ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ (Συµπληρωµατικά κεφάλαια)

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ (Συµπληρωµατικά κεφάλαια)"

Transcript

1 ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ (Συµπληρωµατικά κεφάλαια) ΠΑΣΤΕΡΙΩΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΣΤΕΙΡΩΣΗ Εισαγωγή Η παστερίωση και η αποστείρωση των τροφίµων είναι φυσικές διεργασίες στις οποίες το τρόφιµο θερµαίνεται σε επαρκώς υψηλή θερµοκρασία και για επαρκές χρονικό διάστηµα ώστε να καταστραφούν οι µικροοργανισµοί και να αδρανοποιηθούν τα ένζυµα που ενυπάρχουν. Κατά τη διάρκεια όµως αυτών των διεργασιών εξελίσσονται ταχύτερα µεταβολές στα χηµικά συστατικά και στα οργανοληπτικά χαρακτηριστικά των τροφίµων, λόγω της υψηλής θερµοκρασίας. Οι µεταβολές αυτές προκαλούν υποβάθµιση της ποιότητας του τροφίµου. Έτσι, οι τεχνολογικές εξελίξεις στις θερµικές κατεργασίες συντήρησης στοχεύουν στην παραγωγή ασφαλούς τροφίµου, µε µεγαλύτερη διάρκεια ζωής, και παράλληλα στον περιορισµό της ποιοτικής υποβάθµισης που προκαλείται από τη θέρµανση. Η διαφοροποίηση παστερίωσης και αποστείρωσης συνοψίζεται στα ακόλουθα βασικά χαρακτηριστικά: Η παστερίωση είναι ήπια θερµική κατεργασία που στοχεύει στην καταστροφή µέρους των µικροοργανισµών (συχνά των παθογόνων) που υπάρχουν στο τρόφιµο, και εποµένως η περαιτέρω επεξεργασία και οι συνθήκες αποθήκευσης πρέπει να ελαχιστοποιούν την µικροβιακή ανάπτυξη. Η αποστείρωση είναι θερµική κατεργασία που στοχεύει στην καταστροφή όλων των µικροοργανισµών και των σπορίων τους που υπάρχουν στο τρόφιµο. Στην πραγµατικότητα δεν επιδιώκεται η πλήρης καταστροφή, αλλά η µείωση σε προκαθορισµένο όριο, ώστε να µειωθεί αντίστοιχα και η πιθανότητα ανάπτυξης στις συνήθεις συνθήκες αποθήκευσης. Τα τρόφιµα µπορούν να παστεριωθούν ή αποστειρωθούν είτε συσκευασµένα (κονσερβοποίηση), είτε προ της συσκευασίας τους, οπότε η συσκευασία που ακολουθεί γίνεται σε ασηπτικές συνθήκες ώστε να αποφευχθεί η επαναµόλυνσή τους (ασηπτική διεργασία). Και στις δύο περιπτώσεις ο υπολογισµός των κρίσιµων παραµέτρων της διεργασίας θερµοκρασίας και χρόνου στηρίζεται στα κινητικά δεδοµένα για τη θερµική θανάτωση των µικροοργανισµών (ή ενζύµων) που υπάρχουν στο τρόφιµο και στο ρυθµό διείσδυσης της θερµότητας στο τρόφιµο. Προσδιορισµός παραµέτρων στις θερµικές κατεργασίες Η µείωση της συγκέντρωσης ενός µικροοργανισµού ως συνάρτηση του χρόνου και της θερµοκρασίας του περιβάλλοντός του (του τροφίµου στην προκειµένη περίπτωση) δίνεται από την εξίσωση: 1

2 t C 1 ( T ( t ) Tref ) / z lg = SV = dt C D 10 (1.1) ref 0 όπου D ref ο χρόνος υποδεκαπλασιασµού σε θερµοκρασία αναφοράς (T ref ), και z η σταθερά θερµικής αντίστασης του συγκεκριµένου µικροοργανισµού. Ο απαιτούµενος χρόνος, σε ορισµένη θερµοκρασία αναφοράς (T ref ), για το θερµικό θάνατο των µικροοργανισµών (δηλ. τη µείωση της συγκέντρωσής τους από αρχική τιµή C σε τελική C) δίνεται αντίστοιχα από την εξίσωση: F z ref = D ref t ( T ( t) T ) / z ref (lg C lgc) = 10 dt (1.2) 0 Στη γενικότερη θεώρηση των θερµικών διεργασιών, η θερµοκρασία του τροφίµου δεν είναι σταθερή αλλά µεταβάλλεται µε το χρόνο της διεργασίας. Το τρόφιµο αρχικά θερµαίνεται, µπορεί να παραµείνει σε σταθερή θερµοκρασία για ορισµένο διάστηµα, και στη συνέχεια ψύχεται. Επίσης η θερµοκρασία δεν είναι η ίδια σε όλη τη µάζα του τροφίµου. Η απλούστερη προσέγγιση για τους υπολογισµούς είναι µε βάση τη θερµοκρασία του θερµικού κέντρου ή κρίσιµου σηµείου (σηµείο στο οποίο η θερµοκρασία φθάνει στην τελική τιµή βραδύτερα από όλα τα άλλα) για τα κονσερβοποιηµένα τρόφιµα, και τη µέση θερµοκρασία για τα τρόφιµα που κατεργάζονται ασηπτικά πριν συσκευασθούν. Η συνάρτηση T(t) µπορεί να υπολογισθεί από τις εξισώσεις µεταφοράς θερµότητας. Συνήθως η συνάρτηση αυτή αποδίδεται µε βάση τις εµπειρικές παραµέτρους f και j και κατά τη θέρµανση και ψύξη του τροφίµου µπορεί να αποδοθεί ως: t / f T ( t) = T j( T T )10 (1.3) m m IT όπου f ο χρόνος που απαιτείται για να υποδεκαπλασιασθεί η διαφορά θερµοκρασίας µεταξύ του τροφίµου και του µέσου θέρµανσης ή ψύξης (T m ), j παράγοντας υστέρησης, και T IT η αρχική θερµοκρασία του τροφίµου. Οι παράµετροι f και j συµβολίζονται µε το δείκτη h για τη θέρµανση (f h και j h ) και c για την ψύξη (f c και j c ). Εξαρτώνται από τις θερµοφυσικές ιδιότητες του τροφίµου, το µέγεθος, και τον τρόπο µεταφοράς θερµότητας και προσδιορίζονται πειραµατικά ή µε βάση νοµογραφήµατα. Μπορεί να έχουν ίδιες τιµές ή να διαφέρουν κατά τη θέρµανση και την ψύξη. Η συνάρτηση (3) δεν ισχύει πάντα ή µπορεί να µην ακολουθείται σε όλη τη διάρκεια µιας θερµικής διεργασίας. Τυπικό παράδειγµα είναι το χρονικό διάστηµα αµέσως µετά τη διακοπή της θέρµανσης σε κονσερβοποιηµένα τρόφιµα που αποστειρώνονται σε αυτόκλειστα. Ο υπολογισµός της µείωσης της συγκέντρωσης των µικροοργανισµών µπορεί να στηριχθεί στην εξίσωση (1) εφόσον είναι γνωστή η µεταβολή της θερµοκρασίας µε το χρόνο και η ολοκλήρωση να γίνει γραφικά (γενική µέθοδος). Εναλλακτικά ο υπολογισµός του ολοκληρώµατος της εξίσωσης (1) απαιτεί τη γνώση της συνάρτησης µεταβολής της θερµοκρασίας µε το χρόνο, που µπορεί να 2

3 είναι της µορφής της εξίσωσης (3) ή οποιαδήποτε άλλη συνάρτηση προσεγγίζει ικανοποιητικά τα πειραµατικά αποτελέσµατα (υπολογιστικές µέθοδοι). Τα βασικά στοιχεία για τις υπολογιστικές µεθόδους αναπτύχθηκαν στο βιβλίο, ενώ στη συνέχεια παρατίθενται συµπληρωµατικά θέµατα. Κλασική κονσερβοποίηση Mέθοδος Hayakawa Μία υπολογιστική µέθοδος η οποία µπορεί να χρησιµοποιηθεί όταν f c f h είναι η µέθοδος Hayakawa. Όπως και στις άλλες µεθόδους και σε αυτή χρησιµοποιούνται εµπειρικές εξισώσεις βάσει πειραµατικών δεδοµένων θερµοκρασίας-χρόνου και προσδιορισµού των παραµέτρων f και j µέσω αυτών. Στη µέθοδο περιλαµβάνονται εξισώσεις για το αρχικό καµπύλο τµήµα της καµπύλης θερµικής διείσδυσης. Για το ευθύγραµµο τµήµα των καµπυλών θέρµανσης και ψύξης ο Hayakawa χρησιµοποιεί τη βασική εξίσωση (1.3) µε T m =T RT ή T m =T CW, αντίστοιχα, ενώ χρησιµοποιεί δύο επί πλέον εξισώσεις (για 0.4 j < 1 και 1 j 3, αντίστοιχα) τις ίδιες για το καµπύλο τµήµα της καµπύλης θέρµανσης και ψύξης. Ο Hayakawa παρέχει δεδοµένα για τη θέρµανση και την ψύξη σε χωριστούς πίνακες, όπως οι 1.1 και 1.2. Οι πίνακες βασίζονται σε z = 20 F και η διόρθωση για άλλη τιµή γίνεται µέσω του K s = z/20. Στους πίνακες θέρµανσης δίνονται τιµές του U/f h (το αντίστροφο των πινάκων των Stumb και Ball) για διάφορες τιµές του g/k s. Στους πίνακες ψύξης χρησιµοποιούνται ως παράµετροι το j c και ο λόγος Ic / Ks = ( Tg TCW) / Ks = ( TRT g TCW) / Ks και συσχετίζονται µε τις τιµές U /f c. U είναι ο ισοδύναµος χρόνος θέρµανσης σε θερµοκρασία T g. Εποµένως πρέπει να µετατραπεί σε ισοδύναµο χρόνο στη θερµοκρασία T RT για να προστεθεί στην τιµή U του πίνακα θέρµανσης. Για τον προσδιορισµό του επιτυγχανόµενου F ref µιας διεργασίας µέσω της µεθόδου Hayakawa υπολογίζεται το g από την καµπύλη θερµικής διείσδυσης και από τους πίνακες θέρµανσης και ψύξης τα U και U, αντίστοιχα. Από αυτά µπορεί να υπολογισθεί ο ισοδύναµος χρόνος στη θερµοκρασία αναφοράς και στη συνέχεια η τιµή αποστείρωσης. Για τον προσδιορισµό του απαιτούµενου χρόνου παραµονής σε σταθερή θερµοκρασία στον αποστειρωτήρα για επίτευξη προκαθορισµένης τιµής αποστείρωσης ακολουθείται προσέγγιση δοκιµής και σφάλµατος: Επιλέγεται µία τιµή g και βρίσκονται τα U και U από τους πίνακες θέρµανσης και ψύξης, αντίστοιχα. Από αυτά υπολογίζεται ο ισοδύναµος χρόνος στη θερµοκρασία αναφοράς και η τιµή αποστείρωσης. Εάν η τιµή αποστείρωσης είναι µικρότερη από την επιθυµητή (ή ο ισοδύναµος χρόνος στη θερµοκρασία αναφοράς µικρότερος) επιλέγεται µία νέα τιµή g µικρότερη από την προηγούµενη. Γενικά όσο µικρότερες οι τιµές g τόσο µεγαλύτεροι οι ισοδύναµοι χρόνοι σταθερής θερµοκρασίας µιας διεργασίας. Όταν η 3

4 τιµή g προσεγγίζει το επιθυµητό αποτέλεσµα γίνεται δεκτή και υπολογίζεται ο απαιτούµενος χρόνος παραµονής σε σταθερή θερµοκρασία T RT στον αποστρειρωτήρα µέσω της εξίσωσης t=f h {lg[j(t RT -T IT )-lg(g)}. Πίνακας 1.1. Συσχέτιση τιµών g/k s µε U/f h για την περίοδο θέρµανσης σύµφωνα µε τη µέθοδο Hayakawa. g/k s ( F) U/f h g/k s ( F) U/f h g/k s ( F) U/f h * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * * , * * * * * * * * * * * * * * * * g= T T, K z /20, U ο χρόνος θερµικού θανάτου σε θερµοκρασία T RT RT g s = Πηγή: Tled,

