﺑ ﯽﻳﺎﻨﺷآ تاو (١٧٣٦ــ١٨١٩ فصل ٣ کار و توان هدف های رفتاری: در پايان اين فصل از هنرجو انتظار می رود: ١ کار الکتريکی را با ذکر رابطه شرح دهد. ٢ توان الکتريکی را با ذکر روابط شرح دهد. ٣ ضريب بهره (راندمان) را با ذکر رابطه توضيح دهد.

Διαβάστε περισσότερα

فصل اول و به منظور مردود کردن نظریات ارسطو نشان داد که اجسامی با 1592 به استادی کرسی ریاضیات دانشگاه پادوا منصوب شد و در

فصل اول و به منظور مردود کردن نظریات ارسطو نشان داد که اجسامی با 1592 به استادی کرسی ریاضیات دانشگاه پادوا منصوب شد و در فصل اول حرکت شناسی در دو بعد گالیلئوگالیله: در سال 1581 میالدی به دانشگاه پیزا وارد شد اما در سال 1585 قبل از آن که مدرکی بگیرد از آنجا بیرون آمد. پیش خودش به مطالعه آثار اقلیدس و ارشمیدس پرداخت و به زودی

Διαβάστε περισσότερα

فهرست جزوه ی فصل دوم مدارهای الکتریکی ( بردارها(

فهرست جزوه ی فصل دوم مدارهای الکتریکی ( بردارها( فهرست جزوه ی فصل دوم مدارهای الکتریکی ( بردارها( رفتار عناصر L, R وC در مدارات جریان متناوب......................................... بردار و کمیت برداری.............................................................

Διαβάστε περισσότερα

هو الحق دانشکده ي مهندسی کامپیوتر جلسه هفتم

هو الحق دانشکده ي مهندسی کامپیوتر جلسه هفتم هو الحق دانشکده ي مهندسی کامپیوتر کدگذاري شبکه Coding) (Network شنبه 2 اسفند 1393 جلسه هفتم استاد: مهدي جعفري نگارنده: سید محمدرضا تاجزاد تعریف 1 بهینه سازي محدب : هدف پیدا کردن مقدار بهینه یک تابع ) min

Διαβάστε περισσότερα

جریان الکتریکی مقاومت الکتریکی و مدارهای الکتریکی

جریان الکتریکی مقاومت الکتریکی و مدارهای الکتریکی 3 جریان الکتریکی مقاومت الکتریکی و مدارهای الکتریکی در یک مدار پیچیده نظیر آن چه که در این تخته ی مدار است آیا می توان چند مقاومت الکتریکی متفاوت را به گونه ای به هم متصل کرد که جملگی اختالف پتانسیل یکسانی

Διαβάστε περισσότερα

مسائل فیزیک هالیدی & رزنیک

مسائل فیزیک هالیدی & رزنیک حرکت در مسیر مستقیم )حرکت یک بعدی( حمیدرضا طهماسبی سرعت متوسط و تندی متوسط 1. هنگام یک عطسه ی شدید چشمان شما ممکن است برای 0.50s بسته شود. اگر شما درون خودرویی در حال رانندگی با سرعت 90km/h باشید ماشین

Διαβάστε περισσότερα

جلسه 15 1 اثر و اثر جزي ی نظریه ي اطلاعات کوانتومی 1 ترم پاي یز جدایی پذیر باشد یعنی:

جلسه 15 1 اثر و اثر جزي ی نظریه ي اطلاعات کوانتومی 1 ترم پاي یز جدایی پذیر باشد یعنی: نظریه ي اطلاعات کوانتومی 1 ترم پاي یز 1391-1391 مدرس: دکتر ابوالفتح بیگی ودکتر امین زاده گوهري نویسنده: محمدرضا صنم زاده جلسه 15 فرض کنیم ماتریس چگالی سیستم ترکیبی شامل زیر سیستم هايB و A را داشته باشیم.

Διαβάστε περισσότερα

تلفات خط انتقال ابررسی یک شبکة قدرت با 2 به شبکة شکل زیر توجه کنید. ژنراتور فرضیات شبکه: میباشد. تلفات خط انتقال با مربع توان انتقالی متناسب

تلفات خط انتقال ابررسی یک شبکة قدرت با 2 به شبکة شکل زیر توجه کنید. ژنراتور فرضیات شبکه: میباشد. تلفات خط انتقال با مربع توان انتقالی متناسب تلفات خط انتقال ابررسی یک شبکة قدرت با 2 به شبکة شکل زیر توجه کنید. ژنراتور فرضیات شبکه: این شبکه دارای دو واحد کامال یکسان آنها 400 MW میباشد. است تلفات خط انتقال با مربع توان انتقالی متناسب و حداکثر

Διαβάστε περισσότερα

جلسه 14 را نیز تعریف کرد. عملگري که به دنبال آن هستیم باید ماتریس چگالی مربوط به یک توزیع را به ماتریس چگالی مربوط به توزیع حاشیه اي آن ببرد.

