Η ΑΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΗ ΣΥΝΟΔΟΣ

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Η ΑΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΗ ΣΥΝΟΔΟΣ"

Transcript

1 ΤΕΥΧΟΣ 38 ΑΠΡΙΛΙΟΣ - ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2016 ΕΤΟΣ ΔΕΚΑΤΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟΝ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΛΕΡΟΥ, ΚΑΛΥΜΝΟΥ ΚΑΙ ΑΣΤΥΠΑΛΑΙΑΣ Η ΑΓΙΑ ΚΑΙ ΜΕΓΑΛΗ ΣΥΝΟΔΟΣ Ἡ ἔναρξις τῆς Ἁγίας καί Μεγάλης Συνόδου τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας ἐγένετο τήν Κυριακήν τῆς Πεντηκοστῆς, 19ην Ἰουνίου 2016, εἰς τήν Ὀρθόδοξον Ἀκαδημίαν Κρήτης, ἐν Κολυμπαρίῳ Χανίων, μέ τό Πανορθόδοξον Συλλείτουργον ὅλων τῶν Προκαθημένων τῶν συμμετεχουσῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν εἰς τόν ἱερόν Μητροπολιτικόν ναόν Ἁγίου Μηνᾶ Ἡρακλείου καί μέ τήν λειτουργίαν τῆς ἑορτῆς τοῦ Ἁγ. Πνεύματος τήν 20ην Ἰουνίου εἰς τήν Ἱεράν Πατριαρχικήν καί Σταυροπηγιακήν Μονήν Γωνιᾶς. ΤΟ ΜΗΝΥΜΑ ΤΗΣ ΑΓΙΑΣ ΚΑΙ ΙΕΡΑΣ ΣΥΝΟΔΟΥ Ὑ μνοῦμε καί δοξολογοῦμε τόν Θεό τῶν «οἰκτιρμῶν καί πάσης παρακλήσεως», διότι μᾶς ἀξίωσε νά συνέλθουμε τήν ἑβδομάδα τῆς Πεντηκοστῆς (18-26 Ἰουνίου 2016) στήν Κρήτη, ὅπου ὁ Ἀπόστολος Παῦλος καί ὁ μαθητής του Τίτος κήρυξαν τό Εὐαγγέλιο στά πρῶτα χρόνια τῆς ζωῆς τῆς Ἐκκλησίας. Εὐχαριστοῦμε τόν ἐν Τριάδι Θεό, διότι εὐδόκησε νά περατώσουμε μέ ὁμοψυχία τίς ἐργασίες τῆς Ἁγίας καί Μεγάλης Συνόδου τῆς Ὀρθοδοξίας, τήν ὁποία συγκάλεσε ὁ Οἰκουμενικός Πατριάρχης κ. Βαρθολομαῖος, μέ τήν ὁμόφρονη γνώμη τῶν Προκαθημένων τῶν κατά τόπους Ὀρθοδόξων Αὐτοκεφάλων Ἐκκλησιῶν. Ἀκολουθώντας πιστά τό παράδειγμα τῶν Ἀποστόλων καί τῶν θεοφόρων Πατέρων μελετήσαμε καί πάλιν τό Εὐαγγέλιο τῆς ἐλευθερίας «ᾗ Χριστὸς ἡμᾶς ἠλευθέρωσε» (Γαλ. 5:1). Θεμέλιο τῶν θεολογικῶν μας ἀναζητή-

2 σεων ὑπῆρξε ἡ βεβαιότητα ὅτι ἡ Ἐκκλησία δέν ζεῖ γιά τόν ἑαυτό της. Μεταδίδει τή μαρτυρία τοῦ Εὐαγγελίου τῆς χάριτος καί τῆς ἀληθείας καί προσφέρει σέ ὅλη τήν οἰκουμένη τά δῶρα τοῦ Θεοῦ: τήν ἀγάπη, τήν εἰρήνη, τήν δικαιοσύνη, τήν καταλλαγή, τήν δύναμη τοῦ Σταυροῦ καί τῆς Ἀναστάσεως καί τήν προσδοκία τῆς αἰωνιότητος. 1) Βασική προτεραιότητα τῆς Ἁγίας καί Μεγάλης Συνόδου ὑπῆρξε ἡ διακήρυξη τῆς ἑνότητος τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας. Στηριγμένη στή θεία Εὐχαριστία καί τήν Ἀποστολική Διαδοχή τῶν Ἐπισκόπων, ἡ ὑφισταμένη ἑνότητα εἶναι ἀνάγκη νά ἐνισχύεται καί νά φέρνει νέους καρπούς. Ἡ Μία, Ἁγία, Καθολική καί Ἀποστολική Ἐκκλησία εἶναι Θεανθρώπινη κοινωνία, πρόγευση καί βίωση τῶν Ἐσχάτων ἐντός τῆς Θείας Εὐχαριστίας. Ὡς μία διαρκής Πεντηκοστή εἶναι ἀσίγαστη προφητική φωνή, παρουσία καί μαρτυρία τῆς Βασιλείας τοῦ Θεοῦ τῆς ἀγάπης. Πιστή στήν ὁμόφωνη Ἀποστολική Παράδοση καί μυστηριακή ἐμπειρία ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία ἀποτελεῖ τήν αὐθεντική συνέχεια τῆς Μιᾶς, Ἁγίας, Καθολικῆς καί Ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας, ὅπως ὁμολογεῖται στό Σύμβολο τῆς Πίστεως καί ἐπιβεβαιώνεται ἀπό τή διδασκαλία τῶν Πατέρων τῆς Ἐκκλησίας. Ἡ Ἐκκλησία μας βιώνει τό μυστήριο τῆς θείας Οἰκονομίας στή μυστηριακή της ζωή μέ ἐπίκεντρο τή θεία Εὐχαριστία. Ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία ἐκφράζει τήν ἑνότητα καί καθολικότητά της ἐν Συνόδῳ. Ἡ συνοδικότητα διαπνέει τήν ὀργάνωση, τόν τρόπο πού λαμβάνονται οἱ ἀποφάσεις καί καθορίζεται ἡ πορεία της. Οἱ Ὀρθόδοξες Αὐτοκέφαλες Ἐκκλησίες δέν ἀποτελοῦν συνομοσπονδία Ἐκκλησιῶν ἀλλά τήν Μία, Ἁγία, Καθολική καί Ἀποστολική Ἐκκλησία. Κάθε τοπική Ἐκκλησία, προσφέρουσα τήν θεία Εὐχαριστία, εἶναι ἡ ἐν τόπῳ παρουσία καί φανέρωση τῆς Μιᾶς, Ἁγίας, Καθολικῆς καί Ἀποστολικῆς Ἐκκλησίας. Ὡς πρός τήν Ὀρθόδοξο Διασπορά στίς διάφορες χῶρες τῆς ὑφηλίου, ἀπεφασίσθη νά συνεχισθεῖ ἡ λειτουργία Ἐπισκοπικῶν Συνελεύσεων μέχρι τήν ἐφαρμογή τῆς κανονικῆς ἀκριβείας. Αὐτές ἀπαρτίζονται ἀπό τούς κανονικούς ἐπισκόπους, πού ὁρίζονται ἀπό τήν κάθε Αὐτοκέφαλο Ἐκκλησία, οἱ ὁποῖοι ἐξακολουθοῦν νά ὑπάγονται σ αὐτήν. Ἡ συνεπής λειτουργία τῶν Ἐπισκοπικῶν Συνελεύσεων ἐγγυᾶται τόν σεβασμό τῆς Ὀρθοδόξου ἀρχῆς τῆς συνοδικότητος. Κατά τίς ἐργασίες τῆς Ἁγίας καί Μεγάλης Συνόδου ἐτονίσθη ἡ σημασία τῶν Συνάξεων τῶν Προκαθημένων πού ἔχουν πραγματοποιηθεῖ καί διατυπώθηκε ἡ πρόταση ἡ Ἁγία καί Μεγάλη Σύνοδος νά καταστεῖ ἐπαναλαμβανόμενος Θεσμός. 2) Μετέχοντες στή Θεία Εὐχαριστία καί δεόμενοι ὑπέρ τῆς οἰκουμένης ὀφείλουμε νά συνεχίσουμε τή λειτουργία μετά τή Θεία Λειτουργία καί νά δίδουμε τή μαρτυρία τῆς πίστεως πρός τούς ἐγγύς καί τούς μακράν, συμφώνως πρός τή σαφή ἐντολή τοῦ Κυρίου πρό τῆς Ἀναλήψεώς Του: «καὶ ἔσεσθέ μοι μάρτυρες ἔν τε Ἰερουσαλὴμ καὶ ἐν πάσῃ τῇ Ἰουδαίᾳ καὶ Σαμαρείᾳ καὶ ἕως ἐσχάτου τῆς γῆς» (Πράξ. 1:8). Ὁ ἐπανευαγγελισμός τοῦ λαοῦ τοῦ Θεοῦ στίς σύγχρονες ἐκκοσμικευμένες κοινωνίες καί ὁ εὐαγγελισμός ἐκείνων πού ἀκόμη δέν ἔχουν γνωρίσει τόν Χριστό ἀποτελοῦν ἀδιάλειπτο χρέος τῆς Ἐκκλησίας. 3) Ἡ Ἐκκλησία μας ἀνταποκρινομένη στό χρέος νά μαρτυρεῖ τήν ἀλήθεια καί τήν ἀποστολική της πίστη, ἀποδίδει μεγάλη σημασία στόν διάλογο κυρίως μέ τούς ἑτεροδόξους Χριστιανούς. Μέ τόν τρόπο αὐτό καί ὁ λοιπός χριστιανικός κόσμος γνωρίζει ἀκριβέστερα τή γνησιότητα τῆς Ὀρθοδόξου Παραδόσεως, τήν ἀξία τῆς πατερικῆς διδασκα- 2 ΟΛΚΑΣ ΤΕΥΧΟΣ 38

3 λίας, τή λειτουργική ἐμπειρία καί τήν πίστη τῶν Ὀρθοδόξων. Οἱ διάλογοι πού διεξάγει ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία δέν σημαίνουν ποτέ συμβιβασμό σέ ζητήματα πίστεως. 4) Οἱ ἐκρήξεις φονταμενταλισμοῦ πού παρατηροῦνται στούς κόλπους διαφόρων θρησκειῶν ἀποτελοῦν ἔκφραση νοσηρῆς θρησκευτικότητος. Ὁ νηφάλιος διαθρησκειακός διάλογος συμβάλλει σημαντικά στήν προώθηση τῆς ἀμοιβαίας ἐμπιστοσύνης, τῆς εἰρήνης καί τῆς καταλλαγῆς. Τό λάδι τοῦ θρησκευτικοῦ βιώματος πρέπει νά χρησιμοποιεῖται γιά νά ἐπουλώνει πληγές καί ὄχι γιά νά ἀναζωπυρώνει τή φωτιά τῶν πολεμικῶν συρράξεων. Ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία καταδικάζει ἀπεριφράστως τήν ἐπέκταση τῆς πολεμικῆς βίας, τούς διωγμούς, τήν ἐκδίωξη καί δολοφονία μελῶν θρησκευτικῶν κοινοτήτων, τόν ἐξαναγκασμό γιά τήν ἀλλαγή τῆς θρησκευτικῆς πίστεως, τήν ἐμπορία προσφύγων, τίς ἀπαγωγές, τά βασανιστήρια, τίς εἰδεχθεῖς ἐκτελέσεις. Καταγγέλλει τήν καταστροφή ναῶν, θρησκευτικῶν συμβόλων καί μνημείων πολιτισμοῦ. Ὅλως ἰδιαιτέρως ἐκφράζει τήν ἀγωνία της γιά τήν κατάσταση τῶν Χριστιανῶν καί ὅλων τῶν διωκομένων μειονοτήτων στή Μέση Ἀνατολή καί ἀλλαχοῦ. Ἀπευθύνει ἔκκληση πρός τήν παγκόσμια κοινότητα γιά τήν προστασία τῶν γηγενῶν Ὀρθοδόξων καί τῶν ἄλλων Χριστιανῶν, καθώς καί ὅλων τῶν πληθυσμῶν τῆς περιοχῆς, πού ἔχουν ἀπαράβατο δικαίωμα νά παραμείνουν στήν πατρίδα τους ὡς ἰσότιμοι πολίτες. Ἡ Σύνοδός μας καλεῖ ὅλους τούς ἐμπλεκομένους νά καταβάλουν χωρίς καθυστέρηση συστηματικές προσπάθειες γιά τήν κατάπαυση τῶν πολεμικῶν συρράξεων στή Μέση Ἀνατολή καί ὅπου ἐξακολουθοῦν οἱ πολεμικές συγκρούσεις, καί τόν ἐπαναπατρισμό τῶν ἐκδιωχθέντων. Ὅλως ἰδιαιτέρως ἀπευθύνουμε ἔκκληση στούς ἰσχυρούς τῆς γῆς γιά τήν ἐπικράτηση τῆς εἰρήνης καί τῆς δικαιοσύνης στίς χῶρες προελεύσεως τῶν προσφύγων. Προτρέπουμε τίς πολιτικές ἀρχές, τούς πολίτες καί τούς Ὀρθοδόξους Χριστιανούς στίς χῶρες πού καταφεύγουν οἱ ἐξουθενωμένοι πρόσφυγες, νά συνεχίσουν νά προσφέρουν ἀπό τό περίσσευμα καί ἀπό τό ὑστέρημα τῶν δυνατοτήτων τους. 5) Ἡ σύγχρονη ἐκκοσμίκευση ἐπιδιώκει τήν αὐτονόμηση τοῦ ἀνθρώπου ἀπό τόν ΤΕΥΧΟΣ 38 ΟΛΚΑΣ 3

4 Χριστό καί τήν πνευματική ἐπιρροή τῆς Ἐκκλησίας, τήν ὁποία ταυτίζει αὐθαιρέτως μέ τόν συντηρητισμό. Ὁ Δυτικός ὅμως πολιτισμός φέρει ἀνεξίτηλη τή σφραγίδα τῆς διαχρονικῆς συμβολῆς τοῦ Χριστιανισμοῦ. Ἐπιπλέον, ἡ Ἐκκλησία ἀναδεικνύει τή σωτηριώδη σημασία τοῦ Θεανθρώπου καί τοῦ Σώματός Του, ὡς τόπο καί τρόπο τῆς ζωῆς ἐν ἐλευθερίᾳ. 6) Στή σύγχρονη προσέγγιση τοῦ γάμου, ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία θεωρεῖ τήν ἀκατάλυτη ἀγαπητική σχέση ἀνδρός καί γυναικός «μυστήριον μέγα εἰς Χριστὸν καὶ εἰς τὴν ἐκκλησίαν». Ὁμοίως ἀποκαλεῖ «ἐκκλησίαν μικράν» τήν οἰκογένεια, ἡ ὁποία προκύπτει ἀπό τόν γάμο καί ἀποτελεῖ τή μόνη ἐγγύηση γιά τήν ἀνατροφή τῶν παιδιῶν. Ἡ Ἐκκλησία διαρκῶς τονίζει τήν ἀξία τῆς ἐγκρατείας. Ἡ χριστιανική ἄσκηση διαφέρει ριζικά ἀπό οἱονδήποτε δυαρχικό ἀσκητισμό, ὁ ὁποῖος ἀποκόπτει τόν ἄνθρωπο ἀπό τή ζωή καί τόν συνάνθρωπο. Ἀντιθέτως, τόν συνδέει μέ τή μυστηριακή ζωή τῆς Ἐκκλησίας. Ἡ ἐγκράτεια δέν ἀφορᾶ μόνο στόν μοναχικό βίο. Τό ἀσκητικό ἦθος εἶναι χαρακτηριστικό τῆς χριστιανικῆς ζωῆς σέ ὅλες τίς ἐκφάνσεις της. * * Ἡ Ἁγία καί Μεγάλη Σύνοδος ἐκτός τῶν συγκεκριμένων θεμάτων γιά τά ὁποῖα ἀποφάσισε, ἐπισημαίνει ἐπιγραμματικά καί τά ἑξῆς ὀντολογικά καί καίρια σύγχρονα ζητήματα: 7) Ὡς πρός τό θέμα τῶν σχέσεων τῆς χριστιανικῆς πίστεως καί τῶν θετικῶν ἐπιστημῶν, ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία ἀποφεύγει τήν κηδεμονία τῆς ἐπιστημονικῆς ἀναζητήσεως καί δέν λαμβάνει θέση πάνω σέ κάθε ἐπιστημονικό ἐρώτημα. Εὐχαριστεῖ τόν Θεό πού δωρίζει στούς ἐπιστήμονες τό χάρισμα νά ἀποκαλύπτουν ἄγνωστες πτυχές τῆς θείας Δημιουργίας. Ἡ σύγχρονη ἀνάπτυξη τῶν θετικῶν ἐπιστημῶν καί τῆς τεχνολογίας ἐπιφέρει ριζικές ἀλλαγές στή ζωή μας. Προσφέρει σημαντικές εὐεργεσίες ὅπως εἶναι ἡ διευκόλυνση τοῦ καθημερινοῦ βίου, ἡ ἀντιμετώπιση σοβαρῶν ἀσθενειῶν, ἡ εὐχερέστερη ἐπικοινωνία τῶν ἀνθρώπων, ἡ ἔρευνα τοῦ διαστήματος κ.λπ. Παρ ὅλα αὐτά, ἔχει καί ποικίλες ἀρνητικές ἐπιπτώσεις, ὅπως εἶναι ἡ χειραγώγηση τῆς ἐλευθερίας, ἡ σταδιακή ἀπώλεια πολυτίμων παραδόσεων, ἡ καταστροφή τοῦ φυσικοῦ περιβάλλοντος, ἡ ἀμφισβήτηση τῶν ἠθικῶν ἀξιῶν. Ἡ ἐπιστημονική γνώση, ὅσο κι ἄν ἐξελίσσεται μέ ταχύτατους ρυθμούς, δέν κινητοποιεῖ τήν βούληση τοῦ ἀνθρώπου, οὔτε δίνει απάντηση στά σοβαρά ἠθικά καί ὑπαρξιακά προβλήματα, στήν ἀναζήτηση γιά τό νόημα τῆς ζωῆς καί τοῦ κόσμου. Αὐτά ἀπαιτοῦν πνευματική προσέγγιση, τήν ὁποία ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία ἐπιχειρεῖ μέ τήν Βιοηθική πού βασίζεται στήν χριστιανική ἠθική καί στήν πατερική διδασκαλία. Ταυτόχρονα μέ τόν σεβασμό τῆς ἐλευθερίας τῆς ἐπιστημονικῆς ἔρευνας ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία ἐπισημαίνει τούς κινδύνους, οἱ ὁποῖοι ὑποκρύπτονται σέ ὁρισμένα ἐπιστημονικά ἐπιτεύγματα καί τονίζει τήν ἀξιοπρέπεια τοῦ ἀνθρώπου καί τόν θεῖο του προορισμό. 8) Ἡ σημερινή οἰκολογική κρίση εἶναι προφανές ὅτι ὀφείλεται σέ πνευματικά καί ἠθικά αἴτια. Οἱ ρίζες της συνδέονται μέ τήν πλεονεξία, τήν ἀπληστία καί τόν ἐγωισμό, πού ὁδηγοῦν στήν ἀλόγιστη χρήση τῶν φυσικῶν πόρων, τήν ἐπιβάρυνση τῆς ἀτμόσφαιρας μέ ζημιογόνους ρύπους καί τήν κλιματική ἀλλαγή. Ἡ χριστιανική ἀντιμετώπιση τοῦ προβλήματος ἀπαιτεῖ μετάνοια γιά τίς καταχρήσεις, ἐγκράτεια καί ἀσκητικό ἦθος, πού ἀποτελοῦν ἀντίδοτο στήν ὑπερκατανάλωση, συγχρόνως δέ, καλλιέργεια στόν ἄνθρωπο τῆς συνειδήσεως ὅτι εἶναι «οἰκονό- 4 ΟΛΚΑΣ ΤΕΥΧΟΣ 38

5 μος», καί ὄχι κάτοχος τῆς δημιουργίας. Δέν παύει νά τονίζει ὅτι καί οἱ μελλοντικές γενεές ἔχουν δικαίωμα πάνω στά φυσικά ἀγαθά, πού μᾶς ἐμπιστεύθηκε ὁ Δημιουργός. Γιά αὐτό τό λόγο καί ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία συμμετέχει ἐνεργῶς στίς διάφορες διεθνεῖς οἰκολογικές προσπάθειες. Ὅρισε δέ τήν 1η Σεπτεμβρίου ὡς ἡμέρα προσευχῆς γιά τήν προστασία τοῦ φυσικοῦ περιβάλλοντος. 9) Ἀπέναντι στήν ἰσοπεδωτική καί ἀπρόσωπη ὁμογενοποίηση, ἡ ὁποία προωθεῖται μέ ποικίλους τρόπους, ἡ Ὀρθοδοξία διακηρύττει τόν σεβασμό στήν ἰδιοπροσωπία ἀνθρώπων καί λαῶν. Ἀντιτίθεται στήν αὐτονόμηση τῆς οἰκονομίας ἀπό τίς βασικές ἀνάγκες τοῦ ἀνθρώπου καί στήν μετατροπή της σέ αὐτοσκοπό. Ἡ πρόοδος τοῦ ἀνθρωπίνου γένους δέν συνδέεται μόνο μέ τήν ἀνάπτυξη τοῦ βιοτικοῦ ἐπιπέδου ἤ μέ τήν πρόοδο τῆς οἰκονομίας εἰς βάρος τῶν πνευματικῶν ἀξιῶν. 10) Ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία δέν ἀναμειγνύεται στήν πολιτική. Ὁ λόγος της παραμένει διακριτός ἀλλά καί προφητικός, ὡς ὀφειλετική παρέμβαση ὑπέρ τοῦ ἀνθρώπου. Τά ἀνθρώπινα δικαιώματα βρίσκονται σήμερα στό κέντρο τῆς πολιτικῆς ὡς ἀπάντηση στίς σύγχρονες κοινωνικές καί πολιτικές κρίσεις καί ἀνατροπές, ἀποβλέποντας στήν προστασία τοῦ πολίτη ἀπό τήν αὐθαιρεσία τοῦ κράτους. Ἡ Ἐκκλησία μας προσθέτει ἐπίσης τίς ὑποχρεώσεις καί εὐθύνες τῶν πολιτῶν καί τήν ἀνάγκη συνεχοῦς αὐτοκριτικῆς πολιτικῶν καί πολιτῶν πρός οὐσιαστική βελτίωση τῆς κοινωνίας. Καί κυρίως τονίζει, ὅτι τό ὀρθόδοξο δέον περί ἀνθρώπου ὑπερβαίνει τόν ὁρίζοντα τῶν καθιερωμένων ἀνθρωπίνων δικαιωμάτων, ὅτι «μείζων πάντων» εἶναι ἡ ἀγάπη, ὅπως τήν ἀποκάλυψε ὁ Χριστός καί τήν βίωσαν ὅσοι πιστά Τόν ἀκολούθησαν. Ἐπιμένει ἀκόμη ὅτι θεμελιῶδες δικαίωμα εἶναι καί ἡ προστασία τῆς θρησκευτικῆς ἐλευθερίας, δηλαδή τῆς ἐλευθερίας τῆς συνειδήσεως, τῆς πίστεως, τῆς λατρείας καί ὅλων τῶν ἀτομικῶν καί συλλογικῶν ἐκφράσεων αὐτῆς, συμπεριλαμβανομένου καί τοῦ δικαιώματος κάθε πιστοῦ καί κάθε θρησκευτικῆς κοινότητας νά τελοῦν ἐλεύθερα ἀπό κάθε κρατική παρέμβαση τά θρησκευτικά τους καθήκοντα, ὡς καί τό δικαίωμα τῆς δημόσιας διδασκαλίας τῆς θρησκείας. 11) Ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία ἀπευθύνεται στούς νέους, οἱ ὁποῖοι ἀναζητοῦν πληρότητα ζωῆς γεμάτη ἐλευθερία, δικαιοσύνη, δημιουργία ἀλλά καί ἀγάπη. Τούς καλεῖ νά συνδεθοῦν συνειδητά μέ τήν Ἐκκλησία Ἐκείνου πού εἶναι ἡ Ἀλήθεια καί ἡ Ζωή. Νά προσέλθουν προσφέροντας στό ἐκκλησιαστικό σῶμα τή ζωτικότητα, τίς ἀνησυχίες, τούς προβληματισμούς καί τίς προσδοκίες τους. Οἱ νέοι δέν ἀποτελοῦν ἁπλῶς τό μέλλον τῆς Ἐκκλησίας ἀλλά τό δυναμικό καί δημιουργικό παρόν ἐπί τοπικοῦ καί οἰκουμενικοῦ ἐπιπέδου. 12) Ἡ Ἁγία καί Μεγάλη Σύνοδος ἄνοιξε τόν ὁρίζοντά μας στή σύγχρονη πολύμορφη οἰκουμένη. Τόνισε τήν εὐθύνη μας μέσα στόν χῶρο καί τόν χρόνο, πάντοτε μέ προοπτική τήν αἰωνιότητα. Ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία, διατηρώντας ἀλώβητο τόν Μυστηριακό καί Σωτηριολογικό της χαρακτήρα, εἶναι εὐαίσθητη στόν πόνο, στίς ἀγωνίες καί στήν κραυγή γιά δικαιοσύνη καί εἰρήνη τῶν λαῶν. Εὐαγγελίζεται «ἡμέραν ἐξ ἡμέρας τὸ σωτήριον αὐτοῦ ἀναγγέλουσα ἐν τοῖς ἔθνεσι τὴν δόξαν αὐτοῦ, ἐν πᾶσι τοῖς λαοῖς τὰ θαυμάσια αὐτοῦ» (Ψαλμ. 95). Ἀς δεηθοῦμε «ὁ Θεὸς πάσης χάριτος, ὁ καλέσας ὑμᾶς εἰς τὴν αἰώνιον αὐτοῦ δόξαν ἐν Χριστῷ Ἰησοῦ ὀλίγον παθόντας, αὐτὸς καταρτίσει ὑμᾶς, στηρίξει, σθενώσει, θεμελιώσει αὐτῷ ἡ δόξα καὶ τὸ κράτος εἰς τοὺς αἰῶνας τῶν αἰώνων ἀμήν» (Α Πετρ. 5:10,11). ΤΕΥΧΟΣ 38 ΟΛΚΑΣ 5

6 ΜαρτυρΙα στον συγχρονο κοσμο: Η ΑΓΙΑ ΚΑΙ ΜεγΑλη ΣΥνοδος τῆς ΟρθοδΟξου ΕκκλησΙας Νικόλαος Κων. Ἀμανατίδης, Πτυχιοῦχος Τμήματος Θεολογίας Α.Π.Θ. Ἡ κατασκευή τῆς Κιβωτοῦ, πίνακας τοῦ 1675 Ἤ δη ἀπό τίς ἀρχές τοῦ 20ου αἰώνα τό Οἰκουμενικό Πατριαρχεῖο καλοῦσε ὅλες τίς κατά τόπους Ὀρθόδοξες Ἐκκλησίες σέ μιά Μεγάλη Σύνοδο. Αὐτή ἡ ἐργασία συνεχίστηκε ἐντατικά καθ ὅλη τή διάρκεια τοῦ περασμένου αἰώνα μέχρι καί τό 2014, ὅπου πλέον ἀποφασίσθηκε νά συγκληθεῖ αὐτή ἡ Ἁγία καί Μεγάλη Σύνοδος τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας τήν ἑβδομάδα τῆς Πεντηκοστῆς τοῦ Ὅπως καί ἔγινε ἀπό τίς 19 ἕως τίς 26 Ἰουνίου 2016 στό Κολυμπάρι τῆς Κρήτης μέ τή συμμετοχή ἀντιπροσωπιῶν ἀπό τίς περισσότερες τοπικές Ὀρθόδοξες Ἐκκλησίες. Ἡ σύνοδος αὐτή μᾶς ἔδωσε ὁρισμένα κείμενα, ὅμως τό σημαντικότερο εἶναι ὅτι δόθηκε ἀφορμή γιά προβληματισμό καί γόνιμο διάλογο. Ἡ Ἐκκλησία μας ἔχει χαρακτηριστεῖ πολύ ὄμορφα ὡς «Κιβωτός», «Ὁλκάς», ἕνα καράβι, καθώς «Μέ τόν ἴδιο τρόπο πού ἡ κιβωτός μέσα ἀπό τά ὁρμητικά νερά διέσωζε ὅσους βρίσκονταν μέσα, ἔτσι καί ἡ Ἐκκλησία σώζει ὅλους ὅσους βρίσκονται σέ κίνδυνο. Ἡ Κιβωτός ἁπλῶς διέσωζε τή ζωή τῶν ἀνθρώπων. Ἡ Ἐκκλησία ὅταν δέχεται ἄλογους (παράλογους) ἀνθρώπους δέν τούς σώζει ἁπλῶς, ἀλλά τούς κάνει καί ἀλλάζουν.» 1. Αὐτό τό καράβι πορεύεται μέσα στούς αἰῶνες ἀσταμάτητα καί συνεχίζει μέ προορισμό τά ἔσχατα καί τήν αἰωνιότητα. Στήν πορεία του αὐτή συναντᾶ διάφορα ἐμπόδια καί προσπαθεῖ νά τά ἀντιμετωπίσει μέ ὅλες του τίς δυνάμεις. Ἡ Ἐκκλησία συνάντησε πολλά ἐμπόδια-προβλήματα (αἱρέσεις, σχίσματα κ.ἄ.) ἐντός καί ἐκτός τῶν κόλπων της καί ὅταν αὐτά λάμβαναν μεγάλη ἔκταση τά ἀντιμετώπιζε συλλογικά, ἤ ὅπως θά λέγαμε στήν ἐκκλησιαστική γλώσσα συνοδικά. Ἡ Σύνοδος εἶναι μιά μορφή συνάντησης ὅλων ἤ μερίδας τῶν Ἐπισκόπων μιᾶς τοπικῆς Ἐκκλησίας ἤ ἀκόμα καί ὅλων τῶν τοπικῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν. Αὐτή ἡ μορφή διοίκησης τῆς Ἐκκλησίας ἔχει βαθιά πνευματική θεμελίωση «Ἡ παρουσία τοῦ Θεοῦ βρίσκεται μέσα στήν ἀγάπη τοῦ Σώματος, στόν ἀγαπητικό δεσμό, πού μεταβάλλει τό πλῆθος σέ ἐν Χριστῷ Ἕν αὐτό ἀκριβῶς τό θαῦμα τῆς θείας φιλανθρωπίας ἀποτελεῖ τό βάθρο τῆς συνοδικῆς 1. Ἰωάν. Χρυσόστομος, Εἰς τὸν σεισμὸν καὶ εἰς τὸν πλούσιον καὶ εἰς τὸν Λάζαρον, καὶ πόθεν ἡ δουλεία ἐγένετο, PG 48,1027 κ. ἑξ. 6 ΟΛΚΑΣ ΤΕΥΧΟΣ 38

