ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ B ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Μέγεθος: px
Εμφάνιση ξεκινά από τη σελίδα:

Download "ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ B ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ"

Transcript

1 ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ α x +β<0 B ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ α.(β+γ)=α. β+α. γ =δ. π+υ Τα σύμβολα «+» και «-», όταν γράφονται πριν (μπροστά) από τους αριθμούς τους χαρακτηρίζουν, αντίστοιχα, ως θετικούς ή αρνητικούς και λέγονται πρόσημα. Το μηδέν δεν είναι ούτε θετικός ούτε αρνητικός αριθμός. Ομόσημοι λέγονται οι αριθμοί που έχουν το ίδιο πρόσημο. Κατά συνέπεια: - Όλοι οι θετικοί αριθμοί είναι ομόσημοι: +3, +2,18, Το πρόσημο «+» που χαρακτηρίζει τους θετικούς αριθμούς μπορεί και να παραλειφθεί, όταν δεν υπάρχει κίνδυνος σύγχυσης. - Όλοι οι αρνητικοί αριθμοί είναι ομόσημοι: -16, -3,56, - 9 8

2 4 Κεφάλαιο 1 ο Ετερόσημοι λέγονται οι αριθμοί που έχουν διαφορετικό πρόσημο. Κατά συνέπεια: - Ένας θετικός και ένας αρνητικός είναι ετερόσημοι: +97, Οι φυσικοί αριθμοί, οι δεκαδικοί και τα κλάσματα μαζί με τους αντίστοιχούς τους αρνητικούς αποτελούν τους ρητούς αριθμούς. Ειδικότερα, οι φυσικοί αριθμοί μαζί με τους αντίστοιχούς τους αρνητικούς α- ποτελούν τους ακέραιους αριθμούς. Κάθε ρητός αριθμός παριστάνεται με ένα σημείο πάνω σε έναν άξονα και α- ποτελεί την τετμημένη του σημείου αυτού. Η απόλυτη τιμή ενός ρητού αριθμού α συμβολίζεται με α και είναι ίση με την απόσταση του σημείου, που παριστάνει τον αριθμό α (δηλαδή του σημείο με τετμημένη α), από την αρχή του άξονα. Αφού εκφράζει απόσταση, η απόλυτη τιμή ενός ρητού είναι πάντοτε μη αρνητικός αριθμός (δηλαδή θετικός ή μηδέν). Προφανώς, είναι 0 = 0 και α >0, για κάθε ρητό α 0. Δύο αριθμοί που είναι ετερόσημοι και έχουν την ίδια απόλυτη τιμή ονομάζονται αντίθετοι. Ο αντίθετος του x συμβολίζεται με x. Αν ο x είναι θετικός, τότε ο x (αντίθετός του) είναι αρνητικός. Αν ο x είναι αρνητικός, τότε ο x (αντίθετός του) είναι θετικός. Επομένως, το σύμβολο x δε δηλώνει απαραίτητα έναν αρνητικό αριθμό. Το πρόσημο του x (και κατά συνέπεια, αν ο x είναι θετικός ή αρνητικός) εξαρτάται μόνο από το πρόσημο του x. Από τον τρόπο με τον οποίο έγινε η αντιστοίχιση των ρητών αριθμών στα σημεία του άξονα καθώς και από τους παραπάνω ορισμούς προκύπτουν τα α- κόλουθα:

3 Κεφάλαιο 1 ο 5 Η απόλυτη τιμή ενός θετικού αριθμού είναι ο ίδιος ο αριθμός. Η απόλυτη τιμή ενός αρνητικού αριθμού είναι ο αντίθετός του. Δηλαδή: α, για α 0 α = -α, για α <0 (Με άλλα λόγια, όταν δεν ξέρουμε το πρόσημο του αριθμού που βρίσκεται μέσα στην απόλυτη τιμή, οφείλουμε να διακρίνουμε περιπτώσεις. Περισσότερα για το συγκεκριμένο θέμα θα μάθετε σε επόμενες τάξεις). Πρακτικά (και μόνο για σταθερούς (γνωστούς) αριθμούς, για να βρούμε την απόλυτη τιμή ενός αριθμού, αρκεί να τον γράψουμε χωρίς το πρόσημό του. 7 7 Έτσι είναι: -3,2 = 3,2, + = 8 8. ΠΡΟΣΘΕΣΗ ΡΗΤΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΠΡΟΣΘΕΣΗ ΔΥΟ ΟΜΟΣΗΜΩΝ Προσθέτουμε τις απόλυτες τιμές τους και στο άθροισμα βάζουμε το κοινό τους πρόσημο. (+7)+(+3) =+ ( ) = +(7+3)= +10 = 10 (-6) + (-5) = - ( -6 ) + -5 ) = - (6+5) = -11 ΠΡΟΣΘΕΣΗ ΔΥΟ ΕΤΕΡΟΣΗΜΩΝ Αφαιρούμε από τη μεγαλύτερη απόλυτη τιμή τη μικρότερη και στη διαφορά βάζουμε το πρόσημο του αριθμού με τη μεγαλύτερη απόλυτη τιμή. (+8) + (-12) = - ( ) = - (12-8) =-4 (-17)+(+28)=+( )=+(28-17)=+11= 11 ΑΦΑΙΡΕΣΗ ΡΗΤΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ Για να βρούμε τη διαφορά του β από τον α, προσθέτουμε στον α (μειωτέο) τον αντίθετο του β (αφαιρετέου). Δηλαδή: α β = α + (-β). (+6) - (+9) = (+6) +(-9) = -(9-6)= -3 (+9) - (+6) = (+9) + (-6) = + (9-6) = +3 =3 (+6) -(-9) = (+6) + (+9) = + (6+9)= +15 = 15 (-6) (-9) = (-6) + (+9) = + (9-6) = +3 = 3

4 6 Κεφάλαιο 1 ο ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΠΡΟΣΘΕΣΗΣ ΡΗΤΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΛΕΚΤΙΚΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ Αντιμεταθετική α +β = β +α Το άθροισμα δύο αριθμών δεν αλλάζει, αν αλλάξουμε τη σειρά των προσθετέων. (-5) +(+3) = (+3)+(-5) = -(5-3)= -2 Προσεταιριστική α + (β + γ) = (α +β) +γ Το άθροισμα τριών αριθμών δεν αλλάζει, αν αλλάξουμε τη σειρά με την οποία προσθέτουμε τους αριθμούς (η παρένθεση, κάθε φορά, υποδεικνύει ποια από τις προσθέσεις προηγείται). (+3)+ [(-2)+ (+4)] = (+3) + [ + (4-2)] = (+3) + (+2) = + (3 +2) = +5 = 5 [ (+3) +(-2)] +(+4) = +(3-2) + (+4) = (+1) + (+4) = + (1+4) = +5 = 5 Ουδέτερο στοιχείο α + 0 = 0 +α = α Το μηδέν όταν προστεθεί σε έναν αριθμό δεν τον μεταβάλλει (-5) + 0 = (+3) = +3= 3 α + (-α) = 0 Το άθροισμα δύο αντίθετων αριθμών είναι ίσο με το μηδέν (+8) + (-8) = 0

5 Κεφάλαιο 1 ο 7 Η προσεταιριστική ιδιότητα μας επιτρέπει να συμβολίζουμε καθένα από τα ίσα αθροίσματα (α+β) + γ και α + (β +γ) με α + β + γ, το οποίο ονομάζεται ά- θροισμα των αριθμών α, β και γ. Το άθροισμα τριών ή περισσότερων αριθμών, εξ ορισμού υπολογίζεται ως εξής: Προσθέτουμε τους δύο πρώτους αριθμούς, στο άθροισμα αυτών προσθέτουμε τον τρίτο, στο νέο άθροισμα τον τέταρτο και συνεχίζουμε μέχρι να τελειώσουν όλοι οι όροι. Για παράδειγμα: ( ) ( ) ( ) ( ) ( ) ( ) (-4) + (+2) = ( 2) + ( 3) = ( 5) + ( + 4) + 7 = ( 1) + ( 7) = 8 Άμεση συνέπεια της αντιμεταθετικής και της προσεταιριστικής ιδιότητας της πρόσθεσης είναι ότι μπορούμε να προσθέσουμε τρεις ή περισσότερους αριθμούς με όποια σειρά θέλουμε: Επομένως, αντί της παραπάνω διαδικασίας, μπορούμε να δουλέψουμε ως εξής: 1 ο βήμα: Διαγράφουμε τους αντίθετους όρους, αν υπάρχουν. 2 ο βήμα: Χωρίζουμε τους αρνητικούς από τους θετικούς. 3 ο βήμα: Προσθέτουμε χωριστά τους αρνητικούς και τους θετικούς. 4 ο βήμα: Προσθέτουμε τα επιμέρους αθροίσματα για να βρούμε το τελικό αποτέλεσμα.

6 8 Κεφάλαιο 1 ο ΠΟΛΛΑΠΛΑΣΙΑΣΜΟΣ ΡΗΤΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΓΙΝΟΜΕΝΟ ΔΥΟ ΟΜΟΣΗΜΩΝ: ΘΕΤΙΚΟΣ Πολλαπλασιάζουμε τις απόλυτες τιμές τους και στο γινόμενο βάζουμε το πρόσημο «+». (+3) (+4) =+ ( ) = +(3 4)= +12 = 12 (-3) (-4) = + ( -3-4 ) = + (3 4) = +12 =12 ΓΙΝΟΜΕΝΟ ΔΥΟ ΕΤΕΡΟΣΗΜΩΝ: ΑΡΝΗΤΙΚΟΣ Πολλαπλασιάζουμε τις απόλυτες τιμές τους και στο γινόμενο βάζουμε το πρόσημο -. (+3) (-4) = - ( +3-4 ) = - (3 4) = -12 (-3) (+4)= - ( )=- (3 4)= -12 ΓΙΝΟΜΕΝΟ ΠΟΛΛΩΝ ΠΑΡΑΓΟΝΤΩΝ (ΤΡΙΩΝ Ή ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΩΝ) Άρτιου πλήθους αρνητικών παραγόντων: Θετικό Περιττού πλήθους αρνητικών παραγόντων: Αρνητικό Ένας τουλάχιστον παράγοντας ίσος με μηδέν: Μηδέν. (+1) (-2) ( +3) (-4) (+5) = +120 (2 αρνητικοί παράγοντες: γινόμενο θετικό) (-1) (+2) (-3) (+4) (-5) = -120 ( 3 αρνητικοί παράγοντες: γινόμενο αρνητικό) (+137) (-248) (-356) 0 (-217) (+943) (-2357) (+5847) = 0 (έστω και ένας παράγοντας ίσος με το μηδέν: γινόμενο ίσο με το μηδέν). ΔΙΑΙΡΕΣΗ ΡΗΤΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ (ΔΙΑΙΡΕΤΗΣ ΔΙΑΦΟΡΟΣ ΤΟΥ ΜΗΔΕΝΟΣ) ΠΗΛΙΚΟ ΟΜΟΣΗΜΩΝ: ΘΕΤΙΚΟΣ Διαιρούμε τις απόλυτες τιμές τους και στο πηλίκο βάζουμε το πρόσημο «+». (-8) : (-2) =+ ( -8 : -2 ) = + (8 :2) = +4 = =+ = + =+4= (+8) : (+2) = +( +8 : +2 )=+ (8 :2) = +4 = =+ = + =+4= ΠΗΛΙΚΟ ΕΤΕΡΟΣΗΜΩΝ: ΑΡΝΗΤΙΚΟΣ Διαιρούμε τις απόλυτες τιμές τους και στο γινόμενο βάζουμε το πρόσημο «-». (-8):(+2)= -( -8 : +2 )=- ( -8 : +2 ) =-(8:2) = =- =- = (+8) : (-2) = - ( 8 : -2 )= - (8 :2) = =- =- =

7 Κεφάλαιο 1 ο 9 ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΠΟΛΛΑΠΛΑΣΙΑΣΜΟΥ ΡΗΤΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΛΕΚΤΙΚΟ ΠΑΡΑΔΕΙΓΜΑ Αντιμεταθετική α β = β α Προσεταιριστική α (β γ) = (α β) γ Ουδέτερο στοιχείο 1 α = α 1 = α Απορροφητικό στοιχείο 0 α = α 0 = 0 1 α =1, α 0 α Το γινόμενο δύο αριθμών δεν αλλάζει, αν αλλάξουμε τη σειρά των παραγόντων. Το γινόμενο τριών αριθμών δεν αλλάζει, αν αλλάξουμε τη σειρά με την οποία πολλαπλασιάζουμε τους αριθμούς (η παρένθεση, κάθε φορά, υποδεικνύει ποιος από τους πολλαπλασιασμούς προηγείται). Όταν ένας ρητός πολλαπλασιάζεται με το 1 δε μεταβάλλεται Όταν ένας ρητός πολλαπλασιάζεται με το 0 μηδενίζεται Γινόμενο αντιστρόφων ι- σούται με τη μονάδα (-5) (+3) = -(5 3)= -15 (+3) (-5) =-(3 5) = -15 (-2) [(-3) (+4)] =(-2) [- (3 4)] = (-2) (-12) = + (2 12) = + 24 =24 [(-2) (-3)] (+4) = [+ (2 3)] (+4) = (+6) (+4) = + (6 4) = +24 =24 (-8) 1 = -8 1 (+3) = +3= 3 (-8) 0 = 0 0 (+3) = = + 5 = + 1= = + 5 = + 1= ( ) ( ) ΕΠΙΜΕΡΙΣΤΙΚΗ ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΠΟΛΛΑΠΛΑΣΙΑΣΜΟΥ ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΠΡΟΣΘΕΣΗ α (β + γ) = α β + α γ (-25) (20 +2) = (-25) 22 = - (25 22) =-550 (-25) 20 + (-25) 2= -(25 20) + [- (25 2) ] = (-50) = -( ) = -550 ΩΣ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΑΦΑΙΡΕΣΗ α (β - γ) = α β α γ (-25) (20-2) = (-25) 18 = - (25 18) = -450 (-25) 20 -(-25) 2= -(25 20)-[-(25 2)] =-500 -(-50) = -500+(+50) =-(500 50) = -450

8 10 Κεφάλαιο 1 ο Οι αντίστροφοι αριθμοί είναι ομόσημοι. Πράγματι, έστω α 0. Τότε ο αντίστροφός του είναι ο 1. ιακρίνουμε τις εξής περιπτώσεις: α α > 0 Επειδή 1 > 0, οι αριθμοί 1 και α είναι ομόσημοι. Επομένως, το πηλίκο τους είναι θετικό. ηλαδή 1 >0 α και άρα ομόσημο του α. α < 0 Επειδή 1 > 0, οι αριθμοί 1 και α είναι ετερόσημοι. Επομένως, το πηλίκο τους είναι αρνητικό. ηλαδή 1 <0 α και άρα ομόσημο του α. Η επιμεριστική ιδιότητα του πολλαπλασιασμού ως προς την πρόσθεση (και την αφαίρεση) εφαρμόζεται και στην περίπτωση που και οι δύο παράγοντες είναι αθροίσματα (ή διαφορές), αφού μπορούμε να θεωρήσουμε το περιεχόμενο, π.χ. της πρώτης παρένθεσης ως ένα αριθμό. Είναι: (κ+λ) (β + γ) = κ+λ (β + γ) = κ+λ β + κ+λ γ = (κ + λ) β + (κ + λ) γ =κ β + λ β + κ γ + λ γ ηλαδή τελικά: (κ + λ) (β + γ) = κβ + λβ + κγ + λγ Με άλλα λόγια, για να πολλαπλασιάσουμε δύο αθροίσματα, πολλαπλασιάζουμε κάθε προσθετέο του ενός με κάθε προσθετέο του άλλου και στο τέλος αθροίζουμε τα γινόμενα.

9 Κεφάλαιο 1 ο 11 Παρατηρούμε ότι, με τη βοήθεια της επιμεριστικής ιδιότητας επιτυγχάνουμε την απαλοιφή παρενθέσεων. Ας θυμηθούμε και πώς αλλιώς και ας συνοψίσουμε: ΑΠΑΛΟΙΦΗ ΠΑΡΕΝΘΕΣΕΩΝ i) Αν μπροστά από μια παρένθεση υπάρχει πρόσημο (+) τότε παραλείπουμε το (+) και την παρένθεση και γράφουμε τους αριθμούς που ήταν μέσα σ' αυτήν με τα πρόσημα που έχουν. ii) Αν μπροστά από μια παρένθεση υπάρχει πρόσημο (-) τότε παραλείπουμε το (-) και την παρένθεση και γράφουμε τους αριθμούς που ήταν μέσα σ' αυτήν με αντίθετο πρόσημο. iii) Αν η παρένθεση πολλαπλασιάζεται με έναν αριθμό τότε πολλαπλασιάζουμε τον αριθμό αυτό με κάθε αριθμό που υπάρχει στην παρένθεση (προσέχοντας τα πρόσημα) και δεν βάζουμε παρένθεση (αυτή είναι η ε- πιμεριστική ιδιότητα του πολλαπλασιασμού). ΠΑΡΑ ΕΙΓΜΑΤΑ i) 18 + ( ) = ii) 10 - ( ) = iii) = επειδή μπροστά από την παρένθεση υπάρχει (+), θα γράψουμε τους αριθμούς της παρένθεσης με τα πρόσημα τους αμέσως μετά το 18 (το 7 θεωρείται ότι έχει (+).) επειδή μπροστά από την παρένθεση υπάρχει (-), θα γράψουμε τους αριθμούς της παρένθεσης με αλλαγμένα πρόσημα αμέσως μετά το 10. πολλαπλασιάζουμε το -5 με τους αριθμούς +2, -4, +9 διαδοχικά όπως δείχνουν τα τόξα και βάζουμε το κατάλληλο πρόσημο σε κάθε γινόμενο.

10 12 Κεφάλαιο 1 ο 1.1 Η έννοια της μεταβλητής Η έννοια της μεταβλητής είναι θεμελιώδης για τα μαθηματικά και για όλες βέβαια τις θετικές επιστήμες και αποτελεί αναντικατάστατο εργαλείο τους. Έστω κι αν δεν έχουμε ορίσει ακόμα την έννοια «μεταβλητή», εντούτοις, έχουμε ήδη χρησιμοποιήσει ευρύτατα μεταβλητές, κυρίως στη διατύπωση ορισμών και κανόνων, για να συμβολίσουμε με συντομία έναν οποιονδήποτε αριθμό ενός συγκεκριμένου συνόλου και να μεταφράσουμε εκφράσεις από τη φυσική γλώσσα στη γλώσσα των μαθηματικών. Ας θυμηθούμε κάποιες από αυτές τις περιπτώσεις από τα μαθηματικά της Α Γυμνασίου. Πολλαπλάσια ενός φυσικού αριθμού α είναι οι αριθμοί που προκύπτουν από τον πολλαπλασιασμό του με όλους τους φυσικούς αριθμούς: 0, α, 2α, 3α, 4α... Στην περίπτωση αυτή το γράμμα α είναι μια μεταβλητή και παριστάνει έναν οποιονδήποτε φυσικό. Όταν θελήσουμε να βρούμε τα πολλαπλάσια ενός συγκεκριμένου φυσικού αριθμού, π.χ. του 3, αρκεί να αντικαταστήσουμε το γράμμα α με τον αριθμό 3 (ή όπως λέμε να θέσουμε α =3) και να κάνουμε τις πράξεις. Έτσι, τα πολλαπλάσια του 3 είναι τα: 0, 3, 2 3, 3 3, 4 3,... ή 0, 3, 6, 9, Για να μετατρέψουμε ένα σύνθετο κλάσμα σε απλό εργαζόμαστε ως εξής: α β α δ = γ β γ δ Στην περίπτωση αυτή τα γράμματα α, β, γ, δ είναι μεταβλητές και παριστάνουν έναν οποιονδήποτε ακέραιο αριθμό διαφορετικό από το μηδέν (το α μπορεί να πάρει και την τιμή 0), ώστε να ορίζονται όλα τα κλάσματα.