جلسه 14 را نیز تعریف کرد. عملگري که به دنبال آن هستیم باید ماتریس چگالی مربوط به یک توزیع را به ماتریس چگالی مربوط به توزیع حاشیه اي آن ببرد. تي وري اطلاعات کوانتمی ترم پاییز 39-39 مدرس: ابوالفتح بیگی و امین زاده گوهري نویسنده: کامران کیخسروي جلسه فرض کنید حالت سیستم ترکیبی AB را داشته باشیم. حالت سیستم B به تنهایی چیست در ابتداي درس که حالات

Διαβάστε περισσότερα

فصل پنجم : سینکروها جاوید سید رنجبر میالد سیفی علی آسگون

فصل پنجم : سینکروها جاوید سید رنجبر میالد سیفی علی آسگون فصل پنجم : سینکروها جاوید سید رنجبر میالد سیفی علی آسگون مقدمه دراغلب شاخه های صنایع حالتی پدید می آید که دو نقطه دور از هم بایستی دارای سرعت یکسانی باشند. پل های متحرک دهانه سد ها تسمه ی نقاله ها جرثقیل

Διαβάστε περισσότερα

تسیچ تکرح مراهچ لصف تسیچ تکرح تعرس و ییاج هباج تفاسم ناکم تسا ردقچ شتکرح زاغآ ةطقن زا وا ةلصاف

تسیچ تکرح مراهچ لصف تسیچ تکرح تعرس و ییاج هباج تفاسم ناکم تسا ردقچ شتکرح زاغآ ةطقن زا وا ةلصاف چهارم فصل چیست حرکت سرعت و جابهجایی مسافت مکان 111 است چقدر حرکتش آغاز نقطة از او فاصلة میرود. شمال به کیلومتر یک سپس و غرب به کیلومتر یک 1 دانشآموزی 1- k 1/6 k 3 1/ k 1 k 1 از متحرک نهایی فاصلة میکند.

Διαβάστε περισσότερα

مطالعه تابش جسم سیاه

مطالعه تابش جسم سیاه مطالعه تابش جسم سیاه هدف آزمایش: اندازهگیري شدت تابش یک جسم سیاه بر حسب درجه حرارت آن تحقیق قانون استفان بولتزمن. تحقیق بستگی شدت تابش بر حسب فاصله از جسم سیاه. مقدمه: پرتو ساطع شده از یک جسم در دماي T

Διαβάστε περισσότερα

i 2 i 1 v 2 و جریان القایى E 1 عاملى است.

i 2 i 1 v 2 و جریان القایى E 1 عاملى است. مهندس احسان درخشان نیا bme.ehsan@gmail.com الزامات برق بیمارستان- قسمت ششم ایزولاسیون ) ترانس ایزوله ( متصل مى شود سیم پیچ ثانویه نامیده مى شود. این سیم پیچ انرژى الکتریکى را i 2 به بار اعمال مى کند. v

Διαβάστε περισσότερα

جلسه 2 1 فضاي برداري محاسبات کوانتمی (22671) ترم بهار

جلسه 2 1 فضاي برداري محاسبات کوانتمی (22671) ترم بهار محاسبات کوانتمی (22671) ترم بهار 1390-1391 مدرس: سلمان ابوالفتح بیگی نویسنده: نادر قاسمی جلسه 2 در این درسنامه به مروري کلی از جبر خطی می پردازیم که هدف اصلی آن آشنایی با نماد گذاري دیراك 1 و مباحثی از

Διαβάστε περισσότερα

جلسه 2 جهت تعریف یک فضاي برداري نیازمند یک میدان 2 هستیم. یک میدان مجموعه اي از اعداد یا اسکالر ها به همراه اعمال

جلسه 2 جهت تعریف یک فضاي برداري نیازمند یک میدان 2 هستیم. یک میدان مجموعه اي از اعداد یا اسکالر ها به همراه اعمال نظریه اطلاعات کوانتمی 1 ترم پاییز 1391-1392 مدرسین: ابوالفتح بیگی و امین زاده گوهري جلسه 2 فراگیري نظریه ي اطلاعات کوانتمی نیازمند داشتن پیش زمینه در جبرخطی می باشد این نظریه ترکیب زیبایی از جبرخطی و نظریه

Διαβάστε περισσότερα

جلسه دوم سوم چهارم: مقدمه اي بر نظریه میدان

جلسه دوم سوم چهارم: مقدمه اي بر نظریه میدان هو الحق دانشکده ي مهندسی کامپیوتر کدگذاري شبکه Coding) (Network سه شنبه 21 اسفند 1393 جلسه دوم سوم چهارم: مقدمه اي بر نظریه میدان استاد: مهدي جعفري نگارنده: علیرضا حیدري خزاي ی در این نوشته مقدمه اي بر

Διαβάστε περισσότερα

تهیه و تنظیم دکتر عباس گلمکانی

تهیه و تنظیم دکتر عباس گلمکانی 2 دستور کار آزمایشگاه الکترونیک تهیه و تنظیم دکتر عباس گلمکانی فهرست مطالب صفحه 4 آزمایش اول ودوم : بررسی نقطه کار ترانسزیستور و پایداری آنها... 8 آزمایش سوم : طراحی تقویت کننده ولتاژ شامل دو طبقه ترانزیستوری...

