14 Το ολιγοπώλιο Ολιγοπώλιο και αλληλεξάρτηση Συνεργασία ή ανταγωνισμός; Σκοπός Εξηγούνται με λεπτομέρειες υποδείγματα ολιγοπωλίου.

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "14 Το ολιγοπώλιο Ολιγοπώλιο και αλληλεξάρτηση Συνεργασία ή ανταγωνισμός; Σκοπός Εξηγούνται με λεπτομέρειες υποδείγματα ολιγοπωλίου."

Transcript

1 14 Το ολιγοπώλιο Σκοπός Εξηγούνται με λεπτομέρειες υποδείγματα ολιγοπωλίου. Προσδοκώμενα αποτελέσματα Όταν θα έχετε μελετήσει το κεφάλαιο αυτό, θα γνωρίζετε: Ποιες είναι οι διαφορές του ολιγοπωλίου από τον τέλειο ανταγωνισμό. Τρεις διαφορετικούς τρόπους συμπεριφοράς (υποδείγματα) των ολιγοπωλητών. Να υπολογίσετε την ποσότητα που θα παραχθεί και το κέρδος των επιχειρήσεων για τρία διαφορετικά υποδείγματα συμπεριφοράς των επιχειρήσεων. Έννοιες-κλειδιά ολιγοπώλιο υπόδειγμα δυοπωλίου του Cournot (δύο ακόλουθοι) υπόδειγμα δυοπωλίου του Stackelberg (ηγέτης και ακόλουθος) υπόδειγμα δυοπωλίου του Bertrand (δύο ηγέτες) Προαπαιτούμενη γνώση Κεφάλαια 6, 11, 12, Ολιγοπώλιο και αλληλεξάρτηση Όταν υπάρχουν λίγες επιχειρήσεις στον κλάδο, τότε, η συμπεριφορά της κάθε επιχείρησης μπορεί να επηρεάζει τις συνθήκες που δραστηριοποιούνται οι υπόλοιπες, οι οποίες είναι φυσικό να αντιδράσουν αναλόγως. Όταν μία επιχείρηση δραστηριοποιείται σε έναν κλάδο όπου είναι, εκ των πραγμάτων, υποχρεωμένη να λαμβάνει υπ όψιν της τις αντιδράσεις των υπολοίπων επιχειρήσεων του κλάδου της σε μία πιθανή δική της κίνηση, ονομάζουμε την επιχείρηση ολιγοπωλιακή και τον κλάδο ολιγοπώλιο. Όπως εξηγήσαμε στο Κεφάλαιο 7, το κύριο στοιχείο στο ολιγοπώλιο είναι η αλληλεξάρτηση, όχι ο αριθμός των επιχειρήσεων. Ο τελευταίος, όμως, μπορεί να είναι σημαντικός, επειδή μπορεί να επηρεάσει τον βαθμό αλληλεξάρτησης. Επίσης, χαρακτηριστικό του ολιγοπωλίου είναι η διαφοροποίηση των προϊόντων με πραγματικά ή φανταστικά χαρακτηριστικά, π.χ. μία επιχείρηση μπορεί να παράγει πλυντήριο ρούχων που πλένει γρήγορα, μία άλλη να παράγει πλυντήριο που καταλαμβάνει λιγότερο χώρο, κ.λπ Συνεργασία ή ανταγωνισμός; Η ποσότητα του προϊόντος που θα παραχθεί από έναν ολιγοπωλιακό κλάδο, καθώς και η τιμή που αυτή θα πωληθεί, εξαρτάται από τη σχέση που έχουν (ρητά ή άρρητα) μεταξύ τους οι επιχειρήσεις του κλάδου αυτού. Για παράδειγμα, μπορεί οι επιχειρήσεις να ενεργούν ως τελείως ανταγωνιστικές επιχειρήσεις και να έ- χουν μηδενικά κέρδη μπορεί, από την άλλη, να συμπράττουν και να απολαμβάνουν μονοπωλιακά κέρδη. Ας δούμε αυτές τις δύο περιπτώσεις, υποθέτοντας για ευκολία ότι στον κλάδο δραστηριοποιούνται δύο μόνο επιχειρήσεις. Την περίπτωση αυτήν την ονομάζουμε δυοπώλιο. Ας υποθέσουμε ότι οι δύο επιχειρήσεις έχουν ταυτόσημες καμπύλες κόστους, και ότι το μέσο κόστος είναι σταθερό, και συνεπώς ίσο με το οριακό κόστος. Η καμπύλη D στο Διάγραμμα 14.1 είναι η καμπύλη ζήτησης για το προϊόν του κλάδου. Εάν ο κλάδος ήταν τέλεια ανταγωνιστικός, η προσφερόμενη ποσότητα του κλάδου θα ήταν Q C και η τιμή θα ήταν P C, ίση με το μέσο κόστος. Οι επιχειρήσεις θα είχαν κανονικά (δηλ. μηδενικά) κέρδη. Εάν ο κλάδος ήταν μονοπωλιακός, τότε η παραγόμενη ποσότητα θα ήταν μικρότερη, Q M, και θα μπορούσε να πωληθεί σε υψηλότερη τιμή, P M. Η σκιασμένη περιοχή ΑΒΓΔ δείχνει το κέρδος του μονοπωλίου. Αυτό είναι το κέρδος που μπορούν να απολαύσουν οι δύο επιχειρήσεις εάν συμπράξουν. 273

2 Διάγραμμα 14.1 Ολιγοπώλιο. Είναι εύκολο να διαπιστώσουμε ότι, οι δύο ολιγοπωλιακές επιχειρήσεις θα είχαν συμφέρον να παράγουν τη μισή από την ποσότητα Q M η κάθε μία, και έτσι να απολαμβάνουν, και οι δύο μαζί, θετικό κέρδος ίσο με (P m P c ) Q Μ. Το ίδιο θα ίσχυε εάν οι επιχειρήσεις ήταν τρεις, τέσσερις, ή περισσότερες. Θα συνέφερε όλες να συμφωνήσουν, έτσι ώστε η κάθε μία να παράγει μέρος της ποσότητας Q M, προκειμένου να απολαύσουν ό- λες από ένα μερίδιο του υπερκανονικού κέρδους. Το πρόβλημα, όμως, είναι το εξής: καμμία επιχείρηση δεν έχει κίνητρο να τηρήσει τη συμφωνία. Το αντίθετο μάλιστα κάθε επιχείρηση έχει κίνητρο να αθετήσει τη συμφωνία, αυξάνοντας την παραγωγή της. Αυτό διότι, όπως φαίνεται στο Διάγραμμα 14.1, εάν μία επιχείρηση παράγει Q A και αυξήσει την παραγωγή της, το οριακό της έσοδο θα είναι μεγαλύτερο από το οριακό της κόστος, P C. Συνεπώς, το δίλημμα που αντιμετωπίζουν οι ολιγοπωλητές είναι μεταξύ του να μεγιστοποιήσουν τα κοινά κέρδη συμπράττοντας, ή να αυξήσουν το δικό τους μερίδιο και τα δικά τους κέρδη ανταγωνιζόμενοι τις υπόλοιπες επιχειρήσεις του κλάδου, κάτι που, όμως, όλες γνωρίζουν ότι, εάν γίνει από όλες τις επιχειρήσεις θα οδηγήσει σε μείωση των κερδών όλων των επιχειρήσεων. Γενικά, δύο τυπικοί τρόποι συνεργασίας των επιχειρήσεων είναι μέσω καρτέλ ή μέσω ηγεσίας τιμής. Τα καρτέλ μπορεί να έχουν σαν στόχο τη μεγιστοποίηση των κοινών κερδών (δηλαδή των κερδών του κλάδου) ή το μοίρασμα της αγοράς. Το μοίρασμα της αγοράς μπορεί να γίνει είτε μέσω του καθορισμού μίας κοινής τιμής, δεδομένης της οποίας η κάθε επιχείρηση έχει την ευχέρεια να διαφοροποιήσει το προϊόν της ή τις πολιτικές πώλησης που χρησιμοποιεί, είτε μέσω του καθορισμού μίας συγκεκριμένης ποσότητας, που η κάθε επιχείρηση μπορεί να πωλήσει. Ένας άλλος, συνηθισμένος τρόπος μοιράσματος της αγοράς είναι μέσω του προσδιορισμού της συγκεκριμένης γεωγραφικής περιοχής στην οποία κάθε επιχείρηση μπορεί να πωλήσει. Η ηγεσία τιμής είναι αρκετά πιο συνηθισμένη μορφή σύμπραξης απ ό,τι τα καρτέλ, διότι επιτρέπει στις μη ηγέτιδες επιχειρήσεις μεγαλύτερη ελευθερία σχετικά με το προϊόν τους και τις πολιτικές πώλησης που θα ακολουθήσουν. Σε αυτήν την περίπτωση, μία επιχείρηση, η ηγετική επιχείρηση, που μπορεί να είναι η επιχείρηση με το χαμηλότερο κόστος, ή αυτή με το μεγαλύτερο μερίδιο αγοράς, ή κάποια επιχείρηση με μεγάλο ειδικό βάρος για τον κλάδο (π.χ. προμηθευτής πρώτης ύλης), θέτει την τιμή της με βάση την ισότητα οριακού εσόδου και οριακού κόστους της. Οι υπόλοιπες επιχειρήσεις παράγουν θεωρώντας αυτήν την τιμή ως δεδομένη. 274

