Το κόστος του κεφαλαίου

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "Το κόστος του κεφαλαίου"

Transcript

1 Κεφάλαιο 16 Το κόστος του κεφαλαίου 16.1 Ορισµοί Το κεφάλαιο (capital) θεωρείται συχνά σαν ένα ποσό χρηµάτων διαθέσιµο για επένδυση., ή ένα ποσό χρηµάτων δεσµευµένο σε µια επιχείρηση. Το κεφάλαιό µου σε µια εµπορική επιχείρηση πηγαίνει σχετικά καλά. Έχουµε περίπου µια ιδέα του τι εννοεί ο συγγραφέας. Αλλά κεφάλαιο, κατά έναν οικονοµολόγο, δεν είναι ένα συσσώρευµα χρηµάτων. Αντί αυτού, σαν κεφάλαιο θεωρείται ένα πραγµατικό αγαθό ή το περιουσιακό στοιχείο µιας εταιρείας (asset). Ένα κτίριο είναι ένα στοιχείο κεφαλαίου (capital asset) ή απλά κεφάλαιο. Το ίδιο ισχύει και για τα πλήρως επεξεργασµένα ή µισό - επεξεργασµένα αγαθά. Το ίδιο ισχύει και για έναν εκσκαφέα, ή για µία αποθήκη µε σωλήνες. Το ίδιο ήταν και τα αγκίστρια που χρησιµοποιούσε ο Κρουσώ στο 1 ο κεφάλαιο. Κεφάλαιο είναι οποιοδήποτε περιουσιακό στοιχείο χρησιµοποιείται στην παραγωγή άλλων αγαθών και υπηρεσιών. Επένδυση είναι η χρήση των πόρων που δηµιουργούν ένα τέτοιο στοιχείο κεφαλαίου. Για παράδειγµα το οικοδόµηµα µιας γέφυρας από το Υπουργείο ηµοσίων Έργων είναι µια επένδυση σε ένα στοιχείο κεφαλαίου. Χρειάζεται ατσάλι, τσιµέντο, εργατικό δυναµικό και χρόνο για να χτιστεί µια γέφυρα. Αυτή η χρήση του χρόνου είναι χαρακτηριστικό παράδειγµα µιας επένδυσης σε ένα αγαθό κεφαλαίου (capital good). Οι πόροι δεν χρησιµοποιούνται στην παραγωγή για ένα χρονικό διάστηµα χρησιµεύουν στην δηµιουργία ενός αγαθού κεφαλαίου. Το κόστος ευκαιρίας κεφαλαίου (opportunity cost of capital) σηµαίνει το κέρδος από το οποίο απέχεις για ένα διάστηµα επιλέγοντας να επενδύσεις παρά να καταναλώσεις. Αυτή η επένδυση µπορεί να είναι είτε στο δηµόσιο είτε στον ιδιωτικό τοµέα. Το κόστος ευκαιρίας κεφαλαίου µετριέται από το προεξοφλητικό επιτόκιο (discount rate) επί τοις εκατό Το προσωπικό κόστος κεφαλαίου Το κόστος ευκαιρίας κεφαλαίου είναι επίσης το περιθωριοποιηµένο επιτόκιο χρονικής προτίµησης (marginal rate of time preference), το οποίο ισούται µε το ποσό που ένα κάποιος θα έπρεπε να πληρωθεί έτσι ώστε να περιορίσει την κατανάλωσή του για µία δεδοµένη περίοδο, συνήθως ένα χρόνο. Αυτό είναι το δικό του κόστος ευκαιρίας του κεφαλαίου. Για παράδειγµα, αν κάποιος απαιτεί τουλάχιστον δρχ. σαν πληρωµή για επένδυση, που σηµαίνει να απέχει από την ευχαρίστηση του να ξοδέψει, δρχ. για ένα χρόνο, τότε το δικό του περιθωριοποιηµένο επιτόκιο χρονικής προτίµησης είναι 10% το χρόνο. Αν κάποιος είναι αδιάφορος αν θα ξοδέψει 1 δραχµή

2 Το κόστος του κεφαλαίου τώρα ή (1+i)**N δραχµές σε Ν περιόδους στο µέλλον, τότε i είναι το δικό του κόστος ευκαιρίας του κεφαλαίου. Είναι πολύ εύκολο να βρεις το προσωπικό κόστος κεφαλαίου κάποιου, εάν οι ευκαιρίες του για επένδυση είναι περιορισµένες, επειδή υπάρχουν τόσες λίγες επιλογές να εξερευνήσεις. Ένα τηλεφώνηµα στην τοπική τράπεζα επαρκεί συνήθως να ανακαλύψεις το κόστος του να ξοδέψεις κάποιο ποσό από το να το αποταµιεύσεις. Μία λίστα από µία τοπική τράπεζα εµφανίζεται στον παρακάτω πίνακα. Για µερικούς από τους λογαριασµούς, τα επιτόκια µεταβάλλονται. Για άλλους λογαριασµούς τα επιτόκια είναι αµετάβλητα. Λογαριασµός Ετήσιο Επιτόκιο Πρόσθετες Πληροφορίες Χρεώγραφα Χρηµαταγοράς δρχ το ελάχιστο 91 ηµερών Χρεώγραφο δρχ το ελάχιστο 6 µηνών Χρεώγραφο Χρηµαταγοράς δρχ το ελάχιστο 1 έτους Χρεώγραφο δρχ το ελάχιστο 2 ετών Χρεώγραφο δρχ το ελάχιστο 3 ετών Χρεώγραφο Χρηµαταγοράς δρχ το ελάχιστο 4 ετών Χρεώγραφο δρχ το ελάχιστο Ένας αριθµός συνδυασµένων κανόνων εφαρµόζεται επίσης ανάλογα µε την επιλογή που έχει γίνει. Το ρίσκο είναι ελάχιστο σε τέτοιες επενδύσεις, αν και δεν είναι µηδενικό. Μία επένδυση για δύο χρόνια θεωρούµενη στο ίδιο ρίσκο µε αυτό της τράπεζας, θα έπρεπε να προεξοφλείται στο 8.75%, ο τόκος που πληρώνεται σε ένα χρεώγραφο (certificate of deposit) για αυτή την περίοδο. Ο τόκος που προαναφέρθηκε είναι ονοµαστικός και πληρώνεται κάθε τρίµηνο. Τα προσωπικά προεξοφλητικά επιτόκια εξαρτώνται από τις πληροφορίες που είναι γνωστές και διαθέσιµες στον επενδυτή. Για παράδειγµα οι τόκοι µπορεί να διαφέρουν από τράπεζα σε τράπεζα και ο επενδυτής να µην γνωρίζει µια τυχόν καλύτερη για αυτόν προσφορά. Εταιρείες που προσφέρουν αποταµίευση και δάνεια πληρώνουν µεγαλύτερους τόκους αλλά σε υψηλότερο ρίσκο. Τελικά, τα προσωπικά προεξοφλητικά επιτόκια εξαρτώνται από το µήκος του χρόνου για το οποίο ένας επενδυτής θέλει να παραχωρήσει τα χρήµατά του. Συνήθως όσο µεγαλύτερο είναι το διάστηµα τόσο υψηλότερο είναι και το επιτόκιο που πληρώνεται ο επενδυτής Το κόστος ευκαιρίας κεφαλαίου και προϋπολογισµός κεφαλαίου Όπως έχουµε δει, ο ιδιωτικός τοµέας χρησιµοποιεί ένα κόστος ευκαιρίας κεφαλαίου, επίσης γνωστό ως αυτό µε τον ελάχιστα ελκυστικό ρυθµό επιστροφής κέρδους (minimum attractive rate of return), ή προεξοφλητικό επιτόκιο, ή περιθωριοποιηµένο κόστος κεφαλαίου (marginal cost of capital), ή περιθωριοποιηµένο επιτόκιο (marginal interest rate), πριν και µετά φόρων. Αν οι φόροι είναι οι ίδιοι µεταξύ 286

3 Β.Μουστάκης - Γ. ούνιας διαφορετικών εναλλακτικών, µπορούν να µην εξετασθούν, και σε αυτή την περίπτωση χρησιµοποιούµε το κόστος ευκαιρίας κεφαλαίου πριν τους φόρους. Ο δηµόσιος τοµέας µιας οικονοµίας επίσης χρησιµοποιεί ένα κόστος ευκαιρίας κεφαλαίου. Αλλά επειδή οι επιχειρήσεις του δηµοσίου δεν πληρώνουν φόρους εισοδήµατος, χρησιµοποιούν ένα µοναδικό προεξοφλητικό επιτόκιο (discount rate) για να αποτιµήσουν διάφορα έργα. Πώς καθορίζεται το κόστος ευκαιρίας του κεφαλαίου ; Η σηµασία του δεν πρέπει να υπερεκτιµηθεί. Όπως και το προεξοφλητικό επιτόκιο, η σπουδαιότητά του επηρεάζει άµεσα επιλογές ανάµεσα σε αµοιβαία αποκλειόµενες εναλλακτικές. Το κόστος ευκαιρίας κεφαλαίου παράγεται παράλληλα µε τον προϋπολογισµό κεφαλαίου µιας επιχείρησης είτε στον ιδιωτικό είτε στον δηµόσιο τοµέα. Είναι ο ρυθµός επιστροφής κέρδους στο ελάχιστα ελκυστικό έργο που περιλαµβάνεται σε αυτόν τον προϋπολογισµό. Επιστρέφοντας στο παράδειγµα του προηγούµενου κεφαλαίου µπορούµε να παράγουµε τον παρακάτω πίνακα : Έργο Αρχικό Κόστος Προεξοφλούµενο Κέρδος Ετήσιο Κέρδος Επιτόκιο (000,000 δρχ) (000,000 δρχ) Α Β C F2 360/ Υποθέτουµε ότι το Ν ισούται µε το 20, ότι το προεξοφλητικό επιτόκιο καθορίζεται από το νοµοθετικό σώµα, το οποίο πρέπει να χρησιµοποιηθεί από το Υπουργείο ηµοσίων Έργων, παραµένει στο 10%, και ότι η αξία µεταπώλησης µετά τον χρόνο εκµετάλλεyσης του έργου από την επιχείρηση (salvage value) είναι 0. Ο παραπάνω πίνακας µας δείχνει καθένα από τα τέσσερα σχέδια που έχουν επιλεγεί κάτω από τον περιορισµό του προϋπολογισµού 800 εκατοµµυρίων δραχµών. Η τελευταία στήλη δείχνει την ολοκληρωτικό και όχι τον σταδιακό ρυθµό επιστροφής κέρδους για καθένα από τα έργα που έχουν επιλεγεί. Το µικρότερο IROR (interest rate of return), το οποίο υποδεικνύει το λιγότερο ελκυστικό από τα τέσσερα σχέδια, είναι 14.7%. Εάν τα έργα στη λίστα είχαν επανακαθοριστεί έτσι ώστε το υψηλότερο IROR χαρακτήριζε το πρώτο έργο στη λίστα, το δεύτερο υψηλότερο IROR το δεύτερο έργο, και ούτω καθεξής, τα IROR των τελευταίων έργων θα καθόριζαν το κόστος ευκαιρίας κεφαλαίου. Η λογική που ακολουθείται έχει ως εξής : Εάν τα 301 εκατ. ρχ. για το έργο C4 είχαν χρησιµοποιηθεί για οποιοδήποτε άλλο σκοπό, τότε το κράτος θα έχανε ένα 14,7% κέρδος από την επένδυση. Το κέρδος που χάνεται προτιµώντας µία επιλογή από µία άλλη είναι ο ορισµός του κόστους ευκαιρίας. Θα πρέπει να θυµόµαστε ότι το προεξοφλητικό επιτόκιο το έχει επιβάλλει το νοµοθετικό σώµα στο Υπουργείο ηµοσίων Έργων. Αν το Υ.Π.Ε. ήταν ελεύθερο να επιλέξει το προεξοφλητικό επιτόκιο, θα το έθετε στο 14.7%. Επειδή όµως δεν υπάρχει αυτή η δυνατότητα, το προεξοφλητικό επιτόκιο θα παραµείνει στο 10%.Στον ιδιωτικό τοµέα όπου τέτοιοι εξωγενείς περιορισµοί δεν υπάρχουν, η επιχείρηση είναι ελεύθερη να αλλάξει το προεξοφλητικό επιτόκιο σε αυτό που υποδεικνύεται από τον προϋπολογισµό κεφαλαίου. 287