11 Κεφάλαιο 1 ο 13 Ένα κλάσμα του οποίου ένας τουλάχιστον όρος του είναι κλάσμα, ονομάζεται σύνθετο κλάσμα. Για να ορίζεται ένα κλάσμα πρέπει ο παρονομαστής του είναι διαφορετικός από το 0. Επομένως, πρέπει να είναι β 0 για να ορίζεται ο αριθμητής του σύνθετου κλάσματος, δ 0 για να ορίζεται ο παρονομαστής του σύνθετου κλάσματος και γ 0 για να ορίζεται το σύνθετο κλάσμα, δηλαδή ο παρονομαστής του γ δ να είναι διαφορετικός του μηδενός. Έτσι, για παράδειγμα, το σύνθετο κλάσμα μετατρέπεται σε απλό ως εξής: = = όπου τη θέση των μεταβλητών α, β, γ, δ έχουν πάρει οι συγκεκριμένοι αριθμοί: 3, 8, 7, 5 αντίστοιχα. Το σύμβολο α% ονομάζεται ποσοστό επί τοις εκατό ή απλούστερα ποσοστό α και είναι ίσο με το 100. Το ποσοστό α% του β είναι α β 100 Και στην περίπτωση αυτή, τα γράμματα α και β είναι μεταβλητές. Αν θέλουμε να υπολογίσουμε, για παράδειγμα, το ΦΠΑ (19%) που αντιστοιχεί σε ένα προϊόν με αξία 150, δηλαδή να βρούμε το 19% των 150, αρκεί να θέσουμε α = 19 και 19 β = 150, οπότε βρίσκουμε 150 = 28, Επομένως, για να παραστήσουμε με σύντομο τρόπο έναν οποιονδήποτε αριθμό (ενός συγκεκριμένου συνόλου), χρησιμοποιούμε ένα γράμμα, πεζό (μικρό) ή κεφαλαίο, του ελληνικού ή λατινικού αλφαβήτου: α, β, γ... ή y, z, t... που το ονομάζουμε μεταβλητή.

12 14 Κεφάλαιο 1 ο Τη θέση των γραμμάτων για το συμβολισμό μιας μεταβλητής θα μπορούσε να έχει ένα οποιοδήποτε άλλο σύμβολο (π.χ. για να εκφράσουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα θα μπορούσαμε να γράψουμε: + O = Ο + ). Παρόλα αυτά, κυρίως για λόγους πρακτικούς, δε συνηθίζεται (αν και μερικές φορές, θα μπορούσε να είναι καταλληλότερος τρόπος). Για να μπορέσουμε να εκμεταλλευτούμε τις εξαιρετικές δυνατότητες που μας παρέχουν τα μαθηματικά για την επίλυση προβλημάτων πραγματικών ή θεωρητικών, είναι απαραίτητο να μπορούμε να εκφράζουμε τις σχέσεις μεταξύ των δεδομένων του προβλήματος με μαθηματικό τρόπο, δηλαδή να μεταφράζουμε τις εκφράσεις της φυσικής γλώσσας σε μαθηματικές σχέσεις και παραστάσεις, αλλά και το αντίστροφο, ώστε να ερμηνεύουμε τα αποτελέσματα στα οποία καταλήγουμε. Στο σημείο αυτό, η χρήση των μεταβλητών είναι απαραίτητη και αναντικατάστατη, όπως θα φανεί και από τα ακόλουθα παραδείγματα. 1. Να παρασταθούν με συμβολικό τρόπο. ένας αριθμός αυξημένος κατά 2 το τριπλάσιο ενός αριθμού το πενταπλάσιο ενός αριθμού μειωμένο κατά 8 το μισό ενός αριθμού αυξημένο κατά 3 μονάδες το διπλάσιο του αθροίσματος δύο αριθμών. Θα παραστήσουμε με συμβολικό τρόπο τις προτάσεις Ένας αριθμός αυξημένος κατά 2 Έστω x ο αριθμός. Για να αυξηθεί κατά 2, αρκεί να του προσθέσουμε το 2. Δηλαδή είναι: x + 2 Το τριπλάσιο ενός αριθμού Έστω x ο αριθμός. Γνωρίζουμε ότι το τριπλάσιο του x, είναι ο αριθμός που προκύπτει από τον πολλαπλασιασμό του x με το 3. Δηλαδή είναι: 3 x

13 Κεφάλαιο 1 ο 15 Το πενταπλάσιο ενός αριθμού μειωμένο κατά 8 Έστω x ο αριθμός. Το πενταπλάσιο του x είναι ίσο με 5 φορές τον x, δηλαδή 5 x. Για να το μειώσουμε κατά 8, αρκεί να αφαιρέσουμε το 8. Δηλαδή είναι: 5 x 8 Επειδή ο πολλαπλασιασμός προηγείται ως πράξη σε σχέση με την αφαίρεση, το γινόμενο 5 x δε χρειάζεται να μπει σε παρένθεση. Το μισό ενός αριθμού x αυξημένο κατά 3 μονάδες Έστω x ο αριθμός. Εφόσον ζητείται το μισό του x θα διαιρέσουμε το x με το 2. Έπειτα θα προσθέσουμε το 3. Δηλαδή είναι: x ή x: Και σε αυτήν την περίπτωση, επειδή η διαίρεση προηγείται ως πράξη σε σχέση με την αφαίρεση, το x 2 (ή x :2) δε χρειάζεται να μπει σε παρένθεση. Το διπλάσιο του αθροίσματος δύο αριθμών. Έστω x και y οι αριθμοί. Θα πρέπει πρώτα να προσθέσουμε τους αριθμούς x και y και στη συνέχεια να πολλαπλασιάσουμε το άθροισμά τους με το 2. Το άθροισμα των x και y είναι: x +y, οπότε το διπλάσιο του αθροίσματος είναι: 2 (x + y). Προσοχή Πρέπει να βάλουμε παρένθεση στο άθροισμα, ώστε να προηγηθεί η πρόσθεση του πολλαπλασιασμού.

14 16 Κεφάλαιο 1 ο 2. Να εκφραστούν με λόγια οι παρακάτω παραστάσεις: 1 x+ x 3 x x 3 (x + 5) 2 1 x + x 2 Ένας αριθμός αυξημένος κατά το μισό του. 3 x+25 Το τριπλάσιο ενός αριθμού αυξημένο κατά x Το 10 μειωμένο κατά έναν αριθμό 3 (x + 5) Το τριπλάσιο ενός αριθμού αυξημένου κατά 5 ή το τριπλάσιο του αθροίσματος ενός αριθμού με το 5. Γενικά, η χρήση των μεταβλητών μας παρέχει τις εξής πολύ σημαντικές δυνατότητες: i) τη μετάβαση από το μερικό στο γενικό. Τοποθετώντας μεταβλητές στη θέση συγκεκριμένων αριθμών, καταλήγουμε σε σχέσεις μεταξύ των μεγεθών ενός προβλήματος, οι οποίες έχουν γενικότερη ισχύ. ii) τη μετάβαση από το γενικό στο μερικό. Αντικαθιστώντας τις μεταβλητές με συγκεκριμένους αριθμούς, προβαίνουμε σε υπολογισμούς που αφορούν σε συγκεκριμένα προβλήματα. Για να γίνουμε πιο σαφείς, ας δούμε ένα παράδειγμα: Έστω ότι θέλουμε να βρούμε πόσα lt αναψυκτικού περιέχονται σε: i) 3 μπουκάλια του 1,5 lt και σε 2 εξάδες κουτάκια των 330 ml. ii) 2 μπουκάλια του 1,5 lt και σε 3 εξάδες κουτάκια των 330 ml. Αφού σε 1 μπουκάλι περιέχονται 1,5 lt αναψυκτικού, τότε i) σε 3 μπουκάλια του 1,5 lt περιέχονται 3 1,5 = 4,5 lt αναψυκτικού ii) σε 2 μπουκάλια του 1,5 lt περιέχονται 2 1,5 = 3 lt αναψυκτικού

15 Κεφάλαιο 1 ο 17 και γενικά, σε x μπουκάλια του 1,5 lt περιέχονται x 1,5 lt (ή 1,5 x lt) αναψυκτικού, αφού, όπως φαίνεται και από τα αριθμητικά παραδείγματα, αρκεί να πολλαπλασιάσουμε τον αριθμό των μπουκαλιών με το περιεχόμενο του ενός (1,5 lt) για να βρούμε το συνολικό τους περιεχόμενο εξάδα περιέχει 6 κουτάκια των 330 ml δηλαδή 6 lt = 6 0,33lt 1000 =1,98 lt αναψυκτικού (τα 330 ml είναι 330 lt 1000 γιατί 1lt = 1000 ml). Επομένως: i) οι 2 εξάδες κουτάκια των 330 ml περιέχουν 2 1,98 lt = 3,96 lt αναψυκτικού ii) οι 3 εξάδες κουτάκια των 330 ml περιέχουν 3 1,98 lt = 5,94 lt αναψυκτικού και γενικά οι y εξάδες κουτάκια των 330 ml περιέχουν y 1,98 lt ( 1,98 y lt) αναψυκτικού. Προσοχή Μέσα στο ίδιο πρόβλημα παριστάνουμε μια μεταβλητή ΠΑΝΤΑ με το ίδιο γράμμα. Σε περίπτωση που υπάρχει και δεύτερη διαφορετική μεταβλητή τότε πρέπει να χρησιμοποιήσουμε διαφορετικό γράμμα. Άρα για να απαντήσουμε στο πρόβλημα αρκεί να υπολογίσουμε σε κάθε περίπτωση τα εξής αθροίσματα: 330 i) 3 1, = 4, ,33 = 4,5 + 3,96 = 8,46 lt ii) 2 1, = ,33 = 3 + 5,94 = 8,94 lt 1000 Γενικά σε x μπουκάλια του 1,5 lt και σε y εξάδες των 330 ml, περιέχονται: 330 1,5x + 6 y = 1,5x + 6 0,33y = 1,5x + 1,98y lt αναψυκτικού. 1000

16 18 Κεφάλαιο 1 ο Παρατηρούμε λοιπόν ότι πολλές φορές, όταν επιλύουμε ένα πρόβλημα, καταλήγουμε σε εκφράσεις που περιέχουν πράξεις μόνο μεταξύ αριθμών και γι αυτό ονομάζονται αριθμητικές παραστάσεις. Για παράδειγμα, οι εκφράσεις 2 (-5) (-6) και ριθμητικές παραστάσεις. ( ) ( )( ) είναι α- Ο αριθμός στον οποίο καταλήγουμε όταν εκτελέσουμε τις πράξεις αυτές, ονομάζεται τιμή της αριθμητικής παράστασης. Εάν όμως χρησιμοποιήσουμε μεταβλητές αντί συγκεκριμένων αριθμών, ώστε να δημιουργήσουμε ένα «τύπο» που θα μας παρέχει τη λύση του ίδιου προβλήματος, αλλά για διάφορες τιμές των μεταβλητών ποσοτήτων, τότε καταλήγουμε σε εκφράσεις οι οποίες περιέχουν πράξεις με αριθμούς και μεταβλητές και ονομάζονται αλγεβρικές παραστάσεις. 2 8x y + 4 Για παράδειγμα οι εκφράσεις 7x 3 + 4y - (-6) xy και ( 5 ) x+ 2 ( y ) παραστάσεις. είναι αλγεβρικές Όμως Στις αλγεβρικές παραστάσεις, συνήθως δε βάζουμε (παραλείπουμε)το σύμβολο ( ) του πολλαπλασιασμού μεταξύ των αριθμών και των μεταβλητών ή μεταξύ των μεταβλητών. Γράφουμε δηλαδή: 3xy αντί για 3 x y Το σύμβολο του πολλαπλασιασμού χρησιμοποιείται ΑΠΑΡΑΙΤΗΤΑ για τον πολλαπλασιασμό φυσικών αριθμών (στην περίπτωση ακεραίων που βρίσκονται σε παρένθεση μπορεί επίσης να παραληφθεί). Αν σε μια αλγεβρική παράσταση αντικαταστήσουμε τις μεταβλητές με αριθμούς και κάνουμε τις πράξεις, θα προκύψει ένας αριθμός που λέγεται αριθμητική τιμή, ή α- πλά τιμή της αλγεβρικής παράστασης. Έτσι στο προηγούμενο παράδειγμα, αν στην αλγεβρική παράσταση θέσουμε x = 3 και y =2 για την περίπτωση (i) και x = 2 και y =3 για την περίπτωση (ii) και κάνουμε τις πράξεις βρίσκουμε την αριθμητική τιμή της αλγεβρικής παράστασης που προφανώς ταυτίζεται με την τιμή της αριθμητικής παράστασης κάθε περίπτωσης.

17 Κεφάλαιο 1 ο 19 Οι προσθετέοι μιας αλγεβρικής παράστασης λέγονται όροι της. Για παράδειγμα, η αλγεβρική παράσταση 3x 2 + 5xy 2ω + x + 8 6xy 2 έχει τους εξής όρους: 3x 2, 5xy, - 2ω, x, 8, - 6xy 2. Παρατηρούμε ότι στη θέση του όρου μιας αλγεβρικής παράστασης μπορεί να είναι: Το γινόμενο ενός αριθμού και μιας μεταβλητής, υψωμένης ή όχι σε κάποια δύναμη (μεγαλύτερη ή ίση του 2): 3x 2, -2ω, x (= 1 x). Το γινόμενο ενός αριθμού και δύο (ή περισσότερων) μεταβλητών, υψωμένων ή όχι σε κάποια δύναμη (μεγαλύτερη ή ίση του 2): 5xy, - 6xy 2. Ένας σταθερός αριθμός: 8. Στις περιπτώσεις των όρων που είναι γινόμενα αριθμού και μεταβλητής (ή μεταβλητών), ο αριθμητικός παράγοντας του γινομένου ονομάζεται συντελεστής του όρου, ενώ η μεταβλητή (ή το γινόμενο των μεταβλητών), ονομάζεται κύριο μέρος του όρου (όπως θα μάθετε στην επόμενη τάξη). Για τους παραπάνω όρους είναι: όρος συντελεστής κύριο μέρος 3x 2 3 x 2 5xy 5 xy -2ω -2 ω x 1 x -6xy 2-6 xy 2 Στο σημείο αυτό έχουμε να παρατηρήσουμε τα εξής: Όπως έχουμε μάθει, η αφαίρεση είναι πρόσθεση του αντιθέτου. Γι αυτό άλλωστε, μιλάμε για προσθετέους της αλγεβρικής παράστασης. Έτσι, η αφαίρεση γίνεται πρόσθεση, τα σύμβολα των πράξεων αλλάζουν αντίστοιχα και μαζί με αυτά και το πρόσημο του συντελεστή του όρου. (Για παράδειγμα, η αλγεβρική παράσταση του παραδείγματος γράφεται ως εξής: 3x 2 + 5xy 2ω + x + 8-6xy 2 = 3x 2 +5xy + (-2) ω + x +8 + (-6) xy 2 ). Ο όρος x έχει συντελεστή και είναι ο αριθμός 1 αφού 1 x =x. Προσοχή, λοιπόν, αφού είναι ΛΑΘΟΣ να πούμε σε μια τέτοια περίπτωση ότι το x δεν έχει συντελεστή, μόνο και μόνο επειδή δεν τον βλέπουμε γραμμένο.

18 20 Κεφάλαιο 1 ο Ένας σταθερός αριθμός μπορούμε να θεωρήσουμε ότι είναι όρος με κύριο μέρος το γινόμενο των εμφανιζόμενων διαφορών του μηδενός μεταβλητών, υψωμένων στη μηδενική δύναμη (αφού x 0 = 1, για x 0, οπότε α x 0 = α 1 = α, για α ρητό). Οι όροι μιας αλγεβρικής παράστασης που έχουν το ίδιο κύριο μέρος, δηλαδή περιέχουν τις ίδιες μεταβλητές, υψωμένες (ή όχι) στην ίδια δύναμη λέγονται ό- μοιοι όροι (όμοιοι όροι είναι βέβαια και όλοι οι σταθεροί αριθμοί). Για παράδειγμα, οι όροι: 3x, 7x, x 6xy, -9xy, 2xy x 3, -4x 3, -8x 3 2, 5, -6 είναι όμοιοι όροι. Ενώ οι όροι: 6x, 2y -3xy, 5y 3x 2, 3xy 2-3xy, 3x 2 y δεν είναι όμοιοι. Όταν μια αλγεβρική παράσταση περιέχει όμοιους όρους, μπορούμε να την απλοποιήσουμε αντικαθιστώντας τους όμοιους όρους με το άθροισμά τους (θυμίζουμε ότι κάθε αφαίρεση ανάγεται σε πρόσθεση του αντιθέτου). Η διαδικασία αυτή ονομάζεται αναγωγή όμοιων όρων. Έτσι: 9x + 6x = (9 +6) x = 15x δηλαδή 9 xι και 6 xι κάνουν =15 xι ακριβώς όπως 9 μήλα και 6 μήλα θα έκαναν = 15 μήλα ή 9 μολύβια και 6 μολύβια θα έκαναν = 15 μολύβια. Επίσης, εάν είχαμε 9 μήλα και 3 πορτοκάλια και μετά από μερικές μέρες πετούσαμε 2 μήλα και 1 πορτοκάλι γιατί σάπισαν, θα μας έμεναν 9 2 =7 μήλα και 3-1 = 2 πορτοκάλια. Ομοίως: 9x + 3y -2x y = (9x 2x) + (3y -y) = (9-2) x + (3-1) y = 7x +2y. Παρατηρούμε ότι: Για να προσθέσουμε όμοιους όρους αρκεί να προσθέσουμε τους συντελεστές τους και να πολλαπλασιάσουμε το άθροισμα αυτό με το κοινό κύριο μέρος των όρων. Όπως ακριβώς δεν μπορούμε να προσθέσουμε (ή να αφαιρέσουμε) ανόμοια αντικείμενα με την ίδια λογική δε μπορούμε να προσθέσουμε (ή να αφαιρέσουμε) ανόμοιους όρους.

19 Κεφάλαιο 1 ο 21 Προσοχή Υπενθυμίζουμε ότι όταν δεν είναι γραμμένος ο συντελεστής ενός όρου εννοείται ο αριθμός 1. Κατά συνέπεια, δεν πρέπει να τον ξεχνάμε ή να τον παραλείπουμε, όταν υπολογίζουμε το άθροισμα των συντελεστών κατά την αναγωγή ομοίων όρων. Η αναγωγή ομοίων όρων βασίζεται στη γνωστή μας από την Α Γυμνασίου επιμεριστική ιδιότητα του πολλαπλασιασμού ως προς την πρόσθεση: (α+ β) γ = αγ + βγ. αρκεί, βέβαια, να «διαβάσουμε» την ισότητα από τα δεξιά προς τα αριστερά, δηλαδή α γ + β γ = (α +β) γ. Για παράδειγμα, η ισότητα: (αβ) ν = α ν β ν. Μια ισότητα πρέπει να τη «διαβάζουμε» και προς τη μία (από τα αριστερά προς τα δεξιά) και προς την άλλη κατεύθυνση (από τα δεξιά προς τα αριστερά), γιατί, διαφορετικά, μπορεί να μας «ξεφύγουν» πολύτιμες πληροφορίες. όταν «διαβάζεται» από τα αριστερά προς τα δεξιά μας «λέει» ότι για να υψώσουμε ένα γινόμενο σε μία δύναμη, υψώνουμε στη δύναμη αυτή καθέναν από τους παράγοντες του γινομένου. όταν «διαβάζεται» από τα δεξιά προς τα αριστερά, μας «λέει» ότι το γινόμενο δύο αριθμών υψωμένων στην ίδια δύναμη είναι ίσο με τη δύναμη που έχει βάση το γινόμενο των βάσεων και εκθέτη τον κοινό τους εκθέτη. Αν δε μάθουμε, λοιπόν, να διαβάζουμε τις ισότητες και προς τις δύο κατευθύνσεις, υπάρχει η περίπτωση να μπορούμε να εφαρμόσουμε με άνεση την ιδιότητα, π.χ. (3x) 2 = 3 2 x 2 = 9x 2, αλλά να μην μπορούμε να ακολουθήσουμε την αντίστροφη πορεία 9x 2 = 3 2 x 2 = (3x) 2 κάτι που είναι εξίσου σημαντικό και απαραίτητο.