3 Παλαιότερα οι συμπράξεις, οι συνεργασίες, και συνεννοήσεις επιχειρήσεων ήταν συνηθισμένες (τα λεγόμενα καρτέλ). Τώρα, οι συμφωνίες σύμπραξης είναι γενικά παράνομες, και προβλέπονται υψηλές ποινές για όσες επιχειρήσεις συμμετέχουν σε αυτές. Παρ όλα αυτά, διαπιστώνονται συχνά περιπτώσεις ανεπίσημων και μυστικών συμφωνιών Δυοπώλιο χωρίς συνεργασία Παραπάνω περιγράψαμε με απλά λόγια την έννοια του ολιγοπωλίου και δείξαμε ότι, αναλόγως με το εάν οι επιχειρήσεις συμπράττουν ή όχι, μπορεί να προκύψει το μονοπωλιακό αποτέλεσμα ή το πλήρως ανταγωνιστικό. Όπως αναφέραμε, το μονοπωλιακό αποτέλεσμα είναι μάλλον απίθανο να είναι διατηρήσιμο, διότι κάθε επιχείρηση έχει κίνητρο να αυξήσει την ποσότητα που προσφέρει. Η ισορροπία του κλάδου τελικά μπορεί να απέχει πολύ από το μονοπωλιακό αποτέλεσμα. Έχουν αναπτυχθεί αρκετά υποδείγματα με στόχο να εξηγήσουν πώς ένας ολιγοπωλιακός κλάδος θα βρεθεί σε ισορροπία. Τα πιο γνωστά από αυτά είναι το υπόδειγμα του Cournot, το υπόδειγμα του Bertrand, και το υπόδειγμα του Stackelberg, τα οποία αναλύουν την περίπτωση του δυοπωλίου χωρίς συνεργασία. Κάθε υπόδειγμα κάνει διαφορετικές υποθέσεις για κάποια στοιχεία συμπεριφοράς των επιχειρήσεων, και καταλήγει σε διαφορετικό αποτέλεσμα. Θα εξετάσουμε κάθε υπόδειγμα στη συνέχεια Υπόδειγμα δυοπωλίου του Cournot Το υπόδειγμα αυτό αναπτύχθηκε το 1838 από τον Antoine Augustin Cournot. Η αρχική του εκδοχή αφορούσε δύο επιχειρήσεις, που η κάθε μία εκμεταλλεύεται μία πηγή μεταλλικού νερού. Εκτός από το ότι παράγουν το ίδιο προϊόν, οι δύο επιχειρήσεις έχουν ταυτόσημες καμπύλες κόστους. Η αγοραία καμπύλη ζήτησης για το προϊόν των επιχειρήσεων είναι γραμμική. Με την επιπλέον υπόθεση ότι κάθε επιχείρηση αποφασίζει για το επίπεδο της παραγωγής της θεωρώντας ως δεδομένη τη σημερινή παραγωγή της άλλςη επιχείρησης, το υπόδειγμα προβλέπει ότι η συνολική ποσότητα που θα προσφέρουν οι επιχειρήσεις θα είναι μεγαλύτερη από αυτήν που θα προσέφερε ένα μονωπώλιο, αλλά μικρότερη από αυτήν που θα προσέφερε ένας τέλεια ανταγωνιστικός κλάδος. Παρατηρήστε το Διάγραμμα 14.2, στο οποίο η ευθεία ΑΓ δείχνει την αγοραία καμπύλη ζήτησης για το αγαθό των δύο επιχειρήσεων. Για ευκολία, υποθέτουμε ότι το οριακό κόστος είναι μηδενικό (για την εκμετάλλευση πηγών μεταλλικού νερού, αυτή η υπόθεση μάλλον δεν είναι πολύ μακριά από την πραγματικότητα!). 37 Έτσι, η καμπύλη οριακού κόστους συμπίπτει με τον οριζόντιο άξονα του διαγράμματος. Έστω λοιπόν ότι q 1 είναι η ποσότητα που προσφέρει σε κάποια χρονική στιγμή η επιχείρηση 1, και q 2 η ποσότητα της επιχείρησης 2. Η κάθε επιχείρηση αποφασίζει για την ποσότητα που θα προσφέρει θεωρώντας δεδομένη την ποσότητα της άλλης. Έστω, λοιπόν, ότι η επιχείρηση 2 παράγει q 2 στο Διάγραμμα Η επιχείρηση 1 αποφασίζει για την ποσότητα που μεγιστοποιεί το κέρδος της θεωρώντας δεδομένη την q 2. Αυτό σημαίνει ότι η επιχείρηση 1 αντιμετωπίζει ως δική της καμπύλη ζήτησης το τμήμα ΒΓ της αγοραίας καμπύλης και έχει την αντίστοιχη συνάρτηση οριακού εσόδου MR Έτσι, η επιχείρηση 1 μεγιστοποιεί το κέρδος της στην ποσότητα q 1 = (Q q 2 ) / 2. Η ποσότητα που θα παραχθεί θα θεωρηθεί ως δεδομένη από την επιχείρηση 2, η οποία θα αποφασίσει τη δική της ποσότητα θεωρώντας ως δεδομένη την q 1. Έτσι, η επιχείρηση 2 μεγιστοποιεί το κέρδος της στην ποσότητα q 2 = (Q q 1 ) / Αυτή η υπόθεση γίνεται για ευκολία και δεν είναι περιοριστική. Η ανάλυση για την περίπτωση θετικού οριακού κόστους είναι παρόμοια. Αυτό που αλλάζει είναι ότι, για να βρεθεί η ποσότητα Q, θέτουμε Ρ = MC, και βρίσκουμε ότι Q = (a MC)/b. 38 Στο Σχήμα 14.2, η κάθετος στο ύψος της q 2 μπορεί να θεωρηθεί ως κάθετος άξονας για την καμπύλη ζήτησης της επιχείρησης

4 Διάγραμμα 14.2 Η καμπύλη ζήτησης στο υπόδειγμα Cournot. Η συμπεριφορά των επιχειρήσεων μπορεί να παρασταθεί ως ένα σύστημα δύο εξισώσεων με δύο αγνώστους. q 1 = (Q q 2 ) / 2 (14.1) q 2 = (Q q 1 ) / 2 (14.2) Οι παραπάνω εξισώσεις λέγονται καμπύλες αντίδρασης των επιχειρήσεων. Δίδουν την ποσότητα που θα παράγει η κάθε επιχείρηση συναρτήσει της ποσότητας της άλλης. Η ποσότητα Q είναι γνωστή, και είναι η ποσότητα που θα παρήγαγε ο κλάδος εάν ήταν τέλεια ανταγωνιστικός. Λύνοντας το σύστημα βρίσκουμε ότι, στην ισορροπία, q 1 = q 2 = Q/3, δηλ. η κάθε επιχείρηση θα παράγει το 1/3 της ποσότητας που θα παρήγετο εάν ο κλάδος ήταν τέλεια ανταγωνιστικός. Και οι δύο μαζί, θα παράγουν τα 2/3 της τέλεια ανταγωνιστικής ποσότητας. Αυτή η ποσότητα είναι μεγαλύτερη από την Q/2 που θα προσέφερε ένας μονοπωλητής. Συνεπώς, η ποσότητα θα είναι μικρότερη από την τέλεια ανταγωνιστική, αλλά μεγαλύτερη από τη μονοπωλιακή, ενώ η τιμή του προϊόντος θα είναι μεγαλύτερη από την τέλεια ανταγωνιστική, αλλά μικρότερη από τη μονοπωλιακή. Οι καμπύλες αντίδρασης των δύο επιχειρήσεων φαίνονται στο Διάγραμμα Στον οριζόντιο άξονα μετρούμε την παραγόμενη ποσότητα από την επιχείρηση 1 ενώ στον κάθετο την παραγόμενη ποσότητα από την επιχείρηση 2. Κάθε σημείο του διαγράμματος δείχνει συνδυασμούς ποσοτήτων των δύο παραγωγών. Κάθε σημείο της καμπύλης αντίδρασης μίας επιχείρησης δείχνει ποια θα είναι η παραγόμενη ποσότητά της, δεδομένης της ποσότητας της άλλης. Για παράδειγμα, το σημείο Α που βρίσκεται επάνω στην καμπύλη αντίδρασης της επιχείρησης 2, δείχνει ότι, όταν η παραγωγή της επιχείρησης 1 είναι μηδέν, τότε η επιχείρηση 2 θα παράγει Q/2. Το σημείο Β δείχνει ότι, όταν η παραγωγή της επιχείρησης 2 είναι Q/2 τότε η παραγωγή της επιχείρησης 1 θα είναι μηδέν. 276

5 Διάγραμμα 14.3 Δυοπώλιο: οι καμπύλες αντίδρασης των δύο επιχειρήσεων. Είναι εμφανές ότι, η διαδικασία εύρεσης των q 1 και q 2 από τις επιχειρήσεις δεν είναι αυτόματη. Μεσολαβούν αρκετοί γύροι προσαρμογών στις ποσότητες των δύο επιχειρήσεων, έως ότου η ποσότητα που μεγιστοποιεί το κέρδος κάθε επιχείρησης να είναι τέτοια, ώστε να μην προκαλούνται περαιτέρω προσαρμογές στην παραγόμενη ποσότητα της άλλης επιχείρησης. Αλγεβρικό παράδειγμα Έστω ότι η καμπύλη ζήτησης για το προϊόν ενός δυοπωλίου δίδεται από την Q d = 240 2Ρ και το οριακό κόστος παραγωγής είναι μηδενικό. Η ποσότητα που θα πωλείτο εάν ο κλάδος ήταν τέλεια ανταγωνιστικός, προκύπτει από το σημείο τομής του οριακού κόστους με την αγοραία καμπύλη ζήτησης. Αφού MC = 0, τότε Q = 240. Αντικαθιστούμε Q = 240 στις συναρτήσεις αντίδρασης, και λύνοντας το σύστημα q 1 = (240 q 2 ) / 2 (14.3) q 2 = (240 q 1 ) / 2 (14.4) λαμβάνουμε q 1 = q 2 = 80. Το Διάγραμμα 11.4 δείχνει τις καμπύλες αντίδρασης των δύο επιχειρήσεων και την ισορροπία Cournot. 277

6 Διάγραμμα 14.4 Οι καμπύλες αντίδρασης των επιχειρήσεων (Αλγεβρικό παράδειγμα). Συνολικά, θα παραχθεί ποσότητα (2/3)Q = 160 μονάδων. Θέτοντας Q = 160 στη συνάρτηση της ζήτησης, βρίσκουμε ότι η τιμή στην οποία θα πωληθεί το προϊόν είναι Ρ = 40. Το κέρδος της κάθε επιχείρησης είναι ίσο με το συνολικό της έσοδο, δηλ = Το πλεόνασμα του καταναλωτή είναι Εάν υ- πήρχε μόνο μία επιχείρηση, το παραγόμενο προϊόν θα ήταν 150 μονάδες, και η τιμή πώλησης 60. Το κέρδος της μονοπωλιακής επιχείρησης θα ήταν = 7.200, και το πλεόνασμα του καταναλωτή θα ήταν Το Διάγραμμα 14.5 δείχνει τα παραπάνω. Διάγραμμα 14.5 Υπόδειγμα Cournot (Αλγεβρικό παράδειγμα). Μπορούμε, με βάση τα ίδια δεδομένα, να δούμε πώς ο κλάδος θα οδηγηθεί στην ισορροπία Cournot. Ας υποθέσουμε ότι η επιχείρηση 2 μόλις μπήκε στον κλάδο, και βρίσκει την επιχείρηση 1 να παράγει τη μονοπωλιακή ποσότητα, δηλ. 120 μονάδες. Η επιχείρηση 2, θεωρώντας την ποσότητα αυτή ως δεδομένη, θα παράγει αρχικά q 2 = ( ) / 2 = 60 μονάδες Η επιχείρηση 1 θα προσαρμοσθεί, μειώνοντας την παραγωγή της σε 278