5 Πίνακας 1.2. Συσχέτιση τιµών I c /K s µε U /f c για την περίοδο ψύξης σύµφωνα µε τη µέθοδο Hayakawa. I c /K s U /f c fr j c = 0.6 έως 1.8 ( F) / I = T T, K = z /20, U ο χρόνος θερµικού θανάτου σε θερµοκρασία Τ g c g CW Πηγή: Tled, 1991 s Εκτός των µεθόδων που αναφέρθηκαν έχουν αναπτυχθεί και άλλες υπολογιστικές µέθοδοι στηριζόµενες σε διαφορετικές εµπειρικές εξισώσεις για την πρόβλεψη της θερµοκρασίας. Υπολογισµοί σε καµπύλες θερµικής διείσδυσης αποτελούµενες από δύο ή περισσότερα ευθύγραµµα τµήµατα Όπως ήδη αναφέρθηκε ορισµένα τρόφιµα παρουσιάζουν µεταβαλλόµενο ρυθµό θέρµανσης, όπου η καµπύλη θέρµανσης µπορεί να αποτελείται από δύο ή 5

6 περισσότερες ευθείες (brken-line curve). Αυτή η περίπτωση αντιµετωπίσθηκε από τον Ball και τους άλλους ερευνητές θεωρώντας την κάθε ευθεία µε µία νέα κλίση και µία νέα αποτέµνουσα και το συνολικό αποτέλεσµα της θέρµανσης ως συνιστάµενο των επιµέρους αποτελεσµάτων. Μία τυπική καµπύλη θέρµανσης αποτελούµενη από δύο ευθύγραµµα τµήµατα φαίνεται στο σχήµα 1.1. Σχήµα 1.1. Καµπύλη θερµικής διείσδυσης αποτελούµενη από δύο ευθείες µε τις αντίστοιχες παραµέτρους. Εάν η κλίση της πρώτης και της δεύτερης ευθείας είναι f h1 και f h2, αντίστοιχα και η µεταβολή της κλίσης συµβαίνει στο σηµείο (t bh, g bh ) οι εξισώσεις για την πρώτη και τη δεύτερη ευθεία θα είναι: jh( TRT TIT) tbh lg = (1.4) g f και lg g g bh bh t t = f h2 bh h1 (1.5) Ο συνολικός χρόνος προκύπτει µε συνδυασµό των δύο εξισώσεων ως: jh TRT TIT gbh t = f lg ( ) h1 + f h2 lg (1.6). g g bh 6

7 Η εξίσωση (1.6) µπορεί να χρησιµοποιηθεί και για τον υπολογισµό της τελικής διαφοράς θεµοκρασίας g που επιτυγχάνεται µετά από ορισµένο χρόνο θερµικής κατεργασίας. Για τον υπολογισµό του U µέσω της µεθόδου Hayakawa βρίσκονται οι επί µέρους τιµές από τον πίνακα θέρµανσης για κάθε τµήµα της καµπύλης. Επειδή όµως οι πινακοποιηµένες τιµές U έχουν προέλθει από ολοκλήρωση από την αρχή του χρόνου της διεργασίας η τιµή για το δεύτερο τµήµα πρέπει να διορθωθεί µε αφαίρεση του πρώτου. Έτσι το συνολικό U θα δίνεται από τη σχέση: U = f [ U f ] f ([ U f ] [ U f h1 / h gbh + h2 / h g / h ] gbh ) ] ] (1.7) όπου [ U / f h gbh και [U / f h g οι τιµές που βρίσκονται από τον πίνακα για gbh και g, αντίστοιχα. Ο υπολογισµός για την ψύξη γίνεται από τους πίνακες ψύξης κατά τα γνωστά. Για τον υπολογισµό του U µέσω των µεθόδων Ball και Stumb ακολουθείται η ίδια προσέγγιση, µε τη διαφορά ότι επειδή οι τιµές f h /U στους πίνακες συµπεριλαµβάνουν και τη συνεισφορά της ψύξης στο U, απαιτείται µία διόρθωση για το πρώτο ευθύγραµµο τµήµα, όπου αυτή η συνεισφορά δεν υπάρχει. Για τη διόρθωση χρησιµοποιείται η παράµετρος r και το U 1 για το πρώτο τµήµα της καµπύλης γίνεται: U = rf / f / U (1.8) [ ] 1 h1 h gbh Για το δεύτερο τµήµα 1 r U2 = f h2 f / U f / U [ ] [ ] h g h gbh Εποµένως το συνολικό U της διεργασίας θα είναι: f h2 r( fh1 fh2) U = + f / U f / U [ h ] [ h ] g gbh (1.9) (1.10) Η παράµετρος διόρθωσης r είναι συνάρτηση του g bh και δίνεται από τον Πίνακα 1.3. Πρέπει να σηµειωθεί ότι η υπολογιστική µέθοδος του Ball, καθώς και οι άλλες υπολογιστικές µέθοδοι που αναπτύχθηκαν στη συνέχεια, θεώρησαν µοντέλα πρόβλεψης της θερµοκρασίας µε βάση τις παραµέτρους f h και j h για τη θέρµανση και f c και j c για την ψύξη, οι οποίες είναι πειραµατικές παράµετροι που προσδιορίζονται από τις καµπύλες θέρµανσης και ψύξης. Τα µοντέλα αυτά δεν προϋποθέτουν ορισµένο µηχανισµό µεταφοράς θερµότητας, αλλά εµπεριέχουν την παραδοχή γραµµικής συσχέτισης του λογαρίθµου της θερµοκρασίας µε το χρόνο. Αυτή η παραδοχή ισχύει για τρόφιµα που θερµαίνονται αυστηρά µε αγωγή ή µε βεβιασµένης κυκλοφορίας συναγωγή, ενώ αποτελεί µία εµπειρική προσέγγιση για τρόφιµα που θερµαίνονται µε συναγωγή µε φυσική κυκλοφορία. 7

8 Πίνακας 1.3. Τιµές της παραµέτρου r ως συνάρτηση του lg g bh για υπολογισµούς µε βάση τις εξισώσεις (1.8)-(1.10). lg g bh r lg g bh r lg g bh r Πηγή: Hldswrth, 1997 Παρ όλους τους περιορισµούς τους οι υπολογιστικές µέθοδοι, και κυρίως η µέθοδος του Ball, είναι οι ευρύτερα χρησιµοποιούµενες στη βιοµηχανία τροφίµων. ιάφοροι ερευνητές ασχολήθηκαν µε αυτές και παρουσίασαν απλοποιήσεις για ειδικές εφαρµογές διαγράµµατα για ευκολία χρήσης ή προγράµµατα για ηλεκτρονικούς υπολογιστές. Μετατροπή των δεδοµένων θερµικής διείσδυσης Όταν αλλάζουν ορισµένες συνθήκες της θερµικής κατεργασίας, είναι δυνατόν να µετατραπούν τα δεδοµένα θερµικής διείσδυσης f και j ενός προϊόντος, που προσδιορίσθηκαν σε συγκεκριµένες συνθήκες, για να χρησιµοποιηθούν στους υπολογισµούς στις νέες συνθήκες εφόσον η καµπύλη θερµικής διείσδυσης αυτού σε ηµιλογαριθµικό διάγραµµα είναι µία ευθεία. Οι συνθήκες που συνήθως αλλάζουν στη θερµική κατεργασία ενός προϊόντος είναι η θερµοκρασία του αποστειρωτήρα (ή παστεριωτήρα), ανάλογα µε το σχεδιασµό και το στόχο της κατεργασίας, και η αρχική θερµοκρασία του προϊόντος. Οι παράµετροι f h και f c δεν εξαρτώνται από τη θερµοκρασία του αποστειρωτήρα καθώς και από την αρχική θερµοκρασία του προϊόντος. Η υστέρηση κατά τη θέρµανση j h είναι επίσης ανεξάρτητη από αυτές τις τιµές. Η υστέρηση κατά την ψύξη j c µεταβάλλεται αµελητέα µε µεταβολή της αρχικής θερµοκρασίας του τροφίµου, ενώ επηρεάζεται περισσότερο από τη θερµοκρασία του αποστειρωτήρα. Πιο συγκεκριµένα ο παράγοντας υστέρησης κατά την ψύξη εξαρτάται από τη διαφορά θερµοκρασίας του αποστειρωτήρα και του θερµικού κέντρου του προϊόντος, g, και όσο µεγαλύτερη η 8

9 τιµή του g τόσο µεγαλύτερη θα είναι η τιµή του j c. Η επίδραση αυτών των παραµέτρων στον παράγοντα υστέρησης στην ψύξη µπορεί να αποδοθεί σύµφωνα µε τον Stumb από τη σχέση: jc = ( TRT TCW) / ( Tg T CW ) (1.11) όπου T RT θερµοκρασία του αποστειρωτήρα που ισούται µε τη θερµοκρασία στην επιφάνεια του προϊόντος στην έναρξη της ψύξης T CW θερµοκρασία του νερού ψύξης T g = T RT - g θερµοκρασία του θερµικού κέντρου στην έναρξη της ψύξης Σύµφωνα µε αυτή τη σχέση µία µεταβολή του g κατά 5.5 C µε τα άλλα µεγέθη σταθερά προκαλεί µεταβολή του j c κατά 0.1 µονάδα περίπου. Για να µεταβληθεί το g κατά 5.5 C πρέπει η θερµοκρασία του αποστειρωτήρα να µεταβληθεί κατά 11 C περίπου, οπότε µέσα σε αυτά τα όρια δεν χρειάζεται να γίνει διόρθωση για την τιµή του j c. Επίσης από τα δεδοµένα θερµικής διείσδυσης που έχουν προσδιορισθεί για ένα προϊόν ορισµένων διαστάσεων µπορούν να υπολογισθούν αντίστοιχα δεδοµένα για το ίδιο προϊόν άλλων διαστάσεων. Είναι προφανές ότι η µεταβολή των διαστάσεων του περιέκτη επηρεάζει σηµαντικά την παράµετρο f h καθώς η τιµή της εξαρτάται από τις διαστάσεις του περιέκτη και τη φύση του τροφίµου. Ασηπτική διεργασία Στους συνήθεις υπολογισµούς στην ασηπτική διεργασία γίνονται δύο βασικές παραδοχές: 1. Υπολογίζεται µόνο η θερµική καταστροφή που συµβαίνει στους σωλήνες παραµονής σε σταθερή θερµοκρασία 2. Ως χρόνος κατεργασίας σε σταθερή θερµοκρασία θεωρείται ο χρόνος παραµονής στους σωλήνες σταθερής θερµοκρασίας. Η υιοθέτηση αυτών των παραδοχών γίνεται για ασφάλεια. Η κατανοµή ταχυτήτων ενός ρευστού σε στρωτή ροή σε ένα σωλήνα ακτίνας R δίνεται από τη σχέση: ( n ) n n + r v= v n + + 1/ R (1.12) όπου n εκθέτης ρεολογικής συµπεριφοράς. Εάν N ο συνολικός αριθµός των µικροοργανισµών που εισέρχεται στο σωλήνα στη µονάδα του χρόνου και n ο αριθµός µικροοργανισµών που εισέρχεται ανά µονάδα όγκου: R R N = nq= n d( v r ) = n vrdr 2 π 2π (1.13) 0 0 όπου Q ογκοµετρική ροή (m 3 /s). 9

10 Εάν ο συνολικός αριθµός µικροοργανισµών εκφρασθεί µε βάση τη µέση ογκοµετρική ροή, vr π 2, η εξίσωση (1.13) γίνεται: N = n πr 2 v (1.14) Ο χρόνος παραµονής στο σωλήνα µήκους L ενός στοιχειώδους τµήµατος υγρού που έχει ταχύτητα v θα είναι t = L/ v και ο αριθµός των επιζώντων µικροοργανισµών µετά από αυτό το χρόνο παραµονής: t/ D L/ ( vd) N = N 10 = N 10 L/ vd N = 2πn vr10 dr Εισάγοντας την (1.13) στη (1.15) προκύπτει: R 0 ( ) (1.15) (1.16) Η ταχύτητα v του στοιχειώδους τµήµατος υγρού δίνεται από την εξίσωση (1.12) η οποία µπορεί να µετασχηµατισθεί θέτοντας A= ( 3n+ 1) / ( n+ 1), B= ( n+ 1) / n και y= r / R σε: B v= A(1 y ) v (1.17) Εποµένως: 1 B L/ N n A y v [ DvA( 1 y = B )] 2 π ( ) R ydy (1.18) 0 Ο λόγος L / Dv ισούται µε το λογάριθµο της µείωσης του πληθυσµού ή την τιµή αποστείρωσης SV η οποία υπολογίζεται µε βάση τη µέση ταχύτητα του υγρού. Αντικαθιστώντας τον αντίστοιχο όρο στην εξίσωση (1.18) και διαιρώντας την (1.14) µε τη (1.18) προκύπτει: 2 N nπr v = 1 N 2 B SV / nrv A y [ A( 1 y 2π ( 1 ) 10 B )] ydy 0 1 N B SV / lg lg ( ) [ A( y ) = A y B ] ydy N και (1.19) Η εξίσωση (1.19) δίνει την τιµή αποστείρωσης SV η οποία προκύπτει αν λάβουµε υπ όψιν την κατανοµή ταχυτήτων στο σωλήνα. Το ολοκλήρωµα έχει υπολογισθεί γραφικά και οι προκύπτουσες τιµές αποστείρωσης SV για διάφορους δείκτες ρεολογικής συµπεριφοράς και διάφορες τιµές SV δίνονται στον Πίνακα 1.4. Είναι προφανές ότι οι τιµές αποστείρωσης που προκύπτουν µέσω της ολοκλήρωσης είναι σηµαντικά µικρότερες της SV, ιδιαίτερα όσο αυξάνουν οι τιµές της τελευταίας. Επί πλέον ο λόγος SV / SV είναι µεγαλύτερος του λόγου v/ vmax και προσεγγίζει αυτόν καθώς το SV και το n αυξάνει. Εποµένως σε αυτές τις συνθήκες: SV SV v L v L v vd v v D max max max (1.20) Η εξίσωση (1.20) δείχνει ότι η τιµή αποστείρωσης που υπολογίζεται µέσω ολοκλήρωσης είναι πλησιέστερη της τιµής που υπολογίζεται µε βάση τη µέγιστη 10

