Ο ρόλος των αιθυλεστέρων ω-3 λιπαρών οξέων στην πρόληψη και αντιμετώπιση των καρδιοαγγειακών παθήσεων

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Ο ρόλος των αιθυλεστέρων ω-3 λιπαρών οξέων στην πρόληψη και αντιμετώπιση των καρδιοαγγειακών παθήσεων"

Transcript

1 Ο ρόλος των αιθυλεστέρων ω-3 λιπαρών οξέων στην πρόληψη και αντιμετώπιση των καρδιοαγγειακών παθήσεων

2 Λιπαρά οξέα και διατροφή Η σωστή και ισορροπημένη διατροφή του ανθρώπου πρέπει να περιλαμβάνει απαραίτητα ζωικά και φυτικά λίπη που προσφέρουν σημαντικές ποσότητες ενέργειας, αλλά και πολλές σημαντικές βιολογικές δράσεις για τον οργανισμό. Τα ζωικά λίπη, όπως το βούτυρο, το λίπος του κρέατος είναι στερεά, ενώ οι φυτικές λιπαρές ύλες, όπως το ελαιόλαδο, το καλαμποκέλαιο κ.λπ. είναι υγρά. Από χημική άποψη τα λίπη και τα φυτικά έλαια είναι τριγλυκερίδια, δηλαδή τριεστέρες της γλυκερόλης με τρία καρβοξυλικάοξέαπουφέρουνανθρακικές αλυσίδες μεγάλου μήκους.

3 Λιπαρά οξέα Τα λιπαρά οξέα διακρίνονται σε κορεσμένα λιπαρά οξέα (saturated fatty acids, SFA) αν δεν διαθέτουν διπλούς δεσμούς στην αλειφατική αλυσίδα και σε ακόρεστα λιπαρά οξέα (unsaturated fatty acids, UFA). Αν τα τελευταία διαθέτουν ένα διπλό δεσμό ονομάζονται μονοακόρεστα λιπαρά οξέα (monounsaturated fatty acids, MUFA) και αν διαθέτουν δύο ή περισσότερους ονομάζονται πολυακόρεστα λιπαρά οξέα (polyunsaturated fatty acids, PUFA). Τα πιο διαδεδομένα λιπαρά οξέα είναι τα ακόλουθα: Κορεσμέναλιπαράοξέα: CH3[CH2]14COOH (παλμιτικό CH3[CH2]16COOH (στεατικό οξύ) οξύ), Μονοακόρεστα λιπαρά οξέα: CH3[CH2]7CH=CH[CH2]COOH (ελαϊκό οξύ) Πολυακόρεστα λιπαρά οξέα: CH3[CH2]4CH=CHCH2CH=CH[CH2]7COΟH (λινελαϊκό οξύ), CH3CH2CH=CHCH2CH=CHCH2CH=CH[CH2]7COΟH (αλινολενικό οξύ)

4 Essential Fatty Acid Families ω-6 family ω-3 family C18:2 ω-6 Linoleic H 3 C H 3 C Corn Oil Safflower Oil Sunflower Oil C20:4 ω-6 COOH COOH Arachidonic More thrombotic and inflammatory metabolites C18:3 ω-3 H 3 C H 3 C -Linolenic Flaxseed Oil Canola Oil Soybean Oil COOH C20:5 ω-3 Eicosapentaenoic (EPA) H 3 C COOH C22:6 ω-3 Docosahexaenoic (DHA) Less thrombotic and inflammatory metabolites COOH Oily Fish Fish Oil Capsules Slide Source Lipids Online Slide Library

5 Ενεργά συστατικά των ω-3 PUFA Eicosapentaenoic acid (EPA) c20:5 (omega-3) CH 3 COOH omega- 3 CH 3 Docosahexaenoic acid (DHA) c22:6 (omega-3) COOH

6 Σκεύασμα ω-3 PUFA 84% concentration of highly purified long-chain omega-3 PUFAs EPA (46%) DHA (38%) Other omega-3 PUFAs (6%) Other ingredients (10%) Milligram composition per 1 g capsule OMACOR SmPC, 17 May 2002.

7 Bιοσύνθεση EPA και DHA De novo synthesis Alpha-linolenic acid c18:3 (omega-3) short chain Eicosapentaenoic acid (EPA) c20:5 (omega-3) long chain Desaturases Elongases Marine sources Docosahexaenoic acid (DHA) c22:6 (omega-3) long chain

8

9 Η Συνιστώμενη ημερήσια δόση ω- 3 λιπαρών οξέων είναι 1-4g/ημέρα και η συνιστώμενη αναλογία τους είναι: ω-6 : ω-3 < 5:1. Εσκιμώοι 1:1,

10 Corn oil Sesame oil Soybean oil The Context is Competition OMEGA-6 OMEGA-3 Linoleic acid (18:2n-6) LA α-linolenic acid (18:3n-3) ALA Flax oil Canola oil Green Leaves Meat Organs Dihomo-γ -linolenate (20:3n-6) DGLA Arachidonic acid (20:4n-6) AA Eicosapentaenoic acid (20:5n-3) EPA Adrenic Acid (22:4n-6) DPA (22:5n-3) Fish Seafood DPA (22:5n-6) Docosahexaenoic (22:6n-3) DHA HUFA are Highly Unsaturated Fatty Acids with 20- and 22-carbon & 3 or more double bonds A biomarker of omega-3 status in tissues is %n-3 in HUFA A biomarker of omega-6 status in tissues is %n-6 in HUFA

11 Americans have high omega-6 in HUFA & an omega-3 deficit Heart CHD Attack Mortality Death Rate CHD Mortality and Tissue HUFA y = x R 2 = Japan Quebec Cree Quebec Urban Quebec Inuit USA High % omega-6 in HUFA Greenland 0 means Omega-3 deficit Primary Prevention happens here % n-6 HUFA in Total HUFA % omega-6 in HUFA Lands, Lipids 2003 (Apr.); 38: = USA quintiles

12 Ω-3: Πλειοτροπική δράση

13 Μελέτη PROCAM (1998) CHD cases / 1000 in 8 years TG < 200 mg/dl 250 TG > 200 mg/dl < >190 LDL-C (mg.dl-1 ) Eur Heart J 1998; 19 Τα υψηλά TG επαυξάνουν τον κίνδυνο

14 Μελέτη PROVE-IT (2008) Οι στεφανιαίοι ασθενείς που έχουν υψηλά ΤG (>200mg/dL), ακόμα και όταν LDL<70mg/dL, διατρέχουν αυξημένο καρδ/κο κίνδυνο για νέα συμβάντα κατά 50%

15 Tα ω-3 PUFA στην Υπερτριγλυκεριδαιμία - 45% Methods: n=42, TG=500 and 2000 mg/dl, prospective, double-blind, placebo-controlled trial of Omacor (4 g/day for 4 months). JOURNAL OF CARDIOVASCULAR RISK, Vol. 4,1997 Safety and efficacy of Omacor in severe hypertrigyceridemia, W. Harris, H. Ginsberg.

16 Επηρεάζουν τα ω-3 PUFA την LDL? Tα ω-3 PUFA στις περισσότερες κλινικές μελέτες που έχουν εξεταστεί, τείνουνναμειώσουνήπιατηνldl Όμως σε ορισμένες μελέτες (συνήθως οικογενούς ΗΤΓ) αναφέρεται πιθανή αύξηση της LDL H αύξηση αυτή δεν επηρεάζει δυσμενώς και δεν ξεπερνά συνήθως το στόχο της LDL Επίσης, η αύξηση αφορά μόνο τα μεγάλα μόρια της LDL (LDL 1,2,3 κτλ) που δεν είναι αθηρογόνα. Oι υπότυποι 4,5,6 της LDL μειώνονται από τα ω-3 PUFA, όπως συμβαίνει και με τις φιμπράτες.

17 Μικρά & πυκνά μόρια LDL

18 Επίδραση στη VLDL VLDL Cholesterol (mmol/l) Ω-3 λιπαρά Placebo P< % Weeks

19 Πώς επηρεάζoυν τα ω-3 PUFA την ποιότητα των μορίων της ΗDL? Tα ω-3 PUFA μειώνουν την δραστικότητα της λεκιθινοχοληστερολο-ακυλο-τρανσφεράσης LCAT με την δέσμευση των EPA/DHA στη θέση sn-2 τουμορίουτηςφωσφατιδυ-λοχολίνης και έτσι αυξάνουν σε ένα βαθμό την HDL.

20 Potential Triglyceride-Lowering Mechanisms of Omega-3 3 FA Cell membrane Mitochondria CPT-I, -II Acyl-CoA dehydrogenase Peroxisome Acyl-CoA oxidase (rodents only?) NEFA Hormone-Sensitive Lipase Adipose TG FA Uptake + В-oxidation + Β-oxidation Acyl-CoA Glycerol-3-P Lyso PA PA Acyl-CoA synthase FA PAP Phospholipids Harris WS and Bulchandani D. Curr Opin Lipidol 2006; 17: Acetyl-CoA carboxylase FA synthase Acetyl CoA Lipogenesis DAG DGAT TG Apo B Degradation Glucose Uptake VLDL Slide Source Lipids Online Slide Library

21 Μελέτη COMBOS (2008) - non-hdl

22 Μελέτη COMBOS (Non-HDL) H non-hdl ορίζεται κατά NCEP, σε ασθενείς με υψηλά ΤΓ (>200mg/dL) ως η διαφορά: non-hdl=tc-hdl=ldl+vldl Η τιμή στόχος της non-hdl είναι +30mg/dL υψηλότερη απότοστόχοτηςldl H non-hdl είναι καλύτερος προγνωστικός δείκτης από την LDL καθώς εκφράζει πληρέστερα το σύνολο των αθηρογόνων λιποπρωτεϊνών που οδηγούν ή/και επαυξάνουν τον κίνδυνο για αθηροσκλήρωση και ΣΝ

23 Μελέτη COMBOS (Σχεδιασμός της μελέτης) Δίαιτα + Σιμβαστα τίνη Εβδ: 0-8

24 Μελέτη COMBOS (Χαρακτηριστικά των ασθενών)

25 Μελέτη COMBOS (Αποτελέσματα)

26

27 Μελέτη COMBOS (Ασθενείς που πέτυχαν το στόχο της non-hdl)

28 Μελέτη COMBOS (Ασφάλεια & Ανοχή)

29 Πώς επηρεάζoυν τα ω-3 PUFA την ποιότητα των μορίων της LDL? Έχει παρατηρηθεί σε μελέτες (COMBOS) ότι τα ω-3 PUFA μειώνουν (-10%) τη φωσφολιπάση Α2 (Lp-PLA2) ηοποία όταν αυξάνεται, αυξάνει τον καρδ/κό κίνδυνο 3 φορές! Το ένζυμο αυτό δεσμεύεται πιο ισχυρά (>5 φορές) με τα μικρά-πυκνά μόρια της LDL τα οποία είναι πιο αθηρογόνα. Επίσης στην COMBOS τα ω-3 PUFA μείωσαν την Αpo-B περισσότερο από την μονοθεραπεία με στατίνη αλλά το χρονικόδιάστημαήτανμικρόγιαστστιστικάσημαντικό αποτέλεσμα.

30 Japan EPA Lipid Intervention Study (JELIS) Cumulative Incidence of Major Coronary Events (%) Control EPA 19% Hazard ratio = 0.81 ( ) p = Years 18,645 Japanese (70% women, mean age 61 years) randomized to statin alone or statin + EPA (1.8 g/d) and followed for 5 years Yokoyama M. Presented at American Heart Association Scientific Sessions, Dallas, Texas, 14 November Slide Source Lipids Online Slide Library

31 Ω3-PUFA Eμφραγμα μυοκαρδίου Η θνητότητα του εμφράγματος έχει μειωθεί τα τελευταία 20 χρόνια λόγω της προόδου στην χορηγούμενη θεραπευτική αγωγή Η νοσηρότητα και θνητότητα παραμένει υψηλή.