7 q 1 = (240 60) / 2 = 90 μονάδες Η επιχείρηση 2 θα αυξήσει τη δική της σε q 2 = (240 90) / 2 = 75 μονάδες Η επιχείρηση 1 θα μειώσει την παραγωγή της σε q 1 = (240 75) / 2 = 82,5 μονάδες Η επιχείρηση 2 θα αυξήσει την παραγωγή της σε q 2 = 78,75 μονάδες Αυτή η διαδικασία θα συνεχισθεί, μέχρι και οι δύο επιχειρήσεις να παράγουν από 80 μονάδες. Στο συγκεκριμένο παράδειγμα, θα απαιτηθούν 34 διαδοχικές προσαρμογές. Το γεγονός αυτό υποδεικνύει μία σημαντική αδυναμία του υποδείγματος, δηλ. την υπόθεση ότι οι επιχειρήσεις συνεχίζουν να θεωρούν ότι η ποσότητα της άλλης επιχείρησης είναι ανεξάρτητη από τη δική τους, ενώ είναι εμφανές ότι, η μόνη περίπτωση όπου είναι σωστή αυτή η υπόθεση, είναι μόνο στο τελικό σημείο ισορροπίας. Η αποδοχή αυτής της υπόθεσης από τις επιχειρήσεις σημαίνει ότι (α) οι επιχειρήσεις δεν φαίνεται να μαθαίνουν από την εμπειρία τους και (β) δεν φαίνεται να συνειδητοποιούν την αλληλεξάρτηση που υπάρχει μεταξύ των δύο επιχειρήσεων. Διάγραμμα 14.6 Υπόδειγμα Cournot: Η διαδικασία προσαρμογής των επιχειρήσεων (Αλγεβρικό παράδειγμα). Το υπόδειγμα του Cournot μπορεί να επεκταθεί σε κλάδους με περισσότερους ολιγοπωλητές. Όσο περισσότερες οι επιχειρήσεις, τόσο κοντύτερα προς το πλήρως ανταγωνιστικό αποτέλεσμα έρχεται ο κλάδος. Γενικά, για n αριθμό επιχειρήσεων, κάθε επιχείρηση θα προσφέρει Q / (n+1) μονάδες του προϊόντος και θα παράγονται συνολικά n / (n+1) μονάδες. Εάν για παράδειγμα υπάρχουν 4 επιχειρήσεις, κάθε μία θα παράγει το 1/5 της αγοράς και όλες μαζί τα 4/5 της τέλεια ανταγωνιστικής ποσότητας Q Υπόδειγμα δυοπωλίου του Bertrand Το υπόδειγμα αυτό προτάθηκε το 1883 από τον Joseph Bertrand. Σε αυτό το υπόδειγμα, κάθε επιχείρηση θέτει την τιμή της (και πωλεί την ποσότητα που ζητείται στην τιμή αυτή), θεωρώντας ως δεδομένη την τιμή που έχει θέσει η άλλη επιχείρηση. Αυτή η συμπεριφορά θα οδηγήσει τελικά, μετά από αρκετές προσαρμογές σε μία τελική θέση ισορροπίας, στην οποία η τιμή είναι αυτή που θα προέκυπτε σε τέλειο ανταγωνισμό. Θεωρήστε, όπως στο προηγούμενο παράδειγμα, ότι στην αγορά υπάρχει μία επιχείρηση, η οποία χρεώνει τη μονοπωλιακή τιμή. Η επιχείρηση 2 μπαίνει στην αγορά, θέτοντας μία τιμή κατά τι χαμηλότερη από αυτήν την επιχείρησης 1, αναμένοντας, έτσι, να προσελκύσει όλους τους αγοραστές της αγοράς. Όμως, και η επιχείρηση 1 αντεπιτίθεται, θέτοντας μία ακόμα χαμηλότερη τιμή. Η διαδικασία αυτή θα τελειώσει, ό- ταν η τιμή στην αγορά εξισωθεί με το οριακό κόστος. Σε αυτήν τη θέση ισορροπίας του κλάδου, το κέρδος της κάθε επιχείρησης θα είναι μηδενικό, και κάθε επιχείρηση θα έχει μηδενικό κέρδος. Είναι εμφανές ότι, καίτοι με διαφορετική κεντρική υπόθεση, και το υπόδειγμα του Bertrand θεωρεί ότι οι επιχειρήσεις συμπεριφέρονται αφελώς, δηλ. ότι δεν αναγνωρίζουν την αλληλεξάρτησή τους. Το υπόδειγμα δυοπωλίου που θα εξετάσουμε στη συνέχεια, επεκτείνει και διορθώνει το υπόδειγμα του Cournot, υπο- 279

8 θέτοντας ότι τουλάχιστον μία από τις δύο επιχειρήσεις αποφασίζει την ποσότητά της, συνυπολογίζοντας την αντίδραση της άλλης επιχείρησης, και όχι την τρέχουσα παραγωγή της Υπόδειγμα δυοπωλίου του Stackelberg Στο υπόδειγμα αυτό, κάθε επιχείρηση μπορεί να αναλάβει έναν από δύο ρόλους: είτε να είναι ηγέτης είτε να ακολουθεί. Εάν είναι ηγέτης, τότε στη συνάρτηση κέρδους της συμπεριλαμβάνει τη συνάρτηση αντίδρασης της άλλης επιχείρησης. Εάν είναι ακόλουθος, τότε στη συνάρτηση κέρδους της συμπεριλαμβάνει την τρέχουσα ποσότητα της άλλης επιχείρησης, όπως ακριβώς κάνουν οι επιχειρήσεις στο υπόδειγμα Cournot. Το αποτέλεσμα διαφέρει αναλόγως με τον ρόλο που θα επιλέξει η κάθε επιχείρηση. Αλγεβρικό παράδειγμα Έστω ότι η καμπύλη ζήτησης για το προϊόν ενός δυοπωλίου δίδεται, όπως στο προηγούμενο παράδειγμα, από την Q d = 240 2Ρ, και το οριακό κόστος παραγωγής είναι μηδενικό. Υπάρχουν 4 ενδεχόμενα συμπεριφοράς. 1. Η επιχείρηση 1 να ηγείται και η επιχείρηση 2 να ακολουθεί. 2. Η επιχείρηση 2 να ηγείται και η επιχείρηση 1 να ακολουθεί. 3. Και οι δύο να υιοθετήσουν συμπεριφορά ακολούθου 4. Και οι δύο να υιοθετήσουν συμπεριφορά ηγέτη. Ενδεχόμενο 1 Εάν η επιχείρηση 1 ηγείται, αυτό σημαίνει ότι η συνάρτηση κέρδους της περιέχει τη συνάρτηση αντίδρασης της επιχείρησης 2. Η συνάρτηση κέρδους της θα είναι: 39 Π = TR TC = P q 1 [120 0,5(q 1 + q 2 )] q 1 = (120 0,5q 1 0,5q 2 ) q 1 και αφού η συνάρτηση αντίδρασης της επιχείρησης 2 είναι q 2 = (240 q 1 ) / 2 η συνάρτηση κέρδους της επιχείρησης 1 θα γίνει Π = [120 0,5q 1 0,5(240 q 1 ) / 2] q 1 = [120 0,5q ,25q 1 ] q 1 = 60q 1 0,25q 1 2 Μεγιστοποιώντας τη συνάρτηση κέρδους Π 1, προκύπτει dπ 1 /dq 1 = 60 0,5q 1 = 0 => q 1 = 120 Η δεύτερη επιχείρηση θεωρεί δεδομένη την q 1 και θέτοντας q 1 = 120 στη συνάρτηση αντίδρασής της παράγει q 2 = ( )/2 = 60 μονάδες προϊόντος Συνολικά θα παραχθούν 180 μονάδες προϊόντος και η τιμή στην αγορά θα είναι 120 0,5(q 1 + q 2 ) = 120 0,5 ( ) = 30 Το κέρδος της επιχείρησης 1 θα είναι Π 1 = 60 q 1 0,25q 1 2 = , = = Το κέρδος της επιχείρησης 2 θα είναι TR = Pq 2 = = Το πλεόνασμα του καταναλωτή θα είναι ΒΥ/2 = Ενδεχόμενο 2 Αφού οι επιχειρήσεις έχουν ταυτόσημες καμπύλες κόστους, το ενδεχόμενο 2 θα φέρει το ίδιο αποτέλεσμα με αντεστραμμένους ρόλους, Δηλ. η ηγετική επιχείρηση θα παράγει 120 μονάδες και η ακόλουθος 60 μονάδες. Ενδεχόμενο 3 39 Η τιμή προκύπτει θέτοντας στην εξίσωση της ζήτησης Q d = q 1 + q 2 και λύνοντας ως προς Ρ. 280

9 Εάν οι επιχειρήσεις συμπεριφέρονται και οι δύο ως ακόλουθοι, θα προκύψει το αποτέλεσμα Cournot, το ο- ποίο εξετάσαμε παραπάνω. Ενδεχόμενο 4 Και οι δύο επιχειρήσεις συμπεριφέρονται ως ηγέτες. Αυτό ακούγεται μεγαλοπρεπές, αλλά στην πράξη δεν ευνοεί καμμία επιχείρηση. Κάθε επιχείρηση, συμπεριφερόμενη ως ηγέτης (προσδιορίζοντας την ποσότητά της όπως εξηγήσαμε στο ενδεχόμενο 1), παράγει 120 μονάδες προϊόντος, και το συνολικώς παραγόμενο προϊόν είναι 240. Αυτό σημαίνει ότι, η τιμή και το κέρδος θα γίνει μηδέν. Το Διάγραμμα 14.7 συνοψίζει όλα τα παραπάνω, και δείχνει το πλεόνασμα του καταναλωτή σε κάθε περίπτωση. Διάγραμμα 14.7 Αλγεβρικό παράδειγμα. Υπολογισμός τιμής και παραγόμενης ποσότητας από διαφόρους τύπους συμπεριφοράς των δυοπωλητών. Άσκηση 14.1 Η αγοραία καμπύλη ζήτησης για το προϊόν ενός δυοπωλίου είναι Q d = 480 4Ρ. Θεωρώντας ότι ΜC = 0, να βρείτε τη θέση ισορροπίας κατά Cournot, Bertrand, και Stackelberg. Ποια θα ήταν η τιμή και ποσότητα ισορροπίας, εάν ο κλάδος ήταν μονοπωλιακός; Πώς θα μεταβληθούν τα ευρήματά σας εάν το οριακό κόστος είναι 20 ; Απάντηση Τα ευρήματά μας συνοψίζονται στον ακόλουθο πίνακα. Μονοπώλιο P Μ = 60 Q Μ = 240 Cournot P = 40 q 1 = q 2 = 160 q 1 + q 2 = 320 Bertrand P = 0 q 1 + q 2 = 480 Stackelberg P = 30 q H = 240 q Α = 120 q Η + q Α = 360 Σύνοψη Το κεφάλαιο αυτό αναλύει τη λειτουργία μιας πολύ συνηθισμένης διάρθρωσης κλάδου στις σύγχρονες οικονομίες. Πρόκειται για το ολιγοπώλιο που χαρακτηρίζεται από τον μικρό αριθμό επιχειρήσεων που παράγουν ένα προϊόν, με ορισμένες διαφορές στην ποιότητα ή εμφάνιση, είτε πραγματικές, είτε όχι. Εξηγούνται με λε- 281

