1 Το μόρφημα ειδ(ής) στη Νέα Ελληνική1 Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ΠΕΡΙΛΗΨΗ Le morphème eid(is) en grec moderne Anna Anastassiadis-Syméonidis RÉSUMÉ

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "1 Το μόρφημα ειδ(ής) στη Νέα Ελληνική1 Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ΠΕΡΙΛΗΨΗ Le morphème eid(is) en grec moderne Anna Anastassiadis-Syméonidis RÉSUMÉ"

Transcript

1 1 1 Το μόρφημα ειδ(ής) στη Νέα Ελληνική 1 Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εξετάζεται η πολύσημη λ. εἶδος της ΑΕ, που συνδέεται σημασιακά με την έννοια ΒΛΕΠΩ, καθώς και το ΑΕ στοιχείο ειδής, που κληρονομεί η ΝΕ ως μονόσημο στοιχείο, το οποίο κατασκευάζει επίθετα με τη σημασία που μοιάζει ως προς τη μορφή, το σχήμα, τη σύσταση. Το πλέγμα των σημασιακών σχέσεων που ανιχνεύονται στην ΑΕ όσο και η γλωσσική μεταβολή από την ΑΕ στη ΝΕ αποτελούν αντίστοιχα παράδειγμα μεταφοράς (συγχρονικά) και εξέλιξης (διαχρονικά) από το ΒΛΕΠΩ του πραγματικού κόσμου, που τον αντιλαμβανόμαστε με τις αισθήσεις μας, στο ΕΚΤΙΜΩ του επιστημικού κόσμου, σύμφωνα με μια γενική τάση να δανειζόμαστε έννοιες και λεξιλόγιο από τον πραγματικό κόσμο, που είναι πιο προσιτός, για να αναφερθούμε στον κόσμο του λογισμού, που είναι λιγότερο προσιτός. Τέλος το ειδ(ής) αποτέλεσε προϊόν δανεισμού των δυτικοευρωπαϊκών γλωσσών από την ΑΕ, από τις οποίες το δανείζεται η ΝΕ μέσω της διαδικασίας της αναγνώρισης. Le morphème eid(is) en grec moderne Anna Anastassiadis-Syméonidis RÉSUMÉ Nous examinons le mot εἶδος, unité polysémique du grec ancien (GA), entretenant des liens sémantiques avec la notion de VOIR, ainsi que l élément eid(is), dont le grec moderne (GM) a hérité comme élément monosémique, construisant des adjectifs dont l instruction sémantique est : qui ressemble à qun ou à qch dans l aspect extérieur, la forme, la constitution. Le réseau des relations sémantiques en GA ainsi que le changement linguistique du GA en GM constituent un exemple de métaphore (du point de vue synchronique) et d évolution (du point de vue diachronique) respectivement de VOIR du monde réel, extralinguistique, perceptible par nos sens, à ÉVALUER du monde épistémique, suivant une tendance générale à emprunter des concepts et du vocabulaire du monde réel, qui est plus facilement accessible, pour référer au monde du raisonnement, qui est moins facilement accessible. Enfin, -eid(is) a été emprunté au GA par les langues occidentales, auxquelles le GM emprunte ce morphème par le processus de reconnaissance. 1 Ευχαριστώ τους συναδέλφους Γιάννη Βελούδη και Σοφίκα Βασιλάκη για τη διαφωτιστική και γόνιμη συζήτηση γύρω από τη σημασία του ειδ(ής) καθώς και τον πρόεδρο της ΕΛΕΤΟ κ. Κώστα Βαλεοντή για το υλικό που μου παρείχε (Βάση TELETERΜ).

2 2 0 Εισαγωγή Θα παρουσιάσουμε το μόρφημα ειδ(ής) 2 αρχίζοντας από την εξέταση του σημασιολογικού πεδίου της πολύσημης ΑΕ λ. εἶδος, που σχετίζεται ετυμολογικά με το αοριστκό θέμα εἶδ(ον) και σημασιολογικά με την έννοια ΒΛΕΠΩ. Στη συνέχεια θα εξετάσουμε μορφολογικά και σημασιολογικά το μόρφημα ειδ(ής) και θα επικεντρωθούμε στη σημασιακή αλλαγή: πώς από τη σημασία βλέπω φτάνω στη σημασία εκτιμώ ότι κάτι μοιάζει με κάτι άλλο. Τέλος θα αναφερθούμε στην τύχη του ειδ(ής) στη Δύση στους νεότερους χρόνους. 1 Η λέξη εἶδος στην αρχαία ελληνική Η λ. εἶδος της αρχαίας ελληνικής (στο εξής ΑΕ) συνδέεται με το θέμα εἶδ(ον) που χρησιμεύει ως αόριστος του ὁράω, συνεπώς σημασιακά συνδέεται με την έννοια ΒΛΕΠΩ. Σύμφωνα με τους Liddell & Scott η λ. εἶδος είναι πολύσημη και ορισμένες σημασίες της αναπτύχθηκαν κατά την ύστερη αρχαιότητα: Κατά την α σημασία, η οποία βρίσκεται κοντά στην ετυμολογική σημασία, το εἶδος αναφέρεται σε ό,τι εμπίπτει στην όραση, στη μορφή ή το σχήμα με το οποίο κάτι είναι ορατό, φαίνεται. Η σημασία αυτή διατηρείται στη νεοελληνική (στο εξής ΝΕ) μόνο στο ειδικό λεξιλόγιο της φιλοσοφίας [1]. Με στένεμα της παραπάνω σημασίας, το εἶδος αναφέρεται στη φτιάξη του ανθρώπινου σώματος. Έτσι δεν είναι περίεργο που το εἶδος αναφέρεται στο ανθρώπινο κάλλος, λ.χ. στα εὐειδής και δυσειδής 3. Ως β σημασία καταγράφεται η σημασία μορφή, τύπος, φύση, λ.χ. τὸ εἶδος τῆς νόσου, σημασία που διατηρείται και στη ΝΕ. Αξίζει να σημειωθεί ότι η σημασία αυτή διατηρείται στη ΝΕ στη λόγια στερεότυπη έκφραση εν είδει+γενική [2] 4. Εδώ κατατάσσεται η παρομοιαστική σημασία π.χ. ἐν ἁρμονίας εἴδει εἶναι, γενέσθαι να είσαι, να γίνεις σαν.... Αξίζει να υπογραμμιστεί ότι το ειδ(ής) της ΝΕ διασώζει μόνο αυτή τη σημασία Τοποθετούμε σε αγκύλες το κλιτικό μόρφημα. Η σημασία αυτή δεν είναι παραγωγική στη ΝΕ, τα επίθετα ευειδής και δυσειδής διασώζονται ως κληρονομιά. Η έκφραση εν είδει περιστεράς, που προέρχεται από την εκκλησιαστική παράδοση, είναι η πιο συχνή.

3 3 Ως γ σημασία καταγράφεται η σημασία τάξη λ.χ. για φυτά και ζώα, και εδώ η έννοια σχετίζεται με την έννοια γένος ως υποδιαίρεσή του, π.χ. ἐπὶ τοῦ αὐτοῦ γένους πεύκη, εἴδη διαφέρουσα. Η σημασία αυτή διατηρείται στη ΝΕ 5. Τέλος η δ σημασία, που αναπτύσσεται μεταγενέστερα, κατά τους ελληνιστικούς χρόνους, αναφέρεται σε διάφορα αντικείμενα, αγαθά, και εδώ εντάσσεται η έκφραση πληρωμή εἰς εἶδος, η οποία διατηρείται και στη ΝΕ 6. Στη σημασία αυτή στη ΝΕ συνήθως η λ. χρησιμοποιείται στον πληθυντικό, π.χ. αθλητικά είδη/είδη προικός. 2 Αλλαγή σημασίας Εξετάζοντας τη σχέση σημαίνοντος και σημαινομένου καθώς περνούμε από την ΑΕ στη ΝΕ, διαπιστώνουμε ότι υπάρχουν πολλές περιπτώσεις. Αφήνοντας κατά μέρος περιπτώσεις λεξικών μονάδων που δε διατηρήθηκαν στη ΝΕ λ.χ. οἰρών, ὁ η χάραξη των αρότρων ή περιπτώσεις όπως των αντιδανείων [3], όπου η ΝΕ δανείζεται μια νέα λ.μ. ως προς το σημαίνον και το σημαινόμενο από μια άλλη γλώσσα η οποία όμως την είχε δανειστεί από την ΑΕ, π.χ. μπάνιο, καναπές, διαπιστώνουμε ότι υπάρχουν περιπτώσεις όπου η ΝΕ κληρονομεί λ.μ. από την ΑΕ [4]. 2.1 Πολλές περιπτώσεις Στην περίπτωση των κληρονομημένων λέξεων ή των λέξεων με εσωτερικό δανεισμό της ΝΕ από την ΑΕ, που περιλαμβάνει ωστόσο πολλές υποπεριπτώσεις, παρατηρείται (i) διατήρηση, απόλυτη ή σε κάποιο βαθμό, στη ΝΕ της σχέσης σημαίνοντος και σημαινομένου, π.χ. α) απόλυτη λ.χ. πολύς, μικρός, μάχη, β) με αλλαγή στο σημαίνον λόγω της φωνητικής εξέλιξης, π.χ. πατήρ πατέρας, ᾠόν αβγό, ὀδούς δόντι, γ) με εμφάνιση παράλληλου τύπου που μεταβάλλει την κατανομή, π.χ. ερυθρός/κόκκινος, (ii) αλλαγή στο σημαινόμενο κάτω από την απατηλή διατήρηση του σημαίνοντος. Πρόκειται για την εξαιρετικά ενδιαφέρουσα περίπτωση των ψευδόφιλων λέξεων, π.χ. ΑΕ πέτρα βράχος ΝΕ πέτρα λίθος, ΑΕ ἐκκλησία συνέλευση ΝΕ εκκλησία το σύνολο των χριστιανών, ναός. 5 6 Η ΑΕ αυτή σημασία εξειδικεύτηκε και χρησιμοποιήθηκε από την αγγλική με τη μορφή species για τη συστηματική ταξινόμηση των οργανισμών. Στη συνέχεια η ΝΕ δανείστηκε την εξειδικευμένη αυτή σημασία ως νέα σημασία της λ. είδος. Η έκφραση υπάρχει και με τη μορφή πληρωμή σε είδος.

4 4 Η περίπτωση του εἶδος είναι ιδιαίτερα ενδιαφέρουσα, στο βαθμό που διατηρείται στη ΝΕ το σύνολο σχεδόν των σημασιών που είχε στην ΑΕ, με διαφορετική όμως συχνότητα, όπως είδαμε στο (1). Ωστόσο το ίδιο δε συμβαίνει με το ειδ(ής), το οποίο κληρονομεί, όπως προαναφέραμε, μία μόνο από τις σημασίες της ΑΕ λ. εἶδος, π.χ. ήδη στον Ηρόδοτο, στο Φρύνιχο, στον Αριστοτέλη: ἀνθρωποειδὴς τύπος, θεός, πίθηκος, ἀνθρωποειδὲς θηρίον που μοιάζει με άνθρωπο ως προς τη μορφή, το σχήμα. Ζήτημα αναφύεται για τους ομιλητές της ΝΕ, για τους οποίους, σε αντίθεση με ό,τι πρέπει να συνέβαινε στην ΑΕ, φαίνεται ότι δεν υπάρχει στενή σημασιακή σχέση ανάμεσα στο ειδ(ής) και στη λ. είδος, επειδή η ομοιαστική σημασία που κληρονομεί το ειδ(ής) από το είδος δε διασώζεται στη ΝΕ λ. είδος. Το ειδ(ής) κατασκευάζει επίθετα που δηλώνουν ότι το αντικείμενο αναφοράς του προσδιοριζόμενου ουσιαστικού, π.χ. το αντικείμενο αναφοράς της λέξης κατασκευή στο πυραμιδοειδής κατασκευή μοιάζει ως προς τη μορφή, το σχήμα ή τη σύσταση με αυτό στο οποίο αναφέρεται το ουσιαστικό που τοποθετείται στα αριστερά του (πυραμίδα). Ανταγωνιστικά μορφήματα εμφανίζονται στην α περίπτωση το μορφ(ος) π.χ. τερατοειδής-τερατόμορφος, στη β περίπτωση το σχημ(ος) π.χ. αμυγδαλοειδής-αμυγδαλόσχημος και στη γ αλλά και την α περίπτωση το ώδ(ης) [5] π.χ. ελικοειδής-ελικώδης και με ουσιαστικοποίηση αγρωστοειδή - αγρωστώδη. Ωστόσο το καθένα από τα τέσσερα αυτά μορφήματα διαθέτει το δικό του διαφορετικό σημασιακό περιεχόμενο, γι αυτό και η μεταξύ τους σημασιακή αντιστοιχία δεν είναι απόλυτη αλλά περιστασιακή. 2.2 Μεταφορά Είδαμε προηγουμένως ότι το ειδ(ής) σχετίζεται σημασιακά με την έννοια ΒΛΕΠΩ. Πώς όμως γίνεται το πέρασμα από την έννοια ΒΛΕΠΩ στην έννοια ΜΟΡΦΗ/ΣΧΗΜΑ; Κατά το ΛΝΕ το επίθημα αυτό σχηματίζει επίθετα που δηλώνουν ότι το προσδιοριζόμενο ουσιαστικό έχει τη μορφή που δηλώνει το α συνθετικό τους και γενικότερα δηλώνουν μορφή, σχήμα και προσδιοριστικά χαρακτηριστικά. Κατά το ΛΚΝ το επίθημα δηλώνει ότι το προσδιοριζόμενο μοιάζει στο σχήμα, στη μορφή ή στη σύσταση με αυτό που εκφράζει η πρωτότυπη λέξη και έχει επομένως κάποια από τα διακριτικά χαρακτηριστικά της. Το μόρφημα ειδ(ής) κατασκευάζει επίθετα με τη σημασία «που θυμίζει, που μοιάζει, που