7 δομῆς τῆς Ὀρθοδοξίας.» 2. Ἡ διοίκηση τῆς Ἐκκλησίας στήν Ὀρθόδοξη Ἀνατολή ἐντοπίζεται στίς 14 τοπικές αὐτοκέφαλες Ἐκκλησίες «Ἡ πολλότητα τῶν αὐτοκεφάλων Ἐκκλησιῶν ἐπιτρέπει νά μένει ἀνέπαφη ἡ ἱστορική ποικιλία γλωσσῶν καί πολιτισμῶν, ἀλλά, σάν μία συμφωνία μέ διάφορες φωνές, ἡ Ἐκκλησία εἶναι κατά βάθος μία στό δόγμα, στά μυστήρια, στήν κοινωνία.» 3. Μετά ἀπό μιά περίοδο δύο παγκοσμίων πολέμων, ἀνάδειξης καί κατάλυσης ἀπολυταρχικῶν καθεστώτων, νέων πολεμικῶν συρράξεων σέ Ἀσία, Μέση Ἀνατολή καί Εὐρώπη, οἰκονομικῶν προβλημάτων ἀλλά καί νέων προσφυγικῶν ρευμάτων: ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησιά διαλεγόμενη μέ τίς προκλήσεις ἀπαντᾶ μέ τή σύγκληση τῆς Ἁγίας καί Μεγάλης Συνόδου, μέ μιά μαρτυρία «Ἑνότητας» στόν διχασμένο κόσμο «Βασική προτεραιότητα τῆς Ἁγίας καί Μεγάλης Συνόδου ὑπῆρξε ἡ διακήρυξη τῆς ἑνότητος τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας. Ὡς μία διαρκής Πεντηκοστή εἶναι ἀσίγαστη προφητική φωνή, παρουσία καί μαρτυρία τῆς Βασιλείας τοῦ Θεοῦ τῆς ἀγάπης.» Στή Σύνοδο συζητήθηκαν θέματα ὅπως ὁ Γάμος, ἡ Νηστεία, ἡ Ὀρθόδοξη Διασπορά, τό Αὐτόνομο, ἡ Σχέση της μέ τόν λοιπόν Χριστιανικό Κόσμο καί ἡ ἀποστολή της στό Σύγχρονο κόσμο. Μεταξύ ἄλλων στό διαρκές ἐρώτημα τῶν Χριστιανῶν «Τί μπορῶ νά κάνω ἐγώ γιά νά ἀλλάξει ὁ κόσμος;» μιά προτροπή ἀνατρέπει τήν προσέγγιση ὅλων καί κτυπᾶ τόν πυρήνα τοῦ θέματος «Μετέχοντες στή Θεία Εὐχαριστία καί δεόμενοι ὑπέρ τῆς οἰκουμένης ὀφείλουμε νά συνεχίσουμε τή λειτουργία μετά τή Θεία Λειτουργία καί νά δίδουμε τή μαρτυρία τῆς πίστεως πρός τούς ἐγγύς καί τούς μακράν, 2. Π. Εὐδοκίμωφ, Ἡ Ὀρθοδοξία, ἐκδ. Ρηγόπουλος, Θεσσαλονίκη: 1972, Π. Εὐδοκίμωφ, Ἡ Ὀρθοδοξία, 212. συμφώνως πρός τή σαφή ἐντολή τοῦ Κυρίου πρό τῆς Ἀναλήψεώς Του: «καί ἔσεσθέ μοι μάρτυρες ἔν τε Ἰερουσαλήμ καί ἐν πάσῃ τῇ Ἰουδαίᾳ καί Σαμαρείᾳ καί ἕως ἐσχάτου τῆς γῆς» (Πράξ. 1,8). Ὁ ἐπανευαγγελισμός τοῦ λαοῦ τοῦ Θεοῦ στίς σύγχρονες ἐκκοσμικευμένες κοινωνίες καί ὁ εὐαγγελισμός ἐκείνων πού ἀκόμη δέν ἔχουν γνωρίσει τόν Χριστό ἀποτελοῦν ἀδιάλειπτο χρέος τῆς Ἐκκλησίας.» Μπορεῖ λοιπόν κάθε ἀλλαγή νά φαν τάζει δύσκολη ὅμως αὐτό πού ἔχουμε ὅλοι ἀνάγκη εἶναι ἡ Ἀλήθεια τοῦ Εὐαγγελίου καί ἡ κατανόησή Του μέσα ἀπό τή Θεία Εὐχαριστία. Ἡ διαρκής καί ἐνεργή συμμετοχή στό σωτήριο Ἔργο τῆς Ἐκκλησίας μας, μπορεῖ νά φαντάζει στά μάτια πολλῶν κάτι τό ἀσήμαντο, πολύ ἁπλό ἤ κάποιες φορές γεμάτο μέ ἀπογοητεύσεις, ὅμως μόνον ἔτσι πορευόμαστε στόν χρόνο. Οἱ Χριστιανοί καλοῦνται νά δώσουν τήν μαρτυρία περί «περὶ τῆς ἐν ὑμῖν ἐλπίδος μετὰ πραΰτητος καὶ φόβου» 4 στόν κόσμο «Ὄχι γιά νά τούς κάνουν μάθημα, νά τούς ἐλέγξουν ἤ νά τούς κατακρίνουν. Ἀλλά γιά νά τούς προτείνουν νά γνωρίσουν τόν Θεό τῆς ἀγάπης, τοῦ ἐλέους καί τῶν οἰκτιρμῶν, ὁ ὁποῖος προσφέρει ἐλπίδα καί διέξοδο στά πιεστικά ἀδιέξοδα. Ἔργο διόλου εὔκολο, διότι προϋποθέτει εἰλικρίνεια, ἔμπνευση, κατάρτιση, προσήνεια καί διάκριση στήν προσέγγιση, γνώση τῶν προβλημάτων πού ἀπασχολοῦν τόν σύγχρονο ἄνθρωπο.» 5 Ἡ πορεία ὅλων τῶν Χριστιανῶν στόν κόσμο εἶναι ἡ πορεία τοῦ Χριστοῦ. Πορεία γεμάτη θυσίες καί πόνους, πού ὅμως θά μετατραποῦν σέ καρπούς χάριτος καί εὐλογίας. 4. Α Πετρ Δ. Κούκουρα, Ὁ Ἐπανευαγγελισμός στίς «Χριστιανικές» Κοινωνίες: Μιά ὀρθόδοξη προσέγγιση, ΣΥΝΘΕΣΙΣ, τχ. 5 (2014), 68. ΤΕΥΧΟΣ 38 ΟΛΚΑΣ 7

8 Η ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΜΥΣΤΗΡΙΟΥ ΤΗΣ ΙΕΡΩΣΥΝΗΣ: ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΩΑΝΝΗ ΤΟΝ ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΟ ΣΤΟΝ ΠΑΤΡΟΚΟΣΜΑ ΤΟΝ ΑΙΤΩΛΟ Καγγελάρης Ἀντώνιος, Θεολόγος, Μεταπτυχιακός φοιτητής Τμήματος Θεολογίας Α.Π.Θ. Σ τό παρόν μελέτημα θέλουμε νά καταδείξουμε τή σημαντικότητα τῆς ἱερωσύνης μέσα στήν Ὀρθόδοξη παράδοση. Ἡ μορφή τοῦ Ἱερέα, ὁ ὁποῖος θά πρέπει νά εἶναι μιμητής τῶν Ἀποστόλων ἀλλά κυρίως τοῦ ἴδιου τοῦ Ἰησοῦ, πού εἶναι ὁ Μέγας Ἀρχιερεύς, περνώντας μέσα ἀπό τό μικροσκόπιο τῆς ἱστορικῆς πραγματικότητας παραμένει πάντα ἡ ἴδια. Τό ἀγγελικό τοῦ χαρακτήρα του, ἡ ἑκούσια πτωχεία, ἡ στέρηση, ἡ κακουχία, ἡ προσευχή ἀλλά καί ἡ ὑπακοή στό θέλημα τοῦ Θεοῦ εἶναι ἴσως τά βασικότερα χαρακτηριστικά πού πρέπει νά πηγάζουν ἀπό τήν προσωπικότητα τοῦ Ἱερέα καί πού θά πρέπει νά παραμένουν ἀναλλοίωτα στό διάβα τῆς ἱστορίας. Βέβαια ἡ συμ πόρευση μέ τή σύγχρονη πραγματικότητα ἀλλά καί τίς ἀνάγκες τοῦ ποιμνίου κρίνεται ἀπαραίτητη χωρίς βέβαια νά ξεφεύγει ἀπό τίς βασικές ἀρχές πού ἀναφέραμε. Ἀφετηρία τοῦ παρόντος μελετήματος ὑπῆρξαν οἱ ἕξι «Λόγοι περί Ἱερωσύνης» τοῦ Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Χρυσοστόμου ἀλλά καί οἱ Διδαχές τοῦ Ἁγίου Κοσμᾶ τοῦ Αἰτωλοῦ. Στή συνέχεια θά κάνουμε λεπτομερῆ ἀνάλυση τῶν παραπάνω κειμενικῶν πηγῶν θέλοντας νά ἀναδείξουμε τή δυναμική τοῦ θέματος αὐτοῦ, τή διαχρονικότητά του ἀλλά καί τήν ἀναλλοίωτη πορεία του μέσα στό πέρασμα τῶν αἰώνων. (Α Μέρος) Ὁ Ἅγιος Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος μεταξύ τῶν ποικίλων θεολογικῶν θεμάτων μέ τά ὁποῖα ἀσχολήθηκε στήν πενηντάχρονη περίπου βιοτή του, ἐξέχουσα σημασία ἔδωσε στή σπουδαιότητα τῆς Ἱερωσύνης. Ἔτσι, συγγράφει ἕνα ἀρκετά ὀγκῶδες ἔργο μέ πρόφαση τήν ἄρνηση τοῦ ἐπιστήθιου φίλου, Βασιλείου, νά δεχθεῖ τό Ἐπισκοπικό ἀξίωμα ἀλλά μέ κύριους καί πραγματικούς ἀποδέκτες ὅλους ὅσους ἔχουν τό θεῖο πόθο τῆς Ἱερωσύνης. Τό ἔργο εἶναι δομημένο σέ τρία μέρη. Στό πρῶτο πού εἶναι ὁ Πρόλογος, ὁ Ἰωάννης περιγράφει τή μακρόχρονη σχέση πού συνδέει τούς δύο ἄνδρες ἀλλά καί τά αἰσθήματα ἀγάπης πού τρέφουν ὁ ἕνας γιά τόν ἄλλο. Στό κυρίως μέρος, πού εἶναι καί τό ἐκτενέστερο, κάνει ἀναφορά σέ τρεῖς βασικές ἀρχές: α) στό ὅτι ὁ ἐκλεγμένος ἱερωμένος πρέπει νά μετρᾶ τίς δυνάμεις του καί νά συνυπολογίζει τίς εὐθύνες τῆς ἀποδοχῆς ἀλλά καί τῆς ἀπόρριψης, β) στό γεγονός ὅτι ἡ ἱερωσύνη χρειάζεται ἠθικές, πνευματικές ἀλλά καί διοικητικές ἱκανότητες καί γ) ὅτι οἱ κληρικοί πρέπει νά ἔχουν ἐπαρκῆ μόρφωση γιά νά ἀντιμετωπίσουν τά προβλήματα τοῦ ποιμνίου ἀλλά καί τίς κακοδοξίες πού ἀναπτύσσονται στήν περιοχή του. Στό τρίτο μέρος, τόν ἐπίλογο, κλείνει μέ ἕνα χαιρετισμό πρός τόν εἰκονικό του φίλο Βασίλειο. 8 ΟΛΚΑΣ ΤΕΥΧΟΣ 38

9 Τό σύγγραμμα αὐτό ἔχει θεωρητικό χαρακτήρα καί ἀποβλέπει σέ μεγάλο βαθμό στήν παραίνεση πρός τά ἄτομα πού προσβλέπουν εὐλαβῶς πρός τήν Ἱερωσύνη καθώς ἐπίσης καί στήν καταπολέμηση τῶν φιλόδοξων πού ὀρέγονται τοῦ ἐπισκοπικοῦ θρόνου καί ἀξιώματος πρός χάριν ματαιοδοξίας καί πλουτισμοῦ. Θέλοντας ὁ Ἱερός Πατέρας νά καταδείξει ὅτι ἡ Ἱερωσύνη εἶναι ἀξίωμα καί Θεῖο Χάρισμα καί ὄχι ἐπάγγελμα, πού ἀσκεῖται ἐπί γῆς ἀλλά τά ἀποτελέσματά της ἀνεβαίνουν στούς οὐρανούς, κάνει ἐκτενής ἀναφορές στίς ὑποχρεώσεις ἀλλά καί στίς δυσκολίες πού προκύπτουν στή ζωή τοῦ Ἱερωμένου. Ξεκινάει λοιπόν ὁ Ἱερός Χρυσόστομος καί στόν πρῶ το του λόγο, ὁ ὁποῖος εἶναι καθαρά εἰσαγωγικός, προσπαθεῖ νά ἐξηγήσει στόν ἐπιστήθιο φίλο του τό λόγο γιά τόν ὁποῖο δέν συνασκήτευσαν. Καί αὐτός εἶναι ἡ ἴδια του ἡ μητέρα. Καθώς ὁ Ἅγιος μας ἔμεινε ἀπό μικρή ἡλικία ὀρφανός ἀπό πατέρα αἰσθανόταν ὡς ἠθική ὑποχρέωση νά γηροκομήσει τήν μητέρα του. Στή συνέχεια, ἡ κουβέντα φτάνει στό σημεῖο τῆς εἴδησης ὅτι καί οἱ δύο ἐπιλέχθηκαν γιά τό Ἐπισκοπικό Ἀξίωμα. Βέβαια, ὁ Ἰωάννης καταλαβαίνοντας ὅτι δέν ἦταν ἕτοιμος ἀκόμη ἀρνεῖται ἐνῶ ὁ φίλος του, ὄντας σίγουρος ὅτι θά δεχθεῖ, δέχεται καί αὐτός. Ἔτσι ὁ Βασίλειος τόν κατηγορεῖ ὅτι οὐσιαστικά ἐξαπατήθηκε καί θέλει νά ἀκυρώσει τήν χειροτονία του. Ἔτσι, ὁ Ἅγιός, προσπαθεῖ νά τόν πείσει νά χειροτονηθεῖ. 1 Προχωρώντας στό δεύτερο λόγο του, ξεκινάει μέ ἕνα Εὐαγγελικό χωρίο παρμένο ἀπό τό Κατά Ματθαῖον Εὐαγγέλιο τό ὁποῖο ἀναφέρει ὅτι Ἱερέας εἶναι ὁ Ἐπιστάτης τῆς περιουσίας τοῦ Θεοῦ, ὁ ὁποῖος ποιμαίνει μέ ἐπιμέλεια τά πρόβατα τοῦ Κυρίου. Δέν κρίνεται καθόλου τυχαία ἡ ἀναφορά στό Εὐαγγέλιο, ἄλλωστε ὑπῆρξε ἄριστος γνώστης καί ἑρμηνευτής του, καθώς θέλει νά στηρίξει εὐαγγελικά ὅτι στή διακυβέρνηση τῆς Ἐκκλησίας καί τῶν πιστῶν θά πρέπει νά εἶναι οἱ ἄριστοι, οἱ ὁποῖοι θά ἔχουν τόση διαφορά μέ τούς ποιμαινόμενους, ὅσοι τά ἔλλογα ἀπό τά ἄλογα ζῶα. Εἶναι τόσο δέ σημαντική ἡ προσωπικότητα τοῦ ἱερέα πού ἀναφέρει χαρακτηριστικά ὅ τι ἀκόμη καί μία ψυχή τοῦ ποιμνίου του νά χάσει ζημιώνει τή δική του ψυχή. Βέβαια, ἡ θεραπεία ἀλλά καί σωτηρία καί μόνο μίας ψυχῆς μοιάζει πολύ δύσκολο ἔργο. Καθώς μόνο ἡ συνείδηση τοῦ ἀνθρώπου γνωρίζει τήν ἀρρώστια πού κουβαλάει μέσα της, ὁ Ἱερωμένος πρέπει νά τήν ἀπομακρύνει βαθμιαία καί σίγουρα μέσα ἀπό τή 1. Ἰωάννου Χρυσοστόμου ἅπαντα τά ἔργα 28,Ἕλληνες Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας, ἐπιμ. Π. Χρήστου, ἐκδ. «Γρηγόριος ὁ Παλαμάς», Θεσ/νίκη 1978, σελ ΤΕΥΧΟΣ 38 ΟΛΚΑΣ 9

10 μέθοδο τῆς πειθοῦς. Πρέπει νά ἔχει μεγάλη φρόνηση καί χίλια μάτια, ὅπως ἀναφέρει ποιητικά, καί νά ἐπιβάλει ἐπιτίμια ἰσάξια τῆς ἁμαρτίας ὄχι ὅμως μέ μέτρο τήν τιμωρία ἀλλά τήν ἀποφυγή τῆς ἐκ νέου δημιουργίας τῆς ἁμαρτίας. Ἐπιπλέον, ὁ Ἱερωμένος, σύμφωνα πάντα μέ τόν Ἱεράρχη μας, δέν θά πρέπει νά ἀρκεῖται μόνο στήν «ἔξωθεν καλή μαρτυρία» ἀλλά θά πρέπει πρῶτα νά ἐξετάζει τό χαρακτήρα του γιά νά δεῖ νά μπορεῖ νά ἀνταπεξέλθει στίς μεγάλες ὑποχρεώσεις πού τόν περιμένουν. Καί ὡς πρῶτο καί κύριο χαρακτηριστικό πού θά πρέπει νά συνοδεύει ὁλόκληρη τή ζωή του πρέπει νά εἶναι ἡ ἀγάπη. Εἶναι ἐξάλλου τό γνώρισμα τοῦ Ἴδιου τοῦ Θεοῦ, καθώς ἀγάπη ἐστί, καί τῶν ἀποστόλων τῶν ὁποίων εἶναι μιμητής. Εἶναι μέ ἄλλα λόγια τό πλήρωμα τοῦ Νόμου καί ἡ βάση ὁλόκληρης τῆς διδασκαλίας τοῦ Ἰησοῦ. Ἀπό τή μία ἡ ἀγάπη αὐτή θά πρέπει νά εἶναι θυσιαστική καθώς πρέπει μέ ὅλες του τίς δυνάμεις νά σώσει τόν πλησίον καί ἀπό τήν ἄλλη πολλές φορές θά πρέπει νά σώσει τούς ἄλλους γιά χάρη τοῦ θελήματος τοῦ Θεοῦ 2. Στό τρίτο λόγο, εἶναι ἐμφανής ἡ τάση τοῦ Ἱεροῦ Ἀνδρός νά ταυτίζει τό πρόσωπο τοῦ Ἱερέα μέ αὐτό τῶν Ἀγγέλων. Βλέπουν ὅτι παρότι κατοικοῦν στόν ἐπίγειο κόσμο διαχειρίζονται καταστάσεις οὐράνιες. Ἐξάλλου, ἔχουν πλήρη ἐξουσία πρός τό ποίμνιό τους. «Ἄν τινῶν ἀφίετε τὰς ἁμαρτίας ἀφίενται αὐτοῖς ἄν τινῶν κρατῆτε, κεκράτηνται» 3, μᾶς ἀναφέρει χαρακτηριστικά τό Ἱερό Κείμενο. Καί πράγματι, ἡ ἐξουσία αὐτή εἶναι δοσμένη ἀπό τόν Πατέρα στόν Υἱό καί ἀπό τόν Υἱό στούς Ἱερεῖς. Συνεχίζοντας καί πάλι στόν ἴδιο λόγο, γίνεται ἀπό τόν Ἱεράρχη μας ἐκτενής ἀναφορά στό πρόσωπο τοῦ Ἀποστόλου Παύλου τόν ὁποῖο ὁ ὑποψήφιος Ἱερέας θά πρέπει νά ἔχει ὡς πρότυπο. Συμπερασματικά, μέσα ἀπό τίς προτροπές καί τῶν δύο μεγάλων αὐτῶν Ἀνδρῶν προκύπτει ὅτι ὁ Ἱερωμένος δέν θά πρέπει νά εἶναι ματαιόδοξος καί κενόδοξος καθώς ἐπίσης καί νά μήν καλλιεργεῖ τήν ἀθυμία, τόν φθόνο καί τόν θυμό. Στέκεται δέ, ἰδιαίτερα στό θέμα τοῦ θυμοῦ πού θεωρεῖ ἡδονή πού τυραννᾶ τήν ψυχή χειρότερα ἀπό τήν πραγματική ἡδονή καθώς ὁδηγεῖ σέ παραλογισμούς καί δημιουργεῖ μίση καί συγ κρούσεις. Ἐπιπλέον, ὑπερτονίζει τήν ἀποφυγή τῆς ἀγάπης γιά τόν πλουτισμό, τούς ἐπαίνους καί τίς ἀλόγιστες διακρίσεις καθώς ἐπίσης καί τῆς ψευδοῦς ταπεινοφροσύνης ἀλλά καί τῆς ἔλλειψης παρρησίας. Στή συνέχεια, ἐπισημαίνει δύο ἀκόμα μεγάλους πυλῶνες πάνω στίς ὁποῖες πρέπει νά στηρίζεται ὁ Ἱερωμένος. Καί ἡ πρώτη εἶναι ὅτι θά πρέπει νά ἔχει ἐξαρχῆς φωλιασμένη στή ψυχή του τήν ἐπιθυμία τῆς Ἱερωσύνης. Γιατί ἄν αὐτό δέ συμβαίνει, στή συνέχεια θά ἀνάψει ἡ φλόγα γιά ἀξιώματα καί διακρίσεις. Καί ἡ δεύτερη, εἶναι τό γεγονός ὅτι θά πρέπει νά ἔχει χίλια μάτια γιατί δέ ζεῖ μόνο γιά τόν ἑαυτό του ἀλλά γιά ὅλο τό λαό. Ἐπιπλέον, ἀναφέρει ὅτι τό νεαρό τῆς ἡλικίας δέ θά πρέπει νά ἀποτελεῖ μειονέκτημα γιά τή διαποίμανση τοῦ λαοῦ καθώς σάν κύριο λειτούργημα ἔχει τήν οἰκοδομή τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Θεοῦ κάτι πού μπορεῖ νά ἐπιτευχθεῖ σέ ὁποιαδήποτε ἡλικία Ἰωάννου Χρυσοστόμου ἅπαντα τά ἔργα 28,Ἕλληνες Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας, ἐπιμ. Π. Χρήστου, ἐκδ. «Γρηγόριος ὁ Παλαμάς», Θεσ/νίκη 1978, σελ Ἰωάν., Κ Ἰωάννου Χρυσοστόμου ἅπαντα τά ἔργα 28,Ἕλληνες Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας, ἐπιμ. Π. Χρήστου, ἐκδ. «Γρηγόριος ὁ Παλαμάς», Θεσ/νίκη 1978, σελ ΟΛΚΑΣ ΤΕΥΧΟΣ 38

11 Λ αμπρό ΑΙΜΑ ΚΑΙ ΣΤΕΦΑΝΙ! τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Λέρου-Καλύμνου-Ἀστυπαλαίας κ. Παϊσίου καί βαρύτιμο τό στεφάνι, πού φορεῖ σήμερα μέ ξεχωριστή ἀκτινοβολία ἡ ἐπί γῆς Ὀρθόδοξος Στρατευόμενη τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησία μας. Αὐτό τό βαρύτιμο στεφάνι, πού ἔχει σφυρηλατηθεῖ στό καμίνι τοῦ μαρτυρίου, τό κέρδισε μέ πολλούς ἀγῶνες καί θυσίες ἁγίων μαρτύρων καί ἡρώων τῆς ἀκραιφνοῦς πίστης τοῦ Ναζωραίου Χριστοῦ. Δι αὐτό ἡ λάμψη του σκεπάζει τό φῶς τοῦ ἡλίου. Ἡ Μία, Ἁγία, Καθολική καί Ἀποστολική Ἐκκλησία μας, ἀπό περάτων ἕως περάτων τῆς οἰκουμένης, ἑορτάζει σήμερα τήν νίκη καί τό θρίαμβό της κατά τῶν ποικιλώνυμων ἐχθρῶν της, πού ὡς λύκοι μέ ἔνδυμα προβάτου θέλησαν νά τήν πνίξουν στό αἷμα καί νά τήν ἐξαφανίσουν ἀπό προσώπου τῆς γῆς. Λύκοι ἐξωτερικοί, θέλησαν μέ τό σπαθί καί τά θηρία νά πνίξουν στό αἷμα τή νέα πίστη τοῦ Χριστοῦ, ἀλλά καί λύκοι ἐσωτερικοί μέ ἔνδυμα προβάτου ἐπεχείρησαν μέ δόλο καί πλάνη καί μέ ἁλυσίδα διαφόρων αἱρέσεων νά μολύνουν τήν καθαρή πηγή, τοῦ ζῶντος ὕδατος, καί νά θολώσουν τήν ὀρθή πίστη, νά διαστρέψουν τήν ἀλήθεια καί νά βεβηλώσουν τά ἅγια τῶν ἁγίων τῆς Ἐκκλησίας μας. Μέσα ἀπό πολλές παγίδες, ἔριδες καί μάχες ὀρθή ἔμεινε ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία μας στό πνευματικό στερέωμα μέ τό στέμμα τῆς νίκης καί τοῦ θριάμβου καί στέκεται σάν σύμβολο, καί νά προβάλλει σάν φωτεινό μετέωρο πού ρίχνει δέσμες φωτός στό δοξασμένο παρελθόν, καί ἀνοίγει κάποιους δρόμους στό μέλλον. Εἶναι ἕνα παρελθόν, πού τό θεμελίωσε ὁ σκληρός ἀγώνας καί εἶναι ἕνα μέλλον πού θά κερδηθεῖ πάλιν μέ ἀλόγιστο ἀγώνα πρός τίς ἀρχές καί ἐξουσίες τοῦ κοσμοκράτορας τοῦ αἰῶνος τούτου. Ἄς μελετήσουμε βαθύτερα τίς δύο αὐτές ἰδέες. 1. Παλιές σελίδες αἵματος καί νίκης. Εἶναι, φαίνεται, κλῆρος καί ἀπόφαση τοῦ Θεοῦ, ἡ ἀλήθεια καί ἡ ἀρετή νά πολεμοῦνται. Ἀπό τότε πού ὑπάρχει ὁ ἄνθρωπος παρατηρεῖται αὐτό τό φαινόμενο στήν γῆ. Ὁ Ἀπόστολος Παῦλος μέ συναρπαστική πράγματι περιγραφή, ἐξιστορεῖ τά φρικτά μαρτύρια καί τούς σκληρούς ἀγῶνες τῶν ἀνθρώπων τοῦ Θεοῦ κατά τῆς ἀπιστίας καί τῆς πλάνης προτοῦ ἀκόμα ἐμφανιστεῖ ὁ Χριστός στήν γῆ. (Ἑβρ. ια, ). ΤΕΥΧΟΣ 38 ΟΛΚΑΣ 11