11 ταχύτητα ροής, ή µε άλλα λόγια τον ελάχιστο χρόνο παραµονής, παρά µε τη µέση ταχύτητα σε µεγάλες τιµές SV και n. Εποµένως καλύτερη προσέγγιση του αποτελέσµατος αποστείρωσης επιτυγχάνεται µε χρήση του ελάχιστου χρόνου παραµονής. Η πραγµατική τιµή αποστείρωσης θα είναι πάντα µεγαλύτερη από την υπολογιζόµενη µε βάση τον ελάχιστο χρόνο παραµονής δίνοντας επί πλέον ασφάλεια στη διεργασία. Ο ελάχιστος χρόνος παραµονής (t min ) στους σωλήνες παραµονής υπολογίζεται µε βάση την τιµή µέγιστης ταχύτητας. Για τρόφιµα µε Νευτονική και ψευδοπλαστική συµπεριφορά, τα οποία καλύπτουν και το µεγαλύτερο εύρος των υγρών τροφίµων, µπορεί να χρησιµοποιηθεί η οριακή τιµή v max = 2 v σε στρωτή ροή, ενώ η µέγιστη ταχύτητα θα πρέπει να προσδιορισθεί για πηγνυόµενα τρόφιµα σε στρωτή ροή. Για τυρβώδη ροή η παραδοχή ασφαλείας v max = 2 v δίνει υπερκατεργασµένα προϊόντα, επειδή στις περισσότερες περιπτώσεις v max << 2 v. Εποµένως η σχέση v max/ vθα πρέπει να προσδιορισθεί, ή να ληφθούν οι οριακές τιµές. Πίνακας 1.4. Τιµές αποστείρωσης SV υπολογιζόµενες µέσω ολοκλήρωσης σε στρωτή ροή σε σωλήνα παραµονής συνεχούς ασηπτικής διεργασίας. SV είκτης ρεολογικής συµπεριφοράς, n SV Πηγή: Tled, 1991 Με βάση όσα αναπτύχθηκαν ο ισοδύναµος χρόνος στις ασηπτικές διεργασίες υπολογίζεται µέσω της εξίσωσης (1.2) ως: z T T ref = z t (1.21) F ref 10 ( )/ min 11

12 Η εξίσωση (1.21) µπορεί να χρησιµοποιηθεί για τον υπολογισµό του ελάχιστου χρόνου παραµονής που απαιτείται για την επίτευξη ορισµένου αποτελέσµατος θερµικής κατεργασίας, όπως ορίζεται από την εξίσωση (1.2), ή για τον υπολογισµό z της τιµής που επιτυγχάνεται σε ορισµένη κατεργασία. F ref Για την ασηπτική κατεργασία ανοµοιογενών τροφίµων (µίγµατα υγρού και σωµατιδίων) έχει γίνει αρκετή έρευνα και έχουν διατυπωθεί ορισµένα µοντέλα για την πρόβλεψη της θερµοκρασίας του υγρού και των σωµατιδίων. Οι τιµές F που προκύπτουν για το υγρό και τα σωµατίδια έχουν διαφορά µεταξύ τους, η οποία αυξάνει όσο αυξάνει το µέγεθος των σωµατιδίων και µειώνεται ο χρόνος παρακράτησης. Αυτό σηµαίνει ότι για τρόφιµα µε σχετικά µεγάλα στερεά κοµµάτια η ασηπτική κατεργασία οδηγεί σε υπερθέρµανση του υγρού ή ανεπαρκή θερµική κατεργασία των στερεών. Για την αντιµετώπιση τέτοιων προβληµάτων έχει προταθεί η χωριστή θερµική κατεργασία του υγρού σε εναλλάκτες συνεχούς λειτουργίας και των στερεών σε ασυνεχή συστήµατα θερµαινόµενα µε ατµό. Στις περιπτώσεις που είναι επιθυµητός ο συνυπολογισµός της θερµικής καταστροφής κατά τη θέρµανση και την ψύξη πρέπει από τις εξισώσεις µεταφοράς θερµότητας να προσδιορισθεί η συνάρτηση θερµοκρασίας-χρόνου κατά τη θέρµανση και την ψύξη για να χρησιµοποιηθεί στην εξίσωση (1.2) ώστε να γίνει η ολοκλήρωση. Η υποβάθµιση των θρεπτικών συστατικών στους σωλήνες παραµονής στην ασηπτική κατεργασία, εάν ακολουθεί κινητική πρώτης τάξης, µπορεί να εκφρασθεί κατά ανάλογο τρόπο µε την καταστροφή των µικροοργανισµών µέσω του lg (c /c), όπου c, c η συγκέντρωση του συστατικού στην είσοδο και την έξοδο, αντίστοιχα, του σωλήνα ισοθερµοκρασιακής κατεργασίας. Εάν t ο µέσος χρόνος παραµονής στο σωλήνα σε θερµοκρασία T: c t t lg = = ref c D D 10 και SV µ Tc, ref, c t t = = ref D D 10 T, µ ref, µ ( T T)/ zc ( T T)/ zµ (1.22) (1.23) όπου οι δείκτες c και µ αναφέρονται στο θρεπτικό συστατικό και τους µικροοργανισµούς, αντίστοιχα. Με συνδυασµό των εξισώσεων (1.22) και (1.23) προκύπτει: 1 1 c D ( )( ),, lg c D SV D Tref T T µ ref µ z µ z c = µ = SVµ 10 (1.24) D Tc, ref, c Η SV µ της κατεργασίας µπορεί να υπολογισθεί µε βάση το µέσο χρόνο παραµονής στο σωλήνα ισοθερµοκρασιακής κατεργασίας ή µέσω του πίνακα 1.4 αν είναι γνωστή η τιµή αποστείρωσης (θεωρούµενη ίση µε την τιµή που προκύπτει από ολοκλήρωση) που πρέπει να επιτευχθεί µε την κατεργασία. Η τιµή lg (c /c) που 12

13 υπολογίζεται µέσω της (1.24) στηρίζεται στο µέσο χρόνο παραµονής και µπορεί να µετατραπεί στην τιµή που θα προέκυπτε από ολοκλήρωση των χρόνων παραµονής για στρωτή ροή µέσω του πίνακα 1.4. Σύµβολα C συγκέντρωση ζώντων µικροοργανισµών ή θρεπτικών συστατικών (L -1 ) D χρόνος υποδεκαπλασιασµού (s) D χρόνος υποδεκαπλασιασµού στους C ή 250 F (s) E a ενέργεια ενεργοποίησης (J/ml) f χρόνος που απαιτείται για να υποδεκαπλασιασθεί η διαφορά θερµοκρασίας µεταξύ του τροφίµου και του µέσου θέρµανσης ή ψύξης (s) F χρόνος θερµικού θανάτου (s) F χρόνος θερµικού θανάτου στους C ή 250 F για z= 10 C ή 18 F (s) g=t RT -T g διαφορά θερµοκρασία αποστειρωτήρα θερµικού κέντρου τροφίµου στο τέλος της θέρµανσης ( C ή F) g bh διαφορά θερµοκρασία αποστειρωτήρα θερµικού κέντρου τροφίµου τη στιγµή που αλλάζει η κλίση της καµπύλης θέρµανσης ( C ή F) I c j διαφορά θερµοκρασία του θερµικού κέντρου τροφίµου στο τέλος της θέρµανσης και του νερού ψύξης ( C ή F) παράγοντας υστέρησης. k σταθερά ρυθµού δράσης (s -1 ) K s =z/20 συντελεστής διόρθωσης για χρήση στους πίνακες 2.5 και 2.6 L µήκος σωλήνα (m) L ρυθµός ή συνάρτηση θερµικής καταστροφής (s ή min) m=t g -T CW διαφορά θερµοκρασία του θερµικού κέντρου τροφίµου στο τέλος της θέρµανσης και του νερού ψύξης ( C ή F) n δείκτης ρεολογικής συµπεριφοράς n αρχικός πληθυσµός µικροοργανισµών ανά µονάδα όγκου (m -3 ) N πληθυσµός µικροοργανισµών N αρχικός πληθυσµός µικροοργανισµών Q ογκοµετρική ροή (m 3 /s) ρ πυκνότητα (kg/m 3 ) r παράµετρος διόρθωσης R ακτίνα κυλινδρικού δοχείου (m) N SV = lg τιµή αποστείρωσης (sterilizatin value) N SV µέση τιµή αποστείρωσης µε βάση το µέσο χρόνο παραµονής στους σωλήνες ασηπτικής διεργασίας 13

14 t χρόνος (s) t min ελάχιστος χρόνος παραµονής στους σωλήνες ασηπτικής διεργασίας (s) T θερµοκρασία ( C ή F) Τ g θερµκρασία του τροφίµου στο τέλος της θέρµανσης (έναρξη της ψύξης) ( C ή F) U χρόνος θερµικού θανάτου στη θερµοκρασία του αποστειρωτήρα T RT (s) U χρόνος θερµικού θανάτου στη θερµοκρασία T g (s) v ταχύτητα ρευστού (m/s) v µέση ταχύτητα ρευστού (m/s) v max µέγιστη ταχύτητα ρευστού (m/s) V όγκος (m 3 ) z σταθερά θερµικής αντίστασης ( C ή F) είκτες c ψύξη cw νερό ψύξης h θέρµανση ΙΤ αρχική τιµή m θερµαντικό µέσο αρχική κατάσταση ή θερµοκρασία 250 F RT αποστειρωτήρα s επιφάνεια τροφίµου T στη θερµοκρασία Τ ref στη θερµοκρασία αναφοράς Βιβλιογραφία Brennan J.G, Butters J.R., Cwell N.D. and Lilly A.E.V. (1976) Fd Engineering Operatins, 2 nd ed., Applied Science Publishers Ltd., Lndn, pp Heldman D.R. and Singh R.P. (1981) Fd Prcess Engineering, 2 nd ed., The AVI Publishing C. Inc., Westprt, Cnnecticut, pp Hldswrth S.D. (1997) Thermal Prcessing f Packaged Fds, Blackie Academic and Prfessinal, Lndn. Κουµούτσος Ν. Λυγερού Β. (1991) Μεταφορά Θερµότητας, Εκδόσεις ΕΜΠ, σελ Lund D. (1975) Heat prcessing in Physical Principles f Fd Preservatin, ed. O. Fennema, Marcel Dekker Ink., N.Y., pp Lund D.B. and Singh R.K. (1993) The system and its elements in Principles f Aseptic Prcessing and Packaging, 2 nd ed., ed. J.V. Champers and P.E. Nelsn, The Fd Prcessrs Institute, Washingtn, D.C., pp