20 22 Κεφάλαιο 1 ο Παραδείγματα: Να απλοποιηθεί η αλγεβρική παράσταση: 8x -3y +4x +2-6y. H αλγεβρική παράσταση 8x -3y+4x +2-6y αποτελείται από 5 όρους, από τους ο- ποίους όμοιοι όροι είναι οι 8x και 4x, -3y και -6y, ενώ για το 2 δεν υπάρχει όμοιος όρος, αφού δεν υπάρχει άλλος σταθερός αριθμός. Εργαζόμαστε λοιπόν ως εξής: 8x -3y +4x +2-6y = 8x + 4x -3y -6y +2 Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα της πρόσθεσης για να ομαδοποιήσουμε τους όμοιους όρους = (8+ 4) x + (-3-6)y +2 Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων. Σε παρένθεση μπροστά από κάθε διαφορετικό όρο τοποθετούμε όλους τους συντελεστές με τους οποίους εμφανίζεται στην αλγεβρική παράσταση. Μπροστά από κάθε παρένθεση υπάρχει το σύμβολο της πρόσθεσης. = 12x + (-9)y + 2 Εκτελούμε τις πράξεις στις παρενθέσεις = 12x -9y +2 Απαλείφουμε την παρένθεση Όπως ακριβώς 3x + 4x = (3+4) x = 7x με αντίστοιχο τρόπο 3x + 3y = 3 (x+y). (x φορές το 3 και άλλες y φορές το 3 μας κάνει x +y φορές το 3). Σε μια τέτοια περίπτωση, δε λέμε ότι κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων, αλλά «βγάζουμε κοινό παράγοντα» (στο συγκεκριμένο παράδειγμα, τον αριθμό 3). Αν λοιπόν γνωρίζουμε με τι είναι ίσο το x +y αλλά όχι την τιμή κάθε μεταβλητής ξεχωριστά, με τον παραπάνω τρόπο μπορούμε να υπολογίσουμε την τιμή της αλγεβρικής παράστασης.

21 Κεφάλαιο 1 ο 23 Παράδειγμα Αν x y =2 να υπολογιστεί η τιμή της παράστασης: 5x -2y +8-3y. Είναι: 5x -2y +8-3y = 5x -2y -3y +8 Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα = 5x -5y +8 Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων = 5 (x-y) +8 Βγάζουμε κοινό παράγοντα (το 5) = Αντικαθιστούμε το x y με την τιμή του = Εκτελούμε τον πολλαπλασιασμό = 18 Εκτελούμε την πρόσθεση

22 24 Κεφάλαιο 1 ο 1. Να αντιστοιχίσετε τις λεκτικές εκφράσεις της στήλης Α με τις αντίστοιχες μαθηματικές της στήλης Β: Α Β Το τριπλάσιο ενός αριθμού ελαττωμένο κατά πέντε Το τριπλάσιο ενός αριθμού ελαττωμένου κατά πέντε Το τριπλάσιο ενός αριθμού αυξημένο κατά πέντε Το τριπλάσιο ενός αριθμού αυξημένου κατά πέντε 3 (x+5) 3x 5 3x+5 3 (x-5) 2. Να χαρακτηρίσετε με Σωστό ή Λάθος τις παρακάτω προτάσεις: Σ Λ i) Η αλγεβρική παράσταση 3x -2y + 5 έχει όμοιους όρους ii) iii) iv) Η αλγεβρική παράσταση 3x 2y + 5 έχει 3 όρους Στην αλγεβρική παράσταση 3x 2y +5 ο συντελεστής της μεταβλητής x είναι 3 Στην αλγεβρική παράσταση 3x 2y +5 ο συντελεστής της μεταβλητής y είναι 2 v) Η αλγεβρική παράσταση 2 + x 5 αντιστοιχεί στη λεκτική έκφραση «Πρόσθεσε έναν αριθμό στο 2 και πολλαπλασίασε το άθροισμά τους με το 5». vi) Ο αντίθετος του x είναι ο x vii) Η απόλυτη τιμή του x είναι ίση με x. ηλαδή x = x viii) Ο x είναι αρνητικός αριθμός

23 Κεφάλαιο 1 ο Α Β Το τριπλάσιο ενός αριθμού ελαττωμένο κατά πέντε Το τριπλάσιο ενός αριθμού ελαττωμένου κατά πέντε Το τριπλάσιο ενός αριθμού αυξημένο κατά πέντε Το τριπλάσιο ενός αριθμού αυξημένου κατά πέντε 3 (x+5) 3x 5 3x+5 3 (x-5) 2. Σ Λ i) Η αλγεβρική παράσταση 3x -2y + 5 έχει όμοιους όρους Χ ii) Η αλγεβρική παράσταση 3x 2y + 5 έχει 3 όρους Χ iii) iv) Στην αλγεβρική παράσταση 3x 2y +5 ο συντελεστής της μεταβλητής x είναι 3 Στην αλγεβρική παράσταση 3x 2y +5 ο συντελεστής της μεταβλητής y είναι 2 v) Η αλγεβρική παράσταση 2 + x 5 αντιστοιχεί στη λεκτική έκφραση «Πρόσθεσε έναν αριθμό στο 2 και πολλαπλασίασε το άθροισμά τους με το 5». vi) Ο αντίθετος του x είναι ο x Χ Χ Χ Χ vii) Η απόλυτη τιμή του x είναι ίση με x. ηλαδή x = x Χ viii) Ο x είναι αρνητικός αριθμός Χ

24 26 Κεφάλαιο 1 ο Δραστηριότητα 1 η Η ομιλία σε κινητό τηλέφωνο κοστίζει 0,005 το δευτερόλεπτο. Πόσο κοστίζει ένα τηλεφώνημα διάρκειας 10 δευτερολέπτων, ένα άλλο διάρκειας 15 δευτερολέπτων και ένα άλλο διάρκειας 27 δευτερολέπτων; Εφόσον η ομιλία σε κινητό τηλέφωνο κοστίζει 0,005 το δευτερόλεπτο, για να βρούμε πόσο κοστίζει ένα τηλεφώνημα διάρκειας 10, 15 και 27 δευτερολέπτων, αρκεί κάθε φορά να πολλαπλασιάζουμε τη διάρκεια του τηλεφωνήματος σε δευτερόλεπτα με το 0,005 (δηλαδή το κόστος ομιλίας 1 δευτερολέπτου). Επομένως, Ένα τηλεφώνημα 10 δευτερολέπτων κοστίζει: 10 0,005 = 0,05 Ένα τηλεφώνημα 15 δευτερολέπτων κοστίζει: 15 0,005 = 0,075 Ένα τηλεφώνημα 27 δευτερολέπτων κοστίζει: 27 0,005 = 0,135 (και γενικά το κόστος κάθε τηλεφωνήματος διάρκειας x δευτερολέπτων είναι: x 0,005 όπου το x μπορεί να είναι, θεωρητικά (!!!), οποιοσδήποτε φυσικός αριθμός)

25 Κεφάλαιο 1 ο 27 Δραστηριότητα 2 η Στο διπλανό σχήμα δύο ορθογώνια (1) και (2) είναι «τοποθετημένα» έτσι ώστε να σχηματίζουν ένα μεγάλο ορθογώνιο. Να υπολογίσετε το εμβαδόν του μεγάλου ορθογωνίου. Μπορούμε να υπολογίσουμε το εμβαδόν του μεγάλου ορθογωνίου με δύο τρόπους: 1 ος τρόπος: Πολλαπλασιάζοντας τη βάση με το ύψος του. Το εμβαδόν ενός ορθογωνίου ισούται με το γινόμενο της βάσης επί το ύψος του. Το μεγάλο ορθογώνιο έχει: - βάση το άθροισμα των βάσεων των ορθογωνίων (1) και (2), δηλαδή ίση με α + β, - ύψος (το κοινό ύψος των τριών ορθογωνίων) ίσο με γ. Επομένως, το εμβαδόν του είναι ίσο με: Ε ορθ = (α+β) γ Προσοχή Το α + β πρέπει να μπει σε παρένθεση για να μεταβληθεί η σειρά των πράξεων, δηλαδή να προηγηθεί ο υπολογισμός του αθροίσματος σε σχέση με τον πολλαπλασιασμό.

26 28 Κεφάλαιο 1 ο 2 ος τρόπος: Αθροίζοντας τα εμβαδά των μικρότερων ορθογωνίων (1) και (2) που το αποτελούν. Το ορθογώνιο (1) έχει: βάση ίση με α, ύψος ίσο με γ, οπότε το εμβαδόν του είναι ίσο με: Ε (1) = α γ. Το ορθογώνιο (2) έχει: βάση ίση με β, ύψος ίσο με γ, οπότε το εμβαδόν του είναι ίσο με: Ε (2) = β γ. Επομένως, το εμβαδόν του μεγάλου ορθογωνίου είναι: Ε ορθ = Ε (1) + Ε (2) = α γ + β γ Αφού όμως το εμβαδόν δεν εξαρτάται από τον τρόπο που το υπολογίζουμε (αλλά, όπως θα δούμε στη γεωμετρία, από τη μονάδα μέτρησης), οι δύο τρόποι που είδαμε οδηγούν υποχρεωτικά στο ίδιο αποτέλεσμα. Συνεπώς είναι: (α + β) γ = α γ + β γ δηλαδή η γνωστή σε όλους μας επιμεριστική ιδιότητα του πολλαπλασιασμού ως προς την πρόσθεση.

27 Κεφάλαιο 1 ο Να γράψετε με απλούστερο τρόπο τις παραστάσεις: α) 2x + 5x, β) 3α + 4α -12α γ) ω + 3ω + 5ω + 7ω Θα κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων. Θα βασιστούμε στην ιδιότητα: α γ + β γ = (α + β) γ Όταν ο συντελεστής της μεταβλητής (ο αριθμός με τον οποίο πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή) παραλείπεται, εννοείται ο αριθμός 1. Για να προσθέσουμε δύο ομόσημους αριθμούς, προσθέτουμε τις απόλυτες τιμές τους και στο αποτέλεσμα βάζουμε το κοινό τους πρόσημο. Για να προσθέσουμε δύο ετερόσημους αριθμούς, αφαιρούμε τη μικρότερη απόλυτη τιμή από τη μεγαλύτερη και στο αποτέλεσμα βάζουμε το πρόσημο του ρητού με τη μεγαλύτερη απόλυτη τιμή. α) 2x + 5x = (2+5) x Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = 7x Εκτελούμε την πρόσθεση

28 30 Κεφάλαιο 1 ο β) 3α + 4α -12α = ( ) α Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = (7-12)α Προσθέτουμε τους ομόσημους = -5α Προσθέτουμε τους ετερόσημους γ) ω + 3ω + 5ω + 7ω = 1 ω + 3ω + 5ω + 7ω Είναι ω = 1 ω = ( ) ω Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = 16ω Εκτελούμε τις προσθέσεις στην παρένθεση 2. Να απλοποιήσετε τις παραστάσεις: α) 4y + 3x -2y + x β) y + 2ω - 3y ω + 5 Για να απλοποιήσουμε τις παραστάσεις θα κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων. Θα εφαρμόσουμε την ιδιότητα: α γ + β γ = (α + β) γ χωριστά για κάθε διαφορετικό όρο. Όταν ο συντελεστής της μεταβλητής (ο αριθμός με τον οποίο πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή) παραλείπεται, εννοείται ο αριθμός 1. α) 4y + 3x -2y + x Εντοπίζουμε τους όμοιους όρους = 4y 2y +3x +1 x Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους. Είναι x = 1 x

29 Κεφάλαιο 1 ο 31 = (4-2 ) y + (3+1)x Για καθεμία από τις μεταβλητές, βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = 2y + 4x Κάνουμε τις πράξεις στις παρενθέσεις β) y + 2ω -3y ω +5 Εντοπίζουμε τους όμοιους όρους = 1 y 3y + 2ω +1ω Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους. Είναι x = 1 x, για κάθε x ρητό = (1-3)y + (2+1)ω +(2+5) Για καθεμία από τις μεταβλητές, βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = -2y + 3ω +7 Κάνουμε τις πράξεις στις παρενθέσεις 3. Να υπολογίσετε την τιμή της παράστασης: Α =2 (x + 3) - 4 (x -1) - 8, όταν x = - 0,45. Θα απλοποιήσουμε πρώτα την παράσταση που δίνεται και κατόπιν θα αντικαταστήσουμε τη μεταβλητή με την τιμή της. Δηλαδή εργαζόμαστε ως εξής: Απαλείφουμε τις παρενθέσεις. Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων. Θέτουμε όπου x το -0,45. Κάνουμε τις πράξεις. Α = 2 (x + 3) 4 (x -1) 8 = 2x + 6-4x Εφαρμόζουμε την επιμεριστική ιδιότητα

30 32 Κεφάλαιο 1 ο = 2x -4x Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους = -2x + 2 Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων Επομένως, όταν x = -0,45 είναι: Α = 2 ( 0,45) + 2 Αντικαθιστούμε το x με το -0,45 = + 0,9 + 2 Εκτελούμε τον πολλαπλασιασμό. Γινόμενο ομόσημων: θετικός. = + 2,9 Πρόσθεση ομόσημων: Προσθέτουμε τις απόλυτες τιμές τους και βάζουμε το κοινό τους πρόσημο = 2,9 Το πρόσημο «+» παραλείπεται. 4. Να υπολογίσετε την περίμετρο του παρακάτω τετραπλεύρου, όταν x + y = 10. y +3 x +2 x y -2 Για να υπολογίσουμε την περίμετρο του τετραπλεύρου αρκεί να προσθέσουμε τις τέσσερις πλευρές του. Έτσι, θα δημιουργηθεί μία παράσταση με δύο μεταβλητές. Θα προσπαθήσουμε να εμφανίσουμε το άθροισμα x+y για να το αντικαταστήσουμε με την τιμή του. Για να απλοποιήσουμε μια παράσταση: απαλείφουμε τις παρενθέσεις και κατόπιν κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων.

31 Κεφάλαιο 1 ο 33 Έχουμε το τετράπλευρο. y +3 x +2 x Βρίσκουμε την περίμετρο του τετραπλεύρου, προσθέτοντας όλες τις πλευρές του. Έχουμε: Π = x + ( y + 3 ) + ( x + 2) + (y 2) Προσθέτουμε τις πλευρές (τα μήκη) του τετραπλεύρου. y -2 = x + y x +2 + y -2 Απαλείφουμε τις παρενθέσεις. = 1x + 1x +1y +1y Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους. Διαγράφουμε τους αντίθετους. Είναι x = 1 x, για κάθε x ρητό. = 2x + 2y + 3 Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων. = 2 (x+ y) +3 Είναι: α β + α γ = α (β+γ) Επομένως όταν x +y = 10, είναι: Π = Αντικαθιστούμε όπου x +y το 10 = Εκτελούμε τον πολλαπλασιασμό = 23 Εκτελούμε την πρόσθεση

32 34 Κεφάλαιο 1 ο Ερωτήσεις Κατανόησης Να αντιστοιχίσετε κάθε στοιχείο της στήλης Α του διπλανού πίνακα με ένα στοιχείο της στήλης Β. ΣΤΗΛΗ Α α) 2x + 5x -3x i) -4x β) x -3x + 4x ii) -5x γ) -x + 3x -6x iii) 4x δ) -2x + 4x -7x iv) 2x ΣΤΗΛΗ Β Θα κάνουμε την αναγωγή ομοίων όρων, για να βρούμε ποιο από τα αποτελέσματα της στήλης Β αντιστοιχίζεται σε καθεμία απο τις παραστάσεις της στήλης Α. Για να προσθέσουμε δύο ομόσημους αριθμούς, προσθέτουμε τις απόλυτες τιμές τους και στο αποτέλεσμα βάζουμε το κοινό τους πρόσημο. Για να προσθέσουμε δύο ετερόσημους αριθμούς, αφαιρούμε τη μικρότερη απόλυτη τιμή από τη μεγαλύτερη και στο αποτέλεσμα βάζουμε το πρόσημο του ρητού με τη μεγαλύτερη απόλυτη τιμή. α) 2x + 5x 3x = (2 +5-3) x Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = (7-3) x Προσθέτουμε τους ομόσημους = 4x Εκτελούμε την αφαίρεση. (προσθέτουμε τους ετερόσημους)

33 Κεφάλαιο 1 ο 35 β) x -3x + 4x = 1 x -3x+4x x = 1 x = (1-3 +4)x Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = (1 +4-3)x Χωρίζουμε τους θετικούς και τους αρνητικούς = (5-3) x Προσθέτουμε τους ομόσημους = 2x Εκτελούμε την αφαίρεση (προσθέτουμε τους ετερόσημους) γ) -x + 3x -6x = -1 x +3x -6x x = 1 x = ( )x Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = ( )x Χωρίζουμε τους θετικούς και τους αρνητικούς = (-7 + 3)x Προσθέτουμε τους ομόσημους = -4x Προσθέτουμε τους ετερόσημους δ) -2x +4x -7x = ( )x Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = ( )x Χωρίζουμε τους θετικούς και τους αρνητικούς = (-9 + 4)x Προσθέτουμε τους ομόσημους = -5x Προσθέτουμε τους ετερόσημους Έχουμε την αντιστοίχιση ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α) 2x + 5x -3x i) -4x β) x -3x + 4x ii) -5x γ) -x + 3x -6x iii) 4x δ) -2x + 4x -7x iv) 2x

34 36 Κεφάλαιο 1 ο Για κάθε αλγεβρική παράσταση της 1 ης στήλης του διπλανού πίνακα, δίνονται τρεις απαντήσεις Α, Β και Γ, από τις οποίες μία μόνο είναι σωστή. Να επιλέξετε τη σωστή απάντηση. Α Β Γ α) 2x -4x +6x = 12x -2x 4x β) 3y -3y +4y = 4y 10y -5y γ) 5α + 3α α = 3α -3α 9α δ) 3α -4β + 4β -5α= 8α+8β 2α -2α Θα κάνουμε την αναγωγή ομοίων όρων σε καθεμία από τις παραστάσεις. Για να προσθέσουμε δύο ομόσημους αριθμούς, προσθέτουμε τις απόλυτες τιμές τους και στο αποτέλεσμα βάζουμε το κοινό τους πρόσημο. Για να προσθέσουμε δύο ετερόσημους αριθμούς, αφαιρούμε τη μικρότερη απόλυτη τιμή από τη μεγαλύτερη και στο αποτέλεσμα βάζουμε το πρόσημο του ρητού με τη μεγαλύτερη απόλυτη τιμή. α) 2x -4x +6x = (2-4 +6)x Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = (2+6-4)x Χωρίζουμε τους θετικούς και τους αρνητικούς = (8-4)x Προσθέτουμε τους ομόσημους = 4x Εκτελούμε την αφαίρεση (προσθέτουμε τους ετερόσημους) Άρα σωστή είναι η απάντηση Γ.