4 Το κόστος του κεφαλαίου Και τώρα είναι προφανές ότι ο προϋπολογισµός και το προεξοφλητικό επιτόκιο είναι αλληλεξαρτώµενα. Γι αυτό αν θεωρήσουµε τα διαθέσιµα έργα για χρηµατοδότηση της προηγούµενης παραγράφου στο επιτόκιο του 14.7%, το NPV (net present value) θα αλλάξει και µια εντελώς καινούρια διαλογή έργων θα εµφανιστεί για τον προϋπολογισµό κεφαλαίου. Μέσα από τη διαδικασία αυτή ένα καινούριο προεξοφλητικό επιτόκιο µπορεί να εµφανιστεί. Προφανώς, έχουµε να κάνουµε µε µία επαναληπτική διαδικασία, της οποίας ο συνυπολογισµός σε ένα βασικό κείµενο αποτελεί ένα γεγονός πέραν της βλέψης του κειµένου αυτού. Η αποπληρωµή δανείων αποτελεί πάντοτε µία από τις επιλογές των έργων, και εποµένως πάντα υπολογίζεται στον σχηµατισµό του προϋπολογισµού. Αυτός είναι ο λόγος που το επιτόκιο του δανείου είναι το κατώτερο όριο σε οποιοδήποτε κόστος ευκαιρίας κεφαλαίου το οποίο δηµιουργείται στην επιχείρηση από τον προϋπολογισµό. Φυσικά τα υψηλότοκα δάνεια είναι αυτά που αποπληρώνονται πρώτα Χρηµατοοικονοµικό κόστος κεφαλαίου στον ιδιωτικό τοµέα Χρησιµοποιείται στην πραγµατικότητα στην πραγµατικότητα ο προϋπολογισµός για να καθοριστεί το κόστος ευκαιρίας για µία ιδιωτική εταιρία ; Πολύ συχνότερα είναι το χρηµατοοικονοµικό κόστος κεφαλαίου που χρησιµοποιείται. Η ορθότητα αυτής της χρήσης θα συζητηθεί αργότερα σε αυτό το κεφάλαιο. Το χρηµατοοικονοµικό κόστος κεφαλαίου ενός ατόµου καθορίζεται εύκολα, όπως έχουµε ήδη δει.συνήθως είναι το επιτόκιο µε το οποίο µπορεί να δανειστεί χρήµατα από ένα τοπικό φορέα όπως για παράδειγµα µία τράπεζα ή µία εταιρία παροχής δανείων µε την προϋπόθεση υποθήκης. Για µία επιχείρηση δεν είναι τόσο απλό. Εάν η κυριότητά της ανήκει σε πολλούς, π.χ αν οι µετοχές της πωλούνται στην ανοικτή αγορά τότε το χρηµατοοικονοµικό κόστος κεφαλαίου καθορίζεται από τον σταθµικό µέσο του επιτοκίου που πληρώνεται σε όλες τις πηγές του κεφαλαίου. Ένα τέτοιο παράδειγµα αποτελούν και τα οµόλογα. Μπορεί επίσης να είναι και απλές µετοχές. (Το επιτόκιο που χρησιµοποιείται στις µετοχές είναι η αναλογία των µερισµάτων στην τιµή κοινής αποδοχής της µετοχής). Η τιµή κοινής αποδοχής (market value) χρησιµοποιείται επειδή αντικατοπτρίζει το κόστος ευκαιρίας, όχι στην εσωτερική αξία της µετοχής (book value - η οποία ισούται µε την πραγµατική τιµή της µετοχής µείον την έκπτωση που αφορά το λεγόµενο depriciation) που βασίζεται σε ιστορικό κόστος (sunk cost) και εποµένως δεν βοηθάει στο να πάρουµε µια απόφαση. Μπορεί επίσης να είναι οποιαδήποτε πηγή επενδυτικών χρηµατοδοτήσεων ή ακόµη και συνδυασµός τους. Το επόµενο παράδειγµα διευκρινίζει την τεχνική. Ας θεωρήσουµε µια εταιρία και την κεφαλαιουχική της δοµή που φαίνεται στην πρώτη στήλη. 288

5 Β.Μουστάκης - Γ. ούνιας Μονάδα Ποσό (2) Μέσο µέρισµα ή Ολικό ποσό (000,000 δρχ) Επιτόκιο (%) (1) Χ (2) 20ετή οµόλογα µε ετήσιο τοκοχρεολύσιο 8% Προτιµώµενες µετοχές Κοινές µετοχές Βραχυπρόθεσµα Τραπεζικά δάνεια Εξασφαλισµένα κέρδη Αθροίσµατα Ποιο είναι το χρηµατοοικονοµικό κόστος κεφαλαίου για την παραπάνω εταιρία ; Λύση Το µέσο ζητούµενο κόστος όπως φαίνεται στη στήλη 3, είναι 9.6 εκατ. δρχ. το χρόνο σε µια συνολική κεφαλαιοποίηση 139 εκατ. δρχ. Εποµένως ο σταθµικός µέσος του κόστους κεφαλαίου είναι : 9.6/139 Χ 100 = 6.9% Κάθε έργο που έχει έναν εσωτερικό ρυθµό επιστροφής κέρδους (IROR) λιγότερο από 6.9% δε θα χρηµατοδοτούνταν, ανεξάρτητα από τον προϋπολογισµό κεφαλαίου, επειδή δεν υπάρχει νόηµα να χρησιµοποιούµε δανεισµένα χρήµατα σε µικρότερο ρυθµό επιστροφής κέρδους από το επιτόκιο που πληρώνουµε. Αλλά αυτή η παρατήρηση δίνει έδαφος για ανάπτυξη µιας καινούριας ιδέας. Μήπως δεν θα έπρεπε να χρησιµοποιήσουµε σαν κατώτατο όριο του εσωτερικού ρυθµού επιστροφής κέρδους το περιθωριοποιηµένο (marginal) και αντί αυτού να χρησιµοποιήσουµε το µέσο επιτόκιο (average rate) ; Στον παραπάνω πίνακα το υψηλότερο επιτόκιο είναι το 10% στα βραχυπρόθεσµα τραπεζικά δάνεια. Αυτό είναι το υψηλότερο επιτόκιο που µπορεί να αποφευχθεί. Εάν η αποπληρωµή του δανείου θεωρούνταν σαν ένα έργο στον προϋπολογισµό τότε το επιτόκιό του αυτόµατα γίνεται το προεξοφλητικό επιτόκιο (discount rate) που καθορίζεται από τον προϋπολογισµό κεφαλαίου, δεδοµένου ότι ο προϋπολογισµός είναι αρκετά µεγάλος έτσι ώστε η αποπληρωµή δανείου συµπεριλαµβάνεται πάντα σαν το τελευταίο έργο (project) που χρηµατοδοτείται από τον προϋπολογισµό. Αυτός ο τελευταίος όρος είναι η υπόθεση που κάνουµε για να χρησιµοποιήσουµε το περιθωριοποιηµένο χρηµατοοικονοµικό κόστος (marginal financial cost of capital) σαν το προεξοφλητικό επιτόκιο. Αυτό όµως στην ουσία δεν είναι το πραγµατικό. Μία εταιρία δεν µπορεί πάντα να ασκεί τέτοιον έλεγχο στον προϋπολογισµό της, όπως και να συµπεριλαµβάνει πάντα σαν το τελευταίο έργο του προϋπολογισµού µία αποπληρωµή δανείου. Πολλά έργα που αποπληρώνουν σε υψηλότερα επιτόκια πιθανώς θα µεσολαβήσουν. Τέτοια ερωτήµατα σαν αυτό που τέθηκε στην προηγούµενη παράγραφο περικλείουν το θέµα του χρηµατοοικονοµικού κόστους. Για παράδειγµα αν θέσουµε την τιµή µιας κοινής και µιας προνοµιούχου µετοχής σαν τιµή κοινής αποδοχής (market value), πότε θα επιλέξουµε να καθορίσουµε την τιµή ; Εάν η τιµή της µετοχής 289

6 Το κόστος του κεφαλαίου µεταβάλλεται πια περίοδο θα χρησιµοποιήσουµε για τη δειγµατοληψία ; Επιλέγοντας την περίοδο που οι τιµές ήταν ψηλές είναι µια λύση αλλά επιλέγοντας την περίοδο που οι τιµές ήταν χαµηλές είναι µια άλλη λύση. Έχοντας λάβει υπόψη την ευκαιρία να πάρουµε πίσω τη µετοχή µας και έτσι να γλιτώσουµε να πληρώσουµε το µέρισµα για τη διαδικασία αυτή, κάνουµε µία µελλοντική πρόβλεψη για την τιµή της, ας πούµε για πέντε χρόνια. Για πολλές εταιρίες τέτοια εκτίµηση είναι σχεδόν αδύνατη, επειδή εξωτερικοί παράγοντες απρόβλεπτοι και ανεξέλεγκτοι παίζουν αποφασιστικό ρόλο στην τιµή της µετοχής στην αγορά. Μία εταιρία πετρελαίου είναι ένα καλό παράδειγµα. Η τιµή της µετοχής της εξαρτάται από την τιµή του πετρελαίου στην παγκόσµια αγορά, η οποία εξαρτάται από την προσφορά και την ζήτηση, από πολιτικές δυνάµεις, από τον καιρό και τον πόλεµο, όλα πολύ δύσκολα να προβλεφθούν. Μία ακόµη σοβαρή δυσκολία στον καθορισµό του κόστους κεφαλαίου σε σχέση µε την τιµή της µετοχής είναι ότι τα έργα που επιλέγουµε επηρεάζουν την τιµή της µετοχής. Αυτό µε τη σειρά του επηρεάζει το κατώφλι του προϋπολογισµού, ο οποίος περιέχει τα έργα που επιλέγουµε και ούτω καθεξής. Αυτή η αλληλεξάρτηση της τιµής της µετοχής και της επιλογής του έργου είναι θέµα πολλών άρθρων στην λογοτεχνία της χρηµατοοικονοµικής. Πολλά µπορεί να ειπωθούν για τη δυσκολία απόκτησης ενός συµπεράσµατος για το χρηµατοοικονοµικό κόστος κεφαλαίου, αλλά επαρκεί να επαναλάβουµε ότι η χρήση του σαν κόστος ευκαιρίας. εκτός από ακραίες καταστάσεις όπου έχουµε αποπληρωµή δανείων, είναι λανθασµένη Κόστος ευκαιρίας κεφαλαίου στον δηµόσιο τοµέα Ας θεωρήσουµε έναν αναλυτή ο οποίος βλέπει το θέµα από τη σκοπιά ολόκληρης της κοινωνίας. Ας φανταστούµε ότι ασχολείται µε όλα τα έργα (projects) στην κοινωνία, δηµόσια και ιδιωτικά. Η ερώτηση που αντιµετωπίζει είναι ποιο προεξοφλητικό επιτόκιο να χρησιµοποιήσει για όλα τα έργα από κάτι γιγάντιο όπως η ανάπτυξη των πηγών νερού ενός ποταµού έως κάτι µικρό όπως η αντικατάσταση µιας µηχανής στη γραµµή παραγωγής από µία άλλη. Εάν όλες οι χρηµατοδοτήσεις για επένδυση στο δηµόσιο τοµέα προέρχονταν από τον ιδιωτικό τοµέα µέσω πόρων και κυβερνητικού δανεισµού τότε ο αναλυτής βλέπει τις ευκαιρίες που χάνονται στον ιδιωτικό τοµέα εξαιτίας των φόρων που πληρώνονται ή των χρηµάτων που δανείζονται στην κυβέρνηση. Μετά παρατηρεί την επιστροφή κέρδους που θα µπορούσε να αποκτηθεί µε τα χρήµατα αυτά αν δεν είχαν δοθεί σε φόρους. Αυτή η επιστροφή κέρδους είναι η επιστροφή κέρδους των λιγότερο ελκυστικών έργων που έχει αναλάβει ο ιδιωτικός τοµέας. εν έχει σηµασία αν τα χρήµατα προέρχονται από φόρους ή δανεισµό. Η περιθωριοποιηµένη επιστροφή κέρδους (marginal rate of return) που χάθηκε στον ιδιωτικό τοµέα οφείλει να είναι το προεξοφλητικό επιτόκιο για την εκτίµηση των δηµοσίων έργων. Μπορεί επίσης η κυβέρνηση να απασχολείται έντονα µε τις δηµόσιες επιχειρήσεις, όπως συµβαίνει στις σοσιαλιστικές και στις αναπτυσσόµενες χώρες. Σε αυτή την περίπτωση ο αναλυτής βλέπει προς την ίδια κατεύθυνση επιστροφή κέρδους 290