12 Ἀλλά καί ὁ ἴδιος ὁ Χριστός μέ τήν ἐπί γῆς παρουσία Του, ἔγινε σημεῖο ἀντιλεγόμενο καί πληρώθηκε ἡ προφητεία τοῦ Συμεών, πού εἶπε στήν Παναγία Μητέρα, «ἰδοὺ οὗτος κεῖται εἰς πτῶσιν καὶ ἀνάστασιν πολλῶν ἐν τῷ Ἰσραὴλ καὶ εἰς σημεῖον ἀντιλεγόμενον». Ὅ,τι φωτεινό δημιουργήθηκε, εἶναι καρπός θυσιῶν, καί μεγάλων καί σκληρῶν ἀγώνων, ἐνάντια στούς ποικίλους ἐχθρούς, χάρη τῆς πίστης καί ἀλήθειας, ὅτι ὁ Χριστός πού ἦλθε στόν κόσμο ἑκουσίως, γενόμενος ὑπήκοος μέχρι θανάτου, θανάτου δέ σταυροῦ, ἦταν ὁ Μονογενής Υἱός καί Λόγος τοῦ Θεοῦ, ὁ Σωτήρας καί Λυτρωτής τοῦ ἀνθρωπίνου γένους. «Οὐκ ἦλθον, λέγει, ἵνα κρίνω τὸν κόσμο ἄλλ, ἵνα σωθεῖ ὁ κόσμος». Ἀφάνταστες θυσίες χάρη αὐτῆς τῆς ἀψευδοῦς ἀλήθειας. Ποταμοί αἵματος πότισαν τό ἀγλαόκαρπο δένδρο τῆς ἐπί γῆς στρατευόμενης τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησίας ἀπό περάτων ἕως περάτων τῆς Οἰκουμένης. Ἔτσι ἔγινε τό σημερινό δοξασμένο ἀμαράντινο στεφάνι, πού ἀκτινοβολεῖ ἡρωϊσμούς καί μεγαλεῖο. Καί οἱ ἡρωϊσμοί αὐτοί πρίν γίνουν μεγαλεῖο, ἀκολούθησαν τά τρία καθιερωμένα στάδια, δηλαδή τήν πίστη, τήν ζωή καί τήν θυσία. Νά τά ἀναλύσουμε περισσότερο. α) Πίστη. 1) Ἡ βαθειά πίστη στήν ἀλήθεια τῆς διδασκαλίας τοῦ Χριστοῦ, εἶναι θεμέλιο. 2) Ἡ πεποίθηση ὅτι δέν ὑπάρχει ἄλλος δρόμος. 3) Ἡ πληροφορία τῆς καρδιᾶς, ὅτι μόνο κοντά στόν Θεό εἶναι θεμελιωμένη ἡ εὐτυχία καί ἡ γαλήνη. Χωρίς, αὐτούς τούς τρεῖς συνθετικούς κρίκους, ἡ ψυχή δέν μπορεῖ νά προχωρήσει. Εἶναι ἀνεμική, ἀνάπηρη. Αὐτή τήν πίστη τήν ἐνστερνίστηκαν οἱ ἀγωνιστές τῆς Ἐκκλησίας, στήν ψυχή στήν καρδία καί στό σῶμα. Καμία δύναμη ἀντίθετη δέν μποροῦσε νά σβήσει αὐτή τήν φλόγα. Εἶχε πυρακτώσει τά πάντα, καρδιά, νοῦν, θέληση, πόθους, προσδοκίες. Καμίνι μέσα πού ἔλιωνε κάθε ἀμφιβολία, κάθε δισταγμό. Ἔτσι, μιά τέτοια πίστη, ἦταν ἀδύνατο νά μή δημιουργήσει στήν συνέχεια μιά ἁγία καί φωτεινή, Ζωή. Φωτεινό παράδειγμα. Πλήρη συμμόρφωση τοῦ βίου τους μέ τό θέλημα τοῦ Θεοῦ. Δέν ἤξεραν τί θά πεῖ συμβιβασμός ἔνοχος, ἑλιγμός ἁμαρτωλός. «Ὅσα ἀληθῆ, ὅσα σεμνά, ὅσα δίκαια, ὅσα ἁγνά... ταῦτα πράσσετε» (Φιλιπ., δ,8,9), συμβουλεύει ὁ Ἀπ. Παῦλος. Καί οἱ ἅγιοι τῆς Ἐκκλησίας μας ἐφήρμοσαν στήν ζωή τους μέχρι κεραίας τόν νόμο τῆς ἀρετῆς. Καί δέν περιορίστηκαν μόνο στούς ἑαυτούς τους. Ἐζήτησαν νά ἐξαγιάσουν καί τούς ἄλλους. Νά τούς ὁδηγήσουν στόν δρόμο τῆς νίκης. Νά ἀλλάξει ἡ κοινωνία. Νά γίνει καλύτερη, Δικαιότερη, Φωτεινότερη. Ἀλλά... Κρίμα! Προσέκρουσαν στήν ὀργανωμένη ἀντίδραση. Ὀρθώθηκε μπροστά τους ἡ ὁπλισμένη κακία. Τό ξίφος, ἡ φωτιά, τά θηρία, τό πυρακτωμένο λάδι, ἡ πίσσα, ὁ πάγος καί τά λοιπά ἀπάνθρωπα ἐκεῖνα βασανιστήρια. Ἀνελέητη ἡ καταδίωξη στά ὄρη, καί στίς ὀπές τῆς γῆς. Ἀμείλικτο τό δίλημμα. Ἤ προδοσία τῆς πίστης τους, ἤ θυσία τῆς ζωῆς τους. Καί χωρίς δισταγμό προτιμήθηκε ἡ Θυσία. Χωρίς πάθος, χωρίς καμία διάθεση μίσους γιά τούς δημίους, μέ ἐκπληκτική καρτερία καί θαυμαστό ψυχικό μεγαλεῖο προχωροῦσαν στό μαρτύριο οἱ ἀνυπέρβλητοι αὐτοί ἥρωες τῆς πίστεως ἄνδρες, γυναῖκες, παιδιά καί βρέφη π.χ. ὁ ἅγιος Κήρυκος 3 ἐτῶν μαρτύρησαν ὑπέρ πίστεως τόν ἀγώνα τόν καλό. Ἐπάνω στά λευκά τους κόκαλα στηρίχτηκε ἡ Ἐκκλησία τοῦ Ἐσταυρωμένου Ἰησοῦ. 12 ΟΛΚΑΣ ΤΕΥΧΟΣ 38

13 Μέ τό αἷμα τους ἐτράφηκαν τά ἰδανικά. Μέ τίς θυσίες τους ἁγιάστηκαν οἱ κατακόμβες. Μέ τά ἅγια ὀστά τους θεμελιώθηκαν ἅγια θυσιαστήρια καί κτίστηκαν ναοί στό ὄνομά τους πρός δόξαν Ἐκείνου γιά τόν Ὁποῖο θυσιάστηκαν. «Γνῶσιν λοιπόν θείαν παρ Αὐτοῦ λαβόντες, ἕνα Κύριο τὸν Θεὸν γινώσκομεν ἐν τρισίν ὑποστάσεσι προσκυνούμενον καὶ αὐτὸν μόνον λατρεύομεν, μίαν πίστιν, ἕν βάπτισμα ἔχοντες, Χριστὸν ἐνδεδύμεθα. Ἀλλ ὁμολογοῦντες τὴν σωτηρίαν, ἔργῳ καί λόγῳ ταύτην ἀνιστοροῦμε». Οἶκος Κυριακή τῆς Ὀρθοδοξίας. Οἱ μάρτυρες αὐτοί εἶναι οἱ ἁγνότεροι φρουροί τῶν ἰδεωδῶν τοῦ κόσμου. Ἕνδεκα ἑκατομμύρια τόσοι εἶναι οἱ γνωστοί μόνο μάρτυρες ὑψώνουν προσευχές πρός τόν ἀρχηγό καί τελειωτή τῆς πίστεως, γιά τήν Ἐκκλησία Του ἐπί τῆς γῆς. Μέ τά ἅγια χέρια τους ἔπλεξαν τό στέμμα τῆς νίκης, πού σήμερα ἡ Ἐκκλησία μας φορεῖ μέ ἀγαλλίαση λαμπροφοροῦσα «ἐν ἱματισμῷ διαχρύσῳ περιβεβλημένη πεποικιλμένη» ( ψαλμ. μδ 10). Ἀπό τά βάθη τῶν αἰώνων ἀναπηδᾶ ἀκτινοβολοῦσα ἡ δόξα τῆς Ἐκκλησίας, πού δημιουργεῖ ὅμως νέα καθήκοντα καί χρέη. 2. Θλιβερές διαπιστώσεις. Ἀλλοίμονο! Ἡ γενεά μας δέν φαίνεται ἀξία τοῦ φωτεινοῦ αὐτοῦ παρελθόντος. Τήν ἐποχή ἐκείνη τῶν ἡρωισμῶν, τῆς ἀρετῆς, τῆς θυσίας, τήν διαδέχεται σήμερα ἡ ἐποχή τῆς ὕλης, τῆς φθορᾶς, τοῦ μαρασμοῦ. Ἐμεῖς οἱ χριστιανοί, πρέπει νά ὁμολογήσουμε ὅτι, δέν ἔχουμε μέσα μας πάντοτε πνευματική ζωή. Ἡ παγωνιά τῆς ἁμαρτίας, καί ὁ καύσωνας τοῦ συμφέροντος ἔχουν ξηράνει καί ἔχουν κάψει τά παλαιά ἐκεῖνα φύτρα τῶν ἰδανικῶν καί τῶν σκιρτημάτων τῆς κατά Χριστόν ζωῆς καί παρρησίας. Στήν παλαιά ἐκείνη φλόγα τώρα μόνο καπνός ὑπάρχει καί ἡ πίστης εἶναι χλιαρή, κατά τό βιβλίο τῆς ἀποκάλυψης, τοῦ Ἰωάννου τοῦ Εὐαγγελιστοῦ, καί στούς χείμαρρους τοῦ παρελθόντος σήμερα, δυστυχῶς, εὑρίσκει κανείς φτωχές πηγές, πού στάζουν λιγοστό ἁγιόνερο πού καί πού. Δέν εἶναι ὑπερβολές αὐτά πού σημειώνονται. Εἶναι πραγματικότητα. Ἔτσι βλέπει κανείς νά ὑπάρχει σήμερα, στήν λεγομένη πεπολιτισμένη ἐποχή. α) Μιά πίστη προδομένη. Δέν τήν προδίνουν μόνο οἱ αἱρετικοί καί οἱ πράκτορες τῆς πλάνης, πού ἔχουν πλημμυρίσει τήν Ἑλλάδα τοῦ Ἀποστόλου Παύλου. Δέν τήν προδίνουν μόνο οἱ ἄπιστοι, πού δέν ἔχουν δοκιμάσει ποτέ μέσα τους τό φτερούγισμα καί τήν πνευματική ἀγαλλίαση. Δυστυχῶς τήν προδίδουμε καί ἐμεῖς οἱ χριστιανοί, ὅταν ζοῦμε στήν κοινωνία μέ τέτοιο τρόπο, πού οἱ ἄλλοι δέν μποροῦν νά καταλάβουν ἄν πιστεύουμε ἤ ὄχι. Ἔχουμε, μία πίστη ξερή, τυπική, ἄψυχη πεθαμένη, περιορίζεται μόνο σέ ἐκδηλώσεις ἐξωτερικές, τυπικές, ἐντελῶς ἄψυχες, χωρίς νά ἔχει κάποια ἐσωτερική παρόρμηση, πού νά κρατᾶ σέ συναγερμό τόν ὅλον ἄνθρωπο καί δέν τόν ἠλεκτρίζει μέ τήν φλόγα τῆς ἀληθινῆς καί ἀκραιφνοῦς πίστης. «Πλήν ὁ Υἱός τοῦ ἀνθρώπου ἐλθών ἄρα εὑρήσει τήν πίστιν ἐπί τῆς γῆς;». Ἀλήθεια τί θά βρεῖ ἄν ἔλθει; Θά βρεῖ κρίμα! μία ἑτοιμοθάνατη πίστη, μία ἀναιμική ζωή. β) Ἀναιμική ζωή. Φυσικό εἶναι μέ μιά τέτοια πίστη καί ἡ ζωή τῶν συνεχιστῶν τοῦ ἔργου τῶν μαρτύρων, τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας μας, νά εἶναι ἀναιμική. Καί χωρίς αἷμα ὁ ὀργανισμός εἶναι ἀνίσχυρος, εὐπαθής, ἑτοιμόρροπος. ΤΕΥΧΟΣ 38 ΟΛΚΑΣ 13

14 Μᾶς λείπει ἡ ζωντάνια, ἡ ρωμαλέα ψυχή, ἡ δύναμη ἐκείνη πού ἀνυψώνει τόν ἄνθρωπο, πού τόν ἐνισχύει στόν ἀγώνα τόν πνευματικό. Ὁμοιάζουμε ὡσάν, τό φοίνικα, τό τροπικό αὐτό καλλωπιστικό δένδρο, πού ἔχει τόν κορμό ἀκέραιο, σιγά-σιγά ξεραίνεται, γιατί ὁ σκώληκας κατατρώει τά ἐσωτερικά του. Αὐτό παθαίνουμε καί ἐμεῖς. Στούς πειρασμούς τῆς ζωῆς λυγίζουμε. Δέν ὑπάρχει μέσα μας ὁρμή καί ἀντίστασης. Πέφτουμε συχνά, χάνουμε τήν πνευματική ἰκμάδα καί μεγάλοι καί μικροί, καί ἀξιωματοῦχοι καί ἁπλοϊκοί. Καί κάποτε πέφτουν πολύ βαθειά ἄνθρωποι, πού λόγῳ θέσεως, ἔπρεπε νά εἶναι ὀρθοῖ. Χωρίς ὅμως αἷμα καί πίστη πῶς νά μένους ὀρθοί; Μέ μιά τέτοια ἐξέλιξη εἶναι φυσικό νά ὑπάρχει ὄχι. γ) Θυσία, ἀλλά ἀναισθησία. Ἔτσι γίνεται. Ἀπέναντι στούς ἡρωισμούς καί τίς θυσίες τῶν μαρτύρων ὀρθώνεται ἡ ἰδική μας ἀναισθησία. Ὁμιλοῦμε γιά τούς Ἁγίους ἥρωες καί μάρτυρες τῆς Ἐκκλησίας μας. Τούς κάνουμε εἰκόνες λαμπρές. Κρεμᾶμε καντήλια χρυσά καί ἀνάβουμε εὐώδη θυμιάματα. Ὀργανώνουμε πανηγύρια, Θεῖες Λειτουργίες καί ἔπειτα; Ἔπειτα;... τίποτε. Μένουμε οἱ ἴδιοι. Χωρίς βαθύτερες συγκινήσεις. Χωρίς μίμηση τοῦ παραδείγματός τους. Χωρίς ἀγώνα καί περνοῦν ἔτσι οἱ ἡμέρες. Οἱ μέν ἅγιοι εἶναι στά εἰκονοστάσια τους καθηλωμένοι, ἐμεῖς δέ στήν φυλακή τῶν συμβιβασμῶν καί τῆς ἄρνησης. Καμία ἐπαφή ψυχική μαζί τους, καμία ἕνωση πνευματική, κανένα ὅραμα μίμησης τῆς ζωῆς τους. Ἐάν ἦταν δυνατό νά ἐπιστρέψουν σήμερα στή γῆ οἱ μάρτυρες καί νά ἰδοῦν πῶς καταντήσαμε οἱ σημερινοί πιστοί θά μᾶς ἔλεγαν. Γι αὐτό ἐμεῖς δώσαμε τό αἷμα μας; «Γιά νά σβήσετε ἐσεῖς τόν πυρσό, πού ἐμεῖς ἀνάψαμε μέ τήν δική μας θυσία; Κρίμα! Προδώσατε τόν ἀγώνα. Φανήκατε ἀνάξιοι νά κρατήσετε τήν δόξα τοῦ παρελθόντος!». Ἀλήθεια, Πατέρες καί ἀδελφοί μου τί ἀπάν τηση θά δίδαμε τότε; 3) Ἀνάγκη ἀναβάπτισης. Πρέπει νά εἴμαστε εἰλικρινεῖς μέ τόν ἑαυτό μας. Δέν πᾶμε καλά. Κάτι πρέπει νά ἀλλάξει. Δύο ἐνέργειες εἶναι ἐπιβεβλημένες. Πρῶτο: Ἡ κάθαρση. Πρέπει νά ἀναβαπτιστοῦμε μέσα στήν δεξαμενή, πού εἶναι γεμάτη ἀπό τό αἷμα τῶν μαρτύρων τῆς πίστης μας. Ἐκεῖ μέσα νά λουστοῦμε, νά ἐξαγνιστοῦμε, νά καθαριστοῦμε σωματικά καί ψυχικά. Μικροί καί μεγάλοι. Καί Δεύτερο: «ἀναλάβετε τήν πανοπλία τοῦ Θεοῦ. «Στῆτε οὖν περιζωσάμενοι τὴν ὀσφὺν ὑμῶν ἐν ἀληθείᾳ... Ἐπί πᾶσιν ἀναλαβόντες τὸν θυρεὸν τῆς πίστεως... Καὶ τὴν περικεφαλαίαν τοῦ σωτηρίου δέξασθε, καί τὴν μάχαιραν τοῦ Πνεύματος...» ( Ἐφεσίους στ, 13-17). Αὐτά μᾶς συμβουλεύει ὁ Ἀπόστολος Παῦλος. Δέν εἶναι πλέον ἐπιτρεπτό νά παρουσιαζόμαστε ἄοπλοι, ἄψυχοι, ἡττοπαθεῖς, ὅταν ἐμπρός μας ὑπάρχει ἡ ἡρωική καί γενναία φάλαγγα τῶν ἀγωνιστῶν τῆς πίστης μας. Δέν μπορεῖ ἡ Ἐκκλησία, ἐμεῖς, δηλαδή, πού συγκροτοῦμε τό σῶμα Της, νά ζοῦμε μέ τίς ἀναμνήσεις τοῦ παρελθόντος. Νέοι ἅγιοι χρειάζονται. Νέα στεφάνια... Ἡ Ἐκκλησία εἶναι τό ἐργαστήρι αὐτό τῶν Ἁγίων. Ὅλων τῶν ἐποχῶν. Ὅλων τῶν αἰώνων. Ἑπομένως καί τῆς ἐποχῆς μας. Οἱ γνήσιοι χριστιανοί δίνουν καί παίρνουν. Δίνουν κόπους, ἀγάπη, πίστη, ἱδρώτα, καί κυρίως αἷμα. Καί παίρνουν δόξα καί αἰώνιο στεφάνι. Τό αἷμα στή γῆ. Στόν οὐρανό τό στεφάνι! Λέγει Κύριος ὁ Παντοκράτωρ «ἐγὼ τοὺς δοξάσαντάς με ἀντεδοξάσω!». 14 ΟΛΚΑΣ ΤΕΥΧΟΣ 38

15 Ἀπό τόν ἑορτασμό τοῦ Ὁσίου Σάββα Καλύμνου. Ἀπό τόν ἑορτασμό τοῦ Ἁγίου Παντελεήμονος Καλύμνου. Ἀπό τόν ἑορτασμό τοῦ Ἱ. Μητροπολιτικοῦ Ναοῦ Θ.Μ. Σωτῆρος Χριστοῦ Καλύμνου. ΤΕΥΧΟΣ 38 ΟΛΚΑΣ 15

16 Η βραδινη προσευχη Υστερα ΑπΟ μια κουραστικη μερα... Ἐπιμέλεια Γεώργιος Ἰ. Χρυσούλης, γραμματεύς Ἱ. Μητροπόλεως Τ ό βράδυ, κατάκοπος καθώς εἶμαι ἀπό τό μόχθο τῆς ἡμέρας, δέν ἔχω ὄρεξη γιά προσευχή. Ἄλλωστε, γιατί νά προσευχηθῶ;... Μά πῶς εἶναι δυνατό! Νά μήν ἔχει κανείς διάθεση ἐπικοινωνίας μέ τόν Κύριο, ἔστω καί ἐξουθενωμένος σωματικά; Μήπως οἱ ὁποιεσδήποτε διασκεδάσεις ξεκουράζουν τόν ἄνθρωπο; Ὄχι, αὐτές τόν καταπονοῦν περισσότερο, ἐνῶ ἡ προσευχή ἕλκει τή θεία χάρη, πού ἀναπαύει σῶμα καί ψυχή. Δέν προσεύχεστε, λοιπόν... Ἤ εἶστε θυμωμένοι μέ τόν Θεό ἤ πιστεύετε ὅτι δέν Τόν ἔχετε ἀνάγκη. Γιατί νά προσευχηθῶ; Ἀναρωτιέστε. Νιώθετε αὐτάρκεια καί αὐτοϊκανοποίηση. Εἶστε χορτάτοι! Καί δέν θέλετε νά ζητᾶτε... Κάθε βράδυ, ὅσο κουρασμένοι κι ἄν εἶστε, μήν παραλείπετε νά καταφεύγετε σ Ἐκεῖνον. Νά προσεύχεστε γονατιστοί ἤ καθισμένοι. Καί ὅταν μπορεῖτε, νά σηκώνεστε ὄρθιοι. Δέν ἔχει τόση σημασία ἡ στάση, φτάνει νά προσεύχεστε. Νά εὐχαριστεῖτε τόν Κύριο γιά τήν ἡμέρα πού πέρασε, ὅσο δύσκολη κι ἄν ἦταν. Νά Τόν παρακαλᾶτε γιά μιά καλή νύχτα καί νά ζητᾶτε συγχώρηση μέ βαθειά μετάνοια γιά τά σφάλματά σας. Προσευχή τή νύχτα στό κρεβάτι. Στή δι- άρκεια τῆς νύχτας, ὅποτε ξυπνᾶτε γιά λίγο καί πρίν σᾶς ξαναπάρει ὁ ὕπνος. Νά προσεύχεστε ἔτσι ὅπως εἶστε ξαπλωμένοι. Αὐτό δέν εἶναι κακό. Ἀπεναντίας μάλιστα, ἄν συνηθίσετε νά λέτε τήν εὐχή ἤ κάποιον ψαλμό στά μεσοδιαστήματα τοῦ ὕπνου θά διώχνετε ὅλους τούς κακούς λογισμούς, πού σᾶς πολεμοῦν ἐκείνη τήν ὥρα. Τήν παρακάτω προσευχή στόν φύλακα ἄγγελό μας, τήν βρίσκουμε στό τέλος τοῦ Μικροῦ Ἀποδείπνου. Καλό εἶναι νά τήν λέμε τουλάχιστον τό βράδυ πρίν κοιμηθοῦμε. Εὐχὴ εἰς τὸν φύλακα Ἄγγελον Ἅγιε Ἄγγελε, ὁ ἐφεστὼς τῆς ἀθλίας μου ψυχῆς καὶ ταλαιπώρου μου ζωῆς, μὴ ἐγκαταλίπῃς με τὸν ἁμαρτωλόν, μηδὲ ἀποστῇς ἀπ ἐμοῦ διὰ τὴν ἀκρασίαν μου μὴ δώῃς χώραν τῷ πονηρῷ δαίμονι κατακυριεῦσαί μου τῇ καταδυναστείᾳ τοῦ θνητοῦ τούτου σώματος κράτησον τῆς ἀθλίας καὶ παρειμένης χειρός μου, καὶ ὁδήγησόν με εἰς ὁδὸν σωτηρίας. Ναί, ἅγιε Ἄγγελε τοῦ Θεοῦ, ὁ φύλαξ καὶ σκεπαστὴς τῆς ἀθλίας μου ψυχῆς καὶ τοῦ σώματος, πάντα μοι συγχώρησον, ὅσα σοι ἔθλιψα πάσας τὰς ἡμέρας τῆς ζωῆς μου, καὶ εἴ τι ἥμαρτον τὴν σήμερον ἡμέραν σκέπασόν με ἐν τῇ παρούσῃ νυκτὶ καὶ διαφύλαξόν με ἀπὸ πάσης ἐπηρείας τοῦ ἀντικειμένου, ἵνα μὴ ἔν τινι ἁμαρτήματι παροργίσω τὸν Θεόν καὶ πρέσβευε ὑπὲρ ἐμοῦ πρὸς τὸν Κύριον τοῦ ἐπιστηρίξαι με ἐν τῷ φόβῳ αὐτοῦ καὶ ἄξιον ἀναδεῖξαί με δοῦλον τῆς αὐτοῦ ἀγαθότητος. Ἀμήν. 16 ΟΛΚΑΣ ΤΕΥΧΟΣ 38

17 Μετάφραση Ἅγιε Ἄγγελε, ὁ προστάτης τῆς κακῆς ψυχῆς μου καί ταλαίπωρης ζωῆς μου, μή μ ἐγκαταλείψεις τόν ἁμαρτωλό, οὔτε νά φύγεις ἀπό κοντά μου, ἐπειδή εἶμαι ἀσυγκράτητος μήν ἐπιτρέψεις στό διάβολο νά μέ κυριεύσει μέ τή τυραννία τοῦ σώματος, πού εἶναι θνητό. Κράτησε τό κακό κι ἐξαντλημένο χέρι μου καί ὁδήγησέ με στό δρόμο τῆς σωτηρίας. Πραγματικά, ἅγιε Ἄγγελε τοῦ Θεοῦ, πού εἶσαι φύλακας καί σκεπαστής τῆς ἁμαρτωλῆς μου ψυχῆς καί τοῦ σώματος, ὅλα νά τά συγχωρέσεις ὅσα ἔκανα μέχρι σήμερα καί μέ τά ὁποῖα σ ἐπίκρανα. Νά μέ προστατεύσεις κι αὐτή τή νύχτα ἀπό κάθε κακή διάθεση τοῦ ἀντιπάλου, γιά νά μή λυπήσω τό Θεό μέ κάποιο σφάλμα. Καί νά μεσιτεύεις γιά μένα στόν Κύριο γιά νά μέ στηρίξει στό σεβασμό ἀπέναντί Του καί νά μέ κάνει ἄξιο ὑπήκοο τῆς καλοσύνης Του. Ἀμήν. Œ ΝΕΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΣΧΟΛΗ ΓΟΝΕΩΝ Σ τά πλαίσια τῶν δραστηριοτήτων τῆς Σχολῆς Γονέων καί μέ πρωτοβουλίες τοῦ Μητροπολίτου μας, ἔλαβαν χώρα οἱ ἑξῆς ὁμιλίες καί διαλέξεις: 14 Μαΐου, ὁμιλία ἀπό τόν Σεβ. Μητροπολίτη Σισανίου & Σιατίστης κ. Παῦλο, μέ θέμα τά νέα ζευγάρια. 25 & 26 Μαΐου, ὁμιλίες ἀπό τόν Παν. Ἀρχιμανδρίτη Καλλίνικο Μαυρολέοντα, Ἱεροκήρυκα τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Καρπάθου καί Ἡγούμενο τῆς Ἱερᾶς Πατριαρχικῆς καί Σταυροπηγιακῆς Μονῆς Ἁγίου Γεωργίου Βασσῶν Καρπάθου, μέ θέμα: «Νοιάζομαι γιά τό παιδί μου». 26 Ἰουνίου, ὁμιλία ἀπό τόν Πρωτοπρεσβύτερο π. Σπυρίδωνα Βασιλάκο, τῆς Ἱ. Μητροπόλεως Θηβῶν καί Λεβαδείας καί διευθυντή τοῦ ἐκεῖ Ἐκκλησιαστικοῦ Ραδιοφωνικοῦ Σταθμοῦ, μέ θέμα: «Ἡ ἀλήθεια τῶν παραμυθιῶν». 18 Σεπτεμβρίου, ὁμιλία ἀπό τόν Σεβ. Μητροπολίτη Μεσογαίας καί Λαυρεωτικῆς κ. Νικόλαο, μέ θέμα: «Ἡ Οἰκογένεια ὡς ἐργαστήρι Ἁγιότητος». 21 Σεπτεμβρίου, ὁμιλία ἀπό τόν Σεβ. Μητροπολίτη Προικοννήσου κ. Ἰωσήφ, μέ θέμα: «Ὀρθόδοξο ἦθος καί διαπροσωπικές σχέσεις». Ἀπό τίς δραστηριότητες τῆς Σχολῆς Γονέων τῆς Μητροπόλεως σέ Λέρο καί Κάλυμνο. ΤΕΥΧΟΣ 38 ΟΛΚΑΣ 17