15 Mersn R.L., Sing R.P. and Carrad P.A. (1978) An evaluatin f Ball s frmula methd f thermal prcess calculatins Fd Technl. 32:66. Natinal Canners Assciatin (1968) Labratry Manual fr Fd Canners and Prcessrs, Vl. 1, Westprt, AVI, pp. 336 Palmer J.A. and JnesV.A. (1976) Predictin f hlding times fr cntinuus thermal prcessing f pwer-law fluids J. Fd Sci. 41: Σαραβάκος Γ. (1979) Τεχνική Θερµικών ιεργασιών, Β Έκδοση, Αθήνα, σελ Singh R.K. (1993) Residence time distributin in aseptic prcessing in Principles f Aseptic Prcessing and Packaging, 2 nd ed., ed. J.V. Champers and P.E. Nelsn, The Fd Prcessrs Institute, Washingtn, D.C., pp Stfrs N.G. (1995) Thermal prcess design Fd Cntrl 6(2):81. Stfrs N.G., Nrnha J., Hendrickx M. and Tbback P. (1997) A critical analysis f mathematical prcedures fr the evaluatin and design f in-cntainer thermal prcesses f fds Crit. Rev. Fd Sci. Nutr. 37(5):411. Stumb C.R. (1973) Thermbacterilgy in Fd Prcessing, 2 nd ed., Academic Press, N.Y. Ταούκης Π. (1997) Επιστήµη και Τεχνική των Τροφίµων Σηµειώσεις από τις Παραδόσεις, Αθήνα, σελ Tled R.T. (1991) Fundamentals f Fd Prcess Engineering, The AVI Publishing C. Inc., Westprt, Cnnecticut, 2 nd editin. 15

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΠΑΣΤΕΡΙΩΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΣΤΕΙΡΩΣΗ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΠΑΣΤΕΡΙΩΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΣΤΕΙΡΩΣΗ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΠΑΣΤΕΡΙΩΣΗ ΚΑΙ ΑΠΟΣΤΕΙΡΩΣΗ Εισαγωγή Η παστερίωση και η αποστείρωση (αναφερόµενες και ως θερµικές διεργασίες) των τροφίµων έχουν ως στόχο την καταστροφή µικροοργανισµών ή και την αδρανοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Γαλακτοκομία. Ενότητα 4: Θερμική Επεξεργασία Γάλακτος (1/2), 1.5ΔΩ. Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου

Γαλακτοκομία. Ενότητα 4: Θερμική Επεξεργασία Γάλακτος (1/2), 1.5ΔΩ. Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου Γαλακτοκομία Ενότητα 4: Θερμική Επεξεργασία Γάλακτος (1/2), 1.5ΔΩ Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου Διδάσκοντες: Καμιναρίδης Στέλιος, Καθηγητής Μοάτσου Γκόλφω, Eπ. Καθηγήτρια Μαθησιακοί

Διαβάστε περισσότερα

Θερµική Επεξεργασία των Τροφίµων

Θερµική Επεξεργασία των Τροφίµων Θερµική Επεξεργασία των Τροφίµων Σκοπός: 1. Η καταστροφή των παθογόνων και αλλοιούντων µικροοργανισµών και των σπόρων τους. 2. Η αδρανοποίηση των ενζύµων και των µεταβολικών αντιδράσεων, οι οποίες καταλήγουν

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΑΤΜΙΣΗ Θοδωρής Καραπάντσιος

ΕΞΑΤΜΙΣΗ Θοδωρής Καραπάντσιος ΕΞ ΕΞΑΤΜΙΣΗ Θοδωρής Καραπάντσιος ΕΞ.1 Εισαγωγή Αντικείµενο της συµπύκνωσης είναι κατά κύριο λόγο η αποµάκρυνση νερού, µε εξάτµιση, από ένα υδατικό διάλυµα που περιέχει µια ή περισσότερες διαλυµένες ουσίες,

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΜΕΘΟΔΩΝ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ ΚΙΝΗΤΙΚΩΝ ΠΑΡΑΜΕΤΡΩΝ ΘΕΡΜΙΚΗΣ ΑΠΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗΣ

ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΜΕΘΟΔΩΝ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ ΚΙΝΗΤΙΚΩΝ ΠΑΡΑΜΕΤΡΩΝ ΘΕΡΜΙΚΗΣ ΑΠΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗΣ ΔΙΕΡΕΥΝΗΣΗ ΜΕΘΟΔΩΝ ΠΡΟΣΔΙΟΡΙΣΜΟΥ ΚΙΝΗΤΙΚΩΝ ΠΑΡΑΜΕΤΡΩΝ ΘΕΡΜΙΚΗΣ ΑΠΕΝΕΡΓΟΠΟΙΗΣΗΣ Μαρία Γιαννακούρου ΤΕΙ Αθηνών, Σχολή Τεχνολογίας Τροφίμων και Διατροφής, Τμήμα Τεχνολογίας Τροφίμων Νικόλαος Γ. Στοφόρος Γεωπονικό

Διαβάστε περισσότερα

Χειμερινό εξάμηνο 2007 1

Χειμερινό εξάμηνο 2007 1 ΜΜΚ 31 Μεταφορά Θερμότητας Εξαναγκασμένη Συναγωγή και Σφαίρες ΜΜΚ 31 Μεταφορά Θερμότητας Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Παραγωγής ΜΜK 31 Μεταφορά Θερμότητας 1 και Σφαίρες (flow across cylinders

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΠΤΥΧΙΑΚΗ ΕΡΓΑΣΙΑ ΑΝΑΛΥΣΗ ΘΕΡΜΙΚΗΣ ΚΑΤΑΝΟΜΗΣ (HEAT DISTRIBUTION) ΚΑΙ ΔΙΕΙΣΔΥΣΗΣ (HEAT PENETRATION)

Διαβάστε περισσότερα

Περιεχόμενα. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Εισαγωγή. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Θέρμανση Τροφίμων με Ηλεκτρική Ενέργεια

Περιεχόμενα. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Εισαγωγή. ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2: Θέρμανση Τροφίμων με Ηλεκτρική Ενέργεια Περιεχόμενα ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1: Εισαγωγή 1.1 Tρόφιμα...21 1.2 Βιομηχανία Τροφίμων...24 1.3 Αίτια Αλλοίωσης των Τροφίμων...25 1.3.1 Χαρακτηριστικά μικροοργανισμών...26 1.3.2 Άλλα αίτια αλλοίωσης των τροφίμων...29

Διαβάστε περισσότερα

Υπολογισµοί του Χρόνου Ξήρανσης

Υπολογισµοί του Χρόνου Ξήρανσης Η πραγµατική επιφάνεια ξήρανσης είναι διασπαρµένη και ασυνεχής και ο µηχανισµός από τον οποίο ελέγχεται ο ρυθµός ξήρανσης συνίσταται στην διάχυση της θερµότητας και της µάζας µέσα από το πορώδες στερεό.

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΛΗΨΗ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 2. ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ 2. ΚΑΤΑΣΚΕΥΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΝΑΛΛΑΚΤΗ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΕΜΒΑΠΤΙΣΜΕΝΟΥ ΣΕ ΟΧΕΙΟ ΑΠΟΘΗΚΕΥΣΗΣ ΗΛΙΑΚΟΥ ΘΕΡΜΟΣΙΦΩΝΑ. Ν. Χασιώτης, Ι. Γ. Καούρης, Ν. Συρίµπεης. Τµήµα Μηχανολόγων & Αεροναυπηγών Μηχανικών, Πανεπιστήµιο Πατρών 65 (Ρίο) Πάτρα.

Διαβάστε περισσότερα

Μηχανική Τροφίµων. Θερµικές Ιδιότητες Τροφίµων. Η έννοια του «τροφίµου»

Μηχανική Τροφίµων. Θερµικές Ιδιότητες Τροφίµων. Η έννοια του «τροφίµου» Μηχανική Τροφίµων Θερµικές Ιδιότητες Τροφίµων Η έννοια του «τροφίµου» Στην µηχανική τροφίµων πολλές φορές χρησιµοποιούµε τον όρο τρόφιµο. Σε αντίθεση όµως µε άλλα επιστηµονικά πεδία της επιστήµης των τροφίµων,

Διαβάστε περισσότερα

Χειμερινό εξάμηνο 2007 1

Χειμερινό εξάμηνο 2007 1 Εξαναγκασμένη Συναγωγή Εσωτερική Ροή Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Παραγωγής ΜΜK 31 Μεταφορά Θερμότητας 1 Ροή σε Σωλήνες (ie and tube flw) Σε αυτή την διάλεξη θα ασχοληθούμε με τους συντελεστές

Διαβάστε περισσότερα

1. Εναλλάκτες θερµότητας (Heat Exchangers)

1. Εναλλάκτες θερµότητας (Heat Exchangers) 1. Εναλλάκτες θερµότητας (Heat Exangers) Οι εναλλάκτες θερµότητας είναι συσκευές µε τις οποίες επιτυγχάνεται η µεταφορά ενέργειας από ένα ρευστό υψηλής θερµοκρασίας σε ένα άλλο ρευστό χαµηλότερης θερµοκρασίας.

Διαβάστε περισσότερα

1 Aπώλειες θερμότητας - Μονωτικά

1 Aπώλειες θερμότητας - Μονωτικά 1 Aπώλειες θερμότητας - Μονωτικά 1.1 Εισαγωγή Όταν ένα ρευστό ρέει μέσα σ' έναν αγωγό και η θερμοκρασία του διαφέρει από τη θερμοκρασία του περιβάλλοντος, τότε μεταδίδεται θερμότητα: από το ρευστό προς

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΘΕΡΜΑΝΣΗ ΚΑΙ ΨΥΞΗ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΘΕΡΜΑΝΣΗ ΚΑΙ ΨΥΞΗ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 6 ΘΕΡΜΑΝΣΗ ΚΑΙ ΨΥΞΗ ΤΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Εισαγωγή Η θέρµανση και η ψύξη των τροφίµων είναι οι διεργασίες που απαντώνται συχνότερα από όλες τις άλλες στη βιοµηχανία τροφίµων. Σχεδόν όλα τα επεξεργασµένα

Διαβάστε περισσότερα

Ασηπτική Επεξεργασία Των Τροφίµων

Ασηπτική Επεξεργασία Των Τροφίµων Ασηπτική Επεξεργασία Των Τροφίµων Βασικά Η θέρµανση των τροφίµων εντός δοχείων παρουσιάζει µερικά µειονεκτήµατα, όπως: 1. εν επιτυγχάνεται οµοιόµορφη θέρµανση. 2. Υπάρχει περιορισµός όσον αφορά τη θερµοκρασία

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ

ΑΡΧΕΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ 1 ΑΡΧΕΣ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ Προβλήματα μεταφοράς θερμότητας παρουσιάζονται σε κάθε βήμα του μηχανικού της χημικής βιομηχανίας. Ο υπολογισμός των θερμικών απωλειών, η εξοικονόμηση ενέργειας και ο σχεδιασμός

Διαβάστε περισσότερα

ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΙΙ

ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΙΙ ΣΧΟΛΗ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΜΕΤΑΛΛΕΙΩΝ ΜΕΤΑΛΛΟΥΡΓΩΝ ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ ΜΕΤΑΦΟΡΑΣ ΙΙ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΚΑΙ ΜΑΖΑΣ ΑΓΩΓΗ () Νυμφοδώρα Παπασιώπη Φαινόμενα Μεταφοράς ΙΙ. Μεταφορά Θερμότητας και Μάζας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ι

ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ι ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ι Επώνυµο: Όνοµα: Πατρώνυµο: ΑΜ: Εξάµηνο: Ηµεροµηνία: Θέµα 1. Υπογραµµίσατε ή κυκλώσατε ή γράψετε τη λέξη που δίδει ή συµπληρώνει σωστά την πρόταση. (Μονάδες 3). 1. Μια βιοµηχανική

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Διεργασίες Μηχανικής Τροφίμων

Βασικές Διεργασίες Μηχανικής Τροφίμων Βασικές Διεργασίες Μηχανικής Τροφίμων Ενότητα 4: Ψύξη - Κατάψυξη (/3), ΔΩ Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου Σταύρος Π. Γιαννιώτης, Καθηγητής Μηχανικής Τροφίμων Μαθησιακοί Στόχοι Συντελεστής

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΥΣΚΕΥΩΝ ΘΕΡΜΙΚΩΝ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ. 1η ενότητα

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΣΥΣΚΕΥΩΝ ΘΕΡΜΙΚΩΝ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ. 1η ενότητα 1η ενότητα 1. Εναλλάκτης σχεδιάζεται ώστε να θερμαίνει 2kg/s νερού από τους 20 στους 60 C. Το θερμό ρευστό είναι επίσης νερό με θερμοκρασία εισόδου 95 C. Οι συντελεστές συναγωγής στους αυλούς και το κέλυφος

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΑΛΛΑΚΤΕΣ ΜΠΟΪΛΕΡ ΖΕΣΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΧΡΗΣΗΣ Μέρος 1 ο.

