Επίδραση των διαστημάτων μεταξύ των συνεδριών αιμοκάθαρσης στο κύμα ανάκλασης και την αρτηριακή σκληρία σε χρονίως αιμοκαθαιρόμενους ασθενείς

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Επίδραση των διαστημάτων μεταξύ των συνεδριών αιμοκάθαρσης στο κύμα ανάκλασης και την αρτηριακή σκληρία σε χρονίως αιμοκαθαιρόμενους ασθενείς"

Transcript

1 Αρτηριακή Υπέρταση, 22, 2: , 2013 πρωτoτυπη εργασια Επίδραση των διαστημάτων μεταξύ των συνεδριών αιμοκάθαρσης στο κύμα ανάκλασης και την αρτηριακή σκληρία σε χρονίως αιμοκαθαιρόμενους ασθενείς Π.Ι. Γεωργιανός 1 Π.Α. Σαραφίδης 1 Α. Μπίκος 1,2 Α-Μπ. Χαΐδιτς 3 Α. Καρπέτας 1,2 Δ. Σταματιάδης 2 Π.Ε. Ζεμπεκάκης 1 Π. Νικολαΐδης 1 Α.Ν. Λαζαρίδης 1 1 Τμήμα Νεφρολογίας και Υπέρτασης, Α Παθολογική Κλινική Α.Π.Θ., Γ.Π.Ν.Θ. ΑΧΕΠΑ 2 Μονάδα Τεχνητού Νεφρού, Γ.Ν.Ν. Σερρών 3 Εργαστήριο Υγιεινής, Ιατρική Σχολή Α.Π.Θ. ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εισαγωγή: Τα μεγάλα αγγεία ασθενών με χρόνια νεφρική νόσο (ΧΝΝ) τελικού σταδίου χαρακτηρίζονται από αυξημένη αρτηριακή σκλήρυνση, η οποία αποτελεί ισχυρό και ανεξάρτητο προγνωστικό δείκτη καρδιαγγειακής νοσηρότητας και θνητότητας. Το 3ήμερο άνευ αιμοκάθαρσης έχει συ σχετισθεί με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακού θανάτου σε ασθενείς που υποβάλλονται σε συμβατική αιμοκάθαρση. Η παρούσα είναι η πρώτη μελέτη που αξιολογεί την επίδραση του 3ήμερου σε αντιδιαστολή με ένα τυπικό 2ήμερο μεσο άνευ αιμοκάθαρσης στην ελαστικότητα των μεγάλων αρτηριών και στο κύμα ανάκλασης. Μέθοδος: Ένα σύνολο 70 ασθενών με ΧΝΝ τελικού σταδίου που υποβάλλονταν σε αιμοκάθαρση 3 φορές/εβδομάδα μελετήθηκε στην έναρξη και τη λήξη του 3ήμερου και του 2ήμερου μεσοδιαλυτικού διαστήματος. Σε κάθε χρονικό σημείο χρησιμοποιήθηκε η μέθοδος της τονομετρίας περιφερικών αρτηριών με τη συσκευή Sphygmocor για τον προσδιορισμό της αρτηριακής σκληρίας και των παραμέτρων του κύματος ανάκλασης. Η ταχύτητα του σφυγμικού κύματος (Pulse Wave Velocity, PWV) στην αορτή και τη βραχιόνιο αρτηρία αξιολογήθηκαν ως μέτρα της αρτηριακής σκληρίας και ο αυξητικός δείκτης (Augmentation Index, ΑΙx) ως μέτρο του κύματος ανάκλασης. Αποτελέσματα: O ΑΙx, ο σταθμισμένος για τον καρδιακό ρυθμό ΑΙx και η πίεση επαύξησης αυξήθηκαν σημαντικά μεταξύ έναρξης και λήξης και των 2 μεσοδιαλυτικών διαστημάτων υπό μελέτη, ενώ η PWV στην αορτή και τη βραχιόνιο αρτηρία παρέμειναν αμετάβλητες. Η αύξηση των τριών παραμέτρων του κύματος ανάκλασης ήταν σημαντικά υψηλότερη στη διάρκεια του 3ήμερου έναντι του 2ήμερου μεσοδιαλυτικού διαστήματος (p<0,001 για όλες τις συγκρίσεις). Σε αντίθεση, καμία στατιστικά σημαντική διαφορά δεν παρατηρήθηκε στην PWV στην αορτή και τη βραχιόνιο αρτηρία μεταξύ των δύο διαστημάτων. Η αύξηση του κύματος ανάκλασης στο μεσοδιαλυτικό συσχετίσθηκε με τη μεταβολή της κεντρικής αορτικής συστολικής πίεσης και τη μεταβολή του σωματικού βάρους (r=0,475, p<0,001 και r=0,195, p<0,05, αντίστοιχα). Συμπέρασμα: O AIx αυξάνεται μεταξύ των συνεδριών αιμοκάθαρσης, ενώ η ελαστικότητα των μεγάλων αρτηριών παραμένει αμετάβλητη. Η αύξηση αυτή στο κύμα ανάκλασης είναι σημαντικά μεγαλύτερη στο 3ήμερο πριν την πρώτη συνεδρία αιμοκάθαρσης της εβδομάδας, αποτελώντας έναν μηχανισμό που πιθανώς εμπλέκεται στον υψηλό καρδιαγγειακό κίνδυνο των αιμοκαθαιρόμενων ασθενών σε αυτό το χρονικό σημείο.

2 142 Αρτηριακή Υπέρταση, 22, 2 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Oι ασθενείς με χρόνια νεφρική νόσο (ΧΝΝ) τελικού σταδίου εμφανίζουν ιδιαίτερα αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακής νοσηρότητας και θνητότητας 1,2. Συχνότερες αιτίες θανάτου στους ασθενείς αυτούς είναι οι αρρυθμίες και η καρδιακή ανακοπή, φαινόμενο που έχει αποδοθεί σε μια σειρά παθοφυσιολογικών μεταβολών, όπως η υπερ τροφία της αριστερής κοιλίας, οι ηλεκτρολυτικές διαταραχές και η διάμεση ίνωση του μυοκαρδίου. Κατά συνέπεια, η αθηροσκλήρωση, μια νόσος κυρίως του έσω χιτώνα του αγγειακού τοιχώματος, που χαρακτηρίζεται από αποφρακτικές βλάβες σε αρτηρίες μεσαίου μεγέθους, εξηγεί μερικώς μόνο την καρδιαγγειακή επιβάρυνση σε αυτούς τους ασθενείς 3. Το φάσμα της αγγειακής αναδιαμόρφωσης στη ΧΝΝ είναι πολύ ευρύτερο και περιλαμβάνει την παθοφυσιολογική διεργασία της αρτηριοσκλήρυνσης, η οποία επηρεάζει κυρίως το μέσο χιτώνα της αορτής και των μεγάλων κεντρικών αρτηριών και έχει συγκεντρώσει μεγάλο ερευνητικό ενδιαφέρον τα τελευταία χρόνια 3,4. Η αρτηριακή σκληρία σχετίζεται με αλλαγές στο προφίλ της αρτηριακής πίεσης (ΑΠ), όπως μεμονωμένη αύξηση της συστολικής ΑΠ (ΣΑΠ) και της πίεσης παλμού (ΠΠ) και θεωρείται ο κύριος παθογενετικός μηχανισμός για τη μεμονωμένη συστολική υπέρταση και την υπερτροφία της αριστερής κοιλίας 5,6. Η αυξημένη ανάκλαση του σφυγμικού κύματος στην περιφέρεια, επίσης, οδηγεί σε αύξηση της ΣΑΠ στην κεντρική αορτή και σε αύξηση του μεταφορτίου της αριστερής κοιλίας, οδηγώντας στην ανάπτυξη μεμονωμένης συστολικής υπέρτασης και καρδιακής ανεπάρκειας σε ασθενείς με ΧΝΝ τελικού σταδίου 7,8,9. Προοπτικές μελέτες έκβασης σε αυτούς τους ασθενείς έχουν δείξει ότι η αρτηριακή σκληρία και το αυξημένο κύμα ανάκλασης αποτελούν ισχυρούς και ανεξάρτητους προγνωστικούς παράγοντες καρδιαγγειακής νοσηρότητας και θνητότητας 9,10,11. Η αιμοκάθαρση (ΑΚ) συμβατικά επικράτησε σε παγκόσμιο επίπεδο να πραγματοποιείται τρεις φορές εβδομαδιαίως, με ένα μεγάλο μεσοδιάστη - μα πριν την πρώτη συνέδρια της εβδομάδας (περίπου 3 μέρες) και δύο μικρότερα μεσοδιαστήματα πριν τις υπόλοιπες συνεδρίες της εβδομάδας (περίπου 2 ημέρες). Στη βάση της περιορισμένης ικανότητας των αιμοκαθαιρόμενων ασθενών να διατηρήσουν την ομοιοστασία του ύδατος και των ηλεκτρολυτών στο εκτός ΑΚ, είχε δη - μιουρ γηθεί η υπόθεση ότι το 3ήμερο μεσοδιαλυτικό μπορεί να συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο για δυσμενή συμβάματα 12. Μια πρόσφατη μελέτη ενισχύει την θεωρία αυτή, καθώς έδειξε ότι οι εισαγωγές στο νοσοκομείο εξαιτίας καρδιαγγειακών παθήσεων αλλά και οι θάνατοι είναι σημαντικά συχνότεροι την ημέρα μετά το πέρας του 3ήμερου μεσοδιαλυτικού διαστήματος σε σύγκριση με κάθε άλλη ημέρα της εβδομάδας σε χρονίως αιμοκαθαιρόμενους ασθενείς 13. Oι υποκείμενοι παθοφυσιολογικοί μηχανισμοί που υπεισέρχονται στο φαινόμενο του αυξημένου καρδιαγγειακού κινδύνου των αιμοκαθαιρόμενων ασθενών στο 3ήμερο μεσοδιαλυτικό παραμένουν σε μεγάλο βαθμό άγνωστοι. Προηγούμενες μελέτες που αξιολόγησαν τις οξείες μεταβολές στην αρτηριακή ελαστικότητα σε ασθενείς με ΧΝΝ τελικού σταδίου μελέτησαν κυρίως την επίδραση της συνεδρίας τεχνητού νεφρού στην αρτηριακή σκληρία και/ή στο κύμα ανάκλασης 14,15. Σε αυτό το πεδίο, έχουμε δείξει σε προηγούμενη έρευνα ότι η ΑΚ δεν επηρεάζει την ταχύτητα του σφυγμικού κύματος (Pulse Wave Velocity, PWV), αλλά μειώνει τον κεντρικό αυξητικό δείκτη (Augmentation Index, AIx) και την ΑΠ στην κεντρική αορτή, πιθανότατα προκαλώντας μείωση του σφυγμικού κύματος που ανακλάται στην περιφέρεια 16. Η επίδραση του μεσοδιαλυτικού διαστήματος στο κύμα ανάκλασης έχει μελετηθεί σε μια μόνο προηγούμενη εργασία, η οποία έδειξε αύξηση του ΑΙx στη διάρκεια ενός 2ήμερου μεσοδιαλυτικού διαστήματος 17. Η μελέτη αυτή, ωστόσο, δεν συμπεριέλαβε ταυτόχρονο προσδιορισμό της αρτηριακής σκληρίας και δεν αξιολόγησε την επίδραση του 3ήμερου μεσοδιαλυτικού διαστήματος στις παραπάνω παραμέτρους 17. Σε αυτό το πλαίσιο, σκοπός της παρούσας μελέτης ήταν να αξιολογηθεί σε ασθενείς με ΧΝΝ τελικού σταδίου που υποβάλλονται σε θεραπεία υποκατάστασης της νεφρικής λειτουργίας με 3 συνεδρίες ΑΚ/εβδομάδα: α) εάν η αρτηριακή σκλη - ρία και το κύμα ανάκλασης από την περιφέρεια επηρεάζονται στο μεταξύ 2 διαδοχικών συνεδριών ΑΚ και β) εάν οι παράμετροι αυτές διαφέρουν σημαντικά μεταξύ του 3ήμερου και του 2ήμερου μεσοδιαλυτικού διαστήματος.

3 Αρτηριακή Υπέρταση, 22, ΥΛΙΚO ΚΑΙ ΜΕΘOΔOΙ Πληθυσμός της μελέτης Ένα σύνολο 70 ασθενών με ΧΝΝ τελικού σταδίου υπό ΑΚ πήρε μέρος στην παρούσα μελέτη. Oι ασθενείς υποβάλλονταν σε υποκατάστα ση της νεφρικής λειτουργίας με κλασική ΑΚ στις Μονάδες Τεχνητού Νεφρού του Νοσοκομείου ΑΧΕΠΑ και του Γενικού Νοσοκομείου Σερρών με συμβατικά διαλύματα διττανθρακικών και συνθετικά φίλτρα, με ροή αίματος ml/min και ροή διαλύματος ml/min με στόχο την επίτευξη Kt/V>1,2. Όλες οι εξετάσεις που απαιτούνταν από το πρωτόκολλο της μελέτης διεξήχθησαν σύμφωνα με τη Διακήρυξη του Ελσίνκι (2000) και οι ασθενείς συμμετείχαν εθελοντικά στη μελέτη, παρέχοντας τη συγκατάθεσή τους μετά από πλήρη ενημέρωση. Η αρχική αξιολόγηση των ασθενών περιλάμβανε τη λήψη πλήρους ιατρικού ιστορικού, φυσική εξέταση και standard εργαστηριακές εξετάσεις. Τα κριτήρια εισόδου στην παρούσα μελέτη περιλάμβαναν: α) ασθενείς με ΧΝΝ τελικού σταδίου υπό ΑΚ με 3 συνεδρίες τεχνητού νεφρού ανά εβδο μάδα, β) ασθενείς ενταγμένους στην ΑΚ τουλάχιστον 3 μήνες πριν από την είσοδο στη μελέτη, γ) ασθενείς που παρείχαν ενυπόγραφη συγκατάθεση για την ένταξή τους στη μελέτη. Κριτήρια αποκλεισμού σε αυτήν τη μελέτη ήταν: α) συχνά επεισόδια αιμοδυναμικής αστάθειας κατά την ΑΚ (συμπτωματικά υποτασικά επεισόδια τουλάχιστον στο 5% των συνεδριών αιμοκάθαρσης που απαιτούν την ενδοφλέβια χορήγηση νατριούχων ορών τους τελευταίους 6 μήνες), β) χρόνια κολπική μαρμαρυγή ή άλλη χρόνια αρρυθμία, γ) οξύ έμφραγμα του μυοκαρδίου, ασταθή στηθάγχη ή αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο τους τελευταίους 3 μήνες πριν από την ένταξη στη μελέτη, δ) βαριά σταδίου ΙΙΙ και ΙV καρδιακή ανεπάρκεια με βάση την ταξινόμηση της New York Heart Association (NYHA), ε) βαριά περιφερική αποφρακτική αρτηριακή νόσο, στ) κακοήθεια ή άλλη νοσηρή κατάσταση που σχετίζεται με πολύ χαμηλό προσδόκιμο επιβίωσης, ζ) προηγούμενη αρτηριοφλεβική αναστόμωση (fistula) στο αντίθετο άνω άκρο από αυτό που χρησιμοποιείται για αγγειακή προσπέλαση ΑΚ. Πρωτόκολλο της μελέτης Όπως φαίνεται στην εικόνα 1 όλοι οι ασθενείς που περιλήφθηκαν στη μελέτη αξιολογήθηκαν Ημέρες: Δευτ/Τρ Τε/Πεμπ Σημείο 1 1η Εβδομάδα Παρ/Σαβ 3ήμερο Σημείο 3 2ήμερο Σημείο 2 Σημείο 4 Δευτ/Τρ Τε/Πεμπ 2η Εβδομάδα Παρ/Σαβ : Συνεδρία Αιμοκάθαρσης (ΑΚ) : Περίοδοι της μελέτης Σημείο 1: Tέλος της 3ης συνεδρίας ΑΚ της 1ης εβδομάδας (Παρασκευή ή Σάββατο) Σημείο 2: Έναρξη της 1ης συνεδρίας ΑΚ της 2ης εβδομάδας (Δευτέρα ή Τρίτη) Σημείο 3: Τέλος της 1ης συνεδρίας ΑΚ της 2ης εβδομάδας (Δευτέρα ή Τρίτη) Σημείο 4: Έναρξη της 2ης συνεδρίας ΑΚ της 2ης εβδομάδας (Τετάρτη ή Πέμπτη) Εικόνα 1. Σχεδιασμός της μελέτης. σε 3 συνεχόμενες ημέρες ΑΚ και σε 4 διαδοχικά χρονικά σημεία ώστε να καλυφθεί το 3ήμερο και το 2ήμερο μεσοδιαλυτικό ως εξής: Σημείο 1:30ʹ μετά την τελευταία συνεδρία ΑΚ της προηγούμενης εβδομάδος (Παρασκευή ή Σάββατο) σημείο 2:30ʹ πριν την πρώτη συνεδρία ΑΚ της επόμενης εβδομάδος (Δευτέρα ή Τρίτη) σημείο 3:30ʹ μετά το πέρας της πρώτης συνεδρίας ΑΚ της εβδομάδας (Δευτέρα ή Τρίτη) σημείο 4:30ʹ πριν την έναρξη της ενδιάμεσης συνεδρίας ΑΚ της εβδομάδας (Τετάρτη ή Πέμπτη). Σε κάθε χρονικό στιγμιότυπο της μελέτης, οι ασθενείς αρχικά υποβάλλονταν σε μέτρηση του σωματικού βάρους και του ύψους για τον υπολογισμό του δείκτη μάζας σώματος (Body Mass Index, BMI) σύμφωνα με τη σχέση βάρος/(ύψος 2 ). Τα επίπεδα της περιφερικής ΑΠ στο επίπεδο της βραχιονίου αρτηρίας προσδιορίστηκαν στο αντίθετο άκρο από αυτό που χρησιμοποιούνταν για αγγειακή προσπέλαση της αιμοκάθαρσης με κλασικό σφυγμομανόμετρο. Ακολούθως, οι ασθενείς υποβάλλονταν σε προσδιορισμό των κεντρικών αορτικών πιέσεων και των παραμέτρων της αρτηριακής σκληρίας και του κύματος ανάκλασης με τη μέθοδο της τονομετρίας των περιφερικών αρτηριών και τη χρήση της συσκευής Sphygmocor. Καμία μεταβολή στη φαρμακευτική αγωγή και στο ιδανικό βάρος των ασθενών δεν επιτράπηκε στη διάρκεια της εβδομαδιαίας περιόδου πραγματοποίησης των μετρήσεων. Παράλληλα, δόθηκαν αυστηρές συστάσεις στους ασθενείς ώστε να λαμβάνουν τη φαρμακευτική τους αγωγή τους την ίδια ώρα και με την ίδια δοσολογία σε όλες τις ημέρες πραγματοποίησης των μετρήσεων. Το σύνολο των μετρήσεων πραγματοποιούνταν σε ήσυχο δωμάτιο με σταθερή θερ-