7 Β.Μουστάκης - Γ. ούνιας από έργα που έχουν ανατεθεί για να καθορίσει το προεξοφλητικό επιτόκιο. Αυτά τα έργα µπορεί να εντοπιστούν είτε στον ιδιωτικό είτε στον δηµόσιο τοµέα. Φόροι εισοδήµατος που πληρώνονται από τον ιδιωτικό στον δηµόσιο τοµέα θεωρούνται σαν πληρωµές µεταφοράς. Εποµένως ο αναλυτής θεωρεί µόνο την περιθωριοποιηµένη επιστροφή κέρδους από έργα προ φόρων εισοδήµατος. Αυτό σηµαίνει πριν από την πληρωµή φόρων οποιουδήποτε µορφής ιδιοκτησίας, εισοδήµατος, κερδών, πωλήσεων ένα έργο στον ιδιωτικό τοµέα επιστρέφει κέρδος σαν ήταν δηµόσιο έργο. Ή αν το θέσουµε διαφορετικά, αν το κράτος ήταν να αναλάβει το ίδιο έργο, η προ φόρων επιστροφή κέρδους θα ήταν η ίδια µε την τυπική επιστροφή κέρδους. Υποθέτουµε ότι οι εταιρικοί φόροι εισοδήµατος ουσιαστικά πληρώνονται και δεν αποφεύγονται, έτσι ώστε ο εταιρικός φόρος εισοδήµατος να θεωρείται σε οποιαδήποτε υψηλότερη τιµή βρέθηκε τη συγκεκριµένη χρονιά 50% για παράδειγµα. Στην περίπτωση που δεν υπάρχει ρίσκο φαίνεται ότι το κανονικό επιτόκιο προεξόφλησης, που θα χρησιµοποιούσε ο αναλυτής για την κοινωνία, για δηµόσια έργα θα έπρεπε να ήταν ο περιθωριοποιηµένος ρυθµός που χρησιµοποιείται από τον ιδιωτικό τοµέα. Εάν αυτός ο ρυθµός είναι Ip και και το κόστος ευκαιρίας στον δηµόσιο τοµέα Ιs τότε: Ip = Is Όλα τα παραπάνω είναι πολύ θεωρητικά δεν έχουν πολύ σχέση µε αυτό που συµβαίνει στον πραγµατικό κόσµο. Στην ουσία, τα πολιτικά σε κάθε χώρα παίζουν τον κύριο ρόλο στον καθορισµό του προεξοφλητικού επιτοκίου. Για παράδειγµα, η κατασκευή ενός φράγµατος έχει προταθεί. Έχει ζωή 100 χρόνων, δηλαδή η τάση του για κέρδη και η µελλοντική του τάση είναι τα υπερβολικά κέρδη θα εκταθεί έως τότε. Μιλώντας µακροπρόθεσµα για να υπάρχει κάποια επίδραση στον ρυθµό κέρδος /κόστος, το προεξοφλητικό επιτόκιο θα πρέπει να είναι πολύ χαµηλό. Το παρακάτω σχήµα δείχνει ότι σε ένα προεξοφλητικό επιτόκιο 5%, για κέρδη σε περίοδο 95 χρόνων θα συνυπολογιστεί µόνο το 1% της αξίας τους στον υπολογισµών της παρούσας αξίας των κερδών. Το γεγονός ότι αντιπροσωπείες εταιριών ενδιαφέρονται για την κατασκευή του φράγµατος συνηγορεί στα µικρά προεξοφλητικά επιτόκια. H παραπάνω καµπύλη δείχνει την περίπτωση όπου ο προεξοφλητικός παράγοντας (discount rate) ισούται µε 1% 291

8 Το κόστος του κεφαλαίου Το Υπουργείο Μεταφορών για χρόνια χρησιµοποιεί το 10% σαν προεξοφλητικό επιτόκιο. Το παραπάνω σχήµα δείχνει ότι σε αυτό το επιτόκιο, ο µοναδικός παράγοντας πληρωµής παρούσας αξίας φτάνει το 0.01 στα 50 χρόνια. Εάν οι µηχανικοί χρησιµοποιούσαν αυτό το επιτόκιο, τα κέρδη από την µισή ζωή του φράγµατος από 100 χρόνια ε θα είχαν καµία επίπτωση στον ρυθµό κέρδος/κόστος (B/C). Τώρα υποθέτουµε ότι χρησιµοποιείται το προεξοφλητικό επιτόκιο του ιδιωτικού τοµέα που ισούται έστω µε 20%. Το παραπάνω σχήµα δείχνει ότι καµία επίδραση σε περισσότερο από 25 χρόνια δε θα αναλογούσε σε περισσότερο από 1% της µη προεξοφληµένης του αξίας. Τώρα είναι προφανές γιατί υψηλότερα προεξοφλητικά επιτόκια αποκλείουν επιδράσεις σε µελλοντικές περιόδους. εν υπάρχει καµία αµφιβολία ότι είναι αλαζονικό από την πλευρά µας να θεωρούµε ότι µπορούµε να αποφασίσουµε οτιδήποτε για µετά από 25 χρόνια. Εξελίξεις επιστηµονικές, πολιτικές δείχνουν να συµβαίνουν όλο και πιο γρήγορα, και οι αλλαγές στον κόσµο έχουν µια όψη όλο και πιο γρήγορη. Τα προεξοφλητικά επιτόκια για τα δηµόσια έργα καθορίζονται από το τµήµα προϋπολογισµού του Υπουργείου Οικονοµικών και από το Συµβούλιο ιαχείρισης Πόρων. Παλαιότερα το τµήµα προϋπολογισµού, θεωρούσε 10% το προεξοφλητικό επιτόκιο για όλες τις κυβερνητικές υπηρεσίες εκτός από τα ταχυδροµεία. Τα έργα διαχείρισης πόρων, και οι µη κυβερνητικοί δέκτες δανείων από το δηµόσιο εξαιρούνταν. Το σταθερό προεξοφλητικό επιτόκιο του 10% αντιπροσωπεύει ένα µέσο ρυθµό επιστροφής κέρδους από επενδύσεις στον ιδιωτικό τοµέα, χωρίς τον υπολογισµό φόρων και µετά τον υπολογισµό του πληθωρισµού. Με αυτή τη δήλωση το τµήµα προϋπολογισµού υποστήριξε ότι το κοινωνικό κόστος ευκαιρίας βασίζεται στον ρυθµό επιστροφής κέρδους που θα πρόσφεραν οι χρηµατοδοτήσεις στον ιδιωτικό τοµέα και όχι το χρηµατοοικονοµικό κόστος προς την κυβέρνηση µε την µορφή του επιτοκίου που πληρώνεται στα οµόλογα του δηµοσίου. Για την ίδια πηγή χρηµατοδοτήσεων τους φορολογούµενους το δηµόσιο χρησιµοποιεί τουλάχιστον δύο διαφορετικά προεξοφλητικά επιτόκια βασισµένα σε δύο αντίθετες λογικές. Τα διαφορετικά προεξοφλητικά επιτόκια έχει σαν αποτέλεσµα την προνοµιακή µεταχείριση σε µια κατηγορία έργων, όπως την διαχείριση πόρων, εις βάρος άλλων κατηγοριών, εκπαίδευσης, µεταφοράς, και ούτω καθεξής. Αυτό είναι το αποτέλεσµα των πολιτικών πιέσεων στο έργο της κυβέρνησης. Σε αναπτυσσόµενες χώρες τα προεξοφλητικά επιτόκια είναι συνήθως υψηλότερα έτσι ώστε να αντικατοπτρίζουν το υψηλότερο κόστος κεφαλαίου. Ο καθορισµός των επιτοκίων µε κάποιο διάταγµα είναι η συνηθισµένη διαδικασία. Ο αναγνώστης θα πρέπει να αναρωτηθεί αν υπάρχει κάποιος τρόπος να αναπτύξουµε µία ορθολογιστική πολιτική σε σχέση µε το προεξοφλητικό επιτόκιο. Ας φανταστούµε µία λίστα που εκεί είναι καταχωρηµένα όλα τα έργα που είναι διαθέσιµα σε µία κοινωνία µαζί µε τα αντίστοιχα κόστη και κέρδη. Στην ίδια λίστα φαίνονται τα δηµόσια και τα έργα του ιδιωτικού τοµέα. Τώρα υπολογίζουµε τον εσωτερικό ρυθµό επιστροφής κέρδους κάθε έργου. Με ένα δεδοµένο προϋπολογισµό και τον εσωτερικό ρυθµό επιστροφής κέρδους για κάθε έργο σαν ένα µέγεθος µερίσµατος, ο βέλτιστος προϋπολογισµός κεφαλαίου καθορίζεται χρησιµοποιώντας υπολογιστικές µεθόδους που εξηγήθηκαν στο κεφάλαιο 14. αλλά µε µερικές ακόµη πιο ανώτερες τεχνικές και ιδέες. Ο εσωτερικός ρυθµός 292

9 Β.Μουστάκης - Γ. ούνιας επιστροφής κέρδους του τελευταίου σχεδίου στη λίστα επιλογής είναι το κοινωνικό κόστος ευκαιρίας το κοινωνικό προεξοφλητικό επιτόκιο. Οι πληροφορίες, τα µέσα συγκέντρωσης πληροφοριών, η ώθηση πίσω από ένα τέτοιο σχέδιο, η οποία απαιτεί µία γενική συµφωνία στην ορθότητα καθορισµού του προεξοφλητικού επιτοκίου από µεθόδους του κεφαλαιουχικού προϋπολογισµού όλα αυτά και άλλες πολλές αναγκαιότητες ενός τέτοιου σχεδίου λείπουν. Μέχρις ότου είναι διαθέσιµες Ο καθορισµός του κρίσιµου προεξοφλητικού επιτοκίου πρέπει να αφεθεί στις πολιτικές διαδικασίες. Ακόµη και αν ο υπολογισµός του προεξοφλητικού επιτοκίου ήταν δυνατός µε τις µεθόδους που περιγράφηκαν εδώ, απλά θα βοηθούσε την πολιτική απόφαση Ρίσκο και κόστος κεφαλαίου Στον ιδιωτικό τοµέα, το ρίσκο λαµβάνεται υπόψη θέτοντας ένα υψηλότερο προεξοφλητικό επιτόκιο για τα πιο ριψοκίνδυνα έργα. Οι έξτρα % βαθµοί που προστίθενται σύνηθες ελάχιστα ελκυστικό ρυθµό επιστροφής κέρδους της εταιρίας µε σκοπό να υπολογίσουµε το ρίσκο λέγεται επιπλέον ρίσκο (risk premium). Αυτή η µέθοδος είναι ογκώδης. Είναι καλύτερα να υπολογίσουµε το ρίσκο θεωρώντας, όσο το δυνατό, τις διασπορές συχνοτήτων των αρχικών µεταβλητών, και χρησιµοποιώντας αυτές, να υπολογίσουµε ένα µέγεθος µερίσµατος την καθαρή παρούσα αξία (net present value), για παράδειγµα µε την αναµενόµενή του τιµή και τη δεδοµένη απόκλιση. Στον δηµόσιο τοµέα η συστηνόµενη µέθοδος έχει ως εξής : Μεταχείριση της αβεβαιότητας. Τα παρόντα κόστη και κέρδη σε µελλοντικές περιόδους πιθανώς να διαφέρουν από τα αναµενόµενα την στιγµή της απόφασης. Για εκείνες τις περιπτώσεις κατά τις οποίες υπάρχει µία λογική βάση για να εκτιµήσουµε την µεταβλητότητα για τα µελλοντικά κόστη και κέρδη, η ευαισθησία των προτεινόµενων προγραµµάτων και έργων σε αυτή τη µεταβλητότητα θα έπρεπε να υπολογισθεί. Τα αναµενόµενα ετήσια κόστη και κέρδη (ή επιδράσεις) θα έπρεπε να συµπληρωθούν από εκτιµήσεις ελάχιστων και µέγιστων τιµών. Τα παρόντα κόστη και κέρδη θα έπρεπε να υπολογισθούν για κάθε µία από αυτές τις αποτιµήσεις. Η πιθανότητα κάθε µία από τις αποτιµήσεις για τα πιθανά κόστη και κέρδη να κατανοηθούν είναι ένα θέµα που θα έπρεπε να συζητηθεί, ακόµη και όταν δεν υπάρχει και η προϋπόθεση για έναν ακριβή υπολογιστικά απολογισµό. Η αβεβαιότητα για τους απολογισµούς σχετικά µε κόστη και κέρδη θα πρέπει να διαχειρισθεί ρητά µε τον παραπάνω τρόπο. Το καθορισµένο προεξοφλητικό επιτόκιο θα έπρεπε να χρησιµοποιηθεί για να εκτιµηθούν όλες οι εναλλακτικές. Ειδικότερα, οι εκτιµήσεις δεν θα πρέπει να χρησιµοποιούν διαφορετικά προεξοφλητικά επιτόκια για να αντικατοπτρίσουν την σχετική αβεβαιότητα µεταξύ των εναλλακτικών. Πόσο συχνά οι κανόνες της παραπάνω αναφοράς παρατηρούνται στην πραγµατικότητα είναι ένα θέµα που δεν έχει ξεκαθαριστεί ακόµα. Όµως τώρα προκύπτει ένα ενδιαφέρον ζήτηµα. Πώς καθορίζεται το κοινωνικό προεξοφλητικό επιτόκιο, θεωρητικά, αν δεχτούµε την άποψη των οικονοµολόγων ότι θα πρέπει να ισούται µε τον περιθωριοποιηµένο ρυθµό επιστροφής κέρδους από έργα του 293