18 Ὁ ΓΑΜΟΣ: «ΜΥΣΤΗΡΙΟΝ ΜΕΓΑ» 1 Νικόλαος Φραντζής, Φοιτητής Τμήματος Θεολογίας Α.Π.Θ. γάμος ἀποτελεῖ κεντρικό γεγονός στήν ζωή τῶν ἀνθρώπων κάθε φυλῆς καί κάθε ἐποχῆς. Ἡ γενετήσιος ἐπιθυμία εἶναι δῶρο τοῦ Θεοῦ στόν ἄνθρωπο ἐντασσόμενο στό πλαίσιο τῆς πρόνοιάς του γι αὐτόν, ἀφοῦ συνιστᾶ τήν κινητήριο δύναμη πού ὠθεῖ τούς ἀνθρώπους νά ἔλθουν σέ γάμο. Χάριν αὐτῆς δημιουργήθηκε ἡ πρώτη, ἀλλά καί ἡ διαχρονικότερη μορφή κοινωνίας, ἡ οἰκογένεια. Γιά νά κατανοηθεῖ ὅμως ἡ ἀξία τῆς σύζευξης δύο ἀνθρώπων εἶναι ἀναγκαῖο νά ἐπισημανθεῖ ἡ ὑπαρξιακή σχέση μεταξύ τῶν δύο φύλων ὅπως ἐπίσης καί ἡ σχέση μεταξύ τους πρίν τήν πτώση, μετά τήν πτώση καί μετά τήν ἐνανθρώπηση τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ Χριστοῦ. Στό βιβλίο τῆς Γενέσεως παρατίθεται ἡ παρακάτω διήγηση: «Καὶ εἶπε Κύριος ὁ Θεός, οὐ καλὸν εἶναι τὸν ἄνθρωπον μόνον, ποιήσομεν αὐτῷ βοηθὸν κατ αὐτόν καὶ ἐπέβαλεν ὁ Θεὸς ἔκστασιν επὶ τὸν Ἀδὰμ καὶ ὕπνωσε, καὶ ἔλαβε μία τῶν πλευρῶν αὐτοῦ καὶ ἀνεπλήρωσε σάρκα ἀντ αὐτῆς. Καὶ ᾠκοδόμησεν ὁ Θεὸς τὴν πλευράν, ἦν ἔλαβε ἀπὸ τοῦ Ἀδάμ, εἰς γυναῖκα καὶ ἤγαγεν αὐτὴν πρὸς τὸν Ἀδάμ. Καὶ εἶπεν Ἀδάμ, τοῦτο νῦν ὀστοῦν ἐκ τῶν ὀστέων μου καὶ σάρξ ἐκ τῆς σαρκός μου, αὐτὴ κληθήσεται γυνή, ὅτι ἐκ τοῦ ἀνδρὸς αὐτῆς ἐλήφθη αὐτή». 2 Ἄν ἀπό τήν παραπάνω διήγηση γίνει ἡ διάκριση μεταξύ τοῦ γλωσσικοῦ κώδικα καί τῆς ἀλήθειας πού αὐτός ἐκφράζει, γίνεται ἀντιληπτή ἡ στενή σχέση πού ὑπάρχει μεταξύ τῶν δύο φύλων, ἡ ὁποία βρίσκεται στή βάση τῆς δη- 1. Πρός Ἐφεσίους: ε, Γένεσις: β, μιουργίας τους. Ὁ ἴδιος ὁ Θεός μαρτυρεῖ πώς δέν εἶναι καλό γιά τόν Ἀδὰμ νά εἶναι μόνος. Πλάθει λοιπόν τήν γυναίκα λαμβάνοντας σάρκα ἀπό τήν πλευρά τοῦ Ἀδάμ. Ὁ πρωτόπλαστος, ἀναγνωρίζοντας στό πρόσωπο τῆς γυναίκας τόν ἑαυτό του, ἀναφωνεῖ πώς αὐτή εἶναι ὀστό ἀπό τά ὀστά μου καί σάρκα ἀπό τήν σάρκα μου ὑποδηλώνοντας ἀκριβῶς τήν πληρότητα τῆς ἀνθρώπινης φύσης, ἡ ὁποία συνίσταται καί ἀπό τά δύο φύλα. Ἐπίσης ἕνα ἄλλο στοιχεῖο πού ὑποδεικνύει ὄχι ἁπλῶς τήν ἰσοτιμία τῶν δύο, ἀλλά τήν ὀντολογική τους συγγένεια, εἶναι ἡ ρίζα τῶν λέξεων «ἄνδρας» καί «γυναίκα», πού χρησιμοποιεῖ τό πρωτότυπο ἑβραϊκό κείμενο. Ὁ ἄνδρας ὀνομάζεται «ἴσα» καί ἡ γυναίκα «ἴς». Ἡ μόνη διαφορά τῶν παραπάνω λέξεων εἶναι οἱ καταλήξεις. Ἑρμηνεύοντας ὁ Ἅγιος Ἰωάννης ὁ Χρυσόστομος τά τῆς δημιουργίας ἀναφέρει μεταξύ ἄλλων: «τά τῆς συνουσίας ἔγιναν μετά τήν παράβαση, μέχρι τότε ζοῦσαν ὡς ἄγγελοι μέσα στόν παράδεισο χωρίς νά φλέγονται ἀπό τήν σαρκική ἐπιθυμία, οὔτε νά πολιορκοῦνται ἀπό ἄλλα πάθη, δέν εἶχαν ἀνάγκη νά φοροῦν ροῦχα, οὔτε πιέζονταν ἀπό τίς φυσικές ἀνάγκες, διότι ἦταν ντυμένοι μέ τήν θεϊκή δόξα». Ἡ φράση «θεϊκή δόξα» πού χρησιμοποιεῖ ὁ ἱερός πατήρ, εἶναι ἡ λέξη κλειδί πού μᾶς ἐπιτρέπει νά κατανοήσουμε τίς σχέσεις τῶν πρωτοπλάστων μεταξύ τους καί μέ τόν Θεό. Ἡ μετοχή στίς ἄκτιστες ἐνέργειες τοῦ Θεοῦ εἶναι τό ἑνοποιητικό στοιχεῖο πού συνδέει τούς ἀνθρώπους μέ τόν Θεό, μεταξύ τους καί μέ ὅλη τήν κτίση. Ἡ ἕνωση μέ τόν Θεό σύμφωνα μέ τόν 18 ΟΛΚΑΣ ΤΕΥΧΟΣ 38

19 Ἅγιο Ἰωάννη τόν Χρυσόστομο ἐλευθερώνει τόν ἄνθρωπο ἀπό κάθε φυσική ἀνάγκη καί τόν ἀνάγει σ ἕνα ἄλλο ἐπίπεδο, ὅπου παύει νά «σκέφτεται» καί ξεκινᾶ νά ζεῖ. Μετά τήν πτώση καί τήν εἰσαγωγή τοῦ θανάτου στήν ἀνθρώπινη ἱστορία οἱ σχέσεις μεταξύ τῶν δύο φύλων ἀλλά καί γενικότερα οἱ σχέσεις μεταξύ τῶν ἀνθρώπων καί τοῦ Θεοῦ καί μεταξύ τῶν ἀνθρώπων καί τῆς κτίσης διαταράσσονται σέ τέτοιο βαθμό, ὥστε ἡ ἑνότητα, πού πρίν διασφάλιζε τήν ἁρμονική καί ἀέναη πορεία πρός τό καθομοίωσιν, παύει νά ὑφίσταται μέ τραγικές συνέπειες στήν ὅλη λειτουργία τοῦ σύμπαντος. Γιά νά μήν ἐξαφανισθεῖ τό ἀνθρώπινο γένος μετά τήν εἴσοδο τοῦ θανάτου ὁ «εὐμήχανος» Θεός «συνεχώρησεν διά τῆς συνουσίας αὐξηθῆναι τό γένος». Ἡ γέννηση τῶν παιδιῶν, ἡ τεκνογονία, εἶναι πολύ μεγάλη παρηγοριά λόγω τῆς θνητότητος τῶν ἀνθρώπων. Ὁ γάμος γίνεται ἀρχικά μέσον πρός τεκνογονία. Γιά νά κτυπήσει τό φοβερό πρόσωπο τοῦ θανάτου ὁ Θεός χάρισε «τήν τῶν παίδων διαδοχήν». Οἱ πρῶτοι ἄνθρωποι μέ τήν ἀπόκτηση τέκνων ἔβλεπαν τήν συνέχιση τῆς ζωῆς τους καί παρηγοροῦνταν γιά τόν θάνατό τους. Ἡ τεκνοποιΐα θεωρεῖται ἀρχική αἰτία τοῦ γάμου. Μετά ὅμως τήν κατάργηση τοῦ θανάτου διά τῆς Ἀναστάσεως ὁ γάμος ἀποκτᾶ τελεολογική δυναμική. Σκοπός του εἶναι ἡ θέωση τῶν συζύγων διά τῆς ἑνώσεως τους μέ τόν Θεό καί μεταξύ τους. Ὁ ἔρωτας τῶν δύο φύλων διά τοῦ μυστηρίου τοῦ γάμου ἐκεντρίζεται στό σῶμα τοῦ Χριστοῦ καί στήν συνέχεια τροφοδοτεῖται καί ἐξελίσσεται σέ μία ἀνιδιοτελῆ ἀγάπη ὅπου τό ἐγώ παύει νά ὑφίσταται ὄχι ὡς ταυτότητα ἀλλά ὡς ἐμπαθές θέλημα. Οἱ σεξουαλικές σχέσεις μεταβάλλονται σταδιακά ἀ πό ἁπλή βιολογική ἐκτόνωση σέ ἀρωγό πνευματικῆς τελειώσεως. Ὁ Ἅγιος Πορφύριος μᾶς πληροφορεῖ πώς: «Ὁ σαρκικός ἔρωτας μέ σα στόν γάμο βοηθάει στόν πνευματικό. Εἶναι δύσκολο νά σοῦ τό ἐξηγήσω ἀλλά μέσα στόν γάμο ὁ σαρκικός ἔρωτας γί νεται πνευματικός, μεταβάλλεται. Δέν μπορῶ νά σοῦ τό διατυπώσω. Σιγά-σιγά τό ζευγάρι ἑνώνεται πολύ καί μέ τόν σαρκικό ἔρωτα καί μέ τόν πνευματικό προχωρεῖ πρός τόν πνευματικό καί στό τέλος μένει αὐτός, ὁ πνευματικός, καί δέν ἔχει ἀνάγκη ἀπό τόν σωματικό. Γιά νά γίνει ὅμως αὐτό, πρέπει νά προχωρήσει πολύ στόν πνευματικό. Ὁ σαρκικός ἔρωτας δέν εἶναι μόνο γιά τήν τεκνογονία. Βοηθάει στόν πνευματικό ἔρωτα. Ἀλλά μέσα στόν γάμο, μέ τήν εὐλογία καί τήν Χάρη τοῦ Θεοῦ. Ἡ ἔξω ἀπό τόν γάμο σχέση ἀλλάζει σέ λίγο καί γίνεται βάσανο. Μπερδεύει καί βασανίζει τούς ἀνθρώ- ΤΕΥΧΟΣ 38 ΟΛΚΑΣ 19

20 πους. [...] Καθώς φτιάνουν ὁ καθένας τήν προσωπικότητά του, προχωροῦν, ἐργάζονται, δημιουργοῦν καί ἑνώνονται. Καί τρελαίνεται ὁ ἕνας γιά τόν ἄλλον χωρίς νά μιλοῦν. Κάπως ἔτσι, ἄς ποῦμε, γίνεται καί μέ τόν Θεό. Ἀλλά πολύ λίγο μοιάζει.» 3 Ὁ Ἀπόστολος Παῦλος ἀναφερόμενος πρός τούς Ἐφεσίους παραλληλίζει τίς σχέσεις τῶν συζύγων μέ τήν σχέση Χριστοῦ καί ἐκκλησίας. «Οἱ ἄνδρες ἀγαπᾶτε τὰς γυναῖκας ἑαυτῶν, καθὼς καὶ ὁ Χριστός ἠγάπησεν τὴν ἐκκλησίαν καὶ ἑαυτόν παρέδωκεν ὑπὲρ αὐτῆς» 4, ἀναφέρει, ὑποδηλώνοντας τήν ὑποχρέωση πού ἔχουν οἱ σύζυγοι νά κενώνουν τούς ἑαυτούς τους κατά τό παράδειγμα τῆς κενώσεως τοῦ Θεανθρώπου γιά τήν σωτηρία τοῦ κόσμου. Ὁ ἄνδρας πλέον 3. Ἀ. Κωστάκου, Συνομιλώντας μέ τόν γέροντα Πορφύριο, ἔκδ. «Ἡ μεταμόρφωσις τοῦ Σωτῆρος», 2012, σελ: Πρός Ἐφεσίους: ε,25. δέν ζεῖ γιά ἐκεῖνον ἀλλά γιά τήν γυναίκα του καί ὁμοίως ἡ γυναίκα δέν ζεῖ γιά τόν ἑαυτό της ἀλλά γιά τόν ἄνδρα της. Ὁ παραπάνω παραλληλισμός φανερώνει τήν σωτηριολογική προοπτική τοῦ γάμου καί παρακινεῖ τόν Ἀπ. Παῦλο νά τόν προσδιορίσει ὡς «μυστήριον μέγα». Σύμφωνα μέ τά παραπάνω ὁ γάμος δέν εἶναι μία τελετή πού ἁπλῶς ἐπισημοποιεῖ τό δεσμό δύο ἀνθρώπων ἀλλά ἕνα μυστήριο πού ἁγιάζει τούς συμμετέχοντες καί τούς εἰσάγει στήν βασιλεία τῶν οὐρανῶν. Μέ τή χάρη τοῦ Θεοῦ ὡς συνεργό στόν ἀγώνα τό ζευγάρι ἑνώνεται ἀρχικά μεταξύ του καί σταδιακά μέ τήν εὐρύτερη οἰκογένεια του καί ὅλους τούς ἀνθρώπους. Σπᾶνε τά στενά ὅρια τῆς οἰκογένειας καί τό ζευγάρι ἀνοίγεται στήν ἐλευθερία τῶν τέκνων τῆς δόξης τοῦ Θεοῦ, ὅπου σ αὐτήν τήν κατάσταση ὁ κάθε ἄνθρωπος γίνεται πατέρας, μητέρα, υἱός, θυγατέρα καί σύζυγος. Œ ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΤΟΥ ΚΑΛΥΜΝΙΟΥ ΔΗΜΑΡΧΟΥ ΤΗΣ ΦΛΩΡΙΔΑΣ Η.Π.Α. Ἀπό τήν ἐπίσκεψη τοῦ Καλυμνίου Δημάρχου τῆς πόλεως τοῦ Τάρπονς Σπρινκς τῆς Φλώριδας Ἡνωμένων Πολιτειῶν Ἀμερικῆς, κ. Χρυσόστομου Ἀλαχούζου στήν Μητρόπολη Καλύμνου. Ὁ Μητροπολίτης μας κ. Παΐσιος τόν καλωσόρισε, τοῦ εὐχήθηκε νά εἶναι καλοστερεωμένος καί τοῦ δώρισε τήν εἰκόνα τοῦ Χριστοῦ καί τό βιβλίο τῆς Παναγίας τῆς Κεχαριτωμένης. Ἐντύπωση μᾶς ἔκανε ὅτι, ὅπως μᾶς εἶπε ὁ ἴδιος, πρίν ἀπό κάθε δημοτικό συμβούλιο γίνεται προσευχή γιά νά τούς φωτίσει ὁ Θεός! 20 ΟΛΚΑΣ ΤΕΥΧΟΣ 38

21 Œ ΜΕΓΑΛΗ ΠΑΡΑΣΚΕΥΉ ΚΑΙ ΜΕΓΑ ΣΑΒΒΑΤΟ ΣΤΗ ΛΕΡΟ Μεγ. Παρασκευή - Ἀποκαθήλωση Ἱ. Μητροπολιτικός Ναός «Εὐαγγελισμός τῆς Θεοτόκου» Λέρου. Μεγ. Παρασκευή - Ἀποκαθήλωση στήν «Παναγία τοῦ Κάστρου» Λέρου. Μέγα Σάββατο - Ἄφιξη Ἁγίου Φωτός καί Ἀνάσταση στή Λέρο. ΤΕΥΧΟΣ 38 ΟΛΚΑΣ 21

22 ΑΝΑΣΤΑΣΗ Κωνσταντῖνος Ἀλαγκιοζίδης, Πτυχιοῦχος Τμήματος Θεολογίας Α.Π.Θ. Π ροσδοκῶ Ἀνάστασιν νεκρῶν καί ζωήν τοῦ μέλλοντος αἰῶνος φράση κομβική, βαθύτατα περιεκτική μέ ἀτέλεστη δυναμικότητα, φράση ἀμιγῶς χριστιανική. Ὅλη ἡ ζωή τῆς Ἐκκλησίας, κατά τρόπο ἐμφανῆ καί ἐνίοτε ἀπροκάλυπτο δομεῖται καί διαρθρώνεται γύρω ἀπό τήν ἐλπίδα τῆς Ἀνάστασης. Ὅλο τό Εὐαγγέλιο καί τό κήρυγμα τῶν Ἀποστόλων θεμελιώθηκε στήν ἔννοια αὐτή, ὄχι ὡς ἔννοια μέ ἀφαιρετική σημασία, ἀλλά ὡς ζωντανή πραγματικότητα, ἀφοῦ εἶδαν, ἄκουσαν, ἄγγιξαν, ἔφαγαν, ὁμίλησαν καί ἐν ὀλίγοις κοινώνησαν μέ τόν ἀναστάντα Κύριο Ἰησοῦ Χριστό. Αὐτό, ἄλλωστε, τό γεγονός, ἔδωσε καί ὅλη ἐκείνη τή ζωτικότητα καί τήν ἐνέργεια στούς Ἀποστόλους νά φύγουν στά πέρατα τοῦ τότε γνωστοῦ κόσμου καί νά κηρύξουν ἀκριβῶς τόν Ἐσταυρωμένο καί ταυτόχρονα ἀναστημένο Ἰησοῦ Χριστό. Ὡστόσο, ἡ ἔννοια τῆς Ἀνάστασης δέν εἶναι δόκιμο εἴτε νά περιοριστεῖ αὐτόνομα εἴτε νά μεριστεῖ ὡς δευτερεῦον γεγονός. Ἀποτελεῖ τήν κορωνίδα σέ μιά ἀλληλουχία γεγονότων καί πράξεων, σύμφωνα μέ τό Οἰκονομικό ἔργο τοῦ Θεοῦ στόν κόσμο δηλαδή τήν ἔνσαρκη παρουσία τοῦ Υἱοῦ-Λόγου στό κτιστό γίγνεσθαι, πρός σωτηρία τοῦ ἑκούσια ἐκπεσμένου ἀνθρώπου, ἀπό ἀτέρμονη καί ἀνιδιοτελῆ ἀγάπη. Ἡ σωτήρια αὐτή ἐπέμβαση ἐκκινεῖ μέ τήν ἴδια τή Σάρκωση, τήν κένωση, δηλαδή, τοῦ Θεοῦ μέ τή πρόσληψη τῆς κτιστότητας, τήν καταξίωσή της καί τόν καθαγιασμό της, τήν παροχή τῆς διδασκαλίας καί τόν ὀρθό τρόπο ζωῆς τῶν ἀνθρώπων. Κέντρο της ἔχει τήν ἀγαπητική κοινωνία μέ τό Θεό καί τήν κτίση, τά Πάθη τοῦ Κυρίου καί τήν ἄρση τῆς ἁμαρτίας, τόν κατά σάρκα θάνατο, μέ κορύφωση τελικά τήν Ἀνάσταση καί τήν Ἀνάληψη, πρός ἐνδυνάμωση τῶν ἀνθρώπων, ὥστε ἀφενός νά γίνει κατανοητό ὅτι ὁ μεγαλύτερος καί ἀπεχθέστερος ἐχθρός τους, ὁ θάνατος, νικήθηκε καί ἀφετέρου ὅτι ἀνοίγεται ἡ πόρτα στήν αἰωνιότητα, στό διαυγέστε ρο φῶς, στήν ἀληθινή κοινωνία καί μακαριότητα, στήν ὄντως Ζωή. Εἶναι πολύ σημαντικό νά ὑπογραμμιστεῖ, πώς τούτη ἡ Ἀνάσταση δέν περιορίζεται μόνο καί ἀποκλειστικά στό πρόσωπο τοῦ Χριστοῦ, ἀλλά εἶναι βεβαία πεποίθηση τῶν Χριστιανῶν ὅτι ὅλοι ἀνεξαιρέτως οἱ ἄνθρωποι θά ἀναστηθοῦν σώματι καί ψυχή, ἀπό τόν Κύριο τῆς Ζωῆς, κατά τόν τύπο τοῦ Ἰδίου. Πολλά χωρία τῆς Ἁγίας Γραφῆς καί γεγονότα στερεώνουν τήν πεποίθηση αὐτή τῶν Χριστιανῶν. Συγκεκριμένα καί ἐπί παραδείγματι στήν Παλαιά Διαθήκη ὁ προφήτης Ἡσαΐας ὁμολογεῖ: «ἀναστήσονται οἱ νεκροὶ καὶ ἐγερθήσονται οἱ ἐν τοῖς μνημείοις, καὶ εὐφρανθήσονται οἱ ἐν τῇ γῇ» (Ἠσ. κστ. 19). Οἱ ἀναστάσεις, ἐν συνεχεία, πού πραγματοποίησαν ὁ Χριστός καί οἱ Ἀπόστολοι λειτουργοῦν ὡς τύπος τῆς ἐσχατολογικῆς Ἀνάστασης. Ὁ Ἀπ. Παῦλος, ἀπό τήν ἄλλη, δήλωνε στούς Θεσσαλονικεῖς ὅτι ὅλοι θά ἀναστηθοῦν μέ τήν δύναμη τοῦ Χριστοῦ καί θά ζήσουν 22 ΟΛΚΑΣ ΤΕΥΧΟΣ 38

23 μαζί Του: «Αὐτὸς ὁ Κύριος ἐν κελεύσματι, ἐν φωνῇ ἀρχαγγέλου καὶ ἐν σάλπιγγι Θεοῦ καταβήσεται ἀπ οὐρανοῦ, καὶ οἱ νεκροὶ ἐν Χριστῷ ἀναστήσονται πρῶτον» (Α Θεσ. δ, 16). Ὁ ἴδιος, ἐν τέλει, ὁ Χριστός βεβαιώνει πώς: «ἐγὼ εἰμὶ ἡ ἀνάστασις καὶ ἡ ζωή» (Ἰω, ια, 25), φράση, ἡ ὁποία μέ ἄλλα λόγια, σημαίνει ἀκριβῶς τήν πνευματοποίηση καί ζωοποίηση στήν ἄρρητη ἀ-χρονική καί ἀ-τοπική σφαίρα. Πέρα ὅμως ἀπό αὐτά, παράλληλα, πολλά ἐρωτήματα ἐγείρονται γιά τήν ποιότητα, τόν τρόπο καί τό εἶδος τῆς Ἀνάστασης τῶν νεκρῶν. Πρέπει νά γίνει κατανοητό, πώς μία ἀνθρωπομορφική, κοσμική καί συνεκδοχικά καταφατική προσέγγιση τῆς ἔννοιας αὐτῆς πόρρω ἀπέχει ἀπό τήν πραγματικότητα. Τούτη ἡ κατάσταση πρέπει, ἐξαρχῆς, νά τοποθετηθεῖ στό ἐσχατολογικό πλαίσιο, ὅπου κάθε μία ἀπό τίς παραπάνω παραμέτρους δέν ταιριάζουν, διότι ἡ πεπερασμένη λογική ἀδυνατεῖ νά ἀποδώσει κάτι ἄγνωστο ἀλλά καί δέν ἔχει τά ἐκφραστικά μέσα γιά νά τό περιγράψει. Ὁπότε εὔκολα ἀποδεικνύεται καί ἡ ἐν πολλοῖς ἄγνοια ἤ καί ἄρνηση λεπτομεροῦς περιγραφῆς ἀπό τούς Πατέρες, πλήν ὁρισμένων, γιά τήν Ἀνάσταση. Σημαίνοντα ρόλο, λοιπόν, στήν «κατανόηση» τῆς Ἀνάστασης ἀποτελεῖ ἐξαρχῆς ἡ πληρότητα τοῦ ἀνθρωπίνου προσώπου. Μιά διαρχική ἀντίληψη, ἀπαραίτητα θά κολόβωνε τόν ἴδιο τόν ἄνθρωπο καί θά τόν μέριζε σέ ψυχή καί σῶμα. Ὡστόσο, ἡ βιβλική παράδοση θέλει τόν ἄνθρωπο ὡς ἑνιαία ψυχοσωματική ὀντότητα. Ἐκεῖ, δηλαδή, πού αὐτή ἡ φύση συναντᾶ τήν ὑπόσταση τοῦ καθενός. Βέβαια, ὁ θάνατος, φαινομενικά, χωρίζει βιαίως τή φύση, ἀλλά ἐδῶ ἀκριβῶς παρεμβάλλεται ἡ ἐλπίδα τῆς Ἀνάστασης. Ἐλπίδα ἐπανένωσης τοῦ ἀκέραιου προσώπου ὄχι στήν προτέρα φθαρτή χωροχρονική συγκυρία ἀλλά σέ μιά πνευματική καί ἄρρητη, δυναμική καί ἄφθαρτη, κοινωνική, ἀγαπητική καί ἐν τέλει χριστοειδῆ κατάσταση. Πρόκειται, κοντολογίς, γιά μιά ψυχοσωματική ὀντολογία, ἡ ὁποία μετουσιώνεται καί πνευματώνεται μέ τή δύναμη τοῦ Θεοῦ. Ἡ ποιότητα, αὐτή ἐπιτελικά, τῶν μεταμορφωμένων ἀνθρώπων, θά εἶναι ἀνάλογη μέ τή δεκτικότητα τοῦ ἴδιου τοῦ ὄντος ὡς πρός τόν Θεό ἤ μέ διαφορετικά λόγια καί εἰδικότερα, κάθε ἄνθρωπος προετοιμάζει τήν ἐσχατολογική ὀντολογία του ἀπό τό «νῦν» (καί ἐδῶ φαίνεται ἡ σπουδαιότητα τῆς παρούσας ζωῆς) καί ἱκανώνεται παθητικά τήν Ἀνάσταση εἴτε καιγόμενος ὡς ἀκοινώνητος (κόλαση) εἴτε εὐφραινόμενος ἐν πλήρῃ κοινωνία (παράδεισος). Τό ἄφθαρτο καί μεταμορφωμένο ἀναστάσιμο σῶμα πάντα θά ὑπάρχει, ἀλλά ὄχι μέ τήν ἴδια ποιότητα στόν καθένα ἄνθρωπο. Τέλος, ἀξίζει νά σημειωθεῖ ἡ ἔννοια τοῦ χρόνου στή συνάφεια αὐτή. Χαρακτηριστικό σημεῖο τῆς Παύλειας θεολογίας, ὡς πρός αὐτό τό κομμάτι εἶναι ὅτι ἡ ἀφθαρτοποίηση τῆς ἑνιαίας ὀντολογίας ἐκκινεῖ ἀπό τήν παροῦσα πραγματικότητα καί τελειοποιεῖται ἀτέλεστα στά ἔσχατα. Ἡ αἰωνιότητα, δηλαδή, παροντοποιεῖται καί ὁ χρόνος διαστέλλεται κατά παράδοξο τρόπο στή «χρονικότητα» τοῦ Θεοῦ. Ὁ ἄνθρωπος ζεῖ καί βιώνει τήν προσωπική σχέση μέ τόν Θεό ἀπό τό νῦν ἕως τό ἄχρονο, παθαίνοντας τή μεταμορφωτική ἀλλοίωση τῆς ἀναστάσιμης κατάστασης. Τότε εἶναι πού ὁ ἄνθρωπος σύν-χωρεῖται μέ τόν Θεό ἀλλά καί μέ τούς ἀνθρώπους. Γι αὐτό ἄλλωστε ὀνομάζονται οἱ τεθνεῶτες «συγχωρημένοι», διότι ἔχουμε βεβαία πεποίθηση καί ἐλπίδα ὅτι ἀναστήθηκαν καί ζοῦν μέσα στόν Χριστό, βιώνουν καί ἀνταποδίδουν τήν ἀγάπη Του σέ ἕνα ἄρρητο κοινωνικό πλαίσιο τόσο σέ ὁριζόντια ὅσο καί σέ κάθετο ἀνθρωπολογικά ἀναστάσιμο ἐπίπεδο. ΤΕΥΧΟΣ 38 ΟΛΚΑΣ 23

24 Œ ΠΑΣΧΑ ΣΤΗ ΛΕΡΟ Ὁ Πάσχα, κοντά στά γεροντάκια τοῦ «Ἰσιδωρείου» Γηροκομείου. Μητροπολίτης, τήν ἡμέρα τοῦ Πάσχα, συνοδευόμενος ἀπό τίς τοπικές Ἀρχές τῆς Λέρου, ἐπισκέφτηκαν, γιά νά χαιρετίσουν τούς ὑπευθύνους καί τούς ἐργαζομένους στό Hot Spot τῆς Λέρου (στήν περιοχή Λεπίδων), καί ἀντήλλαξαν τόν ἑόρτιο χαιρετισμό «Χριστός Ἀνέστη», καί κατά τήν Κυριακή τοῦ Πάσχα στόν Ἱ. Μητρ. Ναό «Εὐαγγελισμός τῆς Θεοτόκου». ὀρθόδοξο παράδοση μοίρασε τό κόκκινο αὐγό σέ ἔνδειξη τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Θείου Λυτρωτοῦ. Στίς ἐγκαταστάσεις τῶν Hot Spot, μεταξύ τῶν ἄλλων προσφύγων, ὑπάρχει μία ὁμάδα χριστιανῶν τῆς Κοπτικῆς Ἐκκλησίας. Ὁ Μητροπολίτης μετά τοῦ Ἱεροκήρυκος τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως ἀρχιμ. Στεφάνου Κατέ καί τοῦ πρωτ. Δαμασκηνοῦ Παλαπουγιούκ, ἔψαλλαν τό «Χριστός Ἀνέστη». Συγκινητικό ἦταν ὅτι μέσα σ αὐτή τήν ὁμάδα τῶν χριστιανῶν τῆς Κοπτικῆς Ἐκκλησίας, ὑπάρχει καί Διάκονος τῆς Κοπτικῆς Ἐκκλησίας, ὁ ὁποῖος μέ τήν ὁμάδα τῶν ἀδελφῶν του χριστιανῶν ἔψαλλαν καί αὐτοί τό «Χριστός Ἀνέστη», σύμφωνα μέ τό δικό τους ἐκκλησιαστικό τυπικό καί ὕμνους κατά τήν δική τους τάξη καί παράδοση τῆς λατρείας τους καί μέ χειροκροτήματα ὑμνοῦσαν τόν Ἀναστάντα Κύριο. Ὁ Μητροπολίτης μοίρασε τό κόκκινο αὐγό καί τούς εὐχήθηκε ὅπως ὁ Θεός τῆς Ἀγάπης, τῆς Εἰρήνης καί τῶν Οἰκτιρμῶν ἀσφαλῶς ἀκούει τό αἴτημά τους, πού εἶναι αἴτημα εἰρήνης καί ἐλευθερίας. Ὁ Διάκονος, ἐκ μέρους τῆς ὁμάδος, εὐχαρίστησε τόν Μητροπολίτη καί τίς Ἀρχές γιά τήν ἐπίσκεψή τους καί τήν ἀλληλεγγύη τους. 24 ΟΛΚΑΣ ΤΕΥΧΟΣ 38