4 144 Αρτηριακή Υπέρταση, 22, 2 μοκρασία περιβάλλοντος (περίπου 22 ο C). Μετέπειτα, οι ασθενείς υποβάλλονταν στην προγραμματισμένη συνεδρία τεχνητού νεφρού, κατά τη διάρκεια της οποίας οι ασθενείς αφυδατώνονταν έως το ιδανικό τους βάρος, όπως αυτό είχε καθοριστεί για κάθε ασθενή με βάση standard κλινικά κριτήρια. Μετρήσεις Περιφερική ΑΠ: Η ΑΠ στο επίπεδο της βραχιονίου αρτηρίας μετρήθηκε με τη χρήση ενός κλασικού σφυγμομανόμετρου στην καθιστική θέση μετά από ανάπαυση 10ʹ λεπτών. Τρεις μετρήσεις ΑΠ πραγματοποιήθηκαν στο άνω άκρο που δεν χρησιμοποιείται για αγγειακή προσπέλαση ΑΚ με μεσο 1ʹ λεπτού μεταξύ των μετρήσεων. H φάση V των ήχων Korotkoff καταγράφθηκε για τον υπολογισμό της διαστολικής ΑΠ (ΔΑΠ) 18. PWV: Η συσκευή Sphygmocor (PWV and BP analysis system, ArtCor, Sydney, Australia) χρησιμοποιήθηκε για την καταγραφή του αρτηριακού σφυγμικού κύματος και τη μέτρηση της PWV στην αορτή και τη βραχιόνιο αρτηρία 19,20. Oι κυματομορφές καταγράφθηκαν με τη μέθοδο της τονομετρίας στην καρωτίδα, την κερκιδική (από το άκρο που δεν φέρει fistula) και τη μηριαία αρτηρία. Για τον υπολογισμό της PWV καταγράφθηκαν τα σφυγμικά κύματα σε 2 διαδοχικά σημεία: καρωτίδα μηριαία για την PWV στην αορτή και καρωτίδα κερκιδική για την PWV στη βραχιόνιο αρτηρία. O χρόνος διάδοσης του σφυγμικού κύματος υπολογίσθηκε από το λογισμικό της συσκευής με τη χρήση των κυμάτων R από ταυτόχρονα καταγραφόμενο ηλεκτροκαρδιογράφημα 19,20. Η απόσταση διάδοσης του σφυγμικού κύματος μετρήθηκε στην επιφάνεια του σώματος, ως η απόσταση από το σημείο καταγραφής της μηριαίας ή της κερκιδικής αρτηρίας έως τη μηνοειδή εντομή του στέρνου μείων την απόσταση από τη μηνοειδή εντομή του στέρνου έως το σημείο καταγραφής του σφυγμικού κύματος στην καρωτίδα αρτηρία, όπως έχει περιγραφεί προηγούμενα αλλού 19,20. Η PWV υπολογίστηκε ως PWV= D/t, όπου D είναι η απόσταση διάδοσης του σφυγμικού κύματος μεταξύ των σημείων καταγραφής. Η PWV καταγράφθηκε για χρονικό τουλάχιστον 10 καρδιακών παλμών, ώστε να καλυφθεί ένας πλήρης αναπνευστικός κύκλος. O μέσος όρος 3 έγκυρων μετρήσεων χρησιμοποιήθηκε στην στατιστική ανάλυση της παρούσας μελέτης 19,20. Pulse Wave Analysis: Η κυματομορφή του σφυγμικού κύματος στην κερκιδική αρτηρία καταγράφθηκε με τη μέθοδο της τονομετρίας, χρησιμοποιώντας τη συσκευή Sphygmocor, όπως αναφέρθηκε παραπάνω 6,20. Η αντίστοιχη κυματομορφή στο επίπεδο της κεντρικής αορτής κατασκευάστηκε από το λογισμικό της συσκευής με τη μέθοδο radial-to-aortic transfer function με την υπόθεση ότι η μέση αρτηριακή πίεση (ΜΑΠ) παραμένει σταθερή σε όλο το αρτηριακό δένδρο, όπως έχει περιγραφεί προηγούμενα αλλού 6,20. Για τη βαθμονόμηση των κεντρικών αορτικών πιέσεων χρησιμοποιήθηκαν οι πιέσεις που μετρήθηκαν με το κλασικό σφυγμομανόμετρο στο επίπεδο της βραχιονίου αρτηρίας με την παραδοχή ότι δεν διαφέρει η ΣΑΠ και η ΔΑΠ μεταξύ κερκιδικής και βραχιονίου αρτηρίας 6,20. O AIx υπολογίσθηκε ως η διαφορά του δεύτερου από το πρώτο συστολικό peak και εκφράστηκε ως (%) ποσοστό της κεντρικής αορτικής ΠΠ 6,20. Το λογισμικό της συσκευής Sphygmocor υπολόγισε, επίσης, τον υπενδοκαρδιακό δείκτη βιωσιμότητας (Subendocardial Viability Index, SEVI) ως μέτρο της σχέσης των μυοκαρδιακών παροχών έναντι των μυοκαρδιακών απαιτήσεων σε οξυγόνο 21. Στατιστική ανάλυση Η στατιστική ανάλυση πραγματοποιήθηκε με το πρόγραμμα Statistical Package for Social Sciences (SPSS) 17 (SPSS PC Inc, Chicago, Illinois, ΗΠΑ). Oι συνεχείς μεταβλητές εκφράζονται ως μέσος όρος ± τυπική απόκλιση (m±sd). Για τις συγκρίσεις ανάμεσα στην έναρξη και τη λήξη της του 3ήμερου και του 2ήμερου μεσοδιαλυτικού διαστήματος χρησιμοποιήθηκε η δοκιμασία t του student για συζευγμένα δείγματα, ή η δοκιμασία signed-ranks του Wilcoxon, με βάση την κανονικότητα της κατανομής για κάθε μεταβλητή. Oι συγκρίσεις των μεταβολών των υπό μελέτη παραμέτρων μεταξύ των μεσοδιαλυτικών διαστημάτων (3ημέρου έναντι 2ημέρου) πραγματοποιήθηκαν με τη δοκιμασία t του student για ανεξάρτητα δείγματα, ή με τη δοκιμασία Mann Whitney, με βάση την κανονικότητα της κατανομής. O προσδιορισμός του βαθμού συσχέτισης μεταξύ δύο μεταβλητών έγινε με τον υπολογισμό του συντελεστή συσχέτισης (r) του Pearson. Επίπεδο σημαντικότητας p<0,05, θεωρήθηκε ως στατιστικά σημαντικό.

5 Αρτηριακή Υπέρταση, 22, ΑΠOΤΕΛΕΣΜΑΤΑ Τα βασικά δημογραφικά χαρακτηριστικά, οι βιοχημικές παράμετροι και οι λοιπές παράμετροι που σχετίζονται με τα χαρακτηριστικά της αιμοκάθαρσης των ασθενών που παίρνουν μέρος στη μελέτη παρουσιάζονται στον πίνακα 1. Η μέση ηλικία των ασθενών ήταν 56,5±13,7 χρόνια, 32,8% αυτών ήταν ενταγμένη σε αιμοκάθαρση για 1 έτους ή λιγότερο πριν από την έναρξη της μελέτης και το 34,3% των ασθενών ήταν γυναίκες. Πίνακας 1. Βασικά χαρακτηριστικά των ασθενών που παίρνουν μέρος στη μελέτη. Το βάρος σώματος, οι πιέσεις στο επίπεδο της βραχιονίου αρτηρίας και στην κεντρική αορτή, καθώς και οι παράμετροι της αρτηριακής σκληρίας και του κύματος ανάκλασης δεν διέφεραν σημαντικά στην έναρξη του 3ήμερου και του 2ήμερου μεσοδιαλυτικού διαστήματος. Όπως φαίνεται στον πίνακα 2, το σωματικό βάρος αυξήθηκε σημαντικά και στα δύο μεσοδιαλυτικά διαστήματα, ενώ μεγαλύτερη αύξηση του σωματικού βάρους παρατηρήθηκε στη διάρκεια της 3ήμερης περιόδου εκτός αιμοκάθαρσης σε σύγκριση με το τυπικό 2ήμερο μεσοδιαλυτικό. Η περιφερική ΣΑΠ και ΠΠ στη βραχιόνιο αρτηρία αυξήθηκαν σημαντικά στο τέλος τόσο του Χαρακτηριστικό Τιμή Ηλικία 46±7 N 70 Ηλικία (χρόνια) 56,5±13,7 Φύλο Άνδρες 46/70, 65,7% Γυναίκες 24/70, 34,3% Ιδανικό βάρος (kg) 69,8±15,6 Ύψος (m) 1,69±0,1 ΔΜΣ (kg/m2) 25,1±3,8 Διάρκεια ένταξης σε ΑΚ (μήνες) 54,3±7,9 1 χρόνο στην ΑΚ (% των ασθενών) 23, 32,8% Εβδομαδιαίο πρόγραμμα ΑΚ (% των ασθενών) Δευτέρα, Τετάρτη και Παρασκευή 36/70, 51,4% Τρίτη, Πέμπτη και Σάββατο 34/70, 48,6% Αγγειακή προσπέλαση (% των ασθενών) Φίστουλα 54/70, 77,2% Καθετήρας 16/70, 22,8% Αίτιο ΧΝΝ τελικού σταδίου (% των ασθενών) Διαβήτης 15/70, 21,4% Υπέρταση 15/70, 21,4% Σπειραματονεφρίτιδα 20/70, 28,6% Πολυκυστική νεφρική νόσος 6/70, 8,6% Άγνωστο 14/51, 20% Αιμοσφαιρίνη (g/dl) 11,3±1,2 Oυρία ορού (mg/dl) 145,0±35,8 Κρεατινίνη ορού (mg/dl) 9,2±2,7 Oλικά λευκώματα (g/dl) 7,1±0,6 Αλβουμίνη ορού (g/dl) 4,1±0,4 Ασβέστιο ορού (mg/dl) 9,0±0,8 Φωσφόρος ορού (mg/dl) 5,4±1,5 PTH (ng/l) 101,7±15,7 ΜΑΠ 99,8±13,6 Συντομογραφίες: ΔΜΣ= δείκτης μάζας σώματος, ΧΝΝ= χρόνια νεφρική νόσος, PTH= παραθορμόνη, ΑΚ= αιμοκάθαρση, ΜΑΠ= μέση αρτηριακή πίεση Τα δεδομένα παρουσιάζονται ως μέση τιμή ± τυπική απόκλιση (mean±sd). Μεταβολή του Αlx (%) Μεταβολή του Αlx (%) Μεταβολή της πίεσης επαύξησης (mmhg) ,2 3ήμερο 8,0 3ήμερο 6,7 3ήμερο P<0,001 P<0,001 P=0,001 7,3 2ήμερο 4,4 5,4 2ήμερο 2ήμερο Εικόνα 2. Σύγκριση των μεταβολών: α) του αυξητικού δείκτη (AIx), b) του σταθμισμένου για τον καρδιακό ρυθμό αυξητικού δείκτη (ΑΙx75) και γ) της πίεσης επαύξησης μεταξύ του 3ήμερου και του 2ήμερου διαστήματος εκτός αιμοκάθαρσης.