32 ευτερογενής πρόληψη (1) Aσπιρίνη 12% μείωση θνητότητας σε ασθενείς με προηγούμενο έμφραγμα μυοκαρδίου 23% μείωση θνητότητας σε ασθενείς με οξύ έμφραγμα μυοκαρδίου *Based on >1 months treatment with doses of mg/day Beta-blockers 23% μείωση θνητότητας σε μακροχρόνια χορήγηση Βραχυπρόθεσμο όφελος Antiplatelet Trialists Collaboration. BMJ 1994;308:81-106; Antithrombotic Trialists Collaboration. BMJ 2002;324:71-86; Freemantle N et al. BMJ 1999;318: ; Mehta RH et al. BMJ 1998;316:

33 ευτερογενής πρόληψη (2) A-ΜΕΑ 7% μείωση στην θνητότητα 30 ημερών Σημαντικά μακροχρόνια οφέλη σε ειδικές ομάδες ασθενών Υπολιπιδαιμικά φάρμακα 30% μείωση στην ολική θνητότητα [4S] 24% μείωση στα στεφανιαία συμβάματα [CARE] ACE Inhibitor MI Collaborative Group. Circulation 1998;97: ; Latini R et al. Circulation 1995;92: ; Scandinavian Simvastatin Survival Group. Lancet 1994;344: ; Sacks FM et al. N Engl J Med 1996;335:

34 Αιφνίδιος θάνατος μετά Ε.Μ. Iσχαιμία από ρήξη ασταθούς πλάκας Mυοκαρδιακή ουλή Ανάπτυξη αρρυθμογενούς υποστρώματος Εμφάνιση αρρυθμιών Αιφνίδιος θάνατος Huikuri HV et al. N Engl J Med 2001;345:

35 GISSI-Prevenzione : Σχεδιασμός 11,323 patients randomized 2835 given omega-3 PUFAs 2830 given vitamin E 2830 given omega-3 PUFAs & vitamin E 2828 controls 3 lost to followup 768 discontinued omega-3 PUFAs 2835 analysed for outcomes 4 lost to followup 687 discontinued vitamin E 11 received omega-3 PUFAs 2830 analysed for outcomes 4 lost to followup 848 discontinued omega-3 PUFAs 808 discontinued vitamin E 2830 analysed for outcomes 2 lost to followup 15 received omega-3 PUFAs 2 received vitamin E 2828 analysed for outcomes GISSI-Prevenzione Investigators. Lancet 1999;354: ; Marchioli R et al. Eur Heart J Suppl 2001;3(Suppl D):D85-D97.

36 GISSI-Prevenzione : Τελικά σημεία Πρωτοπαθή τελικά σημεία (1) Ολική θνητότητα, μη θανατηφόρο έμφραγμα, μη θανατηφόρο ΑΕΕ (2) Καρδιοαγγειακή θνητότητα, μη θανατηφόρο έμφραγμα, μη θανατηφόρο ΑΕΕ ευτεροπαθή τελικά σημεία Καρδιοαγγειακή θνητότητα, αιφνίδιος θάνατος, άλλοι θάνατοι, μη θανατηφόρα καρδιοαγγειακά συμβάματα

37 GISSI-Prevenzione: Effects of 850 mg/d of EPA+DHA on Serum Lipids mg/dl mg/dl Total Cholesterol n-3 Control HDL Cholesterol n-3 Control Months mg/dl mg/dl Marchioli R et al. Circulation 2002;105: LDL Cholesterol Triglycerides n-3 Control n-3 Control Months Slide Source Lipids Online Slide Library

38 GISSI-Prevenzione : Πρωτοπαθή τελικά σημεία Control Omega-3 Risk P-value PUFAs reduction All-cause mortality, 14.8% 12.6% 16% 0.02 non-fatal MI and non-fatal stroke CV mortality, 11.7% 9.4% 20% non-fatal MI and non-fatal stroke GISSI-Prevenzione Investigators. Lancet 1999;354: ; Marchioli R et al. Eur Heart J Suppl 2001;3(Suppl D):D85-

39 GISSI-Prevenzione : Eπίδραση Omega-3 PUFA στην ολική θνητότητα Probability (95% CI ) P = Omega-3 PUFAs Control Days Calculated adjusting for treatment interaction and major confounding variables Marchioli R et al. Circulation 2002;105:

40 GISSI-Prevenzionl: Eπίδραση Omega-3 PUFA στον αιφνίδιο θάνατο 1.00 Omega-3 PUFAs 0.99 Probability (95% CI ) P = Control Days Calculated adjusting for treatment interaction and major confounding variables Marchioli R et al. Circulation 2002;105:

41 GISSI-Prevenzione : Ανεπιθύμητες ενέργειες Omega-3 PUFA Γαστρεντερικά ενοχλήματα 4.9% Nαυτία 1.4% ιακοπή λόγω ανεπιθύμητων ενεργειών 3.8%* *2.1% with vitamin E;

42 Diet and Reinfarction trial Burr M, Lancet 1989

43 Ω-3 PUFA θέση στην δευτερογενή πρόληψη Adverse ventricular remodelling Myocardial ischaemia Plaque rupture Platelet aggregation ACE inhibitors Beta-blockers Statins Antiplatelet agents Development of arrhythmogenic substrate Development of arrhythmias Ω-3 PUFA 1 capsule/day Sudden death

44 Relative Risk of Sudden Cardiac Death and Blood Omega-3 3 Levels: Physicians' Health Study Relative Risk 1 0,8 0,6 0,4 0,2 90% reduction in risk p for trend = Mean: Blood Omega-3 FA (%) by Quartile Albert CM et al. N Engl J Med 2002:346: Slide Source Lipids Online Slide Library

45 Omega-3 PUFA στην πρόληψη μετά Ε.Μ.: Μαθήματα από GISSI-Prevenzione (1) Tα αποτελέσματατης GISSI-Prevenzione είναι ευρέως εφαρμόσιμα στους ασθενείς μετά από έμφραγμα μυοκαρδίου επειδή : μελετήθηκαν σε ένα ευρύ δίκτυο κέντρων σε πολλές χώρες προέκυψαν από ένα πολύ ρεαλιστικό σχεδιασμό

46 Omega-3 PUFA στην πρόληψη μετά από Ε.Μ.: Μαθήματα από GISSI-Prevenzione (2) Tα οφέλητωνomega-3 PUFA είναι αθροιστικά στην χορηγούμενη φαρμακευτική αγωγή Τα omega-3 PUFA δεν έχουν σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες Η συνιστώμενη δόση μετά από έμφραγμα είναι 1 g σε μία cap. ημερησίως *OMACOR SmPC, 17 May 2002.

47 Mηχανισμοί δράσης των Omega-3 PUFA μετά από έμφραγμα μυοκαρδίου Οι ευεργετικές δράσεις των omega-3 PUFA οφείλονται στην μείωση των αιφνιδίων θανάτων μέσω: πρόληψης θανατηφόρων αρρυθμιών αύξησης της heart rate variability (HRV)

48 Omega-3 PUFA και πρόληψη αρρυθμιών Σε πειραματικά μοντέλα τα omega-3 PUFA μειώνουν την εμφάνιση θανατηφόρων κοιλιακών αρρυθμιών αναστέλλοντας τους διαύλους νατρίου καθώς και τους τύπου L διαύλους ασβεστίου, με την δράση τους στα φωσφολιπίδια της κυτταρικής μεμβράνης Leaf A. Eur Heart J Suppl 2001;3(Suppl D):98-

49 Omega-3 PUFA prevent activation of Sodium Channels Inhibition (%) 10 0 Dose-dependent inhibition of voltage-gated sodium channels (8) (7) 1 (10 ) 10 (21 ) EPA ( mol/l) (7) 100 Response (l/lmax) Prolongation of the inactivated state of voltage-gated sodium channels EP A Control -50 Pre-pulse (mv) -20 Kang JX, Leaf A. Circulation 1996;94:1774-

50 Omega-3 PUFA Bind to Sodium Channel Proteins 100 Palmitic acid Oleic acid % BTXB bound EPA 25 BTXB = batrachotoxin Fatty acid (log M) Kang JX, Leaf A. Proc Natl Acad Sci USA 1996;93:3542-

51 Omega-3 PUFA Bind to L-Type Calcium Channels nmol/mg protein Reduction in ouabaininduced cellular calcium overload 6 Ouabain + 5 AA Ouabai n 50 AA = arachidonic acid Ouabai n+ DHA 100 Time (sec) 150 Hallaq H et al. Proc Natl Acad Sci USA 1992;89: Selective inhibition of nitrendipine binding to L-type calcium channels 800 [ 3 H]-Nitrendipine bound (fmol/mg) Contro l DHA 8 Nitrendipine (nm) AA EPA 10

52 Omega-3 FA Infusion prevents Ventricular Tachyarrhythmias in Dogs Infuse Omega-3 FA Billman GE et al. Proc Natl Acad Sci U S A 1994;91:

53 Omega-3 3 FA and Risk for VT/VF in Patients with ICDs NO BENEFIT 200 patients with ICD and a recent history of sustained VT or VF 1.3 g/d EPA+DHA vs. placebo 2-year follow-up Endpoint: time to first ICD therapy for arrhythmia 60% with class III/IV HF None taking antiarrhythmic drugs BENEFIT 402 with ICD implanted for cardiac arrest or sustained VT/VF 2.6 g/d EPA+DHA vs. placebo 1-year follow-up Endpoint: time to first ICD therapy or death 15% with class III/IV HF 35% taking anti-arrhythmic drugs Raitt MH et al. JAMA 2005;293: Leaf A et al. Circulation 2005;112: Slide Source Lipids Online Slide Library

54 Time to ICD Therapy for VT/VF or Death from Any Cause All randomized patients (n=402; multivariate RR = 0.67; p=0.02) All patients who were compliant for at least 11 months (n=236; multivariate RR = 0.52; p=0.006) Cumulative Proportion of Time to First Event 1,0 0,9 0,8 0,7 0,6 0,5 0 1,0 0,9 0,8 0,7 0,6 0,5 0 Leaf A et al. Circulation 2005;112: Fish Oil Olive Oil 4 Fish Oil Olive Oil 4 6 Months 6 Months Slide Source Lipids Online Slide Library

55 P-OM3 Rate of first recurrent symptomatic AF or atrial flutter by AF type and treatment group and hazard ratio (HR) for active therapy vs placebo Patient group Placebo (%) Omega-3 PUFA (%) HR (95% CI) p Paroxysmal AF* (n=542) ( ) 0.26 Persistent AF (n=121) ( ) 0.09 Any AF (all patients) ( ) 0.08 *Primary end point was recurrence in this group

56 Omega-3 3 Index A measure of the amount of EPA+DHA in red blood cell membranes expressed as the percent of total fatty acids There are 64 fatty acids in this model membrane, 3 of which are EPA or DHA 3/64 = 4.6% Omega-3 Index = 4.6% Harris WS et al. Prev Med 2004;39: Slide Source Lipids Online Slide Library

57 Relationship Between Reported Intake of Tuna and Other Non-fried Fish and the Omega-3 3 Index (n=163) Omega-3 Index (%) <1/mon (13%) 1 3/mon (42%) Frequency of Intake (% of Population) Sands SA et al. Lipids 2005;40: /wk (18%) >1 2/wk (15%) >2/wk (12%) Slide Source Lipids Online Slide Library

58 Proposed Omega-3 3 Index Risk Zones: Relative Risk for Death from CHD Undesirable Intermediate Desirable 0% 4% 8% 10% Percent of EPA + DHA in RBC Harris WS et al. Prev Med 2004;39: Slide Source Lipids Online Slide Library

59 The Omega-3 3 Index: How Does It Compare with Traditional CHD Risk Factors? Physicians Health Study Relative Risk for Sudden Cardiac Death by Risk Factor 1,20 P < <0.001 for trend RR SCD 1,00 0,80 0,60 0,40 Q1 Q2 Q3 Q4 0,20 0,00 CRP Hcy TC LDL HDL TG TC/ HDL ω-3 FA Albert CM et al. Circulation 2002;105: Albert CM et al. Slide Source N Engl J Med 2002;346: Lipids Online Slide Library

60 Heart Rate Variability και αιφνίδιος θάνατος Η Heart Rate Variability (HRV) περιγράφει διακυμάνσεις του R-R διαστήματος σε διαδοχικούς καρδιακούς κύκλους Η HRV θεωρείται δείκτης ισορροπίας της αυτόνομης λειτουργίας της καρδιάς [συμπαθητικό παρασυμπαθητικό σύστημα] Μειωμένη HRV συνδυάζεται με αυξημένο κίνδυνο αιφνιδίου θανάτου Lombardi F et al. Cardiovasc Res 2001;50: ; Stein FK et al. Ann Rev Med 1999;50:249-

61 Heart Rate Variability and Prognosis Post-MI >100 msec Survival msec <50 msec 0.5 Kleiger RE et al. Am J Cardiol 1987;59: Time after MI (years) 4

62 Heart Rate Variability - Omega-3 PUFA Η Heart rate variability αυξάνεται από τα omega-3 PUFA Υπάρχει θετική συσχέτιση μεταξύ της αυξημένης HRV και της περιεκτικότητας του DHA στις κυτταρικές μεμβράνες σε: μετεμφραγματικούς ασθενείς υποψήφιους για αγγειογραφία υγιείς άνδρες με χαμηλή HRV Christensen JH et al. Am J Cardiol 1997;79: ; Christensen JH et al. Am J Clin Nutr 1999;70: ; Christensen JH et al. Circulation 2001;103:

63 Heart Rate Variability - Omega-3 PUFA

64 Επιπρόσθετες δράσεις Omega-3 PUFA σε πειραματικές μελέτες Μείωση της έκφρασης των ενδοθηλιακών μορίων προσκόλλησης Μείωσητηςχημειοταξίαςτων λευκοκυττάρων

65 Aντιφλεγμονώδεις δράσεις Omega-3 PUFA Bitzur R, Cardiov. Dr Ther. 2011

66

67 Fatty acids interfere with platelet inhibition by aspirin American Heart Association Arteriosclerosis, Thrombosis and Vascular Biology 2011 Scientific Sessions, Chicago, Dr Thomas Hohlfeld (Heinrich-Heine-University, Düsseldorf, Germany). Decanoic acid can completely prevent the effect of aspirin, allowing 100% recovery of platelet function. The omega-3 and -6 unsaturated fatty acids did not interfere with aspirin use.