10 πτομέρειες τα πλέον γνωστά υποδείγματα που ερμηνεύουν την συμπεριφορά της επιχείρησης σε αυτόν τον κλάδο. Ενδεικτική βιβλιογραφία Γεωργακόπουλος, Θ., Λιανός, Θ., Μπένος, Θ., Τσεκούρας, Γ., Χατζηπροκοπίου, Μ., Χρήστου, Γ. (2002). Εισαγωγή στην Πολιτική Οικονομία. Αθήνα: Εκδόσεις Μπένου. Κεφάλαιο 11 και Παράρτημα Κεφαλαίου 11. Παλάσκας, Θ., Δρουβέλης, Μ. Σ., Στοφόρος, Χ. Ε. (2011). Μικροοικονομική: Θεωρία και Ανάλυση. Αθήνα: Οικονομική Βιβλιοθήκη. Κεφάλαιο IX. Begg, D., Vernasca, G., Fischer, S., Dornbusch, R. (2015). Εισαγωγή στην Οικονομική, 3η έκδοση. Αθήνα; Κριτική. Κεφάλαιο 9. Besanko, D. & Braeutigam, R. (2009). Μικροοικονομική. Αθήνα: Gutenberg Γιώργος και Κώστας Δαρδανός. Κεφάλαιο 13. Chacholiades, M. (1990). Μικροοικονομική. Αθήνα: Κριτική. Κεφάλαιο 11. Frank, R. H. (2013). Microeconomics and Behavior. 7th ed. McGraw-Hill. ISBN Chapter 13. Mankiw, N. G. & Taylor, M. P. (2011). Αρχές Οικονομικής Θεωρίας (με αναφορά στις ευρωπαϊκές οικονομίες): Μικροοικονομική και Μακροοικονομική. Αθήνα: Gutenberg Γιώργος και Κώστας Δαρδανός Αθήνα. Κεφάλαιο

4 Το άτομο ως παραγωγός (η προσφορά των αγαθών)

4 Το άτομο ως παραγωγός (η προσφορά των αγαθών) 4 Το άτομο ως παραγωγός (η προσφορά των αγαθών) Σκοπός Στο προηγούμενο κεφάλαιο εξετάσαμε τη ζήτηση των αγαθών, η οποία προέρχεται από τα νοικοκυριά (τους καταναλωτές). Τα αγαθά αυτά παράγονται και προσφέρονται

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5 ο Ολιγοπώλιο και τιμολόγηση

Κεφάλαιο 5 ο Ολιγοπώλιο και τιμολόγηση Κεφάλαιο 5 ο Ολιγοπώλιο και τιμολόγηση Εισαγωγή: Η µορφή αγοράς του ολιγοπωλίου παρουσιάζεται στο κεφάλαιο αυτό µε µία σειρά θεωρητικών υποδειγµάτων που προσπάθησαν να εξηγήσουν τη δηµιουργία του και τη

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 8. Ολιγοπώλιο VA 27

Διάλεξη 8. Ολιγοπώλιο VA 27 Διάλεξη 8 Ολιγοπώλιο VA 27 Ολιγοπώλιο Ένα μονοπώλιο είναι μια αγορά που αποτελείται από μια και μόνο επιχείρηση. Ένα δυοπώλιο είναι μια αγορά που αποτελείται από δυο επιχειρήσεις. Ένα ολιγοπώλιο είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9. Ολιγοπώλιο και αρχιτεκτονική των επιχειρήσεων

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9. Ολιγοπώλιο και αρχιτεκτονική των επιχειρήσεων ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 Ολιγοπώλιο και αρχιτεκτονική των επιχειρήσεων Ολιγοπώλιο Υπάρχουν ελάχιστοι πωλητές ενός προϊόντος Ο ανταγωνισµός δεν στηρίζεται µόνο στην τιµή Υπάρχουν εµπόδια εισόδου (στον κλάδο) υοπώλιο:

Διαβάστε περισσότερα

ΟΛΙΓΟΠΩΛΙΟ. Ολιγοπώλιο Κλωνάρης Στάθης

ΟΛΙΓΟΠΩΛΙΟ. Ολιγοπώλιο Κλωνάρης Στάθης ΟΛΙΓΟΠΩΛΙΟ Ονομάζεται η δομή της αγοράς που χαρακτηρίζεται από την ύπαρξη σχετικά μικρού αριθμού επιχειρήσεων αλλά μεγάλες σε μέγεθος σχετικά με την αγορά που εξυπηρετούν. Οι ολιγοπωλιακές επιχειρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

5 Ο προσδιορισμός της τιμής των αγαθών

5 Ο προσδιορισμός της τιμής των αγαθών 5 Ο προσδιορισμός της τιμής των αγαθών Σκοπός Στο κεφάλαιο αυτό συνδέεται η γνώση των δύο προηγουμένων κεφαλαίων, για να γίνει κατανοητή η διαδικασία προσδιορισμού της ισορροπίας της αγοράς. Ιδιαίτερη

Διαβάστε περισσότερα

Τέλειος ανταγωνισμός είναι μια ακραία συμπεριφορά της αγοράς, όπου πολλές εταιρίες ανταγωνίζονται με τις παρακάτω προϋποθέσεις :

Τέλειος ανταγωνισμός είναι μια ακραία συμπεριφορά της αγοράς, όπου πολλές εταιρίες ανταγωνίζονται με τις παρακάτω προϋποθέσεις : Κεφάλαιο 1. ΤΕΛΕΙΟΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ Εισαγωγή Τέλειος ανταγωνισμός είναι μια ακραία συμπεριφορά της αγοράς, όπου πολλές εταιρίες ανταγωνίζονται με τις παρακάτω προϋποθέσεις : α) Υπάρχουν πολλές εταιρίες οι

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΚΤΟ ΜΟΡΦΕΣ ΑΓΟΡΑΣ. 1. Τι πρέπει να κατανοήσει ο μαθητής

ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΚΤΟ ΜΟΡΦΕΣ ΑΓΟΡΑΣ. 1. Τι πρέπει να κατανοήσει ο μαθητής ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΕΚΤΟ ΜΟΡΦΕΣ ΑΓΟΡΑΣ 1. Τι πρέπει να κατανοήσει ο μαθητής Στο κεφάλαιο αυτό εξετάζονται τέσσερις βασικές μορφές οργάνωσης της αγοράς: ο πλήρης ανταγωνισμός, το μονοπώλιο, το ολιγοπώλιο και ο μονοπωλιακός

Διαβάστε περισσότερα

HAL R. VARIAN. Μικροοικονομική. Μια σύγχρονη προσέγγιση. 3 η έκδοση

HAL R. VARIAN. Μικροοικονομική. Μια σύγχρονη προσέγγιση. 3 η έκδοση HAL R. VARIAN Μικροοικονομική Μια σύγχρονη προσέγγιση 3 η έκδοση Κεφάλαιο 28 Ολιγοπώλιο Ολιγοπώλιο Ένα μονοπώλιο είναι ένας κλάδος που αποτελείται από μία μόνο εταιρεία. Ένα δυοπώλιο είναι ένας κλάδος

Διαβάστε περισσότερα

2 Η καμπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων και το κόστος

2 Η καμπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων και το κόστος 2 Η καμπύλη παραγωγικών δυνατοτήτων και το κόστος ευκαιρίας Σκοπός Στο παρόν κεφάλαιο οι φοιτητές «γνωρίζονται» με το οικονομικό πρόβλημα. Μαθαίνουν την έννοια του κόστους ευκαιρίας, του οικονομικού κέρδους,

Διαβάστε περισσότερα

Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Σχολή Οικονομικών & Πολιτικών Επιστημών Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Τομέας Πολιτικής Οικονομίας

Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Σχολή Οικονομικών & Πολιτικών Επιστημών Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Τομέας Πολιτικής Οικονομίας Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Σχολή Οικονομικών & Πολιτικών Επιστημών Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Τομέας Πολιτικής Οικονομίας Άσκηση στο μάθημα «Εισαγωγή στην Οικονομική Ανάλυση» Νίκος Θεοχαράκης

Διαβάστε περισσότερα

10/3/17. Κεφάλαιο 28 Ολιγοπώλιο. Μικροοικονομική. Ολιγοπώλιο. Ολιγοπώλιο. Ανταγωνισµός ποσότητας. Μια σύγχρονη προσέγγιση

10/3/17. Κεφάλαιο 28 Ολιγοπώλιο. Μικροοικονομική. Ολιγοπώλιο. Ολιγοπώλιο. Ανταγωνισµός ποσότητας. Μια σύγχρονη προσέγγιση 0/3/7 HAL R. VARIAN Μικροοικονομική Μια σύγχρονη προσέγγιση 3 η έκδοση Κεφάλαιο 8 Ολιγοπώλιο Ολιγοπώλιο Ένα μονοπώλιο είναι ένας κλάδος που αποτελείται από μία μόνο εταιρεία. Ένα δυοπώλιο είναι ένας κλάδος

Διαβάστε περισσότερα

Βασική θεωρία Ολιγοπωλιακού ανταγωνισµού

Βασική θεωρία Ολιγοπωλιακού ανταγωνισµού Βασική θεωρία Ολιγοπωλιακού ανταγωνισµού Οµοιογενή Προϊόντα Ισορροπία Courot-Nash Έστω δυοπώλιο µε συνάρτηση ζήτησης: ( ) a b a, b > 0 () Βέβαια ισχύει ότι: + () Ακόµα υποθέτουµε ότι η τεχνολογία παραγωγής

Διαβάστε περισσότερα

Ολιγοπώλιο και αρχιτεκτονική των επιχειρήσεων - 2

Ολιγοπώλιο και αρχιτεκτονική των επιχειρήσεων - 2 Ολιγοπώλιο και αρχιτεκτονική των επιχειρήσεων - 2 Σύµπραξη Συνεργασία ανάµεσα σε επιχειρήσεις για να περιοριστεί ο ανταγωνισµός και να αυξηθούν τα κέρδη φανερή ή άµεση συµφωνία µεταξύ των επιχειρήσεων

Διαβάστε περισσότερα

Ισορροπία σε Αγορές Διαφοροποιημένων Προϊόντων

Ισορροπία σε Αγορές Διαφοροποιημένων Προϊόντων Ισορροπία σε Αγορές Διαφοροποιημένων Προϊόντων - Στο υπόδειγμα ertrand, οι επιχειρήσεις, παράγουν ένα ομοιογενές αγαθό, οπότε η τιμή είναι η μοναδική μεταβλητή που ενδιαφέρει τους καταναλωτές και οι καταναλωτές

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομική Ανάλυση Ι

Μικροοικονομική Ανάλυση Ι Μικροοικονομική Ανάλυση Ι Δομή της αγοράς Ισορροπία της Μονοπωλιακής επιχείρησης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας & Ανάπτυξης Διδάσκων: Λαζαρίδης Παναγιώτης Μαθησιακοί Στόχοι Γνώση και κατανόηση της βραχυχρόνιας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΟΠΩΛΙΑΚΟΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ, ΟΛΙΓΟΠΩΛΙΑ, ΘΕΩΡΙΑ ΠΑΙΓΝΙΩΝ