6 146 Αρτηριακή Υπέρταση, 22, 2 3ήμερου όσο και του 2ήμερου διαστήματος εκτός αιμοκάθαρσης (Πίν. 2). Αντίστοιχα με τις περιφερικές πιέσεις, παρατηρήθηκε στατιστικά σημαντική αύξηση της ΣΑΠ και ΠΠ και στο επίπεδο της κεντρικής αορτής στη διάρκεια και των δύο περιόδων υπό μελέτη (Πίν. 3). Σε αντίθεση, η ΔΑΠ στη βραχιόνιο αρτηρία και στην κεντρική αορτή παρέμεινε αμετάβλητη. Oι μεταβολές της ΜΑΠ δεν διέφεραν σημαντικά ανάμεσα στο 3ήμερο και το 2ήμερο μεσοδιαλυτικό, ενώ ο καρδιακός ρυθμός μειώθηκε σημαντικά κατά τη διάρκεια και των δύο υπό μελέτη διαστημάτων. Oμοίως, οι μεταβολές της περιφερικής και της κεντρικής αορτικής ΣΑΠ και ΔΑΠ δεν διέφεραν στατιστικά σημαντικά μεταξύ των μεσοδιαλυτικών διαστημάτων (Πίν. 2 και 3). O AIx, ο σταθμισμένος για τον καρδιακό ρυθμό ΑΙx και η πίεση επαύξησης εμφάνισαν στατιστικά σημαντικές αυξήσεις μεταξύ της έναρξης και της λήξης του 3ήμερου και του 2ήμερου μεσοδιαλυτικού διαστήματος (Πίν. 3). Σε αντίθεση με το κύμα ανάκλασης, η PWV στην αορτή και τη βραχιόνιο αρτηρία δεν μεταβλήθηκαν σημαντικά μεταξύ έναρξης και λήξης και των δύο διαστημάτων υπό μελέτη. Oι μεταβολές του AIx, του σταθμισμένου για τον καρδιακό ρυθμό AIx και της πίεσης επαύξησης ήταν στατιστικά μεγαλύτερες στη διάρκεια του 3ήμερου μεσοδιαλυτικού διαστήματος σε σύγκριση με τις αντίστοιχες μεταβολές στο 2ήμερο πριν από την ενδιάμεση συ- Πίνακας 2. Σωματικό βάρος και περιφερικές αιμοδυναμικές παράμετροι στο 3ήμερο και το 2ήμερο εκτός αιμοκάθαρσης και οι συγκρίσεις των μεταβολών μεταξύ των διαστημάτων. 3ήμερο 2ήμερο Σύγκριση μεταξύ των διαστημάτων Παράμετρος Έναρξη Λήξη P Έναρξη Λήξη P P Σωματικό βάρος (kg) 70,9±1,6 73,9±1,6 <0,001 71,0±1,6 72,9±1,6 <0,001 <0,001 Βραχιόνιος ΣΑΠ (mmhg) 137,0±2,9 146,8±2,7 <0, ,1±3,0 144,5±2,6 <0,01 0,175 Βραχιόνιος ΔΑΠ (mmhg) 77,6±1,8 78,8±1,6 0,448 75,9±1,7 77,5±1,5 0,177 0,745 Βραχιόνιος ΠΠ (mmhg) 59,4±2,4 68,0±2,2 <0,001 62,2±2,5 67,0±2,3 <0,01 0,325 Καρδιακός ρυθμός (bpm) 76,3±1,4 70,5±1,3 <0,001 74,6±1,5 71,3±1,3 <0,01 <0,05 ΜΑΠ (mmhg) 97,4±2,0 101,4±1,8 <0,05 96,6±1,9 99,8±1,7 <0,05 0,195 Συντομογραφίες: ΣΑΠ= συστολική αρτηριακή πίεση, ΔΑΠ= διαστολική αρτηριακή πίεση, ΠΠ= πίεση παλμού, MΑΠ= μέση αρτηριακή πίεση. Τα δεδομένα παρουσιάζονται ως μέση τιμή ± τυπικό σφάλμα του μέσου όρου (mean±sem). Πίνακας 3. Κεντρικές αορτικές πιέσεις, παράμετροι του κύματος ανάκλασης και αρτηριακής σκληρίας στο 3ήμερο και στο 2ήμερο εκτός αιμοκάθαρσης και συγκρίσεις των μεταβολών μεταξύ των διαστημάτων. 3ήμερο 2ήμερο Σύγκριση μεταξύ των διαστημάτων Παράμετρος Έναρξη Λήξη P Έναρξη Λήξη P P Κεντρική αορτική ΣΑΠ (mmhg) 122,7±2,8 134,2±22 <0, ,1±2,8 131,9±2,4 0,001 0,092 Κεντρική αορτική ΔΑΠ (mmhg) 78,6±1,8 79,4±1,7 0,604 77,0±1,7 78,8±1,6 0,596 0,507 Κεντρική αορτική ΠΠ (mmhg) 44,4±1,9 54,6±2,0 <0,001 47,1±2,1 53,4±2,0 <0,001 <0,05 AIx (%) 20,4±1,6 30.6±1.3 <0,001 20,0±1,6 27,3±1,3 <0.001 <0,001 Σταθμισμένος για τον καρδιακό ρυθμό AIx (%) 20,2±1,2 28,2±1,1 <0,001 19,6±1,3 25,0±1,0 <0,001 0,001 Πίεση επαύξησης (mmhg) 10,6±1,0 17,3±1,1 <0,001 11,1±1,0 15,5±1,0 <0,001 <0,001 PWV στην αορτή (m/sec) 9,4±0,4 9,6±0,3 0,470 9,6±0,4 9,4±0,3 0,171 0,355 PWV στη βραχιόνιο αρτηρία (m/sec) 7,8±0,2 7,6±0,2 0,329 7,8±0,2 7,5±0,1 0,187 0,319 Διάρκεια εξώθησης (msec) 35,8±0,5 38,7±0,4 <0,001 35,1±0,5 38,2±0,4 <0,001 0,724 SEVI (%) 153,1±3,7 120,1±2,3 <0, ,4±3,6 127,2±2,2 <0,001 <0,01 Συντομογραφίες: ΣΑΠ= συστολική αρτηριακή πίεση, ΔΑΠ= διαστολική αρτηριακή πίεση, ΠΠ= πίεση παλμού, AIx= αυξητικός δείκτης, PWV= ταχύτητα σφυγμικού κύματος, SEVI= υπενδοκαρδιακός δείκτης βιωσιμότητας Τα δεδομένα παρουσιάζονται ως μέση τιμή ± τυπικό σφάλμα του μέσου όρου (mean±sem).

7 Αρτηριακή Υπέρταση, 22, ,00 75,00 Μεταβολή της βραχιόνιας ΣΑΠ (mmhg) 50,00 25,00 0,00-25,00 r= 0,400 p< 0,001 Μεταβολή της κεντρικής αορτικής ΣΑΠ (mmhg) 50,00 25,00 0,00-25,00 r= 0,475 p< 0,001 A -10,00 0,00 10,00 20,00 30,00-10,00 0,00 10,00 20,00 30,00 Mεταβολή του Αlx (75) στο μεσοδιαλυτικό (%) B Mεταβολή του Αlx (75) στο μεσοδιαλυτικό (%) 8,00 Μεταβολή τoυ σωματικού βάρους (kg) Γ 6,00 4,00 2,00 0,00 r= 0,115-2,00 p< 0,05-10,00 0,00 10,00 20,00 30,00 Mεταβολή του Αlx (75) στο μεσοδιαλυτικό (%) Εικόνα 3. Ανάλυση γραμμικής συσχέτισης της μεταβολής του σταθμισμένου για τον καρδιακό ρυθμό AIx στο μεσοδιαλυτικό με τις μεταβολές στη: α) βραχιόνιο συστολική αρτηριακή πίεση (ΣΑΠ) (r= 0,400, p<0,001), β) κεντρική αορτική ΣΑΠ (r= 0,475, p<0,001), γ) σωματικό βάρος (r= 0,195, p<0,05). νεδρία ΑΚ της εβδομάδας, όπως φαίνεται στον πίνακα 3 και στην εικόνα 2. Επίσης, στατιστικά σημαντική αύξηση παρατηρήθηκε στη διάρκεια της καρδιακής εξώθησης παράλληλα με μία σημαντική μείωση στα επίπεδα του SEVI και στις δύο μεσοδιαλυτικές περιόδους υπό μελέτη, ενώ η μείωση του SEVI ήταν σημαντικά μεγαλύτερη στη διάρκεια της 3ήμερης περιόδου εκτός ΑΚ. Σε μια προσπάθεια να βρεθούν παράγοντες που πιθανόν σχετίζονται με την αύξηση του κύματος ανάκλασης από την περιφέρεια στο μεταξύ δύο διαδοχικών συνεδριών ΑΚ πραγματο ποιή θηκε ανάλυση γραμμικής συσχέτισης. Η ανάλυση συσχέτισης έδειξε ότι οι μεταβολές του σταθμισμένου για τον καρδιακό ρυθμό ΑΙx στη διάρκεια του μεσοδιαλυτικού διαστήματος συνδέονταν σημαντικά με τις αντίστοιχες μεταβολές στην περιφερική ΣΑΠ στο επίπεδο της βραχιονίου αρτηρίας (r=0,400, p<0,001), με την κεντρική αορτική ΣΑΠ (r=0,475 p<0,001) και με την αύξηση του σωματικού βάρους (r=0,195, p<0,05) (Εικ. 3). ΣΥΖΗΤΗΣΗ Η παρούσα έρευνα αποτελεί την πρώτη κλινική μελέτη που είχε ως στόχο να αξιολογήσει πιθανές οξείες μεταβολές στην ελαστικότητα των μεγάλων αρτηριών και στο κύμα ανάκλασης κατά τη διάρκεια των διαστημάτων μεταξύ διαδοχικών συνεδριών ΑΚ σε αιμοκαθαιρόμενους ασθενείς και να εξετάζει πιθανές διαφορές στις μεταβολές αυτών των παραμέτρων μεταξύ του 3ήμερου και του 2ήμερου μεσοδιαλυτικού διαστήματος. Η μελέτη αυτή έδειξε ότι το κύμα ανάκλασης από την περιφέρεια αυξάνεται μεταξύ έναρξης και λήξης

8 148 Αρτηριακή Υπέρταση, 22, 2 της μεσοδιαλυτικής περιόδου ανεξάρτητα από την ελαστικότητα των μεγάλων αρτηριών, καθώς η PWV στην αορτή και τη βραχιόνιο αρτηρία παρέμειναν αμετάβλητες. Κύριο εύρημα της μελέτης ήταν ότι το μεγάλο σε διάρκεια (3ήμερο) πριν την πρώτη συνεδρία ΑΚ της εβδομάδας σχετίζεται με περίπου 30% μεγαλύτερη επαύξηση των παραμέτρων του κύματος ανάκλασης σε σύγκριση με ένα τυπικό 2ήμερο, προκαλώντας μια οξεία επιβάρυνση της αριστερής κοιλίας λόγω αύξησης του μεταφορτίου. Μία προηγούμενη μελέτη αξιολόγησε την επίδραση του διαστήματος μεταξύ διαδοχικών συνεδριών ΑΚ στη λειτουργικότητα των μεγάλων αρτηριών 17. Παρότι η μελέτη αυτή παρείχε αξιόλογα δεδομένα, τα ευρήματά της πιθανώς περιορίζονται από την έλλειψη ταυτόχρονου προσδιορισμού της PWV στην αορτή, η οποία αποτελεί άμεσο δείκτη αρτηριακής σκληρίας, καθώς και από το ότι μελετήθηκε μόνο ένα 2ήμερο εκτός ΑΚ 17. Oι ερευνητές σε αυτήν τη μελέτη κατέγραψαν τον AΙx πριν και μετά το πέρας της ενδιάμεσης συνεδρίας ΑΚ της εβδομάδας, καθώς και 24 και 48 ώρες αργότερα και διαπίστωσαν μια σταδιακή αύξηση των τιμών του ΑΙx στη διάρκεια της μεσοδιαλυτικής περιόδου έως τα επίπεδα που παρατηρήθηκαν πριν τη συνεδρία ΑΚ 17. Στην παρούσα μελέτη, αξιολογήθηκε ταυτόχρονα η PWV και ο AΙx για να εκτιμηθεί τόσο η αρτηριακή σκληρία όσο και το κύμα ανάκλασης και παρατηρήσαμε αύξηση του AΙx σε συνδυασμό με απουσία μεταβολών στην αρτηριακή σκληρία και στις δύο περιόδους υπό μελέτη. Επιπλέον, η ανάλυση συσχέτισης κατέδειξε ότι οι μεταβολές του AIx ήταν ανεξάρτητες από την PWV στην αορτή και τη βραχιόνιο αρτηρία, γεγονός που καταδεικνύει ότι η μεσοδιαλυτική αύξηση του AIx δεν μπορεί να αποδοθεί στην πρόωρη επιστροφή του σφυγμικού κύματος στην κεντρική αορτή, αλλά σε άλλους παράγοντες που επηρεάζουν τα σημεία ανάκλασης στην περιφέρεια στο πλαίσιο της απουσίας μεταβολών στην αορτική σκληρία στις μεσοδιαλυτικές περιόδους. Το εύρημα αυτό συμπίπτει με προηγούμενα δεδομένα από μελέτες που εξέτασαν τις οξείες μεταβολές της PWV και του AIx κατά τη διάρκεια της συνεδρίας ΑΚ και οι οποίες έδειξαν ότι η ΑΚ μειώ νει το κύμα ανάκλασης, αλλά αφήνει ανεπηρέαστη την ελαστικότητα των μεγάλων αρτηριών 15,16. H ανάλυση συσχέτισης στην παρούσα μελέτη έδειξε ότι θετικές συσχετίσεις ανάμεσα στις μεταβολές του σταθμισμένου για τον καρδιακό ρυθμό AΙx στο μεσοδιαλυτικό και στις αντίστοιχες μεταβολές της περιφερικής και της κεντρικής αορτικής ΣΑΠ. Επομένως, οι μεταβολές της ΑΠ μπορεί να επηρεάζουν το εύρος του κύματος που ανακλάται στην περιφέρεια στο που μεσολαβεί μεταξύ των συνεδριών ΑΚ. Πρέπει να σημειωθεί ότι καθώς οι μεταβολές της μέσης ΑΠ δεν διέφεραν σημαντικά ανάμεσα στο 3ήμερο και το 2ήμερο, η μεγαλύτερη αύξηση του κύματος ανάκλασης στο τέλος του 3ημέρου υποδηλώνει πιθανώς αλλαγή του συντελεστή ανάκλασης στο επίπεδο των μικρών αγγείων και όχι μεταβολή των ολικών περιφερικών αγγειακών αντιστάσεων. Επιπλέον, οι μεταβολές του σταθμισμένου για τον καρδιακό ρυθμό AΙx παρουσίασαν σημαντική συσχέτιση με την αύξηση σωματικού βάρους μεταξύ των συνεδριών ΑΚ, καταδεικνύοντας τον πιθανό ρόλο της οξείας υπερφόρτωσης ύδατος και ηλεκτρολυτών στο κύμα ανάκλασης. Η αύξηση του σωματικού βάρους μπορεί να επηρεάσει την ανάκλαση του σφυγμικού κύματος στην περιφέρεια μέσω μονοπατιών που σχετίζονται με την ΑΠ, καθώς κλινικές μελέτες έχουν δείξει ότι το σωματικό βάρος αποτελεί σημαντικό καθοριστή της 44- ωρης περιπατητικής ΑΠ αιμοκαθαιρόμενων ασθενών, αλλά και της ΑΠ κατά την έναρξη της ΑΚ 22,23. Παράλληλα με τα παραπάνω, μηχανισμοί ανεξάρτητοι από τη ΑΠ ενδεχομένως υπεισέρχονται στην αλληλεπίδραση μεταξύ της μεσοδιαλυτικής αύξησης του σωματικού βάρους και του κύματος ανάκλασης. Κλινικές μελέτες που χρησιμοποίησαν τεχνικές ανάλυσης βιοηλεκτρικής αντίστασης για την εκτίμηση της κατανομής των σωματικού ύδατος έδειξαν την παρουσία μίας εξαρτώμενης από την ΑΠ συσχέτισης ανάμεσα στο λόγο εξωκυττάριου/ενδοκυττάριου ύδατος και του AΙx σε χρονίως αιμοκαθαιρόμενους ασθενείς 25. Ακόμη, πειραματικές μελέτες σε υπερτασικά ποντίκια έχουν δείξει ότι η μεγάλη διαιτητική πρόσ - ληψη νατρίου αυξάνει τον προκαλούμενο από ΑΠ τόνο στα αρτηριόλια αντίστασης 24. Σε αυτό το πλαίσιο, η αυξημένη πρόσληψη σωματικού βάρους μεταξύ των συνεδριών ΑΚ μπορεί να προκαλεί περιφερική αγγειοσύσπαση, οδηγώντας σε τροποποίηση των ιδιοτήτων ανάκλασης των μικρών κλά - δων του αρτηριακού δένδρου 24,26,27.