68 Effects of n-3 PUFA in 6975 patients with chronic heart failure. The GISSI-HF trial Luigi Tavazzi on behalf of the GISSI-HF Investigators

69 n-3 PUFA hypothesis n-3 PUFA could improve morbidity and mortality of patients with symptomatic HF of any etiology and any level of LVEF

70 Inclusion criteria Patients 18 years old with chronic symptomatic heart failure (ESC Guidelines) of any etiology and with any LVEF Exclusion criteria GISSI-HF Indication, contraindication or known hypersensivity to the n-3 PUFA Severe comorbidities unlikely to be compatible with a long follow-up or requiring surgery Acute coronary syndrome or cardiac procedure within the preceding 1 month.

71 GISSI-HF design 6975 patients n patients n-3 PUFA 1g daily 4574 patients (eligible for rosuvastatin randomization) n patients Rosuvastatin 10 mg daily n patients Placebo n patients Placebo n patients not eligible for rosuvastatin: 1576 treated with statin 395 contraindications to statins 430 Investigator decision 3.9-years median follow-up (6 patients have been lost to follow-up)

72 Primary end-points All cause death All-cause death or hospitalization for CV reasons

73 Per protocol analysis (4,994 patients) Time to all-cause death unadjusted HR (95.5% CI) 0.88 ( ), p adjusted HR (95.5% CI)* 0.86 ( ), p0.004 Placebo 725/2482 (29.2%) n-3 PUFA 658/2512 (26.2%) Time to Combined Endpoint = time to death or CV hospitalization, whichever comes first Placebo 1396/2482 (56.2%) n-3 PUFA 1339/2512 (53.3%) unadjusted HR (99% CI) 0.93 ( ) p adjusted HR (99% CI)* 0.92 ( ) p *Cox proportional hazards model, adjusted for: hospitalization for HF in the previous year, aortic stenosis, prior revascularization and history of paroxistical AF (p<0.1)

74 Effects of n-3 PUFA on arrhythmic events n-3 PUFA (n. 3494) % Placebo (n. 3481) % HR 95%CI p Presumed arrhythmic deaths Patients hospitalized for ventricular arrhythmias

75 GISSI-HF Conclusions The benefit was moderate, smaller than expected (RRR 7%-9% vs assumed 15%) but it was: - obtained on top of recommended therapies - consistent across all predefined subgroups - supported by per-protocol analysis (RRR 12%-14%) No adverse events were noted In chronic heart failure patients the n-3 PUFA treatment is moderately effective, safe, simple (once daily) and cheap.

76 Ω-3 σε διατατική μυοκαρδιοπάθεια Triggiani, JACC 2011

77 AHA Recommendations for Omega-3 3 FA Intake Population Patients without documented CHD Patients with documented CHD Patients needing triglyceride lowering Recommendation Eat a variety of (preferably oily) fish at least twice a week. Include oils and foods rich in -linolenic acid (flaxseed, canola, and soybean oils; flaxseeds; and walnuts) Consume ~1 g of EPA+DHA per day, preferably from oily fish. EPA+DHA supplements could be considered in consultation with the physician 2 4 grams of EPA+DHA per day provided as capsules under a physician s care Kris-Etherton PM et al. Circulation 2002;106: Slide Source Lipids Online Slide Library

78 Ways to Get 1 g/d EPA+DHA Fish gr salmon, sardines, mackerel per day Dietary Supplements Low Potency: 300 mg EPA+DHA/g Mid Potency: mg EPA+DHA/g Drugs High Potency: 850 mg EPA+DHA/g (Omega-3 acid ethyl esters; 1 g/d) Cod Liver Oil 1 tsp (RDA for vitamin D; 2 RDA for vitamin A) Slide Source Lipids Online Slide Library

79 Slide Source Lipids Online Slide Library

80 Should We Eat Fish? Should We Tell People to Eat Fish? Slide Source Lipids Online Slide Library

81 Should We Eat Fish? When the American Heart Association... Recommends that all adults eat fish (particularly fatty fish) at least two times a week... Slide Source Lipids Online Slide Library

82 Salmon consumption dropped 20% in Spain after the Science article Salmon creates fear Requiem for salmon Slide Source Lipids Online Slide Library

83 Should We Eat Fish? Slide Source Lipids Online Slide Library

84 Should We Eat Fish? But we have forgotten... Slide Source Lipids Online Slide Library

85 Should We Eat Fish? It s the dose that makes the poison Paracelsus Slide Source Lipids Online Slide Library

86 To Minimize Risk Should We Eat Fish? Avoid shark, swordfish, king mackerel, Choose species low in Hgsalmon, trout, sardines, mackerel, herring, light tuna, shellfish Slide Source Lipids Online Slide Library

87 Κατευθυντήριες Οδηγίες ESC: Δευτερογενής Πρόληψη Εμφράγματος Μυοκαρδίου Slide Source Lipids Online Slide Library 87 Management of acute Myocardial Infarction. European. Heart Journal 2003;24

88 Σημεία διαφοροποίησηςγια τους αιθυλεστέρες Ω 3 λιπαρών οξέων (OMACOR) Καθαρότητα/Συμπύκνωση Ασφάλεια τεκμηριωμένη αποτελεσματικότητα

89 Το OMACOR υφίσταται εστεροποίηση

90 Τι σημαίνει αυτό πρακτικά? Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι μετά από κάθε λήψη 1g ΟMACOR η εντερική απορρόφηση των δραστικών συστατικών EPA/DHA είναι: σταθερή σε όλο το 24ωρο και όχι μόνο τις πρώτες ώρες μετά την λήψη (0 3h). διπλάσια σε σχέση με τα Ω 3 που προσλαμβάνονται σε μορφή τριγλυκεριδίων

91 Τι επίπεδα Ηg υπάρχουν στα Ω 3? Στο ΟΜΑCOR τα επίπεδα Hg είναι: < 0.2 μg/ 1g Σε άλλα συνταγογραφούμενα και μη προϊόντα που έχουν εξετασθεί έχει βρεθεί ότι τα επίπεδαhg είναι μεταξύ 6 12 μg/l

92 Φαρμακοοικονομική μελέτη Fransozi, Pharmacoeconomics 2011

93 Ευχαριστώ Should We Eat Fish?

καρδιοπροστασία; Είναι απαραίτητη η εξωγενής φαρμακευτική χορήγηση; Βογιατζής Ιωάννης Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Βέροιας

καρδιοπροστασία; Είναι απαραίτητη η εξωγενής φαρμακευτική χορήγηση; Βογιατζής Ιωάννης Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Βέροιας ω-3 και ω-6 λιπαρά οξέα Ποιος είναι ο ρόλος τους στην καρδιοπροστασία; Είναι απαραίτητη η εξωγενής φαρμακευτική χορήγηση; Βογιατζής Ιωάννης Διευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής Νοσοκομείο Βέροιας Κύριο μέλημα

Διαβάστε περισσότερα

Υπέρταση και Διατροφή

Υπέρταση και Διατροφή Υπέρταση και Διατροφή Αντώνης Ζαμπέλας Μονάδα Διατροφής του Ανθρώπου Τμήμα Επιστήμης και Τεχνολογίας Τροφίμων Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών Συχνότητα εμφάνισης της υπέρτασης στην Ελλάδα. Μελέτη Αττικής

Διαβάστε περισσότερα

Μετεκπαιδευτικά μαθήματα Β Προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Νοέμβριος 2011

Μετεκπαιδευτικά μαθήματα Β Προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Νοέμβριος 2011 Μετεκπαιδευτικά μαθήματα Β Προπαιδευτικής Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Θεσσαλονίκης Νοέμβριος 2011 Άννα Ι. Κακαφήκα Παθολόγος Υπεύθυνη Ιατρείου Λιπιδίων Βιοκλινική Θεσσαλονίκης Άνδρας 46

Διαβάστε περισσότερα

Άλλα φάρμακα για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών: Εzetimibe / φιμπράτες / colesevelam / ω-3 λιπαρά οξέα

Άλλα φάρμακα για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών: Εzetimibe / φιμπράτες / colesevelam / ω-3 λιπαρά οξέα Άλλα φάρμακα για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών: Εzetimibe / φιμπράτες / colesevelam / ω-3 λιπαρά οξέα Ευάγγελος Ρίζος Παθολόγος Διαβητολόγος Επιμελητής Α ΠΓΝΙ Disclosures Speaker honoraria, consulting

Διαβάστε περισσότερα

Λαχανικά. Φυτά. Ψάρια. Ψάρια. Ε ι κ ο σ α ν ο ε ι δ ή. Ακετυλο-CoA. Πλαστίδια. Eλαϊκό οξύ. Ενδοπλασµατικό δίκτυο. Λινελαϊκό οξύ (ω-6)

Λαχανικά. Φυτά. Ψάρια. Ψάρια. Ε ι κ ο σ α ν ο ε ι δ ή. Ακετυλο-CoA. Πλαστίδια. Eλαϊκό οξύ. Ενδοπλασµατικό δίκτυο. Λινελαϊκό οξύ (ω-6) Ω- 6/Ω-3 3 λιπαρά οξέα: το διατροφικό πηλίκο µε το ιδιαίτερο ενδιαφέρον στην πρόληψη της καρδιαγγειακής νόσου. Καλλιόπη Άννα Πούλια, MMedSci Κλινική ιαιτολόγος, ΓΝΑ «Λαϊκό» Φυτά Ψάρια Ακετυλο-CoA Eλαϊκό

Διαβάστε περισσότερα

Διάρκεια διπλής αντιαιµοπεταλιακής αγωγής µετά από οξύ στεφανιαίο σύνδροµο. Α. Ζιάκας, Αναπληρωτής Καθηγητής Καρδιολογίας Α.Π.Θ., Π.Γ.Ν.