25 Ἡ Τό ΙερΟ ΕὐχΕλαιο τῆς ΜεγΑλης ΤετΑρτης Γραμμένος Ἀθανάσιος, Δημοσιογράφος-Πτυχιοῦχος Τμήματος Θεολογίας Α.Π.Θ. Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία ἀποτελεῖ τόν κατεξοχήν φορέα τῆς Θείας Χάριτος. Ἕνα ἀπό τά ἀποτελέσματα τῆς δράσεως τοῦ Ἁγίου Πνεύματος ἐντός τῶν ὁρίων τῆς ἐκκλησίας εἶναι καί ἡ ὕπαρξη πλούσιας λειτουργικῆς ζωῆς, μέσα στήν ὁποία τά πάντα ἔχουν διαμορφωθεῖ ἀπό τούς πατέρες «εὐσχημόνως καί κατά τάξιν». Μέ τήν παραπάνω ἀναφορά θέλουμε νά καταδείξουμε πώς κατά τή διάρκεια τοῦ ἐκκλησιαστικοῦ ἔτους ἡ κάθε κινητή ἤ ἀκίνητη ἑορτή, ἀκολουθία ἤ δοξολογία, δέν ἔχει τοποθετηθεῖ τυχαία, ἀλλά ἔχει συγκεκριμένο ποιμαντικό ἔργο νά ἐπιτελέσει. Παράλληλα οἱ εὐαγγελικές καί ἀποστολικές περικοπές πού ἔχουν ἐπιλεχθεῖ νά ἀπαρτίζουν τήν κάθε λειτουργική ἡμέρα τοῦ ἔτους, μαζί μέ τήν ἀντίστοιχη ὑμνογραφία, ἔχουν τεθεῖ μέ τό ἴδιο σκεπτικό, δηλαδή νά διδάξουν καί νά φωτίσουν τό ποίμνιο, ἀκολουθώντας συγκεκριμένη μεθοδολογία καί τακτική, μέ ἀπώτερο σκοπό τήν οἰκείωση τῶν θείων νοημάτων καί τήν διαμόρφωση στιβαρῆς σχέσεως τῶν πιστῶν μέ τόν λατρευόμενο Κύριο Ἰησοῦ Χριστό. Ἀπό αὐτήν τήν ὀπτική γωνία θά προσπαθήσουμε νά ψηλαφίσουμε καί τό μυστήριο τοῦ Ἱεροῦ Εὐχελαίου, δηλαδή ὡς ἀναπόσπαστο μέρος τῆς λειτουργικῆς ζωῆς τό ὁποῖο ἔχει ξεχωριστή σημασία. Σύμφωνα μέ τήν λειτουργική παράδοση τό Ἱερό Εὐχέλαιο σχετίζεται ἄμεσα μέ τήν μετάνοια, τήν ἐξομολόγηση καί τήν συγχώρεση τῶν ἁμαρτιῶν, γεγονός πού δικαιολογεῖ καί τήν τοποθέτηση του ἀπό τήν ἐκκλησία μία μέρα πρίν τήν Μεγάλη Πέμπτη ὅπου παραδοσιακά κοινωνεῖ τό μεγαλύτερο μέρος τῶν ὀρθοδόξων χριστιανῶν (π. Βασίλειος Καλλιακμάνης, «Ποιμαντική καί Ἐκκλησιολογία»). Τά κείμενα πού τό συγκροτοῦν, τό καθιστοῦν «καθαρτήριο πῦρ», μιά τέλεια ἀφορμή μετανοίας ἡ ὁποία μπορεῖ νά ὁδηγήσει κάλλιστα τόν ἀδιάφορο καί χλιαρό (στήν πίστη) χριστιανό στή μεταστροφή. Σημαντικό εἶναι νά κατανοηθεῖ πώς τό μυστήριο εἶναι συνεργατικό ὅπως ἄλλωστε καί τά ὑπόλοιπα μυστήρια τῆς ἐκκλησίας. Αὐτό σημαίνει πώς ὅταν ὁ πιστός δέν συμμετέχει μέ τήν ψυχή καί τό νοῦ στήν λογική λατρεία, τότε ἡ χάρη ἡ ὁποία βρίσκεται ἀποθησαυρισμένη ἐντός τοῦ μυστηρίου καθίσταται κατά κανόνα ἀνενέργητη. Φυσικά «τὸ Πνεῦμα ὅπου θέλει πνεῖ» καί δέν εἴμαστε ἐμεῖς πού θά τοῦ θέσουμε ὅρια, ἡ πείρα ὅμως τῶν λειτουργῶν τοῦ ἁγίου θυσιαστηρίου, ἀναφέρει πώς ὅποιος περιμένει ἀπό τήν χριαλίδα τοῦ εὐχελαίου καί μόνον νά δεῖ τά ὅποια ἀποτελέσματα καί τίς ὅποιες λύσεις στά προβλήματα του, ἀντιμετωπίζει τό ἱερό τοῦτο μυστήριο μέ θρησκόληπτο καί μαγικό τρόπο, προσέγγιση ἡ ὁποία ἀπέχει ἐξαιρετικά ἀπό τήν παράδοση τῆς ὀρθοδόξου ἐκκλησίας. Εἰσερχόμενοι λοιπόν στήν καρδιά τοῦ μυστηρίου βλέπουμε πώς τό πρῶτο ἀποστολικό ἀνάγνωσμα (Ἰακ 5,10-16) ὑποδεικνύει πώς ἡ προσευχή πού γίνεται μέ ἀγάπη καί αὐταπάρνηση ἀπό τόν ἕναν γιά τόν ἄλλο ἀδερφό, σέ συνάρτηση μέ τήν ἐξομολόγηση καί τήν βαθιά πίστη, εἶναι ἱκανή νά σώσει τόν ἄρρωστο καί τήν ἴδια στιγμή νά ὁδηγήσει στή συγχώρεση τῶν ἁμαρτιῶν του. Τό ἀντίστοιχο εὐαγγελικό ἀνάγνωσμα εἶναι αὐτό τοῦ καλοῦ Σαμαρείτη (Λκ 10, 25-37) τό ὁποῖο τονίζει μέ τή σειρά του τήν ἀγάπη καί τήν πρόσληψη τοῦ πλησίον, χωρίς αὐτή ΤΕΥΧΟΣ 38 ΟΛΚΑΣ 25

26 νά προσδιορίζεται ἀπό φυλετικά, κοινωνικά, θρησκευτικά ἤ ἐθνικά χαρακτηριστικά. Ἡ 2η ἀποστολική περικοπή (Ρωμ 15,1-7) ἐπικεντρώνεται καί πάλι στήν σημασία τῆς ἐλάφρυνσης τοῦ ἀδερφοῦ ἡ ὁποία συντελεῖ στήν οἰκοδομή τῆς ἐκκλησίας «ἵνα πάντες ἕν ὦσιν». Ὅλοι οἱ πιστοί προτρέπει ὁ ἀπόστολος νά δοξάζουν τόν Κύριο «ὁμοθυμαδόν καί ἐν ἑνὶ στόματι». Ἡ παραβολή τοῦ Ζακχαίου (Λκ 19,1-10) κατόπιν προβάλλει τήν μετάνοια ἀλλά καί τό δικαίωμα τῶν ἁμαρτωλῶν στή σωτηρία. Λίγο παρακάτω «ὁ ὕμνος τῆς ἀγάπης» (Α Κορ 12,27-13,8) μιλᾶ γιά τήν τέλεια ἀγάπη, δείχνοντας τήν ἀνθρωπότητα ὡς πανανθρώπινη ἀδελφότητα καί ὡς Σῶμα Χριστοῦ. Μέ τό 3ο εὐαγγελικό ἀνάγνωσμα (Μτ 10, 1,5-8) ἡ ἐκκλησία θέλει νά καταστήσει σαφές πώς τό χάρισμα καί χρίσμα τῶν τελετουργῶν τῶν μυστηρίων τῆς μίας, ἁγίας καί ἀποστολικῆς ἐκκλησίας προέρχεται ἀπό τήν ἀποστολική διαδοχή. «Ὑμεῖς ἐστέ ναὸς Θεοῦ ζῶντος» φωνάζει παρακάτω ὁ Παῦλος (Β Κορ 6,16-7,1) ὑπερτονίζοντας γιά μιά ἀκόμη φορά τήν σπουδαιότητα τῆς ἑνότητας τῶν πιστῶν, ὑπαινισσόμενος ταυτόχρονα καί τό μυστήριο τῆς Θείας Εὐχαριστίας, ἀφοῦ μόνο μέσω αὐτῆς μπορεῖ νά γίνει λόγος γιά τέτοιας ποιότητας ἑνότητα. Μέ ἀνάλογη ἔνταση ὑποδεικνύει τήν σπουδαιότητα τῆς καθαρότητας καί τῆς ἀποχῆς ἀπό ὁποιαδήποτε ἑστία μολύνσεως. Στό ἀντίστοιχο εὐαγγέλιο (Μτ 8,14-23) ὑπερτονίζεται ἡ διαχρονική ἀξία τοῦ λόγου τοῦ Θεοῦ. Ὅλες οἱ θεραπεῖες, κάθε ἁγιασμός συντελεῖται διά τοῦ λόγου ὁ ὁποῖος καί ἀποτελεῖ μυστικό φορέα τῆς χάριτος (π. Κωνσταντίνου Πλευράκη «Τό μυστήριο τοῦ Ἱεροῦ Εὐχελαίου», Ὑμνολογικά τεύχη γιά τό ἐκκλησίασμα). Ἔτσι λοιπόν ἀνάγνωση, μελέτη, κήρυγμα, καί ἀκρόαση τοῦ εὐαγγελίου δέ μπορεῖ νά λείπουν ἀπό τήν καθημερινότητα τῶν χριστιανῶν. Ἀκολουθεῖ τό Β Κορ 1,8-11 τό ὁποῖο κάνει λόγο γιά πλήρη ἀνάθεση τῆς βιωτῆς μας στόν παντοδύναμο Θεό. Ἡ παραβολή τῶν δέκα παρθένων (Μτ 25,1-13) στή συνέχεια, θέτει τό ζήτημα τῆς συντηρήσεως τῆς ἁγιοπνευματικῆς χάριτος ἀπό τήν στιγμή τοῦ βαπτίσματος μέχρι τό τέλος τοῦ βίου. Τήν ἴδια στιγμή ἡ εὐχή μοιράζει ἁπλόχερα ἐλπίδα, συστήνοντας ἕναν Θεό ὁ ὁποῖος «ἐν ἱλαρότητι ἐλεεῖ, ὑπερβαίνει ἀνομίας, εἶναι ταχύς εἰς βοήθειαν καί βραδύς εἰς ὀργήν» (παραπομπή). Ἡ προτελευταία ἀποστολική περικοπή (Γαλ 5,22-6,2) παρουσιάζει τήν καρποφορία τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, ἐνῶ τό Στ Εὐαγγέλιο (Μτ 15,21-28) προβάλλει τή Χαναναία γυναίκα ὡς παράδειγμα πίστης, προσευχῆς, ἐπιμονῆς καί ὑπομονῆς. Τό τελευταῖο ἀποστολικό ἀνάγνωσμα (Α Θεσ 5,14-23) ἐπικεντρώνεται γιά μιά ἀκόμη φορά στήν φιλαλληλία, τήν ἀδιάκοπη προσευχή, τήν εὐχαριστία πρός τόν Ἰησοῦ Χριστό καί τελικά στήν κατάκτηση τῆς ἁγιότητας. Ἡ Ἐκκλησία ἄφησε γιά τό τέλος ἕνα ἐδάφιο τό ὁποῖο βρίθει ἐλπιδοφόρων νοημάτων. Ὁ Κύριος στό Μτ 9,9-13 βρίσκεται ὁμοτράπεζος τελωνῶν καί ἁμαρτωλῶν, ἀναγγέλλοντας πώς ἐνανθρώπησε γιά νά καλέσει αὐτούς στό τραπέζι τῶν γάμων, στό τραπέζι τῆς βασιλείας τῶν οὐρανῶν. Ἡ ἀκόλουθη εὐχή εὑρισκόμενη στό ἴδιο κλίμα, ἀποσπασματικά ἀναφέρει: «Δέσποτα Κύριε ὁ Θεὸς ἡμῶν, ὁ θέλων πάντας ἀνθρώπους σωθῆναι καὶ εἰς ἐπίγνωσιν ἀληθείας ἐλθεῖν, οὐκ ἐκάλεσας δικαίους ἀλλὰ ἁμαρτωλοὺς εἰς μετάνοιαν, ὡς τόὸν τελώνην, ὡς τὴν πόρνην, ὡς τὸν ληστήν, ὡς τὸν βλάσφημον καὶ διώκτην τὸν μέγαν Παῦλον, διὰ μετανοίας προσδεξάμενος. Πέτρον τὸν κορυφαῖον καὶ ἀπόστολόν σου ἀρνησάμενόν Σε τρίτον, διὰ μετανοίας προσεδέξω καὶ προσελάβου...». 26 ΟΛΚΑΣ ΤΕΥΧΟΣ 38

27 Ἀλήθεια πό σο μεγάλη χαρά καί ἀγαλλίαση δίδει σέ ὅλους ἐμᾶς τό νά γνωρίζουμε πώς ὅλοι αὐτοί οἱ μεγάλοι ἁμαρτωλοί ἐξελίχθηκαν σέ πυλῶνες τῆς ἐκκλησίας μας! Τό περιεχόμενο τοῦ μυστηρίου εἶναι τόσο πλούσιο καί πλῆρες πού θά μποροῦσε νά ἀποτελέσει σπουδή καί ταυτόχρονα μία συμπυκνωμένη κατήχηση στήν ὀρθόδοξη πίστη, ἀφοῦ ὑποδεικνύει συγκεκριμένο τρόπο ζωῆς, ὁ ὁποῖος περιγράφεται μέσα ἀπό τά δεκατέσσερα ἀναγνώσματα, τίς εὐχές καί τούς ὕμνους πού τό ἀπαρτίζουν. Οἱ χριστιανοί ὀφείλουν νά ἀντιμετωπίζουν τόν συνάνθρωπο ὡς ἑαυτόν, ἐμφορούμενοι ἀπό ἀγάπη, θυσιαστικό καί ἀδελφικό πνεῦμα, συγκροτώντας ἕνα σῶμα μπολιασμένο πάνω στόν Ἰησοῦ Χριστό. Ἄν δέ δοξάζεται ὁ Κύριος ἀπό τά στόματα καί τόν βίο τῶν πιστῶν δέν ἔρχεται ἡ ἀνακαίνιση. Ἄν ἡ ἀγάπη πρός τόν Χριστό δέν εἶναι τέλεια καί ἡ πίστη δέν εἶναι κραταιά δέν ἔρχεται ἀπάντηση στό αἴτημα τῆς προσευχῆς. Ἄν ἡ βιωτή δέν ἐμφορεῖται ἀπό ἀσκητικό πνεῦμα καί δέν ὑπάρχει συμμετοχή στήν ἐκκλησιαστική καί μυστηριακή ζωή, τότε δέ μπορεῖ νά ὑπάρχει κοινωνία καί φιλία μέ τόν Ἰησοῦ Χριστό. Τέλος ἄν δέν κάνουμε τά πάντα νά συντηρήσουμε τήν Χάρη πού κατέχουμε ὅλοι οἱ βαπτισμένοι χριστιανοί, τά τραγικά ἀποτελέσματα δέ θά ἀργήσουν νά φανοῦν στή ζωή μας. Ἀπεναντίας ἄν ἡ προσευχή μας ὁμοιάζει ποιοτικά μέ αὐτή τῆς Χαναναίας γυναίκας, ἄν μελετοῦμε τό λόγο Θεοῦ καθημερινά ἔχοντας παράλληλα τήν ἐλπίδα μας βασισμένη στόν Κύριο τῆς μακροθυμίας, τῆς συγχωρητικότητας καί τῆς ἀγάπης τότε ἡ βασιλεία τῶν οὐρανῶν δέν θά ἀργήσει νά ξεδιπλωθεῖ μπροστά μας. Ἄς μοῦ ἐπιτραπεῖ νά ἀφιερώσω αὐτό τό ἁπλοϊκό κείμενο στή μνήμη τοῦ θείου μου Δημήτρη. Ἕνα χρόνο πρίν, ἀνήμερα Μ. Τετάρτης καί ὄντας στό κρεβάτι τοῦ πόνου, ἦρθε σέ ἐπαφή μέ τό λειτουργικό ἐγχειρίδιο τοῦ Ἱεροῦ Εὐχελαίου. Ἡ συντριβή καί ἡ ἀλλοίωση πού ὑπέστη ἀπό τήν ἀνάγνωση του ἦταν τόσο ἔντονη ὥστε μέ δάκρυα καί λαχτάρα ζήτησε νά συμμετάσχει στό μέγα μυστήριο τῆς ἐξομολογήσεως. Δύο ὧρες πρίν τήν λαμπροφόρο Ἀνάσταση τοῦ Κυρίου τό αἴτημα του εἰσακούστηκε καί λίγο ἀργότερα ὁ ἴδιος εὐλόγησε, ἀσπάστηκε, συγχώρησε, καλοτύχισε τήν οἰκογένεια του καί κοινώνησε τῶν Ἀχράντων Μυστηρίων. Τήν Παρασκευή τῆς Διακαινησίμου ἀνήμερα τῆς μεγάλης θεομητορικῆς ἑορτῆς ἔφυγε γαλήνιος, ἀφήνοντας σέ ὅλους ἐμᾶς μία γεύση σωτηρίας. ΤΕΥΧΟΣ 38 ΟΛΚΑΣ 27

28 Σ τό ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΡΑΧΕΣ ( ΤΡΙΤΟ Αρθρο ) Ζαχαριάδης Στέργος, Νοσηλευτής Ψυχιατρικῆς Κλινικῆς Γενικοῦ Νοσοκομείου Ρόδου, Ἀπόφοιτος Α.Τ.Ε.Ι. Ἀθήνας προηγουμενο ἄρθρο ἀναφερθήκαμε συνοπτικά στίς ἐπικρατοῦσες ψυχικές διαταραχές οἱ ὁποῖες συναντῶνται συχνότερα στήν κλινική πράξη τόσο σέ ἐνδονοσοκομειακό περιβάλλον ὅσο καί στήν κοινότητα. Τό ἐρώτημα πού τίθεται στό ποῦ ὠφείλονται οἱ ψυχικές διαταραχές ἔχει ἤδη ἀπαντηθεῖ. Οἱ ψυχικές παθήσεις εἶναι καταστάσεις οἱ ὁποῖες ἀπορρέουν ἀπό πολλούς παράγοντες καί οἱ ὁποῖοι συνοπτικά εἶναι οἱ κάτωθι: Κληρονομικότητα: Ἔχει πλέον ἀποδειχθεῖ ὅτι νοσήματα πού ἀφοροῦν τήν ψυχική σφαῖρα ἐμφανιζονται συχνότερα σέ στενό οἰκογενειακό περιβάλλον στό ὁποῖο κάποιο ἄτομο νοσεῖ. Γονίδια: Τά ὁποῖα ἐνοχοποιοῦνται περισσότερο γιά τίς ψυχωσικές συνδρομές. Διατροφή: Σύμφωνα μέ σοβαρές ἐπιστημονικές μελέτες ἀποδεικνύεται ὅτι, τά ἄτομα πού ἀκολουθοῦν Μεσογειακή διατροφή, ἡ ὁποία ὡς γνωστό εἶναι πλούσια σέ λαχανικά, φροῦτα, ξηρούς καρπούς, ψάρια, ἐλαιόλαδο καί δημητριακά ὁλικῆς ἀλέσεως ἔχουν πολύ λιγότερες πιθανότητες νά προσβληθοῦν ἀπό κατάθλιψη. Κατάχρηση οὐσιῶν: Ἄτομα τά ὁποῖα καταναλώνουν ναρκωτικά, μαριχουάνα, ἀναβολικά στεροειδῆ, μεγάλες ποσότητες ἀλκοόλης (οἰνοπνευματώδη ποτά) παρουσιάζουν αὐξημένο κίνδυνο γιά τήν δημιουργία ψυχικῆς νόσου. Κοινωνικές ἐπιδράσεις: Φαίνεται ὅτι ἐνοχοποιοῦνται γιά τήν πρόκληση ψυχικῶν διαταραχῶν, ὅπως ἡ κακοποίηση, ἡ παραμέληση, τό κοινωνικό ἄγχος, τά ἐργασιακά προβλήματα, ἡ κοινωνικο-οἰκονομική ἀνασφάλεια καί ἡ μετανάστευση. Ὁ διαμελισμός τῆς οἰκογένειας: Μελέτες ἀπέδειξαν ὅτι, παιδιά τά ὁποῖα μεγαλώνουν σέ ἀρρωστημένο οἰκογενειακό περιβάλλον, στό ὁποῖο οἱ ἰσορροπίες καί ἡ ἔννοια τῆς οἰκογένειας ὡς σύνολο καταλύεται ἐμφανίζουν σοβαρά ψυχικά νοσήματα. Κρανιοεγκεφαλικές κακώ σεις: Ἐπαναλαμβανόμενοι τραυ ματισμοί στήν κρανιακή χῶ ρα (ὁδικά ἀτυχήματα, πτώσεις κ.ἄ.) διαταράσσουν τήν ἀρχιτεκτονική δο μή τοῦ ἐγκεφάλου δημιουργῶντας ψυχικές παθήσεις. Τραυματικές ἐμπειρίες: Σεξουαλική κακοποίηση, ἀπώλεια ἀγαπημένου προσώπου, διαζύγιο, οἰκονομική κατάρευση κ.ἄ. Σοβαρές ἐπιπλοκές κατά τήν διάρκεια τοῦ τοκετοῦ: ὑποξαιμία βρέφους, τραυματισμός κρανίου κ.ἄ. Ὀργανικά νοσήματα: Ἀγγειακό ἐγκεφαλικό ἐπεισόδειο, ἀρτηριοφλεβώδεις δυσπλασίες, νευρολογικά νοσήματα, μεταβολικά νοσήματα, γεροντική ἄνοια, ὑπερθυρεοειδισμός, ὑποθυρεοειδισμός, ἠλεκτρολυτικές διαταραχές, νεοπλασματικοί κακοήθης ὄγκοι κ.ἄ. Πεσιμιστική ἀντίληψη περί τῆς ζωῆς: Ἄτομα τά ὁποῖα ἀντιλαμβάνονται τήν ζωή ὡς μιά διαρκῆ κατάσταση ταλαιπωρίας τῆς ἀνθρώπινης ὕπαρξης καί στερούμενοι τό αἴσθημα τῆς ἐλπίδας εἶναι ἀρκετά ἐπιρρεπῆ στό νά παρουσιάσουν συναισθηματική διαταραχή. Φαρμακευτικές οὐσίες: Κάποιες φαρμακευτικές οὐσίες προκαλοῦν ψυχικές διαταραχές. Τό ἀποτέλεσμα τῆς βιώσεως τῶν ἀναφε- 28 ΟΛΚΑΣ ΤΕΥΧΟΣ 38

29 ρόμενων αἰτίων προκαλεῖ στόν ἄνθρωπο μιά βιοχημική ἀνισορροπία κάποιων οὐσιῶν ἐντός τοῦ ἐγκεφάλου καί οἱ ὁποῖοι καλοῦνται ΝΕΥΡΟΔΙΑΒΙΒΑΣΤΕΣ. Οἱ κυριώτεροι νευροδιαβιβαστές οἱ ὁποῖοι ἐμπλεκονται στήν δημιουργία τῶν ψυχικῶν νοσημάτων εἶναι: 1) ἡ Σεροτονίνη, 2) ἡ Νοραδρεναλίνη, 3) ἡ Ντοπαμίνη, 4) τό γ-αμίνο βουτυρικό ὀξύ, 5) ἡ Ἀκετυλχολίνη. Σκοπός τῶν συγκεκριμένων χημικῶν οὐσι- ῶν εἶναι ἡ ἐπιτέλεση τῶν φυσιολογικῶν νοητικῶν καί συναισθηματικῶν λειτουργιῶν τοῦ ἀνθρώπου ὅπως εἶναι ἡ ἀντίληψη τῆς πραγματικότητας, ἡ μνήμη, ἡ χαρά, ἡ λύπη, ἡ μάθηση κ.ἄ. Ἡ ἀνισορροπία αὐτή σέ ἐπίπεδο νευροδια βιβαστῶν δημιουργεῖ τήν κλινική εἰκόνα καί συμπτωματολογία τῶν ψυχικῶν νοσημάτων π.χ. κατάθλιψη, παράδοξες φοβίες, ἄγχος, ψευδαισθήσεις κ.ἄ. Ἔτσι μποροῦμε νά ποῦμε ὅτι, ἕνας ἐξωγενής παράγοντας π.χ. ἀπώλεια ἑνός ἀγαπημένου προσώπου σέ συνδιασμό μέ ἐνδογενῆ παράγοντα (κληρονομικότητα, γονίδια) προκαλοῦν χημική ἀνισορροπία στούς ΝΕΥΡΟΔΙΑΒΙΒΑΣΤΕΣ μέ ἀποτέλεσμα τήν δημιουργία ψυχικῆς νόσου. Κλασσικό παράδειγμα ἀποτελεῖ ἡ κατάθλιψη καί τό παθολογικό ἄγχος ὅπου τά ἐπίπεδα τῶν νευροδιαβιβαστῶν Σεροτονίνης καί νοραδρεναλίνης μειώνονται σέ σημαντικό βαθμό. Μποροῦμε τώρα λοιπόν νά κατανοήσουμε πώς ἡ φαρμακοθεραπεία τήν ὁποία ἀκολουθεῖ ὁ ἀσθενής κατόπιν ἰατρικῶν ὁδηγιῶν καί μόνο στόχο ἔχει τήν ἐπαναφορά τῆς ἰσορροπίας τῶν ΝΕΥΡΟΔΙΑΒΙΒΑΣΤΩΝ σέ φυσιολογικά ἐπίπεδα ὥστε τό ἄτομο νά ἀπαλλαχθεῖ ἀπό τά ψυχοπαθολογικά συμπτώματα καί στοιχεῖα πού προκαλεῖ ἡ νόσος π.χ. κρίση πανικοῦ, παθολογικές ἐνοχές, κατάθλιψη, παθολογικό ἄγχος κ.ἄ. Ἀφοῦ ἀναφερθήκαμε συνοπτικά στήν αἰτιοπαθογένεια καί στόν μηχανισμό γεννήσεως τῶν ψυχικῶν νοσημάτων θά σταματήσουμε ἐδῶ. Τήν ἑπόμενη φορά, πρῶτα ὁ Θέος, θά προσεγγίσουμε τίς συχνότερες παθήσεις τίς ὁποῖες δύναται νά συναντήσουμε στήν κοινότητα ὥστε νά κατανοήσουμε τόν τρόπο σκέψεως τοῦ ἀτόμου μέ ἀπώτερο σκοπό τήν ὀρθή ποιμαντική. Ἀπό τή ζωή τῶν κατηχητικῶν σχολείων καί τίς καλοκαιρινές συναντήσεις νέων καί νεανίδων τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως στό Ἄργος Καλύμνου. ΤΕΥΧΟΣ 38 ΟΛΚΑΣ 29

30 Œ ΣΧΟΛΗ ΒΥΖΑΝΤΙΝΗΣ ΜΟΥΣΙΚΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ Σ τήν Κάλυμνο, τήν Παρασκευή 8 Ἰου λίου 2016, στήν αἴθουσα τῆς Σχολῆς Βυζαντινῆς Μουσικῆς, πού βρίσκεται στήν ἐνορία Ἁγίου Ἀθανασίου τῆς πόλεως Ποθαίας Καλύμνου, συγκεντρώθηκε, παρου σία τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου μας κ.κ. Παϊσίου, ἡ Ἐπιτροπή τῶν Ἀπολυτηρίων Ἐξετάσεων τοῦ τμήματος Βυζαντινῆς Μουσικῆς, πού ὁρίσθηκε μέ τήν ὑπ ἀρ /3480/ 1668/1188/ Ἀπόφαση τοῦ Ὑπουργείου Πολιτισμοῦ καί Ἀθλητισμοῦ, ἀποτελούμενη ἀπό τούς κ.κ. Χατζηθεοδώρου Γεώργιο Διευθυντή ὡς προέδρου, Παππᾶ Μιλτιάδη καθηγητή μουσικῆς ὡς μέλους, Καραφύλλη Γεώργιο καθηγητή μουσικῆς ὡς μέλους, Θεουλάκη Ἐμμανουήλ καθηγη - τή μουσικῆς ὡς μέλους, καί Κουμπανάκη Γεώργιο καθηγητή μουσικῆς ὡς μέλους. Ὡς ἐκπρόσωπος τοῦ ΥΠ.ΠΟ.Α. παρέστη ἡ κυρία Τσαγκάρη Φωτεινή. Ἡ ἀνωτέρω Ἐπιτροπή ἀφοῦ ἐξέτασε τούς ὑποψηφίους σπουδαστές, ἔκρινε ἱκανούς τούς παρακάτω σπουδαστές γιά χορήγηση τοῦ καθενός ἀναγραφομένου τίτλου σπουδῶν: Ζαΐρη Δημήτριο τοῦ Ποσειδῶνα, δίπλωμα βυζαντινῆς μουσικῆς μέ βαθμό ἄριστα. Πρωτοπρεσβύτερο Δαμασκηνό Παλαπουγιούκ τοῦ Γεωργίου, πτυχίο βυζαντινῆς μουσικῆς μέ βαθμό ἄριστα. Πλόχωρο Ἐμμανουήλ τοῦ Θεοτόκη, πτυχίο βυζαντινῆς μουσικῆς μέ βαθμό ἄριστα. Χατζηλάρη Ἀναστάσιο τοῦ Ἐλευθερίου, πτυχίο βυζαντινῆς μουσικῆς μέ βαθμό ἄριστα. ΤΡΑΠΕΖΑ ΑΓΑΠΗΣ Καθημερινός ἀγώνας γιά τήν δωρεάν διανομή σισιτίων σέ ἄπορες οἰκογένειες 30 ΟΛΚΑΣ ΤΕΥΧΟΣ 38