35 Κεφάλαιο 1 ο 37 β) 3y -3y +4y = (3-3 +4) y Βάζουμε τους συντελεστές του y σε παρένθεση. = (0+4) y Άθροισμα αντίθετων 0. = 4y Η πρόσθεση του μηδενός σε έναν αριθμό δεν τον μεταβάλλει (0 ουδέτερο στοιχείο της πρόσθεσης). Άρα σωστή είναι η απάντηση Α. γ) -5α + 3α -α =-5α + 3α -1α α = 1 α = (-5+3-1) α Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = (-5-1+3) α Χωρίζουμε τους θετικούς και τους αρνητικούς. = (-6+3)α Προσθέτουμε τους ομόσημους = -3α Προσθέτουμε τους ετερόσημους Άρα σωστή είναι η απάντηση Β. δ) 3α -4β +4β-5α = Διαγράφουμε τους αντίθετους όμοιους όρους (δύο όμοιοι όροι είναι αντίθετοι όταν έχουν αντίθετους συντελεστές) = 3α -5α Γράφουμε τους όρους που απέμειναν = (3-5) α Τοποθετούμε σε παρένθεση τους συντελεστές του α = -2α Πρόσθεση ετερόσημων Άρα σωστή είναι η απάντηση Γ. Συνολικά έχουμε: Α Β Γ α) 2x -4x +6x = 12x -2x 4x β) 3y -3y +4y = 4y 10y -5y γ) 5α + 3α α = 3α -3α 9α δ) 3α -4β + 4β -5α= 8α+8β 2α -2α

36 38 Κεφάλαιο 1 ο Να αντιστοιχίσετε κάθε παράσταση της στήλης Α με την ίση της παράσταση που βρίσκεται στη στήλη Β. ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α) (3x + 5) + (x -6) i) -4x +11 β) (-3x + 5) - (x -6) ii) -4x +1 γ) (-3x + 5) - (x +6) iii) -4x -1 δ) -(3x + 5) - (x -6) iv) 4x -1 Θα απλοποιήσουμε τις παραστάσεις της στήλης Α απαλείφοντας τις παρενθέσεις και κάνοντας αναγωγή ομοίων όρων. Όταν ο συντελεστής της μεταβλητής (ο αριθμός με τον οποίο πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή) παραλείπεται, εννοείται ο αριθμός 1. Όταν μία παρένθεση έχει μπροστά της το + (ή δεν έχει πρόσημο) τότε μπορούμε να απαλείψουμε την παρένθεση μαζί και το + και να γράψουμε τους όρους που περιέχει με το πρόσημό τους. Όταν μία παρένθεση έχει μπροστά της το -, τότε μπορούμε να την απαλείψουμε μαζί με το και να γράψουμε τους όρους που περιέχει με αντίθετα πρόσημα.

37 Κεφάλαιο 1 ο 39 α) (3x + 5) + (x-6) = 3x +5 +x -6 Απαλείφουμε τις παρενθέσεις = 3x + 1x Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους =(3 +1) x + (5-6) Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή (καθώς επίσης και τους σταθερούς όρους). = 4x -1 Εκτελούμε τις πράξεις β) (-3x + 5) - (x-6) = -3x +5 -x +6 Απαλείφουμε τις παρενθέσεις = -3x -1x Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους = (-3-1) x + (5+6) Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή (καθώς επίσης και τους σταθερούς όρους). = - 4x +11 Εκτελούμε τις πράξεις γ) (-3x + 5) - (x+6) = -3x +5 -x -6 Απαλείφουμε τις παρενθέσεις = -3x -1x +5-6 Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους = (-3-1) x + (5-6) Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή (καθώς επίσης και τους σταθερούς αριθμούς). = (-4) x + (-1) Εκτελούμε τις πράξεις = - 4x -1 Απαλείφουμε τις παρενθέσεις δ) -(3x + 5) - (x-6) = -3x -5 x +6 Απαλείφουμε τις παρενθέσεις = -3x -1x Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί

38 40 Κεφάλαιο 1 ο τους όμοιους όρους = (-3-1)x + (-5+6) Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = - 4x +1 Εκτελούμε τις πράξεις Έχουμε την αντιστοίχιση: ΣΤΗΛΗ Α ΣΤΗΛΗ Β α) (3x + 5) + (x -6) i) -4x +11 β) (-3x + 5) - (x -6) ii) -4x +1 γ) (-3x + 5) - (x +6) iii) -4x -1 δ) -(3x + 5) - (x -6) iv) 4x -1

39 Κεφάλαιο 1 ο 41 Για να βρούμε την τιμή μιας αριθμητικής παράστασης εργαζόμαστε ως ε- ξής: 1 ο βήμα: Υπολογίζουμε τις δυνάμεις 2 ο βήμα: Κάνουμε τους πολλαπλασιασμούς και τις διαιρέσεις 3 ο βήμα: Κάνουμε τις προσθέσεις και τις αφαιρέσεις. Αν υπάρχουν παρενθέσεις, εκτελούμε πρώτα τις πράξεις μέσα στις παρενθέσεις με την παραπάνω σειρά. Αν υπάρχουν παρενθέσεις, αγκύλες (ή και άγκιστρα). Εργαζόμαστε με την ίδια σειρά «από μέσα προς τα έξω». Δηλαδή υπολογίζουμε τις παρενθέσεις (που απαλείφονται), οι αγκύλες γίνονται παρενθέσεις (και τα ά- γκιστρα αγκύλες). Συνεχίζουμε ομοίως μέχρι να απαλειφθούν όλες οι παρενθέσεις. Για να απλοποιήσουμε μια αλγεβρική παράσταση ακολουθούμε τα εξής βήματα: 1 ο βήμα: Απαλείφουμε τις παρενθέσεις, (εφαρμόζουμε την επιμεριστική ι- διότητα) 2 ο βήμα: Διαγράφουμε τους αντίθετους όρους. Αντίθετοι ονομάζονται οι όμοιοι όροι που έχουν αντίθετους συντελεστές. 3 ο βήμα: Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων. Αντικαθιστούμε, δηλαδή, τους όμοιους όρους με το άθροισμά τους. Για να υπολογίσουμε την αριθμητική τιμή μιας αλγεβρικής παράστασης: 1 ο βήμα: Απλοποιούμε την παράσταση, όπως περιγράψαμε προηγουμένως 2 ο βήμα: Αντικαθιστούμε τις μεταβλητές με τις τιμές που δίνονται 3 ο βήμα: Εκτελούμε τις πράξεις (ακολουθώντας την προτεραιότητά τους).

40 42 Κεφάλαιο 1 ο 1. Να χρησιμοποιήσετε μεταβλητές για να εκφράσετε με μια αλγεβρική παράσταση τις παρακάτω φράσεις: α) Το τριπλάσιο ενός αριθμού αυξημένο κατά 12. β) Το άθροισμα δύο αριθμών πολλαπλασιασμένο επί 9. γ) Την περίμετρο ενός ορθογωνίου, που το μήκος του είναι 2m μεγαλύτερο από το πλάτος του. Θα χρησιμοποιήσουμε τη μεταβλητή x και y για να εκφράσουμε με αλγεβρικές παραστάσεις τις φράσεις. α) Το τριπλάσιο ενός αριθμού αυξημένο κατά 12. Έστω x ο αριθμός. Για να τον τριπλασιάσουμε, τον πολλαπλασιάζουμε με το 3 Για να αυξήσουμε το τριπλάσιό του κατά 12, του προσθέτουμε το 12 Δηλαδή έχουμε: 3x + 12 β) Το άθροισμα δύο αριθμών πολλαπλασιασμένο επί 9. Έστω x και y οι δύο αριθμοί. Τους προσθέτουμε για να βρούμε το άθροισμά τους Το άθροισμά τους το πολλαπλασιάζουμε με το 9. Δηλαδή έχουμε: (x + y) 9

41 Κεφάλαιο 1 ο 43 γ) Την περίμετρο ενός ορθογωνίου, που το μήκος του είναι 2m μεγαλύτερο από το πλάτος του. Έστω x το μήκος του ορθογωνίου. Εφόσον το μήκος είναι 2m μεγαλύτερο από το πλάτος άρα το πλάτος του θα είναι x-2. Για να βρούμε την περίμετρο του ορθογωνίου αρκεί να πολλαπλασιάσουμε 2 φορές το μήκος και 2 φορές το πλάτος του ορθογωνίου και να τα προσθέσουμε. Έχουμε το ορθογώνιο: x x -2 x -2 x Π = 2x + 2(x-2) 2. Να χρησιμοποιήσετε μία μεταβλητή για να εκφράσετε με μια αλγεβρική παράσταση τις παρακάτω φράσεις: α) Το συνολικό ποσό που θα πληρώσουμε για να αγοράσουμε 5 κιλά πατάτες, αν γνωρίζουμε την τιμή ενός κιλού. β) Την τελική τιμή ενός προϊόντος, αν γνωρίζουμε ότι αυτή είναι η α- ναγραφόμενη τιμή συν 19% ΦΠΑ. Θα χρησιμοποιήσουμε τη μεταβλητή x για να εκφράσουμε με μία αλγεβρική παράσταση κάθε φράση.

42 44 Κεφάλαιο 1 ο Το α% του β είναι α β 100 α) Το συνολικό ποσό που θα πληρώσουμε για να αγοράσουμε 5 κιλά πατάτες, αν γνωρίζουμε την τιμή του ενός κιλού. Έστω x η τιμή του ενός κιλού πατάτες. Τότε τα 5 κιλά πατάτες θα κοστίζουν: 5x (Δηλαδή πολλαπλασιάζουμε τα κιλά με την αξία του ενός κιλού). β) Την τελική τιμή ενός προϊόντος, αν γνωρίζουμε ότι αυτή είναι η αναγραφόμενη τιμή συν 19% ΦΠΑ. Έστω x η αρχική (αναγραφόμενη) τιμή ενός προϊόντος. Για να υπολογίσουμε το ΦΠΑ στην αρχική τιμή έχουμε: 19% x = x Οπότε η τελική τιμή του προϊόντος είναι: 19 x x. 3. Να απλοποιήσετε τις παραστάσεις: α) 20x -4x +x β) -7α -8α α γ) 14y +12y +y δ) 14ω -12ω ω +3ω ε) -6x +3 +4x -2 στ) β -2β +3β -4β

43 Κεφάλαιο 1 ο 45 Για να απλοποιήσουμε τις παραστάσεις θα κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων. Όταν ο συντελεστής της μεταβλητής (ο αριθμός με τον οποίο πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή) παραλείπεται, εννοείται ο αριθμός 1. α) 20x-4x+x = 20x -4x +1x x = 1 x = ( )x Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = (20+1-4)x Χωρίζουμε τους θετικούς και τους αρνητικούς = (21-4)x Προσθέτουμε τους ομόσημους = 17x Εκτελούμε την αφαίρεση. (προσθέτουμε τους ετερόσημους) β) -7α -8α α = -7α -8α -1 α α = 1 α = (-7-8-1)α Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = -16α Υπολογίζουμε την παρένθεση (πρόσθεση ομοσήμων) γ) 14y+12y+y = 14y+12y+1y y = 1 y = ( )y Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = 27y Υπολογίζουμε την παρένθεση (πρόσθεση ομοσήμων)

44 46 Κεφάλαιο 1 ο δ) 14ω 12ω -ω +3ω =14ω 12ω -1ω +3ω ω =1 ω = ( )ω Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. =( )ω Χωρίζουμε τους θετικούς και τους αρνητικούς = (17-13) ω Προσθέτουμε χωριστά τους θετικούς και τους αρνητικούς = 4ω Εκτελούμε την αφαίρεση στην παρένθεση ε) -6x +3 +4x -2 = Εντοπίζουμε τους όμοιους όρους = -6x +4x +3-2 Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους. = (-6+4)x + (3-2) Βάζουμε σε παρένθεση τους αριθμούς με τους οποίους πολλαπλασιάζεται η μεταβλητή. = -2x+1 Κάνουμε τις πράξεις στις παρενθέσεις στ) β -2β +3β -4β =1β -2β +3β -4β β =1 β = ( ) β Βάζουμε σε παρένθεση τους συντελεστές της μεταβλητής = ( )β Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους ομόσημους = (4-6)β Προσθέτουμε χωριστά τους θετικούς και τους αρνητικούς = -2β Εκτελούμε την αφαίρεση στην παρένθεση (πρόσθεση ετερόσημων) 4. Να απλοποιήσετε τις παραστάσεις: α) 2x - 4y + 3x + 3y β) 6ω - 2ω + 4α + 3ω + α γ) x + 2y - 3x - 4y δ) -8x +ω +3ω +2x -x

45 Κεφάλαιο 1 ο 47 Για να απλοποιήσουμε τις παραστάσεις θα κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων (δηλαδή θα κάνουμε τις πράξεις μεταξύ ίδιων όρων: x με x, y με y, ω με ω, α με α). α) 2x -4y +3x +3y = Εντοπίζουμε τους όμοιους όρους = 2x +3x -4y +3y Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους = (2+3)x + (-4+3)y Βάζουμε σε παρένθεση τους συντελεστές κάθε διαφορετικού όρου = 5x + (-1)y Υπολογίζουμε τις παρενθέσεις = 5x -1y Βγάζουμε την παρένθεση, αλλάζοντας το πρόσημο του γινομένου = 5x-y 1 y = y, για κάθε y. β) 6ω -2ω+4α+3ω+α = Εντοπίζουμε τους όμοιους όρους = 6ω-2ω+3ω+4α+1α Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους = (6-2+3)ω + (4+1)α Βάζουμε σε παρένθεση τους συντελεστές κάθε διαφορετικού όρου = (6+3-2)ω+ (4+1)α Στην πρώτη παρένθεση χωρίζουμε τους θετικούς από τον αρνητικό = (9-2) ω+ 5α Εκτελούμε τις προσθέσεις ομόσημων στις παρενθέσεις = 7ω + 5α Εκτελούμε την αφαίρεση (πρόσθεση ετερόσημων) στην παρένθεση. γ) x +2y -3x -4y = Εντοπίζουμε τους όμοιους όρους = 1x -3x +2y-4y Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους = (1-3)x + (2-4) y Βάζουμε σε παρένθεση τους συντελεστές κάθε διαφορε-

46 48 Κεφάλαιο 1 ο τικού όρου = (-2)x + (-2)y Υπολογίζουμε τις παρενθέσεις = -2x -2y Βγάζουμε την παρένθεση, αλλάζοντας το πρόσημο του γινομένου δ) -8x +ω+ 3ω+2x -x = Εντοπίζουμε τους όμοιους όρους = -8x+2x-1x+1ω+3ω Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους = (-8+2-1)x + (1+3)ω Βάζουμε σε παρένθεση τους συντελεστές κάθε διαφορετικού όρου = (-8-1+2)x + (1+3)ω Στην πρώτη παρένθεση χωρίζουμε τους αρνητικούς από τον θετικό = (-9+2)x +4ω Εκτελούμε τις προσθέσεις ομόσημων στις παρενθέσεις = -7x + 4ω Εκτελούμε την πρόσθεση ετερόσημων στην παρένθεση 5. Να απλοποιήσετε τις παραστάσεις Α, Β και στη συνέχεια να υπολογίσετε την τιμή τους: α) Α = 3(x +2y) -2 (2x + y), όταν x = 1, y =-2. β) B = 5(2α -3β) + 3(4β α), όταν α= -3, β = 5 Πρώτα θα απλοποιήσουμε τις παραστάσεις και ύ- στερα θα αντικαταστήσουμε τις μεταβλητές με τις τιμές που δίνονται για να υπολογίσουμε την τιμή τους. Θα ακολουθήσουμε τα εξής βήματα: 1ο βήμα: Εφαρμόζουμε την επιμεριστική ιδιότητα 2ο βήμα: Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων 3ο βήμα: Αντικαθιστούμε τις μεταβλητές με τις τιμές που δίνονται 4ο βήμα: Κάνουμε πράξεις

47 Κεφάλαιο 1 ο 49 Για να προσθέσουμε δύο ομόσημους αριθμούς, προσθέτουμε τις απόλυτες τιμές τους και στο αποτέλεσμα βάζουμε το κοινό τους πρόσημο. Για να προσθέσουμε δύο ετερόσημους αριθμούς, αφαιρούμε τη μικρότερη απόλυτη τιμή από τη μεγαλύτερη και στο αποτέλεσμα βάζουμε το πρόσημο του ρητού με τη μεγαλύτερη απόλυτη τιμή. α) Απλοποιούμε πρώτα την παράσταση Α: Α = 3 (x+2y)-2 (2x+y) = 3x +3 2y-2 2x-2y Εφαρμόζουμε την επιμεριστική ιδιότητα = 3x + 6y 4x 2y Εκτελούμε τους πολλαπλασιασμούς = 3x -4x +6y -2y Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους = (3-4)x + (6-2)y Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων = (-1)x + 4y Κάνουμε τις πράξεις στις παρενθέσεις = -x +4y Βγάζουμε την παρένθεση Επομένως όταν x = 1 και y = -2 είναι: Α = (-2) Αντικαθιστούμε τις μεταβλητές με τις τιμές που δίνονται = -1 8 Γινόμενο ετερόσημων αρνητικός = -9 Άθροισμα ομόσημων β) Απλοποιούμε πρώτα την παράσταση Β: Β = 5 (2α-3β) +3(4β α) = 10α-15β+12β-3α Εφαρμόζουμε την επιμεριστική ιδιότητα = 10α -3α -15β +12β Εφαρμόζουμε διαδοχικά την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους = (10-3)α + (-15+12) β Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων

48 50 Κεφάλαιο 1 ο = 7α+ (-3) β Κάνουμε τις πράξεις στις παρενθέσεις =7α -3β Βγάζουμε την παρένθεση Επομένως, όταν α =-3 και β = 5 είναι: Β = 7 (-3) -3 5 Αντικαθιστούμε τις μεταβλητές με τις τιμές που δίνονται = Γινόμενο ετερόσημων αρνητικός = -36 Άθροισμα ομόσημων 6. Να υπολογιστεί η τιμή των παραστάσεων: α) Α = 2 (α- 3β) +3 (α +2β), όταν α = 0,02 και β = 2005 β) Β = 3(x +2y) + 2 (3x +y) +y, όταν x + y = 1 9 Πρώτα θα απλοποιήσουμε τις παραστάσεις και ύστερα θα αντικαταστήσουμε τις μεταβλητές (ή το άθροισμά τους, κατά περίπτωση) με τις τιμές που δίνονται για να υπολογίσουμε την τιμή τους. Ειδικότερα, στην παράσταση Β, πρέπει να «εμφανίσουμε» το άθροισμα x +y. Θα ακολουθήσουμε τα εξής βήματα: 1ο βήμα: Εφαρμόζουμε την επιμεριστική ιδιότητα 2ο βήμα: Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων 3ο βήμα: Αντικαθιστούμε τις μεταβλητές με τις τιμές που δίνονται 4ο βήμα: Κάνουμε πράξεις

49 Κεφάλαιο 1 ο 51 α) Απλοποιούμε πρώτα την παράσταση Α: Α = 2 (α-3β)+3 (α+2β) = 2α -6β +3α +6β Εφαρμόζουμε την επιμεριστική ιδιότητα και εντοπίζουμε τους όμοιους όρους = (2+3) α + (-6+6) β Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων = 5α + 0β Κάνουμε πράξεις στις παρενθέσεις. Άθροισμα αντιθέτων μηδέν. = 5α 0 β = 0, για κάθε β. Επομένως, όταν α = 0,02 και β =2005 είναι: Α = 5 0,02 Αντικαθιστούμε το α με την τιμή που δίνεται. = 0,1 Εκτελούμε τον πολλαπλασιασμό β) Απλοποιούμε πρώτα την παράσταση Β: Β = 3 (x+2y)+2 (3x+y)+y Εφαρμόζουμε την επιμεριστική ιδιότητα = 3x +6y+6x+2y+1y Εντοπίζουμε τους όμοιους όρους = 3x +6x+6y+2y+1y Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους. Είναι y = 1 y. = (3+6) x + (6+2+1) y Για κάθε μία από τις μεταβλητές, βάζουμε σε παρένθεση τους συντελεστές της = 9x + 9y Υπολογίζουμε τα αθροίσματα των παρενθέσεων = 9(x+y) α β + α γ = α (β+γ) Επομένως, όταν 1 x+y= 9, είναι: Β = 9 1 Αντικαθιστούμε την τιμή του αθροίσματος των μεταβλητών 9 = 9 Ο αντίστροφος του α 0 είναι ο 1 9 α. = 1 Γινόμενο αντιστρόφων ισούται με τη μονάδα

50 52 Κεφάλαιο 1 ο 7. Οι διαιτολόγοι για να εξετάσουν αν ένα άτομο είναι αδύνατο ή παχύ, B χρησιμοποιούν τον αριθμό (δείκτης σωματικού βάρους ή body 2 υ mass index, δηλαδή ΒΜΙ), όπου Β το βάρος του ατόμου και υ το ύψος του σε μέτρα. Ανάλογα με το αποτέλεσμα αυτό, το άτομο κατατάσσεται σε κατηγορία σύμφωνα με τον παρακάτω πίνακα: ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΑΝΔΡΕΣ Κανονικό βάρος 18,5 23,5 19,5-24,9 1 ος βαθμός παχυσαρκίας 23,6 28, ,9 2 ος βαθμός παχυσαρκίας 28, ος βαθμός παχυσαρκίας πάνω από 40 πάνω από 40 Να χαρακτηρίσετε: α) Το Γιώργο, με βάρος 87 κιλά και ύψος 1,75 μέτρα. β) Την Αλέκα, με βάρος 64 κιλά και ύψος 1,42 μέτρα. γ) Τον εαυτό σας. B Αντικαθιστώντας στον τύπο ΒΜΙ = 2 υ τα δεδομένα που δίνονται, θα υπολογίσουμε το δείκτη σωματικού βάρους κάθε ατόμου. Σύμφωνα με το φύλο του, θα διαπιστώσουμε σε ποιο διάστημα ανήκει το αποτέλεσμα και πώς χαρακτηρίζεται με βάση αυτό. α) Ο Γιώργος έχει βάρος 87 κιλά και ύψος 1,75 μέτρα. Δηλαδή είναι: Β =87 και υ = 1,75 Β Αντικαθιστούμε τις παραπάνω τιμές στον τύπο: ΒΜΙ = 2 υ Β ΒΜΙ= 2 υ και έχουμε:

51 Κεφάλαιο 1 ο = 2 1, = 3,0625 Κάνουμε αντικατάσταση Υπολογίζουμε τη δύναμη = 28,4 Κάνουμε τη διαίρεση Άρα ο δείκτης σωματικού βάρους του Γιώργου ανήκει στο διάστημα 25-29,9 ό- που η παχυσαρκία χαρακτηρίζεται 1 ου βαθμού για τους άνδρες. β) Η Αλέκα έχει βάρος 64 κιλά και ύψος 1,42 μέτρα. Δηλαδή είναι: Β =64 και υ = 1,42. Β Αντικαθιστούμε τις παραπάνω τιμές στον τύπο: ΒΜΙ = 2 υ Β ΒΜΙ = 2 υ 64 = 2 1, 42 Κάνουμε αντικατάσταση και έχουμε: 64 = 2,0164 Υπολογίζουμε τη δύναμη = 31,7 Κάνουμε τη διαίρεση Άρα ο δείκτης σωματικού βάρους της Αλέκας ανήκει στο διάστημα 28,7 40, ό- που η παχυσαρκία είναι 2 ου βαθμού για τις γυναίκες. γ) Για να υπολογίσει ο καθένας αν είναι αδύνατος ή παχύς αρκεί να γνωρίζει το βάρος του και το ύψος του σε μέτρα. Β Με αντικατάσταση στον τύπο ΒΜΙ = υ 2 υπολογίζουμε το δείκτη σωματικού βάρους μας. Σύμφωνα με το φύλο μας, ελέγχουμε σε ποιο διάστημα ανήκει και πώς χαρακτηρίζεται με βάση αυτό.