ΕΝΑΛΛΑΚΤΕΣ ΜΠΟΪΛΕΡ ΖΕΣΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΧΡΗΣΗΣ Μέρος 1 ο. 1 ΕΝΑΛΛΑΚΤΕΣ ΜΠΟΪΛΕΡ ΖΕΣΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΧΡΗΣΗΣ Μέρος 1 ο. Οι ανάγκες του σύγχρονου ανθρώπου για ζεστό νερό χρήσης, ήταν η αρχική αιτία της επινόησης των εναλλακτών θερμότητας. Στους εναλλάκτες ένα θερμαντικό

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Διεργασίες Μηχανικής Τροφίμων

Βασικές Διεργασίες Μηχανικής Τροφίμων Βασικές Διεργασίες Μηχανικής Τροφίμων Ενότητα 3: Ξήρανση (2/2), 1ΔΩ Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου Σταύρος Π. Γιαννιώτης, Καθηγητής Μηχανικής Τροφίμων Μαθησιακοί Στόχοι Κύριοι τύποι

Διαβάστε περισσότερα

Ήπιες Μορφές Ενέργειας

Ήπιες Μορφές Ενέργειας ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Ήπιες Μορφές Ενέργειας Ενότητα 7: Ηλιακοί Συλλέκτες Καββαδίας Κ.Α. Τμήμα Μηχανολογίας Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό

Διαβάστε περισσότερα

Συνήθεις διαφορικές εξισώσεις προβλήματα οριακών τιμών

Συνήθεις διαφορικές εξισώσεις προβλήματα οριακών τιμών Συνήθεις διαφορικές εξισώσεις προβλήματα οριακών τιμών Οι παρούσες σημειώσεις αποτελούν βοήθημα στο μάθημα Αριθμητικές Μέθοδοι του 5 ου εξαμήνου του ΤΜΜ ημήτρης Βαλουγεώργης Καθηγητής Εργαστήριο Φυσικών

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΙΚΗ ΘΑΝΑΤΩΣΗ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ

ΘΕΡΜΙΚΗ ΘΑΝΑΤΩΣΗ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ ΘΕΡΜΙΚΗ ΘΑΝΑΤΩΣΗ ΜΙΚΡΟΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ 1. Εισαγωγή Η θέρμανση είναι μια μορφή επεξεργασίας, ίσως η πιο ευρέως διαδεδομένη, που χρησιμοποιείται για να θανατώσει ή αδρανοποιήσει τους μικροοργανισμούς (βλαστικές

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΚΑΙ ΑΕΡΟΝΑΥΠΗΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΩΝ ΡΕΥΣΤΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΑΥΤΗΣ

ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΚΑΙ ΑΕΡΟΝΑΥΠΗΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΩΝ ΡΕΥΣΤΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΑΥΤΗΣ ΠΟΛΥΤΕΧΝΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΠΑΤΡΩΝ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΟΛΟΓΩΝ ΚΑΙ ΑΕΡΟΝΑΥΠΗΓΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΩΝ ΡΕΥΣΤΩΝ ΚΑΙ ΕΦΑΡΜΟΓΩΝ ΑΥΤΗΣ Διευθυντής: Διονύσιος-Ελευθ. Π. Μάργαρης, Αναπλ. Καθηγητής ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντικές απόψεις της παροχής ενέργειας στις χηµικές αντιδράσεις.

Περιβαλλοντικές απόψεις της παροχής ενέργειας στις χηµικές αντιδράσεις. Περιβαλλοντικές απόψεις της παροχής ενέργειας στις χηµικές αντιδράσεις. Περίληψη Η επιβάρυνση του περιβάλλοντος που προκαλείται από την παροχή ηλεκτρικής ή θερµικής ενέργειας είναι ιδιαίτερα σηµαντική.

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΙΚΕΣ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ

ΘΕΡΜΙΚΕΣ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ ΘΕΡΜΙΚΕΣ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΕΣ ΓENIKA Θερµική κατεργασία είναι σύνολο διεργασιών που περιλαµβάνει τη θέρµανση και ψύξη µεταλλικού προϊόντος σε στερεά κατάσταση και σε καθορισµένες θερµοκρασιακές και χρονικές συνθήκες.

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Διεργασίες Μηχανικής Τροφίμων

Βασικές Διεργασίες Μηχανικής Τροφίμων Βασικές Διεργασίες Μηχανικής Τροφίμων Ενότητα 8: Εκχύλιση, 1ΔΩ Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου Σταύρος Π. Γιαννιώτης, Καθηγητής Μηχανικής Τροφίμων Μαθησιακοί Στόχοι Τύποι εκχύλισης

Διαβάστε περισσότερα

Οι ιδιότητες των αερίων και καταστατικές εξισώσεις. Θεόδωρος Λαζαρίδης Σημειώσεις για τις παραδόσεις του μαθήματος Φυσικοχημεία Ι

Οι ιδιότητες των αερίων και καταστατικές εξισώσεις. Θεόδωρος Λαζαρίδης Σημειώσεις για τις παραδόσεις του μαθήματος Φυσικοχημεία Ι Οι ιδιότητες των αερίων και καταστατικές εξισώσεις Θεόδωρος Λαζαρίδης Σημειώσεις για τις παραδόσεις του μαθήματος Φυσικοχημεία Ι Τι είναι αέριο; Λέμε ότι μία ουσία βρίσκεται στην αέρια κατάσταση όταν αυθόρμητα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Περιεχόµενο & Χρησιµότητα. Στα πολλά ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ! Καλώς ήλθατε. της ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ! Έχετε κάποια ερώτηση?

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Περιεχόµενο & Χρησιµότητα. Στα πολλά ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ! Καλώς ήλθατε. της ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ! Έχετε κάποια ερώτηση? ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Περιεχόµενο & Χρησιµότητα Καλώς ήλθατε στο µάθηµα της ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ! Έχετε κάποια ερώτηση? ΝΑΙ..ΝΑΙ...ΝΑΙ.!! Σε τι διαφέρει από τα άλλα µαθήµατα της κατεύθυνσης??? Στα πολλά ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ!

Διαβάστε περισσότερα

[ ] = = Συναγωγή Θερμότητας. QW Ahθ θ Ah θ θ. Βασική Προϋπόθεση ύπαρξης της Συναγωγής: Εξίσωση Συναγωγής (Εξίσωση Newton):

[ ] = = Συναγωγή Θερμότητας. QW Ahθ θ Ah θ θ. Βασική Προϋπόθεση ύπαρξης της Συναγωγής: Εξίσωση Συναγωγής (Εξίσωση Newton): Συναγωγή Θερμότητας: Συναγωγή Θερμότητας Μέσω Συναγωγής μεταδίδεται η θερμότητα μεταξύ της επιφάνειας ενός στερεού σώματος και ενός ρευστού το οποίο βρίσκεται σε κίνηση σχετικά με την επιφάνεια και ταυτόχρονα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ 1 η & 2 η : ΟΡΙΑΚΟ ΣΤΡΩΜΑ

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ 1 η & 2 η : ΟΡΙΑΚΟ ΣΤΡΩΜΑ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ 1 η & 2 η : ΟΡΙΑΚΟ ΣΤΡΩΜΑ ΜΕΛΕΤΗ ΣΤΡΩΤΟΥ ΟΡΙΑΚΟΥ ΣΤΡΩΜΑΤΟΣ ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΑΚΙΝΗΤΗ ΟΡΙΖΟΝΤΙΑ ΕΠΙΠΕΔΗ ΕΠΙΦΑΝΕΙΑ Σκοπός της άσκησης Στην παρούσα εργαστηριακή άσκηση γίνεται μελέτη του Στρωτού

Διαβάστε περισσότερα

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΤΗΣ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ

ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΤΗΣ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΤΗΣ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ Η επιστήμη της Θερμοδυναμικής (Thermodynamics) συσχετίζεται με το ποσό της μεταφερόμενης ενέργειας (έργου ή θερμότητας) από ένα σύστημα προς ένα

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρηση ιξώδους λιπαντικών

Μέτρηση ιξώδους λιπαντικών 5 η Εργαστηριακή Άσκηση Μέτρηση ιξώδους λιπαντικών Εργαστήριο Τριβολογίας Μάιος 2011 Αθανάσιος Μουρλάς Η λίπανση Ως λίπανση ορίζεται η παρεμβολή μεταξύ των δύο στοιχείων του τριβοσυστήματος τρίτου κατάλληλου

Διαβάστε περισσότερα

Μεταφορά Θερμότητας. Βρασμός και συμπύκνωση (boiling and condensation)

Μεταφορά Θερμότητας. Βρασμός και συμπύκνωση (boiling and condensation) ΜΜK 312 Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Παραγωγής γής MMK 312 1 Βρασμός και συμπύκνωση (boiing and condenion Όταν η θερμοκρασία ενός υγρού (σε συγκεκριμένη πίεση αυξάνεται μέχρι τη θερμοκρασία

Διαβάστε περισσότερα

Θέρµανση Ψύξη ΚλιµατισµόςΙΙ

Θέρµανση Ψύξη ΚλιµατισµόςΙΙ Θέρµανση Ψύξη ΚλιµατισµόςΙΙ ίκτυα διανοµής αέρα (αερισµού ή κλιµατισµού) Εργαστήριο Αιολικής Ενέργειας Τ.Ε.Ι. Κρήτης ηµήτρης Αλ. Κατσαπρακάκης Μέρηδικτύουδιανοµήςαέρα Ένα δίκτυο διανοµής αέρα εγκατάστασης

Διαβάστε περισσότερα

Καβάλα, Οκτώβριος 2013

Καβάλα, Οκτώβριος 2013 ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙ ΕΥΤΙΚΟ Ι ΡΥΜΑ ΑΝ.ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ - ΘΡΑΚΗΣ Επιχειρησιακό Πρόγραµµα "Ψηφιακή Σύγκλιση" Πράξη: "Εικονικά Μηχανολογικά Εργαστήρια", Κωδικός ΟΠΣ: 304282 «Η Πράξη συγχρηµατοδοτείται από το Ευρωπαϊκό

Διαβάστε περισσότερα

Άσκηση 9. Προσδιορισμός του συντελεστή εσωτερικής

Άσκηση 9. Προσδιορισμός του συντελεστή εσωτερικής 1.Σκοπός Άσκηση 9 Προσδιορισμός του συντελεστή εσωτερικής τριβής υγρών Σκοπός της άσκησης είναι ο πειραματικός προσδιορισμός του συντελεστή εσωτερικής τριβής (ιξώδες) ενός υγρού. Βασικές θεωρητικές γνώσεις.1

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΤΩΝ ΦΑΙΝΟΜΕΝΩΝ ΙΑΧΥΣΗΣ ΣΕ ΠΟΛΥΜΕΡΙΚΑ ΣΩΜΑΤΙ ΙΑ. ΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΥΧΑΙΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΥΜΕΡΙΚΗΣ ΙΑΣΤΟΛΗΣ

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΤΩΝ ΦΑΙΝΟΜΕΝΩΝ ΙΑΧΥΣΗΣ ΣΕ ΠΟΛΥΜΕΡΙΚΑ ΣΩΜΑΤΙ ΙΑ. ΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΥΧΑΙΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΥΜΕΡΙΚΗΣ ΙΑΣΤΟΛΗΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΗ ΠΡΟΣΟΜΟΙΩΣΗ ΤΩΝ ΦΑΙΝΟΜΕΝΩΝ ΙΑΧΥΣΗΣ ΣΕ ΠΟΛΥΜΕΡΙΚΑ ΣΩΜΑΤΙ ΙΑ. ΤΟ ΜΟΝΤΕΛΟ ΤΥΧΑΙΩΝ ΠΟΡΩΝ ΚΑΙ ΠΟΛΥΜΕΡΙΚΗΣ ΙΑΣΤΟΛΗΣ Β. Κανελλόπουλος, Γ. οµπάζης, Χ. Γιαννουλάκης και Κ. Κυπαρισσίδης Τµήµα Χηµικών

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ Ι & ΙΙ Εργαστηριακή Άσκηση 5: ΕΝΑΛΛΑΚΤΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΦΥΣΙΚΩΝ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ Ι & ΙΙ Εργαστηριακή Άσκηση 5: ΕΝΑΛΛΑΚΤΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ Ε Θ Ν Ι Κ Ο Μ Ε Τ Σ Ο Β Ι Ο Π Ο Λ Υ Τ Ε Χ Ν Ε Ι Ο ΣΧΟΛΗ ΧΗΜΙΚΩΝ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΤΟΜΕΑΣ ΙΙ: Σχεδιασμού, Ανάλυσης & Ανάπτυξης Διεργασιών και Συστημάτων ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ & ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΔΙΕΡΓΑΣΙΩΝ Διευθυντής: Ι.