10 Το κόστος του κεφαλαίου ιδιωτικού τοµέα, και αν αναγνωρίσουµε ότι ο ιδιωτικός τοµέας έχει συµπεριλάβει το επιπλέον ρίσκο (risk premium) ; Για παράδειγµα, ας πούµε το περιθωριοποιηµένο προεξοφλητικό επιτόκιο σε χρήση στον ιδιωτικό τοµέα είναι 20%. Το επιπλέον ρίσκο εκτιµάται στο 5%. Θα έπρεπε το κοινωνικό προεξοφλητικό επιτόκιο να είναι το 15% ; Το περιθωριοποιηµένο προεξοφλητικό επιτόκιο στον ιδιωτικό τοµέα στο οποίο τα έργα απορρίπτονται είναι 20%. Αυτό είναι το κρίσιµο σηµείο. εν έχει σηµασία αν τα έργα που δεν κερδίζουν τουλάχιστον 20% απορρίπτονται λόγω ρίσκου, πληθωρισµού, προκατάληψης ή οποιουδήποτε άλλου λόγου. Εάν απορρίπτονται, η αποδοχή των έργων του δηµοσίου τοµέα σε µικρότερο επιτόκιο από αυτό της απόρριψης στον ιδιωτικό τοµέα, ανεξάρτητα από το πώς το επιτόκιο καθορίζεται, είναι ένα θέµα ανοιχτό Περίληψη Οι όροι οι σχετικοί µε το κεφάλαιο ορίζονται για µία ακόµη φορά. Το προσωπικό κόστος κεφαλαίου είναι εύκολο να καθοριστεί για τους περισσότερους ανθρώπους. Το επιτόκιο που πληρώνεται από την τράπεζα ή από µία εταιρία δανείων είναι συνήθως αυτό από το οποίο πρέπει να απέχουµε, αν χρησιµοποιήσουµε τα κεφάλαιά µας για κάποιο άλλο σκοπό όπως µία επένδυση. Το κόστος ευκαιρίας κεφαλαίου και ο προϋπολογισµός κεφαλαίου ενός οργανισµού είναι έννοιες σχετικές µεταξύ τους. Ο ρυθµός επιστροφής κέρδους του τελευταίου έργου που είναι αποδεκτό από τον προϋπολογισµό είναι το κόστος ευκαιρίας κεφαλαίου για αυτή την οντότητα στο συγκεκριµένο χρόνο. Το χρηµατοοικονοµικό κόστος κεφαλαίου είναι ο σταθµικός µέσος του επιτοκίου που πληρώνεται από την εταιρία για την χρηµατοδότησή της. Η χρηµατοδότηση µπορεί να προέρχεται από µετοχικό κεφάλαιο, οµόλογα, βραχυπρόθεσµα δάνεια, και ούτω καθεξής. Το χρηµατοοικονοµικό κόστος κεφαλαίου δεν θα πρέπει να χρησιµοποιηθεί σαν το προεξοφλητικό επιτόκιο. Το κόστος ευκαιρίας κεφαλαίου στον δηµόσιο τοµέα θα έπρεπε θεωρητικά να είναι ο ρυθµός επιστροφής κέρδους του λιγότερου ελκυστικού έργου το οποίο δεν πραγµατοποιήθηκε από τον ιδιωτικό τοµέα.ούτως ή άλλως, τα χρήµατα για τα δηµόσια έργα προέρχονται από τον ιδιωτικό τοµέα µέσω φόρων ή δανεισµό. Το προεξοφλητικό επιτόκιο που χρησιµοποιείται έχει µία δυναµική επίδραση στην αποδοχή του έργου. Για αυτό το λόγο η χρησιµοποίησή του σε δηµόσια έργα είναι ένα πολιτικό θέµα. Κυβερνητικοί οργανισµοί απασχοληµένοι σε µακροπρόθεσµα έργα υποστηρίζουν χαµηλά προεξοφλητικά επιτόκια. Ένας πιο ορθολογιστικός ορισµός του προεξοφλητικού επιτοκίου θα έχει ως συνέπεια την γενική αποδοχή συγκεκριµένων οικονοµικών αρχών τώρα αντιφατικών. Το ρίσκο ενός έργου στον ιδιωτικό τοµέα χρησιµοποιείται συχνά για αύξηση του προεξοφλητικού επιτοκίου. Στον δηµόσιο τοµέα µερικές φορές επιτρέπεται να αναµίξουµε το ρίσκο στις αρχικές µεταβλητές και να καθορίσουµε ένα µέγεθος µερίσµατος σαν µια διανοµή µε αναµενόµενη τιµή και µια σταθερή απόκλιση. 294

11 Β.Μουστάκης - Γ. ούνιας 16.8 ΑΣΚΗΣΗ Ερευνήστε τις πιθανότητες για επένδυση σε µετοχές. Χρησιµοποιήστε ως πηγή µια οικονοµική εφηµερίδα. Θα πρέπει να µελετήσετε την εξέλιξη της µετοχής τα προηγούµενα χρόνια για να καθορίσετε τον ιστορικό βαθµό απόδοσης της µετοχής. Απάντηση : Ιστορικά οι µικρές κεφαλαιουχικά µετοχές έχουν περισσότερο ρίσκο και περισσότερα κέρδη σε σχέση µε µεγαλύτερες κεφαλαιουχικά µετοχές. Οι επενδυτές έχουν γενικά ανταµοιφθεί για το επιπλέον ρίσκο που παίρνουν επενδύοντας σε µικρές µετοχές. Πληροφορίες σχετικά µε την προαναφερόµενη ανταµοιβή έχουµε στον παρακάτω πίνακα. Εάν οι µικρότερες εταιρίες δεν παρείχαν υψηλότερα µακροπρόθεσµα κέρδη οι επενδυτές θα επέλεγαν τις µετοχές µεγάλων εταιριών µε µικρότερο ρίσκο. Τα µακροπρόθεσµα αναµενόµενα κέρδη είναι πάντοτε διαφορετικά από τα βραχυπρόθεσµα αναµενόµενα κέρδη για οποιοδήποτε πόρο. Οι επενδυτές µικρών εταιριών θα πρέπει να αναµένουν απώλειες και περιόδους µειωµένης απόδοσης. Το παρακάτω διάγραµµα δείχνει την συνήθη απόκλιση (ρίσκο) των µεγάλων κεφαλαιουχικά µετοχών και των µικρών κεφαλαιουχικά µετοχών µαζί µε την ανταµοιβή των µικρών µετοχών σε περιόδους των πέντε ετών. Είναι ξεκάθαρο ότι σε πενταετή 295

12 Το κόστος του κεφαλαίου βάση η συνήθης απόκλιση και των τριών εξασθενεί. Το παρακάτω γράφηµα δείχνει την επίδοση των µετοχών µικρών εταιριών σε σχέση µε την επίδοση των µετοχών µεγάλων εταιριών σε µια παρατεταµένη χρονικά περίοδο. Ενώ υπάρχουν περίοδοι όπου η επιπλέον απόδοση των µετοχών µικρών εταιριών ακολουθεί µία τάση ή κινείται κυκλικά. Λόγω της σειριακής συσχέτισης που υπάρχει στην ανταµοιβή των µετοχών µικρών εταιριών δεν αποτελεί έκπληξη ότι υπάρχει περίοδος όπου η επιπλέον απόδοση είναι αρνητική. 296

ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΕΑΠ ΔΕΟ 31 www.frontistiria-eap.gr ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΔΕΟ 31 ΤΟΜΟΣ Β ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ

ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ ΕΑΠ ΔΕΟ 31 www.frontistiria-eap.gr ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΔΕΟ 31 ΤΟΜΟΣ Β ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΔΕΟ 31 ΤΟΜΟΣ Β ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΑΘΗΝΑ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ 01 1 ΤΟΜΟΣ ΚΑΘΑΡΑ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΞΙΑ Η καθαρή Παρούσα Αξία ισούται με το άθροισμα προεξοφλημένων καθαρών ταμειακών

Διαβάστε περισσότερα

Τι ενδιαφέρει τον ιδιώτη

Τι ενδιαφέρει τον ιδιώτη ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ ΠΜΣ «Επιστήµη και Τεχνολογία Υδατικών Πόρων» Οικονοµικά του Περιβάλλοντος και των Υδατικών Πόρων Αξιολόγηση επενδύσεων Τι ενδιαφέρει τον ιδιώτη Πόσα χρήµατα θα επενδύσω; Πότε

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΕΝ ΥΣΕΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΕΝ ΥΣΕΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΙΓΑΙΟΥ ΤΜΗΜΑ ΜΗΧΑΝΙΚΩΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΚΑΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΜΕΤΑΠΤΥΧΙΑΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥ ΩΝ ΙΟΙΚΗΣΗ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΑΚΩΝ ΣΥΣΤΗΜΑΤΩΝ ΜΑΘΗΜΑ: ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΕΝ ΥΣΕΩΝ ιδάσκων:

Διαβάστε περισσότερα

Έτος 1 Έτος 2 Έτος 3 Έτος 4 Έτος 5 Εισπράξεις 270.000 300.000 350.000 500.000 580.000

Έτος 1 Έτος 2 Έτος 3 Έτος 4 Έτος 5 Εισπράξεις 270.000 300.000 350.000 500.000 580.000 Θέμα 1 0 Η εταιρία ΑΒΓ σχεδιάζει να επενδύσει σήμερα (στο έτος 0), σε ένα έργο το οποίο θα έχει αρχικό κόστος 00.000, διάρκεια ζωής 5 έτη και αναμένεται να δώσει τις ακόλουθες εισπράξεις: Έτος 1 Έτος 2

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ. ΑΣΚΗΣΕΙΣ-ΠΡΑΞΕΙΣ Εισαγωγική εισήγηση Νο1

ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ. ΑΣΚΗΣΕΙΣ-ΠΡΑΞΕΙΣ Εισαγωγική εισήγηση Νο1 ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΣΚΗΣΕΙΣ-ΠΡΑΞΕΙΣ Εισαγωγική εισήγηση Νο1 ΒΑΣΙΚΑ ΒΗΜΑΤΑ ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ Είναι η επένδυση συμφέρουσα; Ποιός είναι ο πραγματικός χρόνος αποπληρωμής της επένδυσης; Κατά πόσο επηρεάζεται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΟΣΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ Κόστος κεφαλαίου κόστος ευκαιρίας των κεφαλαίων Υποθέσεις υπολογισμού Στάδια υπολογισμού Πηγές χρηματοδότησης (κεφαλαίου)

ΚΟΣΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ Κόστος κεφαλαίου κόστος ευκαιρίας των κεφαλαίων Υποθέσεις υπολογισμού Στάδια υπολογισμού Πηγές χρηματοδότησης (κεφαλαίου) ΚΟΣΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ Κόστος κεφαλαίου Ορισμός: είναι το κόστος ευκαιρίας των κεφαλαίων που έχουν όλοι οι επενδυτές της εταιρείας (μέτοχοι και δανειστές) Κόστος ευκαιρίας: είναι η απόδοση της καλύτερης εναλλακτικής

Διαβάστε περισσότερα

Ανεξάρτητες Εναλλακτικές

Ανεξάρτητες Εναλλακτικές Κεφάλαιο 15 Ανεξάρτητες Εναλλακτικές 15.1 Εισαγωγή Στο κεφάλαιο 1, στις σελίδες 5 και 6, προσδιορίστηκαν και εξηγήθηκαν, µε παραδείγµατα οι αµοιβαίες αποκλειόµενες και αλληλένδετες επενδύσεις. Ο αναγνώστης

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο Μέσο Σταθµισµένο Κόστος Κεφαλαίου (WACC), Ελεύθερες Ταµειακές Ροές (FCF) και Αποτίµηση (Valuation)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο Μέσο Σταθµισµένο Κόστος Κεφαλαίου (WACC), Ελεύθερες Ταµειακές Ροές (FCF) και Αποτίµηση (Valuation) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 9 ο Μέσο Σταθµισµένο Κόστος Κεφαλαίου (WACC), Ελεύθερες Ταµειακές Ροές (FCF) και Αποτίµηση (Valuation) 9.1. Εισαγωγή Μέχρι τώρα αναφερθήκαµε στο κόστος κεφαλαίου µε τη γενικότερη µορφή του και

Διαβάστε περισσότερα

Slide 8.1. ΤΕΙ Πειραιά Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Λογιστική και Χρηματοοικονομική. Δευτέρα 27 Ιανουαρίου & Τετάρτη 29 Ιανουαρίου

Slide 8.1. ΤΕΙ Πειραιά Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Λογιστική και Χρηματοοικονομική. Δευτέρα 27 Ιανουαρίου & Τετάρτη 29 Ιανουαρίου Slide 8.1 ΤΕΙ Πειραιά Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Λογιστική και Χρηματοοικονομική Δευτέρα 27 Ιανουαρίου & Τετάρτη 29 Ιανουαρίου Slide 8.2 Η μέθοδος λήψης αποφάσεων για αξιολόγηση επενδυτικών πλάνων Μετά το