9 Αρτηριακή Υπέρταση, 22, Το σημαντικότερο εύρημα της παρούσας μελέτης είναι ότι η αύξηση του AΙx και των σχετιζόμενων με αυτόν παραμέτρων είναι σημαντικά υψηλότερη στο 3ήμερο σε σύγκριση με ένα 2ήμερο εκτός ΑΚ. Η συμβατικά καθορισμένη υποκατάσταση της νεφρικής λειτουργίας με 3 συνεδρίες ΑΚ εβδομαδιαίως και η παρουσία ενός μεγάλου σε διάρκεια διαστήματος εκτός ΑΚ έχουν από ετών δημιουργήσει προβληματισμό αναφορικά με τις πιθανές επιδράσεις του 3ήμερου αυτού μεσοδιαλυτικού διαστήματος 9,28. Μια πρόσφατη προοπτική μελέτη έκβασης, που περιέλαβε αιμοκαθαιρόμενους ασθενείς με μέση παρακολούθηση 2,2 έτη, έδειξε ότι οι θάνατοι και οι εισαγωγές στο νοσοκομείο για καρδιαγγειακά συμβάματα ήταν στατιστικά σημαντικά περισσότεροι την ημέρα μετά το 3ήμερο μεσοδιαλυτικό σε σύγκριση με οποιοδήποτε άλλη ημέρα της εβδομάδας 13. Oι συγγραφείς απέδωσαν το σχετιζόμενο με το 3ήμερο μεσοδιαλυτικό κίνδυνο στη μειωμένη ικανότητα των αιμοκαθαιρόμενων ασθενών να διατηρήσουν την ομοιόσταση των υγρών και μεταβολική ισορροπία ανάμεσα στις συνεδρίες ΑΚ 13. Η παρούσα μελέτη έδειξε για πρώτη φορά το κύμα ανάκλασης από την περιφέρεια είναι κατά 30% περίπου υψηλότερο στο τέλος του 3ήμερου διαστήματος και παρέχει πιθανώς έναν ακόμα παθοφυσιολογικό μηχανισμό (μεταξύ πολλών άλλων), που θα μπορούσε να ερμηνεύσει τις ανεπιθύμητες δυσμενείς επιδράσεις του 3ήμερου μεσοδιαλυτικού διαστήματος στην επιβίωση των ασθενών με ΧΝΝ τελικού σταδίου υπό συμβατική ΑΚ. Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της ανάλυσης συσχέτισης και παρότι δεν μπορεί να εδραιωθεί σχέση αιτίου-αποτελέσματος, παράγοντες όπως η υπερφόρτωση με υγρά και η αύξηση της ΑΠ ίσως συμμετέχουν στη ενίσχυση του κύματος ανάκλασης. Η τελευταία έχει συσχετιστεί με αυξημένες μέσο- και τέλο- συστολικές πιέσεις στην αορτή, οδηγώντας σε αύξηση του μεταφορτίου της αριστερής κοιλίας και των απαιτήσεων του μυοκαρδίου σε οξυγόνο 5,29. Επιπλέον, η πρόωρη άφιξη του ανακλώμενου σφυγμικού κύματος από την περιφέρεια, κατά τη διάρκεια της συστολής μειώνει τη κεντρική αορτική ΔΑΠ, προκαλώντας μειωμένη υπενδοκαρδιακή ροή αίματος στη διαστολική φάση 5,29. Αν και η παρούσα μελέτη σχεδιάστηκε πολύ προσεχτικά και περιέλαβε επαναλαμβανόμενες μετρήσεις τόσο της αρτηριακής σκληρίας όσο και των παραμέτρων του κύματος ανάκλασης σε 4 διαδοχικά χρονικά σημεία, εξακολουθούν να υπάρχουν μεθοδολογικοί περιορισμοί που πρέπει να αναφερθούν. Η αξιολόγηση των ασθενών έγινε λίγο πριν ή λίγο μετά τη συνεδρία ΑΚ, όπως και σε όλες τις προηγούμενες μελέτες που αξιολόγησαν οξείες μεταβολές της αρτηριακής σκληρίας σε αιμοκαθαιρόμενους ασθενείς 14,15,16,17. Επίσης, ο καθορισμός της αρτηριακής σκληρίας και των παραμέτρων του κύματος ανάκλασης έγινε με τη χρήση της έμμεσης μεθόδου της τονομετρίας περιφερικών αρτηριών, όπως αντίστοιχα συνέβη και σε όλες τις προηγούμενες σχετικές μελέτες 14,15,16,17. Η αξιοπιστία και η ακρίβεια της μεθόδου δεν έχει αξιολογηθεί ποτέ σε ασθενείς με ΧΝΝ τελικού σταδίου, όμως η μέθοδος αυτή είναι ευρέως αποδεκτή σε ερευνητικό επίπεδο και στην κλινική πράξη και έχει φανεί ότι έχει υψηλή επαναληψιμότητα σε πολλούς πληθυσμούς 30. Ακόμα, η επίδραση του 3ήμερου και του 2ήμερου διαστήματος στις υπό έρευνα παραμέτρους δεν εκτιμήθηκε με τυχαιοποίηση, αλλά με συνεχόμενη σειρά. Μολονότι αυτό μπορεί, ενδεχομένως, να έχει εισάγει σφάλματα από την πλευρά του ερευνητή, πιστεύουμε ότι ελαχιστοποιεί τις πιθανές επιδράσεις γνωστών και αγνώστων συγχυτικών μεταβλητών, που δε θα μπορούσαν να ισορροπηθούν αν ο πληθυσμός της μελέτης είχε τυχαιοποιηθεί σε δυο ομάδες, κάτι που θα επηρέαζε σημαντικά τα αποτελέσματα της έρευνας. Συμπερασματικά, η παρούσα μελέτη έδειξε για πρώτη φορά ότι το κύμα ανάκλασης αυξάνεται κατά τη διάρκεια του διαστήματος μεταξύ των συνεδριών ΑΚ, αλλά απουσία μεταβολής στη σκληρία της αορτής και των μεγάλων αρτηριών. Η οξεία υπερφόρτωση ύδατος και οι μεταβολές της ΑΠ ενδιάμεσα στις συνεδρίες ΑΚ φάνηκε ότι πιθανώς αποτελούν σημαντικούς καθοριστές των μεταβολών του κύματος ανάκλασης. Ιδιαίτερη σημασίας είναι το εύρημα της παρούσας μελέτης ότι οι παραμέτροι του κύματος ανάκλασης εμφανίζουν σημαντικά υψηλότερη αύξηση κατά τη διάρκεια του 3ήμερου διαστήματος πριν την πρώτη συνεδρία ΑΚ της εβδομάδας σε σύγκριση με ένα κλασικό 2ήμερο. Τα δεδομένα αυτά καταδεικνύουν ένα μηχανισμό που πιθανώς εμπλέκεται στον αυξημένο καρδιαγγειακό κίνδυνο των αιμοκαθαιρόμενων ασθε - νών στο τέλος του 3ημέρου. Περαιτέρω έρευνα θα

10 150 Αρτηριακή Υπέρταση, 22, 2 απαιτηθεί στο μέλλον προκειμένου να αποσαφηνιστούν πλήρως οι ενδεχόμενες ανεπιθύμητες επιδράσεις από τον προγραμματισμό και τη συχνότητα της θεραπείας υποκατάστασης της νεφρικής λειτουργίας σε ασθενείς με ΧΝΝ τελικού σταδίου που υποβάλλονται σε συμβατική ΑΚ. Summary Georgianos PI, Sarafidis PA, Bikos A, Haidich A-B, Karpetas A, Stamatiadis D, Zebekakis PE, Nikolaidis P, Lasaridis A.N. Effect of interdialytic intervals on arterial stiffness and wave reflections in chronic hemodialysis payients. Arterial Hypertension 2013; 22: Background: Increased arterial stiffness is common finding and independent predictor of mortality in endstage renal disease (ESRD) patients. Long interdialytic interval was associated with increased risk for cardio - vascular death in patients receiving conventional hemo - dialysis. This is the first study to examine effects of long (3-day) versus short (2-day) interdialytic period on arterial elasticity in hemodialysis patients. Methods: Seventy ESRD patients receiving standard hemodialysis 3 times/week were studied at start and end of a 3-day and a 2-day interdialytic interval. At each time-point, applanation tonometry of peripheral arteries was performed to assess arterial stiffness and wave reflection parameters. Aortic and brachial pulse wave velocity (PWV) were recorded as measures of arterial stiffness and augmentation index (AIx) as measure of wave reflections. Results: AIx, heart-rate-adjusted AIx, and aug - mentation pressure were significantly increased during both interdialytic intervals, whereas aortic and brachial PWV remained unchanged. The interdialytic increases in all three AIx parameters were significantly higher during the 3-day interval in comparison to the 2-day interval (P<0.001 for all comparisons). In contrast, no significant differences in interdialytic changes of aortic (P=0.355) and brachial (P=0.319) PWV were noted between the two intervals. Mixed linear model analysis revealed that central aortic systolic blood pressure and body weight, but not aortic or brachial PWV were independent determinants of the change in heart rateadjusted AIx throughout the study. Conclusions: Augmentation index is increased between hemodialysis sessions, whereas arterial elasticity is not. This interdialytic increase in central wave augmentation is more pronounced during the 3- day interval, suggesting a mechanism possibly involved in the elevated cardiovascular risk of hemodialysis patients at this time-point. ΒΙΒΛΙOΓΡΑΦΙΑ 1. Go AS, Chertow GM, Fan D, et al. Chronic kidney disease and the risks of death, cardiovascular events, and hospitalization. N Engl J Med 2004; 351: Tonelli M, Wiebe N, Culleton B, et al. Chronic kidney disease and mortality risk: a systematic review. J Am Soc Nephrol 2006; 17: London GM, Marchais SJ, Guerin AP, et al. Arterial structure and function in end-stage renal disease. Nephrol Dial Transplant 2002; 17: Guerin AP, Pannier B, Metivier F, et al. Assessment and significance of arterial stiffness in patients with chronic kidney disease. Curr Opin Nephrol Hypertens 2008; 17: Nichols WW, Edwards DG. Arterial elastance and wave reflection augmentation of systolic blood pressure: deleterious effects and implications for therapy. J Cardiovasc Pharmacol Ther 2001; 6: Protogerou AD, Papaioannou TG, Blacher J, et al. Central blood pressures: do we need them in the management of cardiovascular disease? Is it a feasible therapeutic target? J Hypertens 2007; 25: London GM, Blacher J, Pannier B, et al. Arterial wave reflections and survival in end-stage renal failure. Hypertension 2001; 38: Protogerou AD, Safar ME, Iaria P, et al. Diastolic blood pressure and mortality in the elderly with cardio - vascular disease. Hypertension 2007; 50: Vlachopoulos C, Aznaouridis K, O'Rourke MF, et al. Prediction of cardiovascular events and all-cause mor - tality with central haemodynamics: a systematic review and meta-analysis. Eur Heart J 2010; 31: Blacher J, Guerin AP, Pannier B, et al. Impact of aortic stiffness on survival in end-stage renal disease. Circu - lation 1999; 99: Vlachopoulos C, Aznaouridis K, Stefanadis C. Prediction of cardiovascular events and all-cause mortality with arterial stiffness: a systematic review and meta-analysis. J Am Coll Cardiol 2010; 55: Sarkar SR, Kotanko P, Levin NW. Interdialytic weight gain: implications in hemodialysis patients. Semin Dial 2006; 19: Foley RN, Gilbertson DT, Murray T, et al. Long inter - dialytic interval and mortality among patients receiving hemodialysis. N Engl J Med 2011; 365: Di Iorio B, Nazzaro P, Cucciniello E, et al. Influence of haemodialysis on variability of pulse wave velocity in chronic haemodialysis patients. Nephrol Dial Trans - plant 2010; 25: Tycho Vuurmans JL, Boer WH, Bos WJ, et al. Contribution of volume overload and angiotensin II to the increased pulse wave velocity of hemodialysis patients. J Am Soc Nephrol 2002; 13: Georgianos PI, Sarafidis PA, Malindretos P, et al. Hemo - dialysis reduces augmentation index but not aortic or brachial pulse wave velocity in dialysis-requiring patients. Am J Nephrol 2011; 34: Covic A, Goldsmith DJ, Panaghiu L, et al. Analysis of the

11 Αρτηριακή Υπέρταση, 22, effect of hemodialysis on peripheral and central arterial pressure waveforms. Kidney Int 2001; 57: Mancia G, De BG, Dominiczak A, et al. ESH-ESC Pra - ctice Guidelines for the Management of Arterial Hyper tension: ESH-ESC Task Force on the Manage - ment of Arterial Hypertension. J Hypertens 2007; 25: DeLoach SS, Townsend RR. Vascular stiffness: its mea - surement and significance for epidemiologic and out - come studies. Clin J Am Soc Nephrol 2008; 3: Laurent S, Cockcroft J, Van Bortel L, et al. Expert con - sensus document on arterial stiffness: methodolo gical issues and clinical applications. Eur Heart J 2006; 27: Hoffman JI, Buckberg GD. The myocardial supply: demand ratio-a critical review. Am J Cardiol 1978; 41: Agarwal R, Light RP. Arterial stiffness and interdialytic weight gain influence ambulatory blood pressure patterns in hemodialysis patients. Am J Physiol Renal Physiol 2008; 294: Inrig JK, Patel UD, Gillespie BS, et al. Relationship between interdialytic weight gain and blood pressure among prevalent hemodialysis patients. Am J Kidney Dis 2007; 50: Safar ME, Thuilliez C, Richard V, Benetos A. Pressureindependent contribution of sodium to large artery structure and function in hypertension. Cardiovasc Res 2000; 46: Lin YP, Yu WC, Hsu TL, et al. The extracellular fluid-tointracellular fluid volume ratio is associated with largeartery structure and function in hemodialysis patients. Am J Kidney Dis 2003; 42: Et-Taouil K, Schiavi P, Levy BI, et al. Sodium intake, large artery stiffness, and proteoglycans in the spontaneously hypertensive rat. Hypertension 2001; 38: Matrougui K, Schiavi P, Guez D, et al. High sodium intake decreases pressure-induced (myogenic) tone and flowinduced dilation in resistance arteries from hyper - tensive rats. Hypertension 1998; 32: Lin YP, Yu WC, Chen CH. Acute vs chronic volume overload on arterial stiffness in haemodialysis patients. J Hum Hypertens 2005; 19: London GM, Pannier B. Arterial functions: how to interpret the complex physiology. Nephrol Dial Transplant 2010; 25: Frimodt-Moller M, Nielsen AH, Kamper AL et al. Repro - ducibility of pulse-wave analysis and pulse-wave velocity determination in chronic kidney disease. Nephrol Dial Transplant 2008; 23:

πρωτoτυπη εργασια Τμήμα Νεφρολογίας και Υπέρτασης, Α Παθολογική Κλινική Α.Π.Θ., Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ, Θεσσαλονίκη Αρτηριακή Υπέρταση, 21, 1-3: 71-80, 2012

πρωτoτυπη εργασια Τμήμα Νεφρολογίας και Υπέρτασης, Α Παθολογική Κλινική Α.Π.Θ., Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ, Θεσσαλονίκη Αρτηριακή Υπέρταση, 21, 1-3: 71-80, 2012 Αρτηριακή Υπέρταση, 21, 1-3: 71-80, 2012 πρωτoτυπη εργασια Η αιμοκάθαρση μειώνει το κύμα ανάκλασης, αλλά όχι την ταχύτητα του σφυγμικού κύματος στην αορτή και τη βραχιόνιο αρτηρία, σε ασθενείς με χρόνια

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ ΚΑΙ ΚΑΡ ΙΑΓΓΕΙΑΚΟΣ ΚΙΝ ΥΝΟΣ

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ ΚΑΙ ΚΑΡ ΙΑΓΓΕΙΑΚΟΣ ΚΙΝ ΥΝΟΣ 1 ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΣΚΛΗΡΥΝΣΗ ΚΑΙ ΚΑΡ ΙΑΓΓΕΙΑΚΟΣ ΚΙΝ ΥΝΟΣ Απόστολος. Αχείµαστος Αναπλ. Καθηγητής Παθολογίας ιευθυντής Γ Παθολογικής Κλινικής Πανεπιστηµίου Αθηνών Νοσοκοµείο Σωτηρία ΕΙΣΑΓΩΓΗ Επιδηµιολογικές µελέτες

Διαβάστε περισσότερα

Υπέρταση και όργανα-στόχος. Οι βλάβες, η διάγνωση, η θεραπεία: «ΑΡΤΗΡΙΕΣ»

Υπέρταση και όργανα-στόχος. Οι βλάβες, η διάγνωση, η θεραπεία: «ΑΡΤΗΡΙΕΣ» Υπέρταση και όργανα-στόχος. Οι βλάβες, η διάγνωση, η θεραπεία: «ΑΡΤΗΡΙΕΣ» Α. Πρωτογέρου Παθολόγος, Επιστημονικός Συνεργάτης Κέντρου Υπέρτασης, Γ Πανεπιστημιακής Παθολογικής Κλινικής Ancient era Όργανα

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΝΟΣΟ. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ.

ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΝΟΣΟ. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ. 14 ο Βορειοελλαδικό Καρδιολογικό Συνέδριο ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΟΣ ΑΣΘΕΝΗΣ ΜΕ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΗ ΝΟΣΟ. ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΡΑΞΗ. Κ. ΤΣΙΟΥΦΗΣ, Α. ΜΑΝΩΛΗΣ, Ι. ΖΑΡΙΦΗΣ, Ε. ΚΑΛΛΙΣΤΡΑΤΟΣ, Β. ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΥ, Α. ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗΣ,

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΣΚΛΗΡΙΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΣΚΛΗΡΙΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΣΚΛΗΡΙΑΣ ΣΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΣΧΟΛΙΚΗΣ ΗΛΙΚΙΑΣ Σπυρίδωνας Μαντζανίκας 1, Μαρία Αγαπίου 1, Ελένη Τριανταφυλλίδη 2, Χαρίλαος Κούτης 3, Ιωάννης Λεκάκης 4 1 RN, Γ.Ν. Αθηνών «Ιπποκράτειο» 2

Διαβάστε περισσότερα

Μελέτη της οξείας επίδρασης της κατανάλωσης μπύρας στην ενδοθηλιακή λειτουργία και την αρτηριακή σκληρία

Μελέτη της οξείας επίδρασης της κατανάλωσης μπύρας στην ενδοθηλιακή λειτουργία και την αρτηριακή σκληρία Μελέτη της οξείας επίδρασης της κατανάλωσης μπύρας στην ενδοθηλιακή λειτουργία και την αρτηριακή σκληρία υγιών εθελοντών Κ. Καράτζη, PhD (Χαροκόπειο Πανεπιστήμιο) Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας-Διατροφής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΛΟΓΗ ΑΝΤΙΥΠΕΡΤΑΣΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΚΑΙ ΣΥΝΔΥΑΣΜΩΝ ΣΕ ΝΕΦΡΙΚΗ ΒΛΑΒΗ

ΕΠΙΛΟΓΗ ΑΝΤΙΥΠΕΡΤΑΣΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΚΑΙ ΣΥΝΔΥΑΣΜΩΝ ΣΕ ΝΕΦΡΙΚΗ ΒΛΑΒΗ ΕΠΙΛΟΓΗ ΑΝΤΙΥΠΕΡΤΑΣΙΚΩΝ ΦΑΡΜΑΚΩΝ ΚΑΙ ΣΥΝΔΥΑΣΜΩΝ ΣΕ ΝΕΦΡΙΚΗ ΒΛΑΒΗ Δρ. Παντελής Α. Σαραφίδης Α Παθολογική Κλινική Α.Π.Θ. Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Στόχοι αντιυπερτασικής αγωγής σε ασθενείς με χρόνια νεφρική νόσο

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο. Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ. «Μέτρηση της αιματηρής. Αρτηριακής Πίεσης»

Εργαστήριο. Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ. «Μέτρηση της αιματηρής. Αρτηριακής Πίεσης» Εργαστήριο Παθολογική Χειρουργική Νοσηλευτική ΙΙ «Μέτρηση της αιματηρής Αρτηριακής Πίεσης» Αιμοδυναμική παρακολούθηση α) Μη επεμβατική Ηλεκτροκαρδιογράφημα Αρτηριακός σφυγμός Αναίμακτη αρτηριακή πίεση

Διαβάστε περισσότερα

Ποιοτική και ποσοτική ανάλυση ιατρικών δεδομένων

Ποιοτική και ποσοτική ανάλυση ιατρικών δεδομένων Ποιοτική και ποσοτική ανάλυση ιατρικών δεδομένων Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ 1 ο βήμα : καταγραφή δεδομένων Το πιο πρακτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΣΦΥΡΟΒΡΑΧΙΟΝΙΟΣ ΔΕΙΚΤΗΣ.

ΣΦΥΡΟΒΡΑΧΙΟΝΙΟΣ ΔΕΙΚΤΗΣ. ΣΦΥΡΟΒΡΑΧΙΟΝΙΟΣ ΔΕΙΚΤΗΣ. ΠΩΣ ΜΕΤΡΑΤΑΙ ΚΑΙ ΠΩΣ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙΤΑΙ ΤΣΕΚΟΥΡΑ ΔΩΡΟΘΕΑ «ΑΡΕΤΑΙΕΙΟ» ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΣΦΥΡΟΒΡΑΧΙΟΝΙΟΣ ΔΕΙΚΤΗΣ (ABI) Σφυροβραχιόνιος δείκτης=ankle-brachial Index (ABI) Ο λόγος της συστολικής

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Υπέρταση Συγγραφική ομάδα:

Άσκηση και Υπέρταση Συγγραφική ομάδα: Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Υπέρταση Συγγραφική ομάδα: Δίπλα Κωνσταντίνα, Λέκτορας ΤΕΦΑΑ Σερρών, Α.Π.Θ. Ζαφειρίδης Ανδρέας, Επίκουρος Καθηγητής ΤΕΦΑΑ Σερρών, Α.Π.Θ. Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρηρωτής

Διαβάστε περισσότερα

Κ.ΚΙΤΣΙΟΣ, Ε.ΓΕΩΡΕΛΗ, Ν.ΚΑΔΟΓΛΟΥ 1, Β.ΣΤΟΥΠΑΣ, Ι.ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ, Ν.ΣΑΙΛΕΡ 2, Α.ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ

Κ.ΚΙΤΣΙΟΣ, Ε.ΓΕΩΡΕΛΗ, Ν.ΚΑΔΟΓΛΟΥ 1, Β.ΣΤΟΥΠΑΣ, Ι.ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ, Ν.ΣΑΙΛΕΡ 2, Α.ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ 24o ΕΤΗΣΙΟ ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΗΣ ΕΤΑΙΡΙΑΣ ΒΟΡΕΙΟΥ ΕΛΛΑΔΑΣ Κ.ΚΙΤΣΙΟΣ, Ε.ΓΕΩΡΕΛΗ, Ν.ΚΑΔΟΓΛΟΥ 1, Β.ΣΤΟΥΠΑΣ, Ι.ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΣ, Ν.ΣΑΙΛΕΡ 2, Α.ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΟ ΤΜΗΜΑ, ΓΕΝΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ, EUROMEDICA

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΔΙΔΥΜΟ ΥΠΝΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ ΚΑΙ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΣΥΣΧΕΤΙΖΕΤΑΙ ΜΕ ΥΠΟΚΛΙΝΙΚΗ ΑΘΗΡΟΘΡΟΜΒΩΣΗ: ΕΝΑ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ «ΕΥΑΛΩΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ»

ΤΟ ΔΙΔΥΜΟ ΥΠΝΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ ΚΑΙ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΣΥΣΧΕΤΙΖΕΤΑΙ ΜΕ ΥΠΟΚΛΙΝΙΚΗ ΑΘΗΡΟΘΡΟΜΒΩΣΗ: ΕΝΑ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ «ΕΥΑΛΩΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ» 11 0 Πανελλήνιο Συνέδριο Υπέρτασης ΤΟ ΔΙΔΥΜΟ ΥΠΝΙΚΗΣ ΑΠΝΟΙΑΣ ΚΑΙ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΣΥΣΧΕΤΙΖΕΤΑΙ ΜΕ ΥΠΟΚΛΙΝΙΚΗ ΑΘΗΡΟΘΡΟΜΒΩΣΗ: ΕΝΑ ΕΝΑΛΛΑΚΤΙΚΟ ΜΟΝΤΕΛΟ «ΕΥΑΛΩΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ» Α. Κασιακόγιας, Κ. Τσιούφης, Κ. Θωμόπουλος,

Διαβάστε περισσότερα

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες LDL-C HDL-C < 40 mg/dl Τριγλυκερίδια 150-199 mg/dl : οριακά

Διαβάστε περισσότερα

Νεφραγγειακή υπέρταση Επιδημιολογικά στοιχεία και διαγνωστική προσέγγιση

Νεφραγγειακή υπέρταση Επιδημιολογικά στοιχεία και διαγνωστική προσέγγιση Νεφραγγειακή υπέρταση Επιδημιολογικά στοιχεία και διαγνωστική προσέγγιση Βασίλης Κ. Λιακόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Νεφρολογίας Παν/μίου Θεσσαλίας Λάρισα, Νοέμβριος 2007 Στένωση νεφρικών αρτηριών: ένα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ Υγεία και Άσκηση Ειδικών Πληθυσμών ΜΚ0958 Υπεύθυνη Μαθήματος: Χ. Καρατζαφέρη Διδάσκοντες: Χ. Καρατζαφέρη, Γ. Σακκάς,Α. Καλτσάτου 2013-2014 Διάλεξη 4 ΤΕΦΑΑ, ΠΘ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ & ΑΣΚΗΣΗ 1 Στις 2 Απριλίου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.)

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΠΙΕΣΗ (Α.Π.) ΥΠΕΡΤΑΣΗ Η καρδιά προωθεί το αίμα στον οργανισμό μέσω των αρτηριών, με αποτέλεσμα οι αρτηρίες να βρίσκονται υπό πίεση. Η πίεση αυξάνει όταν είμαστε αναστατωμένοι, όταν τρομάζουμε, όταν καταβάλουμε κάποια

Διαβάστε περισσότερα

Ο ρόλος της μαγνητικής τομογραφίας καρδιάς στον έλεγχο βιωσιμότητας μετά από έμφραγμα μυοκαρδίου: ενδιαφέρον περιστατικό

Ο ρόλος της μαγνητικής τομογραφίας καρδιάς στον έλεγχο βιωσιμότητας μετά από έμφραγμα μυοκαρδίου: ενδιαφέρον περιστατικό ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΚΟΛΛΕΓΙΟ ΚΑΡ ΙΟΛΟΓΙΑΣ Επιστημονική Ένωση Καρδιαγγειακής Απεικόνισης Ο ρόλος της μαγνητικής τομογραφίας καρδιάς στον έλεγχο βιωσιμότητας μετά από έμφραγμα μυοκαρδίου: ενδιαφέρον περιστατικό Ιωάννης

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΦΕΡΙΚΗ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΝΟΣΟΣ (ΠΑΝ): Ο Σφυρο-Βραχιόνιος Δείκτης (ΣΒΔ) ως βασικό διαγνωστικό µέσο της ΠΑΝ

ΠΕΡΙΦΕΡΙΚΗ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΝΟΣΟΣ (ΠΑΝ): Ο Σφυρο-Βραχιόνιος Δείκτης (ΣΒΔ) ως βασικό διαγνωστικό µέσο της ΠΑΝ ΠΕΡΙΦΕΡΙΚΗ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΝΟΣΟΣ (ΠΑΝ): Ο Σφυρο-Βραχιόνιος Δείκτης (ΣΒΔ) ως βασικό διαγνωστικό µέσο της ΠΑΝ Dr. ΜΕΛΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΣ, PhD ΑΓΓΕΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΟΣ - ΑΓΓΕΙΟΛΟΓΟΣ Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής ΑΠΘ Στρατιωτικός Ιατρός

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικό Σύνδρομο και Καρδιά

Μεταβολικό Σύνδρομο και Καρδιά Μεταβολικό Σύνδρομο και Καρδιά Β. ΚΩΤΣΗΣ MD, Ph.D, FESH ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΘΟΓΙΑΣ ΑΠΘ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟΥ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ-24ΩΡΗΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ Γ ΠΑΘOΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΠΘ ΓΝΘ ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ Διάγνωση του

Διαβάστε περισσότερα

CHADS&ή CHADSVASc στην προληψη θροµβοεµβολικων επεισοδιων σε ασθενεις µε κολπικη µαρµαρυγη;

CHADS&ή CHADSVASc στην προληψη θροµβοεµβολικων επεισοδιων σε ασθενεις µε κολπικη µαρµαρυγη; CHADS&ή CHADSVASc στην προληψη θροµβοεµβολικων επεισοδιων σε ασθενεις µε κολπικη µαρµαρυγη; Α.Μπουγας, Β.Τερπος, Δ.Γκολιδακης, Χ.Παπαδοπουλος, Χ.Κυρπιζιδης, ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΓΙΟΣ ΠΑΥΛΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΕΡΕΥΝΑΣ ΜΥΟΚΑΡ ΙΑΚΗ ΑΝΑΓΕΝΝΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΗ ΟΜΑ Α ΘΕΟΦΙΛΟΣ ΚΩΛΕΤΤΗΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΠΑΠΑΛΟΗΣ ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΠΑΛΤΟΓΙΑΝΝΗΣ ΗΜΗΤΡΙΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙ ΗΣ ΜΑΡΙΑ ΑΓΓΕΛΑΚΗ ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΒΛΑΧΟΣ ΑΓΑΘΟΚΛΕΙΑ ΜΗΤΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

Ν. Κατσίκη[1], Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου[2], Φ. Ηλιάδης[1], Τρ. Διδάγγελος[1], Ι. Γιώβος[3], Δ. Καραμήτσος[1]

Ν. Κατσίκη[1], Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου[2], Φ. Ηλιάδης[1], Τρ. Διδάγγελος[1], Ι. Γιώβος[3], Δ. Καραμήτσος[1] Ολόγοςλεπτίνης/αδιπονεκτίνης ως ανεξάρτητος προγνωστικός παράγοντας 10ετούς καρδιαγγειακού κινδύνου σε ινσουλινοθεραπευόμενους ασθενείς με διαβήτη τύπου 2 Ν. Κατσίκη[1], Α. Γκοτζαμάνη-Ψαρράκου[2], Φ. Ηλιάδης[1],

Διαβάστε περισσότερα

Πηγή: Πρόγραμμα ΥΔΡΙΑ (MIS 346816) 6/10/2015. Δείκτες υγείας αντιπροσωπευτικού δείγματος του πληθυσμού στην Ελλάδα

Πηγή: Πρόγραμμα ΥΔΡΙΑ (MIS 346816) 6/10/2015. Δείκτες υγείας αντιπροσωπευτικού δείγματος του πληθυσμού στην Ελλάδα Δείκτες υγείας αντιπροσωπευτικού δείγματος του πληθυσμού στην Ελλάδα Υπέρταση Υπερχοληστερολαιμία Χρόνια Κατάθλιψη Φαρμακοληψία Ελένη-Μαρία Παπατέστα, Iατρός Επιστημονική Συνεργάτις Ελληνικού Ιδρύματος

Διαβάστε περισσότερα

Μεικτή αθηρογόνος δυσλιπιδαιμία: βελτιώνοντας το συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ

Μεικτή αθηρογόνος δυσλιπιδαιμία: βελτιώνοντας το συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ Μεικτή αθηρογόνος δυσλιπιδαιμία: βελτιώνοντας το συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ LDL-C : μείζων

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρηση και Αξιολόγηση της Αρτηριακής Υπέρτασης στο. Ευθυµία Νασοθύµιου MD, MSc Παθολόγος, Επιστηµονικός Συνεργάτης. Σπίτι

Μέτρηση και Αξιολόγηση της Αρτηριακής Υπέρτασης στο. Ευθυµία Νασοθύµιου MD, MSc Παθολόγος, Επιστηµονικός Συνεργάτης. Σπίτι Μέτρηση και Αξιολόγηση της Αρτηριακής Υπέρτασης στο Ευθυµία Νασοθύµιου MD, MSc Παθολόγος, Επιστηµονικός Συνεργάτης Σπίτι Κέντρο Υπέρτασης, Γ Πανεπιστηµιακή Παθολογική Κλινική, ΝΝΘΑ Η Σωτηρία, Αθήνα Γιατί

Διαβάστε περισσότερα

Σπυρομήτρος Γ. Λαγός Ι. Μπαλτούμας Κ. Κυπαρρίση Χ. Μαλλιάρα Μ. ΓΝ Κατερίνης, Καρδιολογική κλινική.