ΜΟΝΟΠΩΛΙΑΚΟΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ, ΟΛΙΓΟΠΩΛΙΑ, ΘΕΩΡΙΑ ΠΑΙΓΝΙΩΝ ΜΟΝΟΠΩΛΙΑΚΟΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ, ΟΛΙΓΟΠΩΛΙΑ, ΘΕΩΡΙΑ ΠΑΙΓΝΙΩΝ Κεφάλαιο 7 Ε. Σαρτζετάκης Μονοπωλιακός ανταγωνισμός Η μορφή αγοράς του μονοπωλιακού ανταγωνισμού περιέχει στοιχεία πλήρους ανταγωνισμού (ελεύθερη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ

ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΗ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ο ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΑΓΟΡΑΣ Άσκηση 1 Αν το επιτόκιο είναι 10%, ποια είναι η παρούσα αξία των κερδών της Monroe orporation στα επόμενα 5 χρόνια; Χρόνια στο μέλλον

Διαβάστε περισσότερα

Κριτικές στο Υπόδειγμα Cournot

Κριτικές στο Υπόδειγμα Cournot Κριτικές στο Υπόδειγμα Cournot -To υπόδειγμα Cournot έχει υποστεί τρία είδη κριτικής: () Το υπόδειγμα Cournot υποθέτει ότι κάθε επιχείρηση μεγιστοποιεί μόνο τα δικά της κέρδη και, επομένως, δε λαμβάνει

Διαβάστε περισσότερα

Ολιγοπώλιο. Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι. Αρ. Διάλεξης: 11

Ολιγοπώλιο. Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι. Αρ. Διάλεξης: 11 Ολιγοπώλιο Εισαγωγή στην Οικονομική Επιστήμη Ι Αρ. Διάλεξης: 11 Μορφές Αγορών μεταξύ Μονοπωλίου και Τέλειου Ανταγωνισμού Ο Ατελής Ανταγωνισμός αναφέρεται στην διάρθρωση της αγοράς εκείνης η οποία βρίσκεται

Διαβάστε περισσότερα

8 Εισαγωγή στη θεωρία του καταναλωτή

8 Εισαγωγή στη θεωρία του καταναλωτή 8 Εισαγωγή στη θεωρία του καταναλωτή Σκοπός Πίσω από την αγοραία καμπύλη ζήτησης βρίσκονται οι καταναλωτές. Ενώ στα προηγούμενα κεφάλαια α- σχοληθήκαμε μόνο με το αποτέλεσμα των επιλογών του (δηλ. την

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομία. Ενότητα 9: Συμπεριφορά Επιχειρήσεων στο Ολιγοπώλιο. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Μικροοικονομία. Ενότητα 9: Συμπεριφορά Επιχειρήσεων στο Ολιγοπώλιο. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Μικροοικονομία Ενότητα 9: Συμπεριφορά Επιχειρήσεων στο Ολιγοπώλιο Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

3. Ανταγωνισμός ως προς τις Τιμές: Το Υπόδειγμα Bertrand

3. Ανταγωνισμός ως προς τις Τιμές: Το Υπόδειγμα Bertrand 3. Ανταγωνισμός ως προς τις Τιμές: Το Υπόδειγμα ertrand - To υπόδειγμα Cournot υποθέτει ότι κάθε επιχείρηση επιλέγει την παραγόμενη ποσότητα προϊόντος, ενώ στην πραγματικότητα οι επιχειρήσεις ανταγωνίζονται

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοινομική Ανάλυση Ι

Μικροοινομική Ανάλυση Ι Μικροοινομική Ανάλυση Ι Δομή της αγοράς Σκοπός της επιχείρησης, Δομή της Αγοράς, Μεγιστοποίηση Κερδών Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας & Ανάπτυξης Διδάσκων: Λαζαρίδης Παναγιώτης Μαθησιακοί Στόχοι Γνώση και

Διαβάστε περισσότερα

Ολιγοπώλιο Με ιαφοροποιηµένο Προϊόν 1

Ολιγοπώλιο Με ιαφοροποιηµένο Προϊόν 1 Ολιγοπώλιο Με ιαφοροποιηµένο Προϊόν 1 Βασική ιάκριση: Προϊόντα κάθετα διαφοροποιηµένα (κοινός δείκτης ποιότητας) Προϊόντα οριζόντια διαφοροποιηµένα (δεν υπάρχει κοινός δείκτης ποιότητας) Προϊόντα Χώρος

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά για Μη Οικονομολόγους Ενότητα 5: Μορφές Αγοράς

Οικονομικά για Μη Οικονομολόγους Ενότητα 5: Μορφές Αγοράς Οικονομικά για Μη Οικονομολόγους Ενότητα 5: Καθηγητής: Κώστας Τσεκούρας Σχολή Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Σκοποί ενότητας Σκοπός της παρούσας ενότητας είναι η σύντομη

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ: ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΑΡΙΣΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΦΟΡΟΥ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ: ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΑΡΙΣΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΦΟΡΟΥ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ: ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΑΡΙΣΤΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΟΥ ΦΟΡΟΥ Ας υποθέσουμε ότι έχουμε ένα αγαθό το οποίο δημιουργεί κατά την παραγωγή ή την κατανάλωσή του έναν ρύπο, και ας υποθέσουμε ότι για κάθε μία μονάδα

Διαβάστε περισσότερα

Ολιγοπωλιακή Ισορροπία

Ολιγοπωλιακή Ισορροπία Ολιγοπωλιακή Ισορροπία - Χρησιμοποιούμε τις βασικές αρχές της θεωρίας παιγνίων για να εξετάσουμε τη στρατηγική αλληλεπίδραση των επιχειρήσεων σε ατελώς ανταγωνιστικές αγορές, εστιάζοντας την προσοχή μας

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομική Ανάλυση Ι

Μικροοικονομική Ανάλυση Ι Μικροοικονομική Ανάλυση Ι Δομή της αγοράς Ισορροπία της Μονοπωλιακής επιχείρησης Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας & Ανάπτυξης Διδάσκων: Λαζαρίδης Παναγιώτης Μαθησιακοί Στόχοι Γνώση και κατανόηση της βραχυχρόνιας

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Οικονομική Ανάλυση

Εισαγωγή στην Οικονομική Ανάλυση ΕΘΝΙΚΟ & ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ Εισαγωγή στην Οικονομική Ανάλυση Εξετάσεις περιόδου Ιουνίου-Ιουλίου 011 1 Ιουλίου 011 Νίκος Θεοχαράκης

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών

Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών Β1) Υποθέστε ότι στη θέση ισορροπίας της αγοράς ενός αγαθού η ζήτησή του ως προς την τιμή του είναι ελαστική. Μία μείωση της προσφοράς του αγαθού, με όλους τους άλλους παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομία. Ενότητα 7: Μορφές Αγοράς Συμπεριφορά Επιχείρησης στον Πλήρη Ανταγωνισμό. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Μικροοικονομία. Ενότητα 7: Μορφές Αγοράς Συμπεριφορά Επιχείρησης στον Πλήρη Ανταγωνισμό. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Μικροοικονομία Ενότητα 7: Μορφές Αγοράς Συμπεριφορά Επιχείρησης στον Πλήρη Ανταγωνισμό Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομική Ι. Ενότητα # 6: Θεωρία παιγνίων Διδάσκων: Πάνος Τσακλόγλου Τμήμα: Διεθνών και Ευρωπαϊκών Οικονομικών Σπουδών

Μικροοικονομική Ι. Ενότητα # 6: Θεωρία παιγνίων Διδάσκων: Πάνος Τσακλόγλου Τμήμα: Διεθνών και Ευρωπαϊκών Οικονομικών Σπουδών Μικροοικονομική Ι Ενότητα # 6: Θεωρία παιγνίων Διδάσκων: Πάνος Τσακλόγλου Τμήμα: Διεθνών και Ευρωπαϊκών Οικονομικών Σπουδών Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στα πλαίσια του εκπαιδευτικού

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ 2 Ενότητα #6: Μονοπώλιο

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ 2 Ενότητα #6: Μονοπώλιο ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ 2 Ενότητα #6: Μονοπώλιο Διδάσκων: Μανασάκης Κωνσταντίνος ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ Τα κείμενα και τα διαγράμματα της παρουσίασης έχουν ληφθεί

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοινομική Ανάλυση Ι

Μικροοινομική Ανάλυση Ι Μικροοινομική Ανάλυση Ι Δομή της αγοράς Τέλειος Ανταγωνισμός και Ισορροπία της επιχείρησης στη βραχυχρόνια περίοδο Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας & Ανάπτυξης Διδάσκων: Λαζαρίδης Παναγιώτης Μαθησιακοί Στόχοι

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομία. Ενότητα 4: Θεωρία Χρησιμότητας και Καταναλωτική Συμπεριφορά. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Μικροοικονομία. Ενότητα 4: Θεωρία Χρησιμότητας και Καταναλωτική Συμπεριφορά. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Μικροοικονομία Ενότητα 4: Θεωρία Χρησιμότητας και Καταναλωτική Συμπεριφορά Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

Πολιτική Οικονομία Ενότητα

Πολιτική Οικονομία Ενότητα ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 04: Παραγωγή και αγορά Πολυξένη Ράγκου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών

Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών Ερωτήσεις πολλαπλών επιλογών 1. Έστω ότι μία οικονομία, που βρίσκεται πάνω στην καμπύλη των παραγωγικών της δυνατοτήτων, παράγει σε μία συγκεκριμένη χρονική στιγμή 10 τόνους υφάσματος και 00 τόνους τροφίμων.

Διαβάστε περισσότερα

25. Μία τυπική επιχείρηση που λειτουργεί σε καθεστώς τέλειου ανταγωνισμού, στη μακροχρόνια θέση ισορροπίας της: α. πραγματοποιεί θετικά οικονομικά κέρδη. β. πραγματοποιεί μηδενικά οικονομικά κέρδη. γ.

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΣΕΙΣ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΠΡΩΤΟΥ ΠΑΚΕΤΟΥ. max. ( ) (16 ) Q Q = +. [1]

ΛΥΣΕΙΣ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΠΡΩΤΟΥ ΠΑΚΕΤΟΥ. max. ( ) (16 ) Q Q = +. [1] ΛΥΣΕΙΣ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΠΡΩΤΟΥ ΠΑΚΕΤΟΥ Θέµα ο. (α) Η µονοπωλιακή επιχείρηση µεγιστοποιεί το κέρδος της οποίο δίνεται από τη συνάρτηση π µε τύπο π ( ) = (6 ), δηλαδή λύνει το πρόβληµα max. π ( ) = (6 ) π '( ) =

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομική Ανάλυση Ι

Μικροοικονομική Ανάλυση Ι Μικροοικονομική Ανάλυση Ι Δομή της αγοράς Μονοπώλιο και Διάκριση Τιμών Τμήμα: Αγροτικής Οικονομίας & Ανάπτυξης Διδάσκων: Λαζαρίδης Παναγιώτης Μαθησιακοί Στόχοι Γνώση και κατανόηση της έννοιας της διάκρισης

Διαβάστε περισσότερα

εάν είναι ο µοναδικός πωλητής του προϊόντος Το προϊόν της, δεν έχει στενά υποκατάστατα.