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοοικονομική Ι. Ενότητα 7: Μετοχικοί τίτλοι. Ιωάννης Ταμπακούδης. Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι

Χρηματοοικονομική Ι. Ενότητα 7: Μετοχικοί τίτλοι. Ιωάννης Ταμπακούδης. Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ Ι Χρηματοοικονομική Ι Ενότητα 7: Μετοχικοί τίτλοι Τμήμα Οργάνωσης και Διοίκησης Επιχειρήσεων Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons. Για εκπαιδευτικό υλικό,

Διαβάστε περισσότερα

Εκτίµηση και Οµόλογα. Κεφάλαιο. 6.1 Εκτίµηση και Κόστος Ευκαιρίας Κεφαλαίου

Εκτίµηση και Οµόλογα. Κεφάλαιο. 6.1 Εκτίµηση και Κόστος Ευκαιρίας Κεφαλαίου 1. Κεφάλαιο 6 Εκτίµηση και Οµόλογα 6.1 Εκτίµηση και Κόστος Ευκαιρίας Κεφαλαίου Είναι καµιά φορά δύσκολο να εξηγήσει κανείς τι σηµαίνει παρούσα αξία σε κάποιον που δεν το έχει µελετήσει. Αλλά, όπως έχει

Διαβάστε περισσότερα

11.1.1 Χρονική αξία του χρήματος

11.1.1 Χρονική αξία του χρήματος Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Εκπαίδευση και ια Βίου Μάθηση Πρόγραμμα ια Βίου Μάθησης ΑΕΙ για την Επικαιροποίηση Γνώσεων Αποφοίτων ΑΕΙ: Σύγχρονες Εξελίξεις στις Θαλάσσιες Κατασκευές Α.Π.Θ. Πολυτεχνείο Κρήτης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΡΟΣ Α: ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΚΙΝ ΥΝΟΥ ΚΑΙ ΕΠΕΝ ΥΣΕΩΝ

ΜΕΡΟΣ Α: ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΚΙΝ ΥΝΟΥ ΚΑΙ ΕΠΕΝ ΥΣΕΩΝ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α: ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΚΙΝ ΥΝΟΥ ΚΑΙ ΕΠΕΝ ΥΣΕΩΝ Κεφάλαιο 1: Το θεωρητικό υπόβαθρο της διαδικασίας λήψεως αποφάσεων και η χρονική αξία του χρήµατος Κεφάλαιο 2: Η καθαρή παρούσα αξία ως κριτήριο επενδυτικών

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΘΡΟ: Επισκεφθείτε το Management Portal της Specisoft:

ΑΡΘΡΟ: Επισκεφθείτε το Management Portal της Specisoft: Specisoft ΑΡΘΡΟ: Επισκεφθείτε το Management Portal της Specisoft: NPV & IRR: Αξιολόγηση & Ιεράρχηση Επενδυτικών Αποφάσεων Από Αβραάμ Σεκέρογλου, Οικονομολόγo, Συνεργάτη της Specisoft Επισκεφθείτε το Management

Διαβάστε περισσότερα

Αξιολόγηση Επενδύσεων ιαχρονική Αξία Χρήµατος

Αξιολόγηση Επενδύσεων ιαχρονική Αξία Χρήµατος Αξιολόγηση Επενδύσεων ιαχρονική Αξία Χρήµατος Βασικά Σηµεία ιάλεξης Ορισµός Επένδυσης Μελλοντική Αξία Επένδυσης Παρούσα Αξία Επένδυσης Αξιολόγηση Επενδυτικών Έργων Ορθολογικά Κριτήρια Μέθοδος της Καθαρής

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΚΟΣΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΚΟΣΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 ΚΟΣΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟΥ Α. Εισαγωγή Όταν μια επιχείρηση έχει περίσσια διαθέσιμα, μπορεί να πληρώσει άμεσα το διαθέσιμο χρηματικό ποσό ως μέρισμα στους μετόχους, ή να χρηματοδοτήσει κάποια νέα επένδυση.

Διαβάστε περισσότερα

Η τεχνική της Καθαρής Παρούσας Αξίας ( Net Present Value)

Η τεχνική της Καθαρής Παρούσας Αξίας ( Net Present Value) Η τεχνική της Καθαρής Παρούσας Αξίας ( Net Present Value) Σύμφωνα με αυτή την τεχνική θα πρέπει να επιλέγουμε επενδυτικά σχέδια τα οποία έχουν Καθαρή Παρούσα Αξία μεγαλύτερη του μηδενός. Συγκεκριμένα δίνεται

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ. Α.Α.Δράκος 2014-2015

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ. Α.Α.Δράκος 2014-2015 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΑΘΗΝΩΝ ΤΜΗΜΑ ΟΡΓΑΝΩΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ ΔΙΔΑΣΚΟΝΤΑ ΣΤΗ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ 1 3.) ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΘΑΡΩΝ ΤΑΜΕΙΑΚΩΝ ΡΟΩΝ Α.Α.Δράκος 2014-2015 Α. Εισαγωγικά Oι Καθαρές

Διαβάστε περισσότερα

Γραπτή Εργασία 1 Χρηματοδοτική Διοίκηση. Γενικές οδηγίες

Γραπτή Εργασία 1 Χρηματοδοτική Διοίκηση. Γενικές οδηγίες ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραμμα Σπουδών: ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ και ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ Θεματική Ενότητα: ΔΕΟ 31 Χρηματοοικονομική Διοίκηση Ακαδημαϊκό Έτος: 2009-10 Γραπτή Εργασία 1 Χρηματοδοτική Διοίκηση

Διαβάστε περισσότερα

Προϋπολογισμοί Δαπανών Κεφαλαίου Μακροπρόθεσμη Χρηματοδότηση

Προϋπολογισμοί Δαπανών Κεφαλαίου Μακροπρόθεσμη Χρηματοδότηση Προϋπολογισμοί Δαπανών Κεφαλαίου Μακροπρόθεσμη Χρηματοδότηση ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ Δρ. Κων/νος Κάρρας ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Εισαγωγή Οι Δημόσιοι Οργανισμοί λαμβάνουν

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ & ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ Ε.ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ - 1 ΤΟΜΟΣ Β ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ & ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ

ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ & ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ Ε.ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ - 1 ΤΟΜΟΣ Β ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ & ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ & ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ Ε.ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ - 1 ΤΟΜΟΣ Β ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΑΝΑΛΥΣΗ & ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ Κεφάλαιο 1 Η ΔΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΣ Επιτόκιο: είναι η αμοιβή του κεφαλαίου για κάθε μονάδα χρόνου

Διαβάστε περισσότερα

Διάλεξη 2η:Επιλογή Έργου

Διάλεξη 2η:Επιλογή Έργου Τµ. Διοίκησης Επιχειρήσεων/Μεσολόγγι ΤΕΙ Δυτ. Ελλάδας Διαχείριση Έργων Πληροφορικής Διάλεξη 2η:Επιλογή Έργου Β. Βασιλειάδης Τµ. Διοικ. Επιχειρήσεων, ΤΕΙ Δυτ. Ελλάδας Μελέτη Σκοπιµότητας Ø Τι είναι: Ø Τεκµηρίωση

Διαβάστε περισσότερα

Αριθμοδείκτες διάρθρωσης κεφαλαίων 7 φ

Αριθμοδείκτες διάρθρωσης κεφαλαίων 7 φ Αριθμοδείκτες διάρθρωσης κεφαλαίων 7 φ Προκειμένου να εξετάσουμε την οικονομική κατάσταση μίας οικονομικής μονάδας σε μακροχρόνια κλίμακα θα πρέπει να αναλύσουμε την διάρθρωση των κεφαλαίων της. Λέγοντας

Διαβάστε περισσότερα

Απόθεµα περιουσιακών στοιχείων. Χρήσιµο για τις συναλλαγές. Μία µορφή πλούτου. Επάρκεια. Χωρίς Χρήµα. Ανταλλακτική Οικονοµία (Barter economy)

Απόθεµα περιουσιακών στοιχείων. Χρήσιµο για τις συναλλαγές. Μία µορφή πλούτου. Επάρκεια. Χωρίς Χρήµα. Ανταλλακτική Οικονοµία (Barter economy) Απόθεµα περιουσιακών στοιχείων Χρήµα Χρήσιµο για τις συναλλαγές Μία µορφή πλούτου Χωρίς Χρήµα Επάρκεια Ανταλλακτική Οικονοµία (Barter economy) 1 Λειτουργίες του Χρήµατος Μέσο διατήρησης της αξίας Μονάδα

Διαβάστε περισσότερα

ΤΙ ΠΡΟΣ ΙΟΡΙΖΕΙ ΤΗ ΖΗΤΗΣΗ ΓΙΑ ΑΓΑΘΑ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ; Y = C + I + G + NX. απάνες Κατανάλωσης από τα νοικοκυριά

ΤΙ ΠΡΟΣ ΙΟΡΙΖΕΙ ΤΗ ΖΗΤΗΣΗ ΓΙΑ ΑΓΑΘΑ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ; Y = C + I + G + NX. απάνες Κατανάλωσης από τα νοικοκυριά ΤΙ ΠΡΟΣ ΙΟΡΙΖΕΙ ΤΗ ΖΗΤΗΣΗ ΓΙΑ ΑΓΑΘΑ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΕΣ; Συνολική Ζήτηση για εγχώριο προϊόν (ΑΕΠ/GDP) απαρτίζεται από Y = C + I + G + NX απάνες Κατανάλωσης από τα νοικοκυριά Επενδυτικές απάνες από τα νοικοκυριά

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΜΕΘΟΔΩΝ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΜΕΘΟΔΩΝ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΜΕΘΟΔΩΝ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ Η επιλογή της κατάλληλης εκτιμητικής μεθόδου ακινήτων αποτελεί μία «λεπτή» διαδικασία που εξαρτάται κυρίως από τη φύση και τις προοπτικές του κάθε ακινήτου.

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 15. Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους

Κεφάλαιο 15. Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους Κεφάλαιο 15 Οι δηµόσιες δαπάνες και ηχρηµατοδότησή τους Ο κρατικός προϋπολογισµός: εδοµένα και αριθµοί Συνολικές δηµόσιες δαπάνες: τρειςκατηγορίεςδηµοσίων δαπανών ηµόσιες δαπάνες (G) Μεταβιβαστικές πληρωµές

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Α. Η χρηµατοοικονοµική επιστήµη εξετάζει: 1. Τον κόσµο των χρηµαταγορών,των κεφαλαιαγορών και των επιχειρήσεων 2. Θέµατα που περιλαµβάνουν τη χρονική αξία

Διαβάστε περισσότερα

Ανάλυση Κόστους Κύκλου Ζωής

Ανάλυση Κόστους Κύκλου Ζωής Ανάλυση Κόστους Κύκλου Ζωής ρ Γ. Γιαννακίδης Εισαγωγή Στόχοι και Οφέλη Ανάλυση Κόστους Κύκλου Ζωής Life Cycle Cost Analysis - LCCA Μέθοδος οικονοµικής σύγκρισης εναλλακτικών επενδύσεων που βασίζεται στο

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία

Κεφάλαιο 5. Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Κεφάλαιο 5 Αποταμίευση και επένδυση σε μια ανοικτή οικονομία Περίγραμμα κεφαλαίου Ισοζύγιο Πληρωμών Ισορροπία της αγοράς αγαθών σε μια ανοικτή οικονομία Αποταμίευση και επένδυση σε μια μικρή ανοικτή οικονομία

Διαβάστε περισσότερα

Ασφαλιστικά Μαθηµατικά Συνοπτικές σηµειώσεις

Ασφαλιστικά Μαθηµατικά Συνοπτικές σηµειώσεις Από την Θεωρία Θνησιµότητας Συνάρτηση Επιβίωσης : Ασφαλιστικά Μαθηµατικά Συνοπτικές σηµειώσεις Η s() δίνει την πιθανότητα άτοµο ηλικίας µηδέν, ζήσει πέραν της ηλικίας. όταν s() s( ) όταν o

Διαβάστε περισσότερα

ΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΣ

ΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΣ ΙΑΧΡΟΝΙΚΗ ΑΞΙΑ ΤΟΥ ΧΡΗΜΑΤΟΣ Παράδειγµα 1 Να βρεθεί ο τόκος κεφαλαίου 100.000 ευρώ, το οποίο τοκίστηκε µε ετήσιο επιτόκιο 12% για 2 χρόνια. Απάντηση: Ο τόκος ανέρχεται σε I = (100.000 0,12 2=) 24.000 ευρώ