Σπυρομήτρος Γ. Λαγός Ι. Μπαλτούμας Κ. Κυπαρρίση Χ. Μαλλιάρα Μ. ΓΝ Κατερίνης, Καρδιολογική κλινική. Η χρησιμότητα του TDI TEI INDEX στην εκτίμηση της λειτουργικότητας της αριστεράς κοιλίας σε χρόνια αιμοκαθαιρόμενους ασθενείς. Συγκριτική μελέτη πριν και μετά την αιμοκάθαρση. Σπυρομήτρος Γ. Λαγός Ι. Μπαλτούμας

Διαβάστε περισσότερα

Η διαφορετική επίδραση της κατανάλωσης αλκοόλ στα επίπεδα της συστολικής και διαστολικής αρτηριακής πίεσης σε άντρες και γυναίκες

Η διαφορετική επίδραση της κατανάλωσης αλκοόλ στα επίπεδα της συστολικής και διαστολικής αρτηριακής πίεσης σε άντρες και γυναίκες Slide 1 11ο Πανελλήνιο Συνέδριο Υπέρτασης 5 7 Μαρτίου 2009, Ξενοδοχείο Divani Caravel, Αθήνα. Η διαφορετική επίδραση της κατανάλωσης αλκοόλ στα επίπεδα της συστολικής και διαστολικής αρτηριακής πίεσης

Διαβάστε περισσότερα

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση

Συγκοπτικά επεισόδια καρδιαγγειακής αιτιολογίας: διαγνωστική προσπέλαση There are no translations available. Γιώργος Κολιός Καρδιολόγος Οι ασθενείς με συγκοπή αποτελούν το 2% των επισκέψεων στα τμήματα έκτακτων περιστατικών. Η ετήσια επίπτωση συγκοπτικών επεισοδίων στα ηλικιωμένα

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΤΡΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΑ

ΙΑΤΡΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΑ ΙΑΤΡΙΚΗ ΑΠΕΙΚΟΝΙΣΗ ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΙΑ Κλινικές εφαρμογές 4 Αιμοδυναμική μελέτη Doppler 1. Αγγεία κοιλιάς 2. Περιφερικά αγγεία Κ. Χατζημιχαήλ Υπερηχοτομογραφία Μορφολογική μελέτη Αιμοδυναμική μελέτη Doppler

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΕΚΤΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟΥ

ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΕΚΤΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟΥ ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ ΕΚΤΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟΥ ΠΕΤΡΟΣ Γ. ΚΑΛΟΓΕΡΟΠΟΥΛΟΣ ΚΑΡ ΙΟΛΟΓΟΣ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΣ ΚΑΡ ΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ 7 ον ΙΚΑ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟΥ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ 12/02/11 ΩΚΚ Μετρήσεις της αρτηριακής πίεσης Μέτρηση

Διαβάστε περισσότερα

Η επίδραση των αντιυπερτασικών φαρμάκων στο φαινόμενο της «ενίσχυσης της πίεσης παλμού» * Μέρος 1 ο : Φυσιολογία Παθοφυσιολογία Νιτρώδη

Η επίδραση των αντιυπερτασικών φαρμάκων στο φαινόμενο της «ενίσχυσης της πίεσης παλμού» * Μέρος 1 ο : Φυσιολογία Παθοφυσιολογία Νιτρώδη Αρτηριακή Υπέρταση, 21, 1-3: 11-20, 2012 ανασκoπηση Η επίδραση των αντιυπερτασικών φαρμάκων στο φαινόμενο της «ενίσχυσης της πίεσης παλμού» * Μέρος 1 ο : Φυσιολογία Παθοφυσιολογία Νιτρώδη Δ. Βραχάτης 1

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ/ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΧΝΝ ΣΕ ΕΞΩΝΕΦΡΙΚΗ ΚΑΘΑΡΣΗ*

ΟΔΗΓΙΕΣ/ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΑ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΑ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΤΡΟΦΗ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΧΝΝ ΣΕ ΕΞΩΝΕΦΡΙΚΗ ΚΑΘΑΡΣΗ* ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΝΕΦΡΟΛΟΓΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΜΑΙΑΝΔΡΟΥ 15 11528 ΑΘΗΝΑ ΤΗΛ.: 2107298586 FAX: 2107237705 E-mail: nefreter@otenet.gr HELLENIC SOCIETY OF NEPHROLOGY 15 MEANDROU STR. ATHENS, 11528 GREECE TEL.: (+3021) 07298586

Διαβάστε περισσότερα

Διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση ασθενoύς με νεφραγγειακή υπέρταση

Διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση ασθενoύς με νεφραγγειακή υπέρταση Διαγνωστική και θεραπευτική προσέγγιση ασθενoύς με νεφραγγειακή υπέρταση Γκαλιαγκούση Ευγενία MD, PhD Medical School, King s College University of London Νεφραγγειακή νόσος Safian RD,NEJM,2001 Αιτίες στένωσης

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ: ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ ΑΠΌ ΑΛΛΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ

Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ: ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ ΑΠΌ ΑΛΛΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Η ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΣΤΑ ΠΛΑΙΣΙΑ ΤΗΣ ΙΔΙΟΠΑΘΟΥΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ: ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΗ ΠΡΟΣΟΧΗ ΣΤΗΝ ΣΥΝΝΟΣΗΡΟΤΗΤΑ ΑΠΌ ΑΛΛΟΥΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ Καρδιολογικό τμήμα, Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Ψυχιατρική Κλινική Πανεπιστημίου

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση ασθενούς με στεφανιαία και περιφερική αγγειακή νόσο

Αντιμετώπιση ασθενούς με στεφανιαία και περιφερική αγγειακή νόσο Αντιμετώπιση ασθενούς με στεφανιαία και περιφερική αγγειακή νόσο Αθανάσιος Καπετανόπουλος Καπετανόπουλος, FACC, FESC, FSCAI Επεμβατικός Καρδιολόγος, EUROMEDICA, Γενική Κλινική Θεσσαλονίκης Συχνότητα συνδυασμένης

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΤΙΜΕΣ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΑΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΝΟΣΟ

ΟΙ ΤΙΜΕΣ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΑΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΝΟΣΟ ΟΙ ΤΙΜΕΣ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΑΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΑΣ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΓΙΑ ΣΤΕΦΑΝΙΑΙΑ ΝΟΣΟ ΕΙΣΑΓΩΓΗ, ΣΚΟΠΟΣ Η αρτηριακή υπέρταση αποτελεί ένα γνωστό παράγοντα κινδύνου για στεφανιαία νόσο. Η αποδεκτή τιμή της αρτηριακής

Διαβάστε περισσότερα

ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΚΑΙ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ

ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΚΑΙ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ 27 ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ελληνικής Εταιρείας Κοινωνικής Παιδιατρικής και Προαγωγής της Υγείας Σπάρτη και Μονεμβασιά 2015 ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ ΤΗΣ ΜΗΤΕΡΑΣ ΚΑΙ ΣΥΓΓΕΝΕΙΣ ΚΑΡΔΙΟΠΑΘΕΙΕΣ ΤΟΥ ΝΕΟΓΝΟΥ Καλογήρου

Διαβάστε περισσότερα

Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για την θεραπεία της χοληστερόλης: Οριοθετήσεις και επισημάνσεις

Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για την θεραπεία της χοληστερόλης: Οριοθετήσεις και επισημάνσεις 267 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για την θεραπεία της χοληστερόλης: Οριοθετήσεις και επισημάνσεις Χ. Βέρρας 1, Α. Μελιδώνης 2 1 Τμήμα Γενικής Ιατρικής και 2 Α Παθολογική Κλινική &

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ. Νικολέτα Καρτάλη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ

ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ. Νικολέτα Καρτάλη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΥΠΝΙΚΗ ΑΠΝΟΙΑ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ Νικολέτα Καρτάλη Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ Burwell et al, Am J Med 1956 SLEEP BREATHING DISORDERS ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΩΝ ΑΠΝΟΙΩΝ ΣΤΟΝ ΥΠΝΟ

Διαβάστε περισσότερα

Η εμπειρία μας από τη χρήση ενδοαορτικού ασκού σε ασθενείς υψηλού κινδύνου και σε καρδιογενή καταπληξία.

Η εμπειρία μας από τη χρήση ενδοαορτικού ασκού σε ασθενείς υψηλού κινδύνου και σε καρδιογενή καταπληξία. Η εμπειρία μας από τη χρήση ενδοαορτικού ασκού σε ασθενείς υψηλού κινδύνου και σε καρδιογενή καταπληξία. ΓΡΑΙΔΗΣ Χ., ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ Δ., ΝΤΑΤΣΙΟΣ Α., ΚΑΡΑΣΑΒΒΙΔΗΣ Β., ΨΗΦΟΣ Β., ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΗΣ Γ., ΓΟΥΡΓΙΩΤΗΣ Κ.,

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Βιοϊατρική Τεχνολογία και Ανάλυση Ιατρικών Σημάτων

Εισαγωγή στη Βιοϊατρική Τεχνολογία και Ανάλυση Ιατρικών Σημάτων Εισαγωγή στη Βιοϊατρική Τεχνολογία και Ανάλυση Ιατρικών Σημάτων Πίεση Αίματος Εργαστήριο Βιοϊατρικής Τεχνολογίας 1 Το Κυκλοφορικό Σύστημα Μηχανισμός μεταφοράς ουσιών στο ανθρώπινο σώμα Σύστημα κοιλοτήτων

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΑΠΛΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΒΗΤΟ-ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ (DIABESITY) Α. Γαλλή-Τσινοπούλου

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΑΠΛΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΒΗΤΟ-ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ (DIABESITY) Α. Γαλλή-Τσινοπούλου 23ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΔΕΒΕ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 2009 ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΣΕ ΠΑΙΔΙΑΤΡΙΚΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΑΠΛΗ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΑΙ ΔΙΑΒΗΤΟ-ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ (DIABESITY) Α. Γαλλή-Τσινοπούλου Τσινοπούλου¹, Μ. Γραμματικοπούλου¹, Ε. Εμμανουηλίδου¹,

Διαβάστε περισσότερα

Εκπαιδευτικο Σεμινα ριο: Υπε ρταση και βλα βη οργα νων στο χων - Αρτηριακη σκλη ρυνση

Εκπαιδευτικο Σεμινα ριο: Υπε ρταση και βλα βη οργα νων στο χων - Αρτηριακη σκλη ρυνση Αθανάσιος Πρωτογέρου Εργαστήριο Καρδιαγγειακής Έρευνας & Υπερτασικό Κέντρο, 1 η Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, ΓΝΑ «Λαϊκό» Ιατρική Σχολή, Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εκπαιδευτικο Σεμινα

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας»

Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας» Κλινικό Φροντιστήριο «Εφαρμόζοντας τις Κατευθυντήριες Οδηγίες για την Αρτηριακή Υπέρταση στο Σχεδιασμό της Νοσηλευτικής Φροντίδας» Παρουσίαση Κλινικής Περίπτωσης : Χατζοπούλου Μ., Νοσηλεύτρια ΠΕ, MSc,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΥΜΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΠΟΝΕΥΡΩΣΗΣ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ

ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΥΜΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΠΟΝΕΥΡΩΣΗΣ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ 1 ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟ ΣΥΜΠΑΘΗΤΙΚΗΣ ΑΠΟΝΕΥΡΩΣΗΣ ΝΕΦΡΙΚΩΝ ΑΡΤΗΡΙΩΝ Στο πρωτόκολλο θα συμπεριληφθούν αυστηρά και μόνο ασθενείς με ανθεκτική υπέρταση που ορίζεται ως η αδυναμία ρύθμισης της αρτηριακής πίεσης παρά τη

Διαβάστε περισσότερα

ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΗΚΓ- ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ

ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΗΚΓ- ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΗΚΓ- ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ ΚΛΙΝΙΚΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ Άνδρας 57 ετών προσέρχεται στα επείγοντα νοσοκομείου παραπονούμενος για θωρακικό άλγος που επεκτείνεται στην κάτω γνάθο και αντανακλά στο αριστερό

Διαβάστε περισσότερα

Υπέρταση και Διατροφή

Υπέρταση και Διατροφή Υπέρταση και Διατροφή Αντώνης Ζαμπέλας Μονάδα Διατροφής του Ανθρώπου Τμήμα Επιστήμης και Τεχνολογίας Τροφίμων Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Συχνότητα εμφάνισης της υπέρτασης στην Ελλάδα. Μελέτη Αττικής

Διαβάστε περισσότερα

Υπερηχογραφία Αγγείων Βασικές αρχές

Υπερηχογραφία Αγγείων Βασικές αρχές Υπερηχογραφία Αγγείων Βασικές αρχές Δημ. Καρδούλας M.Sc, Ph.D Ιατρικό Τμήμα Πανεπιστημίου Κρήτης Ευρωκλινική Αθηνών Σάββατο 15 Φεβρουαρίου 2014 Βασικές Αρχές Φυσικής Οργανολογία των Υπερήχων Αιμοδυναμική

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ - ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Γ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ

ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ - ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Γ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ - ΙΑΤΡΙΚΗ ΣΧΟΛΗ Γ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Η επίδραση της υποβοήθησης με παραορτική αντλία αντιώθησης (PULVAD) στη μηχανοενεργητική της αριστερής κοιλίας σε χοίρειο

Διαβάστε περισσότερα

Γκαναβίας Λάμπρος Επίατρος-Πνευμονολόγος Επιμελητής Πνευμονολογικής Κλινικής 424 ΓΣΝΕ

Γκαναβίας Λάμπρος Επίατρος-Πνευμονολόγος Επιμελητής Πνευμονολογικής Κλινικής 424 ΓΣΝΕ Γκαναβίας Λάμπρος Επίατρος-Πνευμονολόγος Επιμελητής Πνευμονολογικής Κλινικής 424 ΓΣΝΕ Ελάττωση θνησιμότητας κατά 33% 1. Αυξημένη υπόνοια 2. Αυξημένος αριθμός εξετάσεων 3. Προφύλαξη σε ασθενείς υψηλού κινδύνου

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση συνεχών μεταβλητών. Γεωργία Σαλαντή. Λέκτορας Εργαστήριο υγιεινής και Επιδημιολογίας

Ανάλυση συνεχών μεταβλητών. Γεωργία Σαλαντή. Λέκτορας Εργαστήριο υγιεινής και Επιδημιολογίας Συσχέτιση Παλινδρόμηση Ανάλυση συνεχών μεταβλητών Γεωργία Σαλαντή Λέκτορας Εργαστήριο υγιεινής και Επιδημιολογίας Περιεχόμενα Συσχέτιση μεταξύ δύο συνεχών μεταβλητών Παλινδρόμηση μεταξύ Μίας συνεχούς μεταβλητής

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρα σχέσης. Ιωάννα Τζουλάκη Λέκτορας Επιδημιολογίας Υγιεινή και Επιδημιολογία