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΟΔΥΝΑΜΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ Η ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΗ ΕΞΙΣΩΣΗ ΤΩΝ ΤΕΛΕΙΩΝ ΑΕΡΙΩΝ

ΘΕΡΜΟΔΥΝΑΜΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ Η ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΗ ΕΞΙΣΩΣΗ ΤΩΝ ΤΕΛΕΙΩΝ ΑΕΡΙΩΝ ΘΕΡΜΟΔΥΝΑΜΙΚΕΣ ΜΕΤΑΒΟΛΕΣ Η ΚΑΤΑΣΤΑΤΙΚΗ ΕΞΙΣΩΣΗ ΤΩΝ ΤΕΛΕΙΩΝ ΑΕΡΙΩΝ Η εξίσωση αυτή εκφράζει μια σχέση μεταξύ της πίεσης, της θερμοκρασίας και του ειδικού όγκου. P v = R Όπου P = πίεση σε Pascal v = Ο ειδικός

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΟΡΜΗΣ - ΡΕΟΛΟΓΙΑ

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΟΡΜΗΣ - ΡΕΟΛΟΓΙΑ ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΟΡΜΗΣ - ΡΕΟΛΟΓΙΑ Ρεολογία Επιστήµη που εξετάζει την ροή και την παραµόρφωση των υλικών κάτω από την άσκηση πίεσης. Η µεταφορά των υγρών στην βιοµηχανία τροφίµων συνδέεται άµεσα

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΚΑΙ ΥΓΡΑΣΙΑ ΣΕ ΘΑΛΑΜΟΥΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ

ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΚΑΙ ΥΓΡΑΣΙΑ ΣΕ ΘΑΛΑΜΟΥΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΚΑΙ ΥΓΡΑΣΙΑ ΣΕ ΘΑΛΑΜΟΥΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΦΡΟΥΤΩΝ ΚΑΙ ΛΑΧΑΝΙΚΩΝ Νίκος Χαριτωνίδης, Πολιτικός Μηχ/κός ΕΜΠ, M.Eng Univ. οf Sheffield, Πρόεδρος Σ ΨΥΓΕΙΑ ΑΛΑΣΚΑ food logistics, ιευθυντής Cryologic Εκπαιδευτική

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑΞΙΝOΜΗΣΗ ΦΛΟΓΩΝ ΒΑΘΜΟΣ ΑΠΟ ΟΣΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΚΑΥΣΗΣ. Μ. Φούντη Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών, 2004

ΤΑΞΙΝOΜΗΣΗ ΦΛΟΓΩΝ ΒΑΘΜΟΣ ΑΠΟ ΟΣΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΚΑΥΣΗΣ. Μ. Φούντη Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών, 2004 ΤΑΞΙΝOΜΗΣΗ ΦΛΟΓΩΝ ΒΑΘΜΟΣ ΑΠΟ ΟΣΗΣ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΚΑΥΣΗΣ Μ. Φούντη Σχολή Μηχανολόγων Μηχανικών, 2004 Oρισµός φλόγας Ογεωµετρικός τόπος στον οποίο λαµβάνει χώρα το µεγαλύτερο ενεργειακό µέρος της χηµικής µετατροπής

Διαβάστε περισσότερα

Βασικές Διεργασίες Μηχανικής Τροφίμων

Βασικές Διεργασίες Μηχανικής Τροφίμων Βασικές Διεργασίες Μηχανικής Τροφίμων Ενότητα 7: Φυγοκέντριση, 1ΔΩ Τμήμα: Επιστήμης Τροφίμων και Διατροφής Του Ανθρώπου Σταύρος Π. Γιαννιώτης, Καθηγητής Μηχανικής Τροφίμων Μαθησιακοί Στόχοι Αρχή λειτουργίας

Διαβάστε περισσότερα

4 Τριβές σε Σωλήνες και Εξαρτήματα

4 Τριβές σε Σωλήνες και Εξαρτήματα 4 Τριβές σε Σωλήνες και Εξαρτήματα 4.1 Εισαγωγή 4.1.1 ΜΟΡΙΑΚΗ ΘΕΩΡΗΣΗ ΤΗΣ ΚΙΝΗΣΗΣ ΤΩΝ ΡΕΥΣΤΩΝ Ένα ρευστό δεν είναι παρά ένα σύνολο μορίων, τα οποία αφενός κινούνται (έχουν κινητική ενέργεια) και αφετέρου

Διαβάστε περισσότερα

5 Μετρητές παροχής. 5.1Εισαγωγή

5 Μετρητές παροχής. 5.1Εισαγωγή 5 Μετρητές παροχής 5.Εισαγωγή Τρεις βασικές συσκευές, με τις οποίες μπορεί να γίνει η μέτρηση της ογκομετρικής παροχής των ρευστών, είναι ο μετρητής Venturi (ή βεντουρίμετρο), ο μετρητής διαφράγματος (ή

Διαβάστε περισσότερα

l R= ρ Σε ηλεκτρικό αγωγό µήκους l και διατοµής A η αντίσταση δίνεται από την εξίσωση: (1)

l R= ρ Σε ηλεκτρικό αγωγό µήκους l και διατοµής A η αντίσταση δίνεται από την εξίσωση: (1) ΑΓΩΓΙΜΟΤΗΤΑ ΗΕΚΤΡΟΥΤΩΝ Θέµα ασκήσεως Μελέτη της µεταβολής της αγωγιµότητας ισχυρού και ασθενούς ηλεκτρολύτη µε την συγκέντρωση, προσδιορισµός της µοριακής αγωγιµότητας σε άπειρη αραίωση ισχυρού οξέος,

Διαβάστε περισσότερα

ΥδροδυναµικέςΜηχανές

ΥδροδυναµικέςΜηχανές ΥδροδυναµικέςΜηχανές Χαρακτηριστικές καµπύλες υδροστροβίλων Εργαστήριο Αιολικής Ενέργειας Τ.Ε.Ι. Κρήτης ηµήτρης Αλ. Κατσαπρακάκης Θεωρητικήχαρακτηριστική υδροστροβίλου Θεωρητική χαρακτηριστική υδροστροβίλου

Διαβάστε περισσότερα

στρώµατα του ρευστού έχουν κοινή επιφάνεια Α και βαθµίδα ταχύτητας

στρώµατα του ρευστού έχουν κοινή επιφάνεια Α και βαθµίδα ταχύτητας Γενικά Ιξώδες Κατά τν ροή ρευστού µέσα από αγωγό απαιτείται άσκσ διαφοράς πιέσεως µεταξύ των άκρων του αγωγού για να υπερνικθούν οι δυνάµεις συνοχής µεταξύ των µορίων του ρευστού. Το ιξώδες, το οποίο είναι

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Ισοζύγιο µηχανικής ενέργειας

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ. Ισοζύγιο µηχανικής ενέργειας ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Συστήµατα µεταφοράς ρευστών Ισοζύγιο µηχανικής ενέργειας Η αντίσταση στην ροή και η κίνηση ρευστών µέσα σε σωληνώσεις επιτυγχάνεται µε την παροχή ενέργειας ή απλά µε την αλλαγή της δυναµικής

Διαβάστε περισσότερα

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ

ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ ΠΟΙΟΤΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ 1 Ποιότητα και Ποιοτικός Έλεγχος Ο όρος «ποιότητα» συχνά χρησιµοποιείται χωρίς την πραγµατική της έννοια. ηλαδή δεν προσδιορίζεται αν το προϊόν στο οποίο αναφέρεται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ: ΤΡΟΦΙΜΑ - ΒΙΟΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ Σκοπός: εκπαίδευση - Βιοτεχνολογία - Επιστήµη και Τεχνολογία Τροφίµων συστατικά τροφίµων διεργασίες επεξεργασίας/συντήρησης τροφίµων ποιότητα, υγιεινή και συσκευασία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΜΠ. Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ

ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΜΠ. Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ ΔΙΑΣΦΑΛΙΣΗ ΠΟΙΟΤΗΤΑΣ ΣΤΑ ΤΡΟΦΙΜΑ Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ ΕΜΠ Εργαστήριο Χημείας και Τεχνολογίας Τροφίμων Σχολή Χημικών Μηχανικών ΕΜΠ Π. Ταούκης, Αν. Καθ. ΕΜΠ Κ. Τζιά, Καθ. ΕΜΠ, Β. Ωραιοπούλου, Καθ. ΕΜΠ Ποιότητα

Διαβάστε περισσότερα

Ενεργό Ύψος Εκποµπής. Επίδραση. Ανύψωση. του θυσάνου Θερµική. Ανύψωση. ανύψωση θυσάνου σε συνθήκες αστάθειας ή ουδέτερης στρωµάτωσης.

Ενεργό Ύψος Εκποµπής. Επίδραση. Ανύψωση. του θυσάνου Θερµική. Ανύψωση. ανύψωση θυσάνου σε συνθήκες αστάθειας ή ουδέτερης στρωµάτωσης. Ενεργό Ύψος Εκποµπής Επίδραση κτιρίου και κατώρευµα καµινάδας Ανύψωση του θυσάνου Θερµική ανύψωση θυσάνου σε συνθήκες αστάθειας ή ουδέτερης στρωµάτωσης Θερµική ανύψωση θυσάνου σε συνθήκες ευστάθειας Ανύψωση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΞΙΟΠΙΣΤΙΑ ΚΑΙ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ Συμπληρωματικές Σημειώσεις Δημήτριος Παντελής. Pr T T0

ΑΞΙΟΠΙΣΤΙΑ ΚΑΙ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ Συμπληρωματικές Σημειώσεις Δημήτριος Παντελής. Pr T T0 ΑΞΙΟΠΙΣΤΙΑ ΚΑΙ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ Συμπληρωματικές Σημειώσεις Δημήτριος Παντελής Δεσμευμένη αξιοπιστία Η δεσμευμένη αξιοπιστία R t είναι η πιθανότητα το σύστημα να λειτουργήσει για χρονικό

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Μηχανικής Ρευστών. Εργασία 1 η : Πτώση πίεσης σε αγωγό κυκλικής διατομής

Εργαστήριο Μηχανικής Ρευστών. Εργασία 1 η : Πτώση πίεσης σε αγωγό κυκλικής διατομής Εργαστήριο Μηχανικής Ρευστών Εργασία 1 η : Πτώση πίεσης σε αγωγό κυκλικής διατομής Ονοματεπώνυμο:Κυρκιμτζής Γιώργος Σ.Τ.Ε.Φ. Οχημάτων - Εξάμηνο Γ Ημερομηνία εκτέλεσης Πειράματος : 12/4/2000 Ημερομηνία

Διαβάστε περισσότερα

ΗλιακοίΣυλλέκτες. Γιάννης Κατσίγιαννης

ΗλιακοίΣυλλέκτες. Γιάννης Κατσίγιαννης ΗλιακοίΣυλλέκτες Γιάννης Κατσίγιαννης Ηλιακοίσυλλέκτες Ο ηλιακός συλλέκτης είναι ένα σύστηµα που ζεσταίνει συνήθως νερό ή αέρα χρησιµοποιώντας την ηλιακή ακτινοβολία Συνήθως εξυπηρετεί ανάγκες θέρµανσης

Διαβάστε περισσότερα

Περιβαλλοντική Χημεία

Περιβαλλοντική Χημεία ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ Ανώτατο Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά Τεχνολογικού Τομέα Περιβαλλοντική Χημεία Εργαστηριακό Μέρος Ενότητα 3: Ισοζύγιο Ενέργειας Ευάγγελος Φουντουκίδης Τμήμα Πολιτικών Μηχανικών Τ.Ε. Άδειες

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΟΧΗΜΕΙΑ. Είδη ενέργειας ΘΕΡΜΟΔΥΝΑΜΙΚΟΙ ΟΡΙΣΜΟΙ

ΘΕΡΜΟΧΗΜΕΙΑ. Είδη ενέργειας ΘΕΡΜΟΔΥΝΑΜΙΚΟΙ ΟΡΙΣΜΟΙ ΘΕΡΜΟΧΗΜΕΙΑ Όλες οι χημικές αντιδράσεις περιλαμβάνουν έκλυση ή απορρόφηση ενέργειας υπό μορφή θερμότητας. Η γνώση του ποσού θερμότητας που συνδέεται με μια χημική αντίδραση έχει και πρακτική και θεωρητική

Διαβάστε περισσότερα

Ροπή αδράνειας. q Ας δούµε την ροπή αδράνειας ενός στερεού περιστροφέα: I = m(2r) 2 = 4mr 2