Διαβάστε περισσότερα

ΑΡΧΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ

ΑΡΧΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΤΜΗΜΑ ΙΟΙΚΗΣΗΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ, ΗΜΟΚΡΙΤΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΡΑΚΗΣ ΑΡΧΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ρ. ΑΠΟΣΤΟΛΟΣ ΑΣΙΛΑΣ ΑΚΑ ΗΜΑΙΚΟ ΕΤΟΣ 2011-2012 1 ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ Το µάθηµα αυτό έχει σκοπό

Διαβάστε περισσότερα

2 η ΕΝΟΤΗΤΑ. Αξιολόγηση Επενδύσεων

2 η ΕΝΟΤΗΤΑ. Αξιολόγηση Επενδύσεων η ΕΝΟΤΗΤΑ Αξιολόγηση Επενδύσεων Ορισμός Επένδυσης Με τον όρο επένδυση εννοούμε μια σειρά (ακολουθία) καθαρών ταμειακών ροών (ΚΤΡ) παραγωγικές επενδύσεις: διαφορά μεταξύ εισπράξεων από πωλήσεις και πληρωμών

Διαβάστε περισσότερα

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια

Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια Κεφάλαιο 2 Συναλλαγματικές ισοτιμίες και επιτόκια 2.1 Σύνοψη Στο δεύτερο κεφάλαιο του συγγράμματος περιγράφεται αρχικά η συνθήκη της καλυμμένης ισοδυναμίας επιτοκίων και ο τρόπος με τον οποίο μπορεί ένας

Διαβάστε περισσότερα

Εσωτερικός Βαθµός Απόδοσης (ΕΒΑ)

Εσωτερικός Βαθµός Απόδοσης (ΕΒΑ) . Κεφάλαιο 9 Εσωτερικός Βαθµός Απόδοσης (ΕΒΑ) (Internal Rate of Return - IROR) 9. Γενικά Ο ΕΒΑ είναι η τελευταία από τις τέσσερις µεθόδους αξιολόγησης αµοιβαία αποκλειόµενων εναλλακτικών λύσεων. Αν και

Διαβάστε περισσότερα

Διάφορες αποδόσεις και Αποτίμηση Ομολόγων

Διάφορες αποδόσεις και Αποτίμηση Ομολόγων Διάφορες αποδόσεις και Αποτίμηση Ομολόγων Α. Διάφοροι ορισμοί απόδοσης ή επιτοκίων Spot rate Spot rate: ορίζεται ως η απόδοση του ομολόγου του ομολόγου χωρίς τοκομερίδιο. Αποτελεί συγχρόνως και την απόδοση

Διαβάστε περισσότερα

ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ. Κωδικός: Δ2-02-Ε-03

ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ. Κωδικός: Δ2-02-Ε-03 ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΝΑΛΥΣΗΣ Κωδικός: Δ2-02-Ε-03 Έκδοση 01 9/1/2009 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΝΩΣΗ ΓΕΝΙΚΗ ΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΚΑΙ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ

Διαβάστε περισσότερα

Έννοια της Παρούσας Αξίας και Εφαρμογές: Τιμές των Ομολόγων και Επενδυτικές Αποφάσεις των Επιχειρήσεων 1. Η Έννοια της Παρούσας Αξίας

Έννοια της Παρούσας Αξίας και Εφαρμογές: Τιμές των Ομολόγων και Επενδυτικές Αποφάσεις των Επιχειρήσεων 1. Η Έννοια της Παρούσας Αξίας Έννοια της Παρούσας Αξίας και Εφαρμογές: Τιμές των Ομολόγων και Επενδυτικές Αποφάσεις των Επιχειρήσεων 1. Η Έννοια της Παρούσας Αξίας - Η Παρούσα Αξία (PV) ενός ποσού R που θα εισπραχθεί μετά από μια περίοδο

Διαβάστε περισσότερα

Επιχειρηματικό Σχέδιο - Βασικά

Επιχειρηματικό Σχέδιο - Βασικά Επιχειρηματικό Σχέδιο - Βασικά στοιχεία χρηματο-οικονομικής οικονομικής ανάλυσης 1 ο θερινό σχολείο νεανικής επιχειρηματικότητας Πανεπιστήμιο Αιγαίου Μ. Μπεκιάρης Ποια ζητήματα θα μας απασχολήσουν; Πώς

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΕΠΙΤΟΚΙΩΝ ΚΑΙ ΤΟ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΤΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ (DURATION MODEL)

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΕΠΙΤΟΚΙΩΝ ΚΑΙ ΤΟ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΤΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ (DURATION MODEL) ΚΕΦΑΛΑΙΟ 8 ΚΙΝΔΥΝΟΣ ΕΠΙΤΟΚΙΩΝ ΚΑΙ ΤΟ ΥΠΟΔΕΙΓΜΑ ΤΗΣ ΔΙΑΡΚΕΙΑΣ (DURATION MODL) Ορισμός και μέτρηση της διάρκειας H διάρκεια ενός χρηματοοικονομικού προϊόντος είναι ο μέσος σταθμικός χρόνος που απαιτείται

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΧΡΟΝΙΚΗ ΑΞΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΑΞΙΟΓΡΑΦΩΝ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΧΡΟΝΙΚΗ ΑΞΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΑΞΙΟΓΡΑΦΩΝ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 ΧΡΟΝΙΚΗ ΑΞΙΑ ΧΡΗΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΑΠΟΤΙΜΗΣΗ ΑΞΙΟΓΡΑΦΩΝ A. Η Έννοια της Παρούσας και της Μελλοντικής Αξίας A1. Εισαγωγή στην έννοια της χρονικής αξίας του χρήµατος Η «πράξη» της αναγωγής σε παρούσα και

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (Α.Ε.Π.) - Καθαρό Εθνικό Προϊόν

1.1 Ακαθάριστο Εθνικό Προϊόν (Α.Ε.Π.) - Καθαρό Εθνικό Προϊόν ΜΑΚΡΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΔΙΔΑΣΚΟΥΣΑ : ΑΡΓΥΡΏ ΜΟΥΔΑΤΣΟΥ 1. ΕΘΝΙΚΟΙ ΛΟΓΑΡΙΑΣΜΟΙ 1.0 Γενικά Αντικείµενο της Μακροοικονοµικής είναι ο καθορισµός (υπολογισµός) των συνολικών µεγεθών της οικονοµίας, πχ. της συνολικής

Διαβάστε περισσότερα

2 ο Κεφάλαιο ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΧΛΕΥΣΗΣ

2 ο Κεφάλαιο ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΧΛΕΥΣΗΣ Σηµειώσεις στο Μάθηµα Ειδικά Θέµατα Χρηµατοδοτικής Διοίκησης. Π. Φ. Διαµάντης Α.Α.Δράκος 2 ο Κεφάλαιο ΑΝΑΛΥΣΗ ΜΟΧΛΕΥΣΗΣ 1. ΕΙΣΑΓΩΓΙΚΑ. Η Ανάλυση της Μόχλευσης εξετάζει τον τρόπο µε τον οποίο µεταβολές

Διαβάστε περισσότερα

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ

ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ 22559 ΕΦΗΜΕΡΙΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΤΕΥΧΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ Αρ. Φύλλου 1561 17 Αυγούστου 2007 ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ Αριθμ. 85038/Γ2 Αναλυτικό Πρόγραμμα Σπουδών του Τομέα Οικονομικών και Διοικητικών Υπηρεσιών

Διαβάστε περισσότερα

ΚΤΡ. - 2.900 1.250 1.900 1.585 1.280 Π.ΚΤΡ. - 2.900 1.147 1.599 1.224 907 Κ.Π.Α. 1.977

ΚΤΡ. - 2.900 1.250 1.900 1.585 1.280 Π.ΚΤΡ. - 2.900 1.147 1.599 1.224 907 Κ.Π.Α. 1.977 1.Έχετε να επιλέξτε για την κατάθεση ενός ποσού 150 Euro, στην τράπεζα Αλφα µε σταθερό επιτόκιο 10% για 5 έτη και ανατοκισµό στο τέλος κάθε έτους, και την κατάθεση 148 Euro στην τράπεζα Βήτα µε το ίδιο

Διαβάστε περισσότερα

4. ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ I

4. ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ I Χρηματοοικονομική Διοίκηση I 4. ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ I 1 Είδη Επενδύσεων Χρηματιστηριακές και Επενδύσεις Παγίων Είναι κάθε τοποθέτηση διαθεσίμων κεφαλαίων σε ενεργητικά στοιχεία μακράς χρονικής

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραµµα Σπουδών: ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ και ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ Θεµατική Ενότητα: ΔΕΟ 31 Χρηµατοοικονοµική Διοίκηση Ακαδηµαϊκό Έτος: 2013-2014 Γραπτή Εργασία 3 Παράγωγα Αξιόγραφα

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 2: Αξία του Χρήματος

Κεφάλαιο 2: Αξία του Χρήματος Κεφάλαιο 2: Αξία του Χρήματος Κ2.1 Βασικές έννοιες Μέθοδοι λήψης οικονομοτεχνικών αποφάσεων Οι βασικές μέθοδοι για να παρθεί μια απόφαση με βάση οικονομοτεχνικά κριτήρια είναι: 1. Η μέθοδος της παρούσας

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 9. Το υπόδειγµα IS-LM/AD-AS : Ένα γενικό πλαίσιο µακροοικονοµικής ανάλυσης

Κεφάλαιο 9. Το υπόδειγµα IS-LM/AD-AS : Ένα γενικό πλαίσιο µακροοικονοµικής ανάλυσης Κεφάλαιο 9 Το υπόδειγµα IS-LM/AD-AS : Ένα γενικό πλαίσιο µακροοικονοµικής ανάλυσης Περίγραµµα κεφαλαίου ΗευθείαFE : Ισορροπία στην αγορά εργασίας Ηκαµπύλη IS : Ισορροπία στην αγορά αγαθών Ηκαµπύλη LM :

Διαβάστε περισσότερα

Η Μεγάλη Μεγάλη Ύφεση Ύφεση

Η Μεγάλη Μεγάλη Ύφεση Ύφεση Η Μεγάλη Ύφεση παρακίνησε πολλούς οικονοµολόγους να να αναρωτηθούν σχετικά µε µε την την εγκυρότητα της της Κλασικής Οικονοµικής Θεωρίας. Τότε Τότε δηµιουργήθηκε η πεποίθηση ότι ότι ένα ένα καινούριο υπόδειγµα

Διαβάστε περισσότερα

11.2.2 Είδη δαπανών. Μιχάλης Δούμπος, Αναπλ. Καθηγητής Πολυτεχνείο Κρήτης, Σχολή Μηχανικών Παραγωγής & Διοίκησης mdoumpos@dpem.tuc.

11.2.2 Είδη δαπανών. Μιχάλης Δούμπος, Αναπλ. Καθηγητής Πολυτεχνείο Κρήτης, Σχολή Μηχανικών Παραγωγής & Διοίκησης mdoumpos@dpem.tuc. Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Εκπαίδευση και ια Βίου Μάθηση Πρόγραμμα ια Βίου Μάθησης ΑΕΙ για την Επικαιροποίηση Γνώσεων Αποφοίτων ΑΕΙ: Σύγχρονες Εξελίξεις στις Θαλάσσιες Κατασκευές Α.Π.Θ. Πολυτεχνείο Κρήτης

Διαβάστε περισσότερα

Business Plan. Ένα επιχειρηµατικό πρόγραµµα περιλαµβάνει απαραίτητα τις ακόλουθες ενότητες:

Business Plan. Ένα επιχειρηµατικό πρόγραµµα περιλαµβάνει απαραίτητα τις ακόλουθες ενότητες: Business Plan Το επιχειρηµατικό πλάνο αποτελεί το πρώτο και µερικές φορές το µοναδικό έγγαφο κείµενο που παρουσιάζει ολοκληρωµένα την επενδυτική πρόταση, γι' αυτό πρέπει να είναι ρεαλιστικό και εφικτό,

Διαβάστε περισσότερα

(Πολιτική. Οικονομία ΙΙ) Τμήμα ΜΙΘΕ. Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος. Αρχές Οικονομικής ΙΙ. 14/6/2011Εαρινό Εξάμηνο 2010-2011. (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) 1

(Πολιτική. Οικονομία ΙΙ) Τμήμα ΜΙΘΕ. Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος. Αρχές Οικονομικής ΙΙ. 14/6/2011Εαρινό Εξάμηνο 2010-2011. (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) 1 Αρχές Οικονομικής ΙΙ (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος Τμήμα ΜΙΘΕ Καθηγητής Σπύρος Βλιάμος 2010-2011 Αρχές Οικονομικής ΙΙ (Πολιτική Οικονομία ΙΙ) 1 Θεματικές Ενότητες Επισκόπηση της Μακροοικονομικής-Τα

Διαβάστε περισσότερα

Απλή διαφοροποίηση ιαφοροποίηση µεταξύ κλάδων Περιττή διαφοροποίηση ιαφοροποίηση κατά Markowitz ιεθνική διαφοροποίηση