Διάρκεια διπλής αντιαιµοπεταλιακής αγωγής µετά από οξύ στεφανιαίο σύνδροµο. Α. Ζιάκας, Αναπληρωτής Καθηγητής Καρδιολογίας Α.Π.Θ., Π.Γ.Ν. Διάρκεια διπλής αντιαιµοπεταλιακής αγωγής µετά από οξύ στεφανιαίο σύνδροµο Α. Ζιάκας, Αναπληρωτής Καθηγητής Καρδιολογίας Α.Π.Θ., Π.Γ.Ν. ΑΧΕΠΑ ΑΣΠΙΡΙΝΗ - ΚΛΟΠΙΔΟΓΡΕΛΗ How do we treat ACS? Is prolonging

Διαβάστε περισσότερα

How to treat: Ασθενής με στεφανιαία νόσο και δυσλιπιδαιμία

How to treat: Ασθενής με στεφανιαία νόσο και δυσλιπιδαιμία How to treat: Ασθενής με στεφανιαία νόσο και δυσλιπιδαιμία Ευστάθιος Δ Παγκουρέλιας, MD, MSc, PhD Ειδικευόμενος Καρδιολογίας, Β Προπ. Παθολογική Κλινική ΑΠΘ Γ.Ν.Θ «Ιπποκράτειο» CAD spectrum CHD Events

Διαβάστε περισσότερα

Συντηρητική ή επεµβατική αντιµετώπιση χρόνιας Στεφανιαίας Νόσου

Συντηρητική ή επεµβατική αντιµετώπιση χρόνιας Στεφανιαίας Νόσου Σεµινάριο Οµάδων Εργασίας της ΕΚΕ Θεσσαλονίκη 2013 Συντηρητική ή επεµβατική αντιµετώπιση χρόνιας Στεφανιαίας Νόσου Μηνύµατα από πρόσφατες κλινικές µελέτες COURAGE, OAT, PARR-2, STICH, ISCHEMIA Απόστολος

Διαβάστε περισσότερα

ΜΙΚΤΗ ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ: ΜΕΓΙΣΤΗ ΔΟΣΗ ΣΤΑΤΙΝΗΣ Ή ΣΥΜΒΑΤΙΚΗ ΔΟΣΗ ΣΕ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟ ΜΕ ΝΙΚΟΤΙΝΙΚΟ ΟΞΥ Ή ΦΑΙΝΟΦΙΜΠΡΑΤΗ;

ΜΙΚΤΗ ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ: ΜΕΓΙΣΤΗ ΔΟΣΗ ΣΤΑΤΙΝΗΣ Ή ΣΥΜΒΑΤΙΚΗ ΔΟΣΗ ΣΕ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟ ΜΕ ΝΙΚΟΤΙΝΙΚΟ ΟΞΥ Ή ΦΑΙΝΟΦΙΜΠΡΑΤΗ; ΜΙΚΤΗ ΔΥΣΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ: ΜΕΓΙΣΤΗ ΔΟΣΗ ΣΤΑΤΙΝΗΣ Ή ΣΥΜΒΑΤΙΚΗ ΔΟΣΗ ΣΕ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟ ΜΕ ΝΙΚΟΤΙΝΙΚΟ ΟΞΥ Ή ΦΑΙΝΟΦΙΜΠΡΑΤΗ; Ευάγγελος Λυμπερόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Ιατρικής Σχολής Παν/μίου Ιωαννίνων DISCLOSURES

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνια αντιαιµοπεταλιακή αγωγή σε ειδικές οµάδες ασθενών. 6 Ιουνίου 2011

Χρόνια αντιαιµοπεταλιακή αγωγή σε ειδικές οµάδες ασθενών. 6 Ιουνίου 2011 Χρόνια αντιαιµοπεταλιακή αγωγή σε ειδικές οµάδες ασθενών Aθανάσιος Γ. Πιπιλής, FESC, FACC ιαδικτυακά Σεµινάρια Συνεχιζόµενης Ιατρικής Εκπαίδευσης 6 Ιουνίου 2011 Aντιαιµοπεταλιακή αγωγή σε ασθενείς µε ΚΑ

Διαβάστε περισσότερα

Μεικτή αθηρογόνος δυσλιπιδαιμία: βελτιώνοντας το συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ

Μεικτή αθηρογόνος δυσλιπιδαιμία: βελτιώνοντας το συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ Μεικτή αθηρογόνος δυσλιπιδαιμία: βελτιώνοντας το συνολικό λιπιδαιμικό προφίλ Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ LDL-C : μείζων

Διαβάστε περισσότερα

ΝΕΟΤΕΡΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟ ΤΗΣ ΧΑΜΗΛΗΣ HDL ΣΤΗΝ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΩΥΣΗΣ ΕΛΙΣΑΦ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

ΝΕΟΤΕΡΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟ ΤΗΣ ΧΑΜΗΛΗΣ HDL ΣΤΗΝ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΩΥΣΗΣ ΕΛΙΣΑΦ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΝΕΟΤΕΡΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟ ΤΗΣ ΧΑΜΗΛΗΣ HDL ΣΤΗΝ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΜΩΥΣΗΣ ΕΛΙΣΑΦ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ CHD Risk Ratio Coronary Heart Disease Risk According

Διαβάστε περισσότερα

Κατανοώντας τον σηµαντικό ρόλο της LDLc στην πρόληψη των καρδιαγγειακών συµβαµάτων Ανασκόπηση βιβλιογραφίας

Κατανοώντας τον σηµαντικό ρόλο της LDLc στην πρόληψη των καρδιαγγειακών συµβαµάτων Ανασκόπηση βιβλιογραφίας Κατανοώντας τον σηµαντικό ρόλο της LDLc στην πρόληψη των καρδιαγγειακών συµβαµάτων Ανασκόπηση βιβλιογραφίας ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ Ι. ΚΑΡΒΟΥΝΗΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΑΣ Α.Π.Θ. Δήλωση σύγκρουσης συµφερόντων Οι παρουσιάσεις

Διαβάστε περισσότερα

Πρωτογενής πρόληψη των καρδιαγγειακών IFG

Πρωτογενής πρόληψη των καρδιαγγειακών IFG Πρωτογενής πρόληψη των καρδιαγγειακών νοσημάτων στον προ-διαβήτη. Έχει θέση; IFG Δρ Σταύρος Μπούσμπουλας Διευθυντής Γ Παθολογικής Κλινικής & Υπεύθυνος Διαβητολογικού Κέντρου Γ.Ν. Νίκαιας Πειραιά Προ-διαβήτης

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση Διαβητικής Δυσλιπιδαιμίασ με συνδυασμούς υπολιπιδαιμικών φαρμάκων

Αντιμετώπιση Διαβητικής Δυσλιπιδαιμίασ με συνδυασμούς υπολιπιδαιμικών φαρμάκων ΔΕΒΕ 13 Νοεμβρίου 29 Αντιμετώπιση Διαβητικής Δυσλιπιδαιμίασ με συνδυασμούς υπολιπιδαιμικών φαρμάκων Βασίλειος ΑΘΥΡΟΣ,, MD, FASA, FACS Ιατρεία Αθηροσκλήρωσης και Μεταβολικού Συνδρόμου, Β Προπ. Παθολογική

Διαβάστε περισσότερα

Δυσλιπιδαιμία και θρόμβωση. Από την παθοφυσιολογία στη θεραπεία

Δυσλιπιδαιμία και θρόμβωση. Από την παθοφυσιολογία στη θεραπεία ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ ΑΘΗΡΟΘΡΟΜΒΩΣΗΣ Δυσλιπιδαιμία και θρόμβωση. Από την παθοφυσιολογία στη θεραπεία Αλέξανδρος Δ. Τσελέπης, MD, PhD Καθηγητής Βιοχημείας - Κλινικής Χημείας ΠΡΩΤΟΠΑΘΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

7 ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 10 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική ιαιτολόγος ιατροφολόγος Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, Κύπρος

7 ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 10 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική ιαιτολόγος ιατροφολόγος Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, Κύπρος 7 ο ΣΥΝΕ ΡΙΟ ΑΘΗΡΟΣΚΛΗΡΩΣΗΣ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ, 10 ΜΑΡΤΙΟΥ 2011 Πόλλυ Μιχαηλίδου Κλινική ιαιτολόγος ιατροφολόγος Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας, Κύπρος polly.michaelidou@gmail.com 1 ΘΕΜΑΤΑ Η σημασία της ιατροφής

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση δυσλιπιδαιμιών. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας

Αντιμετώπιση δυσλιπιδαιμιών. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας Αντιμετώπιση δυσλιπιδαιμιών Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας LDL-C : μείζων παράγοντας καρδιαγγειακού κινδύνου Μετα-ανάλυση 61 προοπτικών μελετών παρατήρησης σε υγιείς ενήλικες (n=892.237) Lancet

Διαβάστε περισσότερα

LIPEMIA ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ

LIPEMIA ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ ΔΟΣΟΛΟΓΙΑ ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ LIPEMIA Το Lipemia περιέχει ιχθυέλαιο με υψηλή περιεκτικότητα σε Ω-3 λιπαρά οξέα, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνονται τα EPA και DHA. ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΕΣ ΕΝΔΕΙΞΕΙΣ Το Lipemia χορηγείται σε ασθενείς, στους οποίους

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης: Highlights 2015

Σακχαρώδης Διαβήτης: Highlights 2015 Σακχαρώδης Διαβήτης: Highlights 2015 Δρ. Αλέξανδρος Καμαράτος, Παθολόγος-Διαβητολόγος Διευθυντής, Α Παθολογική Κλινική, Διαβητολογικό Κέντρο Ιατρείο Διαβητικού ποδιού «ΤΖΑΝΕΙΟ» Γενικό Νοσοκομείο Πειραιά

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολισμός λιπιδίων Δυσλιποπρωτειναιμίες. Μαρίνα Νούτσου Διευθύντρια Β Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ Ιπποκράτειο

Μεταβολισμός λιπιδίων Δυσλιποπρωτειναιμίες. Μαρίνα Νούτσου Διευθύντρια Β Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ Ιπποκράτειο Μεταβολισμός λιπιδίων Δυσλιποπρωτειναιμίες Μαρίνα Νούτσου Διευθύντρια Β Πανεπιστημιακή Παθολογική Κλινική Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ Ιπποκράτειο Πολλοί παράγοντες κινδύνου έχουν συσχετισθεί με καρδιαγγειακά

Διαβάστε περισσότερα

DECODE σχετικός κίνδυνος θνητότητας από κάθε αίτιο σε µη διαβητικά άτοµα

DECODE σχετικός κίνδυνος θνητότητας από κάθε αίτιο σε µη διαβητικά άτοµα DECODE σχετικός κίνδυνος θνητότητας από κάθε αίτιο σε µη διαβητικά άτοµα 2.5 Hazard ratio 2.0 1.5 1.0 0.5 0

Διαβάστε περισσότερα

Γ. Μίχας Ειδικευόμενος Α Παθολογικής Κλινικής Καλαμάτα, 23/10/2012

Γ. Μίχας Ειδικευόμενος Α Παθολογικής Κλινικής Καλαμάτα, 23/10/2012 Γ. Μίχας Ειδικευόμενος Α Παθολογικής Κλινικής Καλαμάτα, 23/10/2012 we calculated that the total number of AMI cases is 19,853 per year, corresponding to an incidence of 18.43 cases per 10,000 of the general

Διαβάστε περισσότερα

Eίναι τελικά ο διαβήτης ισοδύναμο στεφανιαίας νόσου; Η αλήθεια για τον πραγματικό καρδιαγγειακό κίνδυνο στον ΣΔ τύπου 2

Eίναι τελικά ο διαβήτης ισοδύναμο στεφανιαίας νόσου; Η αλήθεια για τον πραγματικό καρδιαγγειακό κίνδυνο στον ΣΔ τύπου 2 Eίναι τελικά ο διαβήτης ισοδύναμο στεφανιαίας νόσου; Η αλήθεια για τον πραγματικό καρδιαγγειακό κίνδυνο στον ΣΔ τύπου 2 Σ. Θ. Λιάτης Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική & Διαβητολογικό Κέντρο ΓΝΑ «Λαϊκό»

Διαβάστε περισσότερα

Δευτεροπαθής υπέρταση. Αστέριος Καραγιάννης Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Ιπποκράτειο Νοσοκομείο

Δευτεροπαθής υπέρταση. Αστέριος Καραγιάννης Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Δευτεροπαθής υπέρταση Αστέριος Καραγιάννης Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Β Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Αίτια δευτεροπαθούς υπέρτασης (1) Νεφρογενή αίτια 1. Νεφραγγειακή υπέρταση

Διαβάστε περισσότερα

Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Στατίνες στην πρωτογενή πρόληψη Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Πρόληψη καρδιαγγειακών νοσημάτων Πρωτογενής πρόληψη : το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΜΑΚΡΟΘΡΕΠΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΑΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ

ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΜΑΚΡΟΘΡΕΠΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΑΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΤΩΝ ΜΑΚΡΟΘΡΕΠΤΙΚΩΝ ΣΥΣΤΑΤΙΚΩΝ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ ΚΑΙ ΤΙΣ ΑΠΑΙΤΗΣΕΙΣ ΣΕ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗ ΠΗΝΕΛΟΠΗ ΔΟΥΒΟΓΙΑΝΝΗ Κ Λ Ι Ν Ι Κ Η Δ Ι Α Ι Τ Ο Λ Ο Γ Ο Σ - Δ Ι ΑΤ Ρ Ο Φ Ο Λ Ο Γ Ο Σ M S C, R D Περίληψη

Διαβάστε περισσότερα

Υπερλιπιδαιµίες Μεταβολισµός λιπιδίων. Μαρίνα Νούτσου Επιµελήτρια Α Παν. Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Αθήνας

Υπερλιπιδαιµίες Μεταβολισµός λιπιδίων. Μαρίνα Νούτσου Επιµελήτρια Α Παν. Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Αθήνας Υπερλιπιδαιµίες Μεταβολισµός λιπιδίων Μαρίνα Νούτσου Επιµελήτρια Α Παν. Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Αθήνας Καρδιαγγειακά Επεισόδια : Πρώτη αιτία θανάτου στις αναπτυγµένες χώρες Πολλοί παράγοντες