εάν είναι ο µοναδικός πωλητής του προϊόντος Το προϊόν της, δεν έχει στενά υποκατάστατα. Μονοπώλιο Μια επιχείρηση θεωρείται ότι ένα µονοπώλιο, εάν είναι ο µοναδικός πωλητής του προϊόντος Το προϊόν της, δεν έχει στενά υποκατάστατα ρ ης, χ. Πως δηµιουργούνται τα µονοπώλια Ο βασικός λόγος ύπαρξης

Διαβάστε περισσότερα

10/3/17. Κεφάλαιο 26 Μονοπωλιακή συμπεριφόρά. Μικροοικονομική. Πώς πρέπει να τιµολογεί ένα µονοπώλιο; Πολιτικές διάκρισης τιµών

10/3/17. Κεφάλαιο 26 Μονοπωλιακή συμπεριφόρά. Μικροοικονομική. Πώς πρέπει να τιµολογεί ένα µονοπώλιο; Πολιτικές διάκρισης τιµών /3/7 HL R. VRIN Μικροοικονομική Μια σύγχρονη προσέγγιση 3 η έκδοση Κεφάλαιο 26 Μονοπωλιακή συμπεριφόρά Πώς πρέπει να τιµολογεί ένα µονοπώλιο; Μέχρι τώρα, αντιμετωπίζουμε ένα μονοπώλιο ως μια εταιρεία η

Διαβάστε περισσότερα

ΔΕΟ 34 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΤΟΜΟΣ 1 ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

ΔΕΟ 34 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΤΟΜΟΣ 1 ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΕΑΠ ΔΕΟ 34 Ν. ΠΑΝΤΕΛΗ ΔΕΟ 34 ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΤΟΜΟΣ 1 ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΑ ΤΥΠΟΛΟΓΙΟ & ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΑΘΗΝΑ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 2012 1 ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΕΑΠ ΔΕΟ 34 ΚΟΣΤΗ Ν.

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομική Ι. Ενότητα # 5: Μορφές αγοράς Διδάσκων: Πάνος Τσακλόγλου Τμήμα: Διεθνών και Ευρωπαϊκών Οικονομικών Σπουδών

Μικροοικονομική Ι. Ενότητα # 5: Μορφές αγοράς Διδάσκων: Πάνος Τσακλόγλου Τμήμα: Διεθνών και Ευρωπαϊκών Οικονομικών Σπουδών Μικροοικονομική Ι Ενότητα # 5: Μορφές αγοράς Διδάσκων: Πάνος Τσακλόγλου Τμήμα: Διεθνών και Ευρωπαϊκών Οικονομικών Σπουδών Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί στα πλαίσια του εκπαιδευτικού

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 3. Οικονομικά της ευημερίας. Οικονομικά της ευημερίας 3/9/2017. Περίγραμμα. Εργαλεία δεοντολογικής ανάλυσης

Διάλεξη 3. Οικονομικά της ευημερίας. Οικονομικά της ευημερίας 3/9/2017. Περίγραμμα. Εργαλεία δεοντολογικής ανάλυσης Περίγραμμα Διάλεξη Εργαλεία δεοντολογικής ανάλυσης Συνθήκες για αποτελεσματικότητα κατά areto Συνθήκες για ισορροπία σε ανταγωνιστικές αγορές Το πρώτο θεώρημα των οικονομικών της ευημερίας Το δεύτερο θεώρημα

Διαβάστε περισσότερα

2. Έστω ότι η αγοραία συνάρτηση ζήτησης για κάποιο αγαθό είναι:

2. Έστω ότι η αγοραία συνάρτηση ζήτησης για κάποιο αγαθό είναι: ΟΙΚ 362 ΔΟΜΗ ΚΑΙ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ 2 η Σειρά Ασκήσεων 1 Έστω ότι η αγοραία συνάρτηση ζήτησης για κάποιο αγαθό είναι: q( p) = 1000 50 p Υποθέτουμε αρχικά ότι υπάρχει μία επιχείρηση στην αγορά και

Διαβάστε περισσότερα

HAL R. VARIAN. Μικροοικονομική. Μια σύγχρονη προσέγγιση. 3 η έκδοση

HAL R. VARIAN. Μικροοικονομική. Μια σύγχρονη προσέγγιση. 3 η έκδοση HAL R. VARIAN Μικροοικονομική Μια σύγχρονη προσέγγιση 3 η έκδοση Κεφάλαιο 26 Μονοπωλιακή συμπεριφόρά Πώς πρέπει να τιµολογεί ένα µονοπώλιο; Μέχρι τώρα, αντιμετωπίζουμε ένα μονοπώλιο ως μια εταιρεία η οποία

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Οικονομική Ανάλυση

Εισαγωγή στην Οικονομική Ανάλυση Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Εισαγωγή στην Οικονομική Ανάλυση Νίκος Θεοχαράκης Διάλεξη 8 Ιανουάριος 2014 Μορφές αγοράς 1. Τέλειος ανταγωνισμός [Perfect competition] 2. Μονοπωλιακός ανταγωνισμός

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομία. 1 ο εξάμηνο

Μικροοικονομία. 1 ο εξάμηνο Μικροοικονομία 1 ο εξάμηνο ΘΕΩΡΙΑ ΚΟΣΤΟΥΣ Συνολικό Κόστος (TC): Το χρηματικό ποσό που απαιτείται για την απόκτηση όλων των εισροών. Συνολικό Σταθερό Κόστος (TFC ή πάγια έξοδα): Το χρηματικό ποσό που δαπανά

Διαβάστε περισσότερα

Η επιστήμη της επιλογής υπό περιορισμούς

Η επιστήμη της επιλογής υπό περιορισμούς ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΙΙ ΓΡΗΓΟΡΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ 26/2/2010 1 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Η επιστήμη της επιλογής υπό περιορισμούς 26/2/2010 2 ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Η μελέτη των επιλογών τις οποίες κάνουν οι μικρο-μονάδες μιας οικονομίας

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΙΙ (Ο Ε 2418) ΕΛΑΧΙΣΤΟ

ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΙΙ (Ο Ε 2418) ΕΛΑΧΙΣΤΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΙΙ (Ο Ε 2418) ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΣ ΜΠΟΥΡΛΑΚΗΣ 4 ο ΕΞΑΜΗΝΟ ΑΚΑ ΗΜΑΪΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2016-2017 ΤΜΗΜΑΤΑ:

Διαβάστε περισσότερα

Μορφές Αγοράς. Κλωνάρης Στάθης

Μορφές Αγοράς. Κλωνάρης Στάθης Στον πραγµατικό κόσµο υπάρχει ένας τροµακτικός αριθµός ποικίλων αγορών. Παρατηρούµε πολύ διαφορετικά πρότυπα συµπεριφοράς από την πλευρά των παραγωγών σε όλες τις αγορές: σε κάποιες αγορές οι παραγωγοί

Διαβάστε περισσότερα

12 Ο τέλειος ανταγωνισμός

12 Ο τέλειος ανταγωνισμός 12 Ο τέλειος ανταγωνισμός Σκοπός Στο κεφάλαιο αυτό επεκτείνεται η ανάλυση που έχει προηγηθεί στο Κεφάλαιο 6. Εξηγείται με λεπτομέρειες η βραχυχρόνια και μακροχρόνια ισορροπία της επιχείρησης και του κλάδου

Διαβάστε περισσότερα

Notes. Notes. Notes. Notes

Notes. Notes. Notes. Notes Αγορές - Κώστας Ρουμανιάς Ο.Π.Α. Τμήμα Δ. Ε. Ο. Σ. 6 Δεκεμβρίου 2012 Κώστας Ρουμανιάς (Δ.Ε.Ο.Σ.) Αγορές - 6 Δεκεμβρίου 2012 1 / 26 Ως τώρα, υποθέσαμε ότι οι αγορές είναι ανταγωνιστικές. Μία συνέπεια των

Διαβάστε περισσότερα

Εσωτερικές Οικονομίες Κλίμακας, Ατελής Ανταγωνισμός και Διεθνές Εμπόριο. Καθ. Γιώργος Αλογοσκούφης

Εσωτερικές Οικονομίες Κλίμακας, Ατελής Ανταγωνισμός και Διεθνές Εμπόριο. Καθ. Γιώργος Αλογοσκούφης Εσωτερικές Οικονομίες Κλίμακας, Ατελής Ανταγωνισμός και Διεθνές Εμπόριο Καθ. Γιώργος Αλογοσκούφης Ζήτηση και Κόστος στη Μονοπωλιακή Αγορά Συνάρτηση Ζήτησης Q=A-bP ή P=(A-Q)/b Συνολικά Έσοδα (TR) TR=PQ=Q(Α-Q)/b

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ ΧΑΑΚΤΗΙΣΤΙΚΑ Υπάρχει μόνο μία επιχείρηση στον κλάδο ΛΟΓΟΙ ΥΠΑΞΗΣ ΜΟΝΟΠΩΛΙΟΥ Κατοχύρωση διπλώματος ευρεσιτεχνίας Αποκλειστικότητα στους φυσικούς πόρους Αδυναμία ανταγωνισμού από άλλη επιχείρηση

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρησιακά Μαθηματικά (1)

Επιχειρησιακά Μαθηματικά (1) Τηλ:10.93.4.450 ΠΟΣΟΤΙΚΕΣ ΜΕΘΟΔΟΙ ΔΕΟ 13 ΤΟΜΟΣ Α Επιχειρησιακά Μαθηματικά (1) ΑΘΗΝΑ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 01 Τηλ:10.93.4.450 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο Συνάρτηση μιας πραγματικής μεταβλητής Ορισμός : Συνάρτηση f μιας πραγματικής

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΙΚΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟ Facebook: Didaskaleio Foititiko

ΦΟΙΤΗΤΙΚΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟ  Facebook: Didaskaleio Foititiko Άσκηση 1. Να λυθούν οι εξισώσεις i) -x -5 = -3 ii) 3x +1 = 5/ x 7 iii) x [ π. i)x= -1 ii) x=1/ iii) x=/3 ] Άσκηση. Να λυθούν τα συστήματα x 7y 11 x y i) ii) x y 4 4x 3y 1 [Απ. i) x=,y= -1, ii) x=1/,y=1

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΕΣ ΑΓΟΡΕΣ

ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΕΣ ΑΓΟΡΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΤΙΚΕΣ ΑΓΟΡΕΣ Κεφάλαιο 11 Τα χαρακτηριστικά των ανταγωνιστικών αγορών! Τα κύρια χαρακτηριστικά των ανταγωνιστικών αγορών είναι: " Στην αγορά συµµετέχουν πολλοί αγοραστές και πωλητές

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά για Νομικούς Μέρος 6ο Άλλες μορφές οργάνωσης αγοράς

Οικονομικά για Νομικούς Μέρος 6ο Άλλες μορφές οργάνωσης αγοράς Πανεπιστήμιο Πειραιώς, Τμήμα Τραπεζικής και Χρηματοοικονομικής Διοικητικής Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα «Το Χρηματοοικονομικό και Θεσμικό Πλαίσιο των Αγορών Χρήματος και Κεφαλαίου» Οικονομικά για Νομικούς Μέρος

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομικά του Τουρισμού και του Πολιτισμού 2

Οικονομικά του Τουρισμού και του Πολιτισμού 2 Οικονομικά του Τουρισμού και του Πολιτισμού 2 Υπεύθυνοι μαθήματος Κ αθηγητής Μιχαήλ Ζ ουμπουλάκης Επίκουρος Καθηγητής Θεόδωρος Μεταξάς 1 Ο κλάδος παραγωγής τουριστικών προϊόντων Δραστηριότητες που παράγουν

Διαβάστε περισσότερα

Εξετάσεις Η επιβολή από το κράτος κατώτατης τιμής στα αγροτικά προϊόντα έχει ως σκοπό την προστασία του εισοδήματος των αγροτών.