Ροπή αδράνειας. q Ας δούµε την ροπή αδράνειας ενός στερεού περιστροφέα: I = m(2r) 2 = 4mr 2 ΦΥΣ 131 - Διαλ.22 1 Ροπή αδράνειας q Ας δούµε την ροπή αδράνειας ενός στερεού περιστροφέα: m (α) m (β) m r r 2r 2 2 I =! m i r i = 2mr 2 1 I = m(2r) 2 = 4mr 2 Ø Είναι δυσκολότερο να προκαλέσεις περιστροφή

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΒΕΛΤΙΣΤΗΣ ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΤΕΥΞΗ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΙΑΤΗΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΞΗΡΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΕ ΥΝΑΜΙΚΕΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ

ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΒΕΛΤΙΣΤΗΣ ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΤΕΥΞΗ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΙΑΤΗΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΞΗΡΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΕ ΥΝΑΜΙΚΕΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ ΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ ΒΕΛΤΙΣΤΗΣ ΣΥΣΚΕΥΑΣΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΙΤΕΥΞΗ ΜΕΓΙΣΤΗΣ ΙΑΤΗΡΗΣΙΜΟΤΗΤΑΣ ΞΗΡΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΕ ΥΝΑΜΙΚΕΣ ΣΥΝΘΗΚΕΣ ΣΥΝΤΗΡΗΣΗΣ Π. Σ. Ταούκης, Γ. Ι. Κατσαρός, Β. Καπόπουλος, Ε. ερµεσονλούογλου Εργ. Χηµείας

Διαβάστε περισσότερα

Ανάδευση και ανάμιξη Ασκήσεις

Ανάδευση και ανάμιξη Ασκήσεις 1. Σε μια δεξαμενή, με διάμετρο Τ = 1.2 m και συνολικό ύψος 1.8 m και ύψος πλήρωσης υγρού Η = 1.2 m, αναδεύεται υγρό latex (ρ = 800 kg/m 3, μ = 10 ) με ναυτική προπέλα (τετρ. βήμα, 3 πτερύγια, D = 0.36

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5 Eναλλάκτες Θερμότητας

Κεφάλαιο 5 Eναλλάκτες Θερμότητας Κεφάλαιο 5 Eναλλάκτες Θερμότητας 5. Εισαγωγή Σε πολλές εφαρμογές απαιτείται η μετάδοση θερμότητας μεταξύ δύο ρευστών. Οι διεργασίες αυτές λαμβάνουν χώρα σε συσκευές που αποκαλούνται εναλλάκτες θερμότητας

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ: ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ-Ι ΙΟΤΗΤΕΣ-ΡΕΟΛΟΓΙΑ-ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑ- ΠΟΙΟΤΗΤΑ- ΣΥΚΕΥΑΣΙΑ

ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ: ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ-Ι ΙΟΤΗΤΕΣ-ΡΕΟΛΟΓΙΑ-ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑ- ΠΟΙΟΤΗΤΑ- ΣΥΚΕΥΑΣΙΑ E. M. ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ: ΣΥΣΤΑΤΙΚΑ-Ι ΙΟΤΗΤΕΣ-ΡΕΟΛΟΓΙΑ-ΜΙΚΡΟΒΙΟΛΟΓΙΑ- ΠΟΙΟΤΗΤΑ- ΣΥΚΕΥΑΣΙΑ Κ. Τζιά, Π. Ταούκης, Β. Ωραιοπούλου ΕΠΙΣΤΗΜΗ ΚΑΙ ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΠΑΡΑ

Διαβάστε περισσότερα

Generated by Foxit PDF Creator Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. ΑΣΚΗΣΗ ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΥΓΡΟΥ

Generated by Foxit PDF Creator Foxit Software http://www.foxitsoftware.com For evaluation only. ΑΣΚΗΣΗ ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΥΓΡΟΥ ΑΣΚΗΣΗ 13 ΜΕΤΡΗΣΗ ΤΗΣ ΕΙΔΙΚΗΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΥΓΡΟΥ ΜΕΡΟΣ ΠΡΩΤΟ ΒΑΣΙΚΕΣ ΘΕΩΡΗΤΙΚΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ 1.1. Εσωτερική ενέργεια Γνωρίζουμε ότι τα μόρια των αερίων κινούνται άτακτα και προς όλες τις διευθύνσεις με ταχύτητες,

Διαβάστε περισσότερα

Εργαστήριο Μετάδοσης Θερμότητας

Εργαστήριο Μετάδοσης Θερμότητας ΑΣΚΗΣΗ ΕΝΑΛΛΑΚΤΩΝ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ ΣΚΟΠΟΣ Ο υπολογισμός του μεταφερόμενου ποσού θερμότητας σε εναλλάκτη ομόκεντρων σωλήνων, ο συνολικός θερμικός βαθμός απόδοσης, οι θερμοκρασιακές αποδόσεις των δύο ρευμάτων

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΣΤΑΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ. Οι εφαρμογές της διαστατικής ανάλυσης είναι:

ΔΙΑΣΤΑΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ. Οι εφαρμογές της διαστατικής ανάλυσης είναι: ΔΙΑΣΤΑΤΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ Χρήσεις της διαστατικής ανάλυσης Η διαστατική ανάλυση είναι μία τεχνική που κάνει χρήση της μελέτης των διαστάσεων για τη λύση των προβλημάτων της Ρευστομηχανικής. Οι εφαρμογές της διαστατικής

Διαβάστε περισσότερα

Υπολογισµός ιδιοτήτων ροής ιδιοτήτων µεταφοράς µε µεθόδους Μοριακής υναµικής

Υπολογισµός ιδιοτήτων ροής ιδιοτήτων µεταφοράς µε µεθόδους Μοριακής υναµικής Υπολογισµός ιδιοτήτων ροής ιδιοτήτων µεταφοράς µε µεθόδους Μοριακής υναµικής Η έρευνα χρηµατοδοτείται από τη ΓΓΕΤ, στο πλαίσιο του προγράµµατος ΠΕΝΕ 03Ε 588. Φίλιππος Σοφός Υποψήφιος διδάκτωρ Επιβλέποντες:

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΡΜΙΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ ΤΟΙΧΟΥ TROMBE & ΤΟΙΧΟΥ ΜΑΖΑΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΜΕΝΩΝ ΩΣ ΔΕΞΑΜΕΝΗ ΝΕΡΟΥ ΜΕ ΤΟΙΧΩΜΑΤΑ ΑΠΟ ΜΑΡΜΑΡΟ

ΘΕΡΜΙΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ ΤΟΙΧΟΥ TROMBE & ΤΟΙΧΟΥ ΜΑΖΑΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΜΕΝΩΝ ΩΣ ΔΕΞΑΜΕΝΗ ΝΕΡΟΥ ΜΕ ΤΟΙΧΩΜΑΤΑ ΑΠΟ ΜΑΡΜΑΡΟ ΘΕΡΜΙΚΗ ΑΠΟΔΟΣΗ ΤΟΙΧΟΥ TROMBE & ΤΟΙΧΟΥ ΜΑΖΑΣ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΣΜΕΝΩΝ ΩΣ ΔΕΞΑΜΕΝΗ ΝΕΡΟΥ ΜΕ ΤΟΙΧΩΜΑΤΑ ΑΠΟ ΜΑΡΜΑΡΟ Α1) ΓΕΝΙΚΗ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΗΛΙΑΚΟΥ ΤΟΙΧΟΥ Ο ηλιακός τοίχος Trombe και ο ηλιακός τοίχος μάζας αποτελούν

Διαβάστε περισσότερα

Συστήματα Θέρμανσης θερμοκηπίων. Εργαστήριο Γεωργικών Κατασκευών και Ελέγχου Περιβάλλοντος Ν. Κατσούλας, Κ. Κίττας

Συστήματα Θέρμανσης θερμοκηπίων. Εργαστήριο Γεωργικών Κατασκευών και Ελέγχου Περιβάλλοντος Ν. Κατσούλας, Κ. Κίττας Συστήματα Θέρμανσης θερμοκηπίων Εργαστήριο Γεωργικών Κατασκευών και Ελέγχου Περιβάλλοντος Ν. Κατσούλας, Κ. Κίττας Θέρμανση Μη θερμαινόμενα Ελαφρώς θερμαινόμενα Πλήρως θερμαινόμενα θερμοκήπια Συστήματα

Διαβάστε περισσότερα

ΕΝΩΣΗ ΚΥΠΡΙΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ

ΕΝΩΣΗ ΚΥΠΡΙΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ ΕΝΩΣΗ ΚΥΠΡΙΩΝ ΦΥΣΙΚΩΝ 2 Η ΠΑΓΚΥΠΡΙΑ ΟΛΥΜΠΙΑ Α ΦΥΣΙΚΗΣ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κυριακή, 16 Απριλίου 2006 Ώρα: 10:30 13.00 Προτεινόµενες Λύσεις ΜΕΡΟΣ Α 1. α) Η πυκνότητα του υλικού υπολογίζεται από τη m m m σχέση d

Διαβάστε περισσότερα

5 η ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ

5 η ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ 5.1 5 η ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΜΕΤΡΗΣΗ ΙΞΩΔΟΥΣ ΥΓΡΩΝ ΛΙΠΑΝΤΙΚΩΝ 5.1 Γενικά Το ιξώδες είναι χαρακτηριστική φυσική ιδιότητα ενός ρευστού. Σαν φυσικό μέγεθος, είναι μέτρο της εσωτερικής τριβής ενός ρευστού και,

Διαβάστε περισσότερα

Είδη Συλλεκτών. 1.1 Συλλέκτες χωρίς κάλυμμα

Είδη Συλλεκτών. 1.1 Συλλέκτες χωρίς κάλυμμα ΕΝΩΣΗ ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΩΝ ΗΛΙΑΚΗΣ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΣΕΜΙΝΑΡΙΟ ΘΕΡΜΙΚΩΝ ΗΛΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ Είδη Συλλεκτών ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΑΚΗ ΡΟΖA υπ. Διδ. Μηχ. Μηχ. ΕΜΠ MSc Environmental Design & Engineering Φυσικός Παν. Αθηνών ΚΑΠΕ - ΤΜΗΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Πείραμα 2 Αν αντίθετα, στο δοχείο εισαχθούν 20 mol ΗΙ στους 440 ºC, τότε το ΗΙ διασπάται σύμφωνα με τη χημική εξίσωση: 2ΗΙ(g) H 2 (g) + I 2 (g)

Πείραμα 2 Αν αντίθετα, στο δοχείο εισαχθούν 20 mol ΗΙ στους 440 ºC, τότε το ΗΙ διασπάται σύμφωνα με τη χημική εξίσωση: 2ΗΙ(g) H 2 (g) + I 2 (g) Α. Θεωρητικό μέρος Άσκηση 5 η Μελέτη Χημικής Ισορροπίας Αρχή Le Chatelier Μονόδρομες αμφίδρομες αντιδράσεις Πολλές χημικές αντιδράσεις οδηγούνται, κάτω από κατάλληλες συνθήκες, σε κατάσταση ισορροπίας

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΘΕΩΡΗΤΙΚΩΝ ΕΡΩΤΗΣΕΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 1. Πώς ορίζεται η περίσσεια αέρα και η ισχύς μίγματος σε μία καύση; 2. Σε ποιές περιπτώσεις παρατηρείται μή μόνιμη μετάδοση της θερμότητας; 3. Τί είναι η αντλία

Διαβάστε περισσότερα

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Θετ.- τεχ. κατεύθυνσης

ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Θετ.- τεχ. κατεύθυνσης 1 ΔΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΦΥΣΙΚΗΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ Θετ.- τεχ. κατεύθυνσης ΘΕΜΑ 1 ο : Σε κάθε μια από τις παρακάτω προτάσεις να βρείτε τη μια σωστή απάντηση: 1. Μια ποσότητα ιδανικού αέριου εκτονώνεται ισόθερμα μέχρι τετραπλασιασμού

Διαβάστε περισσότερα

Διάδοση Θερμότητας. (Αγωγή / Μεταφορά με τη βοήθεια ρευμάτων / Ακτινοβολία)

Διάδοση Θερμότητας. (Αγωγή / Μεταφορά με τη βοήθεια ρευμάτων / Ακτινοβολία) Διάδοση Θερμότητας (Αγωγή / Μεταφορά με τη βοήθεια ρευμάτων / Ακτινοβολία) Τρόποι διάδοσης θερμότητας Με αγωγή Με μεταφορά (με τη βοήθεια ρευμάτων) Με ακτινοβολία άλλα ΠΑΝΤΑ από το θερμότερο προς το ψυχρότερο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΣΚΗΣΗ ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΣΗΣ 1 2 1