Διαβάστε περισσότερα

08/05/12 7. Θεραπεία (Ι) **

08/05/12 7. Θεραπεία (Ι) ** 08/05/12 7. Θεραπεία (Ι) ** Σκοπός Είδη θεραπευτικών μελετών Είναι τα αποτελέσματα της μελέτης έγκυρα; Είναι τα αποτελέσματα της μελέτης σημαντικά; Σχετικός και απόλυτος κίνδυνος Number Needed to Treat

Διαβάστε περισσότερα

Κολπική Μαρμαρυγή. Παναγιώτης Γ. Κοραντζόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Καρδιολογίας Παν. Ιωαννίνων

Κολπική Μαρμαρυγή. Παναγιώτης Γ. Κοραντζόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Καρδιολογίας Παν. Ιωαννίνων Κολπική Μαρμαρυγή Παναγιώτης Γ. Κοραντζόπουλος Επίκουρος Καθηγητής Καρδιολογίας Παν. Ιωαννίνων Mechanisms of Thrombus formation in AF Stasis Endothelial Dysfunction Hypercoaguble State (Virchow s triad)

Διαβάστε περισσότερα

Ασθενής με αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο & δυσλιπιδαιμία. Σαββόπουλος Χρήστος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ

Ασθενής με αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο & δυσλιπιδαιμία. Σαββόπουλος Χρήστος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Ασθενής με αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο & δυσλιπιδαιμία Σαββόπουλος Χρήστος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ 68χρονος ασθενής με ιστορικό κολπικής μαρμαρυγής & ΑΥ εισάγεται με ΑΡ ημιπληγία από 2ώρου,

Διαβάστε περισσότερα

ΟΕΜ-Προσωρινή. βηματοδότηση. Τσαγάλου Ελευθερία Θεραπευτική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Αθήνα 2013

ΟΕΜ-Προσωρινή. βηματοδότηση. Τσαγάλου Ελευθερία Θεραπευτική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Αθήνα 2013 Αρρυθμίες στην οξεία φάση του ΟΕΜ-Προσωρινή βηματοδότηση Τσαγάλου Ελευθερία Θεραπευτική Κλινική Πανεπιστημίου Αθηνών Αθήνα 2013 Classification of peri-infarction infarction arrhythmias Supraventricular

Διαβάστε περισσότερα

gr

gr Σ τύπου ΙΙ και καρδιαγγειακή νόσος Οι διαβητικοί ασθενείς παρουσιάζουν τετραπλάσια αύξηση της συχνότητας καρδιαγγειακής νόσου απ ότι οι µη διαβητικοί ασθενείς Το 50% των νεοδιαγνωσµένων διαβητικών ασθενών

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΑΙ ΚΑΡΚΙΝΟΣ

ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΑΙ ΚΑΡΚΙΝΟΣ 1 ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑ ΚΑΙ ΚΑΡΚΙΝΟΣ Δ. Κιόρτσης Ενδοκρινολόγος Αν. Καθηγητής Ιατρικής Σχολής Παν/μίου Ιωαννίνων European SCOPE fellow 1η ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΚΗ ΜΕΛΕΤΗ ΕΠΙΠΟΛΑΣΜΟΥ ΠΑΧΥΣΑΡΚΙΑΣ Ελληνική Ιατρική

Διαβάστε περισσότερα

Αναθεωρημένες Ελληνικές κατευθυντήριες οδηγίες για τη θεραπευτική αντιμετώπιση της δυσλιπιδαιμίας

Αναθεωρημένες Ελληνικές κατευθυντήριες οδηγίες για τη θεραπευτική αντιμετώπιση της δυσλιπιδαιμίας Αναθεωρημένες Ελληνικές κατευθυντήριες οδηγίες για τη θεραπευτική αντιμετώπιση της δυσλιπιδαιμίας Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο

Διαβάστε περισσότερα

Π.ΠΑΣΧΟΣ, Ε.ΜΠΕΚΙΑΡΗ, Ε.ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΟΥ, Μ. ΣΑΡΗΓΙΑΝΝΗ, Α. ΤΣΑΠΑΣ, Κ. ΠΑΛΕΤΑΣ

Π.ΠΑΣΧΟΣ, Ε.ΜΠΕΚΙΑΡΗ, Ε.ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΟΥ, Μ. ΣΑΡΗΓΙΑΝΝΗ, Α. ΤΣΑΠΑΣ, Κ. ΠΑΛΕΤΑΣ Π.ΠΑΣΧΟΣ, Ε.ΜΠΕΚΙΑΡΗ, Ε.ΑΘΑΝΑΣΙΑΔΟΥ, Μ. ΣΑΡΗΓΙΑΝΝΗ, Α. ΤΣΑΠΑΣ, Κ. ΠΑΛΕΤΑΣ ΜΟΝΑΔΑ ΜΕΛΕΤΗΣ ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΩΝ ΝΟΣΗΜΑΤΩΝ, Β ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΠΘ, ΙΠΠΟΚΡΑΤΕΙΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ Το 20 30% του γενικού πληθυσμού

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΑΟΡΤΗΣ ΚΑΙ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ ΚΟΙΛΙΑΣ

ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΑΟΡΤΗΣ ΚΑΙ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ ΚΟΙΛΙΑΣ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ ΑΟΡΤΗΣ ΚΑΙ ΔΥΣΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ ΑΡΙΣΤΕΡΑΣ ΚΟΙΛΙΑΣ Αλέξανδρος Στεφανίδης Καρδιολόγος Α Καρδιολογικό τμήμα, Γ.Ν.Νίκαιας Παρουσίαση περιστατικού Ανδρας 60 ετών, εισάγεται λόγω ΟΠΟ. Ιστορικό ΑΥ, υπερλιπιδαιμίας

Διαβάστε περισσότερα

ΛΙΠΗ ΚΑΙ ΕΛΑΙΑ. Νίκος Καλογερόπουλος Αντωνία Χίου ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Εργαστήριο Χημείας, Βιοχημείας & Φυσικοχημείας Τροφίμων

ΛΙΠΗ ΚΑΙ ΕΛΑΙΑ. Νίκος Καλογερόπουλος Αντωνία Χίου ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ. Εργαστήριο Χημείας, Βιοχημείας & Φυσικοχημείας Τροφίμων ΛΙΠΗ ΚΑΙ ΕΛΑΙΑ Νίκος Καλογερόπουλος Αντωνία Χίου Εργαστήριο Χημείας, Βιοχημείας & Φυσικοχημείας Τροφίμων ΧΑΡΟΚΟΠΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Τμήμα Επιστήμης Διαιτολογίας Διατροφής Εστεροποίηση Υδρόλυση Σαπωνοποίηση

Διαβάστε περισσότερα

Η ΝΕΑ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΥΠΟΛΙΠΙΔΑΙΜΙΚΗ ΑΓΩΓΗ: ΑΝΑΣΤΟΛΕΙΣ ΤΗΣ PCSK9 ΜΩΥΣΗΣ ΕΛΙΣΑΦ, ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

Η ΝΕΑ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΥΠΟΛΙΠΙΔΑΙΜΙΚΗ ΑΓΩΓΗ: ΑΝΑΣΤΟΛΕΙΣ ΤΗΣ PCSK9 ΜΩΥΣΗΣ ΕΛΙΣΑΦ, ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ OLD HOUSE DETAIL IOANNINA Η ΝΕΑ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΣΤΗΝ ΥΠΟΛΙΠΙΔΑΙΜΙΚΗ ΑΓΩΓΗ: ΑΝΑΣΤΟΛΕΙΣ ΤΗΣ PCSK9 ΜΩΥΣΗΣ ΕΛΙΣΑΦ, ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ ΥΠΟΛΙΠΙΔΑΙΜΙΚΗ ΑΓΩΓΗ: UNMET NEEDS

Διαβάστε περισσότερα

ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗ(ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ(

ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗ(ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ( ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗ(ΠΑΝΑΓΙΩΤΑ( ΠΑΘΟΛΟΓΟΣ0ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΟΣ( Κλινική(«Άγιος(Λουκάς»( 9 ο ΠανελλήνιοΣυνέδριοΑθηροσκλήρωσης,28/2;2/3/2013, HyaBRegencyΘεσσαλονίκη ΛΙΠΙΔΙΑ(ΚΑΙ(ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ(ΔΙΑΒΗΤΗΣ( ΑυξημέναΤριγλυκερίδια ΕλαττωμένηHDL;Χ

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση ερευνητικού έργου

Παρουσίαση ερευνητικού έργου Παρουσίαση ερευνητικού έργου Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Ιωαννίνων B Καρδιολογική Κλινική Study of peripheral circulation in patients with Heart Failure 11/2/2016 Μπεχλιούλης Άρης, MD, PhD Kαρδιολόγος, Επιστημονικός

Διαβάστε περισσότερα

Κώστας Παλέτας. Μη Φαρµακευτικές Παρεµβάσεις στην υπέρταση. Παχυσαρκία και Υπέρταση. Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ

Κώστας Παλέτας. Μη Φαρµακευτικές Παρεµβάσεις στην υπέρταση. Παχυσαρκία και Υπέρταση. Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ Μη Φαρµακευτικές Παρεµβάσεις στην υπέρταση Παχυσαρκία και Υπέρταση Κώστας Παλέτας Καθηγητής Παθολογίας ΑΠΘ ιευθυντής Γ Παθολογικής Κλινικής ΑΠΘ Νοσοκοµείο Παπαγεωργίου Θεσσαλονίκης Ταξινόµηση Αρτηριακής

Διαβάστε περισσότερα

Μέτρα Υπολογισµού του Κινδύνου εκδήλωσης µιας κατάστασης

Μέτρα Υπολογισµού του Κινδύνου εκδήλωσης µιας κατάστασης 1st Workshop on Evidence Based Medicine Athens, 6-7 December 2003 Ελληνικό Ίδρυµα Καρδιολογίας & Εργ. Βιοστατιστικής, Τµήµατος Νοσηλευτικής Πανεπιστηµίου Αθηνών Μέτρα Υπολογισµού του Κινδύνου εκδήλωσης

Διαβάστε περισσότερα

Ο ΕΤΟΙΜΟΣ ΣΤΑΘΕΡΟΣ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΣ ΠΡΑΒΑΣΤΑΤΙΝΗΣ ΜΕ ΦΑΙΝΟΦΙΜΠΡΑΤΗ ΜΩΥΣΗΣ ΕΛΙΣΑΦ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ

Ο ΕΤΟΙΜΟΣ ΣΤΑΘΕΡΟΣ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΣ ΠΡΑΒΑΣΤΑΤΙΝΗΣ ΜΕ ΦΑΙΝΟΦΙΜΠΡΑΤΗ ΜΩΥΣΗΣ ΕΛΙΣΑΦ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ OLD HOUSE DETAIL IOANNINA Ο ΕΤΟΙΜΟΣ ΣΤΑΘΕΡΟΣ ΣΥΝΔΥΑΣΜΟΣ ΠΡΑΒΑΣΤΑΤΙΝΗΣ ΜΕ ΦΑΙΝΟΦΙΜΠΡΑΤΗ ΜΩΥΣΗΣ ΕΛΙΣΑΦ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΑΣ ΙΑΤΡΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟΥ ΙΩΑΝΝΙΝΩΝ PRAVAFENIX Caps που περιέχουν 40mg pravastatin

Διαβάστε περισσότερα

Εισαγωγή στη Διατροφή

Εισαγωγή στη Διατροφή Εισαγωγή στη Διατροφή Ενότητα 7η ΛΙΠΙΔΙΑ Όνομα καθηγητή: Μ. ΚΑΨΟΚΕΦΑΛΟΥ Όνομα καθηγητή: Α. ΖΑΜΠΕΛΑΣ Τμήμα: Επιστήμης τροφίμων και διατροφής του ανθρώπου ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Η δομή των λιποειδών Η πέψη,

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΥΠΕΡΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ

ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΥΠΕΡΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ ΥΠΕΡΤΑΣΗ ΚΑΙ ΥΠΕΡΛΙΠΙΔΑΙΜΙΑ Β. ΚΩΤΣΗΣ MD, Ph.D, FESH ΕΠΙΚΟΥΡΟΣ ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΑΘΟΓΙΑΣ ΑΠΘ ΥΠΕΥΘΥΝΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟΥ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ-24ΩΡΗΣ ΚΑΤΑΓΡΑΦΗΣ ΤΗΣ ΑΡΤΗΡΙΑΚΗΣ ΠΙΕΣΗΣ, Hypertension Excellence Centre of the European