Απλή διαφοροποίηση ιαφοροποίηση µεταξύ κλάδων Περιττή διαφοροποίηση ιαφοροποίηση κατά Markowitz ιεθνική διαφοροποίηση ΕΡΓΑΣΙΑ ΣΤΙΣ ΑΡΧΕΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΑΣ Της µαθήτριας: Αλευρά Αλεξάνδρας Τάξη: Α Λυκείου Τµήµα: 1 Καθηγητής: Καρούζος Φώτιος ΕΙΣΑΓΩΓΗ Με τον τρόπο που εξελίσσεται το παγκόσµιο χρηµατοπιστωτικό σύστηµα αναδεικνύονται

Διαβάστε περισσότερα

Πρόγραμμα Η/Υ V A L U E

Πρόγραμμα Η/Υ V A L U E Specisoft www.specisoft.gr Πρόγραμμα Η/Υ V A L U E Κα θοριστ ική Εκτ ίμηση = 21.053.036.373,04 Πιθα νοτ ική Εκτ ίμηση : Μέ ση Τιμή = 22.613.527.622,83 Tυπική Απόκλιση = 2.857.506.545,62 11 10 9 Σχετικές

Διαβάστε περισσότερα

Αποταμίευση, Επένδυση και το Χρηματοπιστωτικό σύστημα

Αποταμίευση, Επένδυση και το Χρηματοπιστωτικό σύστημα Αποταμίευση, Επένδυση και το Χρηματοπιστωτικό σύστημα Κεφάλαιο 25 Εισαγωγή στην Μακροοικονομική Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Πανεπιστήμιο Μακεδονίας Το χρηματοπιστωτικό σύστημα Το χρηματοπιστωτικό

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοοικονομική Διοίκηση

Χρηματοοικονομική Διοίκηση Χρηματοοικονομική Διοίκηση Ενότητα 8: Απόδοση - Κίνδυνος Επενδύσεων Γιανναράκης Γρηγόρης Τμήμα Διοίκηση Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ 6 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012

ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ 6 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΝΑΛΟΓΙΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 0 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ 6 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 0 ΠΡΩΪΝΗ ΕΞΕΤΑΣΗ 9 π.μ. π.μ. .......

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοοικονομική Διοίκηση

Χρηματοοικονομική Διοίκηση Χρηματοοικονομική Διοίκηση Ενότητα 3: Τεχνικές επενδύσεων Ι Γιανναράκης Γρηγόρης Τμήμα Διοίκηση Επιχειρήσεων (Γρεβενά) Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative Commons.

Διαβάστε περισσότερα

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙΣ FV Η συνάρτηση αυτή υπολογίζει την μελλοντική αξία μιας επένδυσης βάσει περιοδικών, σταθερών πληρωμών και σταθερού επιτοκίου. =FV(επιτόκιο; αριθμός περιόδων; δόση αποπληρωμής; παρούσα

Διαβάστε περισσότερα

Απαντήστε όλες τις ερωτήσεις. ιάρκεια εξετάσεων: Μια ώρα και 30 λεπτά Ονοµατεπώνυµο φοιτητού/τριας;... Αρ. Μητρ.:...

Απαντήστε όλες τις ερωτήσεις. ιάρκεια εξετάσεων: Μια ώρα και 30 λεπτά Ονοµατεπώνυµο φοιτητού/τριας;... Αρ. Μητρ.:... ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΜΑΚΕ ΟΝΙΑΣ ΤΜΗΜΑ ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ & ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟ ΟΣ: ΙΟΥΝΙΟΣ 2004 ΜΑΘΗΜΑ: ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ ΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΑΝ. ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ: Α.ΝΟΥΛΑΣ Απαντήστε όλες τις ερωτήσεις. ιάρκεια εξετάσεων: Μια

Διαβάστε περισσότερα

10. ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΩΝ ΠΕ

10. ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΩΝ ΠΕ 10. ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗΣ ΤΩΝ ΠΕ Όπως είδαµε στην Ενότητα 9, οι ΑΞΕ µπορούν να έχουν πολλές θετικές επιδράσεις στις χώρες υποδοχής τους. Οι αναµενόµενες αυτές θετικές επιδράσεις τους οδηγούν συχνά στην

Διαβάστε περισσότερα

Πληθωρισµός. Κεφάλαιο. 11.1 Γενικά

Πληθωρισµός. Κεφάλαιο. 11.1 Γενικά 1. Κεφάλαιο 11 Πληθωρισµός 11.1 Γενικά Ο πληθωρισµός (inflation) εκφράζει την αύξηση των τιµών, ενώ αντίθετα ο αντιπληθωρισµός τη µείωση. Έτσι για παράδειγµα λέγοντας 2% αύξηση του πληθωρισµού το µήνα

Διαβάστε περισσότερα

Να απαντήσετε τα παρακάτω θέματα σύμφωνα με τις οδηγίες των εκφωνήσεων. Η διάρκεια της εξέτασης είναι 3 (τρεις) ώρες.

Να απαντήσετε τα παρακάτω θέματα σύμφωνα με τις οδηγίες των εκφωνήσεων. Η διάρκεια της εξέτασης είναι 3 (τρεις) ώρες. Οικονομικό Πανεπιστήμιο Αθηνών ΜΠΣ Χρηματοοικονομικής και Τραπεζικής για Στελέχη Μάθημα: Οικονομική για Στελέχη Επιχειρήσεων Εξέταση Δεκεμβρίου 2007 Ονοματεπώνυμο: Να απαντήσετε τα παρακάτω θέματα σύμφωνα

Διαβάστε περισσότερα

Σύγχρονες Μορφές Χρηματοδότησης

Σύγχρονες Μορφές Χρηματοδότησης Σύγχρονες Μορφές Χρηματοδότησης Ενότητα 13: ΘΕΩΡΙΑ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΚΙΩΝ ΚΥΡΙΑΖΟΠΟΥΛΟΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ Τμήμα ΛΟΓΙΣΤΙΚΗΣ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες χρήσης Creative

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012

ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ. geeconomy@yahoo.com. Γ Ι Ω Ρ Γ Ο Σ Κ Α Μ Α Ρ Ι Ν Ο Σ Ο Ι Κ Ο Ν Ο Μ Ο Λ Ο Γ Ο Σ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 1 ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΚΛΕΙΣΤΟΥ ΤΥΠΟΥ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ 2000 2012 ΑΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Στο παρόν είναι συγκεντρωµένες όλες σχεδόν οι ερωτήσεις κλειστού τύπου που

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α Κεφάλαιο 1: Εισαγωγή 2 Κεφάλαιο 2: Διαχρονική αξία του χρήματος 6 Κεφάλαιο 3: Ανάλυση χρηματοοικονομικών δεικτών 34

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΜΕΡΟΣ Α Κεφάλαιο 1: Εισαγωγή 2 Κεφάλαιο 2: Διαχρονική αξία του χρήματος 6 Κεφάλαιο 3: Ανάλυση χρηματοοικονομικών δεικτών 34 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Πρόλογος xiv ΜΕΡΟΣ Α Κεφάλαιο 1: Εισαγωγή 2 1.1 Αντικειμενικός σκοπός μιας επιχείρησης 2 1.2 Βασικές χρηματοοικονομικές αποφάσεις 3 Σύνοψη 4 Κεφάλαιο 2: Διαχρονική αξία του χρήματος 6 2.1 Απλός

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραµµα Σπουδών: ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ Θεµατική Ενότητα: ΤΡΑ-61 Στρατηγική Τραπεζών Ακαδηµαϊκό Έτος: 2012-2013

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραµµα Σπουδών: ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ Θεµατική Ενότητα: ΤΡΑ-61 Στρατηγική Τραπεζών Ακαδηµαϊκό Έτος: 2012-2013 ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραµµα Σπουδών: ΤΡΑΠΕΖΙΚΗ Θεµατική Ενότητα: ΤΡΑ-61 Στρατηγική Τραπεζών Ακαδηµαϊκό Έτος: 2012-2013 Τρίτη Γραπτή Εργασία Γενικές οδηγίες για την εργασία Όλες οι ερωτήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ONLINE ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ»

ONLINE ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ» ΕΚΘΕΣΗ του Διοικητικού Συμβουλίου της Ανώνυμης Εταιρείας με την επωνυμία «HELLAS ONLINE ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΕΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΕΣ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ» και το διακριτικό τίτλο «HELLAS ONLINE» Προς την Έκτακτη Γενική Συνέλευση

Διαβάστε περισσότερα

Με την βοήθεια του Microsoft Excel μεταφέρουμε τα παραδείγματα σε ένα φύλλο εργασίας και στην συνέχεια λύνουμε την άσκηση που ακολουθεί.

Με την βοήθεια του Microsoft Excel μεταφέρουμε τα παραδείγματα σε ένα φύλλο εργασίας και στην συνέχεια λύνουμε την άσκηση που ακολουθεί. Εργαστήριο 9 ο Με την βοήθεια του Microsoft Excel μεταφέρουμε τα παραδείγματα σε ένα φύλλο εργασίας και στην συνέχεια λύνουμε την άσκηση που ακολουθεί. NPER Αποδίδει το πλήθος των περιόδων μιας επένδυσης,

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΧΟΡΗΓΗΣΕΩΝ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ

ΕΡΕΥΝΑ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΧΟΡΗΓΗΣΕΩΝ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΕΡΕΥΝΑ ΤΡΑΠΕΖΙΚΩΝ ΧΟΡΗΓΗΣΕΩΝ ΕΡΩΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ Ι. Δάνεια ή πιστωτικά όρια προς 1. Το τελευταίο τρίμηνο, ποιες μεταβολές σημειώθηκαν όσον αφορά τα κριτήρια της τράπεζάς σας για τη χορήγηση δανείων ή πιστωτικών

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο X. Χρηµατοοικονοµική Λογιστική & ιοίκηση Ισολογισµοί & Αποτελέσµατα Χρήσης

Κεφάλαιο X. Χρηµατοοικονοµική Λογιστική & ιοίκηση Ισολογισµοί & Αποτελέσµατα Χρήσης Οργάνωση Παραγωγής & ιοίκηση Επιχειρήσεων ΙΙ Κοστολόγηση Επιχειρήσεων & Λήψη Αποφάσεων Κεφάλαιο X Χρηµατοοικονοµική Λογιστική & ιοίκηση Ισολογισµοί & Αποτελέσµατα Χρήσης Νικόλαος Α. Παναγιώτου 2005 ΕΜΠ

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΕΥΝΑ ΑΝΕΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΕΣΕΩΝ ΚΑΤΟΙΚΩΝ ΚΥΠΡΟΥ ΑΠΟ / ΣΕ ΜΗ ΚΑΤΟΙΚΟΥΣ

ΕΡΕΥΝΑ ΑΝΕΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΕΣΕΩΝ ΚΑΤΟΙΚΩΝ ΚΥΠΡΟΥ ΑΠΟ / ΣΕ ΜΗ ΚΑΤΟΙΚΟΥΣ ΕΡΕΥΝΑ ΑΝΕΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΚΑΤΑΘΕΣΕΩΝ ΚΑΤΟΙΚΩΝ ΚΥΠΡΟΥ ΑΠΟ / ΣΕ ΜΗ ΚΑΤΟΙΚΟΥΣ Οδηγίες συµπλήρωσης εντύπων αναφορικά µε το δανεισµό και των καταθέσεων κατοίκων Κύπρου (1) από / σε µη-κατοίκους. 1. ΓΕΝΙΚΕΣ ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΕΛΤΙΟ 27/2/2015

ΗΜΕΡΗΣΙΟ ΕΛΤΙΟ 27/2/2015 Γενικός είκτης Εικόνα Αγοράς Απώλειες στο Χ.Α. Ο Γενικός είκτης έκλεισε στις 904,59 µονάδες, σηµειώνοντας πτώση 2,00%. Η αξία των συναλλαγών διαµορφώθηκε στα 118,25 εκατ. εκ των οποίων 24,09 αποτελούσαν

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ

ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ ΑΝΑΛΥΣΗ ΚΑΙ ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΚΙΝΔΥΝΟΥ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ Υπό ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΑΡΤΙΚΗ, ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΥ ΣΟΥΓΙΑΝΝΗ ΚΑΙ ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΑΡΤ1ΚΗ Ανωτάτη Βιομηχανική Σχολή Πειραιά 1. ΕΙΣΑΓΩΓΗ Τα συνήθη κριτήρια αξιολόγησης επενδύσεων βασίζονται

Διαβάστε περισσότερα

ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ

ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΘΕΩΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΑΚΤΙΚΗ Δημήτριος Βασιλείου Καθηγητής Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου Νικόλαος Ηρειώτης Αναπληρωτής Καθηγητής Εθνικού & Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών 1 Χρηματοοικονομική Διοίκηση Θεωρία και Πρακτική Δημήτριος