ΑΣΚΗΣΗ ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΣΗΣ 1 2 1 ΑΣΚΗΣΗ ΘΕΡΜΟΜΟΝΩΣΗΣ 1 2 1 ΓΕΝΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ 3 ΘΕΡΜΟΤΗΤΑ, Q ( W h ) ΜΕΤΑΔΟΣΗ ΘΕΡΜΟΤΗΤΑΣ Μεταφορά ενέργειας με: Θερμική αγωγή ή Θερμική μεταβίβαση ή με συναγωγιμότητα (μεταφορά θερμότητας στην επιφάνεια επαφής

Διαβάστε περισσότερα

Νίκος Χαριτωνίδης. Πρόλογος

Νίκος Χαριτωνίδης. Πρόλογος Πρόλογος Η ψύξη είναι σήµερα η πιο διαδοµένη µέθοδος διατήρησης των ευπαθών προϊόντων, όπως είναι τα τρόφιµα. Η επιστήµη της Βιοµηχανικής Ψύξης έχει σήµερα ξεχωριστή θέση και παίζει σηµαντικό ρόλο στην

Διαβάστε περισσότερα

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΡΕΥΣΤΩΝ. Πτώση πίεσης σε αγωγό σταθερής διατομής 2η εργαστηριακή άσκηση. Βλιώρα Ευαγγελία

ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΡΕΥΣΤΩΝ. Πτώση πίεσης σε αγωγό σταθερής διατομής 2η εργαστηριακή άσκηση. Βλιώρα Ευαγγελία ΜΗΧΑΝΙΚΗ ΡΕΥΣΤΩΝ Πτώση πίεσης σε αγωγό σταθερής διατομής 2η εργαστηριακή άσκηση Βλιώρα Ευαγγελία ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 2014 Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης Σκοπός της εργαστηριακής άσκησης είναι ο υπολογισμός της

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΗ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ

ΦΥΣΙΚΗ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΦΥΣΙΚΗ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΙΑΓΩΝΙΣΜΑ ΘΕΜΑ 1 Α) Τί είναι µονόµετρο και τί διανυσµατικό µέγεθος; Β) Τί ονοµάζουµε µετατόπιση και τί τροχιά της κίνησης; ΘΕΜΑ 2 Α) Τί ονοµάζουµε ταχύτητα ενός σώµατος και ποιά η µονάδα

Διαβάστε περισσότερα

Επίδραση του συνδυασμού μόνωσης και υαλοπινάκων στη μεταβατική κατανάλωση ενέργειας των κτιρίων

Επίδραση του συνδυασμού μόνωσης και υαλοπινάκων στη μεταβατική κατανάλωση ενέργειας των κτιρίων Επίδραση του συνδυασμού μόνωσης και υαλοπινάκων στη μεταβατική κατανάλωση ενέργειας των κτιρίων Χ. Τζιβανίδης, Λέκτορας Ε.Μ.Π. Φ. Γιώτη, Μηχανολόγος Μηχανικός, υπ. Διδάκτωρ Ε.Μ.Π. Κ.Α. Αντωνόπουλος, Καθηγητής

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ (T.E.I.) ΑΘΗΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Υπεύθυνος: Δρ. Ευάγγελος Σ.

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ (T.E.I.) ΑΘΗΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Υπεύθυνος: Δρ. Ευάγγελος Σ. ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ (T.E.I.) ΑΘΗΝΑΣ ΤΜΗΜΑ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑΣ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Υπεύθυνος: Δρ. Ευάγγελος Σ. Λάζος Εισαγωγή στην Επεξεργασία Τροφίμων ΕΠΕΞΕΡΓΑΣΙΑ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Ι Ερωτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

6.2. ΤΗΞΗ ΚΑΙ ΠΗΞΗ, ΛΑΝΘΑΝΟΥΣΕΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΕΣ

6.2. ΤΗΞΗ ΚΑΙ ΠΗΞΗ, ΛΑΝΘΑΝΟΥΣΕΣ ΘΕΡΜΟΤΗΤΕΣ 45 6.1. ΓΕΝΙΚΑ ΠΕΡΙ ΦΑΣΕΩΝ ΜΕΤΑΤΡΟΠΕΣ ΦΑΣΕΩΝ Όλα τα σώµατα,στερεά -ά-αέρια, που υπάρχουν στη φύση βρίσκονται σε µια από τις τρεις φάσεις ή σε δύο ή και τις τρεις. Όλα τα σώµατα µπορεί να αλλάξουν φάση

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΝΕΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ

ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΝΕΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΝΕΩΝ ΤΡΟΦΙΜΩΝ Μέλη ΔΕΠ: Δ. Μαρίνος Κουρής Ζ. Μαρούλης Γ. Ζιώμας Μ. Κροκίδα Επιστημονικό προσωπικό: Ν. Παναγιώτου Χ. Μπουκουβάλας Π. Μιχαηλίδης Υποψήφιοι Διδάκτορες: Π. Ελένη Κ. Καββαδίας Ι. Κατσαβού

Διαβάστε περισσότερα

Πίνακας Περιεχομένων

Πίνακας Περιεχομένων κεφάλαιο 1 Ασφάλεια των Τροφίμων 1.1 Ποιότητα...19 1.2 Ασφάλεια...20 1.3 Σχέση Ποιότητας και Ασφάλειας...21 1.4 Προαπαιτούμενα του HACCP...21 1.4.1 Υποδομή-εγκαταστάσεις...22 1.4.2 Εκπαίδευση...24 1.4.3

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΡΗΣΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΕ ΠΥΡΓΟΥΣ ΨΥΞΗΣ

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΧΡΗΣΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΕ ΠΥΡΓΟΥΣ ΨΥΞΗΣ ΧΡΗΣΗ ΟΖΟΝΤΟΣ ΣΤΗΝ ΚΑΤΕΡΓΑΣΙΑ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΣΕ ΠΥΡΓΟΥΣ ΨΥΞΗΣ Η χρήση του όζοντος για την κατεργασία νερού σε πύργους ψύξης αυξάνει σηµαντικά τα τελευταία χρόνια και αρκετές έρευνες και εφαρµογές που έχουν

Διαβάστε περισσότερα

Β' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΦΥΣΙΚΗ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ

Β' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΦΥΣΙΚΗ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ 1 Β' ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΤΙΚΗ & ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΗ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΗ ΦΥΣΙΚΗ ΕΚΦΩΝΗΣΕΙΣ ΘΕΜΑ Α Στις ερωτήσεις 1 έως 4 να γράψετε στο τετράδιο σας τον αριθµό της ερώτησης και δίπλα σε κάθε αριθµό το γράµµα που αντιστοιχεί στη σωστή

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στην Μεταφορά Θερμότητας

Εισαγωγή στην Μεταφορά Θερμότητας Εισαγωγή στην Μεταφορά Θερμότητας ΜΜΚ 312 Μεταφορά Θερμότητας Τμήμα Μηχανικών Μηχανολογίας και Κατασκευαστικής Διάλεξη 1 MMK 312 Μεταφορά Θερμότητας Κεφάλαιο 1 1 Μεταφορά Θερμότητας - Εισαγωγή Η θερμότητα

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΣΚΕΥΗ ΜΕΤΡΗΣΗΣ ΙΞΩΔΟΥΣ ΥΓΡΩΝ

ΣΥΣΚΕΥΗ ΜΕΤΡΗΣΗΣ ΙΞΩΔΟΥΣ ΥΓΡΩΝ Environmental Fluid Mechanics Laboratory University of Cyprus Department Of Civil & Environmental Engineering ΣΥΣΚΕΥΗ ΜΕΤΡΗΣΗΣ ΙΞΩΔΟΥΣ ΥΓΡΩΝ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ ΟΔΗΓΙΩΝ HM 134 ΣΥΣΚΕΥΗ ΜΕΤΡΗΣΗΣ ΙΞΩΔΟΥΣ ΥΓΡΩΝ Εγχειρίδιο

Διαβάστε περισσότερα

Τ Ε Χ Ν Ο Λ Ο Γ Ι Α Κ Λ Ι Μ Α Τ Ι Σ Μ Ο Υ ( Ε ) - Φ Ο Ρ Τ Ι Α 1

Τ Ε Χ Ν Ο Λ Ο Γ Ι Α Κ Λ Ι Μ Α Τ Ι Σ Μ Ο Υ ( Ε ) - Φ Ο Ρ Τ Ι Α 1 Τ Ε Χ Ν Ο Λ Ο Γ Ι Α Κ Λ Ι Μ Α Τ Ι Σ Μ Ο Υ ( Ε ) - Φ Ο Ρ Τ Ι Α 1 ΦΟΡΤΙΑ Υπό τον όρο φορτίο, ορίζεται ουσιαστικά το πoσό θερµότητας, αισθητό και λανθάνον, που πρέπει να αφαιρεθεί, αντίθετα να προστεθεί κατά

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΓΡΑΠΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ

ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΓΡΑΠΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΓΡΑΠΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 1. Να υπολογιστεί η μαζική παροχή του ατμού σε (kg/h) που χρησιμοποιείται σε ένα θερμαντήρα χυμού με τα παρακάτω στοιχεία: αρχική θερμοκρασία χυμού 20 C, τελική θερμοκρασία

Διαβάστε περισσότερα

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΕΙΑ ΙΙΙ. Διάχυση Συναγωγή. Δημήτριος Τσιπλακίδης e mail: dtsiplak@chem.auth.gr url: users.auth.gr/~dtsiplak

ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΕΙΑ ΙΙΙ. Διάχυση Συναγωγή. Δημήτριος Τσιπλακίδης e mail: dtsiplak@chem.auth.gr url: users.auth.gr/~dtsiplak 1 ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΕΙΑ ΙΙΙ Διάχυση Συναγωγή Δημήτριος Τσιπλακίδης e mail: dtsiplak@chem.auth.gr url: users.auth.gr/~dtsiplak Μεταφορά μάζας Κινητήρια δύναμη: Διαφορά συγκέντρωσης, ΔC Μηχανισμός: Διάχυση (diffusion)

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΟ ΙΞΩΔΕΣ ΔΙΑΦΑΝΩΝ ΚΑΙ ΑΔΙΑΦΑΝΩΝ ΥΓΡΩΝ (ASTM D 445, IP 71)

ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΟ ΙΞΩΔΕΣ ΔΙΑΦΑΝΩΝ ΚΑΙ ΑΔΙΑΦΑΝΩΝ ΥΓΡΩΝ (ASTM D 445, IP 71) ΘΕΩΡΙΑ Ιξώδες ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΑΚΗ ΑΣΚΗΣΗ ΚΙΝΗΜΑΤΙΚΟ ΙΞΩΔΕΣ ΔΙΑΦΑΝΩΝ ΚΑΙ ΑΔΙΑΦΑΝΩΝ ΥΓΡΩΝ (ASTM D 445, IP 71) Το ιξώδες είναι η ιδιότητα που έχει ένα ρευστό να παρουσιάζει αντίσταση κατά τη ροή του, ως αποτέλεσμα

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΗΣ ΑΕΡΟΔΥΝΑΜΙΚΗΣ

ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΗΣ ΑΕΡΟΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΕΣ ΣΤΟ ΧΩΡΟ ΤΗΣ ΑΕΡΟΔΥΝΑΜΙΚΗΣ ΠΑΡΙΑΝΟΥ ΘΕΟΔΩΡΑ 2014 Από πολύ νωρίς το σχήμα των οχημάτων επηρέασε σε μεγάλο βαθμό κατασκευαστές, επιστήμονες και μηχανικούς καθώς συνδέεται άμεσα με την αεροδυναμική

Διαβάστε περισσότερα

Βοηθητική Ενέργεια. Φορτίο. Αντλία φορτίου. Σχήμα 4.1.1: Τυπικό ηλιακό θερμικό σύστημα

Βοηθητική Ενέργεια. Φορτίο. Αντλία φορτίου. Σχήμα 4.1.1: Τυπικό ηλιακό θερμικό σύστημα Κεφάλαιο 4: ΗΛΙΑΚΑ - ΘΕΡΜΙΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ 4.1 Τυπικό ηλιακό θερμικό σύστημα Ένα σύστημα που μετατρέπει ηλιακή ενέργεια σε θερμική ενέργεια ονομάζεται ηλιακό θερμικό σύστημα. Πρόκειται για συστήματα που είναι

Διαβάστε περισσότερα