5 5 προσεγγίζει, γιατί το προσδιοριζόμενο ουσιαστικό έχει ορισμένα εξωτερικά χαρακτηριστικά του αντικειμένου αναφοράς (AA) του ουσιαστικού που τοποθετείται στα αριστερά του». Αξίζει να σημειωθεί ότι σε επίπεδο σημασίας το ειδ(ής) διατηρεί ίχνη από την έννοια ΒΛΕΠΩ με την οποία συνδέεται, στο βαθμό που τα χαρακτηριστικά που επιλέγονται, όπως η μορφή, το σχήμα ή η σύσταση, γίνονται αντιληπτά μέσω των αισθήσεων και ιδίως μέσω της όρασης. Σύμφωνα με τη θεωρία του Culioli [6], τα επίθετα με το ειδ(ής) ενεργούν πάνω σε μια έννοια που αντιπροσωπεύεται από το ουσιαστικό που τοποθετείται αριστερά του ειδ(ής). Ένα εννοιολογικό πεδίο τοπολογικά περιλαμβάνει ένα εσωτερικό, ένα εξωτερικό και το όριο που διαχωρίζει τα δύο. Το εσωτερικό περιλαμβάνει ό,τι εμπίπτει εντός της έννοιας -το οργανωτικό κέντρο που παρέχει μια τυπική εμφάνιση, έναν τύπο, λ.χ. άνθρωπος- καθώς και ένα σύνολο από εμφανίσεις που προοδευτικά απομακρύνονται από το οργανωτικό κέντρο ανάλογα με το βαθμό κατά τον οποίο συμφωνούν με αυτό: οι εμφανίσεις τοποθετούνται πιο κοντά στο οργανωτικό κέντρο όσο περισσότερο συμφωνούν με αυτό, σε αντίθετη περίπτωση βρίσκονται κοντά στο όριο. Το εξωτερικό αντιστοιχεί σε ό,τι είναι μη άνθρωπος. Τέλος το όριο αντιστοιχεί σε ό,τι δεν είναι ούτε άνθρωπος ούτε μη άνθρωπος. Το ειδ(ής) είναι δείκτης που παραπέμπει στη ζώνη του ορίου με προσανατολισμό προς το εσωτερικό του εννοιολογικού πεδίου. Ειδικότερα τοποθετείται στις τελευταίες εμφανίσεις από την εσωτερική πλευρά της ζώνης του ορίου και για το λόγο αυτό συνεπάγεται μια κάποια αλλοίωση, μια μεταβολή με ασαφές περίγραμμα σε σχέση με το οργανωτικό κέντρο, πράγμα που του δίνει μια ανομοιογένεια ως προς τις οντότητες που μπορεί να περιλαμβάνει αλλά και μια δυναμική πλαστικότητα, της οποίας ωστόσο η σταθεροποίηση επιτρέπει τη διυποκειμενική κατανόηση. Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει ταύτιση των δύο εννοιών, της έννοιας που βρίσκεται στο οργανωτικό κέντρο και αυτής που προσδιορίζεται με το -ειδ(ής), δηλ. άνθρωπος και ανθρωποειδής, αλλά δημιουργία ενός ευρύτερου συνόλου που περιλαμβάνει έννοιες μη ομοιογενείς, που συνδέονται ωστόσο μεταξύ τους με σχέσεις χαλαρής ταύτισης λόγω της κεντρικής έννοιας του οργανωτικού κέντρου. Π.χ. οι λ. κρετινισμός και κρετινοειδής κατάσταση δεν είναι συνώνυμες, αφού το ΑΑ της δεύτερης εμπεριέχει μόνο ορισμένα και μάλιστα εξωτερικά χαρακτηριστικά του ΑΑ της πρώτης, και συνεπώς πρόκειται για πιο ελαφρά περίπτωση. Πρόκειται για σχεδόν κρετινισμό [7]. Έτσι συνδέεται και η μειωτική αλλά και η μετριαστική σημασία που ανιχνεύεται στα επίθετα αυτά. Αν το ΑΑ της λ. άνθρωπος διαθέτει συγκεκριμένα χαρακτηριστικά τα οποία πρέπει να διαθέτει κάθε οντότητα που αποτελεί μέλος της κατηγορίας

6 6 αυτής, -ας σημειωθεί ότι πρόκειται για το ανώτερο ον στην κλίμακα των έμβιων όντων- μια οντότητα που χαρακτηρίζεται ανθρωποειδής διαθέτει ένα υποσύνολο των χαρακτηριστικών αυτών και συνεπώς δεν κρίνεται άξια να αποτελέσει μέλος της κατηγορίας άνθρωπος (μειωτική σημασία). Παρόμοια για το φασιστοειδής, αν το ΑΑ της λ. φασίστας διαθέτει συγκεκριμένα αρνητικά χαρακτηριστικά, που γίνονται αντιληπτά μέσω των αισθήσεων (λόγια ή συμπεριφορά που κρίνονται καταδικαστέα από τον ομιλητή), τα οποία πρέπει να διαθέτει κάθε οντότητα που αποτελεί μέλος της κατηγορίας αυτής, μια συμπεριφορά που χαρακτηρίζεται φασιστοειδής διαθέτει ένα υποσύνολο των χαρακτηριστικών αυτών και συνεπώς βρίσκεται στις παρυφές της κατηγορίας φασίστας (μετριαστική σημασία) 7. Επιπρόσθετα όμως θεωρούμε ότι η μειωτική σημασία που ενυπάρχει στο [έμψυχο] ουσ. το φασιστοειδές απορρέει από το ουδέτερο γένος που χρησιμοποιείται σε αναφορά σε ανθρώπινη οντότητα με φυσικό γένος άρρεν ή θήλυ [8]. Το ΑΕ ειδ(ής) στέγαζε δύο σημασίες: α) που αφορά τη μορφή, το σχήμα, τα εξωτερικά χαρακτηριστικά που εμπίπτουν στην όραση, β) που μοιάζει. Όπως είπαμε, στο ΝΕ ειδ(ής) διατηρείται μόνο η β σημασία του ΑΕ ειδ(ής). Πώς όμως γίνεται το πέρασμα από τη σημασία α στη σημασία β, από το συγκεκριμένο στο αφηρημένο, από το σώμα και την όραση στο νου; Σημειώνουμε την πολυσημία του ΑΕ ειδ(ής) και τη μονοσημία του ΝΕ ειδ(ής), που διασώζει τη β σημασία του ΑΕ ειδ(ής). Προκειμένου για το ΑΕ ειδ(ής), πρόκειται για τυχαίο σημασιακό πλέγμα ή μήπως για στενό σημασιακό και γνωσιακό δεσμό που διέπεται από κανονικότητα και μονοκατευθυντικότητα [9]; Το μόρφημα αυτό, τόσο όσον αφορά την πολυσημία στην ΑΕ όσο και την αλλαγή σημασίας που παρατηρείται από την ΑΕ στη ΝΕ, αποτελεί παράδειγμα μεταφοράς (συγχρονικά) και εξέλιξης (διαχρονικά) από το ΒΛΕΠΩ του πραγματικού κόσμου, που τον αντιλαμβανόμαστε με τις αισθήσεις μας, στο ΕΚΤΙΜΩ του επιστημικού κόσμου: ανθρωποειδής που εκτιμώ με βάση εξωτερικά γνωρίσματα που αντιλαμβάνομαι μέσω της όρασης ότι μοιάζει με άνθρωπο 8. Κατά τη Sweetser [10] υπάρχει μια γενική τάση να δανειζόμαστε έννοιες και λεξιλόγιο από τον πραγματικό κόσμο, που είναι πιο προσιτός, για να αναφερθούμε στους κόσμους του λογισμού, των συναισθημάτων και της συνομιλιακής δομής, που είναι λιγότερο προσιτοί. 7 8 Σε αντίθεση με το φασιστική συμπεριφορά, όπου είναι παρόντα όλα τα χαρακτηριστικά του αντικειμένου αναφοράς του φασίστας. Ευχαριστώ το συνάδελφο Βελούδη για την επισήμανση αυτή. Η κανονικότητα αυτή ανιχνεύεται και στο ΝΕ βλέπω: κατά το ΛΚΝ Ι1 αντιλαμβάνομαι οπτικά ερεθίσματα και ΙΙ4β κρίνω, εκτιμώ καθώς και ανάμεσα στα θωρώ βλέπω και θεωρώ έχω τη γνώμη, που προέρχονται από το ίδιο έτυμο.

7 7 Από την εξέταση του corpus του ΑΛΝΕ [11] προκύπτει ότι τα ουσιαστικά που τοποθετούνται αριστερά του ειδ(ής) πρέπει να έχουν τις ακόλουθες προδιαγραφές: α) να είναι αριθμητά, συγκεκριμένα έτσι ώστε τα γνωρίσματα των αντικειμένων αναφοράς τους να γίνονται αντιληπτά από τις αισθήσεις και ιδίως την όραση, λ.χ. να έχουν χαρακτηριστικό σχήμα 9 π.χ. βολβοειδής, ρομβοειδής, κυβοειδής, ωοειδής, ελλειψοειδής, ψαλιδοειδής, απιδοειδής, ζικζακοειδής, ραμφοειδής, ελικοειδής, κυκλοειδής, θολοειδής, σιγμοειδής, χοανοειδής, δρεπανοειδής, σωληνοειδής, σφηνοειδής, πεπονοειδής, τριγωνοειδής, κωνοειδής, σφαιροειδής, σπειροειδής, αγκιστροειδής, σταυροειδής, κυματοειδής, μιτροειδής, γλωσσοειδής, σκωληκοειδής, χαρακτηριστική μορφή, π.χ. τραγοειδής, πιθηκοειδής, αγγελοειδής, τερατοειδής 10, χαρακτηριστικό χρώμα π.χ. ιριδοειδής, ιοειδής, ερυθροειδής, σαπφειροειδής, καθώς και άλλα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά λ.χ. σύστασης π.χ. χαλυβοειδής, οπαλιοειδής, γυψοειδής, υαλοειδής, κρυσταλλοειδής, αλευροειδής, ή υφής π.χ. σπογγοειδής, πολτοειδής, γενικά να έχουν ορατά ιδιαίτερα γνωρίσματα με βάση τα οποία μπορούν να περιγραφούν, π.χ. ζουγκλοειδής. β) Να σχηματίζουν κατηγορίες που ορίζονται επιστημονικά ως αποτέλεσμα των επιστημονικών ταξινομήσεων, όπως ασθένειες π.χ. συφιλιδοειδής, τυφοειδής, τετανοειδής, ερυθηματοειδής, ρευματοειδής, τάξεις ζώων π.χ. ορνιθοειδής, οστρακοειδής, οφιοειδής, βατραχοειδής, φαλαινοειδής, βοοειδής, κητοειδές, ή φυτών, π.χ. ραφανοειδής, λαχανοειδής, θαμνοειδής, μηκωνοειδής, προϊόντων π.χ. πετρελαιοειδή. Με την παρουσία του ειδ(ής) δημιουργείται ευρύτερη επιστημονική κατηγορία, η οποία δεν περιορίζεται στο να περιλαμβάνει μόνο το πρότυπο της κατηγορίας [12] π.χ. τέτανος, φάλαινα, θάμνος, αλλά περιλαμβάνει και οντότητες που φέρουν ορισμένα μόνο από τα χαρακτηριστικά του προτύπου, οπωσδήποτε όμως κύρια, ορισματικά χαρακτηριστικά 11, π.χ. τετανοειδής σπασμός σπασμός που μοιάζει με το χαρακτηριστικό σπασμό του τετάνου. Η έκταση της κατηγορίας στην κλασική θεωρία των προτύπων καθορίζεται από το βαθμό ομοιότητας των μελών της με το πρότυπο [13]. Τις οντότητες του τύπου αυτού τις περιγράφουμε σε αναφορά/σύγκριση με το πλησιέστερο πρότυπο Κάποτε μπορεί να συνυπάρχουν περισσότερα από ένα χαρακτηριστικά π.χ. κερατοειδής που μοιάζει με κέρατο ως προς το σχήμα ή τη σύσταση. Εδώ εντάσσουμε το θεοειδής ωραίος σα θεός. Εδώ δεν πρόκειται για την κλίμακα προτυπότητας που υπάρχει μέσα στην κατηγορία του προτύπου, π.χ. ανάμεσα στα σπουργίτης και στρουθοκάμηλος, αλλά για ευρύτερη κατηγορία.