52 54 Κεφάλαιο 1 ο Λυμένες ασκήσεις εκτός βιβλίου 1. Να γράψετε τις παρακάτω φράσεις με τη βοήθεια μιας μεταβλητής: α) Ένας αριθμός ελαττωμένος κατά 5 β) Το τετραπλάσιο ενός αριθμού γ) Το άθροισμα δύο αριθμών αυξημένο κατά 20. Θα χρησιμοποιήσουμε τις μεταβλητές x και y για να εκφράσουμε με αλγεβρικές παραστάσεις τις φράσεις. α) Ένας αριθμός ελαττωμένος κατά 5. Έστω x ο αριθμός. Για να τον ελαττώσουμε (μειώσουμε) κατά 5, αρκεί να του αφαιρέσουμε 5. Άρα είναι x- 5 β) Το τετραπλάσιο ενός αριθμού Έστω x ο αριθμός. Το τετραπλάσιό του είναι ίσο με 4 φορές τον x. Δηλαδή έχουμε: 4 x γ) Το άθροισμα δύο αριθμών αυξημένο κατά 20. Έστω x και y οι αριθμοί. Το άθροισμά τους είναι x +y. Για να το αυξήσουμε κατά 20, αρκεί να του προσθέσουμε το 20. Δηλαδή έχουμε: (x + y) + 20

53 Κεφάλαιο 1 ο 55 Στη συγκεκριμένη περίπτωση, η χρήση ή μη, της παρένθεσης, δεν επηρεάζει το αποτέλεσμα. Απλά υποδεικνύει τη σειρά με την οποία επιθυμούμε να γίνουν οι πράξεις. 2. Να απλοποιηθούν οι παραστάσεις: α) - 6x + 5x - 3x - 9x + 2x β) y -2y +5y -6y γ) z +10z +z - 2z Για να απλοποιήσουμε τις παραστάσεις: - Διαγράφουμε τους αντίθετους όρους (αν υπάρχουν). Αντίθετοι ονομάζονται οι όμοιοι όροι που έχουν αντίθετους συντελεστές. - Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων Λύση α) Δεν έχουμε αντίθετους όρους γι αυτό ξεκινάμε με την αναγωγή ομοίων όρων -6x +5x-3x-9x+2x = ( )x Βάζουμε τους συντελεστές της μεταβλητής σε παρένθεση = ( )x Χωρίζουμε τους θετικούς και τους αρνητικούς = (-18+7)x Κάνουμε την πρόσθεση ομόσημων = -11 x Κάνουμε την πρόσθεση ετερόσημων.

54 56 Κεφάλαιο 1 ο β) Δεν έχουμε αντίθετους όρους γι αυτό ξεκινάμε με την αναγωγή ομοίων όρων y -2y +5y -6y =1 y -2y+5y -6y y = 1 y = ( ) y Βάζουμε τους συντελεστές της μεταβλητής σε παρένθεση = ( ) y Χωρίζουμε τους θετικούς και τους αρνητικούς = (6-8) y Κάνουμε την πρόσθεση ομόσημων = -2y Κάνουμε την πρόσθεση ετερόσημων. γ) z + 10z + z 2z Διαγράφουμε τους αντίθετους όρους = +10z -2z Γράφουμε τους όρους που απέμειναν = (10-2) z Βάζουμε τους συντελεστές της μεταβλητής σε παρένθεση = 8z Εκτελούμε την αφαίρεση (πρόσθεση ετερόσημων) στην παρένθεση. 3. Να απλοποιηθούν οι παραστάσεις: α) -13α-β+10α-4β β) 4x -5x -6x-2y+y-x γ) 8ω κ +2κ + κ-2ω Για να απλοποιήσουμε τις παραστάσεις: - Διαγράφουμε τους αντίθετους όρους (αν υπάρχουν). Αντίθετοι ονομάζονται οι όμοιοι όροι που έχουν αντίθετους συντελεστές. - Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων. Λύση

55 Κεφάλαιο 1 ο 57 α) Δεν έχουμε αντίθετους όρους γι αυτό ξεκινάμε με την αναγωγή ομοίων όρων -13α β +10α -4β Εντοπίζουμε τους όμοιους όρους = -13α + 10α -1β-4β Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους = (-13+10) α + (-1-4)β Βάζουμε σε παρένθεση τους συντελεστές κάθε μεταβλητής (διαφορετικού όρου) = (- 3)α + (-5) β Κάνουμε τις πράξεις στις παρενθέσεις = -3α -5β Βγάζουμε τις παρενθέσεις αλλάζοντας τα πρόσημα των γινομένων (λόγω του αρνητικού συντελεστή) β) Δεν έχουμε αντίθετους όρους γι αυτό ξεκινάμε με την αναγωγή ομοίων όρων 4x -5x -6x -2y +y -x Εντοπίζουμε τους όμοιους όρους = 4x -5x-6x-1x-2y+1y Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους = ( )x + (-2+1)y Βάζουμε σε παρένθεση τους συντελεστές κάθε μεταβλητής (διαφορετικού όρου) = (-8)x + (-1)y Βγάζουμε τις παρενθέσεις αλλάζοντας τα πρόσημα των γινομένων (λόγω του αρνητικού συντελεστή) = -8x -y Εντοπίζουμε τους όμοιους όρους γ) -8ω - κ +2κ + κ -2ω Διαγράφουμε τους αντίθετους όρους =-8ω+2κ-2ω =-8ω-2ω+2κ =(-8-2)ω+2κ =-10ω +2κ Εντοπίζουμε τους όμοιους όρους Εφαρμόζουμε την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους Βάζουμε σε παρένθεση τους συντελεστές κάθε μεταβλητής (διαφορετικού όρου) Βγάζουμε τις παρενθέσεις αλλάζοντας τα πρόσημα των γινομένων (λόγω του αρνητικού συντελεστή)

56 58 Κεφάλαιο 1 ο 5. Να απλοποιήσετε τις παραστάσεις Α, Β και στη συνέχεια να υπολογίσετε την τιμή τους: α) Α =3 (2x +6y) 3 (y-2x), όταν x =2 και y =-1 β) B = - (3ω -2z) +2 (6z ω), όταν ω = -3 και z = -2 Πρώτα θα απλοποιήσουμε τις παραστάσεις και ύ- στερα θα αντικαταστήσουμε τις μεταβλητές με τις τιμές που δίνονται για να υπολογίσουμε την τιμή τους. Θα ακολουθήσουμε τα εξής βήματα: 1ο βήμα: Εφαρμόζουμε την επιμεριστική ιδιότητα 2ο βήμα: Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων 3ο βήμα: Αντικαθιστούμε τις μεταβλητές με τις τιμές που δίνονται 4ο βήμα: Κάνουμε πράξεις Για να προσθέσουμε δύο ομόσημους αριθμούς, προσθέτουμε τις απόλυτες τιμές τους και στο αποτέλεσμα βάζουμε το κοινό τους πρόσημο. Για να προσθέσουμε δύο ετερόσημους αριθμούς, αφαιρούμε τη μικρότερη απόλυτη τιμή από τη μεγαλύτερη και στο αποτέλεσμα βάζουμε το πρόσημο του ρητού με τη μεγαλύτερη απόλυτη τιμή. α) Απλοποιούμε την παράσταση Α: Α = 3 (2x+6y)-3 (y-2x) = 6x +18y -3y+6x Εφαρμόζουμε την επιμεριστική ιδιότητα και εντοπίζουμε τους όμοιους όρους = (6+6) x + (18-3) y Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων = 12 x +15 y Υπολογίζουμε τις παρενθέσεις Επομένως, όταν x = 2 και y = -1 είναι:

57 Κεφάλαιο 1 ο 59 Α = (-1) Αντικαθιστούμε τις μεταβλητές με τις τιμές που δίνονται = Γινόμενο ετερόσημων αρνητικός = 9 Εκτελούμε την αφαίρεση β) Απλοποιούμε πρώτα την παράσταση Β. Β = -(3ω-2z)+2(6z-ω) = -3ω +2z +12z-2ω Απαλείφουμε τις παρενθέσεις και εντοπίζουμε τους ό- μοιους όρους. = (-3-2)ω + (2+12)z Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων = -5ω +14z Υπολογίζουμε τις παρενθέσεις (αθροίσματα ομοσήμων) Επομένως, όταν ω = -3 και z = -2 είναι: Β = -5 (-3) + 14 (-2) Αντικαθιστούμε τις μεταβλητές με τις τιμές που δίνονται = Γινόμενο ομόσημων: θετικός, γινόμενο ετερόσημων: αρνητικός = -13 Πρόσθεση ετερόσημων (βάζουμε το πρόσημο του αριθμού με τη μεγαλύτερη απόλυτη τιμή και αφαιρούμε από τη μεγαλύτερη απόλυτη τιμή τη μικρότερη) 6. Να απλοποιηθεί η τιμή των παραστάσεων α) Α =-3 (x -3y) +2 +3(2x-6y)-2x, όταν x =0,2 και y =-0,1 β) B = 2ω- (ω+2z) -3z+3 (4z+2ω), όταν ω+z = -2 Πρώτα θα απλοποιήσουμε τις παραστάσεις και ύ- στερα θα αντικαταστήσουμε τις μεταβλητές (ή το άθροισμά τους, κατά περίπτωση) με τις τιμές που δίνονται για να υπολογίσουμε την τιμή τους. Ειδικότερα, στην παράσταση Β, πρέπει να «εμφανίσουμε» το άθροισμα ω + z. Θα ακολουθήσουμε τα εξής βήματα: 1ο βήμα: Εφαρμόζουμε την επιμεριστική ιδιότητα

58 60 Κεφάλαιο 1 ο 2ο βήμα: Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων 3ο βήμα: Αντικαθιστούμε τις μεταβλητές με τις τιμές που δίνονται 4ο βήμα: Κάνουμε πράξεις α) Απλοποιούμε πρώτα την παράσταση Α: Α = -3 (x-3y) +2 +3(2x-6y)-2x = -3x+9y+2+6x-18y-2x Εφαρμόζουμε την επιμεριστική ιδιότητα = -3x +6x -2x +9y -18y +2 Εφαρμόζουμε διαδοχικά την αντιμεταθετική ιδιότητα και γράφουμε μαζί τους όμοιους όρους = (-3+6-2)x+(9-18)y+2 Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων = 1x+(-9)y+2 Υπολογίζουμε τις παρενθέσεις = x + (-9)y + 2 Επομένως για x = 0,2 και y = -0,1 είναι: A = 0,2 + (-9) (-0,1) +2 Αντικαθιστούμε τις μεταβλητές με τις τιμές που δίνονται = 0,2 + 0,9 +2 Γινόμενο ομόσημων θετικός = 3,1 Εκτελούμε την πρόσθεση β) Απλοποιούμε πρώτα την παράσταση Β = -2ω -1(ω+2z) -3z+3(4z+2ω) = -2ω-1ω-2z-3z+12z+6ω Εφαρμόζουμε την επιμεριστική ιδιότητα =(2-1+6) ω+( ) z Κάνουμε αναγωγή ομοίων όρων = 7ω +7z Υπολογίζουμε τις παρενθέσεις = 7 (ω+z) αβ + αγ = α (β+γ) Επομένως όταν ω +z = -2 είναι: Β = 7 (-2) Αντικαθιστούμε το άθροισμα των μεταβλητών με την τιμή που δίνεται =-14 Γινόμενο ετερόσημων αρνητικός

59 Κεφάλαιο 1 ο Να γράψετε τις παρακάτω εκφράσεις με τη βοήθεια μιας μεταβλητής: α) ένας αριθμός μειωμένος κατά 300 β) το εξαπλάσιο ενός αριθμού γ) το τριπλάσιο ενός αριθμού αυξημένο κατά Να χρησιμοποιηθεί μια μεταβλητή για να εκφραστεί με μια αλγεβρική παράσταση η φράση. «Να βρεθεί η τελική τιμή ενός προϊόντος, αν γνωρίζουμε ότι αυτή είναι η αναγραφόμενη τιμή ελαττωμένη κατά 20%». 3. Να απλοποιηθούν οι παραστάσεις: α) -7x +x +2y-2y β) ω -2κ +6κ+8ω 4. Να απλοποιηθούν οι παραστάσεις Α, Β και στη συνέχεια να υπολογιστεί η τιμή τους. α) Α = 3(2x+y) 3 (-2y+x), όταν x = -1 και y= 2 β) Β = -4 (-α+2β) +5 (2β -3α), όταν x = -0,1 και β=-0,2. 5. Αν x+y = 3 και x y = 5, να βάλετε σε κύκλο την τιμή των παρακάτω παραστάσεων: i) 3 (2x y) 2 (3y x) + y: Α. 15 Β. 24 Γ

60 62 Κεφάλαιο 1 ο ii) 7 (5x + 3y) -5 (7y +3x) -2 (4y x): Α Β. -66 Γ iii) 3 (3x + 2y) -2 ( y 2 +2x): Α. 9 Β. 15 Γ iv) 3 (-11x -6y) -5 (-x + 2y): Α Β. -84 Γ v) 5x + 3y - 3y -58x: Α. 0 Β. 9 Γ

61 Κεφάλαιο 1 ο 63 Απαντήσεις στις άλυτες ασκήσεις 1. α) x-300 β) 6 x γ) 3 x Η τελική τιμή είναι: x - x = x = 0,8x a) -6x β) 9ω+4κ 4. α) Α =+15 β) Β =+0,7 5. i) Γ. 40, ii). 110, iii) Β. 15, iv) Β. -84, v) Α. 0

62 64 Κεφάλαιο 1 ο Για να παραστήσουμε με σύντομο τρόπο έναν οποιονδήποτε αριθμό (ενός συγκεκριμένου συνόλου), χρησιμοποιούμε, συνήθως, ένα γράμμα, πεζό (μικρό) ή κεφαλαίο, του ελληνικού ή λατινικού αλφαβήτου: α, β, γ,... ή y, z, t... που το ονομάζουμε μεταβλητή. Οι μεταβλητές χρησιμοποιούνται ευρύτατα στη διατύπωση ορισμών, κανόνων, τύπων υπολογισμού διαφόρων μεγεθών, καθώς και στη μετατροπή εκφράσεων από τη φυσική γλώσσα στη γλώσσα των μαθηματικών. Αριθμητικές παραστάσεις ονομάζονται οι εκφράσεις που περιέχουν μόνο πράξεις με αριθμούς. Τιμή της αριθμητικής παράστασης ονομάζεται ο αριθμός που βρίσκουμε όταν ε- κτελέσουμε τις πράξεις. Αλγεβρικές παραστάσεις ονομάζονται οι εκφράσεις που περιέχουν πράξεις με αριθμούς και μεταβλητές. Καθένας από τους προσθετέους μιας αλγεβρικής παράστασης λέγεται όρος αυτής και αποτελείται από το γινόμενο ενός αριθμού και μιας ή περισσότερων μεταβλητών, υψωμένων ενδεχομένως σε κάποια δύναμη. Όμοιοι ονομάζονται οι όροι που περιέχουν την ίδια μεταβλητή (ή το ίδιο γινόμενο μεταβλητών) υψωμένων στην ίδια δύναμη. Σε καθέναν από τους όρους μιας αλγεβρικής παράστασης που περιέχει μεταβλητές, ο αριθμητικός παράγοντας ονομάζεται συντελεστής. Αν σε μια αλγεβρική παράσταση αντικαταστήσουμε τις μεταβλητές με αριθμούς και κάνουμε τις πράξεις θα καταλήξουμε σε ένα αποτέλεσμα (αριθμό) που λέγεται α- ριθμητική τιμή ή απλά τιμή της αλγεβρικής παράστασης.

63 Κεφάλαιο 1 ο 65 Αναγωγή ομοίων όρων ονομάζεται η διαδικασία κατά την οποία αντικαθιστούμε τους όμοιους όρους με το άθροισμά τους. Η αναγωγή ομοίων όρων γίνεται με τη βοήθεια της επιμεριστικής ιδιότητας (α+β) γ = αγ + βγ, όταν η ισότητα «διαβαστεί» από τα δεξιά προς τα αριστερά. Χρησιμοποιούμε την επιμεριστική ιδιότητα για να απαλείψουμε παρενθέσεις. Χρησιμοποιούμε την αναγωγή ομοίων όρων για να ομαδοποιήσουμε ίδια «αντικείμενα / εικόνες» και να κάνουμε πιο σύντομη μια αλγεβρική παράσταση. Προκειμένου να υπολογιστεί η αριθμητική τιμή μιας αλγεβρικής παράστασης για δεδομένες τιμές των μεταβλητών που περιέχει, είναι προτιμότερο να απλοποιηθεί πρώτα η παράσταση και στη συνέχεια να γίνει η αντικατάσταση των τιμών των μεταβλητών.

αριθμούς Βασικές ασκήσεις Βασική θεωρία iii) φυσικοί; ii) ακέραιοι; iii) ρητοί;

αριθμούς Βασικές ασκήσεις Βασική θεωρία iii) φυσικοί; ii) ακέραιοι; iii) ρητοί; Πράξεις με πραγματικούς αριθμούς Βασικές ασκήσεις Βασική θεωρία Ρητοί και άρρητοι αριθμοί. α) Ποιοι αριθμοί ονομάζονται: iii) φυσικοί; ii) ακέραιοι; iii) ρητοί; iv) άρρητοι; v) πραγματικοί; β) Να βρείτε

Διαβάστε περισσότερα

1 ο Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης Α Γυμνασίου Ακέραιοι Αριθμοί -Η ευθεία των αριθμών

1 ο Πρότυπο Πειραματικό Γυμνάσιο Θεσσαλονίκης Α Γυμνασίου Ακέραιοι Αριθμοί -Η ευθεία των αριθμών κέραιοι ριθμοί -Η ευθεία των αριθμών κέραιοι αριθμοί είναι οι φυσικοί αριθμοί μαζί με τους αντίστοιχους αρνητικούς αριθμούς. Τα σύμβολα «+» και «-» που γράφονται μπροστά από τους αριθμούς λέγονται πρόσημα.