Διαβάστε περισσότερα

القای الکترو مغناطیسی القای الکترومغناطیسی القای الکترومغناطیسی اساس تولید انرژی الکتریکی در همۀ نیروگاههای برق است با اتالف کم منتقل کنند.

القای الکترو مغناطیسی القای الکترومغناطیسی القای الکترومغناطیسی اساس تولید انرژی الکتریکی در همۀ نیروگاههای برق است با اتالف کم منتقل کنند. القای الکترو مغناطیسی 4 القای الکترومغناطیسی القای الکترومغناطیسی اساس تولید انرژی الکتریکی در همۀ نیروگاههای برق است که جریان متناوب را تولید منتقل و توزیع میکنند. چالش مهم مهندسان برق طراحی و ساخت سامانههایی

Διαβάστε περισσότερα

ترانسفورماتور مولف : جواد خشت زر قابل استفاده برای هنرجویان دانشجویان مدرسان و مهندسان رشته برق

ترانسفورماتور مولف : جواد خشت زر قابل استفاده برای هنرجویان دانشجویان مدرسان و مهندسان رشته برق ترانسفورماتور قابل استفاده برای هنرجویان دانشجویان مدرسان و مهندسان رشته برق ترانسفورماتور ترانسفورماتور وسیله ای است که انرژی الکتریکی را از یک سطح به سطح دیگری انتقال میدهد بدون اینکه در کمیت های نامی

Διαβάστε περισσότερα

حجمهای کروی: فعالیت فعالیت 1 به اطراف خود)کالس خانه خیابان و ( به دقت نگاه کنید. در حجمهای هندسی نوع آن را تعیین کنید.

حجمهای کروی: فعالیت فعالیت 1 به اطراف خود)کالس خانه خیابان و ( به دقت نگاه کنید. در حجمهای هندسی نوع آن را تعیین کنید. حجم های هندسی فعالیت به اطراف خود)کالس خانه خیابان و ( به دقت نگاه کنید. آیا چیزی پیدا میکنید که حجم نداشته باشد در تصویر مقابل چه نوع حجمهایی را میبینید آیا همه آنها شکل هندسی دارند آیا میتوانید یک طبقهبندی

Διαβάστε περισσότερα

هدف از این آزمایش آشنایی با برخی قضایاي ساده و در عین حال مهم مدار از قبیل قانون اهم جمع آثار مدار تونن و نورتن

هدف از این آزمایش آشنایی با برخی قضایاي ساده و در عین حال مهم مدار از قبیل قانون اهم جمع آثار مدار تونن و نورتن آزما ی ش سوم: ربرسی اقنون ا ه م و قوانین ولتاژ و جریان اهی کیرشهف قوانین میسقت ولتاژ و میسقت جریان ربرسی مدا ر تونن و نورتن قضیه ااقتنل حدا کثر توان و ربرسی مدا ر پ ل و تس ون هدف از این آزمایش آشنایی با

Διαβάστε περισσότερα

فصل 5 :اصل گسترش و اعداد فازی

فصل 5 :اصل گسترش و اعداد فازی فصل 5 :اصل گسترش و اعداد فازی : 1-5 اصل گسترش در ریاضیات معمولی یکی از مهمترین ابزارها تابع می باشد.تابع یک نوع رابطه خاص می باشد رابطه ای که در نمایش زوج مرتبی عنصر اول تکراری نداشته باشد.معموال تابع

Διαβάστε περισσότερα

می توانید قهوه هایی نظیر الته ماکیاتو کاپوچینو و الته را به راحتی تهیه نمایید.

می توانید قهوه هایی نظیر الته ماکیاتو کاپوچینو و الته را به راحتی تهیه نمایید. : راهنمای فارسی 42606 اسپرسو ساز مشتری گرامی : با تشکر از حسن انتخاب شما جهت انتخاب محصوالت با کیفیت گاستروبک دستگاهی که خریداری نموده اید دستگاه اسپرسو ساز حرفه ای با کارکرد بسیار آسان می باشد. با این

Διαβάστε περισσότερα

جلسه 22 1 نامساویهایی در مورد اثر ماتریس ها تي وري اطلاعات کوانتومی ترم پاییز

جلسه 22 1 نامساویهایی در مورد اثر ماتریس ها تي وري اطلاعات کوانتومی ترم پاییز تي وري اطلاعات کوانتومی ترم پاییز 1391-1392 مدرس: ابوالفتح بیگی و امین زاده گوهري نویسنده: محمد مهدي مجاهدیان جلسه 22 تا اینجا خواص مربوط به آنتروپی را بیان کردیم. جهت اثبات این خواص نیاز به ابزارهایی

Διαβάστε περισσότερα

میدان مغناطیسی و نیروهای مغناطیسی میدان مغناطیسی و نیروهای مغناطیسی

میدان مغناطیسی و نیروهای مغناطیسی میدان مغناطیسی و نیروهای مغناطیسی میدان مغناطیسی و نیروهای مغناطیسی میدان مغناطیسی و نیروهای مغناطیسی 3 در فضای اطراف هر رسانای حامل جریان میدان مغناطیسی به وجود می آید. 79 فصل 3 1 شکل 3 1 با بهره گیری از دستگاه های MR می توان جزئیات بافت

Διαβάστε περισσότερα

AE.co 3 همچنین سرنخهایی از خود برجا گذاشت که مستقیما به کشف گروه عناصر معروف به گازهای نجیب منجر شد.