8 8 δίχως να λαμβάνονται υπόψη οι εσωτερικές διαβαθμίσεις της κατηγορίας του προτύπου και αυτό είναι το έργο με το οποίο επιφορτίζεται το ειδ(ής). 2.3 Η φύση του ειδ(ής) στη νέα ελληνική Στη βιβλιογραφία έχει τεθεί το ζήτημα της φύσης του ειδ(ής), αν δηλ. στη ΝΕ είναι επίθημα, β συνθετικό ή σύμφυμα 12. Η απάντηση στο ερώτημα αυτό συνδέθηκε με το είδος του μορφήματος με βάση το κριτήριο της ελευθερίας [14] αλλά και της σημασίας. Έτσι για το ΛΝΕ, που προσπαθεί να συμβιβάσει το κριτήριο της ελευθερίας με το κριτήριο της σημασίας, το ειδ(ής), αν και είναι λεξικό επίθημα, σχηματίζει σύνθετα. Για τη Γραμματική Κλαίρη-Μπαμπινιώτη [15] το ειδ(ής) είναι λεξικό επίθημα και σχηματίζει παράγωγα. Για το ΛΚΝ το ειδ(ής) είναι επίθημα, που συνεπώς σχηματίζει παράγωγα. Κατά τη Γιαννουλοπούλου [16] το ειδ(ής) είναι «σύμφυμα λόγω της λόγιας επανεισαγωγής του και της των ιχνών παλιάς λεξικής σημασίας που διαθέτει». Ωστόσο, συμφωνώντας με την Corbin [17], θεωρούμε ότι το βασικό κριτήριο για την κατάταξη των μορφημάτων αποτελεί το είδος της σημασίας τους. Κατά κανόνα όσο περισσότερο η σημασία είναι γραμματικού τύπου τόσο η υπό εξέταση μονάδα κατατάσσεται στα επιθήματα -τα οποία είναι υπολεξικές μονάδες-, οπότε αναφερόμαστε σε σημασιακή οδηγία, ενώ όσο περισσότερο η σημασία είναι λεξικού τύπου τόσο η υπό εξέταση μονάδα κατατάσσεται στα συνθετικά (α ή β ανάλογα με τη θέση της στο πλαίσιο της λέξης), τα οποία είναι ελευθερώσιμες μονάδες 13. Το σύμφυμα [19] αποτελεί μια ενδιάμεση κατηγορία στο βαθμό που η σημασία του είναι μάλλον λεξικού τύπου, ενώ δεν είναι ελευθερώσιμη μονάδα. Ωστόσο, αν θεωρήσουμε, όπως προαναφέραμε, ότι βασικό κριτήριο κατάταξης αποτελεί το είδος της σημασίας, τα συμφύματα αποτελούν για μας είδος συνθετικών. Ειδικότερα η Corbin [20] χρησιμοποιεί ως βασικό κριτήριο το κριτήριο του είδους της σημασίας, την οποία διακρίνει σε οδηγική σημασία και περιγραφική σημασία, η οποία υποδιαιρείται σε αναφορική και υποαναφορική σημασία. Στοιχεία όπως το ειδ(ής) κατατάσσονται στα αρχαιοσυστατικά, δηλ. συστατικά με περιγραφική σημασία (συνεπώς διακρίνονται από τα επιθήματα, που έχουν οδηγική σημασία), αλλά που Δε θα μας απασχολήσει η παρουσία του ειδής ως β στοιχείο επωνύμων, π.χ. Δρακονταειδής, Μαυροειδής, το οποίο εμφανίζεται και με τη μορφή Μαυρουδής. Θεωρούμε χρήσιμη, ιδίως για μια γλώσσα που ανήκει στις κλιτικές όπως η ελληνική, την τριμερή διάκριση που έχουμε προτείνει [18], σε αντίθεση με τη δυαδική διάκριση της βιβλιογραφίας, ανάμεσα σε α) ελεύθερα μορφήματα π.χ. χθες, σπορ, β) ελευθερώσιμα, τα οποία γίνονται ελεύθερα με την εφαρμογή κλιτικών μορφημάτων, π.χ. δίν(ω) και γ) μη ελεύθερα μορφήματα, δηλ. υπολεξικές μονάδες, π.χ. ω στο δίνω, -ικ(ός) στο τραπεζικός, ξε- στο ξεγράφω.

9 9 ανήκουν στις υπολεξικές μονάδες και για το λόγο αυτό δεν μπορούν να καταλάβουν αυτόνομη συντακτική θέση. Ωστόσο, αν και έχουν περιγραφική σημασία, δεν έχουν αναφορική ικανότητα και συνεπώς δεν έχουν κατονομαστική ικανότητα. Συγκριτικά με το ειδ(ής) το ουσιαστικό είδος της ΝΕ έχει περιγραφική σημασία, είναι λεξική μονάδα και έχει αναφορική ικανότητα. Οι ιδιότητες αυτές μπορούν να απεικονιστούν στον ακόλουθο πίνακα 14 : λεξική μονάδα περιγραφική σημασία αναφορική ικανότητα είδ(ος) Ο -ειδ(ής) Ε -ικ(ός) επ Συνεπώς θα μπορούσε να υποστηριχτεί ότι το ειδ(ής) σχηματίζει είδος σύνθετων επιθέτων, όπως άλλωστε φαίνεται από την παρουσία του συνθετικού φωνήεντος -ο-, που τοποθετείται στον αρμό των δύο συνθετικών, γιατί, όπως προαναφέραμε, κληρονομεί ένα μέρος της λεξικής σημασίας της ΑΕ λ. εἶδος. Ειδικότερα όσον αφορά τα ευειδής, δυσειδής, πρόκειται για προθηματοποιημένα, όσον αφορά τα ομοειδής και μονοειδής πρόκειται για καθαρή περίπτωση συνθέτων, στο βαθμό που είναι αντιληπτό ότι στο σχηματισμό τους μετέχει το στοιχείο είδος 15, στα δύο πρώτα με τη σημασία εξωτερική εμφάνιση και στα δύο άλλα με τη σημασία τύπος. Ωστόσο σε όλους τους άλλους σχηματισμούς, που είναι παραγωγικοί, επειδή η κληρονομημένη σημασία του ειδ(ής) δε διατηρείται στη ΝΕ λ. είδος, οι ομιλητές της ΝΕ δυσκολεύονται, όπως είπαμε στο 2.1, να συνδέσουν σημασιακά το ειδής με το είδος. Όσο πιο δυσχερής είναι η σύνδεση αυτή τόσο περισσότερο πρόκειται για διαδικασία που τοποθετείται στην περιφέρεια της σύνθεσης, σε μια άποψη που θεωρεί ότι οι μορφολογικές διαδικασίες καταλαμβάνουν διαφορετικά σημεία πάνω σε ένα συνεχές [21]. Ειδικότερα το μόρφημα ειδ(ής) κατασκευάζει επίθετα που αποτελούν όρους σε πολλά επιστημονικά λεξιλόγια και συνάπτεται στα δεξιά ουσιαστικού 16 που φέρει το χαρακτηριστικό Η γραμματική κατηγορία Ο (ουσιαστικό), Ε (επίθετο), επ (επίθημα) προσδιορίζεται από το είδος της σημασίας και τη λειτουργία των στοιχείων. Άλλωστε η δομή τους προσδιορ./επίρρ.+-ειδ(ής) < είδος διαφέρει από την παραγωγική δομή ουσ.+ειδ(ής) που μοιάζει. Για το χονδροειδής βλ. δύο διαφορετικές προτάσεις στο ΛΚΝ και στο ΛΝΕ.

10 10 [+λόγιο] ή [+/-λόγιο] [22], π.χ. πυραμίδα πυραμιδοειδής. Τέλος τα επίθετα αυτά με τη μορφολογική διαδικασία της μετατροπής (conversion) μετατρέπονται σε ουσιαστικά [23], π.χ. θυρεοειδής, ο (αδένας), το θυμοειδές. Τα ουσιαστικά αυτά στο ουδέτερο γένος και στον πληθυντικό αριθμό δηλώνουν οικογένειες ζώων ή φυτών, π.χ. αιλουροειδή, φοινικοειδή. Πρόκειται για ουσιαστικοποίηση επιθέτων με έλλειψη του ουσιαστικού ζώα ή φυτά αντίστοιχα. 3 Η τύχη του ειδ(ής) στη Δύση Κατά το λεξικό Le Nouveau Petit Robert [24] λ. -oïde, -oïdal, πρόκειται για ομάδα επιθημάτων που προέρχονται από το ελληνικό ειδ(ής) (<είδος όψη ) και σχηματίζουν σύνθετα επίθετα με α συνθετικό σε ο και σημασία που μοιάζει με. Κατά το TLF [25] τ. 9 ος, λ. ide 2, -oïde, το σχηματιστικό αυτό στοιχείο προέρχεται από το ελληνικό ειδ(ής) (<είδος σχήμα, εμφάνιση ) και σχηματίζει λόγια επίθετα ή/και ουσιαστικά με α συνθετικό ελληνικής αρχής π.χ. pithécoïde ή λατινικής π.χ. ovoïde, σε πολλά επιστημονικά λεξιλόγια όπως της ιατρικής, βιολογίας, χημείας, φυσικής, γεωμετρίας, ζωολογίας, βοτανολογίας, ορυκτολογίας, ψυχολογίας, ανθρωπολογίας, βιοχημείας. Σημειώνεται ακόμη ότι, αν και το οετυμολογικά αποτελεί τμήμα του α συνθετικού, από τους γάλλους ομιλητές γίνεται αισθητό ως συστατικό στοιχείο του β συνθετικού. Και για την Corbin [26] το oïde της γαλλ. είναι επίθημα που εφαρμόζεται σε βάση ουσιαστικό και κατασκευάζει επίθετα. Παρόμοια στην αγγλική το μόρφημα παίρνει τη μορφή oid και oidal. Η σημασία που συναντούμε στη γαλλική και στην αγγλική που μοιάζει με 17 καταγράφεται στην αρχαία ελληνική [27] λ. εἶδος «ἐν ἁρμονίας εἴδει εἶναι, γενέσθαι to be or become like». Ωστόσο θεωρούμε ότι η παραγωγικότητά του στη σύγχρονη ορολογία της νέας ελληνικής είναι προϊόν δανεισμού και ειδικότερα δανεισμού από αναγνώριση [28], π.χ. 18 γεωειδές geoid, ελικοειδής helical, ελλειψοειδής ellipsoidal/ellipsoid, ημιτονοειδής sinusoidal, καρδιοειδές cardioid, παραβολοειδής paraboloid/paraboloidal, πυραμιδοειδής pyramidal, σιγμοειδής Πβ. Noise-like θορυβοειδής, speech-like ομιλιοειδής, signal-like σηματοειδής (TELETERM). Τα παραδείγματα προέρχονται από τη Βάση TELETERΜ. Βέβαια δεν εννοείται ότι κάθε τύπος της ΝΕ σε ειδ(ής) αποδίδει τύπο σε oidal στην αγγλική ή γαλλική, πβ. cellular κυψελοειδής.

11 11 sigmoide, σπειροειδής toroidal, σωληνοειδής solenoid, τραπεζοειδής trapezoidal, υπερβολοειδής hyperboloidal. Δηλ. από συγχρονική άποψη πρόκειται για είδος συνθέτων, ενώ από διαχρονική άποψη πρόκειται για δάνεια που δημιουργήθηκαν σε ξένη γλώσσα με ελληνικά στοιχεία εξολοκλήρου ή ενμέρει (υβρίδια) και η ΝΕ τα δανείστηκε αναγνωρίζοντας τα στοιχεία ελληνικής αρχής. 4 Eπίλογος Το ΝΕ ειδ(ής) διατηρεί την ομοιαστική σημασία που είχε το ΑΕ ειδ(ής), του οποίου η σημασία αυτή ταυτίζεται με μία από τις σημασίες της ΑΕ λ. εἶδος. Ωστόσο η σημασιακή σχέση ανάμεσα στο εἶδος και ειδ(ής) δεν παραμένει ίδια ανά τους αιώνες: ήταν στενή για τους ομιλητές της ΑΕ αλλά απομακρυσμένη για τους ομιλητές της ΝΕ. Η περίπτωση του ειδ(ής) είναι σημαντική, στο βαθμό που στην ΑΕ, στη συγχρονική διάσταση, επαληθεύεται η γενική τάση των γλωσσών να χρησιμοποιούν, με βάση το σχήμα της μεταφοράς, στοιχεία του πραγματικού κόσμου για να αναφερθούν σε στοιχεία του κόσμου του λογισμού: από την έννοια ΒΛΕΠΩ στην έννοια ΕΚΤΙΜΩ ότι με βάση τα εξωτερικά γνωρίσματα κάτι μοιάζει με κάτι άλλο. Επίσης το ίδιο σχήμα ακολουθείται περνώντας από την ΑΕ στη ΝΕ, δηλ. στη διαχρονική διάσταση: η σημασιακή αλλαγή ακολουθεί την ίδια πορεία, από τον πραγματικό κόσμο, που είναι πιο προσιτός, στον κόσμο του λογισμού, που, ως αφηρημένος, είναι λιγότερος προσιτός. Το μόρφημα ειδ(ής), λόγω της ομοιαστικής σημασίας του που στηρίζεται στα εξωτερικά γνωρίσματα οντοτήτων, τα οποία εμπίπτουν στην αίσθηση της όρασης, είναι ιδιαίτερα χρήσιμο στοιχείο στην επιστημονική ορολογία, στο βαθμό που σε μια ταξινόμηση επιτρέπει τη δημιουργία ευρύτερων τάξεων, τα μέλη των οποίων μοιράζονται μόνο βασικά γνωρίσματα. Για το λόγο αυτό αποτέλεσε αντικείμενο δανεισμού από τις ευρωπαϊκές γλώσσες, στις οποίες, όπως είναι γνωστό, συχνότατα ανατρέχει η ΝΕ για τη δημιουργία της ορολογίας της, και με τον τρόπο αυτό αυξάνεται η συχνότητα των επιθέτων σε ειδ(ής) καθώς και η παραγωγικότητα του μορφήματος αυτού.