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά Γ Γυμνασίου

Μαθηματικά Γ Γυμνασίου Α λ γ ε β ρ ι κ έ ς π α ρ α σ τ ά σ ε ι ς 1.1 Πράξεις με πραγματικούς αριθμούς (επαναλήψεις συμπληρώσεις) A. Οι πραγματικοί αριθμοί και οι πράξεις τους Διδακτικοί στόχοι Θυμάμαι ποιοι αριθμοί λέγονται

Διαβάστε περισσότερα

Μ Α Θ Η Μ Α Τ Ι Κ Α Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΖΕΡΒΟΣ ΜΑΝΟΛΗΣ

Μ Α Θ Η Μ Α Τ Ι Κ Α Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΖΕΡΒΟΣ ΜΑΝΟΛΗΣ Μ Α Θ Η Μ Α Τ Ι Κ Α Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΖΕΡΒΟΣ ΜΑΝΟΛΗΣ 1 ΜΕΡΟΣ Α ΚEΦΑΛΑΙΟ 1 Ο ΑΛΓΕΒΡΙΚΕΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ 1.1 ΠΡΑΞΕΙΣ ΜΕ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΥΣ ΑΡΙΘΜΟΥΣ Α. Οι πραγματικοί αριθμοί και οι πράξεις τους 1. ΕΡΩΤΗΣΗ Τι ονομάζουμε

Διαβάστε περισσότερα

Απαντήσεις θεωρίας Κεφάλαιο 1ο. (α μέρος)

Απαντήσεις θεωρίας Κεφάλαιο 1ο. (α μέρος) Μαθηματικά Γ Γυμνασίου Απαντήσεις θεωρίας Κεφάλαιο 1ο. (α μέρος) 1. Πως προσθέτουμε δυο πραγματικούς αριθμούς; Για να προσθέσουμε δύο ομόσημους αριθμούς, προσθέτουμε τις απόλυτες τιμές τους και στο άθροισμά

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΓΕΒΡΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΘΕΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΑΡΝΗΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΧΑΛΑΤΖΙΑΝ ΠΑΥΛΟΣ

ΑΛΓΕΒΡΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΘΕΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΑΡΝΗΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΧΑΛΑΤΖΙΑΝ ΠΑΥΛΟΣ ΘΕΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΑΡΝΗΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΧΑΛΑΤΖΙΑΝ ΠΑΥΛΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 7 Ο ΘΕΤΙΚΟΙ ΚΑΙ ΑΡΝΗΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΘΕΩΡΙΑΣ 1. Όταν μπροστα" (αριστερα") απο" ε"ναν αριθμο" γραφει" το συ"μβολο + το"τε ο αριθμο"ς

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Βρέντζου Τίνα Φυσικός Μεταπτυχιακός τίτλος ΜEd: «Σπουδές στην εκπαίδευση» ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1 Ο : Εξισώσεις - Ανισώσεις 1 1.1 Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΗΣ ΑΛΓΕΒΡΙΚΕΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΟΡΙΣΜΟΙ Μεταβλητή

Διαβάστε περισσότερα

7.Αριθμητική παράσταση καλείται σειρά αριθμών που συνδέονται με πράξεις μεταξύ τους. Το αποτέλεσμα της αριθμητικής παράστασης ονομάζεται τιμή της.

7.Αριθμητική παράσταση καλείται σειρά αριθμών που συνδέονται με πράξεις μεταξύ τους. Το αποτέλεσμα της αριθμητικής παράστασης ονομάζεται τιμή της. ΟΙ ΦΥΣΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ Α.1.2 1. Οι ιδιότητες της πρόσθεσης των φυσικών αριθμών είναι οι εξής : Αντιμεταθετική ιδιότητα π.χ. α+β=β+α Προσετεριστική ιδιότητα π.χ. α+β+γ=(α+β)+γ=α+(β+γ) 2.Η πραξη της αφαίρεσης

Διαβάστε περισσότερα

Επιμέλεια: Σπυρίδων Τζινιέρης-ΘΕΩΡΙΑ ΚΛΑΣΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΘΕΩΡΙΑ ΚΛΑΣΜΑΤΩΝ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

Επιμέλεια: Σπυρίδων Τζινιέρης-ΘΕΩΡΙΑ ΚΛΑΣΜΑΤΩΝ ΓΙΑ ΤΗΝ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΘΕΩΡΙΑ ΚΛΑΣΜΑΤΩΝ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Τι είναι κλάσμα; Κλάσμα είναι ένα μέρος μιας ποσότητας. ΘΕΩΡΙΑ ΚΛΑΣΜΑΤΩΝ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Κλάσμα είναι ένας λόγος δύο αριθμών(fraction is a ratio of two whole numbers) Πως εκφράζετε συμβολικά ένα κλάσμα; Εκφράζετε

Διαβάστε περισσότερα

Μ α θ η μ α τ ι κ α Γ Γ υ μ ν α σ ι ο υ

Μ α θ η μ α τ ι κ α Γ Γ υ μ ν α σ ι ο υ Α λ γ ε β ρ α Μ α θ η μ α τ ι κ α Γ Γ υ μ ν α σ ι ο υ Ε π ι μ ε λ ε ι α : Τ α κ η ς Τ σ α κ α λ α κ ο ς Α λ γ ε β ρ α Γ Γ υ μ ν α σ ι ο υ Με πολυ μερακι Για τους μικρους φιλους μου Τακης Τσακαλακος Κερκυρα

Διαβάστε περισσότερα

Όταν οι αριθμοί είναι ομόσημοι Βάζουμε το κοινό πρόσημο και προσθέτουμε

Όταν οι αριθμοί είναι ομόσημοι Βάζουμε το κοινό πρόσημο και προσθέτουμε Κανόνες των προσήμων Στην πρόσθεση Όταν οι αριθμοί είναι ομόσημοι Βάζουμε το κοινό πρόσημο και προσθέτουμε (+) και (+) κάνει (+) + + 3 = +5 (-) και (-) κάνει (-) - - 3 = -5 Όταν οι αριθμοί είναι ετερόσημοι

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΙΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Μια παράσταση που περιέχει πράξεις με μεταβλητές (γράμματα) και αριθμούς καλείται αλγεβρική, όπως για παράδειγμα η : 2x+3y-8

ΘΕΩΡΙΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Μια παράσταση που περιέχει πράξεις με μεταβλητές (γράμματα) και αριθμούς καλείται αλγεβρική, όπως για παράδειγμα η : 2x+3y-8 ΘΕΩΡΙΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Άλγεβρα 1 ο Κεφάλαιο 1. Τι ονομάζουμε αριθμητική και τι αλγεβρική παράσταση; Να δώσετε από ένα παράδειγμα. Μια παράσταση που περιέχει πράξεις με αριθμούς, καλείται αριθμητική παράσταση,

Διαβάστε περισσότερα

2.1 ΠΡΑΞΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥΣ

2.1 ΠΡΑΞΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ : ΟΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ. ΠΡΑΞΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥΣ Ρητός ονομάζεται κάθε αριθμός που έχει ή μπορεί να πάρει τη μορφή κλάσματος, όπου, είναι ακέραιοι με 0. Ρητοί αριθμοί : Q /, 0. Έτσι π.χ.

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσθεση, αφαίρεση και πολλαπλασιασμός φυσικών αριθμών

Πρόσθεση, αφαίρεση και πολλαπλασιασμός φυσικών αριθμών Πρόσθεση, αφαίρεση και πολλαπλασιασμός φυσικών αριθμών TINΑ ΒΡΕΝΤΖΟΥ www.ma8eno.gr www.ma8eno.gr Σελίδα 1 Πρόσθεση, αφαίρεση και πολλαπλασιασμός φυσικών αριθμών Στους πραγματικούς αριθμούς ορίστηκαν οι

Διαβάστε περισσότερα

1.1 ΠΡΑΞΕΙΣ ΜΕ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΥΣ ΑΡΙΘΜΟΥΣ ΕΠΑΝΑΛΗΨΕΙΣ- ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΕΙΣ

1.1 ΠΡΑΞΕΙΣ ΜΕ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΥΣ ΑΡΙΘΜΟΥΣ ΕΠΑΝΑΛΗΨΕΙΣ- ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΕΙΣ ΜΕΡΟΣ Α. ΠΡΑΞΕΙΣ ΜΕ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΥΣ ΑΡΙΘΜΟΥΣ. ΠΡΑΞΕΙΣ ΜΕ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΥΣ ΑΡΙΘΜΟΥΣ ΕΠΑΝΑΛΗΨΕΙΣ- ΣΥΜΠΛΗΡΩΣΕΙΣ Α Οι πραγματικοί αριθμοί και οι πράξεις τους Όπως γνωρίζουμε, το σύνολο των φυσικών αριθμών Ν είναι

Διαβάστε περισσότερα

1.1 A. ΟΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ ΚΑΙ ΟΙ

1.1 A. ΟΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ ΚΑΙ ΟΙ . A. ΟΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ ΚΑΙ ΟΙ ΠΡΑΞΕΙΣ ΤΟΥΣ ΘΕΩΡΙΑ. Τα σύνολα των αριθµών Το σύνολο των φυσικών αριθµών. Το σύνολο των ακεραίων αριθµών. N {0,,, 3 } Z { 3,,, 0,,, 3 } Το σύνολο των ρητών αριθµών. Q

Διαβάστε περισσότερα

Aπάντηση Απόλυτη τιμή αριθμού είναι η απόσταση του αριθμού από το 0. Συμβολίζεται με 3 = 3-3 = 3 + και και είναι πάντα θετικός αριθμός. Π.

Aπάντηση Απόλυτη τιμή αριθμού είναι η απόσταση του αριθμού από το 0. Συμβολίζεται με 3 = 3-3 = 3 + και και είναι πάντα θετικός αριθμός. Π. ΜΕΡΟΣ Α : Α Λ Γ Ε Β ΡΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο ΟΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ 1.1 Πράξεις με πραγματικούς αριθμούς Α. Οι πραγματικοί αριθμοί και πράξεις τους 1. Γράψε τα βασικότερα σύνολα τιμών: Aπάντηση Ν{0,1,,,4,5,6,..+

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 0 ΘΕΩΡΙΑ ΜΕΘΟΔΟΙ ΘΕΜΑΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Βαγγέλης Α Νικολακάκης Μαθηματικός . ΠΡΑΞΕΙΣ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΒΑΣΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ. ΠΡΟΣΘΕΣΗ ΟΜΟΣΗΜΩΝ- ΕΤΕΡΟΣΗΜΩΝ Σε ομόσημους κάνω πρόσθεση και βάζω το κοινό

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΓΕΒΡΑ Τ Ν Ο Π Σ Ι Κ Η Τ Λ Η

ΑΛΓΕΒΡΑ Τ Ν Ο Π Σ Ι Κ Η Τ Λ Η Τ Ν Ο Π Σ Ι Κ Η Τ Λ Η ΑΛΓΕΒΡΑ Τα ςημαντικότερα ςημεία τησ θεωρίασ Ερωτήςεισ εμπζδωςησ- απαντήςεισ Μεθοδολογία αςκήςεων Προτεινόμενεσ αςκήςεισ του βιβλίου - διεξοδική ανάλυςη των λφςεων (ςκζψη-βήματα-επεξήγηςη

Διαβάστε περισσότερα

Ιωάννης Σ. Μιχέλης Μαθηματικός

Ιωάννης Σ. Μιχέλης Μαθηματικός 1 Άλγεβρα 1 ο Κεφάλαιο Ερώτηση 1 : Ποιες είναι οι ιδιότητες της πρόσθεσης των φυσικών; Το άθροισμα ενός φυσικού αριθμού με το 0 ισούται με τον ίδιο αριθμό. α+0=α Αντιμεταθετική ιδιότητα. Με βάση την οποία

Διαβάστε περισσότερα

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΣΤΕΛΛΑΝΩΝ ΜΕΣΗΣ ΑΛΓΕΒΡΑ

ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΚΑΣΤΕΛΛΑΝΩΝ ΜΕΣΗΣ ΑΛΓΕΒΡΑ ΑΛΓΕΒΡΑ ΠΡΟΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΑ ΑΠΟ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Ομόσημοι Ετερόσημοι αριθμοί Αντίθετοι Αντίστροφοι αριθμοί Πρόσθεση ομόσημων και ετερόσημων ρητών αριθμών Απαλοιφή παρενθέσεων Πολλαπλασιασμός και Διαίρεση ρητών αριθμών

Διαβάστε περισσότερα

Δοκιμασίες πολλαπλών επιλογών

Δοκιμασίες πολλαπλών επιλογών Δοκιμασίες πολλαπλών επιλογών ) Η απόλυτη τιμή θετικού αριθμού είναι: Α. Ο αντίθετός του Β. Ο ίδιος ο αριθμός Γ. Ο αντίστροφός του 2) Αν x =3, τότε Α. x=3 Β. x 0 Γ. x=-3 Δ. x=3 ή x=-3 3) Με το -x συμβολίζουμε

Διαβάστε περισσότερα

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΕΣ & ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΛΓΕΒΡΑ ΤΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΕΣ & ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΛΓΕΒΡΑ ΤΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΕΣ & ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΛΓΕΒΡΑ ΤΗΣ Α ΛΥΚΕΙΟΥ Επιμέλεια : Παλαιολόγου Παύλος Μαθηματικός Αγαπητοί μαθητές. αυτό το βιβλίο αποτελεί ένα βοήθημα στην ύλη της Άλγεβρας Α Λυκείου, που είναι ένα από

Διαβάστε περισσότερα

1.2 Εξισώσεις 1 ου Βαθμού

1.2 Εξισώσεις 1 ου Βαθμού 1.2 Εξισώσεις 1 ου Βαθμού Διδακτικοί Στόχοι: Θα μάθουμε: Να κατανοούμε την έννοια της εξίσωσης και τη σχετική ορολογία. Να επιλύουμε εξισώσεις πρώτου βαθμού με έναν άγνωστο. Να διακρίνουμε πότε μια εξίσωση

Διαβάστε περισσότερα

Κεφάλαιο 7 ο : Θετικοί και Αρνητικοί αριθμοί

Κεφάλαιο 7 ο : Θετικοί και Αρνητικοί αριθμοί ΕΡΩΤΗΣΕΙΙΣ ΘΕΩΡΙΙΑΣ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΒΑΣΙΙΚΩΝ ΕΝΝΟΙΙΩΝ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΛΗ ΤΗΣ Α ΤΑΞΗΣ Κεφάλαιο 7 ο : Θετικοί και Αρνητικοί αριθμοί Α. 7. 1 1. Τι είναι τα πρόσημα και πως χαρακτηρίζονται οι αριθμοί από αυτά; Τα σύμβολα

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Βρέντζου Τίνα Φυσικός Μεταπτυχιακός τίτλος: «Σπουδές στην εκπαίδευση» ΜEd Πράξεις με μονώνυμα και πολυώνυμα Ενότητα 2 η Πράξεις με μονώνυμα και πολυώνυμα Σκοπός Ο σκοπός της 2 ης

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. ΜΕΡΟΣ 1ο ΑΛΓΕΒΡΑ

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. ΜΕΡΟΣ 1ο ΑΛΓΕΒΡΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΕΡΟΣ 1ο ΑΛΓΕΒΡΑ 1 ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΘΕΩΡΙΑ ΜΕΡΟΣ 1ο : ΑΛΓΕΒΡΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο ΦΥΣΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ 1. Ποιοι αριθμοί ονομάζονται φυσικοί, ποια ιδιότητα έχουν και πως χωρίζονται; Οι αριθμοί

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Πίνακας περιεχομένων Κεφάλαιο 1 - ΟΙ ΦΥΣΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ... 2 Κεφάλαιο 2 ο - ΤΑ ΚΛΑΣΜΑΤΑ... 6 Κεφάλαιο 3 ο - ΔΕΚΑΔΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ... 10 ΣΩΤΗΡΟΠΟΥΛΟΣ ΝΙΚΟΣ 1 Κεφάλαιο 1 - ΟΙ ΦΥΣΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ

Διαβάστε περισσότερα

R={α/ αρητός ή άρρητος αριθμός }

R={α/ αρητός ή άρρητος αριθμός } o ΛΥΚΕΙΟ ΠΕΤΡΟΥΠΟΛΗΣ Οι ρητοί και οι άρρητοι αριθμοί λέγονται πραγματικοί αριθμοί. Το σύνολο που περιέχει όλους τους πραγματικούς αριθμούς λέγεται σύνολο των πραγματικών αριθμών και συμβολίζεται με R.

Διαβάστε περισσότερα

3 ο βήμα: Βγάζουμε παρενθέσεις 4 ο βήμα: Προσθέσεις και αφαιρέσεις

3 ο βήμα: Βγάζουμε παρενθέσεις 4 ο βήμα: Προσθέσεις και αφαιρέσεις 24 Κεφάλαιο ο. Να κάνετε τις πράξεις : α) 2 + 3 4-2 : (-4) + γ) -3 (-2) -5 +4: (-2) -6 β) 2 +3 (4-2): (-4 +) δ) -8 : (-3 +5) -4 (-2 + 6) Για να κάνουμε τις πράξεις ακολουθούμε τα εξής βήματα: ο βήμα: Πράξεις

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΓΕΒΡΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΛΥΣΗ - ΑΝΔΡΕΣΑΚΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ

ΑΛΓΕΒΡΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΛΥΣΗ - ΑΝΔΡΕΣΑΚΗΣ ΔΗΜΗΤΡΗΣ Ποιους αριθµούς ονοµάζουµε οµόσηµους και ποιους ετερόσηµους; Ποιους αριθµούς ονοµάζουµε ακέραιους; Ποιους αριθµούς ονοµάζουµε ρητούς; Τι ονοµάζουµε απόλυτη τιµή ενός ρητού αριθµού; Τι παριστάνει η απόλυτη

Διαβάστε περισσότερα

Όταν λύνοντας μια εξίσωση καταλήγουμε στην μορφή 0x=0,τότε λέμε ότι

Όταν λύνοντας μια εξίσωση καταλήγουμε στην μορφή 0x=0,τότε λέμε ότι ΜΕΡΟΣ Α. ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ Α ΒΑΘΜΟΥ 9. ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ Α ΒΑΘΜΟΥ Χρήσιμες ιδιότητες πράξεων Αν αβ τότε α+γβ+γ Αν αβ τότε α-γβ-γ Αν αβ τότε α γ α β γ β Αν αβ τότε γ γ με γ 0 Η έννοια της εξίσωσης Μια ισότητα, που αληθεύει

Διαβάστε περισσότερα

Ερωτήσεις επί των ρητών αριθµών

Ερωτήσεις επί των ρητών αριθµών Σελ. 1 Ερωτήσεις επί των ρητών αριθµών 1. Ποια είναι τα πρόσηµα των ακεραίων αριθµών; Ζ={... -3,-2,-1,0,+1,+2,+3,... } 2. Ποιοι αριθµοί λέγονται θετικοί και ποιοι αρνητικοί; Γράψε από έναν. 3. Στον άξονα

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Κ. Τζιρώνης Θ. Τζουβάρας Μαθηματικοί

Πρόλογος. Κ. Τζιρώνης Θ. Τζουβάρας Μαθηματικοί Πρόλογος Το βιβλίο αυτό περιέχει όλη την ύλη των Μαθηματικών της Β Γυμνασίου, χωρισμένη σε ενότητες, όπως ακριβώς στο σχολικό βιβλίο. Κάθε ενότητα περιλαμβάνει: Τη θεωρία Λυμένες ασκήσεις Χρήσιμες παρατηρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΒΑΣΙΛΗΣ ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ

ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΒΑΣΙΛΗΣ ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΕΡΟΣ 1ο ΑΛΓΕΒΡΑ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΒΑΣΙΛΗΣ ΑΥΓΕΡΙΝΟΣ 1 ΚΕΦΑΛΑΙΟ 1ο ΑΛΓΕΒΡΙΚΕΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ Οι Πραγματικοί αριθμοί και οι πράξεις τους 1. Ποιοι είναι οι πραγματικοί αριθμοί ; Ποιοι είναι οι

Διαβάστε περισσότερα

ΘΕΩΡΙΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Η διαίρεση καλείται Ευκλείδεια και είναι τέλεια όταν το υπόλοιπο είναι μηδέν.

ΘΕΩΡΙΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ. Η διαίρεση καλείται Ευκλείδεια και είναι τέλεια όταν το υπόλοιπο είναι μηδέν. ΑΛΓΕΒΡΑ 1 ο ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΘΕΩΡΙΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 1. Τι είναι αριθμητική παράσταση; Με ποια σειρά εκτελούμε τις πράξεις σε μια αριθμητική παράσταση ώστε να βρούμε την τιμή της; Αριθμητική παράσταση λέγεται κάθε

Διαβάστε περισσότερα

Να γράψετε 5 φυσικούς αριθμούς ξεκινώντας από τον μικρότερο. Ποιοι αριθμοί λέγονται ρητοί και ποιοι άρρητοι;

Να γράψετε 5 φυσικούς αριθμούς ξεκινώντας από τον μικρότερο. Ποιοι αριθμοί λέγονται ρητοί και ποιοι άρρητοι; Φυσικοί, Ακέραιοι, Ρητοί, Άρρητοι, Πραγματικοί, Απόλυτη Τιμή, Ομόσημοι, Ετερόσημοι, Αντίθετοι, Αντίστροφοι. Να γράψετε 5 φυσικούς αριθμούς ξεκινώντας από τον μικρότερο. Ποιοι αριθμοί λέγονται ακέραιοι;

Διαβάστε περισσότερα

Φ1: ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ

Φ1: ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ Φ: ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΓΙΑΝΝΗΣ ΧΡΑΣ 0-0 ΑΛΓΕΒΡΑ ΚΑΙ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΠΙΘΑΝΟΤΗΤΩΝ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΘΕΜΑ Α - ΘΕΩΡΙΑ - ΣΩΣΤΟ-ΛΑΘΟΣ - ΠΟΛΛΑΠΛΗΣ ΕΠΙΛΟΓΗΣ - ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΗΣΗΣ - ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ-ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΘΕΜΑ Β - ΑΣΚΗΣΕΙΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΡΗΤΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ - ΘΕΩΡΙΑ

ΡΗΤΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ - ΘΕΩΡΙΑ ΡΗΤΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ - ΘΕΩΡΙΑ Α. ΟΡΙΣΜΟΙ Θετικοί αριθµοί είναι οι αριθµοί που έχουν πρόσηµο το + (πολλές φορές το + παραλείπεται) π.χ. +3, +105, +, + 0,7, 326. Αρνητικοί αριθµοί είναι οι αριθµοί που έχουν πρόσηµο

Διαβάστε περισσότερα

2. Να γράψετε έναν αριθμό που είναι μεγαλύτερος από το 3,456 και μικρότερος από το 3,457.

2. Να γράψετε έναν αριθμό που είναι μεγαλύτερος από το 3,456 και μικρότερος από το 3,457. 1. Ένα κεφάλαιο ενός βιβλίου ξεκινάει από τη σελίδα 32 και τελειώνει στη σελίδα 75. Από πόσες σελίδες αποτελείται το κεφάλαιο; Αν το κεφάλαιο ξεκινάει από τη σελίδα κ και τελειώνει στη σελίδα λ, από πόσες

Διαβάστε περισσότερα

Α. ΔΙΑΤΑΞΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ

Α. ΔΙΑΤΑΞΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΜΕΡΟΣ Α.5 ΑΝΙΣΟΤΗΤΕΣ-ΑΝΙΣΩΣΕΙΣ ΜΕ ΕΝΑΝ ΑΓΝΩΣΤΟ 9. 5 ΑΝΙΣΟΤΗΤΕΣ- ΑΝΙΣΩΣΕΙΣ ΜΕ ΕΝΑΝ ΑΓΝΩΣΤΟ Α. ΔΙΑΤΑΞΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΟΡΙΣΜΟΙ Εάν έχουμε δύο πραγματικούς αριθμούς α και β τότε λέμε ότι ο α είναι μεγαλύτερος

Διαβάστε περισσότερα

( ) ( ) Τοα R σημαίνει ότι οι συντελεστές δεν περιέχουν την μεταβλητή x. αντικ σταση στο που = α. [ ο αριθµ ός πουτο µηδεν ίζει

( ) ( ) Τοα R σημαίνει ότι οι συντελεστές δεν περιέχουν την μεταβλητή x. αντικ σταση στο που = α. [ ο αριθµ ός πουτο µηδεν ίζει μέρος πρώτο v v 1 v 1 Γενική μορφή πολυωνύμου: ( ) 1 1 Όροι του ( ) v v v P = a v + av 1 + av +... + a + a 1 + a, ν Ν, α ν R Τοα R σημαίνει ότι οι συντελεστές δεν περιέχουν την μεταβλητή. P : a, a, a,...,

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά Γ Γυμνασίου. Επαναληπτικές Ασκήσεις στο Κεφάλαιο 1: 1.2-1.5 Μονώνυμα - Πολυώνυμα - Ταυτότητες

Μαθηματικά Γ Γυμνασίου. Επαναληπτικές Ασκήσεις στο Κεφάλαιο 1: 1.2-1.5 Μονώνυμα - Πολυώνυμα - Ταυτότητες Μαθηματικά Γ Γυμνασίου Επαναληπτικές Ασκήσεις στο Κεφάλαιο 1: 1.2-1.5 Μονώνυμα - Πολυώνυμα - Ταυτότητες Αλγεβρικές παραστάσεις - Μονώνυμα Πράξεις με μονώνυμα Πολυώνυμα Πρόσθεση και Αφαίρεση πολυωνύμων

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΣΤΗΝ ΑΛΓΕΒΡΑ. Άρτιοι αριθμοί ονομάζονται οι αριθμοί που διαιρούνται με το 2 και περιττοί εκείνοι

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΣΤΗΝ ΑΛΓΕΒΡΑ. Άρτιοι αριθμοί ονομάζονται οι αριθμοί που διαιρούνται με το 2 και περιττοί εκείνοι ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥΣΤΗΝ ΑΛΓΕΒΡΑ 1)Ποιοι αριθμοί ονομάζονται άρτιοι και ποιοι περιττοί ; Άρτιοι αριθμοί ονομάζονται οι αριθμοί που διαιρούνται με το 2 και περιττοί εκείνοι που δεν διαιρούνται

Διαβάστε περισσότερα

Πρόλογος. Κ. Τζιρώνης Θ. Τζουβάρας Μαθηματικοί

Πρόλογος. Κ. Τζιρώνης Θ. Τζουβάρας Μαθηματικοί Πρόλογος Το βιβλίο αυτό περιέχει όλη την ύλη των Μαθηματικών της Β Γυμνασίου, χωρισμένη σε ενότητες, όπως ακριβώς στο σχολικό βιβλίο. Κάθε ενότητα περιλαμβάνει: Τη θεωρία Λυμένες ασκήσεις Χρήσιμες παρατηρήσεις

Διαβάστε περισσότερα

ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 1. 2 ΠΡΟΣΘΕΣΗ ΑΦΑΙΡΕΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΛΑΠΛΑΣΙΑΣΜΟΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ

ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 1. 2 ΠΡΟΣΘΕΣΗ ΑΦΑΙΡΕΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΛΑΠΛΑΣΙΑΣΜΟΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 1. 2 ΠΡΟΣΘΕΣΗ ΑΦΑΙΡΕΣΗ ΚΑΙ ΠΟΛΛΑΠΛΑΣΙΑΣΜΟΣ ΦΥΣΙΚΩΝ ΑΡΙΘΜΩΝ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΕ ΑΘΡΟΙΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΦΑΙΡΕΣΕΙΣ ( 1 ) Να υπολογίσετε τις παραστάσεις Α = 3 + 23 + 19 Β = 8 +13 +45-7 Γ = 3 + 0 Α = 3+23 +19 =

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΙΑ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΙΑ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ 2 ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΥΜΗΤΤΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Β ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΙΑ ΠΡΟΕΤΟΙΜΑΣΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ - Σελίδα 1 από 6 - 1. Η ΔΟΜΗ ΤΩΝ ΘΕΜΑΤΩΝ ΤΩΝ ΕΞΕΤΑΣΕΩΝ Στις εξετάσεις του Μαίου-Ιουνίου µας δίνονται δύο θέµατα θεωρίας και

Διαβάστε περισσότερα

Πρόσθεση αφαίρεση και πολλαπλασιασμός φυσικών αριθμών

Πρόσθεση αφαίρεση και πολλαπλασιασμός φυσικών αριθμών 2 Πρόσθεση αφαίρεση και πολλαπλασιασμός φυσικών αριθμών Προσθετέοι 18+17=35 α Προσθετέοι + β = γ Άθοι ρ σμα Άθοι ρ σμα 13 + 17 = 17 + 13 Πρόσθεση φυσικών αριθμών Πρόσθεση είναι η πράξη με την οποία από

Διαβάστε περισσότερα

Άλγεβρα 1 ο Κεφάλαιο ... ν παράγοντες

Άλγεβρα 1 ο Κεφάλαιο ... ν παράγοντες 1 Άλγεβρα 1 ο Κεφάλαιο Ερώτηση 1 : Τι ονομάζεται δύναμη α ν με βάση τον πραγματικό αριθμό α και εκθέτη το φυσικό αριθμό >1; H δύναμη με βάση έναν πραγματικό αριθμό α και εκθέτη ένα φυσικό αριθμό ν, συμβολίζεται

Διαβάστε περισσότερα

1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν γράφοντας την ένδειξη Σωστό ή Λάθος και να δικαιολογήσετε την απάντησή σας.

1. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν γράφοντας την ένδειξη Σωστό ή Λάθος και να δικαιολογήσετε την απάντησή σας. Κεφάλαιο Πραγματικοί αριθμοί. Οι πράξεις και οι ιδιότητές τους Κατανόηση εννοιών - Θεωρία. Να χαρακτηρίσετε τις προτάσεις που ακολουθούν γράφοντας την ένδειξη Σωστό ή Λάθος και να δικαιολογήσετε την απάντησή

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά Γ Γυμνασίου. Επαναληπτικές Ασκήσεις στο Κεφάλαιο 1: Μονώνυμα - Πολυώνυμα - Ταυτότητες

Μαθηματικά Γ Γυμνασίου. Επαναληπτικές Ασκήσεις στο Κεφάλαιο 1: Μονώνυμα - Πολυώνυμα - Ταυτότητες Μαθηματικά Γ Γυμνασίου Επαναληπτικές Ασκήσεις στο Κεφάλαιο :.2 -.5 Μονώνυμα - Πολυώνυμα - Ταυτότητες Αλγεβρικές παραστάσεις - Μονώνυμα Πράξεις με μονώνυμα Πολυώνυμα Πρόσθεση και Αφαίρεση πολυωνύμων Πολλαπλασιασμός

Διαβάστε περισσότερα

Περιληπτικά, τα βήματα που ακολουθούμε γενικά είναι τα εξής:

Περιληπτικά, τα βήματα που ακολουθούμε γενικά είναι τα εξής: Αυτό που πρέπει να θυμόμαστε, για να μη στεναχωριόμαστε, είναι πως τόσο στις εξισώσεις, όσο και στις ανισώσεις 1ου βαθμού, που θέλουμε να λύσουμε, ακολουθούμε ακριβώς τα ίδια βήματα! Εκεί που πρεπει να

Διαβάστε περισσότερα

4. Να βρείτε τον βαθμό των πολυωνύμων ως προς χ, ως προς ψ και ως προς χ και ψ μαζί

4. Να βρείτε τον βαθμό των πολυωνύμων ως προς χ, ως προς ψ και ως προς χ και ψ μαζί 1 ΑΣΚΗΣΕΙΣ 1. Να εκτελέσετε τις προσθέσεις, όπου αυτό είναι δυνατόν α) χ 3 +5ψ 3 β) χ 3 +6χ 3 γ) 4χ 5 ω-7ωχ 5 δ) 3χ 5 +4χ ε) χ 4 +3χ 4 ζ) χ -χ η) χ +χ θ) χ +χ ι) χ+χ 3 κ) χ -χ λ) 3χ 4-4χ 4 μ) 3χ-3χ 3.

Διαβάστε περισσότερα

Α ΜΕΡΟΣ - ΑΛΓΕΒΡΑ. Α. Οι πραγματικοί αριθμοί και οι πράξεις τους

Α ΜΕΡΟΣ - ΑΛΓΕΒΡΑ. Α. Οι πραγματικοί αριθμοί και οι πράξεις τους Α ΜΕΡΟΣ - ΑΛΓΕΒΡΑ Κεφάλαιο 1 ο ΑΛΓΕΒΡΙΚΕΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ 1.1 Πράξεις με πραγματικούς αριθμούς Α. Οι πραγματικοί αριθμοί και οι πράξεις τους 1. Ποιοι αριθμοί ονομάζονται: α) ρητοί β) άρρητοι γ) πραγματικοί;

Διαβάστε περισσότερα

Αριθμητής = Παρονομαστής

Αριθμητής = Παρονομαστής Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΣΜΑΤΟΣ To κλάσμα κ εκφράζει τα κ μέρη από τα ν ίσα μέρη στα οποία έχει χωριστεί μία ποσότητα ν Αριθμητής = Παρονομαστής Το ν α = 0 = α κ ν = κ ν ονομάζεται κλασματική μονάδα 8 = α α = Άρα

Διαβάστε περισσότερα

ΑΛΓΕΒΡΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ. 8. Πότε το γινόμενο δύο ή περισσοτέρων αριθμών παραγόντων είναι ίσο με το μηδέν ;

ΑΛΓΕΒΡΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ. 8. Πότε το γινόμενο δύο ή περισσοτέρων αριθμών παραγόντων είναι ίσο με το μηδέν ; ΑΛΓΕΒΡΑ Α ΛΥΚΕΙΟΥ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ο : ( ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ) ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΗ : Το κεφάλαιο αυτό περιέχει πολλά θέματα που είναι επανάληψη εννοιών που διδάχθηκαν στο Γυμνάσιο γι αυτό σ αυτές δεν θα επεκταθώ αναλυτικά

Διαβάστε περισσότερα

1. ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ

1. ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΑΔΑΜΑΝΤΙΟΣ ΣΧΟΛΗ ΤΑΞΗ Δ ΟΝΟΜΑ α. Αντιμεταθετική ιδιότητα 1. ΕΠΑΝΑΛΗΠΤΙΚΕΣ ΑΣΚΗΣΕΙΣ Π Ρ Ο Σ Θ Ε Σ Η Α. ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΗΣ ΠΡΟΣΘΕΣΗΣ 8 + 7 = 15 ή 7 + 8 = 15 346 ή 517 ή 82 + 517 + 82 + 346 82 346 517 945 945

Διαβάστε περισσότερα

Λέγονται οι αριθμοί που βρίσκονται καθημερινά στη φύση, γύρω μας. π.χ. 1 μήλο, 2 παιδιά, 5 αυτοκίνητα, 100 πρόβατα, δέντρα κ.λ.π.

Λέγονται οι αριθμοί που βρίσκονται καθημερινά στη φύση, γύρω μας. π.χ. 1 μήλο, 2 παιδιά, 5 αυτοκίνητα, 100 πρόβατα, δέντρα κ.λ.π. Λέγονται οι αριθμοί που βρίσκονται καθημερινά στη φύση, γύρω μας. π.χ. 1 μήλο, 2 παιδιά, 5 αυτοκίνητα, 100 πρόβατα, 1.000 δέντρα κ.λ.π. Εκτός από πλήθος οι αριθμοί αυτοί μπορούν να δηλώσουν και τη θέση

Διαβάστε περισσότερα

2ο video (επίλυση ανίσωσης 1 ου βαθμού)

2ο video (επίλυση ανίσωσης 1 ου βαθμού) 2ο video (επίλυση ανίσωσης 1 ου βαθμού) 1 Γεια σας και πάλι! Συγχαρητήρια για την επιτυχία σας στην πρώτη ενότητα! 2 Σε αυτό το video θα θυμηθούμε τη διαδικασία επίλυσης πρωτοβάθμιας ανίσωσης, δηλαδή όλα

Διαβάστε περισσότερα

1.1 ΠΡΑΞΕΙΣ ΜΕ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΥΣ ΑΡΙΘΜΟΥΣ. Α. Οι πραγματικοί αριθμοί και οι πράξεις τους ( ) ( ) ( ) ( ) ( ) ( ) είναι πραγματικός, γ) Το 3 είναι άρρητος,

1.1 ΠΡΑΞΕΙΣ ΜΕ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΥΣ ΑΡΙΘΜΟΥΣ. Α. Οι πραγματικοί αριθμοί και οι πράξεις τους ( ) ( ) ( ) ( ) ( ) ( ) είναι πραγματικός, γ) Το 3 είναι άρρητος, . ΠΡΑΞΕΙΣ ΜΕ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΥΣ ΑΡΙΘΜΟΥΣ Τηλ 0676-7 /0600 Α. Οι πραγματικοί αριθμοί και οι πράξεις τους. Να συμπληρωθούν τα κενά ώστε στην κατακόρυφη στήλη να προκύψει το έτος γέννησης σας : +....= 9.. = ( -

Διαβάστε περισσότερα

Μ Α Θ Η Μ Α Τ Ι Κ Α Α Γ Υ Μ Ν Α Σ Ι Ο Υ

Μ Α Θ Η Μ Α Τ Ι Κ Α Α Γ Υ Μ Ν Α Σ Ι Ο Υ Μ Α Θ Η Μ Α Τ Ι Κ Α Α Γ Υ Μ Ν Α Σ Ι Ο Υ 1 Συνοπτική θεωρία Ερωτήσεις αντικειμενικού τύπου Ασκήσεις Διαγωνίσματα 2 ΣΥΝΟΠΤΙΚΗ ΘΕΩΡΙΑ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ-ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ 1. Πότε ένας φυσικός αριθμός λέγεται άρτιος; Άρτιος

Διαβάστε περισσότερα

Φίλη μαθήτρια, φίλε μαθητή

Φίλη μαθήτρια, φίλε μαθητή Φίλη μαθήτρια, φίλε μαθητή Το βιβλίο αυτό έχει διπλό σκοπό: Να σε βοηθήσει στη γρήγορη, άρτια και αποτελεσματική προετοιμασία του καθημερινού σχολικού μαθήματος. Να σου δώσει όλα τα απαραίτητα εφόδια,

Διαβάστε περισσότερα

Α.2.1 Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΣΜΑΤΟΣ

Α.2.1 Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΣΜΑΤΟΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ο ΚΛΑΣΜΑΤΑ Α.. Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΚΛΑΣΜΑΤΟΣ ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ ΣΥΓΚΡΙΣΗ ΚΛΑΣΜΑΤΟΣ ΜΕ ΤΟ Αν ο αριθμητής ενός κλάσματος είναι μεγαλύτερος από τον παρανομαστή, τότε το κλάσμα είναι μεγαλύτερο από το. Αν ο αριθμητής

Διαβάστε περισσότερα

Βρέντζου Τίνα Φυσικός Μεταπτυχιακός τίτλος ΜEd: «Σπουδές στην εκπαίδευση»

Βρέντζου Τίνα Φυσικός Μεταπτυχιακός τίτλος ΜEd: «Σπουδές στην εκπαίδευση» 1 2.1 ΟΙ ΠΡΑΞΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ ΤΟΥΣ Ιδιότητες των πράξεων Στους πραγματικούς αριθμούς ορίστηκαν οι πράξεις της πρόσθεσης και του πολλαπλασιασμού και με την οήθειά τους η αφαίρεση και η διαίρεση. Για