AE.co 3 همچنین سرنخهایی از خود برجا گذاشت که مستقیما به کشف گروه عناصر معروف به گازهای نجیب منجر شد. تابستان 69 AE.co 2 ابتدا توضیحی درباره شخصی که در جلد کتاب حضور دارند را خدمتتان عرض میکنیم : هنری کاوندیش )کاشف هیدروژن( فیزیکدان انگلیسی که در سال ۱۳۷۱ دیده به جهان گشود. وی شخصی ثروتمند و بسیار خجالتی

Διαβάστε περισσότερα

جریان نامی...

جریان نامی... مقاومت نقطه نوترال (NGR) مشخصات فنی فهرست مطالب 5 5... معرفی کلی... مشخصات... 1-2- ولتاژ سیستم... 2-2- ولتاژ نامی... -2- جریان نامی... -2- مقدار مقاومت -5-2 زمان... -2- جریان پیوسته... 7-2- ضریب دماي مقاومت...

Διαβάστε περισσότερα

نکنید... بخوانید خالء علمی خود را پر کنید و دانش خودتان را ارائه دهید.

نکنید... بخوانید خالء علمی خود را پر کنید و دانش خودتان را ارائه دهید. گزارش کار آزمایشگاه صنعتی... مکانیک سیاالت ( رینولدز افت فشار ) دانشجویان : فردین احمدی محمد جاللی سعید شادخواطر شاهین غالمی گروه یکشنبه ساعت 2::0 الی رینولدز هدف : بررسی نوع حرکت سیال تئوری : یکی از انواع

Διαβάστε περισσότερα

نورکنس یاهنیشام :یراتفر یاه فده

نورکنس یاهنیشام :یراتفر یاه فده 4 ماشین های سنکرون 163 ماشینهای سنکرون هدف های رفتاری: انواع ماشین های سنکرون را نام ببرد. ساختمان ظاهری و داخلی ماشین سنکرون را از روی شکل توضیح دهد. اساس کار موتورهای سنکرون را توضیح دهد. لغزش در موتورهای

Διαβάστε περισσότερα

فصل دهم: همبستگی و رگرسیون

فصل دهم: همبستگی و رگرسیون فصل دهم: همبستگی و رگرسیون مطالب این فصل: )r ( کوواریانس ضریب همبستگی رگرسیون ضریب تعیین یا ضریب تشخیص خطای معیار برآور ( )S XY انواع ضرایب همبستگی برای بررسی رابطه بین متغیرهای کمی و کیفی 8 در بسیاری

Διαβάστε περισσότερα

هدف از انجام این آزمایش بررسی رفتار انواع حالتهاي گذراي مدارهاي مرتبه دومRLC اندازهگيري پارامترهاي مختلف معادله

هدف از انجام این آزمایش بررسی رفتار انواع حالتهاي گذراي مدارهاي مرتبه دومRLC اندازهگيري پارامترهاي مختلف معادله آزما ی ش پنج م: پا س خ زمانی مدا رات مرتبه دوم هدف از انجام این آزمایش بررسی رفتار انواع حالتهاي گذراي مدارهاي مرتبه دومLC اندازهگيري پارامترهاي مختلف معادله مشخصه بررسی مقاومت بحرانی و آشنایی با پدیده

Διαβάστε περισσότερα

http://econometrics.blog.ir/ متغيرهای وابسته نماد متغيرهای وابسته مدت زمان وصول حساب های دريافتني rcp چرخه تبدیل وجه نقد ccc متغیرهای کنترلی نماد متغيرهای کنترلي رشد فروش اندازه شرکت عملکرد شرکت GROW SIZE

Διαβάστε περισσότερα

تعیین محل قرار گیری رله ها در شبکه های سلولی چندگانه تقسیم کد

تعیین محل قرار گیری رله ها در شبکه های سلولی چندگانه تقسیم کد تعیین محل قرار گیری رله ها در شبکه های سلولی چندگانه تقسیم کد مبتنی بر روش دسترسی زلیخا سپهوند دانشکده مهندسى برق واحد نجف آباد دانشگاه آزاد اسلامى نجف آباد ایر ان zolekhasepahvand@yahoo.com روح االله

Διαβάστε περισσότερα

I = I CM + Mh 2, (cm = center of mass)

I = I CM + Mh 2, (cm = center of mass) قواعد کلی اینرسی دو ارنی المان گیری الزمه یادگیری درست و کامل این مباحث که بخش زیادی از نمره پایان ترم ار به خود اختصاص می دهند یادگیری دقیق نکات جزوه استاد محترم و درک درست روابط ریاضی حاکم بر آن ها است

Διαβάστε περισσότερα

ماشینهای مخصوص سیم پیچي و میدانهای مغناطیسي

ماشینهای مخصوص سیم پیچي و میدانهای مغناطیسي ماشینهای مخصوص سیم پیچي و میدانهای مغناطیسي استاد: مرتضي خردمندی تهیهکننده: سجاد شمس ویراستار : مینا قنادی یاد آوری مدار های مغناطیسی: L g L g مطابق شکل فرض کنید سیمپیچ N دوری حامل جریان i به دور هستهای