Διαβάστε περισσότερα

Eurobank Properties Α.E.Ε.Α.Π. Εταιρική Παρουσίαση Ιούνιος 2010

Eurobank Properties Α.E.Ε.Α.Π. Εταιρική Παρουσίαση Ιούνιος 2010 Eurobank Properties Α.E.Ε.Α.Π. Εταιρική Παρουσίαση Ιούνιος 2010 Agenda 1. Επισκόπηση της Εταιρίας 2. Χαρτοφυλάκιο Ακινήτων 3. Χρηματοοικονομικές Πληροφορίες 2 Η Μεγαλύτερη Εταιρεία Επενδύσεων Ακίνητης

Διαβάστε περισσότερα

Αντικείμενα 6 ου εργαστηρίου

Αντικείμενα 6 ου εργαστηρίου 1.1 Σχολή Διοίκησης και Οικονομίας (ΣΔΟ) Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Διδάσκων: Δρ. Γκόγκος Χρήστος Μάθημα: Πληροφορική Ι (εργαστήριο) Ακαδημαϊκό έτος: 2013-2014 Εξάμηνο Α 6 ο Φυλλάδιο Ασκήσεων

Διαβάστε περισσότερα

1. Εισαγωγή Ο έλεγχος υποθέσεων αναφέρεται στις ιδιότητες µιας άγνωστης παραµέτρους του πληθυσµού: Ο κατηγορούµενος είναι αθώος

1. Εισαγωγή Ο έλεγχος υποθέσεων αναφέρεται στις ιδιότητες µιας άγνωστης παραµέτρους του πληθυσµού: Ο κατηγορούµενος είναι αθώος Έλεγχοι Υποθέσεων 1. Εισαγωγή Ο έλεγχος υποθέσεων αναφέρεται στις ιδιότητες µιας άγνωστης παραµέτρους του πληθυσµού: Ο κατηγορούµενος είναι αθώος µ = 100 Κάθε υπόθεση συνοδεύεται από µια εναλλακτική: Ο

Διαβάστε περισσότερα

1 2,55 1.250 3,19 0,870 2,78 2 2,55 1.562 3,98 0,756 3,01 3 2,55 1.953 4,98 0,658 3,28

1 2,55 1.250 3,19 0,870 2,78 2 2,55 1.562 3,98 0,756 3,01 3 2,55 1.953 4,98 0,658 3,28 Άσκηση 1 Η κατασκευαστική εταιρία Κ εξετάζει την περίπτωση αγοράς μετοχών της εταιρίας «Ε» με πληρωμή σε μετρητά. Κατά τη διάρκεια της χρήσης που μόλις ολοκληρώθηκε, η «Ε» είχε κέρδη ανά μετοχή 4,25 και

Διαβάστε περισσότερα

Χαρακτηριστικά μεταλλευτικής

Χαρακτηριστικά μεταλλευτικής ΕΘΝΙΚΟ ΜΕΤΣΟΒΙΟ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟ Σχολή Μηχ. Μεταλλείων - Μεταλλουργών Χαρακτηριστικά μεταλλευτικής Αξιολόγηση Επενδυτικών Σχεδίων Αυξημένος επιχειρηματικός κίνδυνος Αβεβαιότητα στοιχείων ιακυμάνσεις τιμών μετάλλων,

Διαβάστε περισσότερα

Οι λειτουργίες του. ιδακτικοί στόχοι. χρήµατος. Αναφορά των ιδιοτήτων του. Αναφορά στα είδη του χρήµατος. Κατανόηση της λειτουργίας του

Οι λειτουργίες του. ιδακτικοί στόχοι. χρήµατος. Αναφορά των ιδιοτήτων του. Αναφορά στα είδη του χρήµατος. Κατανόηση της λειτουργίας του Χρήµα ιδακτικοί στόχοι Κατανόηση της λειτουργίας του χρήµατος. Αναφορά των ιδιοτήτων του. Αναφορά στα είδη του χρήµατος. Κατανόηση της λειτουργίας του τραπεζικού συστήµατος σε µια οικονοµία. Οι λειτουργίες

Διαβάστε περισσότερα

1 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ

1 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ 1 ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΕΠΕΝΔΥΣΕΩΝ Η επένδυση είναι η βάση δημιουργίας μιας επιχείρησης καθώς και το κυριότερο συντελεστή ανάπτυξης, τόσο της επιχείρησης, όσο και της εθνικής οικονομίας γενικότερα. Η επένδυση δεσμεύει

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες

Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες Μυρτώ - Σμαρώ Γιαλαμά Α.Μ.: 1207 Μ 075 Διεθνής Πολιτική Οικονομία Μάθημα: Γεωπολιτική των Κεφαλαιαγορών Κεφάλαιο 21: Αντιμετωπίζοντας τις συναλλαγματικές ισοτιμίες 1. Τι είναι η παγκόσμια αγορά συναλλάγματος;

Διαβάστε περισσότερα

Case 06: Το πρόβληµα τωνlorie και Savage Εισαγωγή (1)

Case 06: Το πρόβληµα τωνlorie και Savage Εισαγωγή (1) Case 06: Το πρόβληµα τωνlorie και Savage Εισαγωγή (1) Το εσωτερικό ποσοστό απόδοσης (internal rate of return) ως κριτήριο αξιολόγησης επενδύσεων Προβλήµατα προκύπτουν όταν υπάρχουν επενδυτικές ευκαιρίες

Διαβάστε περισσότερα

Asset & Liability Management Διάλεξη 1

Asset & Liability Management Διάλεξη 1 Πανεπιστήμιο Πειραιώς ΠΜΣ στην «Αναλογιστική Επιστήμη και Διοικητική Κινδύνου» Asset & Liability Management Διάλεξη Η μέτρηση και η αντιμετώπιση του επιτοκιακού κινδύνου Μιχάλης Ανθρωπέλος anthopel@unipi.g

Διαβάστε περισσότερα

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ

ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ ΤΟ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ Oι συναλλαγές μιας χώρας με τον υπόλοιπο κόσμο, συμπεριλαμβανομένων τόσο των εμπορικών όσο και των χρηματοοικονομικών ροών, καταγράφονται στο ισοζύγιο διεθνών πληρωμών. Oι συναλλαγές

Διαβάστε περισσότερα

Χρηματοοικονομική ανάλυση των ΜΜΕ

Χρηματοοικονομική ανάλυση των ΜΜΕ Χρηματοοικονομική ανάλυση των ΜΜΕ Ανάλυση λογιστικών καταστάσεων Ένας από τους σκοπούς της χρηματοοικονομικής επιστήμης αποτελεί η αξιολόγηση και αξιοποίηση των στοιχείων που έχουν συγκεντρωθεί και καταγραφεί

Διαβάστε περισσότερα

ΕΚΔΟΣΗ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΟΜΟΛΟΓΩΝ ΜΕ ΤΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΦΟΡΩΝ ΜΙΑ ΕΘΝΙΚΗ ΛΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΧΡΕΟΥΣ

ΕΚΔΟΣΗ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΟΜΟΛΟΓΩΝ ΜΕ ΤΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΦΟΡΩΝ ΜΙΑ ΕΘΝΙΚΗ ΛΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΧΡΕΟΥΣ 2012 / 4 ΕΚΔΟΣΗ ΚΡΑΤΙΚΩΝ ΟΜΟΛΟΓΩΝ ΜΕ ΤΗ ΣΤΗΡΙΞΗ ΦΟΡΩΝ ΜΙΑ ΕΘΝΙΚΗ ΛΥΣΗ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΑΙΚΗ ΚΡΙΣΗ ΧΡΕΟΥΣ του Philip Pilkington και Warren Mosler Εισαγωγή Ο σκοπός της παρούσας εργασίας είναι να προσφέρει µια

Διαβάστε περισσότερα

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ & : ΔΕΟ

ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ & : ΔΕΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραμμα Σπουδών: Διοίκηση Επιχειρήσεων & Οργανισμών Θεματική Ενότητα: ΔΕΟ 41 Αγορές Χρήματος & Κεφαλαίου Ακαδ. Έτος: 1-1 Θέμα 1 α) Ο επενδυτής μπορεί να εκμεταλλευτεί τις

Διαβάστε περισσότερα

1-3 10 1-3 6 3-5 40 3-5 30 5-7 20 5-7 20 7-9 20 7-9 30 9-11 8 9-11 10 11-13 2 11-13 4 Σύνολο 100 Σύνολο 100

1-3 10 1-3 6 3-5 40 3-5 30 5-7 20 5-7 20 7-9 20 7-9 30 9-11 8 9-11 10 11-13 2 11-13 4 Σύνολο 100 Σύνολο 100 1. (Εξεταστ. Φεβ. 2004) Μια µεγάλη εταιρία θέλει να εξετάσει εάν το εκπαιδευτικό πρόγραµµα που ακολουθήσανε οι 100 πωλητές της ήταν αποτελεσµατικό (δηλαδή εάν αυξήθηκαν οι πωλήσεις). Οι δύο παρακάτω πίνακες

Διαβάστε περισσότερα

ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ 6 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012

ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ 6 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 2012 ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΑΝΑΛΟΓΙΣΤΙΚΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ ΕΞΕΤΑΣΤΙΚΗ ΠΕΡΙΟΔΟΣ ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 01 ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΚΑΙ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ 6 ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ 01 ΑΠΟΓΕΥΜΑΤΙΝΗ ΕΞΕΤΑΣΗ (1 π.μ. π.μ.)

Διαβάστε περισσότερα

Γραπτή Εργασία 3 Παράγωγα Αξιόγραφα. Γενικές οδηγίες

Γραπτή Εργασία 3 Παράγωγα Αξιόγραφα. Γενικές οδηγίες ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΑΝΟΙΚΤΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ Πρόγραμμα Σπουδών: ΙΟΙΚΗΣΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ και ΟΡΓΑΝΙΣΜΩΝ Θεματική Ενότητα: ΕΟ 31 Χρηματοοικονομική ιοίκηση Ακαδημαϊκό Έτος: 2011-2012 Γραπτή Εργασία 3 Παράγωγα Αξιόγραφα Γενικές

Διαβάστε περισσότερα

Το Υπόδειγμα IS-LM. (1) ΗΚαμπύληIS (Ισορροπία στην Αγορά Αγαθών)

Το Υπόδειγμα IS-LM. (1) ΗΚαμπύληIS (Ισορροπία στην Αγορά Αγαθών) Το Υπόδειγμα IS-LM Νομισματική και Δημοσιονομική Πολιτική σε Κλειστή Οικονομία - Ταυτόχρονη Ανάλυση Μεταβολών της Ισορροπίας στην Αγορά Αγαθών και στην Αγορά Χρήματος => Υπόδειγμα IS-LM (1) ΗΚαμπύληIS

Διαβάστε περισσότερα

Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης

Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης Δομή του δημοσίου χρέους στην Ελλάδα Σύνθεση και διάρκεια λήξης Στην Ελλάδα η μη ρεαλιστική πρόβλεψη του ταμειακού ελλείμματος κατά το έτος 2009, εξαιτίας της υπερεκτίμησης των εσόδων και της αύξησης των

Διαβάστε περισσότερα

είναι η καµπύλη συνολικής ζήτησης εργασίας από τις επιχειρήσεις και η καµπύλη S

είναι η καµπύλη συνολικής ζήτησης εργασίας από τις επιχειρήσεις και η καµπύλη S 3 Ασκήσεις πολλαπλής επιλογής στην 5 η ενότητα: Αµοιβές των ΠΣ διανοµή εισοδήµατος βασικά µακροοικονοµικά µεγέθη θεωρία κατανάλωσης και επένδυσης ισορροπία εισοδήµατος. Ο πραγµατικός µισθός των εργαζοµένων

Διαβάστε περισσότερα

Οι αυτόµατοι σταθεροποιητές είναι πολιτικές που τονώνουν ή «από-θερµαίνουν» την οικονοµία όταν αυτό είναι απαραίτητο χωρίς καµία µεταβολή πολιτικής.

Οι αυτόµατοι σταθεροποιητές είναι πολιτικές που τονώνουν ή «από-θερµαίνουν» την οικονοµία όταν αυτό είναι απαραίτητο χωρίς καµία µεταβολή πολιτικής. Για πολλούς οικονοµολόγους είναι προφανές ότι η οικονοµική πολιτική θα πρέπει να ασκείται ενεργητικά. Για παράδειγµα, υποστηρίζουν ότι οι υφέσεις είναι περίοδοι υψηλής ανεργίας, χαµηλών εισοδηµάτων και

Διαβάστε περισσότερα

«Ο ΗΓΟΣ ΕΠΕΝ ΥΣΕΩΝ ΓΙΑ ΦΩΤΟΒΟΛΤΑΪΚΑ ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ» TEXNOOIKONOMIKH ΜΕΛΕΤΗ Για την καλύτερη κατανόηση της οικονοµικότητας και της απόδοσης µιας φωτοβολταϊκής εγκατάστασης, θα παρουσιαστεί µία τεχνοοικονοµική

Διαβάστε περισσότερα