12 12 ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ [1] Για την περιγραφή των σημασιών στη ΝΕ χρησιμοποιήσαμε το Λεξικό της κοινής νεοελληνικής (ΛΚΝ), Θεσσαλονίκη, Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών, 1998, και το Λεξικό της νέας ελληνικής γλώσσας (ΛΝΕ) του Γ. Μπαμπινιώτη, Αθήνα, Κέντρο Λεξικολογίας, [2] Ιορδανίδου Άννα, Λεξικό λόγιων εκφράσεων της σύγχρονης ελληνικής, Αθήνα, Πατάκης, [3] Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α., «Πώς ορίζεται ο όρος αντιδάνειο;» Μελέτες για την ελληνική γλώσσα-πρακτικά της 6 ης ετήσιας συνάντησης του Τομέα Γλωσσολογίας της Φιλοσοφικής Σχολής Α.Π.Θ., Απριλίου 1985, Θεσσαλονίκη, Κυριακίδης, 1985, σσ [4] Πετρούνιας Ε., «Τα λεξικά της νέας ελληνικής, οι ετυμολογίες τους, και οι ετυμολογίες του λεξικού του Ιδρύματος Τριανταφυλλίδη», Μελέτες για την ελληνική γλώσσα 3, 1985, σσ [5] Για τη σημασιακή οδηγία του ώδης στη ΝΕ και πώς αυτή προήλθε από την ΑΕ μέσω της γραμματικοποίησης, βλ. Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α., «Το στοιχείο -ώδ(ης) στην ελληνική- Μια περίπτωση γραμματικοποίησης», Greek linguistics-proceedings of the 4 th International Conference on Greek Language, Πανεπιστήμιο Κύπρου, Λευκωσία, 1999, Θεσσαλονίκη, University Studio Press, 2001, σσ [6] Culioli A., Pour une linguistique de l énonciation. Opérations et représentations, I, Paris, Gap, Ophrys, 1991a και Culioli A., Pour une linguistique de l énonciation. II, Paris, Gap, Ophrys, 1991b. [7] Tsamadou-Jacoberger I. «L élément μισο- et la notion de frontière en grec moderne», (υπό έκδοση). [8] Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α. & Δ. Χειλά-Μαρκοπούλου, «Συγχρονικές και διαχρονικές τάσεις στο γένος της ελληνικής-μια θεωρητική πρόταση» στο Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α., Α. Ράλλη & Δ. Χειλά-Μαρκοπούλου Το γένος, Αθήνα, Πατάκης, 2003, σσ , εδώ σ. 31. [9] Βελούδης Γ., Η σημασία πριν, κατά και μετά τη γλώσσα, Αθήνα, Κριτική, 2005, εδώ σ Sweetser E., From Etymology to Pragmatics : Metaphorical and Cultural Aspects of Semantic Structure, Cambridge University Press, 1990, εδώ σσ. 3, 30. [10] Sweetser E., From Etymology to Pragmatics : Metaphorical and Cultural Aspects of Semantic Structure, Cambridge University Press, 1990, εδώ σσ. 31, 34. [11] Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α., Αντίστροφο Λεξικό της νέας ελληνικής. (ΑΛΝΕ), Θεσσαλονίκη. Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών, [12] Kleiber G., La sémantique du prototype, Paris, Presses Universitaires de France, [13] Kleiber G., La sémantique du prototype, Paris, Presses Universitaires de France, 1990, σ [14] Martinet A., Grammaire fonctionnelle du français, Paris, Didier-Crédif, 1979, σ [15] Κλαίρης Χρ. & Γ. Μπαμπινιώτης, Γραμματική της νέας ελληνικής Δομολειτουργική Επικοινωνιακή, Αθήνα, Ελληνικά Γράμματα, 2005, σ [16] Γιαννουλοπούλου Γ., Μορφοσημασιολογική σύγκριση παραθημάτων και συμφυμάτων στα νέα ελληνικά και τα ιταλικά, δ.δ., Θεσσαλονίκη, Α.Π.Θ., 1999, σ. ΧΧΙΧ.

13 13 [17] Corbin, D., Morphologie dérivationnelle et structuration du lexique. 2 τόμοι. Τυβίγγη: Max Niemeyer Verlag, 1987, , Villeneuve d Ascq: Presses Universitaires de Lille και Le lexique construit. Méthodologie d analyse (υπό έκδοση). [18] Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α., «Η φύση και η παραγωγικότητα του σχηματιστικού στοιχείου ποιώ», Μελέτες για την ελληνική γλώσσα 7, 1986, σσ [19] Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α., «Η φύση και η παραγωγικότητα του σχηματιστικού στοιχείου ποιώ», Μελέτες για την ελληνική γλώσσα 7, 1986, σσ , Αναστασιάδη- Συμεωνίδη Α., La confixation en grec moderne, Πρακτικά του 13 ου διεθνούς συνεδρίου λειτουργικής γλωσσολογίας-κέρκυρα, Αυγούστου 1986, Αθήνα, ΟΕΔΒ, 1988, σσ και Γιαννουλοπούλου Γ., Μορφοσημασιολογική σύγκριση παραθημάτων και συμφυμάτων στα νέα ελληνικά και τα ιταλικά, δ.δ., Θεσσαλονίκη, Α.Π.Θ., [20] Corbin, D. Le lexique construit. Méthodologie d analyse (υπό έκδοση), εδώ σσ. 57, 58, 97, 122. [21] Αναστασιάδη-Συμεωνίδη A., «Κλίση και παραγωγή: μύθος και αλήθεια», Μελέτες για την ελληνική γλώσσα 24, 2004, σσ [22] Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α. & Α. Φλιάτουρας, Η διάκριση λόγιο και λαϊκό στη νέα ελληνική. Πρακτικά του 6 ου Διεθνούς συνεδρίου ελληνικής γλωσσολογίας. Ρέθυμνο, Κρήτη, [23] Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α., Α. Ευθυμίου & Α. Φλιάτουρας, «Φαινόμενα ουσιαστικοποίησης στη Νέα Ελληνική», Πρακτικά 6 ου Διεθνούς συνεδρίου «Διαπολιτισμική εκπαίδευση-ελληνική ως δεύτερη/ξένη γλώσσα», Πάτρα, Εκτυπωτικό κέντρο Πανεπιστημίου Πατρών, 2003, σσ [24] Le Nouveau Petit Robert, Paris, Dictionnaires le Robert, [25] TLF Trésor de la Langue Française, Παρίσι, CNRS, [26] Corbin, D., Morphologie dérivationnelle et structuration du lexique. 2 τόμοι. Τυβίγγη: Max Niemeyer Verlag, 1987, , Villeneuve d Ascq: Presses Universitaires de Lille, εδώ σ [27] Liddell H. & R. Scott, A Greek-English Lexicon, Oxford, Clarendon Press, [28] Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α., «Γλωσσικές διαδικασίες κατά τη δημιουργία όρων», Ελληνική γλώσσα και ορολογία-πρακτικά του Α συνεδρίου ελληνικής ορολογίας, Αθήνα, 1997, σσ Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Καθηγήτρια Γλωσσολογίας Α.Π.Θ. Τμήμα Φιλολογίας-Θεσσαλονίκη Τηλ./Τηλεομ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ Γ. ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑ 1 Αναστασιάδη-Συμεωνίδη Α. (1984) «-έ: ένα νέο επίθημα της Νέας Ελληνικής», Μελέτες για την Ελληνική Γλώσσα 5, Θεσσαλονίκη: Κυριακίδης, 89-110. 1. ----------------------------------

Διαβάστε περισσότερα

στη νέα ελληνική Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ansym@lit.auth.grauth 9o Συνέδριο ΕΛΕΤΟ Αθήνα 7-9/11/2013

στη νέα ελληνική Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ansym@lit.auth.grauth 9o Συνέδριο ΕΛΕΤΟ Αθήνα 7-9/11/2013 -ωμα: ένα προβληματικό τέρμα στη νέα ελληνική Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ansym@lit.auth.grauth 9o Συνέδριο ΕΛΕΤΟ «Ελληνική Γλώσσα και Ορολογία» Αθήνα 7-9/11/2013 Περιεχόμενα 0. Εισαγωγή 1. Βιβλιογραφική

Διαβάστε περισσότερα

ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ/ΞΕΝΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ

ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΟ ΒΟΗΘΗΜΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΤΩΝ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΩΝ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΩΣ ΔΕΥΤΕΡΗ/ΞΕΝΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ 1 Εκμάθηση του λεξιλογίου μιας γλώσσας σημαίνει να γνωρίζει ο σπουδαστής τη μορφή, τη σημασία, την κλίση, την παραγωγή, την πραγματολογική λειτουργία, την κοινωνική χρήση μιας λέξης.

Διαβάστε περισσότερα

Επιμορφωτικό σεμινάριο. Διδάσκοντας σε πολύγλωσση τάξη: Θεωρητικές προσεγγίσεις και πρακτικές εφαρμογές ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ

Επιμορφωτικό σεμινάριο. Διδάσκοντας σε πολύγλωσση τάξη: Θεωρητικές προσεγγίσεις και πρακτικές εφαρμογές ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ Έργο: Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο) Επιμορφωτικό σεμινάριο Διδάσκοντας σε πολύγλωσση τάξη: Θεωρητικές προσεγγίσεις και πρακτικές

Διαβάστε περισσότερα

«Η ελληνική γλώσσα στην ανώτατη. και στην τεχνολογία Εθνική και διεθνής διάσταση» Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ansym@lit.auth.gr

«Η ελληνική γλώσσα στην ανώτατη. και στην τεχνολογία Εθνική και διεθνής διάσταση» Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ansym@lit.auth.gr «Η ελληνική γλώσσα στην ανώτατη εκπαίδευση, στην επιστήμη και στην τεχνολογία Εθνική και διεθνής διάσταση» Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ansym@lit.auth.gr th 9ο διεθνές συνέδριο «Ελληνική γλώσσα και Ορολογία»

Διαβάστε περισσότερα

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία

Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία Λεξικός δανεισμός και ειδικά λεξιλόγια Πρόταση για διαθεματική διδασκαλία ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1. Εισαγωγικό μέρος 2. Ειδικά λεξιλόγια και λεξικός δανεισμός 2.1.Διδακτικές προτάσεις 3. Παράδειγμα διδακτικής εφαρμογής

Διαβάστε περισσότερα

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

Η ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΤΟΥ ΛΕΞΙΛΟΓΙΟΥ ΣΤΟ ΔΗΜΟΤΙΚΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Περιεχόμενα ΠΡΟΛΟΓΟΣ 13 1. ΛΕΞΙΛΟΓΙΟ: ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΚΑΙ ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ 17 ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ ΟΡΟΛΟΓΙΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ 17 1.1 Η αξία του λεξιλογίου και η θέση του στο γλωσσικό μάθημα 18 1.2 Εμπόδια στη

Διαβάστε περισσότερα

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού

Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Σχετικά με τη διδακτική προσέγγιση του γλωσσικού δανεισμού Περιεχόμενα 1. Εισαγωγικά στοιχεία 1.1 Η τρέχουσα αντιμετώπιση του γλωσσικού δανεισμού 1.2 Η προσέγγιση του θέματος μέσα από το σχολείο 1.3 Σχετικά

Διαβάστε περισσότερα

Γαβριηλίδου, Ζ., (1994), «Τα σύνθετα του τύπου ουσιαστικό+ουσιαστικό στην ίδια πτώση», Μελέτες για την ελληνική γλώσσα. Πρακτικά της 15 ης

Γαβριηλίδου, Ζ., (1994), «Τα σύνθετα του τύπου ουσιαστικό+ουσιαστικό στην ίδια πτώση», Μελέτες για την ελληνική γλώσσα. Πρακτικά της 15 ης Γαβριηλίδου, Ζ., (1994), «Τα σύνθετα του τύπου ουσιαστικό+ουσιαστικό στην ίδια πτώση», Μελέτες για την ελληνική γλώσσα. Πρακτικά τ 15 ετήσιας συνάντησ του Τομέα Γλωσσολογίας τ Φιλοσοφικής Σχολής του Α.Π.Θ.,