Εξετάσεις Η επιβολή από το κράτος κατώτατης τιμής στα αγροτικά προϊόντα έχει ως σκοπό την προστασία του εισοδήματος των αγροτών. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 5: Ο ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΤΙΜΩΝ Να σημειώσετε με Σ (σωστό) ή Λ (λάθος) στο τέλος των προτάσεων: 1. Η επιβολή από το κράτος ανώτατης τιμής σε ένα προϊόν δημιουργεί συνήθως «μαύρη αγορά». Εξετάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 6. Μονοπωλιακή Συμπεριφορά VA 25

Διάλεξη 6. Μονοπωλιακή Συμπεριφορά VA 25 Διάλεξη 6 Μονοπωλιακή Συμπεριφορά VA 25 1 Πώς πρέπει να τιμολογεί ένα μονοπώλιο; Μέχρι στιγμής το μονοπώλιο έχει θεωρηθεί σαν μια επιχείρηση η οποία πωλεί το προϊόν της σε κάθε πελάτη στην ίδια τιμή. Δηλαδή

Διαβάστε περισσότερα

Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά

Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά Ζήτηση, Προσφορά και Ισορροπία στην Ανταγωνιστική Αγορά - Ορισμός: Η αγορά ενός αγαθού είναι η διαδικασία (θεσμικό πλαίσιο) μέσω της οποίας έρχονται σε επικοινωνία οι αγοραστές και οι πωλητές του συγκεκριμένου

Διαβάστε περισσότερα

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ 2013-2014 ΔΕΟ 43 ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΟΡΓΑΝΩΣΗ Επιμέλεια : Βίκυ Βάρδα ΟΡΙΣΜΌΣ ΤΗΣ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΉΣ ΟΡΓΆΝΩΣΗΣ Αν θέλαμε να δώσουμε έναν ορισμό της βιομηχανικής οργάνωσης ή βιομηχανικής οικονομικής, θα λέγαμε

Διαβάστε περισσότερα

1. Επιλογή Ποιότητας στην Ολιγοπωλιακή Αγορά: Κάθετη Διαφοροποίηση Προϊόντος

1. Επιλογή Ποιότητας στην Ολιγοπωλιακή Αγορά: Κάθετη Διαφοροποίηση Προϊόντος . Επιλογή Ποιότητας στην Ολιγοπωλιακή Αγορά: Κάθετη Διαφοροποίηση Προϊόντος - Ορισμός. Αν η αύξηση του επιπέδου ενός χαρακτηριστικού που διαφοροποιεί τα προϊόντα των επιχειρήσεων ωφελεί κάποιους καταναλωτές

Διαβάστε περισσότερα

Μονοπώλιο. Μονοπώλιο Κλωνάρης Στάθης

Μονοπώλιο. Μονοπώλιο Κλωνάρης Στάθης Μονοπωλιακή επιχείρηση είναι μια επιχείρηση που είναι ο μοναδικός παραγωγός ενός προϊόντος, το οποίο δεν έχει στενά υποκατάστατα. Ένας κλάδος που ελέγχεται από μία μονοπωλιακή επιχείρηση είναι γνωστός

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομία. Ενότητα 5: Θεωρία της Παραγωγής. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Μικροοικονομία. Ενότητα 5: Θεωρία της Παραγωγής. Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Μικροοικονομία Ενότητα 5: Θεωρία της Παραγωγής Δριτσάκη Χάιδω Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ TΩN ΤΙΜΩΝ

Ο ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ TΩN ΤΙΜΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΠΕΜ Ο ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΣ TΩN ΤΙΜΩΝ 1. Έννοια και λειτουργία της αγοράς Σε μια πρωτόγονη οικονομία, όπως του Ροβινσώνα Κρούσου, όπου δεν υπάρχει καταμερισμός της εργασίας ο άνθρωπος παράγει μόνος του

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ-ΜΑΘΗΜΑ ENATO ΤΙΜΕΣ & ΠΑΡΑΓΩΓΗ ΣΤΟ ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ ΤΜΗΜΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΥ ΣΧΕ ΙΑΣΜΟΥ & ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ Ακαδηµαϊκό Έτος 2011-2012 ΕΠΙΧ Μικροοικονοµική ιαφάνεια 1 Χαρακτηριστικά του

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 3. Οικονομικά της ευημερίας 2/26/2016. Περίγραμμα. Εργαλεία δεοντολογικής ανάλυσης. Αποτελεσματικότητα κατά Pareto: ορισμός. ορισμός.

Διάλεξη 3. Οικονομικά της ευημερίας 2/26/2016. Περίγραμμα. Εργαλεία δεοντολογικής ανάλυσης. Αποτελεσματικότητα κατά Pareto: ορισμός. ορισμός. Περίγραμμα Διάλεξη Εργαλεία δεοντολογικής ανάλυσης υνθήκες για αποτελεσματικότητα κατά areto υνθήκες για ισορροπία σε ανταγωνιστικές αγορές Το πρώτο θεώρημα των οικονομικών της ευημερίας Το δεύτερο θεώρημα

Διαβάστε περισσότερα

13 Το μονοπώλιο Η έννοια του μονοπωλίου στη μικροοικονομική Σε ποιους λόγους οφείλεται η ύπαρξη μονοπωλιακών κλάδων

13 Το μονοπώλιο Η έννοια του μονοπωλίου στη μικροοικονομική Σε ποιους λόγους οφείλεται η ύπαρξη μονοπωλιακών κλάδων 13 Το μονοπώλιο Σκοπός Στο κεφάλαιο αυτό εξηγείται με λεπτομέρειες το υπόδειγμα του μονοπωλίου. Προσδοκώμενα αποτελέσματα Όταν θα έχετε μελετήσει το κεφάλαιο αυτό, θα γνωρίζετε: Ποιες είναι οι διαφορές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Ακαδημαϊκό έτος Τμήμα Οικονομικών Επιστημών

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Ακαδημαϊκό έτος Τμήμα Οικονομικών Επιστημών ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Ακαδημαϊκό έτος 2012-2013 Τμήμα Οικονομικών Επιστημών Χειμώνας-Άνοιξη Μάθημα: Δημόσια Οικονομική Διδασκαλία: Βασίλης Θ. Ράπανος Γεωργία Καπλάνογλου Μετά και το 4 ο πακέτο, πρέπει να

Διαβάστε περισσότερα

Εσωτερικές Οικονοµίες Κλίµακας, Ατελής Ανταγωνισµός και Διεθνές Εµπόριο

Εσωτερικές Οικονοµίες Κλίµακας, Ατελής Ανταγωνισµός και Διεθνές Εµπόριο Εσωτερικές Οικονοµίες Κλίµακας, Ατελής Ανταγωνισµός και Διεθνές Εµπόριο Καθ. Γιώργος Αλογοσκούφης 1 Προσδιορισµός της Ισορροπίας σε Συνθήκες Μονοπωλίου Κόστος C και Τιμή P P M Μονοπωλιακά Κέρδη Απώλεια

Διαβάστε περισσότερα

Σύντομος πίνακας περιεχομένων

Σύντομος πίνακας περιεχομένων Σύντομος πίνακας περιεχομένων Πρόλογος 15 Οδηγός περιήγησης 21 Πλαίσια 24 Ευχαριστίες της ενδέκατης αγγλικής έκδοσης 28 Βιογραφικά συγγραφέων 29 ΜΕΡΟΣ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ 31 1 Η οικονομική επιστήμη και η οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΝΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΝΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΝΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Βάλτε σε κύκλο το σωστό γράμμα: 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Α. 1. Ταυτόχρονη αύξηση της ζήτησης και της προσφοράς μπορεί να μη μεταβάλλει την ποσότητα ισορροπίας. Σ Λ Α. 2. Έστω δύο αγαθά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΜΕΡΟΣ Α Θεωρία Ζήτησης Ενός Αγαθού - Ανάλυση Συμπεριφοράς Καταναλωτή

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. ΜΕΡΟΣ Α Θεωρία Ζήτησης Ενός Αγαθού - Ανάλυση Συμπεριφοράς Καταναλωτή ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α Θεωρία Ζήτησης Ενός Αγαθού - Ανάλυση Συμπεριφοράς Καταναλωτή ΕΙΣΑΓΩΓΗ Έννοια και Στόχοι της Μικροοικονομικής Θεωρίας 1. Γενικά...27 2. Το Πρόβλημα της Επιλογής...29 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Θεωρία

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονοµική Θεωρία. Μονοπώλιο. Μονοπώλιο. Μονοπώλιο. Notes. Notes. Notes. Notes. Κώστας Ρουµανιάς. 23 Σεπτεµβρίου 2014

Μικροοικονοµική Θεωρία. Μονοπώλιο. Μονοπώλιο. Μονοπώλιο. Notes. Notes. Notes. Notes. Κώστας Ρουµανιάς. 23 Σεπτεµβρίου 2014 Μικροοικονοµική Θεωρία Κώστας Ρουµανιάς Ο.Π.Α. Τµήµα. Ε. Ο. Σ. 23 Σεπτεµβρίου 2014 Κώστας Ρουµανιάς (.Ε.Ο.Σ.) Μικροοικονοµική Θεωρία 23 Σεπτεµβρίου 2014 1 / 26 Ως τώρα, υποθέσαµε ότι οι αγορές είναι ανταγωνιστικές.