Μέτρα σχέσης. Ιωάννα Τζουλάκη Λέκτορας Επιδημιολογίας Υγιεινή και Επιδημιολογία Μέτρα σχέσης Ιωάννα Τζουλάκη Λέκτορας Επιδημιολογίας Υγιεινή και Επιδημιολογία Στο τέλος...(learning outcomes) Να γνωρίζετε τα κυριότερα μέτρα σχέσης που χρησιμοποιούνται για μετρήσουμε μια συσχέτηση μεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

Η επίδραση των αντιυπερτασικών φαρμάκων στην αρτηριακή σκληρία και την κεντρική αιμοδυναμική

Η επίδραση των αντιυπερτασικών φαρμάκων στην αρτηριακή σκληρία και την κεντρική αιμοδυναμική Αρτηριακή Υπέρταση, 22, 3: 193-203, 2013 ανασκoπηση Η επίδραση των αντιυπερτασικών φαρμάκων στην αρτηριακή σκληρία και την κεντρική αιμοδυναμική Θ. Γκιουρτζής 1 Α. Δημακοπούλου 1 Κ. Αβρανάς 1 Κ. Ιμπριάλος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΘΝΙΚΗ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΝΕΦΡΙΚΗΣ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΙΔΙΟΠΑΘΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ. Φανή Παπουλίδου Νεφρολόγος ΓΝ Καβάλας

ΕΘΝΙΚΗ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΝΕΦΡΙΚΗΣ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΙΔΙΟΠΑΘΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ. Φανή Παπουλίδου Νεφρολόγος ΓΝ Καβάλας ΕΘΝΙΚΗ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗ ΤΗΣ ΝΕΦΡΙΚΗΣ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑΣ ΣΤΗΝ ΙΔΙΟΠΑΘΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ Φανή Παπουλίδου Νεφρολόγος ΓΝ Καβάλας 1 δισεκατομμύριο άτομα έχουν υπέρταση 1,56 δισεκατομμύρια άτομα θα έχουν υπέρταση το 2025 639 εκ

Διαβάστε περισσότερα

Αρτηριακή Υπέρταση. V Kotsis 2011 Ιατρείο Υπέρτασης-24ωρης καταγραφής ΑΠ, Γ Παθολογική Πανεπιστηµιακή Κλινική, Νοσ. Παπαγεωργίου

Αρτηριακή Υπέρταση. V Kotsis 2011 Ιατρείο Υπέρτασης-24ωρης καταγραφής ΑΠ, Γ Παθολογική Πανεπιστηµιακή Κλινική, Νοσ. Παπαγεωργίου Αρτηριακή Υπέρταση V Kotsis 2011 Ιατρείο Υπέρτασης-24ωρης καταγραφής ΑΠ, Γ Παθολογική Πανεπιστηµιακή Κλινική, Νοσ. Παπαγεωργίου V Kotsis 2008 Ιατρείο Υπέρτασης-24ωρης καταγραφής ΑΠ, Γ Παθολογική Πανεπιστηµιακή

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικό Σύνδροµο και Σεξουαλική δραστηριότητα. ά ς ό ς.. ής ί ς ή ή ά ώ ά ής ί ς ά

Μεταβολικό Σύνδροµο και Σεξουαλική δραστηριότητα. ά ς ό ς.. ής ί ς ή ή ά ώ ά ής ί ς ά Μεταβολικό Σύνδροµο και Σεξουαλική δραστηριότητα ά ς ό ς. ής ί ς ή ή ά ώ ά ής ί ς ά Ιούνιος 2011 Μεταβολικό Σύνδροµο και Στυτική δυσλειτουργία έ ς ή ς έ. ό. ί ς ός ί ς ί ά Μεταβολικό Σύνδροµο και Στυτική

Διαβάστε περισσότερα

ανακοπής ; Το τριφασικό μοντέλο αντιμετώπισης της ανακοπής ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΗ ΦΑΣΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΑΡΔΙΟΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΗ ΑΝΑΖΩΟΓΟΝΗΣΗ

ανακοπής ; Το τριφασικό μοντέλο αντιμετώπισης της ανακοπής ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΗ ΦΑΣΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΑΡΔΙΟΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΗ ΑΝΑΖΩΟΓΟΝΗΣΗ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΑΡΔΙΟΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΟΕΓΚΕΦΑΛΙΚΗ ΑΝΑΖΩΟΓΟΝΗΣΗ Παίζει ρολό ο χρόνος από την επέλευση της ανακοπής ; Το τριφασικό μοντέλο αντιμετώπισης της ανακοπής ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΚΗ ΦΑΣΗ ΜΑΡΙΝΑΚΟΣ ΑΘΑΝΑΣΙΟΣ ΑΠΟ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΟΥΡΗΤΙΚΑ Η ΥΠΕΡΔΙΗΘΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΟΞΕΙΑΣ ΑΠΟΡΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΚΑΡΔΙΑΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ

ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΟΥΡΗΤΙΚΑ Η ΥΠΕΡΔΙΗΘΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΟΞΕΙΑΣ ΑΠΟΡΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΚΑΡΔΙΑΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΜΕΤΑ-ΑΝΑΛΥΣΗ ΔΙΟΥΡΗΤΙΚΑ Η ΥΠΕΡΔΙΗΘΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΗΣ ΟΞΕΙΑΣ ΑΠΟΡΡΥΘΜΙΣΗΣ ΤΗΣ ΚΑΡΔΙΑΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΚΑΡΔΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΥΨΗΛΟΣ ΕΠΙΠΟΛΑΣΜΟΣ στις αναπτυγμένες χώρες ΥΨΗΛΟ ΚΟΣΤΟΣ ΣΥΧΝΗ ΑΙΤΙΑ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Αρρυθμιολογικά προβλήματα ασθενών με βαλβιδοπάθεια Γ. ΚΟΥΡΓΙΑΝΝΙΔΗΣ ΑΡΡΥΘΜΙΟΛΟΓΟΣ 251 ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ

Αρρυθμιολογικά προβλήματα ασθενών με βαλβιδοπάθεια Γ. ΚΟΥΡΓΙΑΝΝΙΔΗΣ ΑΡΡΥΘΜΙΟΛΟΓΟΣ 251 ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ Αρρυθμιολογικά προβλήματα ασθενών με βαλβιδοπάθεια Γ. ΚΟΥΡΓΙΑΝΝΙΔΗΣ ΑΡΡΥΘΜΙΟΛΟΓΟΣ 251 ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΕΡΟΠΟΡΙΑΣ 1.ΚΛΙΝΙΚΗ ΣΗΜΑΣΙΑ 2.ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΓΕΝΕΣΗΣ ΑΡΡΥΘΜΙΩΝ 3.ΑΟΡΤΙΚΗ/ΜΙΤΡΟΕΙΔΗΣ ΒΑΛΒΙΔΑ 1.ΥΠΕΡΚΟΙΛΙΑΚΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

Κλινική σημασία της αρτηριακής σκληρίας

Κλινική σημασία της αρτηριακής σκληρίας Σεμινάριο Ομάδων Εργασίας ΕΚΕ, Φεβρουάριος 2010 Ομάδα Εργασίας Αορτής και Περιφερικών Αγγείων Κλινική σημασία της αρτηριακής σκληρίας Νικόλαος Αλεξόπουλος, Καρδιολόγος Σισμανόγλειο ΓΝΑ Γιατί μας ενδιαφέρει

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ

ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ Αρτηριακή Υπέρταση είναι η επίμονη αύξηση της αρτηριακής πίεσης πάνω από τα φυσιολογικά όρια και ενώ το άτομο βρίσκεται σε ηρεμία, συστολική πάνω από 150 mmhg και διαστολική

Διαβάστε περισσότερα

Η αρτηριακή σκληρία ως παθοφυσιολογικός και προγνωστικός παράγοντας. στεφανιαίας νόσου σε ασθενείς με χρόνια νεφρική νόσο

Η αρτηριακή σκληρία ως παθοφυσιολογικός και προγνωστικός παράγοντας. στεφανιαίας νόσου σε ασθενείς με χρόνια νεφρική νόσο Η αρτηριακή σκληρία ως παθοφυσιολογικός και προγνωστικός παράγοντας στεφανιαίας νόσου σε ασθενείς με χρόνια νεφρική νόσο Ε. Κολλάρη, Μ. Γραμματίκη, Χ. Κουμαράς, E. Παπαδοπούλου, Ε. Γκαλιαγκούση, Α. Καραγιάννης

Διαβάστε περισσότερα

Νεότερες κατευθυντήριες οδηγίες αντιµετώπισης Αρτηριακής Υπέρτασης

Νεότερες κατευθυντήριες οδηγίες αντιµετώπισης Αρτηριακής Υπέρτασης Νεότερες κατευθυντήριες οδηγίες αντιµετώπισης Αρτηριακής Υπέρτασης Χρήστος Γ. Σαββόπουλος Επίκ. Καθηγητής Παθολογίας Τµήµα Αγγειακών Παθήσεων & Υπέρτασης Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Α.Π.Θ., Νοσοκοµείο

Διαβάστε περισσότερα

Γ.Βαλσαμάκης1,2, Ε.Λ.Κυριαζή2, Ε.Καπάνταης3, Γ.Μαστοράκος2

Γ.Βαλσαμάκης1,2, Ε.Λ.Κυριαζή2, Ε.Καπάνταης3, Γ.Μαστοράκος2 Γ.Βαλσαμάκης1,2, Ε.Λ.Κυριαζή2, Ε.Καπάνταης3, Γ.Μαστοράκος2 1Ιδιωτικό ιατρείο Παχυσαρκίας, Βριλήσσια 2Ενδοκρινολογική Μονάδα, Β Πανεπιστημιακή,Μαιευτική-Γυναικολογική κλινική, Αρεταίειο Νοσοκομείο, ΕΚΠΑ.

Διαβάστε περισσότερα

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ. νεφρά Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Σ Ο Υ νεφρά νεφρών Η υψηλή αρτηριακή πίεση (υπέρταση) είναι ένα από τα δύο κύρια αίτια χρόνιας νεφρικής νόσου παγκοσμίως (το άλλο είναι ο διαβήτης). Επίσης, τα νεφρά έχουν βασικό ρόλο στη

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών. Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας

Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών. Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας Μεταβολικό Σύνδρομο και Άσκηση στην παιδική ηλικία: Ο Ρόλος των Αδικοπινών Θανάσης Τζιαμούρτας ΤΕΦΑΑ Παν. Θεσσαλίας Μεταβολικό Σύνδρομο Δεν είναι ασθένεια αλλά ένα σύμπλεγμα από ιατρικές διαταραχές που

Διαβάστε περισσότερα

με το Διαβητικό πόδι Μ, ΠαπαντωνίουΣ,Εξιάρα Δ,Γουλή Σκούτας Δ,Καραγιάννη Ε,Ρογκότη Ο,Παππά Τ,Δούκας, Λ,Σακαλή Κ,Μανές

με το Διαβητικό πόδι Μ, ΠαπαντωνίουΣ,Εξιάρα Δ,Γουλή Σκούτας Δ,Καραγιάννη Ε,Ρογκότη Ο,Παππά Τ,Δούκας, Λ,Σακαλή Κ,Μανές Το Κάπνισμα και η σχέση του με το Διαβητικό πόδι Σκούτας Δ,Καραγιάννη Δ,Γουλή Ο,Παππά Ε,Ρογκότη Μ, ΠαπαντωνίουΣ,Εξιάρα Τ,Δούκας, Λ,Σακαλή Κ,Μανές Χ. Διαβητολογικό Κέντρο Π.Γ.Ν.ΠαπαγεωργίουΠαπαγεωργίου

Διαβάστε περισσότερα

Δευτεροπαθής υπέρταση. Αστέριος Καραγιάννης Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Ιπποκράτειο Νοσοκομείο

Δευτεροπαθής υπέρταση. Αστέριος Καραγιάννης Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Δευτεροπαθής υπέρταση Αστέριος Καραγιάννης Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Αίτια δευτεροπαθούς υπέρτασης (1) Νεφρογενή αίτια 1. Νεφραγγειακή υπέρταση

Διαβάστε περισσότερα

Μακροαγγειακές επιπλοκές και παράγοντες κινδύνου. Συνύπαρξη και ο ρόλος τους στην αιτιοπαθογένεια και στη βαρύτητα του Διαβητικού Ποδιού.

Μακροαγγειακές επιπλοκές και παράγοντες κινδύνου. Συνύπαρξη και ο ρόλος τους στην αιτιοπαθογένεια και στη βαρύτητα του Διαβητικού Ποδιού. Μακροαγγειακές επιπλοκές και παράγοντες κινδύνου. Συνύπαρξη και ο ρόλος τους στην αιτιοπαθογένεια και στη βαρύτητα του Διαβητικού Ποδιού. Σκούτας Δ, Καραγιάννη Δ, Σέκερη Ζ, Σιώμος Κ,Κοντόπουλος Μ, Λαζαρίδου

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΤΟΥΣ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΟΥΣ. Τηλέμαχος Α. Τσίτσιος Νεφρολογικό τμήμα ΓΝ Κομοτηνής

ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΤΟΥΣ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΟΥΣ. Τηλέμαχος Α. Τσίτσιος Νεφρολογικό τμήμα ΓΝ Κομοτηνής ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΣΤΟΥΣ ΗΛΙΚΙΩΜΕΝΟΥΣ Τηλέμαχος Α. Τσίτσιος Νεφρολογικό τμήμα ΓΝ Κομοτηνής Αύξηση του πληθυσμού ηλικίας >65 ετών JNCV, Arch Intern Med 1993 Ηλικιακή κατανομή των υπερτασικών στον πληθυσμό των ΗΠΑ

Διαβάστε περισσότερα

Μ. Δρακοπούλου*, Κ. Τούτουζας*, Γ. Μπενέτος*, Α. Συνετός*, Φ. Mητροπούλου*, Α. Μιχελόγγονα*, Α. Παπανικολάου*, Κ. Πρέκας, Η. Σιώρης, Δ.

Μ. Δρακοπούλου*, Κ. Τούτουζας*, Γ. Μπενέτος*, Α. Συνετός*, Φ. Mητροπούλου*, Α. Μιχελόγγονα*, Α. Παπανικολάου*, Κ. Πρέκας, Η. Σιώρης, Δ. Μ. Δρακοπούλου*, Κ. Τούτουζας*, Γ. Μπενέτος*, Α. Συνετός*, Φ. Mητροπούλου*, Α. Μιχελόγγονα*, Α. Παπανικολάου*, Κ. Πρέκας, Η. Σιώρης, Δ. Τούσουλης* *A Πανεπιστημιακή Καρδιολογική Κλινική, Ιπποκράτειο Γενικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΗ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ?

ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΗ ΣΤΗΝ ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ ΙΑΤΡΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ? ιαφάνεια 1 ΑΙΜΟ ΥΝΑΜΙΚΗ και ο ρόλος της ρεοκαρδιογραφίας ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΟΠΟΥΛΟΣ ΚΩΝ/ΝΟΣ, MD, Ph.D. Η αιµοδυναµική είναι σηµαντικό κεφάλαιο της ιατρικής. Για πολλά χρόνια οι αιµοδυναµικές πληροφορίες δεν χρησιµοποιούνταν

Διαβάστε περισσότερα

Ομιλίες σε ελληνικά και διεθνή συνέδρια-επιστημονικές συναντήσεις. συνάντηση

Ομιλίες σε ελληνικά και διεθνή συνέδρια-επιστημονικές συναντήσεις. συνάντηση Ομιλίες σε ελληνικά και διεθνή συνέδρια-επιστημονικές συναντήσεις Τίτλος Reverse white coat effect Clinic and ambulatory blood pressure in acute stroke Αρτηριακή υπέρταση και νόσος των καρωτίδων Κλινική

Διαβάστε περισσότερα

Δ. Τερεντές-Πρίντζιος, Χ. Βλαχόπουλος, Κ. Αζναουρίδης, Π. Πιέτρη, Ν. Ιωακειμίδης, Π. Ξαπλαντέρης, Χ. Στεφανάδης

Δ. Τερεντές-Πρίντζιος, Χ. Βλαχόπουλος, Κ. Αζναουρίδης, Π. Πιέτρη, Ν. Ιωακειμίδης, Π. Ξαπλαντέρης, Χ. Στεφανάδης Σχέση ανάμεσα στον εμβολιασμό έναντι του πνευμονιόκοκκου και την εμφάνιση καρδιαγγειακών συμβάντων: μετα-ανάλυση και συστηματική ανασκόπηση προοπτικών μελετών Δ. Τερεντές-Πρίντζιος, Χ. Βλαχόπουλος, Κ.