Διαβάστε περισσότερα

Η ΜΕΣΩ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Φρειδερίκη ΜΠΑΤΣΑΛΙΑ Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Ελένη ΣΕΛΛΑ Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Κέρκυρα

Η ΜΕΣΩ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Φρειδερίκη ΜΠΑΤΣΑΛΙΑ Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Ελένη ΣΕΛΛΑ Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Κέρκυρα 1 Η ΜΕΣΩ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ Φρειδερίκη ΜΠΑΤΣΑΛΙΑ Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών Ελένη ΣΕΛΛΑ Ιόνιο Πανεπιστήμιο, Κέρκυρα Στο: Γλωσσολογικές έρευνες για την Ελληνική Ι, Πρακτικά του 5 ου

Διαβάστε περισσότερα

-ωμα -oma : a problematic ending in Modern Greek

-ωμα -oma : a problematic ending in Modern Greek ΕΛΕΤΟ 9ο Συνέδριο «Ελληνική Γλώσσα και Ορολογία» Αθήνα, 7-9 Νοεμβρίου 2013 2 -ωμα: ένα προβληματικό τέρμα στη νέα ελληνική 1 Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ΠΕΡΙΛΗΨΗ Το τέρμα -ωμα είναι αμφίσημο, αφού μπορεί

Διαβάστε περισσότερα

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΙΟΝΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Τ.Ξ.Γ.Μ.Δ. ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΣΤΗ ΓΕΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΟΛΟΓΙΑ ΙΙ ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : Μ. ΤΣΙΓΚΟΥ ΟΔΗΓΙΕΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΠΟΝΗΣΗ ΤΗΣ ΥΠΟΧΡΕΩΤΙΚΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ 1. Γενικά για την εργασία: Η εργασία

Διαβάστε περισσότερα

Γλώσσα και Κοινωνία. Ενότητα 12: Γλωσσικός δανεισμός

Γλώσσα και Κοινωνία. Ενότητα 12: Γλωσσικός δανεισμός ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 12: Γλωσσικός δανεισμός Περικλής Πολίτης, Αναπληρωτής Καθηγητής Τμήμα Δημοσιογραφίας και ΜΜΕ Σχολή Οικονομικών και Πολιτικών Επιστημών

Διαβάστε περισσότερα

3.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Ανάλυση θεωρίας

3.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ. Ανάλυση θεωρίας Κεφάλαιο Εξέλιξη 3.1 ΕΙΣΑΓΩΓΗ Ανάλυση θεωρίας Πολλές από τις επιστημονικές απόψεις που έχουν κατά καιρούς διατυπωθεί δεν γίνονται εύκολα αποδεκτές, διότι αντιβαίνουν την αντίληψη που οι άνθρωποι διαμορφώνουν

Διαβάστε περισσότερα

Anna Anastassiadis-Symeonidis

Anna Anastassiadis-Symeonidis ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΕΣ ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΤΩΝ ΟΡΩΝ Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ΠΕΡιΛΗΨΗ Εξετάζονrαι δύο διαδικασίες που συμβαίνουν κατά τη δημιουργία των όρων, η μεταφραστtκή διαδικασία, προϊόντα ιης οποίας είναι

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Σηµασιολογία. Γεωπληροφορική 2004-2005 Ελένη Τοµαή

Εισαγωγή στην Σηµασιολογία. Γεωπληροφορική 2004-2005 Ελένη Τοµαή Εισαγωγή στην Σηµασιολογία Γεωπληροφορική 2004-2005 Ελένη Τοµαή Ορισµοί Εξετάζει την σηµασιολογική δοµή µιας γλώσσας Τοµέας της γραµµατικής 1. Αναλύει την σηµασία των λέξεων 2. α) Ερµηνεύει την σηµασιολογική

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσική Τεχνολογία. Μάθημα 3 ο : Βασικές Γλωσσολογικές Έννοιες Ι: Μορφολογία. Βασιλική Σιμάκη

Γλωσσική Τεχνολογία. Μάθημα 3 ο : Βασικές Γλωσσολογικές Έννοιες Ι: Μορφολογία. Βασιλική Σιμάκη 1 Γλωσσική Τεχνολογία Μάθημα 3 ο : Βασικές Γλωσσολογικές Έννοιες Ι: Μορφολογία 2 Επεξεργασία Φυσικής Γλώσσας Κυρίως γραπτή γλώσσα, κύριος στόχος η δημιουργία υπολογιστικών μοντέλων γλωσσολογικών θεωριών

Διαβάστε περισσότερα

3 Πολυλεκτικά σύνθετα και ορολογία. Noms composés et terminologie. Βασιλική Φούφη ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Vassiliki Foufi RÉSUMÉ

3 Πολυλεκτικά σύνθετα και ορολογία. Noms composés et terminologie. Βασιλική Φούφη ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Vassiliki Foufi RÉSUMÉ 1 3 Πολυλεκτικά σύνθετα και ορολογία Βασιλική Φούφη ΠΕΡΙΛΗΨΗ Στην παρούσα ανακοίνωση θα μελετήσουμε τα πολυλεκτικά σύνθετα με τη μορφή επίθετο + ουσιαστικό που ανήκουν σε ειδικά λεξιλόγια, π.χ. νωτιαίος

Διαβάστε περισσότερα

Ψηφίδες για τη Νεοελληνική Γλώσσα

Ψηφίδες για τη Νεοελληνική Γλώσσα [1] Ψηφίδες για τη Νεοελληνική Γλώσσα Παρουσίαση και ενδεικτικά παραδείγματα εκπαιδευτικής αξιοποίησης Συντάκτρια: Μαρία Αλεξίου (εκπαιδευτικός ΠΕ02, ΜΔΕ Θεωρητικής Γλωσσολογίας, συντονίστρια του ψηφιακού

Διαβάστε περισσότερα

1. Πετρ(ο)- και λιθ(ο)- ως στοιχεία της ελληνικής ορολογίας. Les formants de la terminologie grecque petro- et litho- Α. Αναστασιάδη-Συμεωνίδη

1. Πετρ(ο)- και λιθ(ο)- ως στοιχεία της ελληνικής ορολογίας. Les formants de la terminologie grecque petro- et litho- Α. Αναστασιάδη-Συμεωνίδη 1 1. Πετρ(ο)- και λιθ(ο)- ως στοιχεία της ελληνικής ορολογίας Α. Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ΠΕΡΙΛΗΨΗ Τα πέτρα και λίθος διατρέχουν την ιστορία της ελληνικής, ωστόσο οι σχέσεις τους δεν παρέμειναν αναλλοίωτες.

Διαβάστε περισσότερα

Πτυχίο Ι.Μ.Χ.Α. με βαθμό 9 (άριστα) Βεβαίωση καθηγήτριας του Ι.Μ.Χ.Α. (ικανοποιητικό επίπεδο)

Πτυχίο Ι.Μ.Χ.Α. με βαθμό 9 (άριστα) Βεβαίωση καθηγήτριας του Ι.Μ.Χ.Α. (ικανοποιητικό επίπεδο) 1. ΣΠΟΥΔΕΣ - ΕΠΙΜΟΡΦΩΣΗ 1.1. Πτυχία 1999 Πτυχίο Ελληνικής Φιλολογίας (Ειδίκευση Γλωσσολογίας) του Α.Π.Θ. με γενικό μέσο όρο 8.71 (άριστα) και μέσο όρο μαθημάτων ειδίκευσης 9.8 (άριστα) 1999-2003 Διδακτορική

Διαβάστε περισσότερα

PRAGMATIQUE ΠΡΑΓΜΑΤΟΛΟΓΙΑ. Αγγελική Αλεξοπούλου

PRAGMATIQUE ΠΡΑΓΜΑΤΟΛΟΓΙΑ. Αγγελική Αλεξοπούλου PRAGMATIQUE ΠΡΑΓΜΑΤΟΛΟΓΙΑ Αγγελική Αλεξοπούλου ΠΡΑΓΜΑΤΟΛΟΓΙΑ 1) Γενικές αρχές 2) Δείξη 3) Η θεωρία των λεκτικών πράξεων 4) Η θεωρία των υπονοημάτων 5) Τα αξιώματα και η αρχή της συνεργασίας 6) Προϋπόθεση

Διαβάστε περισσότερα

Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση. Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ

Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση. Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ Η γλώσσα ως σύστημα και ως χρήση Ασπασία Χατζηδάκη, Επίκουρη καθηγήτρια ΠΤΔΕ 2009-10 Τι είναι γλώσσα; Γλώσσα είναι το σύστημα ήχων ( φθόγγων ) και εννοιών που χρησιμοποιούν οι ανθρώπινες κοινότητες για

Διαβάστε περισσότερα

5. Παρουσίαση λογισμικών (ανοιχτά διερευνητικά περιβάλλοντα)

5. Παρουσίαση λογισμικών (ανοιχτά διερευνητικά περιβάλλοντα) Επιμορφωτικό υλικό για την επιμόρφωση των εκπαιδευτικών Τεύχος 3 (Κλάδος ΠΕ02) γ έκδοση 327 5. Παρουσίαση λογισμικών (ανοιχτά διερευνητικά περιβάλλοντα) Επισημάναμε ήδη ότι το κλειστό εκπαιδευτικό λογισμικό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΒΑΠΤΙΣΜΟΣ* Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ΠΕΡΙΛΗΨΗ RÉSUMÉ

ΑΝΑΒΑΠΤΙΣΜΟΣ* Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ΠΕΡΙΛΗΨΗ RÉSUMÉ 1 ΑΝΑΒΑΠΤΙΣΜΟΣ* Άννα Αναστασιάδη-Συμεωνίδη ΠΕΡΙΛΗΨΗ Εξετάζεται το φαινόμενο που αποκαλούμε αναβαπτισμό, δηλ. η εκ νέου κατονομασία ενός όρου ή μιας λεξικής μονάδας, ως αποτέλεσμα ανακάλυψης μιας νέας οντότητας

Διαβάστε περισσότερα

«Αρχαιοελληνικής Καταγωγής Παιδαγωγικοί Όροι στα Γερμανικά» Βασιλική Παλασάκη, Παν/μιο Θεσσαλίας 9 ο Συνέδριο Ελληνική Γλώσσα και Ορολογία Η ένταξη της Αρχαιοελληνικής στη Γερμανική Χρονολογικές φάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Στη συνέχεια παρατίθενται οι αναφορές των διδακτορικών φοιτητών για τη συνάφεια του προγράμματος στα πεδία έρευνάς τους.

Στη συνέχεια παρατίθενται οι αναφορές των διδακτορικών φοιτητών για τη συνάφεια του προγράμματος στα πεδία έρευνάς τους. Πρόγραμμα «Αριστεία» «Διαχρονικό σώμα ελληνικών κειμένων του 20ού αιώνα/ Diachronic corpus of Greek of the 20th century» Κ.Α. Έρευνας: 70/3/11920 Ακρωνύμιο: Greek Corpus 20 Κωδικός «ΑΡΙΣΤΕΙΑ I»: 2396 Επιστημονικός

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Γλωσσολογία Ι

Εισαγωγή στη Γλωσσολογία Ι ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Εισαγωγή στη Γλωσσολογία Ι Σημασιολογία Διδάσκοντες: Επίκ. Καθ. Μαρία Λεκάκου, Λέκτορας Μαρία Μαστροπαύλου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕ-ΓΛΩ-21 Αξιολόγηση δεξιοτήτων επικοινωνίας στις ξένες γλώσσες. KE-GLO-21 Évaluation des compétences de communication en langue étrangère

ΚΕ-ΓΛΩ-21 Αξιολόγηση δεξιοτήτων επικοινωνίας στις ξένες γλώσσες. KE-GLO-21 Évaluation des compétences de communication en langue étrangère ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΚΕ-ΓΛΩ-21 Αξιολόγηση δεξιοτήτων επικοινωνίας στις ξένες γλώσσες KE-GLO-21 Évaluation des compétences de communication en langue étrangère

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: ΚΛΙΤΙΚΗ ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ Το κλιτικό παράδειγμα λόγιων τύπων μετοχών σε -ων ουσα, -ον / -ών, - ώσα, - ών/ -ών, -ούσα, -ούν

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: ΚΛΙΤΙΚΗ ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ Το κλιτικό παράδειγμα λόγιων τύπων μετοχών σε -ων ουσα, -ον / -ών, - ώσα, - ών/ -ών, -ούσα, -ούν ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΠΡΟΤΑΣΗ: ΚΛΙΤΙΚΗ ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΑ Το κλιτικό παράδειγμα λόγιων τύπων μετοχών σε -ων ουσα, -ον / -ών, - ώσα, - ών/ -ών, -ούσα, -ούν Περιεχόμενα 1. Εισαγωγή 1.1 Παρουσίαση του θέματος 1.2 Η προσέγγιση

Διαβάστε περισσότερα

Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Γλώσσα (1)

Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Γλώσσα (1) Γνωστική Ψυχολογία ΙΙ (ΨΧ 05) Γλώσσα (1) Ποιοι μιλούν Η γλώσσα των ζώων Είναι αυτόγλώσσα; Η Dr Pepperberg και ο Alex (ο παπαγάλος) 3 Δομή της γλώσσας Πώς μελετούν τη γλώσσα η γνωστική ψυχολογία, η νευροψυχολογία