Διαβάστε περισσότερα

Οικονομίες κλίμακας, ατελής ανταγωνισμός και διεθνές εμπόριο 6-1

Οικονομίες κλίμακας, ατελής ανταγωνισμός και διεθνές εμπόριο 6-1 Οικονομίες κλίμακας, ατελής ανταγωνισμός και διεθνές εμπόριο 6-1 Επισκόπηση Τύποι οικονομιών κλίμακας Τύποι ατελούς ανταγωνισμού Ολιγοπώλιο και μονοπώλιο Μονοπωλιακός ανταγωνισμός Μονοπωλιακός ανταγωνισμός

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ 2 Ενότητα #7: Μονοπώλιο (II)

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ 2 Ενότητα #7: Μονοπώλιο (II) ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΡΗΤΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ 2 Ενότητα #7: Μονοπώλιο (II) Διδάσκων: Μανασάκης Κωνσταντίνος ΤΜΗΜΑ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΕΠΙΣΤΗΜΗΣ Τα κείμενα και τα διαγράμματα της παρουσίασης έχουν ληφθεί

Διαβάστε περισσότερα

3 Το άτομο ως καταναλωτής (η ζήτηση των αγαθών)

3 Το άτομο ως καταναλωτής (η ζήτηση των αγαθών) 3 Το άτομο ως καταναλωτής (η ζήτηση των αγαθών) Σκοπός Το κεφάλαιο αυτό εξηγεί με απλά λόγια τη ζήτηση των αγαθών, δηλ. τη σχέση μεταξύ της τιμής του αγαθού και της ζητούμενης ποσότητας. Η σχέση αυτή,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΦΟΡΙΣΜΟΣ ΤΙΜΩΝ. Κεφάλαιο 8. Οικονομικά των Επιχειρήσεων. Ε. Σαρτζετάκης 1

ΔΙΑΦΟΡΙΣΜΟΣ ΤΙΜΩΝ. Κεφάλαιο 8. Οικονομικά των Επιχειρήσεων. Ε. Σαρτζετάκης 1 ΔΙΑΦΟΡΙΣΜΟΣ ΤΙΜΩΝ Κεφάλαιο 8 Ε. Σαρτζετάκης Διαφορισμός τιμών Τιμολόγησηότανηεπιχείρησηέχειισχυρήθέσηστηναγορά: διαφορισμός τιμών Οι επιχειρήσεις οι οποίες έχουν σε κάποιο βαθμό δύναμη σε κάποια αγορά

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΔΙΕΘΝΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΔΙΕΘΝΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ανοικτά Ακαδημαϊκά Μαθήματα στο ΤΕΙ Ιονίων Νήσων ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΔΙΕΘΝΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Ενότητα 6: Εξαγορές, Συγχωνεύσεις, Νέες Ιδρύσεις Το περιεχόμενο του μαθήματος διατίθεται με άδεια Creative Commons εκτός και

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ - 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ

ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ - 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΜΑΘΗΜΑ ΕΠΙΛΟΓΗΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ - 1 ο ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ Βάλτε σε κύκλο το σωστό γράμμα: Α. 1. Ταυτόχρονη αύξηση της ζήτησης και της προσφοράς μπορεί να μη μεταβάλλει την ποσότητα ισορροπίας. Α. 2. Έστω

Διαβάστε περισσότερα

1 ου πακέτου. Βαθµός πακέτου

1 ου πακέτου. Βαθµός πακέτου ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Ακαδηµαϊκό έτος 2011-2012 Τµήµα Οικονοµικών Επιστηµών Χειµώνας-Άνοιξη Μάθηµα: ηµόσια Οικονοµική ιδασκαλία: Βασίλης Θ. Ράπανος Γεωργία Καπλάνογλου Μετά και το 4 ο πακέτο, πρέπει να στείλετε

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομική Ανάλυση ΙΙ

Μικροοικονομική Ανάλυση ΙΙ Κατ επιλογήν υποχρεωτικό, 3 ώρες εβδομαδιαίως, Θεωρία, Διδάσκον: Περιλαμβάνει: 1. Θεωρία Βιομηχανικής Οργάνωσης 2. Θεωρία Γενικής Ισορροπίας 1 Ορισμοί και βασικές έννοιες Βιομηχανικής Οργάνωσης Ασχολείται

Διαβάστε περισσότερα

20 Ισορροπία στον εξωτερικό τομέα

20 Ισορροπία στον εξωτερικό τομέα 20 Ισορροπία στον εξωτερικό τομέα Σκοπός Σκοπός αυτού του κεφαλαίου είναι η εξέταση της συνθήκης ισορροπίας του εξωτερικού τομέα. Στο προηγούμενο κεφάλαιο εξετάσαμε τον προσδιορισμό της τιμής του συναλλάγματος

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομική. Ενότητα 8: Τέλειος Ανταγωνισμός. Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη)

Μικροοικονομική. Ενότητα 8: Τέλειος Ανταγωνισμός. Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Μικροοικονομική Ενότητα 8: Τέλειος Ανταγωνισμός Σόρμας Αστέριος Τμήμα Διοίκησης Επιχειρήσεων (Κοζάνη) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΖΗΤΗΣΗ-ΠΡΟΣΦΟΡΑ

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΖΗΤΗΣΗ-ΠΡΟΣΦΟΡΑ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΖΗΤΗΣΗ-ΠΡΟΣΦΟΡΑ Άσκηση 3 Η ζήτηση τυριού τύπου δίνεται από τη συνάρτηση: Q 300 35P 14PB 24 20B όπου: Q η ζητούμενη ποσότητα τυριού τύπου P η τιμή τυριού τύπου P B η τιμή τυριού τύπου B η δαπάνη

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΜΙΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Διδάσκοντες: ΠΑΡΑΣΚΕΥΟΠΟΥΛΟΣ ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΧΡΗΣΙΜΟΣ ΣΤΑΥΡΟΣ Με το μάθημα αυτό επιδιώκεται ο φοιτητής / τρια να κατανοήσει πως δουλεύουν οι αγορές και τι τις κάνει περισσότερο

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ. Κεφάλαιο 12. Τα χαρακτηριστικά των µονοπωλιακών αγορών

ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ. Κεφάλαιο 12. Τα χαρακτηριστικά των µονοπωλιακών αγορών ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ Κεφάλαιο 12 Τα χαρακτηριστικά των µονοπωλιακών αγορών! Μονοπώλιο είναι η κατάσταση στην οποία µια µόνο επιχείρηση εξυπηρετεί ολόκληρη την αγορά! Ο µονοπωλητής σε αντίθεση µε την ανταγωνιστική

Διαβάστε περισσότερα

Μικροοικονομία ΙΙ: Μονοπωλιακός ανταγωνισμός

Μικροοικονομία ΙΙ: Μονοπωλιακός ανταγωνισμός Μικροοικονομία ΙΙ: Μονοπωλιακός ανταγωνισμός Ρεβέκκα Χριστοπούλου Εαρινό εξάμηνο 2017 Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Διαφοροποίηση προϊόντων Μέχρι τώρα περιγράψαμε: τον πλήρη ανταγωνισμό ως μια αγορά με πολλούς

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Κεφάλαιο 5 ο : Ο Προσδιορισμός των Τιμών ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΣ Χ. ΤΖΟΥΜΑΚΑΣ ΟΙΚΟΝΟΜΟΛΟΓΟΣ Ασκήσεις 1. Οι συναρτήσεις ζήτησης και προσφοράς ενός αγαθού είναι: =20-2P και S =5+3P αντίστοιχα.

Διαβάστε περισσότερα

Μεταξύ του µονοπωλίου και του τέλειου ανταγωνισµού

Μεταξύ του µονοπωλίου και του τέλειου ανταγωνισµού Ολιγοπώλιο Μεταξύ του µονοπωλίου και του τέλειου ανταγωνισµού Ο ατελής ανταγωνισµός αναφέρεται σε εκείνες τις δοµές µ της αγοράς που κυµαίνονται µεταξύ του τέλειου ανταγωνισµού και του µονοπωλίου. Μεταξύ

Διαβάστε περισσότερα

Μακροοικονομική - Μικροοικονομική

Μακροοικονομική - Μικροοικονομική Μακροοικονομική Μικροοικονομική Η Μακροοικονομική είναι ο κλάδος της Οικονομικής Επιστήμης που ασχολείται με τη μελέτη του οικονομικού συστήματος στο σύνολό του ή μεγάλων επιμέρους τομέων του Η Μικροοικονομική

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΝΟΠΩΛΙΑΚΟΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ

ΜΟΝΟΠΩΛΙΑΚΟΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΜΟΝΟΠΩΛΙΑΚΟΣ ΑΝΤΑΓΩΝΙΣΜΟΣ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Εδώ εξετάζουμε αγορές, που έχουν: Κάποια χαρακτηριστικά ανταγωνισμού και Κάποια χαρακτηριστικά μονοπωλίου. Αυτή η δομή αγοράς ονομάζεται μονοπωλιακός ανταγωνισμός, όπου

Διαβάστε περισσότερα

Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Αγροτικής Οικονομίας & Ανάπτυξης

Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Αγροτικής Οικονομίας & Ανάπτυξης Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Τμήμα Αγροτικής Οικονομίας & Ανάπτυξης Προπτυχιακό Πρόγραμμα Ακαδημαϊκό Έτος: 2016-2017 Διδάσκων: Δρ. Γρηγόριος Παινέσης Μάρκετινγκ Αγροτικών Προϊόντων & Τροφίμων Ι Ατελής

Διαβάστε περισσότερα

ΦΟΙΤΗΤΙΚΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟ Facebook: Didaskaleio Foititiko

ΦΟΙΤΗΤΙΚΟ ΔΙΔΑΣΚΑΛΕΙΟ  Facebook: Didaskaleio Foititiko Άσκηση. «Σε ορισμένες περιπτώσεις παρατηρείται στον κλάδο της γεωργίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης το φαινομενικά παράδοξο να ευημερούν οι αγρότες περισσότερο όταν οι σοδειές τους δεν είναι καλές, και να πλήττονται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΦΕΣ ΑΓΟΡΑΣ. Η αγορά ενός προϊόντος θεωρείται πλήρως ανταγωνιστική, όταν έχει τα εξής χαρακτηριστικά:

ΜΟΡΦΕΣ ΑΓΟΡΑΣ. Η αγορά ενός προϊόντος θεωρείται πλήρως ανταγωνιστική, όταν έχει τα εξής χαρακτηριστικά: 1. Εισαγωγή ΜΟΡΦΕΣ ΑΓΟΡΑΣ Σε προηγούμενο κεφάλαιο γνωρίσαμε την έννοια της αγοράς. Υπάρχουν διάφορα κριτήρια με τα οποία διακρίνουμε τις μορφές της. Ένα κριτήριο είναι το είδος του εμπορεύματος που διακινείται.

Διαβάστε περισσότερα