Διαβάστε περισσότερα

آزمایش شماره 5 طرح و ساخت منبع تغذیه

آزمایش شماره 5 طرح و ساخت منبع تغذیه آزمایش شماره 5 طرح و ساخت منبع تغذیه هدف: یک سو کردن ولتاژ متناوب به وسیله دیود نیمه هادی صاف کردن و بررسی ریپل )موجک( و اندازه گیری آن. وسایل آزمایش : ولتمتر- اسیلوسکوپ منبع ac دیود- مقاومت خازن الکترولیت-

Διαβάστε περισσότερα

فصل دوم مثلثات نسبت های مثلثاتی دایره مثلثاتی روابط بین نسبتهای مثلثاتی

فصل دوم مثلثات نسبت های مثلثاتی دایره مثلثاتی روابط بین نسبتهای مثلثاتی 37 فصل دوم مثلثات نسبت های مثلثاتی دایره مثلثاتی روابط بین نسبتهای مثلثاتی 38 آخر این درس با چی آشنا میشی نسبت های مثلثاتی آشنایی با نسبت های مثلثاتی سینوس کسینوس تانژانت کتانژانت 39 به شکل مقابل نگاه

Διαβάστε περισσότερα

Combined Test غربالگری پیش از تولد جهت شناسایی ناهنجاری های شایع مادرزادی سواالت و جوابهای مربوط به خانمهایی که میخواهند این آزمایش را انجام دهند.

Combined Test غربالگری پیش از تولد جهت شناسایی ناهنجاری های شایع مادرزادی سواالت و جوابهای مربوط به خانمهایی که میخواهند این آزمایش را انجام دهند. Combined Test غربالگری پیش از تولد جهت شناسایی ناهنجاری های شایع مادرزادی سواالت و جوابهای مربوط به خانمهایی که میخواهند این آزمایش را انجام دهند. غربالگری پیش از تولد جهت شناسایی ناهنجاری های شایع مادرزادی:

Διαβάστε περισσότερα

نکته و تست شیمی سال دوم فصل 1 شماره 3( ) کنکور 69 دکتر رضا بابایی برنامه این جلسه: 1( ادامه ی جزوه ی شماره 2 )استوکیومتری(

نکته و تست شیمی سال دوم فصل 1 شماره 3( ) کنکور 69 دکتر رضا بابایی برنامه این جلسه: 1( ادامه ی جزوه ی شماره 2 )استوکیومتری( نکته و تست 2 شیمی سال دوم فصل 1 و شماره 3( ) برنامه این جلسه: 1( ادامه ی جزوه ی شماره 2 )استوکیومتری( 2( فصل 1 و 2 دوم کنکور 69 دکتر رضا بابایی 1 متن کتاب 1- نخستین بار دالتون ادعا کرد عنصر را به گونه

Διαβάστε περισσότερα

بررسی پایداری نیروگاه بادی در بازه های متفاوت زمانی وقوع خطا

بررسی پایداری نیروگاه بادی در بازه های متفاوت زمانی وقوع خطا بررسی پایداری نیروگاه بادی در بازه های متفاوت زمانی وقوع خطا رضا شریفی شرکت توزیع نیروی برق استان خوزستان r.e.sharifi@gmail.com نازنین صباغ شرکت توزیع نیروی برق استان خوزستان sabbaghnazanin@gmail.com سیاوش

Διαβάστε περισσότερα

فیلتر کالمن Kalman Filter

فیلتر کالمن Kalman Filter به نام خدا عنوان فیلتر کالمن Kalman Filter سیدمحمد حسینی SeyyedMohammad Hosseini Seyyedmohammad [@] iasbs.ac.ir تحصیالت تکمیلی علوم پایه زنجان Institute for Advanced Studies in Basic Sciences تابستان 95

Διαβάστε περισσότερα

تستهای آموزشی گرما در رادیاتور اتومبیل از آب به عنوان مایع خنک کننده استفاده میشود. در این مورد مزیت آب بر مایعات دیگر کدام است

تستهای آموزشی گرما در رادیاتور اتومبیل از آب به عنوان مایع خنک کننده استفاده میشود. در این مورد مزیت آب بر مایعات دیگر کدام است تستهای آموزشی گرما - - دما چیست ( کمیتی است که انرژی درونی اجسام را با یکدیگر مقایسه میکند. ( در واقع همان گرما است که با دما نشان داده میشود. ترموکوپل چیست ( وسیلهای برای سنجش رسانایی حرارتی اجسام است.

Διαβάστε περισσότερα

هب انم خدا وند عش ق و زیبایی سرگذشت شیمی 1- تالس آب را عنصر اصلی سازنده جهان می دانست. 2- دموکریت حدود 2500 سال پیش نخستین باراین دیدگاه که همه ی مواد از ذرات تجزیه ناپذیری به نام اتم ساخته شده اند را

Διαβάστε περισσότερα

حفاظت مقایسه فاز خطوط انتقال جبرانشده سري.