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΓΕΝΙΚΩΝ ΚΕΙΜΕΝΩΝ Ι

ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΓΕΝΙΚΩΝ ΚΕΙΜΕΝΩΝ Ι ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ ΓΕΝΙΚΩΝ ΚΕΙΜΕΝΩΝ Ι Ενότητα 7: Παράδειγμα Μετάφρασης κειμένου πληροφοριακού χαρακτήρα Είδος κειμένου: Oδηγίες χρήσης Ελπίδα Λουπάκη

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΟΤΗΤΑ Γ. Κατηγορίες (Μέρη του Λόγου)

ΕΝΟΤΗΤΑ Γ. Κατηγορίες (Μέρη του Λόγου) ΓΛΩ 372 ΕΝΟΤΗΤΑ Γ. Κατηγορίες (Μέρη του Λόγου) Πρέπει να ονοματίσουμε τους διάφορους κόμβους με ταμπέλες που να παραπέμπουν στα μέρη του λόγου ή, πιο τεχνικά, στις συντακτικές κατηγορίες που εμφανίζονται

Διαβάστε περισσότερα

ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΣΥΝΤΑΞΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ

ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ ΣΥΝΤΑΞΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ ΕΙΣΑΓΩΓΗ Η Γραμματική εντάσσεται στα ευρύτερα πλαίσια του γλωσσικού μαθήματος. Δε διδάσκεται χωριστά, αλλά με βάση την ενιαία προσέγγιση της γλώσσας, όπου έμφαση δίνεται στη λειτουργική χρήση της. Διδάσκεται

Διαβάστε περισσότερα

H γλώσσα θεωρείται ιδιαίτερο σύστηµα,

H γλώσσα θεωρείται ιδιαίτερο σύστηµα, Δοµιστική µέθοδος διδασκαλίας - Δοµιστικά Προγράµµατα Γλωσσικής Διδασκαλίας Κώστας Δ. Ντίνας Πανεπιστήµιο Δυτικής Μακεδονίας 20ός αιώνας: δοµισµός, F. de Saussure (1916) επιστηµονικό κίνηµα - το όνοµά

Διαβάστε περισσότερα

Γλωσσική επιμέλεια: επιλογή ή αναγκαιότητα; Άννα Ιορδανίδου

Γλωσσική επιμέλεια: επιλογή ή αναγκαιότητα; Άννα Ιορδανίδου Γλωσσική επιμέλεια: επιλογή ή αναγκαιότητα; Άννα Ιορδανίδου Γλωσσική επιμέλεια // Διαμόρφωση και οργάνωση κειμένου Η γλωσσική επιμέλεια αφορά τη γλωσσική μορφή και το περιεχόμενο, ενώ η διαμόρφωση και

Διαβάστε περισσότερα

Έλεγχος και αξιολόγηση της χρήσης των µη απλών λεξικών µονάδων κατά την παραγωγή γραπτού λόγου

Έλεγχος και αξιολόγηση της χρήσης των µη απλών λεξικών µονάδων κατά την παραγωγή γραπτού λόγου Έλεγχος και αξιολόγηση της χρήσης των µη απλών λεξικών µονάδων κατά την παραγωγή γραπτού λόγου Αριστοτέλειο Πανεπιστήµιο Θεσσαλονίκης Abstract Aim of this paper is to trace the main difficulties that face

Διαβάστε περισσότερα

Ελένη Παναρέτου Επίκουρη Καθηγήτρια Τομέας Γλωσσολογίας Τμήμα Φιλολογίας Πανεπιστήμιο Αθηνών. Γνωστικό αντικείμενο Γλωσσολογία: Κειμενογλωσσολογία

Ελένη Παναρέτου Επίκουρη Καθηγήτρια Τομέας Γλωσσολογίας Τμήμα Φιλολογίας Πανεπιστήμιο Αθηνών. Γνωστικό αντικείμενο Γλωσσολογία: Κειμενογλωσσολογία Ελένη Παναρέτου Επίκουρη Καθηγήτρια Τομέας Γλωσσολογίας Τμήμα Φιλολογίας Πανεπιστήμιο Αθηνών Γνωστικό αντικείμενο Γλωσσολογία: Κειμενογλωσσολογία ΑΘΗΝΑ 2009 ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Σπουδές 1976 Απολυτήριο

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ Ενότητα 4: Méthode Audio-Orale (MAO) ΚΙΓΙΤΣΙΟΓΛΟΥ-ΒΛΑΧΟΥ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΤΜΗΜΑ ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ ΦΙΛΟΛΟΓΙΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΛΕΚΤΙΚΟΙ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΙ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ COMPOUNDS AND TERMINOLOGY ABSTRACT. Αγγελική Φωτοπούλου ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Αggeliki Fotopoulou

ΠΟΛΥΛΕΚΤΙΚΟΙ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΙ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ COMPOUNDS AND TERMINOLOGY ABSTRACT. Αγγελική Φωτοπούλου ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Αggeliki Fotopoulou 1 ΠΟΛΥΛΕΚΤΙΚΟΙ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΙ ΚΑΙ ΟΡΟΛΟΓΙΑ Αγγελική Φωτοπούλου ΠΕΡΙΛΗΨΗ Σ' αυτή την ανακοίνωση θα σκιαγραφήσουμε τα όρια μεταξύ πολυλεκτικών ονοματικών εκφράσεων (σύμπλοκα) όπως παιδική χαρά, φακοί επαφής,

Διαβάστε περισσότερα

Ο Γραπτός λόγος στο Νηπιαγωγείο

Ο Γραπτός λόγος στο Νηπιαγωγείο Ο Γραπτός λόγος στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 1: Εισαγωγικά: Τι είναι γλώσσα Βασικά χαρακτηριστικά της γλώσσας Στελλάκης Νεκτάριος Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών ΤΕΕΑΠΗ Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Τεχνικές του δράματος και Διδακτική των ζωντανών γλωσσών. Η συμβολή τους στη διαμόρφωση διαπολιτισμικής συνείδησης

Τεχνικές του δράματος και Διδακτική των ζωντανών γλωσσών. Η συμβολή τους στη διαμόρφωση διαπολιτισμικής συνείδησης Αντώνης Χασάπης 839 Αντώνης Χασάπης Εκπαιδευτικός, Μεταπτυχιακός ΠΔΜ, Ελλάδα Résumé Dans le domaine de la didactique des langues vivantes l intérêt de la recherche scientifique se tourne vers le développement

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Α ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Α Γυμνασίου διδάσκεται τρεις (3) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΆΝΝΑ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗ-ΣΥΜΕΩΝΙΔΗ

ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΆΝΝΑ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗ-ΣΥΜΕΩΝΙΔΗ ΒΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ ΆΝΝΑ ΑΝΑΣΤΑΣΙΑΔΗ-ΣΥΜΕΩΝΙΔΗ Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης Τμήμα Φιλολογίας-Τομέας Γλωσσολογίας Τηλ./Φαξ: 2310-99 70 15 Ηλ. Διεύθυνση: ansym@lit.auth.gr Ι. Βιογραφικά σπουδές

Διαβάστε περισσότερα

Περιγραφή των σωμάτων κειμένων του Ηλεκτρονικού Κόμβου

Περιγραφή των σωμάτων κειμένων του Ηλεκτρονικού Κόμβου [Βιβλιογραφία] Σώματα Κειμένων Το σώμα κειμένων του Ηλεκτρονικού Κόμβου του Κέντρου Ελληνικής Γλώσσας (ΚΕΓ) [1] Περικλής Πολίτης (ppolitis@jour.auth.gr) Λέκτορας Τμήμα Δημοσιογραφίας και Μέσων Μαζικής

Διαβάστε περισσότερα

Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας. Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12

Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας. Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12 Η εκμάθηση μιας δεύτερης/ξένης γλώσσας Ασπασία Χατζηδάκη, Επ. Καθηγήτρια Π.Τ.Δ.Ε 2011-12 Βασικοί όροι και έννοιες- Δεύτερη # Ξένη γλώσσα Δεύτερη γλώσσα είναι οποιαδήποτε γλώσσα κατακτά ή μαθαίνει ένα άτομο

Διαβάστε περισσότερα

«Διδάσκοντας σε πολύγλωσση τάξη: πρακτικές εφαρμογές»

«Διδάσκοντας σε πολύγλωσση τάξη: πρακτικές εφαρμογές» Έργο: «Ένταξη παιδιών παλιννοστούντων και αλλοδαπών στο σχολείο - για τη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση (Γυμνάσιο)» Επιμορφωτικό Σεμινάριο «Διδάσκοντας σε πολύγλωσση τάξη: πρακτικές εφαρμογές» ΠΕΡΙΛΗΨΕΙΣ ΕΙΣΗΓΗΣΕΩΝ

Διαβάστε περισσότερα

ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΕΥΤΕΡΗ: ΛΕΞΕΙΣ ΝΟΗΜΑ ΚΑΙ ΚΑΘΟΛΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ

ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΕΥΤΕΡΗ: ΛΕΞΕΙΣ ΝΟΗΜΑ ΚΑΙ ΚΑΘΟΛΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: ΚΑΤΑΝΟΩΝΤΑΣ ΤΑ ΠΡΑΓΜΑΤΑ ΕΝΟΤΗΤΑ ΔΕΥΤΕΡΗ: ΛΕΞΕΙΣ ΝΟΗΜΑ ΚΑΙ ΚΑΘΟΛΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ 1. Λέξεις και νόημα Η γλώσσα αποτελείται από λέξεις. Η λέξη είναι το μικρότερο τμήμα της γλώσσας

Διαβάστε περισσότερα

Σταυρούλα Τσιπλάκου Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου stavroula.tsiplakou@ouc.ac.

Σταυρούλα Τσιπλάκου Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου stavroula.tsiplakou@ouc.ac. Σταυρούλα Τσιπλάκου Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου stavroula.tsiplakou@ouc.ac.cy 2 ο Π α γ κ ύ π ρ ι ο Σ υ ν έ δ ρ ι ο, 29 Ν ο ε μ β ρ ί ο υ 2 0 1 4,

Διαβάστε περισσότερα

Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΛΠ48 / Ελληνική Γλώσσα και Γλωσσολογία

Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΛΠ48 / Ελληνική Γλώσσα και Γλωσσολογία Διάταξη Θεματικής Ενότητας ΕΛΠ48 / Ελληνική Γλώσσα και Γλωσσολογία Σχολή ΣΑΚΕ Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών Πρόγραμμα Σπουδών ΕΛΠ Σπουδές στον Ελληνικό Πολιτισμό Θεματική Ενότητα ΕΛΠ48 Ελληνική

Διαβάστε περισσότερα

Ecoles Européennes Bureau de Secrétaire Général

Ecoles Européennes Bureau de Secrétaire Général Ecoles Européennes Bureau de Secrétaire Général Unité de Développement Pédagogique Réf.: 2010-D-239- el-2 Orig.:EL ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ «ΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ ΓΛΩΣΣΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΩΝ ΤΗΣ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΑΣ. ΕΠΙΛΟΓΗ: ΑΡΧΑΙΑ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΤΩΝ ΞΕΝΩΝ ΓΛΩΣΣΩΝ Ενότητα 5: Structuro-Globale Audio-Visuelle (SGAV) ΚΙΓΙΤΣΙΟΓΛΟΥ-ΒΛΑΧΟΥ ΑΙΚΑΤΕΡΙΝΗ ΤΜΗΜΑ ΓΑΛΛΙΚΗΣ ΓΛΩΣΣΑΣ ΚΑΙ

Διαβάστε περισσότερα

Σοφία Ζερδελή ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Sophia Zerdeli ABSTRACT

Σοφία Ζερδελή ΠΕΡΙΛΗΨΗ. Sophia Zerdeli ABSTRACT Επιστημονική θεώρηση της λεξικογραφικής και λεξικολογικής ορολογίας σε μονόγλωσσα ελληνικά και ξένα λεξικά και εγχειρίδια γλωσσολογικών όρων: Η συμβολή της αρχαίας ελληνικής και λατινικής στη διαμόρφωση

Διαβάστε περισσότερα

Πρόταση Διδασκαλίας. Ενότητα: Γ Γυμνασίου. Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος. Α: Στόχοι. Οι μαθητές/ τριες:

Πρόταση Διδασκαλίας. Ενότητα: Γ Γυμνασίου. Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος. Α: Στόχοι. Οι μαθητές/ τριες: Πρόταση Διδασκαλίας Ενότητα: Τάξη: 7 η - Τέχνη: Μια γλώσσα για όλους, σε όλες τις εποχές Γ Γυμνασίου Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Μία διδακτική περίοδος Α: Στόχοι Οι μαθητές/ τριες: Να

Διαβάστε περισσότερα

Dramaturgie française contemporaine

Dramaturgie française contemporaine ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΧΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Dramaturgie française contemporaine Unité 9 Bibliographie Kalliopi Exarchou Langue et Littérature françaises Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό

Διαβάστε περισσότερα

Επιμορφωτικό Σεμινάριο: ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΑΦΗΓΗΣΗΣ : ΠΕΔΙΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΙΚΕΣ

Επιμορφωτικό Σεμινάριο: ΘΕΩΡΙΑ ΤΗΣ ΑΦΗΓΗΣΗΣ : ΠΕΔΙΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΙΚΕΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ - ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ-ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ-ΨΥΧΟΛΟΓΙΑΣ Τομέας Παιδαγωγικής Εργαστήριο Πειραματικής Παιδαγωγικής Ακαδημαϊκό έτος: 2015-2016

Διαβάστε περισσότερα

2. ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΝΓ

2. ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΝΓ 2. ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΝΓ 2.1. Πρόγραμμα Σπουδών Ελληνικής Νοηματικής Γλώσσας του Νηπιαγωγείου Στόχοι - Άξονες Περιεχομένου Κατανόηση θέματος που εκφέρεται στην ΕΝΓ.