31 «Τοῦ πτυχιου τῆς ΘεολογΙας ΑξιωθΕντες...» * Σ έ ἕναν ἐμπύρετο ἀλλά καί ἐγωκεντρικό κόσμο, οἱ νέοι πτυχιοῦχοι τοῦ τμήματος Θεολογίας ὁμολόγησαν, διά στόματος τοῦ πρώτου ἀποφοίτου Μιχαήλ-Νικήτα Μακαρούνα, νά καταστήσουν τούς ἑαυτούς τους χρήσιμους γιά ὅλους τούς ἀνθρώπους, ἀλλά καί νά συντελέσουν γιά τή διατήρηση τῆς εἰρήνης καί νά ἀγωνίζονται στό ἑξῆς γιά τήν ἀλήθεια καί τό δίκαιο. Ἀξίες πράγματι ἀνεκτίμητες καί δυσεύρετες, ὅμως ὅποιος θέλει μπορεῖ καί νά τίς βρεῖ ἀλλά καί νά τίς κάνει τρόπο ζωῆς του. Τέτοιες διαχρονικές, δηλαδή εὐαγγελικές ἀξίες, παράγει ἡ ἐπιστήμη τῆς Θεολογίας καί εἰδικότερα τό τμῆμα Θεολογίας τοῦ ΑΠΘ, φοιτητές τοῦ ὁποίου ἔχουμε τήν εὐλογία νά εἴμαστε κι ἐμεῖς. Τά πρόσωπα ὅλων τῶν πτυχιούχων ἀλλά καί τῶν οἰκογενειῶν τους, ἔλαμπαν ἀπό εὐχαριστιακή χαρά. Τά πάντα εἶναι Θεολογία λοιπόν, καί τοῦ πτυχίου αὐτῆς ἀξιώθηκαν, τή Δευτέρα 11 Ἰουλίου στήν αἴθουσα τελετῶν τοῦ ΑΠΘ, οἱ νέοι ἀπόφοιτοι τοῦ τμήματος Θεολογίας τοῦ Α.Π.Θ. Τήν τελετή τῆς ὁρκωμοσίας ἄνοιξε ἡ Ἀνα πληρώτρια Πρύτανης κ. Ἀριάδνη Στογιαννίδου, ἡ ὁποία χαιρέτησε τούς νέους πτυχιούχους. Στή συνέχεια τό λόγο ἔλαβε ὁ κοσμήτορας τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ ΑΠΘ, κ. Μιλτιάδης Κωνσταντίνου, ὁ ὁποῖος ἀναφέρθηκε στό ρόλο τοῦ θεολόγου σήμερα καί στίς προκλήσεις πού καλεῖται νά ἀπαντήσει. Ἔπειτα, ὁ Πρόεδρος τοῦ τμήματος Θεολογίας Γεώργιος Δαγκλῆς, Φοιτητής Θεολογίας Α.Π.Θ. Ὁ πρῶτος ἀπόφοιτος τοῦ τμήματος Θεολογίας ΑΠΘ, καί ἐκ Καλύμνου καταγόμενος, Μιχαήλ-Νικήτας Μακαρούνας, κατά τή διάρκεια τῆς ἀνάγνωσης τοῦ ὅρκου. κ. Παναγιώτης Σκαλτσής, στή μεστή θεολογικῶν νοημάτων ὁμιλία του, ἀναφέρθηκε μεταξύ ἄλλων, στό πῶς μπορεῖ σήμερα ἡ θεολογία νά μιλήσει στό σύγχρονο ἄνθρωπο καί στόν τρόπο μέ τόν ὁποῖο θά γίνει «Θεολογία Σαρκούμενη». Ἡ συνέχεια ἀνῆκε πλέον στούς νέους θεολόγους καί συγκεκριμένα στόν ἀριστοῦχο ἀπόφοιτο Νικόλαο Ἀμανατίδη, ὁ ὁποῖος ἔκανε ἕνα ὁδοιπορικό στά τέσσερα χρόνια τῶν σπουδῶν καί παρομοίασε τή ζωή τοῦ ἀνθρώπου ὡς «προσκυνηματική πορεία γιά δικαιοσύνη καί εἰρήνη». Στή συνέχεια οἱ πτυχιοῦχοι ἔδωσαν τή διαβεβαίωση τήν ὁποία ἀνέγνωσε ὁ ἀριστοῦχος τελειόφοιτος κ. Κωνσταντῖνος Ἀλαγκιοζίδης καί τή διαβεβαίωση μέ ὅρκο τήν ὁποία ἀνέγνωσε ὁ πρῶτος τελειόφοιτος τῆς Σχολῆς, κ. Μιχάλης- Νικήτας Μακαρούνας. Οἱ εὐχές τοῦ περιοδικοῦ μας: Βαθιά συγκινημένοι ὅλοι μας, εὐχόμαστε στούς νέους Θεολόγους νά φανοῦν ἄξιοι τοῦ λειτουργήματός τους, ἀπό ὁπουδήποτε κι ἄν τό ἀσκοῦν. Αἰσθανόμαστε δέ περήφανοι πού οἱ σελίδες τοῦ περιοδικοῦ μας κοσμοῦνται ἀπό τήν γραφίδα τῶν νέων αὐτῶν Θεολόγων. Συγχαρητήρια! * Ἄρθρο τό ὁποῖο δημοσιεύθηκε στήν ἔγκριτη ἐφημ. «Ὀρθόδοξη Ἀλήθεια» στίς , ἀρ. φύλ. 50. Oἱ καθηγητές, μέ τούς νέους πτυχιούχους. ΤΕΥΧΟΣ 38 ΟΛΚΑΣ 31

32 «ΙΣΙΔΩΡΕΙΟ» ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΟ ΓΗΡΟΚΟΜΕΙΟ ΛΕΡΟΥ Λειτουργεῖ ἀπό τό Φιλοξενεῖ περί τούς 25 γέροντες. Διοικεῖται ὑπό πενταμελοῦς Διοικητικοῦ Συμβουλίου ὑπό τήν προεδρίαν τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου μας κ. Παϊσίου. Μέλη: π. Νικόδημος Φωκᾶς ἀντιπρόεδρος, κ. Ἐμμ. Ζαΐρης συντ/χος ἰατρός, κ. Καλλιόπη Γκαργκιούλου, κα. Μαρία Πουλιέζου, Διευθυντής: ἀρχιμ. Στέφανος Κατές. Τηλ , Λογαριασμός Ε.Τ.Ε.: 403/ , ΙΒΑΝ: GR Κωδικός SWIFT ΤΡΑΠΕΖΑΣ-BIC: ETHNGRAA ΦΙΛΟΠΤΩΧΟ - ΤΡΑΠΕΖΑ ΑΓΑΠΗΣ Μέ τήν βοήθεια τοῦ Θεοῦ, τήν ἐπιστασία τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου μας κ. Παϊσίου καί τήν συγκινητική καί ἀξία ἐπαίνων προσφορά τῶν ἐθελοντριῶν γυναικῶν καί τῶν δωρητῶν, συνεχίζεται γιά ἕβδομη συνεχῆ χρονιά τό ἔργο τῆς Τραπέζης Ἀγάπης τῆς Ἱ. Μητροπόλεως, μέσα ἀπό τό ὁποῖο σιτίζονται καθημερινά περισσότεροι ἀπό 170 ἀδελφοί μας πού ἔχουν ἀνάγκη. Ἐπίσης, γιά τίς ἄμεσες ἀνάγκες τῶν ἐνδεῶν ἀδελφῶν μας λειτουργεῖ Φιλόπτωχο Ταμεῖο, Ἐκκλησιαστικό Παντοπωλεῖο, Ἱματιοθήκη, Φαρμακεῖο, Τράπεζα φαγητοῦ, κ.λπ. Λογαριασμός Τραπέζης Ἀγάπης: 779/ Θερμή παράκληση: Nά ἐνημερώνεται ἡ Ἱ. Μητρόπολη γιά τήν τυχόν κατάθεση στόν λογαριασμό, γιά τήν ἔκδοση σχετικῆς ἀπόδειξης. ΤΟ ΕΡΓΟ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΕΠΙΤΕΛΕΙΤΑΙ ΜΕ ΤΗΝ ΔΙΚΗ ΣΑΣ ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΗ ΠΡΟΣΦΟΡΑ Συνδρομές γιά τό περιοδικό μας μπορεῖτε νά ἀποστέλλετε στή διεύθυνση: Ἱερά Μητρόπολις Λέρου - Ἄλιντα - Λέρος (Ὑπόψιν Γραμματέως κ. Γεωργίου Χρυσούλη μέ τήν σημείωση «συνδρομή ΟΛΚΑΣ») Ἐτήσια συνδρομή: 15 εὐρώ Ἀρ. λογ. Alpha Bank: / ΙΒΑΝ: GR ΟΛΚΑΣ Περιοδικόν Ἱερᾶς Μητροπόλεως Λέρου, Καλύμνου καί Ἀστυπαλαίας Ἰδιοκτήτης: Ι.Μ.Λ.Κ.Α., Λέρος Ἐκδότης: Ὁ Σεβ. Μητροπολίτης ΛΚΑ κ. Παΐσιος Ἐπιμέλεια ὕλης: πρωτ. Παντελεήμων Κροῦσκος καί Γεώργιος Ἰ. Χρυσούλης, Γραμματεύς Ἱ. Μητροπόλεως, καθώς καί ὁμάς ἱερέων καί λαϊκῶν Ἱστοσελίδα: Ἐκδοτική Παραγωγή: ΕΠΤΑΛΟΦΟΣ ΑΒΕΕ, τηλ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Ἐν Λέρῳ: Τ.Κ , τηλέφωνο: , Fax: Ἐν Καλύμνῳ: Τ.Κ , τηλέφωνο: /1, Fax: Ἐν Ἀστυπαλαίᾳ: Τ.Κ , τηλέφωνο: , Fax:

Η ΚΑΡΔΙΑ ΤΗΡΗΣΕ ΕΝΟΣ ΛΕΠΤΟΥ ΣΙΓΗ. Ἡ καρδιά (ἔλεγε κάποτε ὁ γέροντας Παΐσιος) εἶναι ὅπως τό ρολόι.

Η ΚΑΡΔΙΑ ΤΗΡΗΣΕ ΕΝΟΣ ΛΕΠΤΟΥ ΣΙΓΗ. Ἡ καρδιά (ἔλεγε κάποτε ὁ γέροντας Παΐσιος) εἶναι ὅπως τό ρολόι. Η ΚΑΡΔΙΑ ΤΗΡΗΣΕ ΕΝΟΣ ΛΕΠΤΟΥ ΣΙΓΗ. Ἡ καρδιά (ἔλεγε κάποτε ὁ γέροντας Παΐσιος) εἶναι ὅπως τό ρολόι. Καί πράγματι εἶναι! σταματώντας ὁ χρόνος της, χρόνος ὅπου μετριοῦνται μέ τούς χτύπους τῆς καρδιᾶς, σταματάει

Διαβάστε περισσότερα

Η ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ Τοῦ Ἁγίου Σεραφείμ τοῦ Σάρωφ

Η ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ Τοῦ Ἁγίου Σεραφείμ τοῦ Σάρωφ Η ΠΕΡΙ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΠΝΕΥΜΑΤΟΣ ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ Τοῦ Ἁγίου Σεραφείμ τοῦ Σάρωφ Ὁ κτηματίας Νικόλαος Μοτοβίλωφ, πού τό 1831 θεραπεύθηκε θαυματουργικά ἀπό σοβαρή ἀσθένεια μέ τήν προσευχή τοῦ ὁσίου Σεραφείμ, ἀπέκτησε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΗΓΟΥΝ, ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΑΣ ΕΚΘΕΣΙΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΟΝΗΘΕΙΣΑ ΥΠΟ ΤΟΥ ΜΙΧΑΗΛ ΜΠΕΡΚΟΥΤΑΚΗ

ΠΕΡΙ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΗΓΟΥΝ, ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΑΣ ΕΚΘΕΣΙΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΟΝΗΘΕΙΣΑ ΥΠΟ ΤΟΥ ΜΙΧΑΗΛ ΜΠΕΡΚΟΥΤΑΚΗ ΠΕΡΙ ΑΝΘΡΩΠΟΥ ΗΓΟΥΝ, ΠΕΡΙ ΤΗΣ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑΣ ΚΑΙ ΑΝΘΡΩΠΟΛΟΓΙΑΣ ΕΚΘΕΣΙΣ ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΟΝΗΘΕΙΣΑ ΥΠΟ ΤΟΥ ΜΙΧΑΗΛ ΜΠΕΡΚΟΥΤΑΚΗ Η ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΥΤΗ ΑΦΙΕΡΩΝΕΤΑΙ ΣΤΟ ΜΑΚΑΡΙΣΤΟ ΚΑΘΗ ΓΗΤΗ ΤΗΣ ΠΑΤΡΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

χρωματιστές Χάντρες».

χρωματιστές Χάντρες». 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τό παρόν πόνημα μου εἶναι ἐμπνευσμένο ἀπό τά συγγραφικά ἔργα τοῦ μακαριστοῦ Μητροπολίτη Φλωρίνης ὅπου δημοσιεύονται στό ἔντυπο (Ἔκδοσις Ε'): «ΠΟΙΚΙΛΑ ΣΥΝΤΟΜΑ -ΚΗΡΥΓΜΑΤΑ», καί συγκεκριμένα στό

Διαβάστε περισσότερα

Ποιμαίνοντας μεταξύ οὐτοπίας καί ρεαλισμοῦ: Θεολογικοί προβληματισμοί γιά τήν λειτουργία τῆς σύγχρονης ἐνοριακῆς κοινότητας.

Ποιμαίνοντας μεταξύ οὐτοπίας καί ρεαλισμοῦ: Θεολογικοί προβληματισμοί γιά τήν λειτουργία τῆς σύγχρονης ἐνοριακῆς κοινότητας. 1 Ποιμαίνοντας μεταξύ οὐτοπίας καί ρεαλισμοῦ: Θεολογικοί προβληματισμοί γιά τήν λειτουργία τῆς σύγχρονης ἐνοριακῆς κοινότητας. πρωτ. Χριστόδουλος Μπίθας Προϊστάμενος Ἱ. Ν. Παμ. Ταξιαρχῶν Μοσχάτου Σεβασμιώτατε,

Διαβάστε περισσότερα

Η πρώτη γνωστή συλλογή ορισμένων βιβλίων της Κ. Δ. οφείλεται στον αιρετικό Μαρκίωνα (140 μ.χ., Ρώμη)

Η πρώτη γνωστή συλλογή ορισμένων βιβλίων της Κ. Δ. οφείλεται στον αιρετικό Μαρκίωνα (140 μ.χ., Ρώμη) Η πρώτη γνωστή συλλογή ορισμένων βιβλίων της Κ. Δ. οφείλεται στον αιρετικό Μαρκίωνα (140 μ.χ., Ρώμη) Α Ο ΚΑΤΑΛΟΓΟΣ ΤΟΥ MURATORI Ο κατάλογος έχει ιδιαίτερη αξία για τον κανόνα της Κ. Διαθήκης. Είναι ο αρχαιότερος

Διαβάστε περισσότερα

Η ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΑΠΟΨΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΤΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. Σέ κάθε ἐποχή ὑπάρχουν ἐρωτήματα πού ἀφοροῦν τή ζωή τῶν

Η ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΑΠΟΨΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΤΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ. Σέ κάθε ἐποχή ὑπάρχουν ἐρωτήματα πού ἀφοροῦν τή ζωή τῶν Η ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΑΠΟΨΗ ΣΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΤΗΣ ΑΝΑΠΑΡΑΓΩΓΗΣ Πρωτοπρεσβύτερος Βασίλειος Ἰ. Καλλιακμάνης Αναπλ. Καθηγητής Θεολογίας Α.Π.Θ. Σέ κάθε ἐποχή ὑπάρχουν ἐρωτήματα πού ἀφοροῦν τή ζωή τῶν ἀνθρώπων. Εἰδικότερα

Διαβάστε περισσότερα

Ἀναζητώντας τέσσερις µεγάλες ἀξίες ζωῆς Οἱ λίγες σκέψεις πού θά θελα νά µοιραθῶ µαζί σας ἔχουν ὡς ἀρχικό πλαίσιο ἕνα στίχο ἀπό τό ποίηµα τοῦ Ἄγγλου

Ἀναζητώντας τέσσερις µεγάλες ἀξίες ζωῆς Οἱ λίγες σκέψεις πού θά θελα νά µοιραθῶ µαζί σας ἔχουν ὡς ἀρχικό πλαίσιο ἕνα στίχο ἀπό τό ποίηµα τοῦ Ἄγγλου Ἀναζητώντας τέσσερις µεγάλες ἀξίες ζωῆς Οἱ λίγες σκέψεις πού θά θελα νά µοιραθῶ µαζί σας ἔχουν ὡς ἀρχικό πλαίσιο ἕνα στίχο ἀπό τό ποίηµα τοῦ Ἄγγλου Νοµπελίστα ποιητή Τόµας Ἔλλιοτ, ἀπό τό Choruses from

Διαβάστε περισσότερα

Ὁμιλία Στόν Τίμιο καί Ζωοποιό Σταυρό Τοῦ Ἁγίου ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ τοῦ Παλαμᾶ

Ὁμιλία Στόν Τίμιο καί Ζωοποιό Σταυρό Τοῦ Ἁγίου ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ τοῦ Παλαμᾶ Ὁμιλία Στόν Τίμιο καί Ζωοποιό Σταυρό Τοῦ Ἁγίου ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ τοῦ Παλαμᾶ Πηγή: http://www.imkby.gr/greek/sarakosti/passionweek/thursday/thurs_2.htm (...) Ὁ Παῦλος καυχᾶται γιά τόν Σταυρό καί λέει, ὅτι δέν γνωρίζει

Διαβάστε περισσότερα

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΓΕΡΟΝΤΟΣ ΣΩΦΡΟΝΙΟΥ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ. «Ἦτο Πάσχα βαδίζων ἐκ τῆς μεγάλης θύρας τοῦ Μοναστηρίου

Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΓΕΡΟΝΤΟΣ ΣΩΦΡΟΝΙΟΥ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ. «Ἦτο Πάσχα βαδίζων ἐκ τῆς μεγάλης θύρας τοῦ Μοναστηρίου Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΗΣ ΘΕΟΛΟΓΙΑΣ ΤΟΥ ΓΕΡΟΝΤΟΣ ΣΩΦΡΟΝΙΟΥ ΣΤΟ ΕΡΓΟ ΤΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΤΩΝ ΠΑΙΔΙΩΝ Πρωτοπρεσβύτερος Βασίλειος Ἰ. Καλλιακμάνης Καθηγητής Θεολογίας Α.Π.Θ. «Ἦτο Πάσχα βαδίζων ἐκ τῆς μεγάλης θύρας τοῦ Μοναστηρίου

Διαβάστε περισσότερα

Τό Πανθρησκειακό καρναβάλι τοῦ Ἀµαρουσίου καί οἱ... ἄνευ ἀξίας «πανανθρώπινες ἀξίες» τῆς Ἀκαδηµίας Αθηνῶν

Τό Πανθρησκειακό καρναβάλι τοῦ Ἀµαρουσίου καί οἱ... ἄνευ ἀξίας «πανανθρώπινες ἀξίες» τῆς Ἀκαδηµίας Αθηνῶν Φύρδην-µίγδην µαῦρα καλλυµαύχια, ἄσπρα σαρίκια, κίτρινα ράσα, µώβ µπέρτες παπικές κι ἐβραϊκά σκουφάκια ἦταν τό...ὑπερθέαµα πού εἶδαν γιά πολύ λίγο οἱ Ἕλληνες στούς δέκτες τους στίς 10 Αὐγούστου 2004. Ὅλοι

Διαβάστε περισσότερα

7. Τό ἄγνωστο χρυσωρυχεῖο τοῦ σοσιαλισμοῦ.

7. Τό ἄγνωστο χρυσωρυχεῖο τοῦ σοσιαλισμοῦ. 7. Τό ἄγνωστο χρυσωρυχεῖο τοῦ σοσιαλισμοῦ. Ὁ Σοσιαλισμός εἶναι γιά μένα ἡ τελειότερη ἐκδήλωση τῆς προόδου καί τῆς ἀνθρωπιᾶς. Καί τό λέω αὐτό ἔχοντας ἀνοιχτά πάντα κι ἄγρυπνα τά μάτια τῆς ψυχῆς μου. Μετά

Διαβάστε περισσότερα

Ἐνημερωτική ἔκδοση. Μιά σύντοµη εἰσαγωγή περί Πνευµατισµοῦ, Τῶν κειµένων τοῦ Θείου Φωτός, καί. Τοῦ Πνευµατιστικοῦ Ὁµίλου Ἀθηνῶν «Τό Θεῖον Φῶς»

Ἐνημερωτική ἔκδοση. Μιά σύντοµη εἰσαγωγή περί Πνευµατισµοῦ, Τῶν κειµένων τοῦ Θείου Φωτός, καί. Τοῦ Πνευµατιστικοῦ Ὁµίλου Ἀθηνῶν «Τό Θεῖον Φῶς» Ἐνημερωτική ἔκδοση Μιά σύντοµη εἰσαγωγή περί Πνευµατισµοῦ, Τῶν κειµένων τοῦ Θείου Φωτός, καί Τοῦ Πνευµατιστικοῦ Ὁµίλου Ἀθηνῶν «Τό Θεῖον Φῶς» ΠΝΕΥΜΑΤΙΣΤΙΚΟΣ ΟΜΙΛΟΣ ΑΘΗΝΩΝ «ΤΟ ΘΕΙΟΝ ΦΩΣ» Πρώτη ἔκδοση: Ἀθήνα

Διαβάστε περισσότερα

Oι Βασικοί Σκοποί Ομοσπονδίας εν συντομία:

Oι Βασικοί Σκοποί Ομοσπονδίας εν συντομία: Oι Βασικοί Σκοποί Ομοσπονδίας εν συντομία: Organization Η ενίσχυση των σχέσεων, η ανταλλαγή ιδεών και η αλληλεγγύη μεταξύ των ανά τον κόσμο Κωνσταντινουπολιτών. Η προάσπιση και προώθηση των ανθρωπίνων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΤΥΠΟ ΤΟΥ ΜΑΪΟΥ ΕΙΝΑΙ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΚΑΙ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΓΛΥΚΟΥ ΕΙΣ ΜΝΗΜΗΝ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΤΟΥΣ

ΕΝΤΥΠΟ ΤΟΥ ΜΑΪΟΥ ΕΙΝΑΙ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΚΑΙ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΓΛΥΚΟΥ ΕΙΣ ΜΝΗΜΗΝ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΤΟΥΣ ΜΑΪΟΣ2011 ΕΤΟΣ10ο ΤΕΥΧΟΣ102 ΤΑ ΕΝΤΥΠΟ ΤΟΥ ΜΑΪΟΥ ΕΙΝΑΙ ΤΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΚΑΙ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗΣ ΓΛΥΚΟΥ ΩΡΕΑ ΕΙΣ ΜΝΗΜΗΝ ΤΩΝ ΓΟΝΕΩΝ ΤΟΥΣ γώ πατέρας, ἐγώ ἀδελφός, ἐγώ νυμφίος, ἐγώ οἰκία, ἐγώ τροφοδότης, ἐγώ

Διαβάστε περισσότερα

«ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΚΑΙ Η ΙΕΡΩΣΥΝΗ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ»

«ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΚΑΙ Η ΙΕΡΩΣΥΝΗ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ» «ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΚΑΙ Η ΙΕΡΩΣΥΝΗ ΤΩΝ ΓΥΝΑΙΚΩΝ» Εἰσήγηση Μητροπολίτου Χαλκίδος κ. Χρυσοστόμου στό Ζ Πανελλήνιο Λειτουργικό Συμπόσιο Στελεχῶν Ἱερῶν Μητροπόλεων μέ θέμα: «ΤΟ ΜΥΣΤΗΡΙΟΝ ΤΗΣ ΙΕΡΩΣΥΝΗΣ» Ἱ. Προσκύνημα

Διαβάστε περισσότερα

Ἐμπειρική Δογματική Τόμος Β

Ἐμπειρική Δογματική Τόμος Β Ἐμπειρική Δογματική Τόμος Β Ἡ δημιουργία τοῦ κόσμου Ὁ σκοπός τῆς δημιουργίας Στό ἐρώτημα, γιατί δημιουργήθηκε ὁ κόσμος ἀπό τόν Θεό, δίνονται πολλές ἀπαντήσεις. Μιά ἀπάντηση, πού τήν ἀνευρίσκουμε στήν πατερική

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΑ

ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΑ 20 Νοεμβρίου 2011 ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΣΤΕΓΗ ΠΑΤΡΩΝ Ἀρχιμ. Νίκων Κουτσίδης Δρ. Μηχανολόγος Μηχ. ΕΜΠ ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΑ ΚΑΙ ΘΕΟΛΟΓΙΑ Ἄν θέλετε νά φτιάξετε μιά μηλόπιττα ἀπό τό μηδέν, πρέπει πρῶτα νά δημιουργήσετε τό Σύμπαν.

Διαβάστε περισσότερα

ΙΟΥΝΙΟΣ ΙΟΥΛΙΟΣ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2011 * * * ΕΤΟΣ 10ο * * * ΤΕΥΧΟΣ 103

ΙΟΥΝΙΟΣ ΙΟΥΛΙΟΣ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2011 * * * ΕΤΟΣ 10ο * * * ΤΕΥΧΟΣ 103 ΙΟΥΝΙΟΣ ΙΟΥΛΙΟΣ ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ2011***ΕΤΟΣ10ο***ΤΕΥΧΟΣ103 ΙΕΡΑΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣΛΑΡΙΣΗΣΚΑΙΤΥΡΝΑΒΟΥ ΕΝΟΡΙΑΚΗΝΕΑΝΙΚΗΣΥΝΤΡΟΦΙΑ ΙΕΡΟΥΝΑΟΥΜΕΓΑΛΟΜΑΡΤΥΡΟΣΑΓΙΟΥΓΕΩΡΓΙΟΥΛΑΡΙΣΗΣ Ε ὐλογημένοςὁἄνθρωποςπούμπορεῖ,τώρατόκαλοκαίρι,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΤΗΝ ΑΓΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΚΑΙ ΣΤΟ ΣΤΑΥΡΟ

ΣΤΗΝ ΑΓΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΚΑΙ ΣΤΟ ΣΤΑΥΡΟ Ὁμιλία ΣΤΗΝ ΑΓΙΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ ΚΑΙ ΣΤΟ ΣΤΑΥΡΟ Τοῦ Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Δαμασκηνοῦ Πηγή: http://www.imkby.gr/greek/sarakosti/passionweek/friday/fri_2.htm 1. - Ὁλοκληρώθηκε λοιπόν ὁ ἀγώνας μας τῆς νηστείας καί

Διαβάστε περισσότερα

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ Ι ΕΑ ΚΑΙ Ο ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ. Κωνσταντῖνος Χολέβας Πολιτικός Ἐπιστήµων

Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ Ι ΕΑ ΚΑΙ Ο ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ. Κωνσταντῖνος Χολέβας Πολιτικός Ἐπιστήµων 1 Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ Ι ΕΑ ΚΑΙ Ο ΚΩΣΤΗΣ ΠΑΛΑΜΑΣ Κωνσταντῖνος Χολέβας Πολιτικός Ἐπιστήµων Ποιά εἶναι ἡ Ἑλληνική Ἰδέα; Τί ἐννοοῦµε ὅταν µιλοῦµε γιά τά αἰώνια ἰδανικά τοῦ Ἑλληνισµοῦ; ύσκολα ἐρωτήµατα, τά ὁποῖα ἐπιδέχονται

Διαβάστε περισσότερα

Ἄλλη πινακίδα γράφει: Βλέπετε οὖν πῶς καί τί ἀκούετε Λουκ.8.18 &

Ἄλλη πινακίδα γράφει: Βλέπετε οὖν πῶς καί τί ἀκούετε Λουκ.8.18 & ΙΟΥΝΙΟΣ 2009 ΤΕΥΧΟΣ 92 ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΛΑΡΙΣΗΣ ΚΑΙ ΤΥΡΝΑΒΟΥ ΕΝΟΡΙΑΚΗ ΝΕΑΝΙΚΗ ΣΥΝΤΡΟΦΙΑ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΜΕΓΑΛΟΜΑΡΤΥΡΟΣ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΛΑΡΙΣΗΣ Π άρα πολλές πινακίδες συνατοῦµε στό διάβα τῆς ζωῆς µας, οἱ ὁποῖες

Διαβάστε περισσότερα

κατήχηση ιδ Ἁγίου ΚΥΡΙΛΛΟΥ Ἱεροσολύμων

κατήχηση ιδ Ἁγίου ΚΥΡΙΛΛΟΥ Ἱεροσολύμων κατήχηση ιδ Ἁγίου ΚΥΡΙΛΛΟΥ Ἱεροσολύμων Πηγή: http://www.imkby.gr/greek/sarakosti/easter/kirilou_1.htm Γιά τούς Φωτιζόμενους, πού ἔγινε στά Ιεροσόλυμα, πάνω στό ἄρθρο τοῦ Συμβόλου τῆς πίστεως «ἀναστάντα

Διαβάστε περισσότερα

Συνέδριο ματαιότητος

Συνέδριο ματαιότητος Συνέδριο ματαιότητος «Οὐκ ἐκάθισα μετά συνεδρίου ματαιότητος καί μετά παρανομούντων οὐ μή εἰσέλθω ἐμίσησα ἐκκλησίαν πονηρευομένων καί μετά ἀσεβῶν οὐ μή καθίσω... ὁ πούς μου ἔστη ἐν εὐθύτητι ἐν ἐκκλησίαις

Διαβάστε περισσότερα

Τοῦ Ὁσίου Πατέρα μας Θεοδώρου, ἡγουμένου τῆς Μονῆς Στουδίου Ἐγκώμιο Στήν ἀποκεφάλιση τοῦ μεγάλου Προδρόμου καί Βαπτιστῆ τοῦ Χριστοῦ

Τοῦ Ὁσίου Πατέρα μας Θεοδώρου, ἡγουμένου τῆς Μονῆς Στουδίου Ἐγκώμιο Στήν ἀποκεφάλιση τοῦ μεγάλου Προδρόμου καί Βαπτιστῆ τοῦ Χριστοῦ Τοῦ Ὁσίου Πατέρα μας Θεοδώρου, ἡγουμένου τῆς Μονῆς Στουδίου Ἐγκώμιο Στήν ἀποκεφάλιση τοῦ μεγάλου Προδρόμου καί Βαπτιστῆ τοῦ Χριστοῦ α'. -Λαμπρή καί θεοχαρμόσυνη εἶναι, εὐσεβεῖς χριστιανοί, ἡ πανήγυρη πού

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 27 ΙΟΥΛΙΟΣ-ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2008. κωδικός 7109. Ἀφιέρωμα: ἡ πρώτη Ἁγία, ἡ Παναγία μας!

ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 27 ΙΟΥΛΙΟΣ-ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2008. κωδικός 7109. Ἀφιέρωμα: ἡ πρώτη Ἁγία, ἡ Παναγία μας! ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 27 ΙΟΥΛΙΟΣ-ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ 2008 κωδικός 7109 Ἀφιέρωμα: ἡ πρώτη Ἁγία, ἡ Παναγία μας! τ. 27, ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΔΙΜΗΝΙΑΙΟ ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΗ ΣΥΝΔΡΟΜΗ ΙΔΙΟΚΤΗΤΗΣ: ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΑΓΙΟΥ ΝΕΚΤΑΡΙΟΥ - ΤΡΙΚΟΡΦΟ ΦΩΚΙΔΟΣ 330 56

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Γερόντισσα Μόνικα καί αἱ σύν ἐµοί ἐν Χριστῶ ἀδελφαί. Πρός αναγνώστεσ επιστολή...

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Γερόντισσα Μόνικα καί αἱ σύν ἐµοί ἐν Χριστῶ ἀδελφαί. Πρός αναγνώστεσ επιστολή... ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 61 n κωδικός 01-7109 X Ο ΑΓΙΟΣ ΠΑΪΣΙΟΣ Ο ΑΓΙΟΡΕΙΤΗΣ Ἡ ἐπίσηµη ἁγιοκατάταξή του τ. 61, ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ.-ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2015 ΠΕΡΙΟ ΙΚΟ ΙΜΗΝΙΑΙΟ ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΗ ΣΥΝ ΡΟΜΗ Ι ΙΟΚΤΗΤΗΣ: ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΑΓΙΟΥ ΝΕΚΤΑΡΙΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Τεῦχος 5ον Δεκέμβριος 2009 Ἔτος Α

Τεῦχος 5ον Δεκέμβριος 2009 Ἔτος Α Τεῦχος 5ον Δεκέμβριος 2009 Ἔτος Α «Ὑποκριταί τό μέν πρόσωπον τοῦ οὐρανοῦ γινώσκετε διακρίνειν, τά δέ Σημεῖα τῶν Καιρῶν οὐ δύνασθε γνῶναι;» Ἰησοῦς Χριστός (Ματθ. ιστ 3) «Μετανοεῖτε ἤγγικεν γάρ ἡ βασιλεία

Διαβάστε περισσότερα

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΜΕΣΣΗΝΙΑ. 1. Γιά νά μπορέσουμε νά κατανοήσουμε τό περιεχόμενο

ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΜΕΣΣΗΝΙΑ. 1. Γιά νά μπορέσουμε νά κατανοήσουμε τό περιεχόμενο ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΣΤΗ ΜΕΣΣΗΝΙΑ ὑπό Μητρ. Μεσσηνίας Χρυσοστόμου Σαββάτου, Καθηγητοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν. 1. Γιά νά μπορέσουμε νά κατανοήσουμε τό περιεχόμενο τοῦ ὅρου ʺθρησκευτικός τουρισμόςʺ καί νά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΚΟΛΟΥΘΙΑ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΜΕΤΑΛΗΨΕΩΣ

ΑΚΟΛΟΥΘΙΑ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΜΕΤΑΛΗΨΕΩΣ ΑΚΟΛΟΥΘΙΑ ΤΗΣ ΘΕΙΑΣ ΜΕΤΑΛΗΨΕΩΣ (Στη ηµοτική) κδοση ρθόδοξος δοδειχτης ΑΚΟΛΟΥΘΙΑΣ ΘΕΙΑΣ ΜΕΤΑΛΗΨΕΩΣ Οταν πρόκειται νά κοινωνήσεις τά Αχραντα Μυ- στήρια, ἀπό τό βράδυ, νά διαβάσεις τήν ἀκολουθία τοῦ Μικροῦ

Διαβάστε περισσότερα

- 1 - Ποιοι κερδίζουν από το εμπόριο αγαθών και υπηρεσιών; Γιατί η άμεση ανταλλαγή αγαθών, ορισμένες φορές, είναι δύσκολο να

- 1 - Ποιοι κερδίζουν από το εμπόριο αγαθών και υπηρεσιών; Γιατί η άμεση ανταλλαγή αγαθών, ορισμένες φορές, είναι δύσκολο να - 1 - Ο παράξενος πραματευτής Ανθολόγιο Ε & Στ τάξης: 277-279 Οικονομικές έννοιες Ανταλλαγή Αντιπραγματισμός Εμπόριο Ερωτήσεις Ποιοι κερδίζουν από το εμπόριο αγαθών και υπηρεσιών; Γιατί η άμεση ανταλλαγή

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΟ ΕΠΙ ΣΚΟΠΟΝ ΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΟ ΤΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΟ ΕΠΙ ΣΚΟΠΟΝ ΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΟ ΤΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ. 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΤΟ ΕΠΙ ΣΚΟΠΟΝ ΡΥΘΜΙΖΟΜΕΝΟ ΤΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ. Τό ἐπί σκοπόν ρυθμιζόμενο τά τῆς κοινωνίας πόσοι σήμερα τό γνωρίζουν ὅτι εἶναι ὡς τό σπουδαιότερον ἐκεῖνο λειτουργικό ὄργανον, ὄργανον λειτουργικόν,

Διαβάστε περισσότερα

όσους καὶ τόσους ἀγῶνες κάνουµε καθηµερινὰ γιὰ νὰ ἐκπληρώσουµε ἀναζητήσεις καὶ ὄνειρα ἐπιθυ-

όσους καὶ τόσους ἀγῶνες κάνουµε καθηµερινὰ γιὰ νὰ ἐκπληρώσουµε ἀναζητήσεις καὶ ὄνειρα ἐπιθυ- 16 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2009 88. ΠΕΡΙΠΑΤΟΙ ΣΤΗ ΓΑΛΙΛΑΙΑ ὁλοένα στὸ τέλος αὐτῆς τῆς πονηρῆς ζωῆς....σὲ λίγο θὰ...σβύσει ὅλη τούτη ἡ ὀχλοβοὴ κι ἡ φωτοχυσία, σὰν κάποιο πράγμα ποὺ δὲν γίνηκε ποτές. Ὢ κατάδικοι, Τί

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ΤΗΡΩΝ» http://o-tiron.blogspot.com. Μηνιαία Έκδοση. Ι.Ν. Αγίου Θεοδώρου του Τήρωνος. Μοναγρούλλι - Λεμεσός

«Ο ΤΗΡΩΝ» http://o-tiron.blogspot.com. Μηνιαία Έκδοση. Ι.Ν. Αγίου Θεοδώρου του Τήρωνος. Μοναγρούλλι - Λεμεσός Μηνιαία Έκδοση Ι.Ν. Αγίου Θεοδώρου του Τήρωνος Μοναγρούλλι - Λεμεσός «Ο ΤΗΡΩΝ» Έτος 8ο, Αρ. Τεύχος 9ο,Απρίλιος - Μάιος 2015 http://o-tiron.blogspot.com 1 Μηνιαία Ἔκδοση Ι.Ν. Ἁγίου Θεοδώρου τοῦ Τήρωνος

Διαβάστε περισσότερα

Ἔβαλα τήν πολυθρόνα στήν κατάλληλη θέση: μπρός στό παράθυρο. Κάθε. χρόνο, τέτοια μέρα, κάθομαι σέ αὐτήν τήν πολυθρόνα. Κάθε χρόνο, τέτοια

Ἔβαλα τήν πολυθρόνα στήν κατάλληλη θέση: μπρός στό παράθυρο. Κάθε. χρόνο, τέτοια μέρα, κάθομαι σέ αὐτήν τήν πολυθρόνα. Κάθε χρόνο, τέτοια Ἀριστείδης Ἀντονάς: Η Α ΡΑΧΝΗ Ἔβαλα τήν πολυθρόνα στήν κατάλληλη θέση: μπρός στό παράθυρο. Κάθε χρόνο, τέτοια μέρα, κάθομαι σέ αὐτήν τήν πολυθρόνα. Κάθε χρόνο, τέτοια μέρα, παρατηρῶ πρός τό δρόμο. Τηρῶ

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση τοῦ Ἀφιερωματικοῦ Τόμου ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ Δευτέρα 5 Μαΐου 2008 ὥρα 19:00 Αἴθουσα Τέχνης καί Λόγου στή Στοά τοῦ βιβλίου

Παρουσίαση τοῦ Ἀφιερωματικοῦ Τόμου ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ Δευτέρα 5 Μαΐου 2008 ὥρα 19:00 Αἴθουσα Τέχνης καί Λόγου στή Στοά τοῦ βιβλίου Παρουσίαση τοῦ Ἀφιερωματικοῦ Τόμου ΧΡΥΣΟΣΤΟΜΙΚΟ ΣΥΜΠΟΣΙΟ Δευτέρα 5 Μαΐου 2008 ὥρα 19:00 Αἴθουσα Τέχνης καί Λόγου στή Στοά τοῦ βιβλίου Εὐχαριστῶ ἐκ καρδίας τήν Ἱεράν Σύνοδον τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος, τό

Διαβάστε περισσότερα

Ὁ Ἀββᾶς Ἰσαάκ ὁ Σύρος, στό στόχαστρο τοῦ Οἰκουµενισµοῦ:

Ὁ Ἀββᾶς Ἰσαάκ ὁ Σύρος, στό στόχαστρο τοῦ Οἰκουµενισµοῦ: : Μιά ἀήθης Οἰκουµενιστική ἐπίθεση στήν ἁγιότητα καί τά θεόπνευστα συγγράµµατά του (Ἡ ἐργασία αὐτή εἶχε ὡς ἀφορµή α) τό βιβλίο «Ἅγιος Ἰσαάκ ὁ Σύρος. Ὁ πνευµατικός του κόσµος» (ἐκδόσεις ΑΚΡΙΤΑΣ) τοῦ ἐπισκόπου

Διαβάστε περισσότερα

DIALOGOS FOUNDER Father Antonios Alevizopoulos ( ) OWNER Inter-Orthodox Union of Parents Initiatives, ÐÅÑÉÅ ÏÌÅÍÁ TABLE OF CONTENTS

DIALOGOS FOUNDER Father Antonios Alevizopoulos ( ) OWNER Inter-Orthodox Union of Parents Initiatives, ÐÅÑÉÅ ÏÌÅÍÁ TABLE OF CONTENTS ÉÄÉÏÊÔÇÔÇÓ «Äéïñèüäïîïò Óýíäåóìïò Ðñùôïâïõëé í ÃïíÝùí» Šðü ôþí ásãßäá ôïˆ ÌáêáñéùôÜôïõ Áñ éåðéóêüðïõ Áèçí í êáß ðüóçò ÅëëÜäïò ê. ñéóôïäïýëïõ Êùäéêüò: 4981 ÉäñõôÞò: ð. Áíôþíéïò Áëåâéæüðïõëïò ( ) ÅÊÄÏÔÇÓ:

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Ὁ συγγραφεύς Λ. Α.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Ὁ συγγραφεύς Λ. Α. ΙΑΤΡΟΣ ΤΟ ΣΥΝ ΘΕΩ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Παλαιότερα οἱ εὐσεβεῖς ἰατροί στή χώρα μας (ἴσως μερικοί νά ὑπάρχουν ἀκόμα) μαζί μέ τήν συνταγογράφηση τοῦ φαρμάκου ὅπου ἔγραφαν ἐπάνω στό χαρτί, πρόσθεταν καί τό : ΣΥΝ ΘΕΩ.

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. Υπεύθυνος ἔκδοσης: π. Χαράλαμπος Παπαδόπουλος (6975 853535) Μέλη Συντακτικῆς Ἐπιτροπῆς Περιοδικοῦ: π. Χαράλαμπος Κοπανάκης (6974 106929)

Περιεχόμενα. Υπεύθυνος ἔκδοσης: π. Χαράλαμπος Παπαδόπουλος (6975 853535) Μέλη Συντακτικῆς Ἐπιτροπῆς Περιοδικοῦ: π. Χαράλαμπος Κοπανάκης (6974 106929) 1 Περιεχόμενα Προοίμιο 3 Σύντομο Συναξάρι τοῦ Γέροντος Ποργυρίου τοῦ Καυσοκαλυβίτου 5 Λίγα λόγια γιά τόν βίο τοῦ Γέροντος Πορφυρίου ἀπό τόν ἴδιο τόν π. Πορφύριο 7 Ἐκ Φαναρίου Λόγοι, Τοῦ Μακαριστοῦ Μητροπολίτου

Διαβάστε περισσότερα

Η ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ ΤΩΝ ΝΕΩΝ

Η ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ ΤΩΝ ΝΕΩΝ ΠΡΟΛΟΓΟΣ Η ΨΥΧΑΓΩΓΙΑ ΤΩΝ ΝΕΩΝ Ὅταν ὁ ἐπίσκοπος Αὐγουστίνος Καντιώτης διαμήνυσε στούς ἰθύνοντες τοῦ κράτους μας ἕνα ὀργανωμένο παιδαγωγικό σύστημα (βλέπε: τήν παρέμβαση του μέ τό συγγραφικό ἔργο : ΤΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ Δ/νσις : Ἰωάννου Γενναδίου 14 115 21, Ἀθῆναι Τηλ. 210-72.72.204, Fax 210-72.72.210, e-mail: contact@ecclesia.gr Πρωτ. 6090 Αριθμ. ΑΘΗΝΗΣΙ 11

Διαβάστε περισσότερα

Τό κοριτσάκι μπροστά στήν Παναγία

Τό κοριτσάκι μπροστά στήν Παναγία Σκεπετάρη Φωτεινή Τό κοριτσάκι μπροστά στήν Παναγία (καί ἡ Ἑλληνορθόδοξη Παράδοση) 1 Ἀφιερώνεται στή μνήμη τοῦ πατέρα μου Νίκου Σκεπετάρη. Ἀφιερώνεται στή μητέρα μου Χριστίνα καί σέ κάθε μητέρα καί σέ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΗΓΗΣΗ ΤΟΥ ΙΕΡΟΥ ΣΥΜΒΟΛΟΥ ΤΗΣ ΠΙΣΤΕΩΣ

ΕΞΗΓΗΣΗ ΤΟΥ ΙΕΡΟΥ ΣΥΜΒΟΛΟΥ ΤΗΣ ΠΙΣΤΕΩΣ ΕΞΗΓΗΣΗ ΤΟΥ ΙΕΡΟΥ ΣΥΜΒΟΛΟΥ ΤΗΣ ΠΙΣΤΕΩΣ Κείμενα από την ιστοσελίδα www.apostoliki-diakonia.gr 2 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ...5 ΑΡΘΡΟΝ ΠΡΩΤΟΝ...7 «Πιστεύω εἰς ἕνα Θεόν, Πατέρα, παντοκράτορα, ποιητήν οὐρανοῦ καί

Διαβάστε περισσότερα

Οδηγοσ των Εκκλησιαζοµενων χριστιανων

Οδηγοσ των Εκκλησιαζοµενων χριστιανων Χαραλάµπους Νεοφύτου Πρεσβυτέρου Οδηγοσ των Εκκλησιαζοµενων χριστιανων Ἔκδοση Ὀρθόδοξος Ὁδοδείχτης 2 Ὁδηγός τῶν ἐκκλησιαζοµένων χριστιανῶν Πίνακας περιεχομένων 1.Προλογος... 4 2 Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ... 6 3. Η ΕΚΚΛΗΣΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΘΕΟΛΟΓΟΥΣ

ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΘΕΟΛΟΓΟΥΣ ΘΕΜΑΤΑ ΓΙΑ ΘΕΟΛΟΓΟΥΣ Οι ερωτήσεις προέρχονται από την τράπεζα των χιλιάδων θεμάτων του γνωστικού αντικειμένου των θεολόγων που επιμελήθηκε η εξειδικευμένη ομάδα εισηγητών των Πανεπιστημιακών Φροντιστηρίων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Τοῦ κ. Ἀπόστολου Νικολαΐδη, Καθηγητοῦ τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν ΓΑΜΟΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑ: ΙΑΠΙΣΤΩΣΕΙΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ Ξεκινῶ μέ μερικές διευκρινίσεις πού ἀπαντοῦν καί σέ τυχόν

Διαβάστε περισσότερα

Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ

Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Α ἤ 01ο (01-52) 01-05 Ὁ Λόγος εἶναι Θεὸς καὶ ημιουργὸς τῶν πάντων Στὴν ἀρχὴ ἦταν ὁ Λόγος. Ὁ Λόγος ἦταν μαζὶ μὲ τὸ Θεὸ Πατέρα καὶ ἦταν Θεὸς ὁ Λόγος. Αὐτὸς ἦταν στὴν ἀρχὴ μαζὶ μὲ τὸ Θεὸ Πατέρα.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΑ ΦΡΟΝΤΙΣΤΗΡΙΑ ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ 1. Σε ποια επιστολή του ο Απόστολος Παύλος μιλά για τον κενό τάφο της Ανάστασης ; α) Προς Εφεσίους β) Προς Κορινθίους γ) Προς Γαλάτας δ) Προς Φιλιππισίους 2. Η αρχαότερη επιστολή του Απ. Παύλου είναι η:

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. ἐν Ἐσόπτρῳ

Περιεχόμενα. ἐν Ἐσόπτρῳ 1 ἐν Ἐσόπτρῳ Περιεχόμενα Προοίμιο 3 Συναξάρι: Παῦλος ὁ Ἀπόστολος τῶν Ἐθνῶν 4 Καλοί Λιμένες 7 Ἐκ Φαναρίου 9 Κώδικας Νταβίντσι (Μιά ἄλλη προσέγγιση) Τοῦ Παν. Ἀρχιμ. Χρυσοστόμου Παπαδάκη Πρωτοσυγκέλλου Ἱ.Μ.

Διαβάστε περισσότερα

Η ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΤΗΣ ΣΜΥΡΝΗΣ ΕΙΧΕ ΩΣ ΑΙΤΙΟ ΤΗΝ ΕΝΑΣΧΟΛΗΣΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΜΕ ΤΗΝ ΜΑΓΕΙΑ.

Η ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΤΗΣ ΣΜΥΡΝΗΣ ΕΙΧΕ ΩΣ ΑΙΤΙΟ ΤΗΝ ΕΝΑΣΧΟΛΗΣΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΜΕ ΤΗΝ ΜΑΓΕΙΑ. 1 Η ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΤΗΣ ΣΜΥΡΝΗΣ ΕΙΧΕ ΩΣ ΑΙΤΙΟ ΤΗΝ ΕΝΑΣΧΟΛΗΣΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΜΕ ΤΗΝ ΜΑΓΕΙΑ. Σήμερα Κυριακή, 11 Σεπτεμβρίου 2016, ὁ σεβάσμιος ἱερεύς σέ ἱερό ναό στήν Ἀττική ἔκανε ἕνα συγκλονιστικό Θεῖο κήρυγμα.

Διαβάστε περισσότερα

καί γιά τή μετάνοια τῶν Νινευϊτῶν θάλασσα τήν συντάραξε, καί βγαίνοντας στήν ξηρά

καί γιά τή μετάνοια τῶν Νινευϊτῶν θάλασσα τήν συντάραξε, καί βγαίνοντας στήν ξηρά 5 Λόγος στόν προφήτη Ἰωνᾶ, καί γιά τή μετάνοια τῶν Νινευϊτῶν Ἰωνᾶς ὁ Ἑβραῖος, ὅταν βγῆκε ἀπό τή θάλασσα, ἄρχισε νά κηρύττει στή Νινευή, στούς ἀπερίτμητους κατοίκους της. Μόλις ὁ προφήτης μπῆκε στή μεγαλοπρεπή

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Β ΤΑΞΗ ΚΕΙΜΕΝΟ. Πέµπτη 19 Νοεµβρίου 1942. Αγαπητή Κίττυ,

ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ Β ΤΑΞΗ ΚΕΙΜΕΝΟ. Πέµπτη 19 Νοεµβρίου 1942. Αγαπητή Κίττυ, ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΤΡΙΤΗ 6 ΙΟΥΝΙΟΥ 2000 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ: ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΚΑΙ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΚΦΡΑΣΗ - ΕΚΘΕΣΗ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) Αγαπητή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗ ΘΕΟΛΟΓΙΑ. Ενότητα 8: ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗΣ ΔΙΑΚΟΝΙΑΣ ΤΟΥ ΘΕΙΟΥ ΛΟΓΟΥ. ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Πρόγραμμα Ιερατικών Σπουδών

ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗ ΘΕΟΛΟΓΙΑ. Ενότητα 8: ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗΣ ΔΙΑΚΟΝΙΑΣ ΤΟΥ ΘΕΙΟΥ ΛΟΓΟΥ. ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Πρόγραμμα Ιερατικών Σπουδών ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗ ΘΕΟΛΟΓΙΑ Ενότητα 8: ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΕΙΣ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗΣ ΔΙΑΚΟΝΙΑΣ ΤΟΥ ΘΕΙΟΥ ΛΟΓΟΥ ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Πρόγραμμα Ιερατικών Σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης

Διαβάστε περισσότερα

«ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΓΑΠΗΝ ΦΥΛΑΤΤΕΣΘΑΙ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΛΗΘΕΙΑΝ ΕΚΔΙΚΕΙΣΘΑΙ» ἤτοι

«ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΓΑΠΗΝ ΦΥΛΑΤΤΕΣΘΑΙ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΛΗΘΕΙΑΝ ΕΚΔΙΚΕΙΣΘΑΙ» ἤτοι Πολύ συχνά στά θέματα τῆς Πίστεως καί τῆς προασπίσεώς της, προβάλλεται συνήθως ἀπό νεωτεριστές, ὅπως λ.χ. τούς οἰκουμενιστές κ.ἄ. τό ἐπιχείρημα ἀφ ἑνός τῆς «ἀγάπης» πρός τούς καινοτόμους, τούς αἱρετικούς,

Διαβάστε περισσότερα

«ΕΝ ΑΡΧΗ ΗΝ Ο ΛΟΓΟΣ»

«ΕΝ ΑΡΧΗ ΗΝ Ο ΛΟΓΟΣ» ÄÉÌÇÍÉÁÉÁ ÅÊÄÏÓÇ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΕΩΣ ΤΟΥ ΣΩΤΗΡΟΣ ÉÅÑÁ ÌÇÔÑÏÐÏËÉÓ ÈÅÓÓÁËÏÍÉÊÇÓ ÉÅÑÏÓ ÍÁÏÓ ÌÅÔÁÌÏÑÖÙÓÅÙÓ ÔÏÕ ÓÙÔÇÑÏÓ ΔΕΛΦΩΝ -ΜΙΟΥΛΗ ΤΗΛ.: 2310 828 989 «ΕΝ ΑΡΧΗ ΗΝ Ο ΛΟΓΟΣ» ΕΤΟΣ ΣΤ ΠΑΣΧΑ 2013 www.inmetamorfoseos.gr

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΧΡΟΝΟΣ ΚΑΙ ΤΟ ΠΟΤΑΜΙ. ΙΙΙ. Τὰ δεκατέσσερα παιδιὰ

Ο ΧΡΟΝΟΣ ΚΑΙ ΤΟ ΠΟΤΑΜΙ. ΙΙΙ. Τὰ δεκατέσσερα παιδιὰ Ο ΧΡΟΝΟΣ ΚΑΙ ΤΟ ΠΟΤΑΜΙ ΙΙΙ. Τὰ δεκατέσσερα παιδιὰ «Ἐν ἀρχῆ ἦν ἡ ἀγάπη» μελωδοῦσε γιομίζοντας τὸ γυμνό σου δωμάτιο μιὰ παράξενη ἅρπα καθὼς σ ἔπαιρνε ὁ ὕπνος καὶ τὸ χέρι σου, κρύο, δὰν κλωνὶ λεμονιᾶς σὲ

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ. Μελαγχολία τοῦ Ἰάσωνος Κλεάνδρου ποιητοῦ ἐν Κομμαγηνῇ 595 μ.χ.

ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ. Μελαγχολία τοῦ Ἰάσωνος Κλεάνδρου ποιητοῦ ἐν Κομμαγηνῇ 595 μ.χ. ΚΕΙΜΕΝΟ Κωνσταντίνος Καβάφης ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Μελαγχολία τοῦ Ἰάσωνος Κλεάνδρου ποιητοῦ ἐν Κομμαγηνῇ 595 μ.χ. Τό γήρασμα τοῦ σώματος καί τῆς μορφῆς μου εἶναι πληγή ἀπό φρικτό μαχαῖρι. Δέν ἔχω ἐγκαρτέρησι

Διαβάστε περισσότερα

Η Θεωρια Αριθμων στην Εκπαιδευση

Η Θεωρια Αριθμων στην Εκπαιδευση Η Θεωρια Αριθμων στην Εκπαιδευση Καθηγητὴς Ν.Γ. Τζανάκης Εφαρμογὲς τῶν συνεχῶν κλασμάτων 1 1. Η τιμὴ τοῦ π μὲ σωστὰ τὰ 50 πρῶτα δεκαδικὰ ψηφία μετὰ τὴν ὑποδιαστολή, εἶναι 3.14159265358979323846264338327950288419716939937511.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΟΜΙΛΙΑ ΑΥΓΟΥΣΤΙΝΟΥ ΚΑΝΤΙΩΤΗ

ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΑΠΟΣΠΑΣΜΑ ΑΠΟ ΟΜΙΛΙΑ ΑΥΓΟΥΣΤΙΝΟΥ ΚΑΝΤΙΩΤΗ 2. ΠΡΟΛΟΓΟΣ Ἀλλʹ ἐάν μέ ρωτήσετε, ποιό ἐκεῖνε το ἀγριώτερο ζῶο ἀπʹ ὅλα, θά σᾶς πῶ ὁ ἄνθρωπος! Ναί, ὁ ἄνθρωπος, πού ἐπλάσθη «κατʹ εἰκόνα καί καθʹ ὁμοίωσιν Θεοῦ» (Γέν. 1, 26) κʹ ἔπρεπε νά ζῆ ὡς ἄγγελος ἐπί

Διαβάστε περισσότερα

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α 1 Τεῦχος 18 ο Ἀπρίλιος - Μάϊος - Ἱούνιος Ἔτος 5 ο Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α Συναξάρι Ὁ ἅγιος Ἀνδρέας ὁ διά Χριστόν σαλός... 3 Ὁ ἀντίλογος τῆς ἀνάγκης, πούλησε τά σπίτια τῶν πατεράδων μας Τοῦ Μητροπολίτου Γορτύνης

Διαβάστε περισσότερα

«Οἱ σχέσεις κλήρου καί λαϊκῶν ἀπό τήν σκοπιά τῆς Ὀρθόδοξης ἐκκλησιολογίας καί πρακτικῆς»

«Οἱ σχέσεις κλήρου καί λαϊκῶν ἀπό τήν σκοπιά τῆς Ὀρθόδοξης ἐκκλησιολογίας καί πρακτικῆς» Τετάρτη 28 Φεβρ 2007 Ἱ. Ναός Ἁγ. Αἰκατερίνης, Barnet, 2ο Σεμινάριο τοῦ κύκλου «Κλῆρος καί λαϊκό στοιχεῖο στήν ὑπηρεσία τῆς Κοινότητος» «Οἱ σχέσεις κλήρου καί λαϊκῶν ἀπό τήν σκοπιά τῆς Ὀρθόδοξης ἐκκλησιολογίας

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 29 ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2008. κωδικός 7109. Καλά Χριστούγεννα!

ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 29 ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2008. κωδικός 7109. Καλά Χριστούγεννα! ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 29 κωδικός 7109 Καλά Χριστούγεννα! τ. 29, NΟΕΜΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2008 ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΔΙΜΗΝΙΑΙΟ ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΗ ΣΥΝΔΡΟΜΗ ΙΔΙΟΚΤΗΤΗΣ: ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΑΓΙΟΥ ΝΕΚΤΑΡΙΟΥ - ΤΡΙΚΟΡΦΟ ΦΩΚΙΔΟΣ 330 56 ΕΥΠΑΛΙΟ τηλ. -

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΣΥΝΟΠΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ

ΤΟ ΣΥΝΟΠΤΙΚΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ Ένα από τα δυσκολώτερα προβλήματα, που έχει να αντιμετωπίσει ο ερευνητής της Κ. Διαθήκης, είναι το λεγόμενο «συνοπτικό πρόβλημα». Το πρόβλημα αυτό δημιουργείται από τις χαρακτηριστικές ομοιότητες των τριών

Διαβάστε περισσότερα

«Ὁµολογιακή» διγλωσσία, ἀσάφεια καί σύγχυση

«Ὁµολογιακή» διγλωσσία, ἀσάφεια καί σύγχυση «Ὁµολογιακή» διγλωσσία, ἀσάφεια καί σύγχυση Σεβ. Μητροπολίτου Ναυπάκτου καί Ἁγίου Βλασίου Ἱεροθέου Τόν τελευταῖο καιρό δηµοσιεύθηκαν διάφορα κείµενα ἀπό καθηγητές, θεολόγους, Κληρικούς, οἱ ὁποῖοι ἔθεσαν

Διαβάστε περισσότερα

διάλογος ΝΕΟΦΑΝΕΙΣ ΑΙΡΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΘΡΗΣΚΕΙΑ 1 1. Εἰσαγωγικά τοῦ Πρωτοπρ. Κυριακοῦ Τσουροῦ, Γραμματέως τῆς Σ. Ε. ἐπί τῶν αἰρέσεων.

διάλογος ΝΕΟΦΑΝΕΙΣ ΑΙΡΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΘΡΗΣΚΕΙΑ 1 1. Εἰσαγωγικά τοῦ Πρωτοπρ. Κυριακοῦ Τσουροῦ, Γραμματέως τῆς Σ. Ε. ἐπί τῶν αἰρέσεων. ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ - ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2005, ΤΕΥΧΟΣ 42 διάλογος ΝΕΟΦΑΝΕΙΣ ΑΙΡΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΘΡΗΣΚΕΙΑ 1 1. Εἰσήγηση πραγματοποιηθεῖσα στό Σεμινάριο Επιμορφώσεως Κληρικῶν τῆς Ἱερᾶς Ἀρχιεπισκοπῆς Ἀθηνῶν. 2. π. Ἀ. Ἀλεβιζοπούλου,

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ΠΑΠΙΣΜΟΣ ΧΘΕΣ ΚΑΙ ΣΗΜΕΡΑ»

«Ο ΠΑΠΙΣΜΟΣ ΧΘΕΣ ΚΑΙ ΣΗΜΕΡΑ» «Ο ΠΑΠΙΣΜΟΣ ΧΘΕΣ ΚΑΙ ΣΗΜΕΡΑ» ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΠΑΡΑΚΛΗΤΟΥ ΩΡΩΠΟΣ ΑΤΤΙΚΗΣ Πρόλογος Οι σύγχρονες προσπάθειες γιά τήν ἐπαναπροσέγγιση τοῦ χριστιανικοῦ κόσμου εἶναι φυσικό νά ἔχουν εὐρύτατη ἀποδοχή, ἐπειδή, ἀφενός,

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. ἐν Ἐσόπτρῳ

Περιεχόμενα. ἐν Ἐσόπτρῳ 1 ἐν Ἐσόπτρῳ Περιεχόμενα Προοίμιο 3 Ἄναρχος Θεός καταβέβηκεν Τοῦ Αρχιμ. Χρυσοστόμου Κουλουριώτη 4 Ἐκ Φαναρίου Λόγοι, Τοῦ Μακαριστοῦ Μητροπολίτου Χαλκηδόνος κυροῦ Μελίτωνος Χατζῆ 10 Ὁ Παπαδιαμάντης τῶν

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΗΧΗΣΗ ΙΗ Ἁγίου ΚΥΡΙΛΛΟΥ Ἱεροσολύμων

ΚΑΤΗΧΗΣΗ ΙΗ Ἁγίου ΚΥΡΙΛΛΟΥ Ἱεροσολύμων ΚΑΤΗΧΗΣΗ ΙΗ Ἁγίου ΚΥΡΙΛΛΟΥ Ἱεροσολύμων Πηγή: http://www.imkby.gr/greek/sarakosti/easter/kirilou_2.htm Γιά τούς Φωτιζόμενους, πού ἔγινε στά Ιεροσόλυμα καί ἀναφέρεται στό ἄρθρο τοῦ Συμβόλου τῆς Πίστεως.

Διαβάστε περισσότερα

HISTÒRIA DE LA LLENGUA GREGA: DEL GREC CLÀSSIC AL GREC MODERN MORFOLOGIA DELS PRONOMS PERSONALS (teoria, praxi, autoavaluació) 2015

HISTÒRIA DE LA LLENGUA GREGA: DEL GREC CLÀSSIC AL GREC MODERN MORFOLOGIA DELS PRONOMS PERSONALS (teoria, praxi, autoavaluació) 2015 HISTÒRIA DE LA LLENGUA GREGA: DEL GREC CLÀSSIC AL GREC MODERN MORFOLOGIA DELS PRONOMS PERSONALS (teoria, praxi, autoavaluació) 2015 Ernest E. Marcos Hierro (GIDC ELECTRA) emarcos@ub.edu Pronoms personals

Διαβάστε περισσότερα

ΟΣΙΑ ΤΑΡΣΩ Η ΔΙΑ ΧΡΙΣΤΟΝ ΣΑΛΗ

ΟΣΙΑ ΤΑΡΣΩ Η ΔΙΑ ΧΡΙΣΤΟΝ ΣΑΛΗ Ἀντωνίου Μάρκου ΟΣΙΑ ΤΑΡΣΩ Η ΔΙΑ ΧΡΙΣΤΟΝ ΣΑΛΗ (+ 1989) Ἀπολυτίκιον, Ἦχος πλ. α. Τόν συνάναρχον Λόγον (ποίημα Δρ. Χαραλάμπους Μπούσια) Ἀτιμίας καί χλεύης ὁδόν προκρίνασα, εὐϋπολήπτου ἀνῦσαι καί τήν τιμήν

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 28 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ - ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2008. Γέροντας Αἰμιλιανός Σιμωνοπετρίτης, ἕνας σύγχρονος νηπτικός πατέρας. κωδικός 7109

ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 28 ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ - ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2008. Γέροντας Αἰμιλιανός Σιμωνοπετρίτης, ἕνας σύγχρονος νηπτικός πατέρας. κωδικός 7109 ΤΕΥΧΟΣ ΑΡ. 28 κωδικός 7109 Γέροντας Αἰμιλιανός Σιμωνοπετρίτης, ἕνας σύγχρονος νηπτικός πατέρας 2 τ. 28, ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΔΙΜΗΝΙΑΙΟ ΠΡΟΑΙΡΕΤΙΚΗ ΣΥΝΔΡΟΜΗ ΙΔΙΟΚΤΗΤΗΣ: ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΑΓΙΟΥ ΝΕΚΤΑΡΙΟΥ - ΤΡΙΚΟΡΦΟ ΦΩΚΙΔΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Εἰκονομαχίασ, γι αὐτό καί ἔχουν, φυςικά, χαρακτήρα πανηγυρικό. 1 Ὡςτόςο πολλά ἀπ αὐτά ἔχουν μεγάλη ἀξία ὡσ ἱςτορικέσ πηγέσ πού ςυμπληρώνουν τίσ

Εἰκονομαχίασ, γι αὐτό καί ἔχουν, φυςικά, χαρακτήρα πανηγυρικό. 1 Ὡςτόςο πολλά ἀπ αὐτά ἔχουν μεγάλη ἀξία ὡσ ἱςτορικέσ πηγέσ πού ςυμπληρώνουν τίσ Αποςπϊςματα από τα βιβλύα τησ Αμαλύασ Κ. Ηλιϊδη,φιλολόγου-ιςτορικού: 1.Οι Βύοι των Αγύων τησ Μϋςησ Βυζαντινόσ περιόδου ωσ ιςτορικϋσ πηγϋσ. (ημειώςεισ και παρατηρόςεισ για τα βυζαντινϊ αγιολογικϊ κεύμενα

Διαβάστε περισσότερα

20 Γιά νά σέ κοιµηθῶ παράνοµα Καί νά βρίσκω βαθιά στήν ἀγκαλιά σου Κοµµάτια πέτρες τά λόγια τῶν Θεῶν Κοµµάτια πέτρες τ' ἀποσπάσµατα τοῦ Ἡράκλειτου.

20 Γιά νά σέ κοιµηθῶ παράνοµα Καί νά βρίσκω βαθιά στήν ἀγκαλιά σου Κοµµάτια πέτρες τά λόγια τῶν Θεῶν Κοµµάτια πέτρες τ' ἀποσπάσµατα τοῦ Ἡράκλειτου. ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Σ ΗΜΕΡΗΣΙΟΥ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΕΜΠΤΗ 27 ΜΑΪΟΥ 2004 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗΣ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΤΕΣΣΕΡΙΣ (4) Α. ΚΕΙΜΕΝΟ Ὀδυσσέας

Διαβάστε περισσότερα

ΓΙΑ ΤΟ «ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ»

ΓΙΑ ΤΟ «ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ» ΓΙΑ ΤΟ «ΚΡΥΦΟ ΣΧΟΛΕΙΟ» Ἤγουν, περί παιδείας ἐµπεριστάτου σχόλιον στηλιτευτικόν. Ἡ ἱστορία, ὡς γνωστόν, εἶναι ἡ µελέτη καί ἡ γνώση τοῦ παρελθόντος. Ἡ γνώση, ὅµως, αὐτή ἀποκτᾶ νόηµα καί ἀξία µόνον ὅταν λειτουργεῖ

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ: ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ

ΜΑΘΗΜΑ: ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ ΜΑΘΗΜΑ: ΕΜΠΟΡΙΚΟ ΔΙΚΑΙΟ Tα Πανεπιστημιακά Φροντιστήρια «ΚΟΛΛΙΝΤΖΑ» προετοιμάζοντας σε ολιγομελείς ομίλους τους υποψήφιους για τον επικείμενο διαγωνισμό του Υπουργείου Οικονομικών, με κορυφαίο επιτελείο

Διαβάστε περισσότερα

Ὁ Ματθαιϊκὸς Ἐπίσκοπος Κήρυκος Κοντογιάννης Εἶναι «Παλαιοημερολογίτης Οἰκουμενιστὴς»

Ὁ Ματθαιϊκὸς Ἐπίσκοπος Κήρυκος Κοντογιάννης Εἶναι «Παλαιοημερολογίτης Οἰκουμενιστὴς» Ὁ Ματθαιϊκὸς Ἐπίσκοπος Κήρυκος Κοντογιάννης Εἶναι «Παλαιοημερολογίτης Οἰκουμενιστὴς» Ὁ κ. Κοντογιάννης, ὁ πρώτος ἀπατεῶνας που ἐματέωσεν τὴν ἕνωσιν τῶν Γ.Ο.Χ. τὸ 1971 με τὸν πόλεμον που ἀνήγειρε ἔναντι

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΑΓΑΠΗΣ

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΑΓΑΠΗΣ ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΑΙΤΩΛΙΑΣ ΚΑΙ ΑΚΑΡΝΑΝΙΑΣ ΙΕΡΟΣ ΝΑΟΣ ΑΓΙΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ΑΓΡΙΝΙΟΥ ΚΕΝΤΡΟΝ ΕΝΟΤΗΤΟΣ ΚΑΙ ΜΕΛΕΤΗΣ ΠΡΟΒΟΛΗΣ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΩΝ ΑΞΙΩΝ «ΕΝΩΜΕΝΗ ΡΩΜΗΟΣΥΝΗ» ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΑΓΑΠΗΣ Ιερός Ναός Αγίου

Διαβάστε περισσότερα

Ἐντεύξεις καί Συνεντεύξεις

Ἐντεύξεις καί Συνεντεύξεις Ἐντεύξεις καί Συνεντεύξεις Στήν Ἐκκλησία λέμε ὅτι ὅταν ὁ ἄνθρωπος λάβη τήν Χάρη τοῦ Θεοῦ μπορεῖ νά ὑπερβῆ καί αὐτόν τόν θάνατο. Ἀφοῦ ὁ ἄνθρωπος μπορεῖ νά ξεπεράση καί τήν ἀγωνία τοῦ θανάτου, πόσο μᾶλλον

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΘΕΡΜΑΙΝΟΝΤΑΣ ΤΟ ΕΝΔΟΞΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ

ΑΝΑΘΕΡΜΑΙΝΟΝΤΑΣ ΤΟ ΕΝΔΟΞΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ ΑΝΑΘΕΡΜΑΙΝΟΝΤΑΣ ΤΟ ΕΝΔΟΞΟ ΒΥΖΑΝΤΙΟ α) ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τό παρών πόνημα δημιουργήθηκε εἰς πεῖσμα τῶν καιρῶν μας, πού οἱ «διαφωτιστές» τῆς Εὐρώπης ἐπιζητοῦν νά μᾶς «διδάξουν» τήν δῆθεν ἀρετή(;) τῆς ἐργασίας. ΕΕ!

Διαβάστε περισσότερα

Βʹ ΕΚΔΟΣΗ ΕΠΗΥΞΗΜΕΝΗ.

Βʹ ΕΚΔΟΣΗ ΕΠΗΥΞΗΜΕΝΗ. Βʹ ΕΚΔΟΣΗ ΕΠΗΥΞΗΜΕΝΗ. α) ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ὅλα ξεκίνησαν μέ τήν παιδική ἐνθύμησιν. Ἐνθυμοῦμαι ὅταν ἤμουν μικρός στήν Αὐστραλία, ἕως 6 ἐτῶν, καθώς μετά ἐπέστρεψα στήν πατρίδα μας. Ἐνθυμοῦμαι μία ὄμορφη πανηγυρική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2009 ΤΕΥΧΟΣ 94

ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2009 ΤΕΥΧΟΣ 94 ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2009 ΤΕΥΧΟΣ 94 ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΛΑΡΙΣΗΣ ΚΑΙ ΤΥΡΝΑΒΟΥ ΕΝΟΡΙΑΚΗ ΝΕΑΝΙΚΗ ΣΥΝΤΡΟΦΙΑ ΙΕΡΟΥ ΝΑΟΥ ΜΕΓΑΛΟΜΑΡΤΥΡΟΣ ΑΓΙΟΥ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΛΑΡΙΣΗΣ Ε να ρεῦµα πού παρατηρεῖ κανείς νά ὑπάρχει στήν ἐποχή µας εἶναι

Διαβάστε περισσότερα

Η ἀναβολή τῆς κατεδάφισης

Η ἀναβολή τῆς κατεδάφισης Αριστείδης Αντονάς Η ἀναβολή τῆς κατεδάφισης «Παρόλες τίς καταστροφές», γράφει στά 1667 γιά τόν Παρθενώνα ὁ περιηγητής Εβλιά Τσελεμπί, «δέν βρίσκεται καταγραμμένο ἄλλο τέτοιο τζαμί πού νά μπορεῖ ν ἀνοίξει

Διαβάστε περισσότερα

ΣΟΦΟΚΛΕΟΥΣ ΑΝΤΙΓΟΝΗ Κείµενο από το πρωτότυπο (701-718)

ΣΟΦΟΚΛΕΟΥΣ ΑΝΤΙΓΟΝΗ Κείµενο από το πρωτότυπο (701-718) ΑΡΧΗ 1ΗΣ ΣΕΛΙ ΑΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ Β ΤΑΞΗΣ ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 16 ΙΟΥΝΙΟΥ 2000 ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΟ ΜΑΘΗΜΑ ΓΕΝΙΚΗΣ ΠΑΙ ΕΙΑΣ : ΑΡΧΑΙΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ ΣΥΝΟΛΟ ΣΕΛΙ ΩΝ: ΠΕΝΤΕ (5) ΣΟΦΟΚΛΕΟΥΣ ΑΝΤΙΓΟΝΗ Κείµενο από

Διαβάστε περισσότερα

ΑΦΙΕΡΩΜΑ 17ον ΣΥΝΕΔΡΙΟΝ

ΑΦΙΕΡΩΜΑ 17ον ΣΥΝΕΔΡΙΟΝ ΙΟΥΛΙΟΣ - ΑΥΓΟΥΣΤΟΣ - ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΣ 2012 - Τεύχος 119 ΑΦΙΕΡΩΜΑ 17ον ΣΥΝΕΔΡΙΟΝ ΟΡΘΟΔΟΞΟΥ ΙΕΡΑΠΟΣΤΟΛΗΣ «κηρύξατε τό εὐαγγέλιον πάσῃ τῇ κτίσει» (Κατά Μάρκον κεφ. ιστ. 15) ΔΙΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑΤΩΝ ΤΟΥ Π.Χ.Ο.

Διαβάστε περισσότερα

ΝΑΥΑΓΙΑ ΨΥΧΩΝ ΚΑΙ ΣΩΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΤΑ ΔΕΙΝΑ ΤΗΣ ΔΑΙΜΟΝΙΚΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΚΑΙ ΤΗΣ ΒΛΑΣΦΗΜΙΑΣ.

ΝΑΥΑΓΙΑ ΨΥΧΩΝ ΚΑΙ ΣΩΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΤΑ ΔΕΙΝΑ ΤΗΣ ΔΑΙΜΟΝΙΚΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΚΑΙ ΤΗΣ ΒΛΑΣΦΗΜΙΑΣ. 1 ΛΑΖΑΡΟΣ ΑΡΑΒΑΝΗΣ ΝΑΥΑΓΙΑ ΨΥΧΩΝ ΚΑΙ ΣΩΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΤΑ ΔΕΙΝΑ ΤΗΣ ΔΑΙΜΟΝΙΚΗΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΠΟΙΗΣΗΣ, ΚΑΙ ΤΗΣ ΒΛΑΣΦΗΜΙΑΣ. 2 ΠΟΛΛΑ ΤΑ ΝΑΥΑΓΙΑ ΚΑΙ ΤΑ ΤΡΟΧΑΙΑ ΣΤΗΝ ΧΩΡΑ ΜΑΣ Ἀπόσπασμα ἀπό τό βιβλίον : Η ΘΑΛΑΣΣΑ (σελ.

Διαβάστε περισσότερα

Ἐν Μεγίστῃ Λαύρᾳ τῇ 1ῃ 6 2015 Κυριακή τῶν Ἁγιορειτῶν Πατέρων. Πρός τήν Γεροντία. τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Μεγίστης Λαύρας

Ἐν Μεγίστῃ Λαύρᾳ τῇ 1ῃ 6 2015 Κυριακή τῶν Ἁγιορειτῶν Πατέρων. Πρός τήν Γεροντία. τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Μεγίστης Λαύρας Ἐν Μεγίστῃ Λαύρᾳ τῇ 1ῃ 6 2015 Κυριακή τῶν Ἁγιορειτῶν Πατέρων. Πρός τήν Γεροντία τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Μεγίστης Λαύρας Κοινοποίηση: Ἱερά Κοινότητα Ἁγίου Ὄρους Σεβαστοί Πατέρες, Τήν 12η τοῦ μηνός Μαΐου τρέχοντος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΤΑΜΑΣΟΥ ΚΑΙ ΟΡΕΙΝΗΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2008 Τεῦχος 3ο

ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΤΑΜΑΣΟΥ ΚΑΙ ΟΡΕΙΝΗΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2008 Τεῦχος 3ο ΕΚΔΟΣΗ ΤΗΣ ΙΕΡΑΣ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΣ ΤΑΜΑΣΟΥ ΚΑΙ ΟΡΕΙΝΗΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ ΜΑΡΤΙΟΣ 2008 Τεῦχος 3ο «Ἰησοῦ ὀνόµατι µάστιζε πολεµίους» Τό ἀπόφθεγµα τοῦτο ἀνήκει στόν ἅγιο Ἰωάννη τό συγγραφέα τῆς Κλίµακος Ὅπως

Διαβάστε περισσότερα

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α

Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α 1 Τεῦχος 19 ο Ἰούλιος - Αὔγουστος - Σεπτέμβριος Ἔτος 5 ο Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α Συναξάρι Οἱ Ἅγιες 40 γυναίκες Ὁσιομάρτυρες καί ὁ Ἅγιος Ἀμμοῦν ὁ διδάσκαλός τους... 3 Τό νόημα τοῦ Σταυροῦ Τοῦ Πρωτοπρεσβυτέρου

Διαβάστε περισσότερα

Παντί τῷ πληρώματι τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Ἀττικῆς καί Βοιωτίας.

Παντί τῷ πληρώματι τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Ἀττικῆς καί Βοιωτίας. Ἀναγνωσθήτω ἐπ Ἐκκλησία Παντί τῷ πληρώματι τῆς καθ ἡμᾶς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Ἀττικῆς καί Βοιωτίας. Ἀγαπητοί ἐν Χριστῷ Ἀδελφοί. «Ὁ Χριστός μεθ ἡμῶν καί οὐδείς καθ ἡμῶν» Μέ αἴσθημα εὐθύνης καί πικρίας ἀναλογιζόμενος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΙΩΑΝΝΟΥ ΓΕΝΝΑΔΙΟΥ 14 (115 21) ΣΥΝΟΔΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΠΙ ΤΩΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΙΩΑΝΝΟΥ ΓΕΝΝΑΔΙΟΥ 14 (115 21) ΣΥΝΟΔΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΠΙ ΤΩΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Η ΙΕΡΑ ΣΥΝΟΔΟΣ ΤΗΣ ΕΚΚΛΗΣΙΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΙΩΑΝΝΟΥ ΓΕΝΝΑΔΙΟΥ 14 (115 21) ΣΥΝΟΔΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΕΠΙ ΤΩΝ ΑΙΡΕΣΕΩΝ ΚΕ ΠΑΝΟΡΘΟΔΟΞΟΣ ΣΥΝΔΙΑΣΚΕΨΙΣ ΕΝΤΕΤΑΛΜΕΝΩΝ ΟΡΘΟΔΟΞΩΝ ΕΚΚΛΗΣΙΩΝ ΚΑΙ ΙΕΡΩΝ ΜΗΤΡΟΠΟΛΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙ ΑΓΙΟΙ ΚΑΙ Η ΕΛΛΗΝΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΤΗΣ ΜΙΚΡΑΣ ΑΣΙΑΣ

ΟΙ ΑΓΙΟΙ ΚΑΙ Η ΕΛΛΗΝΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΤΗΣ ΜΙΚΡΑΣ ΑΣΙΑΣ 1 ΟΙ ΑΓΙΟΙ ΚΑΙ Η ΕΛΛΗΝΟΡΘΟΔΟΞΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ ΤΗΣ ΜΙΚΡΑΣ ΑΣΙΑΣ Κωνσταντῖνος Χολέβας Πολιτικός Ἐπιστήμων Δέν εἶμαι Μικρασιάτης. Εἶμαι Μακεδών μέ γηγενεῖς καταβολές καί εἶμαι ὑπερήφανος γιά τήν καταγωγή μου. Ὅμως

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ. Ενότητα 12: Ο ΟΝΤΟΛΟΓΙΚΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΣ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ. ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Τμήμα Ιερατικών Σπουδών

ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ. Ενότητα 12: Ο ΟΝΤΟΛΟΓΙΚΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΣ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ. ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Τμήμα Ιερατικών Σπουδών ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ Ενότητα 12: Ο ΟΝΤΟΛΟΓΙΚΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΣ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Τμήμα Ιερατικών Σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Τίτλος του Πρωτοτύπου: Εμπειρία και Θεωρία Προσωπική στον Άγιο Γρηγόριο Νύσσης

Τίτλος του Πρωτοτύπου: Εμπειρία και Θεωρία Προσωπική στον Άγιο Γρηγόριο Νύσσης Εμπειρία και Θεωρία Προσωπική στον Άγιο Γρηγόριο Νύσσης Όταν ο άνθρωπος συναντά το Θεό... Θεώνη Μαρίνου Μπούρα Τίτλος του Πρωτοτύπου: Εμπειρία και Θεωρία Προσωπική στον Άγιο Γρηγόριο Νύσσης Υπότιτλος:

Διαβάστε περισσότερα

μυρμηγκολέων= μανιοκατάθλιψη (καί ὄχι ἁπλή κατάθλιψη) ΝΑΙ

μυρμηγκολέων= μανιοκατάθλιψη (καί ὄχι ἁπλή κατάθλιψη) ΝΑΙ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ὅλες οἱ ἱστορικές ἀναφορές ὁμιλιῶν τοῦ μακαριστοῦ μητροπολίτου Αὐγουστίνου Καντιώτη θά μποροῦσαν νά ταξινομηθοῦν ἀνά κατηγορίες θεμάτων ἀκόμα καί ἀποσπάσματα γραπτοῦ ἤ προφορικοῦ λόγου του

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ. Ενότητα 22: Ο ΧΡΥΣΟΣ ΚΑΝΟΝΑΣ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ. ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Τμήμα Ιερατικών Σπουδών

ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ. Ενότητα 22: Ο ΧΡΥΣΟΣ ΚΑΝΟΝΑΣ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ. ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Τμήμα Ιερατικών Σπουδών ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ ΗΘΙΚΗ Ενότητα 22: Ο ΧΡΥΣΟΣ ΚΑΝΟΝΑΣ ΤΗΣ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΗΘΙΚΗΣ ΜΑΡΙΑ Κ. ΚΑΡΑΜΠΕΛΙΑ Τμήμα Ιερατικών Σπουδών Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΟΝΤΕΙΟ ΛΥΚΕΙΟ ΝΕΑΣ ΣΜΥΡΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗΣ

ΛΕΟΝΤΕΙΟ ΛΥΚΕΙΟ ΝΕΑΣ ΣΜΥΡΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗΣ ΛΕΟΝΤΕΙΟ ΛΥΚΕΙΟ ΝΕΑΣ ΣΜΥΡΝΗΣ ΤΟΜΕΑΣ ΠΟΙΜΑΝΤΙΚΗΣ Αγία και Μεγάλη Τεσσαρακοστή Δομήνικος Θεοτοκόπουλος: Ο Άγιος Πέτρος μετανοών (1600) «Αυτός σήκωσε τις αμαρτίες μας με το ίδιο Του το σώμα στο σταυρό, για

Διαβάστε περισσότερα

ΠΡΟΛΟΓΟΣ. Η ΦΩΝΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΟΥΡΑΝΟ «Αὐτοῦ ἀκούετε» (Ματθ. 17,5)

ΠΡΟΛΟΓΟΣ. Η ΦΩΝΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΟΥΡΑΝΟ «Αὐτοῦ ἀκούετε» (Ματθ. 17,5) 1. ΠΡΟΛΟΓΟΣ Ὅσες μεγάλες ἀποκαλύψεις μᾶς ἔδωσε διά τῶν λόγων του ὁ γέροντας ἅγιος Παΐσιος, βεβαίως καί δέν ἦταν ἐκ τοῦ ἰδίου (ὡς ἁπλές γνῶμες) ἀλλά προερχόταν ὅλες ἐκεῖνες οἱ μεγάλες ἀποκαλύψεις ἐκ τοῦ

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2006, ΤΕΥΧΟΣ 43 ΝΕΟΦΑΝΕΙΣ ΑΙΡΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΘΡΗΣΚΕΙΑ 1. (B μέρος)

ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2006, ΤΕΥΧΟΣ 43 ΝΕΟΦΑΝΕΙΣ ΑΙΡΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΘΡΗΣΚΕΙΑ 1. (B μέρος) ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΡΤΙΟΣ 2006, ΤΕΥΧΟΣ 43 διάλογος ΝΕΟΦΑΝΕΙΣ ΑΙΡΕΣΕΙΣ ΚΑΙ ΠΑΡΑΘΡΗΣΚΕΙΑ 1 (B μέρος) τοῦ Πρωτοπρ. Κυριακοῦ Τσουροῦ, Γραμματέως τῆς Σ. Ε. ἐπί τῶν αἰρέσεων. 4. Θεωρητική βάση τῆς παραθρησκείας.

Διαβάστε περισσότερα

ποταμιτου εκδοσεισ ποταμιτου καταλογοσ ΒΙΒΛΙΑ ΜΕ ΝΟΗΜΑ www.potamitis.info ΒΙΒΛΙΑ ΜΕ ΝΟΗΜΑ θεροσ 2012

ποταμιτου εκδοσεισ ποταμιτου καταλογοσ ΒΙΒΛΙΑ ΜΕ ΝΟΗΜΑ www.potamitis.info ΒΙΒΛΙΑ ΜΕ ΝΟΗΜΑ θεροσ 2012 εκδοσεισ θεροσ 2012 ποταμιτου ποταμιτου καταλογοσ www.potamitis.info ΒΙΒΛΙΑ ΜΕ ΝΟΗΜΑ ΒΙΒΛΙΑ ΜΕ ΝΟΗΜΑ 8,99 σκληρὸ ἐξώφυλλο, 32 σελίδες, 22Χ22 ἑκατοστά Κάθε Σάββατο, ἡ Γιαγιὰ ἀφήνει τὸ καλαθάκι της μὲ τὰ

Διαβάστε περισσότερα