حفاظت مقایسه فاز خطوط انتقال جبرانشده سري. حفاظت مقایسه فاز در خطوط انتقال جبران شده سري همراه با MOV 2 1 محمد رضا پویان فر جواد ساده 1 دانشگاه آزاد اسلامی واحد گناباد reza.pooyanfar@gmail.com 2 دانشکده فنی مهندسی دانشگاه فردوسی مشهد sadeh@um.ac.ir

Διαβάστε περισσότερα

به نام خدا. هر آنچه در دوران تحصیل به آن نیاز دارید. Forum.Konkur.in

به نام خدا.  هر آنچه در دوران تحصیل به آن نیاز دارید. Forum.Konkur.in به نام خدا www.konkur.in هر آنچه در دوران تحصیل به آن نیاز دارید Forum.Konkur.in پاسخ به همه سواالت شما در تمامی مقاطع تحصیلی, در انجمن کنکور مجموعه خود آموز های فیزیک با طعم مفهوم حرکت شناسی تهیه و تنظیم:

Διαβάστε περισσότερα

عنوان: رمزگذاري جستجوپذیر متقارن پویا

عنوان: رمزگذاري جستجوپذیر متقارن پویا دانشگاه صنعتی شریف دانشکده مهندسی برق گزارش درس ریاضیات رمزنگاري عنوان: رمزگذاري جستجوپذیر متقارن پویا استاد درس: مهندس نگارنده: ز 94 دي ماه 1394 1 5 نماد گذاري و تعریف مسي له 1 6 رمزگذاري جستجوپذیر متقارن

Διαβάστε περισσότερα

- - - کارکرد نادرست کنتور ها صدور اشتباه قبض برق روشنایی معابر با توجه به در دسترس نبودن آمار و اطلاعات دقیق و مناسبی از تلفات غیر تاسیساتی و همچنین ب

- - - کارکرد نادرست کنتور ها صدور اشتباه قبض برق روشنایی معابر با توجه به در دسترس نبودن آمار و اطلاعات دقیق و مناسبی از تلفات غیر تاسیساتی و همچنین ب عنوان مقاله اولویت بندي روشهاي رفع افت ولتاژ به منظور کاهش تلفات در شبکه هاي فشار ضعیف امیر کاظمی شرکت توزیع نیروي برق خراسان جنوبی واژه هاي کلیدي : تلفات- افت ولتاژ- فیدر- شبکه- بار- بالانس - - - کارکرد

Διαβάστε περισσότερα

مقدمه در این فصل با مدل ارتعاشی خودرو آشنا میشویم. رفتار ارتعاشی به فرکانسهای طبیعی و مود شیپهای خودرو بستگی دارد. این مبحث به میزان افزایش راحتی

مقدمه در این فصل با مدل ارتعاشی خودرو آشنا میشویم. رفتار ارتعاشی به فرکانسهای طبیعی و مود شیپهای خودرو بستگی دارد. این مبحث به میزان افزایش راحتی مقدمه در این فصل با مدل ارتعاشی خودرو آشنا میشویم. رفتار ارتعاشی به فرکانسهای طبیعی و مود شیپهای خودرو بستگی دارد. این مبحث به میزان افزایش راحتی خودرو و کاهش سر و صداها و لرزشهای داخل اتاق موتور و...

Διαβάστε περισσότερα

آزمایشگاه الکترونیک 1

آزمایشگاه الکترونیک 1 دانشگاه صنعتی شریف دانشکده فیزیک آزمایشگاه الکترونیک ویرایش سوم 93 آزمایش اسیلوسکپ اشعه کاتدی موضوع : آزمایش کار با یک اسیلوسکپ اشعه کاتدی (C..O) و کاربرد آن در مطالعه مدارهای جریان متناوب (ac) وسایل الزم:

Διαβάστε περισσότερα

مینامند یا میگویند α یک صفر تابع

مینامند یا میگویند α یک صفر تابع 1 1-1 مقدمه حل بسیاری از مسائل اجتماعی اقتصادی علمی منجر به حل معادله ای به شکل ) ( می شد. منظر از حل این معادله یافتن عدد یا اعدادی است که مقدار تابع به ازای آنها صفر شد. اگر (α) آنگاه α را ریشه معادله

Διαβάστε περισσότερα

طراحی و تعیین استراتژی بهره برداری از سیستم ترکیبی توربین بادی-فتوولتاییک بر مبنای کنترل اولیه و ثانویه به منظور بهبود مشخصههای پایداری ریزشبکه

طراحی و تعیین استراتژی بهره برداری از سیستم ترکیبی توربین بادی-فتوولتاییک بر مبنای کنترل اولیه و ثانویه به منظور بهبود مشخصههای پایداری ریزشبکه طراحی و تعیین استراتژی بهره برداری از سیستم ترکیبی توربین بادی-فتوولتاییک بر مبنای کنترل اولیه و ثانویه به منظور بهبود مشخصههای پایداری ریزشبکه 2 1* فرانک معتمدی فرید شیخ االسالم 1 -دانشجوی دانشکده برق