Διαβάστε περισσότερα

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας

Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Τμήμα Κλασικών Σπουδών και Φιλοσοφίας Γραφεία: Κτήριο Αποστολίδη, Καλλιπόλεως και Ερεσού 1 T.K. 20537, 1678 Λευκωσία, Τηλ.: + 357 22893850, Τηλομ.: + 357 22 894491 Παρουσίαση 26 Ιανουαρίου 2014 2. ΣΚΟΠΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Πιστοποιητικό Ελληνομάθειας και λάθη στη δεξιότητα της παραγωγής γραπτού λόγου

Πιστοποιητικό Ελληνομάθειας και λάθη στη δεξιότητα της παραγωγής γραπτού λόγου Ρουσουλιώτη Θωμαή Πιστοποιητικό Ελληνομάθειας και λάθη στη δεξιότητα της παραγωγής γραπτού λόγου Το πιστοποιητικό ελληνομάθειας απευθύνεται σε ένα ευρύ ηλικιακά κοινό. Ειδικότερα, κάθε χρόνο διενεργούνται

Διαβάστε περισσότερα

Η ΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΣΤΟΝ ΠΛΑΤΩΝΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ

Η ΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΣΤΟΝ ΠΛΑΤΩΝΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ Η ΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΣΤΟΝ ΠΛΑΤΩΝΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ Ενότητα: 3 η Ελένη Περδικούρη Τμήμα Φιλοσοφίας 1 Ενότητα 3 η Πώς τίθεται το πρόβλημα του ορισμού στον Μένωνα του Πλάτωνα Ερώτηση του Μένωνα στον

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΙΚΟΝΩΝ

ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΙΚΟΝΩΝ ΣΥΝΘΕΤΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΙΚΟΝΩΝ ΤΙ ΡΩΤΑΜΕ ΜΙΑ ΕΙΚΟΝΑ ; ΤΙ ΜΑΣ ΑΦΗΓΕΙΤΑΙ ΜΙΑ ΕΙΚΟΝΑ ; ΠΩΣ ΜΑΣ ΤΟ ΑΦΗΓΕΙΤΑΙ ΜΙΑ ΕΙΚΟΝΑ ; ΣΥΝΘΕΣΗ: Οργάνωση ενός συνόλου από επιμέρους στοιχεία σε μια ενιαία διάταξη Αρχική ιδέα σύνθεσης

Διαβάστε περισσότερα

ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ:

ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ: ΓΛΩΣΣΙΚΟΙ ΠΟΡΟΙ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΕΣ: Η ΣΗΜΕΡΙΝΗ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Ημερίδα παρουσίασης CLARIN-EL 1/10/2010 Πένυ Λαμπροπούλου Ινστιτούτο Επεξεργασίας Λόγου / Ε.Κ. "Αθηνά" ΧΑΡΤΟΓΡΑΦΗΣΗ ΧΩΡΟΥ ΓΤ ΓΙΑ ΚΑΕ Στο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΠΟ ΤΗ ΣΤΕΡΗΣΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΑΣΗ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΟΥ Α/ΑΝ- 1 Ζωή Γαβριηλίδου Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης zoegab@otenet.gr

ΑΠΟ ΤΗ ΣΤΕΡΗΣΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΑΣΗ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΟΥ Α/ΑΝ- 1 Ζωή Γαβριηλίδου Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης zoegab@otenet.gr ΑΠΟ ΤΗ ΣΤΕΡΗΣΗ ΣΤΗΝ ΕΠΙΤΑΣΗ: Η ΠΕΡΙΠΤΩΣΗ ΤΟΥ Α/ΑΝ- 1 Ζωή Γαβριηλίδου Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης zoegab@otenet.gr Abstract In this paper we claim that the modern Greek privative morpheme α- and its

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΛΕΞΙΚΟ ΝΕΟΛΟΓΙΣΜΩΝ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ. Στην ανακοίνωση αυτή θα παρουσιάσουμε το Λεξικό Νεοελληνικών Νεολογισμών (ΛΕΝΕΝ), που σιοχεύει

ΤΟ ΛΕΞΙΚΟ ΝΕΟΛΟΓΙΣΜΩΝ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ. Στην ανακοίνωση αυτή θα παρουσιάσουμε το Λεξικό Νεοελληνικών Νεολογισμών (ΛΕΝΕΝ), που σιοχεύει ΤΟ ΛΕΞΙΚΟ ΝΕΟΛΟΓΙΣΜΩΝ ΤΗΣ ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗΣ Άννα Αναστασιάδη -Συμεωνίδη Πασχαλιά Βαβατζάνη Σοφία Γαλανή Αικατερίνη Σταυριανάκη ΠΕΡιΛΗΨΗ Στην ανακοίνωση αυτή θα παρουσιάσουμε το Λεξικό Νεοελληνικών Νεολογισμών

Διαβάστε περισσότερα

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ. Εκπαιδευτική εφαρμογή Διδασκαλία τραγουδιού της σύγχρονης γαλλικής μουσικής Dernière danse - INDILA

ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ. Εκπαιδευτική εφαρμογή Διδασκαλία τραγουδιού της σύγχρονης γαλλικής μουσικής Dernière danse - INDILA ΣΧΕΔΙΟ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Εκπαιδευτική εφαρμογή Διδασκαλία τραγουδιού της σύγχρονης γαλλικής μουσικής Dernière danse - INDILA 1. ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ Εισηγήτρια : Αλεξάνδρα Κουρουτάκη, ΠΕ 05 Γαλλικής φιλολογίας, ΠΕ

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Γλωσσολογία Ι

Εισαγωγή στη Γλωσσολογία Ι ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Εισαγωγή στη Γλωσσολογία Ι Εισαγωγικά: τι είναι γλώσσα, τι είναι γλωσσολογία Διδάσκοντες: Επίκ. Καθ. Μαρία Λεκάκου, Λέκτορας Μαρία Μαστροπαύλου Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Λεξικό της κοινής νεοελληνικής

Λεξικό της κοινής νεοελληνικής [Λεξικό Τριανταφυλλίδης] Λεξικό της κοινής νεοελληνικής Ετυμολογία Περιεχόμενα - α. Σύσταση του νεοελληνικού λεξιλογίου - β. Προσαρμογή των δανείων - γ. Ετυμολογικές και μορφολογικές πληροφορίες προέλευση,

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. 5 Συστήματα συντεταγμένων

Κεφάλαιο 5. 5 Συστήματα συντεταγμένων Κεφάλαιο 5 5 Συστήματα συντεταγμένων Στις Γεωεπιστήμες η μορφή της γήινης επιφάνειας προσομοιώνεται από μια επιφάνεια, που ονομάζεται γεωειδές. Το γεωειδές είναι μια ισοδυναμική επιφάνεια του βαρυτικού

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΩΝ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΜΕ ΤΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ ΞΕΝΙΟΣ: ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΝΙΚΑΙΑ ΤΗΣ ΓΑΛΛΙΑΣ

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΩΝ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΜΕ ΤΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ ΞΕΝΙΟΣ: ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΝΙΚΑΙΑ ΤΗΣ ΓΑΛΛΙΑΣ 1 ο ΣΥΝΕΔΡΙΟ ΣΤΗ ΣΥΡΟ ΤΠΕ ΣΤΗΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ 321 ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΑ ΣΤΟ ΜΑΘΗΜΑ ΤΩΝ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΜΕ ΤΟ ΛΟΓΙΣΜΙΚΟ ΞΕΝΙΟΣ: ΤΑΞΙΔΙ ΣΤΗ ΝΙΚΑΙΑ ΤΗΣ ΓΑΛΛΙΑΣ ΚΟΣΣΥΒΑΚΗ Αθηνά καθηγήτρια Γαλλικής Δ. Ε., Επιμορφώτρια

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΟΣ ΕΤΗΣΙΟΣ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ 2015-2016 Γ ΤΑΞΗ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Το μάθημα της Νέας Ελληνικής Γλώσσας στην Γ Γυμνασίου διδάσκεται τρεις (3) περιόδους την εβδομάδα. Συνεπώς, το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

Βασιλική Σαμπάνη 2013. Μαντάμ Μποβαρύ: Αναπαραστάσεις φύλου και σεξουαλικότητας

Βασιλική Σαμπάνη 2013. Μαντάμ Μποβαρύ: Αναπαραστάσεις φύλου και σεξουαλικότητας Βασιλική Σαμπάνη 2013 Μαντάμ Μποβαρύ: Αναπαραστάσεις φύλου και σεξουαλικότητας 200 Διαγλωσσικές Θεωρήσεις μεταφρασεολογικός η-τόμος Interlingual Perspectives translation e-volume ΜΑΝΤΑΜ ΜΠΟΒΑΡΥ: ΑΝΑΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ- ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΚΑΙ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ- ΝΕΟΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ ΓΙΑ ΤΟ ΓΥΜΝΑΣΙΟ Σχέδιο Διδασκαλίας Τάξη: Γ Γυμνασίου Ενότητα: 4 η Ενωμένη Ευρώπη και Ευρωπαίοι πολίτες Θέμα: Δραστηριότητες Παραγωγής Λόγου Διάρκεια: Δύο περίοδοι Για τη διδασκαλία ολόκληρης της ενότητας διατίθενται 7

Διαβάστε περισσότερα

Θέµατα: «Βιβλία Γλώσσας Α, Β, Γ ηµοτικού», «Μαθηµατικά Α, Β ηµοτικού»

Θέµατα: «Βιβλία Γλώσσας Α, Β, Γ ηµοτικού», «Μαθηµατικά Α, Β ηµοτικού» 1 ΠΑΙ ΑΓΩΓΙΚΟ ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΤΜΗΜΑ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙ ΕΥΣΗΣ Για την ενηµέρωση των υποψηφίων συγγραφέων εγχειριδίων Γλώσσας και Μαθηµατικών, κοινοποιούµε απάντηση σε σχετικό ερωτηµατολόγιο που µας είχαν υποβάλει

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ. Εισαγωγή στη Γλωσσολογία Ι. Μορφολογία

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ. Εισαγωγή στη Γλωσσολογία Ι. Μορφολογία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Εισαγωγή στη Γλωσσολογία Ι Διδάσκοντες: Επίκ. Καθ. Μαρία Λεκάκου, Λέκτορας Μαρία Μαστροπαύλου Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Η ΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΣΤΟΝ ΠΛΑΤΩΝΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ

Η ΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΣΤΟΝ ΠΛΑΤΩΝΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ Η ΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΣΤΟΝ ΠΛΑΤΩΝΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ Ενότητα: 1 η Ελένη Περδικούρη Τμήμα Φιλοσοφίας 1 Ενότητα 1 η Το ερώτημα της γνώσης 1. Τι γνωριζουμε, δηλαδη ποια ειναι τα αντικειμενα της γνωσης

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΑ ΓΑΛΛΙΚΑ

ΕΞΕΤΑΣΤΕΑ ΥΛΗ ΣΤΑ ΓΑΛΛΙΚΑ ΤΑΞΗ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ (Τµήµα Α1 και Α2) Méthode : Action.fr-gr1, σελ. 8-105 (Ενότητες 0, 1, 2, 3 µε το λεξιλόγιο και τη γραµµατική που περιλαµβάνουν) Οι διάλογοι και οι ερωτήσεις κατανόησης (pages 26-27, 46-47,

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΙΤΗΣ ΠΕΤΡΑΣ. Ήπειρος (Ελλάδα)

ΤΕΧΝΙΤΗΣ ΠΕΤΡΑΣ. Ήπειρος (Ελλάδα) Ονοματεπώνυμο ΚΑΛΑΜΠΟΚΗΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ 1969 Μιχαλίτσι (Ήπειρος) Έτη δραστηριότητας ως τεχνίτης Δουλεύει από 15 ετών Ήπειρος (Ελλάδα) Οργανώνει το συνεργείο κατά περίπτωση Έμαθε την τέχνη από τον πατέρα και

Διαβάστε περισσότερα

GEORGE BERKELEY ( )

GEORGE BERKELEY ( ) 42 GEORGE BERKELEY (1685-1753) «Ο βασικός σκοπός του Berkeley δεν ήταν να αμφισβητήσει την ύπαρξη των εξωτερικών αντικειμένων, αλλά να υποστηρίξει την άποψη ότι τα πνεύματα ήταν τα μόνα ανεξάρτητα όντα,