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση των οξέων ισχαιμικών επεισοδίων στα θύματα της ανακοπής. Γεώργιος Θεοδ. Νικήτας Ειδικευόμενος Καρδιολογίας

Αντιμετώπιση των οξέων ισχαιμικών επεισοδίων στα θύματα της ανακοπής. Γεώργιος Θεοδ. Νικήτας Ειδικευόμενος Καρδιολογίας Αντιμετώπιση των οξέων ισχαιμικών επεισοδίων στα θύματα της ανακοπής Γεώργιος Θεοδ. Νικήτας Ειδικευόμενος Καρδιολογίας Αντιμετώπιση των οξέων ισχαιμικών επεισοδίων στα θύματα της ανακοπής ΟΞΕΙΑ ΜΥΟΚΑΡ

Διαβάστε περισσότερα

Επικίνδυνες για τη ζωή κοιλιακές αρρυθμίες

Επικίνδυνες για τη ζωή κοιλιακές αρρυθμίες Επικίνδυνες για τη ζωή κοιλιακές αρρυθμίες Σκεύος Σιδερής Επιμελητής Α Καρδιολογικό Τμήμα Ιπποκράτειο Νοσοκομείο Αθηνών Ventricular Arrhythmias Ventricular arrhythmias, ranging from asymptomatic ventricular

Διαβάστε περισσότερα

2. Η Βαρύτητα Διαφόρων Γλυκαιμικών Δεικτών Νοσηλείας στην Λειτουργική Έκβαση του ΑΕΕ των Διαβητικών Ασθενών

2. Η Βαρύτητα Διαφόρων Γλυκαιμικών Δεικτών Νοσηλείας στην Λειτουργική Έκβαση του ΑΕΕ των Διαβητικών Ασθενών 26 2. Η Βαρύτητα Διαφόρων Γλυκαιμικών Δεικτών Νοσηλείας στην Λειτουργική Έκβαση του ΑΕΕ των Διαβητικών Ασθενών Β. Δραγουμάνος 1, Δ. Αθανασόπουλος 2, Ε. Φουστέρης 1, Δ. Αναστασόπουλος 2, Π. Φουρλεμάδης

Διαβάστε περισσότερα

Επιλογή ασθενών και παρακολούθηση τους

Επιλογή ασθενών και παρακολούθηση τους Επιλογή ασθενών και παρακολούθηση τους Βασίλειος Π. Βασιλικός Καθηγητής Καρδιολογίας Διευθυντής Γ Καρδιολογικής Κλινικής ΑΠΘ Cardiac Diagnostics Landscape 24-Hour Holter Event Recorder 14-30 Day MCOT

Διαβάστε περισσότερα

Προσαρµογές και οφέλη από την εφαρµογή προγραµµάτων άσκησης σε άτοµα µε χρόνιες παθήσεις

Προσαρµογές και οφέλη από την εφαρµογή προγραµµάτων άσκησης σε άτοµα µε χρόνιες παθήσεις Προσαρµογές και οφέλη από την εφαρµογή προγραµµάτων άσκησης σε άτοµα µε χρόνιες παθήσεις Εισαγωγή Στις µέρες µας έχει αναγνωριστεί η ιδιαίτερη αξία της άσκησης και η συµβολή της στην προάσπιση της υγείας

Διαβάστε περισσότερα

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ

Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση. Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες αντιμετώπιση Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας ΑΠΘ Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Δυσλιπιδαιμίες LDL-C HDL-C < 40 mg/dl Τριγλυκερίδια 150-199 mg/dl : οριακά

Διαβάστε περισσότερα

Θεραπευτικός αλγόριθμος για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Ελληνικές οδηγίες

Θεραπευτικός αλγόριθμος για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Ελληνικές οδηγίες Θεραπευτικός αλγόριθμος για την αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών Ελληνικές οδηγίες Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Λέκτορας Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Καρδιαγγειακά νοσήματα

Διαβάστε περισσότερα

Διδακτορική Διατριβή

Διδακτορική Διατριβή ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΥΓΕΙΑΣ Διδακτορική Διατριβή Η ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΗΣ ΠΑΡΕΜΒΑΣΗΣ ΥΠΟΒΟΗΘΟΥΜΕΝΗΣ ΑΠΟ ΥΠΟΛΟΓΙΣΤΗ ΣΤΗΝ ΠΟΙΟΤΗΤΑ ΖΩΗΣ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΑΥΤΟΦΡΟΝΤΙΔΑ ΑΣΘΕΝΩΝ ΜΕ ΚΑΡΔΙΑΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Αθηρωµάτωση- Στεφανιαία νόσος. Μαρίνα Νούτσου Επιµελήτρια Α Παν. Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Αθήνας

Αθηρωµάτωση- Στεφανιαία νόσος. Μαρίνα Νούτσου Επιµελήτρια Α Παν. Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Αθήνας Αθηρωµάτωση- Στεφανιαία νόσος Μαρίνα Νούτσου Επιµελήτρια Α Παν. Παθολογικής Κλινικής Ιπποκράτειο Νοσοκοµείο Αθήνας Καρδιαγγειακά Επεισόδια : Πρώτη αιτία θανάτου στις αναπτυγµένες χώρες Καρδιαγγειακά Νοσήµατα

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΣΤΟΣ Ν. ΠΑΝΑΓΟΥΛΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΛΙΠΙΔΙΩΝ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Γ.

ΧΡΗΣΤΟΣ Ν. ΠΑΝΑΓΟΥΛΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΛΙΠΙΔΙΩΝ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Γ. Αυξημένα τριγλυκερίδια: Αποτελούν θεραπευτικό στόχο; ΧΡΗΣΤΟΣ Ν. ΠΑΝΑΓΟΥΛΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΛΙΠΙΔΙΩΝ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΓΕΝΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Γ. ΓΕΝΝΗΜΑΤΑΣ ΔΕΝ ΕΧΩ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Εκτίμηση της βιωσιμότητας του μυοκαρδίου: γιατί και πότε;

Εκτίμηση της βιωσιμότητας του μυοκαρδίου: γιατί και πότε; 1 ο Συνέδριο Καρδιαγγειακής Απεικόνισης - 14 Μαΐου 2016 - Αθήνα Εκτίμηση της βιωσιμότητας του μυοκαρδίου: γιατί και πότε; Νικόλαος Αλεξόπουλος, Καρδιολόγος Υπεύθυνος Μαγνητικής Τομογραφίας Καρδιάς Ευρωκλινική

Διαβάστε περισσότερα

11 ο Κλινικό Φροντιστήριο ΕΜΠΑΚΑΝ

11 ο Κλινικό Φροντιστήριο ΕΜΠΑΚΑΝ 11 ο Κλινικό Φροντιστήριο ΕΜΠΑΚΑΝ Ασθενής υπό στατίνη επιτυγχάνει την LDL-C στόχο αλλά διατηρεί υψηλή non-hdl Μαρία Ζαφείρη Ειδικός Παθολόγος ΔΗΛΩΣΗ ΣΥΓΚΡΟΥΣΗΣ ΣΥΜΦΕΡΟΝΤΩΝ Καμία σύγκρουση συμφερόντων

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΟΛΟΓΩΝ ΚΥΠΡΟΥ

ΣΥΝΔΕΣΜΟΣ ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΟΛΟΓΩΝ ΚΥΠΡΟΥ Ανακοίνωση Συνδέσμου Διαιτολόγων και Διατροφολόγων Κύπρου για την Παγκύπρια Εβδομάδα Πρόληψης Καρδιοπαθειών (24-28/9/2012) Φετινό Θέμα: «Go Red for Women «Κόκκινος συναγερμός για την γυναικεία καρδιά»

Διαβάστε περισσότερα

Δρ. Απόστολος Ι. Δουγαλής Παθολόγος, Επιµελητής Α Νοσοκοµείο ΑΓΙΟΣ ΠΑΥΛΟΣ, παράρτηµα ΠΑΝΑΓΙΑ

Δρ. Απόστολος Ι. Δουγαλής Παθολόγος, Επιµελητής Α Νοσοκοµείο ΑΓΙΟΣ ΠΑΥΛΟΣ, παράρτηµα ΠΑΝΑΓΙΑ Δρ. Απόστολος Ι. Δουγαλής Παθολόγος, Επιµελητής Α Νοσοκοµείο ΑΓΙΟΣ ΠΑΥΛΟΣ, παράρτηµα ΠΑΝΑΓΙΑ Λογικά επιχειρήµατα: Ηλικία "φαρµακοκινητική / φαρµακοδυναµική " τοξικότητα. "φάρμακα" " "αλληλεπιδράσεις. Παλαιότερες

Διαβάστε περισσότερα

Η ΑΝΤΙΠΑΡΑΘΕΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ΑΛΑΤΙΟΥ

Η ΑΝΤΙΠΑΡΑΘΕΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ΑΛΑΤΙΟΥ Η ΑΝΤΙΠΑΡΑΘΕΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΑΛΩΣΗ ΑΛΑΤΙΟΥ ΧΡΗΣΤΟΣ Ν. ΠΑΝΑΓΟΥΛΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΣ HYPERTENSION SPECIALIST ESH ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΙΑΤΡΕΙΟ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΛΙΠΙΔΙΩΝ ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΘΗΝΩΝ Γ. ΓΕΝΝΗΜΑΤΑΣ

Διαβάστε περισσότερα

Διαγνωστική προσέγγιση του ασθενούς μετά από την οξεία φάση του εμφράγματος του μυοκαρδίου ο οποίος έχει αντιμετωπισθεί συντηρητικά

Διαγνωστική προσέγγιση του ασθενούς μετά από την οξεία φάση του εμφράγματος του μυοκαρδίου ο οποίος έχει αντιμετωπισθεί συντηρητικά Διαγνωστική προσέγγιση του ασθενούς μετά από την οξεία φάση του εμφράγματος του μυοκαρδίου ο οποίος έχει αντιμετωπισθεί συντηρητικά Γεώργιος Ι. Παπαϊωάννου, MD, MPH, FACC, FSCAI Επεμβατικός Καρδιολόγος

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΣΤΟΣ Ν. ΠΑΝΑΓΟΥΛΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΛΙΠΙΔΙΩΝ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΓΕΝΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Γ.

ΧΡΗΣΤΟΣ Ν. ΠΑΝΑΓΟΥΛΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΛΙΠΙΔΙΩΝ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΓΕΝΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Γ. Στατίνες σε νέους < 30 ετών και ηλικιωμένους > 80 ετών ΧΡΗΣΤΟΣ Ν. ΠΑΝΑΓΟΥΛΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΟΣ ΙΑΤΡΕΙΟ ΥΠΕΡΤΑΣΗΣ ΚΑΙ ΛΙΠΙΔΙΩΝ ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗΣ ΚΛΙΝΙΚΗΣ ΓΕΝΙΚΟΥ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟΥ ΑΘΗΝΩΝ Γ. ΓΕΝΝΗΜΑΤΑΣ ΔΕΝ ΕΧΩ

Διαβάστε περισσότερα

CHADS&ή CHADSVASc στην προληψη θροµβοεµβολικων επεισοδιων σε ασθενεις µε κολπικη µαρµαρυγη;

CHADS&ή CHADSVASc στην προληψη θροµβοεµβολικων επεισοδιων σε ασθενεις µε κολπικη µαρµαρυγη; CHADS&ή CHADSVASc στην προληψη θροµβοεµβολικων επεισοδιων σε ασθενεις µε κολπικη µαρµαρυγη; Α.Μπουγας, Β.Τερπος, Δ.Γκολιδακης, Χ.Παπαδοπουλος, Χ.Κυρπιζιδης, ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΑΓΙΟΣ ΠΑΥΛΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

Υπολιπιδαιμική αγωγή. Ο ρόλος της διπλής αναστολής της χοληστερόλης»

Υπολιπιδαιμική αγωγή. Ο ρόλος της διπλής αναστολής της χοληστερόλης» «Επιθετική Υπολιπιδαιμική αγωγή. Ο ρόλος της διπλής αναστολής της χοληστερόλης» ημήτριος Ρίχτερ, MD, FESC, FAHA - ιευθυντής Καρδιολογικής Κλινικής Ευρωκλινικής Αθηνών -- Γενικός Γραμματέας Ελληνικής Εταιρείας

Διαβάστε περισσότερα

Επιδημιολογικά. Ηλίας Ν. Μυγδάλης. Β Παθολογική Κλινική και ιαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα

Επιδημιολογικά. Ηλίας Ν. Μυγδάλης. Β Παθολογική Κλινική και ιαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα ΕΤΟΣ Ι ΡΥΣΕΩΣ 1942 Επιδημιολογικά δεδομένα καρδιοαγγειακής νόσου στον σακχαρώδη διαβήτη Ηλίας Ν. Μυγδάλης Β Παθολογική Κλινική και ιαβητολογικό Κέντρο, Γενικό Νοσοκομείο ΝΙΜΤΣ, Αθήνα 22ο ΕτήσιοΣυνέδριο

Διαβάστε περισσότερα

Η σωστή διατροφή παίζει πολύ σημαντικό

Η σωστή διατροφή παίζει πολύ σημαντικό Τα ω-3 και ω-6 λιπαρά οξέα στη διατροφή του ανθρώπου a του Μ. Μπρατάκου* Η σωστή διατροφή παίζει πολύ σημαντικό ρόλο στη διατήρηση της υγείας του ανθρώπου. Τα τρόφιμα τα διακρίνουμε σε 6 διατροφικές ομάδες

Διαβάστε περισσότερα

George Andrikopoulos, Henry Dunant Hospital Center, Athens, Greece

George Andrikopoulos, Henry Dunant Hospital Center, Athens, Greece George Andrikopoulos, Henry Dunant Hospital Center, Athens, Greece ΕΠΙΠΟΛΑΣΜΟΣ ΚΟΛΠΙΚΗΣ ΜΑΡΑΜΡΥΓΗΣ ΣΤΟΝ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΠΛΗΘΥΣΜΟ (>14 ΕΤΩΝ) Ε ΟΜΕΝΑ ΑΠΟ ΤΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΤΟΥ ΕΛΙΚΑΡ Συνολικός αριθμός συμμετεχόντων:

Διαβάστε περισσότερα

Αντιμετώπιση ασθενούς με στεφανιαία και περιφερική αγγειακή νόσο

Αντιμετώπιση ασθενούς με στεφανιαία και περιφερική αγγειακή νόσο Αντιμετώπιση ασθενούς με στεφανιαία και περιφερική αγγειακή νόσο Αθανάσιος Καπετανόπουλος Καπετανόπουλος, FACC, FESC, FSCAI Επεμβατικός Καρδιολόγος, EUROMEDICA, Γενική Κλινική Θεσσαλονίκης Συχνότητα συνδυασμένης

Διαβάστε περισσότερα

Παραρτημα III Μεταβολες στις περιληψεις των χαρακτηριστικων του προϊοντος και στα φυλλα οδηγιων χρησης

Παραρτημα III Μεταβολες στις περιληψεις των χαρακτηριστικων του προϊοντος και στα φυλλα οδηγιων χρησης Παραρτημα III Μεταβολες στις περιληψεις των χαρακτηριστικων του προϊοντος και στα φυλλα οδηγιων χρησης Σημείωση: Οι εν λόγω τροποποιήσεις της περίληψης των χαρακτηριστικών του προϊόντος και του φύλλου

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΑΡΡΥΘΜΙΚΑ ΦΑΡΜΑΚΑ ΓΙΑ ΠΡΟΛΗΨΗ ΥΠΟΤΡΟΠΩΝ ΚΟΛΠΙΚΗΣ ΜΑΡΜΑΡΥΓΗΣ Τι νεότερο?

ΑΝΤΙΑΡΡΥΘΜΙΚΑ ΦΑΡΜΑΚΑ ΓΙΑ ΠΡΟΛΗΨΗ ΥΠΟΤΡΟΠΩΝ ΚΟΛΠΙΚΗΣ ΜΑΡΜΑΡΥΓΗΣ Τι νεότερο? ΑΝΤΙΑΡΡΥΘΜΙΚΑ ΦΑΡΜΑΚΑ ΓΙΑ ΠΡΟΛΗΨΗ ΥΠΟΤΡΟΠΩΝ ΚΟΛΠΙΚΗΣ ΜΑΡΜΑΡΥΓΗΣ Τι νεότερο? ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΟΡΑΝΤΖΟΠΟΥΛΟΣ Επίκουρος Καθηγητής Καρδιολογίας Α Καρδιολογική Κλινική Παν. Ιωαννίνων Basic mechanisms underlying

Διαβάστε περισσότερα

Μεταβολικό Σύνδροµο και Σεξουαλική δραστηριότητα. ά ς ό ς.. ής ί ς ή ή ά ώ ά ής ί ς ά

Μεταβολικό Σύνδροµο και Σεξουαλική δραστηριότητα. ά ς ό ς.. ής ί ς ή ή ά ώ ά ής ί ς ά Μεταβολικό Σύνδροµο και Σεξουαλική δραστηριότητα ά ς ό ς. ής ί ς ή ή ά ώ ά ής ί ς ά Ιούνιος 2011 Μεταβολικό Σύνδροµο και Στυτική δυσλειτουργία έ ς ή ς έ. ό. ί ς ός ί ς ί ά Μεταβολικό Σύνδροµο και Στυτική

Διαβάστε περισσότερα

Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για την θεραπεία της χοληστερόλης: Οριοθετήσεις και επισημάνσεις

Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για την θεραπεία της χοληστερόλης: Οριοθετήσεις και επισημάνσεις 267 ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ Νέες κατευθυντήριες οδηγίες για την θεραπεία της χοληστερόλης: Οριοθετήσεις και επισημάνσεις Χ. Βέρρας 1, Α. Μελιδώνης 2 1 Τμήμα Γενικής Ιατρικής και 2 Α Παθολογική Κλινική &

Διαβάστε περισσότερα

Συνδυασμοί αντιαιμοπεταλιακών φαρμάκων σε ασθενείς με οξύ στεφανιαίο σύνδρομο ή μετά από αγγειοπλαστική. Ασφάλεια και αποτελεσματικότητα.

Συνδυασμοί αντιαιμοπεταλιακών φαρμάκων σε ασθενείς με οξύ στεφανιαίο σύνδρομο ή μετά από αγγειοπλαστική. Ασφάλεια και αποτελεσματικότητα. Συνδυασμοί αντιαιμοπεταλιακών φαρμάκων σε ασθενείς με οξύ στεφανιαίο σύνδρομο ή μετά από αγγειοπλαστική. Ασφάλεια και αποτελεσματικότητα. I have no disclosures relevant to this presentation Ασπιρίνη Η

Διαβάστε περισσότερα

Μακροαγγειακές επιπλοκές και παράγοντες κινδύνου. Συνύπαρξη και ο ρόλος τους στην αιτιοπαθογένεια και στη βαρύτητα του Διαβητικού Ποδιού.

Μακροαγγειακές επιπλοκές και παράγοντες κινδύνου. Συνύπαρξη και ο ρόλος τους στην αιτιοπαθογένεια και στη βαρύτητα του Διαβητικού Ποδιού. Μακροαγγειακές επιπλοκές και παράγοντες κινδύνου. Συνύπαρξη και ο ρόλος τους στην αιτιοπαθογένεια και στη βαρύτητα του Διαβητικού Ποδιού. Σκούτας Δ, Καραγιάννη Δ, Σέκερη Ζ, Σιώμος Κ,Κοντόπουλος Μ, Λαζαρίδου

Διαβάστε περισσότερα

NOACs. Από τις µελέτες στην καθηµερινή κλινική εφαρµογή

NOACs. Από τις µελέτες στην καθηµερινή κλινική εφαρµογή NOACs. Από τις µελέτες στην καθηµερινή κλινική εφαρµογή Στέλιος Τζέης MD, PhD, FESC Αν. Διευθυντής - Τµήµα Ηλεκτροφυσιολογίας και Βηµατοδότησης ΕΡΡΙΚΟΣ ΝΤΥΝΑΝ Hospital Center RELY TRIAL Η επιλογή της χαµηλής

Διαβάστε περισσότερα

ΙΔΡΥΜΑ. Θεσσαλονίκη, ύλα

ΙΔΡΥΜΑ. Θεσσαλονίκη, ύλα ΑΛΕΞΑΝΔΡΕΙΟ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟ ΙΔΡΥΜΑ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑΣ ΓΕΩΠΟΝΙΑΣ, ΤΡΟΦΙΜΩΝ & ΔΙΑΤΡΟΦΗΔ ΗΣ ΤΜΗΜΑ ΔΙΑΤΡΟΦΗΣ & ΔΙΑΙΤΟΛΟΓΙΑΣ ΠΑΡΕΜΒΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΔΙΑΤΡΟΦΙΚΗΣ ΑΓΩΓΗΣ ΣΤΟΝ ΔΗΜΟ ΚΑΒΑΛΑΣ Πτυχιακή

Διαβάστε περισσότερα

Χρόνια νοσήματα του ήπατος και υπολιπιδαιμική θεραπεία

Χρόνια νοσήματα του ήπατος και υπολιπιδαιμική θεραπεία Χρόνια νοσήματα του ήπατος και υπολιπιδαιμική θεραπεία Κωνσταντίνος Τζιόμαλος Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α Προπαιδευτική Παθολογική Κλινική ΑΠΘ, Νοσοκομείο ΑΧΕΠΑ Χρόνια νοσήματα του ήπατος Το 15% του

Διαβάστε περισσότερα

Παρουσίαση ενδιαφερόντων περιστατικών

Παρουσίαση ενδιαφερόντων περιστατικών ΤΖΑΝΕΙΟ ΓΕΝΙΚΟ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΟ ΠΕΙΡΑΙΑ Καρδιολογικό τμήμα Παρουσίαση ενδιαφερόντων περιστατικών Νικόλαος Πατσουράκος, Καρδιολόγος Επιμ. A Ασθενής 69 ετών, προσέρχεται στο Τ.Ε.Π. λόγω οπισθοστερνικού άλγους

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΤΙΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ.

ΑΝΤΙΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ. ΑΝΤΙΑΙΜΟΠΕΤΑΛΙΑΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ. Σταματελάτου Mαρία, Κοντολαιμάκη Καλλιόπη, Δασενάκη Μαρία. Παθολογική Κλινική Γενικού Νοσοκομείου- Κέντρου Υγείας Σητείας, Σητεία ΚΑΤΕΥΘΥΝΤΗΡΙΕΣ ΟΔΗΓΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

MID-RANGE EJECTION FRACTION. Αικατερίνη Αυγεροπούλου Διευθύντρια Ε.Σ.Υ Καρδιολογικό Τμήμα, Γ.Ν.Α Ιπποκράτειο

MID-RANGE EJECTION FRACTION. Αικατερίνη Αυγεροπούλου Διευθύντρια Ε.Σ.Υ Καρδιολογικό Τμήμα, Γ.Ν.Α Ιπποκράτειο MID-RANGE EJECTION FRACTION Αικατερίνη Αυγεροπούλου Διευθύντρια Ε.Σ.Υ Καρδιολογικό Τμήμα, Γ.Ν.Α Ιπποκράτειο ΕΙΣΑΓΩΓΗ Στις πρόσφατες οδηγίες της ESC διατυπώθηκε η άποψη ότι η διαφοροποίηση του κλάσματος

Διαβάστε περισσότερα

Διαδερμική επαναγγείωση με χρήση ενδοστεφανιαίας πρόθεσης. Μπορούμε να εγκαταλείψουμε την ασπιρίνη;

Διαδερμική επαναγγείωση με χρήση ενδοστεφανιαίας πρόθεσης. Μπορούμε να εγκαταλείψουμε την ασπιρίνη; Continuing Medical Implementation...bridging the care gap Διαδερμική επαναγγείωση με χρήση ενδοστεφανιαίας πρόθεσης. Μπορούμε να εγκαταλείψουμε την ασπιρίνη; Ε. Βαβουρανάκης ASA: Efficacy Relative- risk

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΠΑΣΡΩΝ ΣΜΖΜΑ ΖΛΔΚΣΡΟΛΟΓΩΝ ΜΖΥΑΝΗΚΩΝ ΚΑΗ ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΑ ΤΠΟΛΟΓΗΣΩΝ ΣΟΜΔΑ ΤΣΖΜΑΣΩΝ ΖΛΔΚΣΡΗΚΖ ΔΝΔΡΓΔΗΑ

ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΠΑΣΡΩΝ ΣΜΖΜΑ ΖΛΔΚΣΡΟΛΟΓΩΝ ΜΖΥΑΝΗΚΩΝ ΚΑΗ ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΑ ΤΠΟΛΟΓΗΣΩΝ ΣΟΜΔΑ ΤΣΖΜΑΣΩΝ ΖΛΔΚΣΡΗΚΖ ΔΝΔΡΓΔΗΑ ΠΑΝΔΠΗΣΖΜΗΟ ΠΑΣΡΩΝ ΣΜΖΜΑ ΖΛΔΚΣΡΟΛΟΓΩΝ ΜΖΥΑΝΗΚΩΝ ΚΑΗ ΣΔΥΝΟΛΟΓΗΑ ΤΠΟΛΟΓΗΣΩΝ ΣΟΜΔΑ ΤΣΖΜΑΣΩΝ ΖΛΔΚΣΡΗΚΖ ΔΝΔΡΓΔΗΑ Γηπισκαηηθή Δξγαζία ηνπ Φνηηεηή ηνπ ηκήκαηνο Ζιεθηξνιόγσλ Μεραληθώλ θαη Σερλνινγίαο Ζιεθηξνληθώλ

Διαβάστε περισσότερα

ΔΟΚΙΜΑΣΙΑ ΑΝΑΚΛΙΣΕΩΣ. Π Φλεβάρη. Β Πανεπιστηµιακή Καρδιολογική Κλινική, Νοσοκοµείο Αττικόν, Αθήνα

ΔΟΚΙΜΑΣΙΑ ΑΝΑΚΛΙΣΕΩΣ. Π Φλεβάρη. Β Πανεπιστηµιακή Καρδιολογική Κλινική, Νοσοκοµείο Αττικόν, Αθήνα ΔΟΚΙΜΑΣΙΑ ΑΝΑΚΛΙΣΕΩΣ Π Φλεβάρη Β Πανεπιστηµιακή Καρδιολογική Κλινική, Νοσοκοµείο Αττικόν, Αθήνα Φυσιολογική βάση DIAGNOSTIC YIELD OF VARIOUS TESTS IN 308 PATIENTS WITH A FINAL DIAGNOSIS ACCORDING TO ESC

Διαβάστε περισσότερα

Επιδηµιολογικά δεδοµένα και οικονοµικές επιπτώσεις στην ΚΑ

Επιδηµιολογικά δεδοµένα και οικονοµικές επιπτώσεις στην ΚΑ 14 ο Βορειοελλαδικό Καρδιολογικό Συνέδριο Επιδηµιολογικά δεδοµένα και οικονοµικές επιπτώσεις στην ΚΑ ΣΤΡΑΤΟΣ ΘΕΟΦΙΛΟΓΙΑΝΝΑΚΟΣ, MD, PhD Ιατρείο Καρδιακής Ανεπάρκειας Γ Πανεπιστηµιακή Καρδιολογική Κλινική

Διαβάστε περισσότερα

ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΤΟΥ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ

ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΤΟΥ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ ΟΞΥ ΕΜΦΡΑΓΜΑ ΤΟΥ ΜΥΟΚΑΡΔΙΟΥ Στέφανος Γρ.Φούσας MD, FESC, FACC Πρόεδρος Ελληνικής Καρδιολογικής Εταιρείας ΑΓΡΙΝΙΟ 30/9/2016 Καρδιοπάθειες Στεφανιαία νόσος Βαλβιδοπάθειες Μυοκαρδιοπάθειες Περικαρδίτιδες

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΓΕΝΗΣ ΑΟΡΤΟΠΑΘΕΙΕΣ: ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΤΟΥ 2014

ΣΥΓΓΕΝΗΣ ΑΟΡΤΟΠΑΘΕΙΕΣ: ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΤΟΥ 2014 ΣΥΓΓΕΝΗΣ ΑΟΡΤΟΠΑΘΕΙΕΣ: ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΕΣ ΜΕΛΕΤΕΣ ΤΟΥ 2014 Βαγενάκης Γεώργιος Παιδοκαρδιολογική Κλινική Ωνάσειο Καρδιοχειρουργικό Συγγενείς Αορτοπάθειες Δίπτυχη αορτική βαλβίδα Στένωση ισθμού της αορτής Σύνδρομο

Διαβάστε περισσότερα

1 η Ενότητα: Λιπίδια. Ποιοι υπερλιπιδαιμικοί δεν πρέπει να πάρουν στατίνη;

1 η Ενότητα: Λιπίδια. Ποιοι υπερλιπιδαιμικοί δεν πρέπει να πάρουν στατίνη; 1 η Ενότητα: Λιπίδια Ποιοι υπερλιπιδαιμικοί δεν πρέπει να πάρουν στατίνη; Σταμάτης Μακρυγιάννης, Καρδιολόγος, Επιμελητής Α Καρδιολογικής Κλινικής ΔΘΚΑ «ΥΓΕΙΑ» Επίδραση των διάφορων υπολιπιδαιμικών παραγόντων

Διαβάστε περισσότερα

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΛΙΠΗ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.

MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΛΙΠΗ. ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C. MANAGING AUTHORITY OF THE OPERATIONAL PROGRAMME EDUCATION AND INITIAL VOCATIONAL TRAINING ΛΙΠΗ ΘΑΝΑΣΗΣ ΤΖΙΑΜΟΥΡΤΑΣ, Ph.D., C.S.C.S Τα λίπη αποτελούν μια συμπυκνωμένη πηγή ενέργειας Ενεργούν σαν διαλύτες

Διαβάστε περισσότερα

Σακχαρώδης Διαβήτης : Ισοδύναμο στεφανιαίας νόσου

Σακχαρώδης Διαβήτης : Ισοδύναμο στεφανιαίας νόσου Σακχαρώδης Διαβήτης : Ισοδύναμο στεφανιαίας νόσου? Δρ. Χρήστος Μανές Παθολόγος με εξειδίκευση στον Σακχαρώδη Διαβήτη ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΠΑΘΟΛΟΓΙΚΟΥ ΤΜΉΜΑΤΟΣ ΔΙΑΒΗΤΟΛΟΓΙΚΟΥ ΚΕΝΤΡΟΥ Γ..Ν «ΠΑΠΑΓΕΩΡΓΙΟΥ» ΘΕΣΣΑΛΟΝΊΚΗ

Διαβάστε περισσότερα

Aρτηριακή σκληρία και μακροζωία:

Aρτηριακή σκληρία και μακροζωία: Aρτηριακή σκληρία και μακροζωία: Δεδομένα από την μελέτη ΙΚΑΡΙΑ. Π. Πιέτρη, Χ. Βλαχόπουλος, Δ. Τερεντές-Πρίντζιος, Ν. Ιωακειμίδης, Ν. Αλεξόπουλος, Π. Ξαπλαντέρης, Κ. Αζναουρίδης, Μ. Abdelrasoul, Ι. Γουργούλη,

Διαβάστε περισσότερα

Πρακτικές οδηγίες για άσκηση σε ασθενείς µε στεφανιαία νόσο

Πρακτικές οδηγίες για άσκηση σε ασθενείς µε στεφανιαία νόσο Πρακτικές οδηγίες για άσκηση σε ασθενείς µε στεφανιαία νόσο Χ. Ντέλλος Διευθυντής Καρδιολογικού Τµήµατος, «Τζανείου» Νοσοκοµείου Πειραιά www.ntellos.gr Δήλωση οικονοµικών συµφερόντων σε σχέση µε την παρουσίαση:

Διαβάστε περισσότερα

Δεν υπάρχει σύγκρουση συμφερόντων. Δεν έχω λάβει αμοιβή από οποιαδήποτε φαρμακευτική εταιρεία

Δεν υπάρχει σύγκρουση συμφερόντων. Δεν έχω λάβει αμοιβή από οποιαδήποτε φαρμακευτική εταιρεία Δεν υπάρχει σύγκρουση συμφερόντων Δεν έχω λάβει αμοιβή από οποιαδήποτε φαρμακευτική εταιρεία ΝΟΣΗΜΑΤΑ ΠΟΥ ΣΥΝΟΔΕΥΟΥΝ ΤΟ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ ΚΑΙ ΕΜΒΟΛΙΑΣΜΟΙ Δρ. Γιαννάκης Στυλιανού ΘΕΜΑΤΑ

Διαβάστε περισσότερα

Γρηγόριος Τσίγκας Επεμβατικός καρδιολόγος- Επιμελητής Α

Γρηγόριος Τσίγκας Επεμβατικός καρδιολόγος- Επιμελητής Α Φαρμακολογία στα οξέα στεφανιαία σύνδρομα Διάρκεια διπλής αντιαιμοπεταλιακής αγωγής Γρηγόριος Τσίγκας Επεμβατικός καρδιολόγος- Επιμελητής Α Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Πατρών Διευθυντής: Γ. Χάχαλης ΣΥΓΚΡΟΥΣΗ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ. Πτυχιακή εργασία

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ. Πτυχιακή εργασία ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ΣΧΟΛΗ ΓΕΩΤΕΧΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ Πτυχιακή εργασία ΕΠΙΔΡΑΣΗ ΥΠΕΡΗΧΩΝ ΣΤΗΝ LISTERIA GRAYI ΣΤΟ ΓΑΛΑ: ΕΠΙΒΙΩΣΗ ΚΑΙ ΦΥΣΙΚΟΧΗΜΙΚΕΣ ΕΠΙΔΡΑΣΕΙΣ. Άρτεμις

Διαβάστε περισσότερα

Κλινικά περιστατικά Ασθενής με δυσλιπιδαιμία και στένωση καρωτίδων 70%

Κλινικά περιστατικά Ασθενής με δυσλιπιδαιμία και στένωση καρωτίδων 70% Κλινικά περιστατικά Ασθενής με δυσλιπιδαιμία και στένωση καρωτίδων 70% Αθανασία Κ. Παπαζαφειροπούλου MD, MSc, PhD Παθολόγος με εξειδίκευση στο Σακχαρώδη Διαβήτη Παρουσίαση περιστατικού Άνδρας 64 ετών προσέρχεται

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Μ. ΧΑΝΤΑΝΗΣ Διευθυντής Καρδιολογίας Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιάς

ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Μ. ΧΑΝΤΑΝΗΣ Διευθυντής Καρδιολογίας Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιάς ΜΕΤΑΒΟΛΙΚΟ ΣΥΝΔΡΟΜΟ ΣΤΥΛΙΑΝΟΣ Μ. ΧΑΝΤΑΝΗΣ Διευθυντής Καρδιολογίας Τζάνειο Νοσοκομείο Πειραιάς Μεταβολικό Σύνδρομο Γλυκόζης νηστείας 110mg/dl Σπλαχνική παχυσαρκία [>102cm (m) >88cm (f)] TG 150mg/dl αρτηριακή

Διαβάστε περισσότερα

Φαρµακολογική αξιολόγηση της επίδρασης ελληνικών οινοποιητικών προϊόντων στο καρδιαγγειακό σύστηµα ασθενών µε στεφανιαία νόσο.

Φαρµακολογική αξιολόγηση της επίδρασης ελληνικών οινοποιητικών προϊόντων στο καρδιαγγειακό σύστηµα ασθενών µε στεφανιαία νόσο. Φαρµακολογική αξιολόγηση της επίδρασης ελληνικών οινοποιητικών προϊόντων στο καρδιαγγειακό σύστηµα ασθενών µε στεφανιαία νόσο. Iωάννα Ανδρεάδου Τοµέας Φαρµακευτικής Χηµείας, Τµήµα Φαρµακευτικής, ΕΚΠΑ,

Διαβάστε περισσότερα

ΣΥΓΚΟΠΗ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ. ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑ

ΣΥΓΚΟΠΗ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ. ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΣΥΓΚΟΠΗ ΣΤΗΝ ΚΑΡΔΙΑΚΗ ΑΝΕΠΑΡΚΕΙΑ. ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑ Σ. ΠΑΡΑΣΚΕΥΑΪΔΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΕΣΥ Α ΚΑΡΔΙΟΛΟΓΙΚΗ ΚΛΙΝΙΚΗ ΑΠΘ NOΣOKOMEIO AXEΠA ΟΡΙΣΜΟΣ ΣΥΓΚΟΠΗΣ παροδική απώλεια συνείδησης λόγω παροδικής εγκεφαλικής

Διαβάστε περισσότερα

Διατροφική αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών: Νέες οδηγίες και νέοι προβληματισμοί

Διατροφική αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών: Νέες οδηγίες και νέοι προβληματισμοί Διατροφική αντιμετώπιση των δυσλιπιδαιμιών: Νέες οδηγίες και νέοι προβληματισμοί Αντώνης Ζαμπέλας Καθηγητής Διατροφής του Ανθρώπου Μονάδα Διατροφής του Ανθρώπου Τμήμα Επιστήμης και Τεχνολογίας Τροφίμων

Διαβάστε περισσότερα