Διαβάστε περισσότερα

بسم الله الرحمن الرحیم دورۀ متوسطۀ اول

بسم الله الرحمن الرحیم دورۀ متوسطۀ اول بسم الله الرحمن الرحیم ریا ض ی 7 دورۀ متوسطۀ اول فهرست سخنی با دانش آموز فصل 1 راهبردهای حل مسئله فصل 2 عددهای صحیح معرفی عددهای عالمت دار جمع و تفریق عددهای صحیح )1 ) جمع و تفریق عددهای صحیح )2 ) ضرب

Διαβάστε περισσότερα

هندسه تحلیلی و جبر خطی ( خط و صفحه )

هندسه تحلیلی و جبر خطی ( خط و صفحه ) هندسه تحلیلی جبر خطی ( خط صفحه ) z معادالت متقارن ) : خط ( معادله برداری - معادله پارامتری P فرض کنید e معادلهی خطی باشد که از نقطه ی P به مازات بردار ( c L ) a b رسم شده باشد اگر ( z P ) x y l L نقطهی

Διαβάστε περισσότερα

6- روش های گرادیان مبنا< سر فصل مطالب

6- روش های گرادیان مبنا< سر فصل مطالب 1 بنام خدا بهینه سازی شبیه سازی Simulation Optimization Lecture 6 روش های بهینه سازی شبیه سازی گرادیان مبنا Gradient-based Simulation Optimization methods 6- روش های گرادیان مبنا< سر فصل مطالب 2 شماره

Διαβάστε περισσότερα

en fr fa ar صفحه نمایش و کلیدها 1 صفحه 1 نمايش ) صفحه 4( 1 میکروفون 12 برای استفاده از هندزفری LED

en fr fa ar صفحه نمایش و کلیدها 1 صفحه 1 نمايش ) صفحه 4( 1 میکروفون 12 برای استفاده از هندزفری LED گوشی در یک نگاه Gigaset DA6 2 3 4 5 6 7 8 9 2 کلیدهای تنظیم صدای گوشی بلندگو و صدای زنگ میکروفون 2 برای استفاده از هندزفری LED @ کلید هندزفری _ _هنگام درفت تماس چشمک می زند _ _در صورتی که تماس تلفنی به

Διαβάστε περισσότερα

عملکردهای سه بعدی که توسط این بهنگام سازی ثابت افزار ارائه میشوند در این کتابچه رشح داده شده اند.

عملکردهای سه بعدی که توسط این بهنگام سازی ثابت افزار ارائه میشوند در این کتابچه رشح داده شده اند. عملکردهای سه بعدی که توسط این بهنگام سازی ثابت افزار ارائه میشوند در این کتابچه رشح داده شده اند. لطفا به "دفرتچه راهنام" و Handbook" α" گنجانده شده در CD-ROM ضمیمه مراجعه فرمایید. عملکردهای سه بعدی تصاویر

Διαβάστε περισσότερα

تمرین صفحه 91 تمرین صفحه 95 1 میزان رضایت مشتریان بانک از نحوه برخورد و رسیدگی به درخواست های آنها

تمرین صفحه 91 تمرین صفحه 95 1 میزان رضایت مشتریان بانک از نحوه برخورد و رسیدگی به درخواست های آنها 90 حل تمرین ها تمرین صفحه 91 کدام روش جمع آوری داده ها برای موارد زیر مناسب است یک دلیل برای انتخاب خود ذکر کنید. 1 میزان رضایت مشتریان بانک از نحوه برخورد و رسیدگی به درخواست های آنها پاسخ: پرسش نامه:

Διαβάστε περισσότερα

عوامل جلوگیری کننده از موازی سازی عبارتند از : 1.هزینه I/O 2.هماهنگی/رقابت

عوامل جلوگیری کننده از موازی سازی عبارتند از : 1.هزینه I/O 2.هماهنگی/رقابت عوامل جلوگیری کننده از موازی سازی عبارتند از :.هزینه I/O.هماهنگی/رقابت ممکن است یک برنامه sequential بهتر از یک برنامه موازی باشد بطور مثال یک عدد 000 رقمی به توان یک عدد طوالنی اینکه الگوریتم را چگونه

Διαβάστε περισσότερα

طراحی وبهینه سازی رگوالتورهای ولتاژ با افت کم) LDO (

طراحی وبهینه سازی رگوالتورهای ولتاژ با افت کم) LDO ( پایان نامه دوره کارشناسی ارشد مهندسی برق گرایش الکترونیک طراحی وبهینه سازی رگوالتورهای ولتاژ با افت کم) LDO ( نجمه خانیان استاد راهنما: دکتر عباس گلمکانی تابستان 9 I II شکر شایان نثار ایزدمنان که توقیق

Διαβάστε περισσότερα

الگوریتم مسيریابی جدید مبتنی بر فاصله برای کاهش مصرف انرژی در شبکه های حسگر بی سيم

الگوریتم مسيریابی جدید مبتنی بر فاصله برای کاهش مصرف انرژی در شبکه های حسگر بی سيم الگوریتم مسيریابی جدید مبتنی بر فاصله برای کاهش مصرف انرژی در شبکه های حسگر بی سيم 2 1 فرهاد مصری نژاد ناصر محمد رحیم پناه 1 دانشگاه آزاد اسالمی واحد شهر مجلسی دانشکده مهندسی برق و کامپیوتر اصفهان ایرانnaserrahimpanah@gmail.com

Διαβάστε περισσότερα

)مزایا و معایب آن نسبت به سافت استارترها )

)مزایا و معایب آن نسبت به سافت استارترها ) کنترل دور موتور در صنعت پمپ )مزایا و معایب آن نسبت به سافت استارترها ) استفاده از کنترل دور موتور در سیستمهای پمپ -1-2 -3-4 -5-6 -7-8 -9-11 کنترل کننده دور موتور و راه اندازی و توقف نرم پمپ کنترل کننده

Διαβάστε περισσότερα

تشخیص داده می شوند. بر رفتار سلول اثر می گذارد.