Διαβάστε περισσότερα

Ο Γραπτός λόγος στο Νηπιαγωγείο. Ενότητα 2: Στοιχεία της γλωσσικής γνώσης Στελλάκης Νεκτάριος Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών ΤΕΕΑΠΗ

Ο Γραπτός λόγος στο Νηπιαγωγείο. Ενότητα 2: Στοιχεία της γλωσσικής γνώσης Στελλάκης Νεκτάριος Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών ΤΕΕΑΠΗ Ο Γραπτός λόγος στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 2: Στοιχεία της γλωσσικής γνώσης Στελλάκης Νεκτάριος Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών ΤΕΕΑΠΗ Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί

Διαβάστε περισσότερα

«DARIAH-ΚΡΗΤΗ Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδομής για τις ανθρωπιστικές επιστήμες ΔΥΑΣ»

«DARIAH-ΚΡΗΤΗ Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδομής για τις ανθρωπιστικές επιστήμες ΔΥΑΣ» «DARIAH-ΚΡΗΤΗ Ανάπτυξη της ελληνικής ερευνητικής υποδομής για τις ανθρωπιστικές επιστήμες ΔΥΑΣ» ΑΚΑΔΗΜΙΑ ΑΘΗΝΩΝ ΕΚ ΑΘΗΝΑ ΕΘΝΙΚΟ ΚΑΙ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΑΝΩΤΑΤΗ ΣΧΟΛΗ

Διαβάστε περισσότερα

21. Ορολογία και ηλεκτρονικός ορθογραφικός έλεγχος. Terminology and automatic spelling correction

21. Ορολογία και ηλεκτρονικός ορθογραφικός έλεγχος. Terminology and automatic spelling correction 1 21. Ορολογία και ηλεκτρονικός ορθογραφικός έλεγχος Άννα Αναστασιάδη Συμεωνίδη Τίτα Κυριακοπούλου Γεωργία Νικολάου Άννα Παναγιώτου Τριανταφυλλοπούλου Βασιλική Φούφη ΠΕΡΙΛΗΨΗ Η παρούσα έρευνα, που εκπονείται

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (Δ.Π.Μ.Σ.)

ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (Δ.Π.Μ.Σ.) ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΔΙΑΤΜΗΜΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΩΝ ΣΠΟΥΔΩΝ (Δ.Π.Μ.Σ.) «Διερμηνεία και Μετάφραση» Tων Τμημάτων: Φιλολογίας, Αγγλικής Γλώσσας και Φιλολογίας, Γαλλικής Γλώσσας και

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση και παραγωγή λόγου Ι

Ανάλυση και παραγωγή λόγου Ι ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΑΝΟΙΚΤΑ ΑΚΑΔΗΜΑΪΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ενότητα 6: Περί ύφους - Γλωσσικοί πόροι Τιτίκα Δημητρούλια Τομέας Μετάφρασης Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Mission d entreprises Françaises sur le salon ENERGY PHOTOVOLTAIC 2010

Mission d entreprises Françaises sur le salon ENERGY PHOTOVOLTAIC 2010 Mission d entreprises Françaises sur le salon ENERGY PHOTOVOLTAIC 2010 Une mission d entreprises françaises en Grèce a été organisée par la ME Ubifrance, à l occasion du salon International ENERGY PHOTOVOLTAIC

Διαβάστε περισσότερα

Τα φαινόμενα της τήξης και της πήξης Δραστηριότητες από τον κόσμο της Φυσικής για το Νηπιαγωγείο

Τα φαινόμενα της τήξης και της πήξης Δραστηριότητες από τον κόσμο της Φυσικής για το Νηπιαγωγείο Τα φαινόμενα της τήξης και της πήξης Δραστηριότητες από τον κόσμο της Φυσικής για το Νηπιαγωγείο Μάθημα επιλογής ΣΤ Εξαμήνου Διδάσκων: Κ. Ραβάνης Το διδακτικό αντικείμενο (1/3) Τήξη: η μετάβαση ενός υλικού

Διαβάστε περισσότερα

Ο σχηματισμός του πληθυντικού αριθμού των μετοχών ηγουμένη, εφαπτομένη, προϊσταμένη, συνισταμένη, υφισταμένη: συμπεράσματα και εφαρμογές

Ο σχηματισμός του πληθυντικού αριθμού των μετοχών ηγουμένη, εφαπτομένη, προϊσταμένη, συνισταμένη, υφισταμένη: συμπεράσματα και εφαρμογές Ο σχηματισμός του πληθυντικού αριθμού των μετοχών ηγουμένη, εφαπτομένη, προϊσταμένη, συνισταμένη, υφισταμένη: συμπεράσματα και εφαρμογές Γεωργία Κατσούδα Πανεπιστήμιο Αθηνών georkatsouda@yahoo.gr Abstract:

Διαβάστε περισσότερα

Γνωστική Ανάπτυξη Ενότητα 9: Θεωρίες Εννοιολογικής Ανάπτυξης

Γνωστική Ανάπτυξη Ενότητα 9: Θεωρίες Εννοιολογικής Ανάπτυξης Γνωστική Ανάπτυξη Ενότητα 9: Θεωρίες Εννοιολογικής Ανάπτυξης Διδάσκουσα: Ειρήνη Σκοπελίτη Τμήμα Επιστημών της Εκπαίδευσης και της Αγωγής στην Προσχολική Ηλικία Σκοποί ενότητας Εισαγωγή στον τρόπο με τον

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ. (Σχολείο).

ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ. (Σχολείο). ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΔΙΑ ΒΙΟΥ ΜΑΘΗΣΗΣ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΜΑΤΩΝ Ενιαίο Πρόγραμμα Σπουδών των Ξένων Γλωσσών Πιλοτική Εφαρμογή 2011-12 Εξετάσεις Γυμνασίου Δείγμα εξέτασης στη Γαλλική ΕΠΙΠΕΔΟ Α1+ στην 6βαθμη κλίμακα

Διαβάστε περισσότερα

Β ΛΥΚΕΙΟΥ. 1 ο ΜΑΘΗΜΑ 2 ο ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΧΑΙΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΦΥΣΙΚΗ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΠΕΜΠΤΗ :30 ΑΡΧΑΙΑ ΓΕΝ. ΠΑΙΔΕΙΑΣ 11:00 ΓΑΛΛΙΚΑ

Β ΛΥΚΕΙΟΥ. 1 ο ΜΑΘΗΜΑ 2 ο ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΧΑΙΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΦΥΣΙΚΗ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ ΠΕΜΠΤΗ :30 ΑΡΧΑΙΑ ΓΕΝ. ΠΑΙΔΕΙΑΣ 11:00 ΓΑΛΛΙΚΑ ΓΡΑΠΤΕΣ ΠΡΟΑΓΩΓΙΚΕΣ ΚΑΙ ΑΠΟΛΥΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΠΕΡΙΟΔΟΥ ΜΑΪΟΥ ΙΟΥΝΙΟΥ 2016 Α) ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ Β ΛΥΚΕΙΟΥ 1 ο ΜΑΘΗΜΑ: 08:30-10:30 2 ο ΜΑΘΗΜΑ: 11:00-13:00 ΤΡΙΤΗ 17-05-2016 08:30 1 ο ΜΑΘΗΜΑ 2 ο ΜΑΘΗΜΑ ΑΡΧΑΙΑ ΠΡΟΣΑΝΑΤΟΛΙΣΜΟΥ

Διαβάστε περισσότερα

Φυλλάδιο Εργασίας 1. Ενδεικτικές Απαντήσεις. Αξιολόγηση Διδακτικών Δραστηριοτήτων από τα διδακτικά εγχειρίδια

Φυλλάδιο Εργασίας 1. Ενδεικτικές Απαντήσεις. Αξιολόγηση Διδακτικών Δραστηριοτήτων από τα διδακτικά εγχειρίδια Φυλλάδιο Εργασίας 1 Ενδεικτικές Απαντήσεις Αξιολόγηση Διδακτικών Δραστηριοτήτων από τα διδακτικά εγχειρίδια Κωνσταντίνος Κακαρίκος, Ευφροσύνη Κοντοκώστα k_kakarikos@hotmail.com efkodok@yahoo.gr Δραστηριότητα

Διαβάστε περισσότερα

Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ Χ --Η ΔΟΜΗ ΤΗΣ ΡΦ, ΠΡΦ, ΕΦ, ΟΦ

Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ Χ --Η ΔΟΜΗ ΤΗΣ ΡΦ, ΠΡΦ, ΕΦ, ΟΦ Η ΘΕΩΡΙΑ ΤΟΥ Χ --Η ΔΟΜΗ ΤΗΣ ΡΦ, ΠΡΦ, ΕΦ, ΟΦ Ι. Η ανεπάρκεια των επίπεδων δομών. Η δομή της ΟΦ. Συμπληρώματα vs. Προσδιορισμοί ήτροποποιητές ΙΙ. Η δομή της ΡΦ, ΕΦ, ΠρΦ ΙΙΙ. Οι Αρχές της Θεωρίας του Χ' Ι.

Διαβάστε περισσότερα

Ο Γραπτός λόγος στο Νηπιαγωγείο

Ο Γραπτός λόγος στο Νηπιαγωγείο Ο Γραπτός λόγος στο Νηπιαγωγείο Ενότητα 3: Γλωσσική και επικοινωνιακή ικανότητα Στελλάκης Νεκτάριος Σχολή Ανθρωπιστικών και Κοινωνικών Επιστημών ΤΕΕΑΠΗ Χρηματοδότηση Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό έχει αναπτυχθεί

Διαβάστε περισσότερα

3. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ

3. ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ . ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Έτος Ίδρυσης: 9 ΠΑΛΙΕΡΑΚΗ ΚΑΛΛΙΟΠΗ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ. Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (Α.Π.Θ.). Η κατά φύλο σύνθεση των μελών ΔΕΠ (Συνολικά στοιχεία). Κατανομή

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΑΛΛΙΚΩΝ

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ ΓΑΛΛΙΚΩΝ ΤΑΞΗ Δ : ΒΙΒΛΙΑ *1.Arthur et Lilou 1- Niveau 1- Delf A1 1- Cahier (βιβλίο εργασιών) 2.Arthur et Lilou 1- Niveau 1- Delf A1 1- Livre de l élève (αναγνωστικό) (Τα 2 βιβλία πωλούνται μαζί σε πακέτο ως σετ

Διαβάστε περισσότερα

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α.

2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22. ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. Θέµατα & Ασκήσεις από: www.arnos.gr 2η ΓΡΑΠΤΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΕΠΟ 22 ΘΕΜΑ: Οι βασικοί σταθµοί του νεώτερου Εµπειρισµού από τον Locke µέχρι και τον Hume. ΣΧΕ ΙΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Σύµφωνα µε τη θεωρία του εµπειρισµού

Διαβάστε περισσότερα

ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΙ ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ: ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ

ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΙ ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ: ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΜΟΡΦΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΙ ΛΕΞΙΛΟΓΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ: ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΑ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ Συντονιστής: Α. Φλιάτουρας ( ρ. Γλωσσολογίας, 407/80 Γλωσσολογίας στο Τμήμα Φιλολογίας.Π.Θ. και στο Τμήμα Μεσογειακών

Διαβάστε περισσότερα

Η βιβλιοθήκη της Ι.Μ. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου

Η βιβλιοθήκη της Ι.Μ. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου Ελένη Γαλιώτου Τμήμα Πληροφορικής, ρ ΤΕΙ Αθήνας 1-10-2010 1 Η βιβλιοθήκη της Ι.Μ. Ευαγγελισμού της Θεοτόκου Σκιάθου Ψηφιοποίηση Το ερευνητικό έργο «ΠΟΛΥΤΙΜΟ» Πρόσβαση στο περιεχόμενο των ιστορικών βιβλίων

Διαβάστε περισσότερα

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE

International Conference of Greek Linguistics. the 10th. DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE DEMOCRITUS UNIVERSITY of THRACE the 10th International Conference of Greek Linguistics Edited by Zoe Gavriilidou Angeliki Efthymiou Evangelia Thomadaki Penelope Kambakis-Vougiouklis Komotini 2012 Οργανωτική

Διαβάστε περισσότερα

Η ΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΣΤΟΝ ΠΛΑΤΩΝΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ

Η ΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΣΤΟΝ ΠΛΑΤΩΝΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ Η ΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΤΟ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟ ΣΤΟΝ ΠΛΑΤΩΝΑ ΚΑΙ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ Ενότητα: 4 η Ελένη Περδικούρη Τμήμα Φιλοσοφίας 1 Ενότητα 4 η Η ανωτερότητα των νοητών έναντι των αισθητών στον Φαίδωνα του Πλάτωνα Α. Πρώτη σημαντική

Διαβάστε περισσότερα

Στατιστική. Βασικές έννοιες

Στατιστική. Βασικές έννοιες Στατιστική Βασικές έννοιες Τι είναι Στατιστική; ή μήπως είναι: Στατιστική είναι ο κλάδος των εφαρμοσμένων επιστημών, η οποία βασίζεται σ ένα σύνολο αρχών και μεθοδολογιών που έχουν σκοπό: Το σχεδιασμό

Διαβάστε περισσότερα