Διαβάστε περισσότερα

Κεντρικές αρτηριακές πιέσεις Μέθοδοι και τεχνολογίες για τη μη επεμβατική εκτίμησή τους

Κεντρικές αρτηριακές πιέσεις Μέθοδοι και τεχνολογίες για τη μη επεμβατική εκτίμησή τους ΑΝΑΣΚΟΠΗΣΗ REVIEW ÁÑ ÅÉÁ ÅËËÇÍÉÊÇÓ ÉÁÔÑÉÊÇÓ 2011, 28(3):351-364 Κεντρικές αρτηριακές πιέσεις Μέθοδοι και τεχνολογίες για τη μη επεμβατική εκτίμησή τους Η υπέρταση αποτελεί έναν από τους βασικότερους παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

Ε. Πασχαλίδου¹, Ι. Ευθυμιάδης¹, Σ. Παυλίδου¹, Κ. Μακέδου², Φ. Ντογραματζή³, Α. Χίτογλου- Μακέδου², Απ. Ευθυμιάδης¹

Ε. Πασχαλίδου¹, Ι. Ευθυμιάδης¹, Σ. Παυλίδου¹, Κ. Μακέδου², Φ. Ντογραματζή³, Α. Χίτογλου- Μακέδου², Απ. Ευθυμιάδης¹ Ε. Πασχαλίδου¹, Ι. Ευθυμιάδης¹, Σ. Παυλίδου¹, Κ. Μακέδου², Φ. Ντογραματζή³, Α. Χίτογλου- Μακέδου², Απ. Ευθυμιάδης¹ 1. Ιατρείο Αθηροσκλήρωσης Β Παθολογική Κλινική Α.Π.Θ Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης

Διαβάστε περισσότερα

H αντιμετώπιση της υπέρτασης στο άτομο με ΣΔ και έκδηλη νεφρική νόσο

H αντιμετώπιση της υπέρτασης στο άτομο με ΣΔ και έκδηλη νεφρική νόσο H αντιμετώπιση της υπέρτασης στο άτομο με ΣΔ και έκδηλη νεφρική νόσο Αντώνης Αλαβέρας Διευθυντής Παθολόγος Γ Παθολογικό Τμήμα Γενικό Νοσοκομείο Κοργιαλένειο-Μπενάκειο ΕΕΣ Διαβήτης και τελικό στάδιο νεφρικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΟΥ ΣΑΥΥ

ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΟΥ ΣΑΥΥ ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΜΕΤΡΟΙ ΤΟΥ ΣΑΥΥ Λάμπρου Καλλιρρόη Πνευμονολόγος Πανεπιστημιακή Υπότροφος Α Κλινική Εντατικής Θεραπείας ΕΚΠΑ 13 Ο Πνευμονολογικό Συνέδριο Ιωάννινα O Το Σύνδρομο Άπνοιας στον Ύπνο (ΣΑΥ)

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτοπαθής αλδοστερονισμός. Δούμας Μιχάλης Παθολόγος

Πρωτοπαθής αλδοστερονισμός. Δούμας Μιχάλης Παθολόγος Πρωτοπαθής αλδοστερονισμός Δούμας Μιχάλης Παθολόγος Πρωτοπαθής Αλδοστερονισμός Σύνδρομο: υπέρταση αλδοστερόνη ρενίνη Ερωτήματα Γιατί πρέπει να ψάξουμε; Είναι συχνός; Αξίζει τον κόπο και τα χρήματα; Ποιούς

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΘΟΦΥΣΙΟΛΟΓΙΑ ΚΑΡΙΑΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΕΠΕΞΗΓΗΣΗ ΟΡΩΝ ΣΤΗΝ ΚΑΡΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ Προς τα εµπρός ανεπάρκεια: αδυναµία προώθησης του αίµατος στη συστηµατική κυκλοφορία Προς τα πίσω ανεπάρκεια: αύξηση του όγκου

Διαβάστε περισσότερα

Κ. Θωµόπουλος Καρδιολόγος 08/03/2012

Κ. Θωµόπουλος Καρδιολόγος 08/03/2012 Κ. Θωµόπουλος Καρδιολόγος 08/03/2012 Apnea ιακοπή ροής αέρα > 10 sec. Hypopnea Μείωση ροής αέρα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΕΝΩΣΗ ΑΟΡΤΗΣ ΜΕ ΧΑΜΗΛΟ ΚΛΑΣΜΑ ΕΞΩΘΗΣΗΣ. Λαζαρίδης Κυριάκος Γενικός Αρχίατρος 417 ΝΙΜΤΣ

ΣΤΕΝΩΣΗ ΑΟΡΤΗΣ ΜΕ ΧΑΜΗΛΟ ΚΛΑΣΜΑ ΕΞΩΘΗΣΗΣ. Λαζαρίδης Κυριάκος Γενικός Αρχίατρος 417 ΝΙΜΤΣ ΣΤΕΝΩΣΗ ΑΟΡΤΗΣ ΜΕ ΧΑΜΗΛΟ ΚΛΑΣΜΑ ΕΞΩΘΗΣΗΣ Λαζαρίδης Κυριάκος Γενικός Αρχίατρος 417 ΝΙΜΤΣ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ Ως βαλβιδική αορτική στένωση ορίζεται η παρεµπόδιση της ροής του αίµατος δια µέσου της αορτικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΠΡΟΛΗΨΗ ΤΟΥ ΚΑΡΔΙΑΓΓΕΙΑΚΟΥ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΣΤΗ ΝΕΑΡΗ ΗΛΙΚΙΑ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ ΕΥΑΓΓΕΛΙΑ ΝΟΣΗΛΕΥΤΡΙΑ ΤΕ, Β ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ Α.Π.Θ. Γ.Ν.Θ. «ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ» ΜSc Εργαστήριο Ιατρικής της Άθλησης Α.Π.Θ. Πτυχιούχος

Διαβάστε περισσότερα

Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2

Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2 Οι διατροφικές συνήθειες υπέρβαρων και παχύσαρκων ατόμων με Σ τύπου 2 Ελένη Αθανασιάδου, Κωνσταντίνος Παλέτας, Μαρία Σαρηγιάννη, Πασχάλης Πάσχος, Ελένη Μπεκιάρη, Απόστολος Τσάπας Β Παθολογική Κλινική,

Διαβάστε περισσότερα

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου

Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Προστάτεψε την καρδία σου Καρδιολογική Εταιρεία Κύπρου Καρδιοαγγειακές παθήσεις και γυναικείο φύλο Εισαγωγή Οι καρδιαγγειακές παθήσεις αποτελούν σε παγκόσμιο επίπεδο την κυριότερη αιτία θανάτου στο γυναικείο

Διαβάστε περισσότερα

Επιβράδυνση εξέλιξης και αντιμετώπιση επιπλοκών ΧΝΝ

Επιβράδυνση εξέλιξης και αντιμετώπιση επιπλοκών ΧΝΝ 3 ο Περιφερικό Συμπόσιο Γεν. Ιατρικής Κ. Μακεδονίας Θεσ/νίκη 2010 Επιβράδυνση εξέλιξης και αντιμετώπιση επιπλοκών ΧΝΝ Βασίλης Κ. Λιακόπουλος Λέκτορας Νεφρολογίας Α Παθολογική Κλινική ΑΠΘ ΠΓΝΘ ΑΧΕΠΑ Επιπολασμός

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση δυσλιπιδαιμιών. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας

Αντιμετώπιση δυσλιπιδαιμιών. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας Αντιμετώπιση δυσλιπιδαιμιών Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας LDL-C : μείζων παράγοντας καρδιαγγειακού κινδύνου Μετα-ανάλυση 61 προοπτικών μελετών παρατήρησης σε υγιείς ενήλικες (n=892.237) Lancet

Διαβάστε περισσότερα

Η εφαρμογή της Καρδιοαναπνευστικής δοκιμασίας κόπωσης σε ασθενείς με Πνευμονική Αρτηριακή υπέρταση

Η εφαρμογή της Καρδιοαναπνευστικής δοκιμασίας κόπωσης σε ασθενείς με Πνευμονική Αρτηριακή υπέρταση Η εφαρμογή της Καρδιοαναπνευστικής δοκιμασίας κόπωσης σε ασθενείς με Πνευμονική Αρτηριακή υπέρταση Κωνσταντίνος Κώντσας, Παρασκευή Τριβήλου, Αναστασία Καραγκιούλη, Ελένη Τριανταφυλλίδη Εργαστήριο Καρδιοαναπνευστικής

Διαβάστε περισσότερα

Στυτική δυσλειτουργία και Στεφανιαία νόσος

Στυτική δυσλειτουργία και Στεφανιαία νόσος Στυτική δυσλειτουργία και Στεφανιαία νόσος Χαράλαμπος Βλαχόπουλος Αναπληρωτής Καθηγητής Καρδιολογίας ΓΝΑ Ιπποκράτειο Υπεύθυνος Μονάδας Υπέρτασης Στυτική δυσλειτουργία και Στεφανιαία Νόσος Σχέση με τη ΣΝ

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση και Καρδιοπάθειες

Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συμμαχία για την υγεία - Άσκηση Άσκηση και Καρδιοπάθειες Συγγραφική ομάδα: Φλουρής Ανδρέας, Ερευνητής Βογιατζής Ιωάννης, Αναπληρωτής Καθηγητής ΤΕΦΑΑ, ΕΚΠΑ Σταυρόπουλος- Καλίνογλου Αντώνης, Ερευνητής Σύγχρονες

Διαβάστε περισσότερα

Προφανής κλινική διάγνωση: Ισχαιμικό έμφρακτο αριστερής Μέσης Εγκεφαλικής Αρτηρίας

Προφανής κλινική διάγνωση: Ισχαιμικό έμφρακτο αριστερής Μέσης Εγκεφαλικής Αρτηρίας Περιστατικό 4. Γυναίκα 80 ετών με Κολπική Μαρμαρυγή Ηκ. Ελένη Κ. είναι 80 ετών με Κολπική Μαρμαρυγή, μόνιμη Λαμβάνει κουμαρινικά. INR προ εβδομάδος 2.24 Ιστορικό Υπέρτασης Πλήρως αυτοεξυπηρετούμενη, χωρίς

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση νόσων αρτηριών κάτω άκρων Μ. Γ. Περούλης MD, MSc, PhD Επικ. Επιµελητής Αγγειοχειρουργικής Πανεπιστηµιακού Γενικού Νοσοκοµείου Ιωαννίνων

Αντιμετώπιση νόσων αρτηριών κάτω άκρων Μ. Γ. Περούλης MD, MSc, PhD Επικ. Επιµελητής Αγγειοχειρουργικής Πανεπιστηµιακού Γενικού Νοσοκοµείου Ιωαννίνων Περιφερικά αγγεία Ενδιαφέροντα περιστατικά Αντιμετώπιση νόσων αρτηριών κάτω άκρων Μ. Γ. Περούλης MD, MSc, PhD Επικ. Επιµελητής Αγγειοχειρουργικής Πανεπιστηµιακού Γενικού Νοσοκοµείου Ιωαννίνων Η Περιφερική

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΠΡΩΙΜΗ ΕΚΒΑΣΗ ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ. ΚΑΤΑΓΡΑΦΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΟΕΜ ΣΤΟ Ν. ΡΟΔΟΠΗΣ

ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΠΡΩΙΜΗ ΕΚΒΑΣΗ ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ. ΚΑΤΑΓΡΑΦΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΟΕΜ ΣΤΟ Ν. ΡΟΔΟΠΗΣ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ ΠΟΥ ΕΠΗΡΕΑΖΟΥΝ ΤΗΝ ΠΡΩΙΜΗ ΕΚΒΑΣΗ ΥΠΕΡΤΑΣΙΚΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ. ΚΑΤΑΓΡΑΦΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΟΕΜ ΣΤΟ Ν. ΡΟΔΟΠΗΣ Α. Γκότσης, Ι. Κερασίδου, Α. Γκαγκάλης, Α. Ρησγγίτς, Α. Κουτσογιάννη, Λ.

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ. Λειτουργία των νεφρών. Συμπτώματα της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας ΜΕΤΑΜΟΣΧΕΥΣΗ ΝΕΦΡΟΥ Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια είναι η προοδευτική, μη αναστρέψιμη μείωση της νεφρικής λειτουργίας, η οποία προκαλείται από βλάβη του νεφρού ποικίλης αιτιολογίας. Η χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Διαβάστε περισσότερα

Σεμινάρια ομάδων εργασίας

Σεμινάρια ομάδων εργασίας Σεμινάρια ομάδων εργασίας ΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΕΞΙΑΣ ΚΑΡ ΙΑΚΗΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑΣ ΛΟΓΩ ΠΝΕΥΜΟΝΙΚΗΣ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΑΡΥΟΦΥΛΛΗΣ ΩΝΑΣΕΙΟ ΚΑΡ ΙΟΧΕΙΡΟΥΡΓΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ Πνευμονική Υπέρταση Πνευμονική Υπέρταση είναι η παθολογική

Διαβάστε περισσότερα

Η Σημασία της Συνεχούς Μέτρησης της Αρτηριακής Πίεσης στην Αξιολόγηση των Οργάνων Στόχων

Η Σημασία της Συνεχούς Μέτρησης της Αρτηριακής Πίεσης στην Αξιολόγηση των Οργάνων Στόχων Η Σημασία της Συνεχούς Μέτρησης της Αρτηριακής Πίεσης στην Αξιολόγηση των Οργάνων Στόχων Β. ΚΩΤΣΗΣ MD, Ph.D, FESH ΛΕΚΤΟΡΑΣ ΠΑΘΟΓΙΑΣ ΑΠΘ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟΥ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ-24ΩΡΗΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ

ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΙΣΧΑΙΜΙΚΩΝ ΑΓΓΕΙΑΚΩΝ ΕΓΚΕΦΑΛΙΚΩΝ ΕΠΕΙΣΟΔΙΩΝ Guidelines of American Heart Association/American Stroke Association 2013 EFNS Guidelines 2011 Royal College of Physicians National Clinical Guidelines

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΞΥΝΣΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΑ (ΧΑΠ)

ΠΑΡΟΞΥΝΣΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΑ (ΧΑΠ) Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΗΣ ΚΑΤΑΘΛΙΨΗΣ ΣΤΗΝ ΕΚΒΑΣΗ ΤΗΣ ΠΑΡΟΞΥΝΣΗΣ ΣΕ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΜΕ ΧΡΟΝΙΑ ΑΠΟΦΡΑΚΤΙΚΗ ΠΝΕΥΜΟΝΟΠΑΘΕΙΑ (ΧΑΠ) Ανδριάνα Ι Παπαϊωάννου 1, Κωνσταντίνος Μπαρτζιώκας 2, Σταματούλα Τσικρικά 1, Φωτεινή Καρακοντάκη

Διαβάστε περισσότερα

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass

Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14. Αγγειοπλαστική Bypass Εργασία βιολογίας Μ. Παναγιώτα A 1 5 ο ΓΕΛ Χαλανδρίου 2013-14 Αγγειοπλαστική Bypass Η αντιμετώπιση των καρδιαγγειακών νόσων περιλαμβάνει: φαρμακευτική αγωγή συστάσεις για αλλαγές στον τρόπο ζωής και τις

Διαβάστε περισσότερα