تشخیص داده می شوند. بر رفتار سلول اثر می گذارد. ارتباطات سلولی سلول ها برای پاسخ به سیگنال های محیطی )نور بو صدا و مزه(- رشد و متایز تولید و ترشح یک پروتئین )هورمون( و تنظیم بیان یک ژن و غیره باید بتوانند به پیام های خارجی پاسخ بدهند. مولکول پیام رسان

Διαβάστε περισσότερα

مطالعه تجربی بر انجماد سریع با استفاده از تکنیک جدید فراصوت

مطالعه تجربی بر انجماد سریع با استفاده از تکنیک جدید فراصوت مطالعه تجربی بر انجماد سریع با استفاده از تکنیک جدید فراصوت ایمان باقرپور دانشگاه آزاد اسالمی واحد سروستان باشگاه پژوهشگران جوان و نخبگان سروستان ایران bagherpour.put@gmail.com چکیده: نرخ انجماد یکی از

Διαβάστε περισσότερα

روش ابداعی کنترل بهینه غیرخطی در توربین بادی با حداقل سازی نوسانات توان و گشتاور

روش ابداعی کنترل بهینه غیرخطی در توربین بادی با حداقل سازی نوسانات توان و گشتاور روش ابداعی کنترل بهینه غیرخطی در توربین بادی با حداقل سازی نوسانات توان و گشتاور فرانک معتمدی * دکترفرید شیخ االسالم 2 -دانشجوی رشته برق دانشگاه آزاد واحد نجفآباد Fa_motamedi@yahoo.com 2 -استاد گروه برق

Διαβάστε περισσότερα

ساختار اتم فصل اول علوی نیک عدد اتمی و عدد جرمی علوی نیک شیمی دهم

ساختار اتم فصل اول علوی نیک عدد اتمی و عدد جرمی علوی نیک شیمی دهم شیمی دهم فصل اول ساختار اتم عدد اتمی و عدد جرمی در درون هسته هر اتم نوترون ها و پروتون ها قرار دارند در صورتی که اطراف اتم الکترون ها قرار گرفتند. )به نوترون ها و پروتون ها نوکلئون گفته میشود یعنی ذرات

Διαβάστε περισσότερα

جلسه 23 1 تابع آنتروپی و خاصیت مقعر بودن نظریه اطلاعات کوانتمی 1 ترم پاییز

جلسه 23 1 تابع آنتروپی و خاصیت مقعر بودن نظریه اطلاعات کوانتمی 1 ترم پاییز نظریه اطلاعات کوانتمی ترم پاییز 392-39 مدرس: ابوالفتح بیگی و امین راده گوهري نویسنده: علی ایزدي راد جلسه 23 تابع آنتروپی و خاصیت مقعر بودن در جلسه ي قبل به تعریف توابع محدب و صعودي پرداختیم و قضیه هاي

Διαβάστε περισσότερα

ادامه فصل 8 آرایش الکترونی و تناوب شیمیایی

ادامه فصل 8 آرایش الکترونی و تناوب شیمیایی ادامه فصل 8 آرایش الکترونی و تناوب شیمیایی تعریف اندازه اتمی شعاع كوواالنسی شعاع فلزی روند تغییرات شعاع اتمی شعاع اتمی با افزایش عدد کوانتومی n افزایش می یابد. با افزایش n احتمال این که الکترونهای خارجی

Διαβάστε περισσότερα

حل مشکل ولتاژ پسماند در جهت ساخت 20 دستگاه ژنراتور کمکی 18kW

حل مشکل ولتاژ پسماند در جهت ساخت 20 دستگاه ژنراتور کمکی 18kW حل مشکل ولتاژ پسماند در جهت ساخت 0 دستگاه ژنراتور کمکی 8kW محمد دهقاننژاد علی احمدي مهندس طراح برق شرکت تام لوکوموتیو آریا dehghannejad@roshdsanatniroo.com مهندس طراح برق شرکت تام لوکوموتیو آریا a.ahmadi@yahoo.com

Διαβάστε περισσότερα

کیوان بهزادپور محدرضا امینی

کیوان بهزادپور محدرضا امینی 1000 / 1004 کنترل فیلترهاي توان اکتیو (APF) تکفاز و سه فاز با استفاده از یک سنسور جریان کیوان بهزادپور محدرضا امینی keivan_bp@yahoo.com دانشجوي کارشناسی ارشد دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان چکیده عضو هیي

Διαβάστε περισσότερα