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Γ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Οι πραγματικοί αριθμοί αποτελούνται από τους ρητούς και τους άρρητους αριθμούς, τους φυσικούς και τους ακέραιους αριθμούς. Δηλαδή είναι το μεγαλύτερο σύνολο αριθμών που μπορούμε

Διαβάστε περισσότερα

1.1 Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΗΣ-ΑΛΓΕΒΡΙΚΕΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ

1.1 Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΒΛΗΤΗΣ-ΑΛΓΕΒΡΙΚΕΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ ΜΕΡΟΣ Α 1.1 Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΛΗΤΗΣ-ΑΛΓΕΡΙΚΕΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ 3 1.1 Η ΕΝΝΟΙΑ ΤΗΣ ΜΕΤΑΛΗΤΗΣ-ΑΛΓΕΡΙΚΕΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ Μεταβλητή Ένα γράμμα π.χ x,y,z,ω, ( ελληνικό ή λατινικό) πο παριστάνει έναν οποιοδήποτε αριθμό,

Διαβάστε περισσότερα

Η έννοια του συνόλου. Εισαγωγικό κεφάλαιο 27

Η έννοια του συνόλου. Εισαγωγικό κεφάλαιο 27 Εισαγωγικό κεφάλαιο 27 Η έννοια του συνόλου Σύνολο είναι κάθε συλλογή αντικειμένων, που προέρχονται από την εμπειρία μας ή τη διανόησή μας, είναι καλά ορισμένα και διακρίνονται το ένα από το άλλο. Αυτός

Διαβάστε περισσότερα

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ-ΑΝΙΣΩΣΕΙΣ

ΚΕΦΑΛΑΙΟ 2 Ο ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ-ΑΝΙΣΩΣΕΙΣ ΚΕΦΑΛΑΙΟ Ο ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ-ΑΝΙΣΩΣΕΙΣ. ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ ΟΥ ΒΑΘΜΟΥ.3 ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΕΞΙΣΩΣΕΩΝ ΟΥ ΒΑΘΜΟΥ Α. Επίλυση εξισώσεων δευτέρου βαθμού με ανάλυση σε γινόμενο παραγόντων 1. ΕΡΩΤΗΣΗ Ποια εξίσωση λέγεται εξίσωση ου βαθμού

Διαβάστε περισσότερα

Ιγνάτιος Ιωαννίδης Χρήσιμες Γνώσεις 5

Ιγνάτιος Ιωαννίδης Χρήσιμες Γνώσεις 5 Ιγνάτιος Ιωαννίδης Χρήσιμες Γνώσεις 5 Α Σύνολα αριθμών Για τα σύνολα των αριθμών γνωρίζουμε ότι N Z Q R. ) Το N= { 0,,,,... } είναι το σύνολο των φυσικών αριθμών. ) Το Z = { 0, ±, ±, ±,... } είναι το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

ΑΝΙΣΟΤΗΤΕΣ. Αν α-β>0 τότε α>β «Αν η διαφορά είναι θετικός αριθμός τότε ο πρώτος αριθμός δηλαδή το α είναι μεγαλύτερος από τον δεύτερο δηλαδή το β»

ΑΝΙΣΟΤΗΤΕΣ. Αν α-β>0 τότε α>β «Αν η διαφορά είναι θετικός αριθμός τότε ο πρώτος αριθμός δηλαδή το α είναι μεγαλύτερος από τον δεύτερο δηλαδή το β» ΑΝΙΣΟΤΗΤΕΣ Μεταξύ δύο πραγματικών αριθμών μεγαλύτερος είναι εκείνος που βρίσκεται πιο δεξιά στον άξονα των πραγματικών αριθμών. Αν θέλουμε να συγκρίνουμε δύο αριθμούς α και β βρίσκουμε τη διαφορά τους

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά. Γ'Γυμνασίου. Μαρίνος Παπαδόπουλος

Μαθηματικά. Γ'Γυμνασίου. Μαρίνος Παπαδόπουλος Μαθηματικά Γ'Γυμνασίου Μαρίνος Παπαδόπουλος ΠΡΟΛΟΓΙΚΟ ΣΗΜΕΙΩΜΑ Σας καλωσορίζω στον όµορφο κόσµο των Μαθηµατικών της Γ Γυµνασίου. Τα µαθηµατικά της συγκεκριµένης τάξης αποτελούν ίσως το αποκορύφωµα των

Διαβάστε περισσότερα

2ογελ ΣΥΚΕΩΝ 2ογελ ΣΥΚΕΩΝ ΠΟΛΥΩΝΥΜΙΚΕΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙΣ Β Λυκει(ου ΠΟΛΥΩΝΥΜΙΚΕΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙΣ

2ογελ ΣΥΚΕΩΝ 2ογελ ΣΥΚΕΩΝ ΠΟΛΥΩΝΥΜΙΚΕΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙΣ Β Λυκει(ου ΠΟΛΥΩΝΥΜΙΚΕΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙΣ ογελ ΣΥΚΕΩΝ ογελ ΣΥΚΕΩΝ ΠΟΛΥΩΝΥΜΙΚΕΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙΣ Β Λυκει(ου ο ΓΕΛ ΣΥΚΕΩΝ ΠΟΛΥΩΝΥΜΙΚΕΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙΣ Β ΛΥΚΕΙΟΥ ογελ ΣΥΚΕΩΝ ογελ ΣΥΚΕΩΝ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΤΟΣ -4 ΠΟΛΥΩΝΥΜΙΚΕΣ ΣΥΝΑΡΤΗΣΕΙΣ Επιμέλεια: ΧΑΛΑΤΖΙΑΝ ΠΑΥΛΟΣ

Διαβάστε περισσότερα

ΤΑΞΗ Α - ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΩΡΙΑΣ (ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΛΙΚΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ)

ΤΑΞΗ Α - ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΩΡΙΑΣ (ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΛΙΚΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ) ΤΑΞΗ Α - ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ ΘΕΜΑΤΑ ΘΕΩΡΙΑΣ (ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΛΙΚΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ) Α ΜΕΡΟΣ- ΑΛΓΕΒΡΑ ΕΡΩΤΗΣΗ 1 Ποιοι αριθμοί ονομάζονται πρώτοι και ποιοι σύνθετοι; Να δώσετε παραδείγματα. ΑΠΑΝΤΗΣΗ 1 Όταν ένας αριθμός διαιρείται

Διαβάστε περισσότερα

Από το Γυμνάσιο στο Λύκειο... 7. 3. Δειγματικός χώρος Ενδεχόμενα... 42 Εύρεση δειγματικού χώρου... 46

Από το Γυμνάσιο στο Λύκειο... 7. 3. Δειγματικός χώρος Ενδεχόμενα... 42 Εύρεση δειγματικού χώρου... 46 ΠEΡΙΕΧΟΜΕΝΑ Από το Γυμνάσιο στο Λύκειο................................................ 7 1. Το Λεξιλόγιο της Λογικής.............................................. 11. Σύνολα..............................................................

Διαβάστε περισσότερα

Αρβανιτίδης Θεόδωρος, - Μαθηματικά Ε

Αρβανιτίδης Θεόδωρος,  - Μαθηματικά Ε Πρόσθεση Φυσικών Αριθμών Μάθημα 5 ο Για να προσθέσω φυσικούς αριθμούς πρέπει να προσθέσω τις μονάδες των αριθμών αυτών, μετά τις δεκάδες των αριθμών, μετά τις εκατοντάδες κλπ. Η πρόσθεση φυσικών αριθμών

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 2013 ΘΕΩΡΙΑ ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ Η ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ Βαγγέλης Α Νικολακάκης Μαθηματικός http://cutemaths.wordpress.com/ ΛΙΓΑ ΛΟΓΑ Η παρούσα εργασία μου δεν στοχεύει απλά στο κυνήγι του 20,

Διαβάστε περισσότερα

Επίλυση εξισώσεων δευτέρου βαθμού με ανάλυση σε γινόμενο παραγόντων

Επίλυση εξισώσεων δευτέρου βαθμού με ανάλυση σε γινόμενο παραγόντων ΜΕΡΟΣ Α. ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ ΔΕΥΤΕΡΟΥ ΒΑΘΜΟΥ 69. ΕΞΙΣΩΣΕΙΣ ΔΕΥΤΕΡΟΥ ΒΑΘΜΟΥ Ορισμός Ονομάζουμε εξίσωση ου βαθμού με έναν άγνωστο κάθε ισότητα που έχει την μορφή α +β+ γ = 0 με α 0 (ο είναι ο άγνωστος της εξίσωσης,

Διαβάστε περισσότερα

Αλγεβρικές Παραστάσεις-Μονώνυμα

Αλγεβρικές Παραστάσεις-Μονώνυμα ΜΕΡΟΣ Α. ΜΟΝΩΝΥΜΑ-ΠΡΑΞΕΙΣ ΜΕ ΜΟΝΩΝΥΜΑ. ΜΟΝΩΝΥΜΑ-ΠΡΑΞΕΙΣ ΜΕ ΜΟΝΩΝΥΜΑ Β Αλγεβρικές Παραστάσεις-Μονώνυμα Πολλές φορές στην προσπάθειά μας να λύσουμε ένα πρόβλημα, καταλήγουμε σε εκφράσεις που περιέχουν μόνο

Διαβάστε περισσότερα

Ιωάννης Σ. Μιχέλης Μαθηματικός

Ιωάννης Σ. Μιχέλης Μαθηματικός 1 Άλγεβρα 1 ο Κεφάλαιο Ερώτηση 1 : Τι ονομάζεται αριθμητική και τι αλγεβρική παράσταση; Μία παράσταση, που περιέχει πράξεις με αριθμούς ονομάζεται αριθμητική παράσταση. Μία παράσταση, που περιέχει πράξεις

Διαβάστε περισσότερα

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ & ΠΡΟΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Β ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ ΠΑΥΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ

ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ & ΠΡΟΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Β ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ ΠΑΥΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΕΝΝΟΙΕΣ & ΠΡΟΑΠΑΙΤΟΥΜΕΝΕΣ ΓΝΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Β ΕΝΙΑΙΟΥ ΛΥΚΕΙΟΥ ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ : ΠΑΛΑΙΟΛΟΓΟΥ ΠΑΥΛΟΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΟΣ . ΣΥΝΟΛΑ ΑΡΙΘΜΩΝ Τα σύνολα των αριθμών είναι τα εξής : i. Φυσικοί αριθμοί : 0,,,,......,,,,0,,,,...

Διαβάστε περισσότερα

B Γυμνασίου. Ενότητα 9

B Γυμνασίου. Ενότητα 9 B Γυμνασίου Ενότητα 9 Γραμμικές εξισώσεις με μία μεταβλητή Διερεύνηση (1) Να λύσετε τις πιο κάτω εξισώσεις και ακολούθως να σχολιάσετε το πλήθος των λύσεων που βρήκατε σε καθεμιά. α) ( ) ( ) ( ) Διερεύνηση

Διαβάστε περισσότερα

7.5 ΠΟΛΛΑΠΛΑΣΙΑΣΜΟΣ ΡΗΤΩΝ

7.5 ΠΟΛΛΑΠΛΑΣΙΑΣΜΟΣ ΡΗΤΩΝ 1 7.5 ΠΟΛΛΑΠΛΑΣΙΑΣΜΟΣ ΡΗΤΩΝ ΘΕΩΡΙΑ 1. Κανόνας πολλαπλασιασµού : Το γινόµενο δύο οµοσήµων αριθµών είναι θετικός ενώ το γινόµενο δύο ετεροσήµων είναι αρνητικός ηλαδή (+) (+) = + και ( ) ( ) = + Ενώ (+) (

Διαβάστε περισσότερα

Αριθμητική Ανάλυση & Εφαρμογές

Αριθμητική Ανάλυση & Εφαρμογές Αριθμητική Ανάλυση & Εφαρμογές Διδάσκων: Δημήτριος Ι. Φωτιάδης Τμήμα Μηχανικών Επιστήμης Υλικών Ιωάννινα 2017-2018 Υπολογισμοί και Σφάλματα Παράσταση Πραγματικών Αριθμών Συστήματα Αριθμών Παράσταση Ακέραιου

Διαβάστε περισσότερα

Οι φυσικοί αριθμοί. Παράδειγμα

Οι φυσικοί αριθμοί. Παράδειγμα Οι φυσικοί αριθμοί Φυσικοί Αριθμοί Είναι οι αριθμοί με τους οποίους δηλώνουμε πλήθος ή σειρά. Για παράδειγμα, φυσικοί αριθμοί είναι οι: 0, 1,, 3,..., 99, 100,...,999, 1000, 0... Χωρίζουμε τους Φυσικούς

Διαβάστε περισσότερα

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ

ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ ΘΕΩΡΙΑΣ ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Α ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ 1. Τι είναι η Ευκλείδια διαίρεση; Είναι η διαδικασία κατά την οποία όταν δοθούν δύο φυσικοί αριθμοί Δ και δ, τότε βρίσκουμε άλλους δύο φυσικούς αριθμούς π και υ,

Διαβάστε περισσότερα

ΛΥΣΕΙΣ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΓΙΟΡΤΕΣ (ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΗ)

ΛΥΣΕΙΣ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΓΙΟΡΤΕΣ (ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΗ) ΛΥΣΕΙΣ ΤΩΝ ΑΣΚΗΣΕΩΝ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΓΙΟΡΤΕΣ (ΑΡΙΘΜΗΤΙΚΗ) 1. Ένα κεφάλαιο ενός βιβλίου ξεκινάει από τη σελίδα 32 και τελειώνει στη σελίδα 75. Από πόσες σελίδες αποτελείται το κεφάλαιο; Αν το κεφάλαιο

Διαβάστε περισσότερα

Μαθηματικά. Ενότητα 2: Δεκαδικοί αριθμοί, κλάσματα, δυνάμεις, ρίζες και ποσοστά. Σαριαννίδης Νικόλαος Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής

Μαθηματικά. Ενότητα 2: Δεκαδικοί αριθμοί, κλάσματα, δυνάμεις, ρίζες και ποσοστά. Σαριαννίδης Νικόλαος Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Μαθηματικά Ενότητα 2: Δεκαδικοί αριθμοί, κλάσματα, δυνάμεις, ρίζες και ποσοστά Σαριαννίδης Νικόλαος Τμήμα Λογιστικής και Χρηματοοικονομικής Άδειες Χρήσης Το παρόν εκπαιδευτικό υλικό υπόκειται σε άδειες

Διαβάστε περισσότερα

Τεύχος 6. Περιοδική έκδοση για τα Μαθηματικά Γυμνασίου https://mathsgymnasio.wordpress.com/ Περιεχόμενα

Τεύχος 6. Περιοδική έκδοση για τα Μαθηματικά Γυμνασίου https://mathsgymnasio.wordpress.com/ Περιεχόμενα Περιοδική έκδοση για τα Μαθηματικά Γυμνασίου https://mathsgymnasio.wordpress.com/ Τεύχος 6 Περιεχόμενα Σελίδα 5: Σελίδα 17: Α Γυμνασίου, Μέρος Α, Κεφάλαιο 7, Θετικοί και Αρνητικοί Αριθμοί, Α.7.8. Δυνάμεις

Διαβάστε περισσότερα

Ρητοί αριθμοί είναι αυτοί που έχουν (ή μπορεί να πάρουν) κλασματική μορφή,

Ρητοί αριθμοί είναι αυτοί που έχουν (ή μπορεί να πάρουν) κλασματική μορφή, ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ.1 ΠΡΑΞΕΙΣ ΚΑΙ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ Οι αριθμοί 0,1,,,4, είναι οι Φυσικοί αριθμοί. Οι Φυσικοί αριθμοί μαζί με τους αντίθετούς τους αποτελούν τους Ακέραιους αριθμούς. Δηλαδή ακέραιοι είναι οι αριθμοί,-,-,-1,0,1,,,

Διαβάστε περισσότερα

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1 ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ ΑΚΟΛΟΥΘΙΕΣ ΑΡΙΘΜΩΝ EΞΙΣΩΣΕΙΣ...47 ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 9

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ 1 ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ ΑΚΟΛΟΥΘΙΕΣ ΑΡΙΘΜΩΝ EΞΙΣΩΣΕΙΣ...47 ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 9 ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ ΠΡΟΛΟΓΟΣ... 9 1 ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ...11 1.1 Βασικές θεωρητικές γνώσεις... 11 1.. Λυμένα προβλήματα... 19 1. Προβλήματα προς λύση... 4 1.4 Απαντήσεις προβλημάτων Πραγματικοί αριθμοί... 0 ΑΚΟΛΟΥΘΙΕΣ

Διαβάστε περισσότερα

I. ΜΙΓΑΔΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ. math-gr

I. ΜΙΓΑΔΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ. math-gr I ΜΙΓΑΔΙΚΟΙ ΑΡΙΘΜΟΙ i e ΜΕΡΟΣ Ι ΟΡΙΣΜΟΣ - ΒΑΣΙΚΕΣ ΠΡΑΞΕΙΣ Α Ορισμός Ο ορισμός του συνόλου των Μιγαδικών αριθμών (C) βασίζεται στις εξής παραδοχές: Υπάρχει ένας αριθμός i για τον οποίο ισχύει i Το σύνολο

Διαβάστε περισσότερα

3.1 Εξισώσεις 1 ου Βαθμού

3.1 Εξισώσεις 1 ου Βαθμού 1 3.1 Εξισώσεις 1 ου Βαθμού 1. Να διερευνήσετε την εξίσωση. Ισχύει: Διακρίνουμε τώρα τις περιπτώσεις: Αν τότε: ΘΕΩΡΙΑ Απάντηση Επομένως, αν η εξίσωση έχει ακριβώς μία λύση, την. Αν, τότε η εξίσωση γίνεται,

Διαβάστε περισσότερα

Αλγεβρικές παραστάσεις - Αναγωγή οµοίων όρων

Αλγεβρικές παραστάσεις - Αναγωγή οµοίων όρων Αλγεβρικές παραστάσεις - Αναγωγή οµοίων όρων 1. Μια παράσταση που περιέχει πράξεις µόνο µε αριθµούς, λέγεται αριθµητική παράσταση. Παράδειγµα: + + 1 =. είναι µια αριθµητική παράσταση, το αποτέλεσµα των

Διαβάστε περισσότερα

απλοποιείται, γιατί οι όροι της είναι γινόμενα και έχουν κοινό παράγοντα το xy. Αν διαιρέσουμε και τους δύο όρους με τον κοινό παράγοντα,

απλοποιείται, γιατί οι όροι της είναι γινόμενα και έχουν κοινό παράγοντα το xy. Αν διαιρέσουμε και τους δύο όρους με τον κοινό παράγοντα, ΜΕΡΟΣ Α 9 ΡΗΤΕΣ ΑΛΓΕΒΡΙΚΕΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ 9 ΡΗΤΕΣ ΑΛΓΕΒΡΙΚΕΣ ΠΑΡΑΣΤΑΣΕΙΣ Ρητές αλγεβρικές παραστάσεις Μια αλγεβρική παράσταση με την μορφή κλάσματος που οι όροι του είναι πολυώνυμα λέγεται ρητή αλγεβρική

Διαβάστε περισσότερα

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Γ Γυμνασίου

ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Γ Γυμνασίου ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Γ Γυμνασίου Κεφάλαιο ο Αλγεβρικές Παραστάσεις ΛΕΜΟΝΙΑ ΜΠΟΥΤΣΚΟΥ Γυμνάσιο Αμυνταίου ΜΑΘΗΜΑ Α. Πράξεις με πραγματικούς αριθμούς ΑΣΚΗΣΕΙΣ ) ) Να συμπληρώσετε τα κενά ώστε στην κατακόρυφη στήλη

Διαβάστε περισσότερα

5 ΠΡΟΟΔΟΙ 5.1 ΑΚΟΛΟΥΘΙΕΣ. Η έννοια της ακολουθίας

5 ΠΡΟΟΔΟΙ 5.1 ΑΚΟΛΟΥΘΙΕΣ. Η έννοια της ακολουθίας 5 ΠΡΟΟΔΟΙ 5.1 ΑΚΟΛΟΥΘΙΕΣ Η έννοια της ακολουθίας Ας υποθέσουμε ότι καταθέτουμε στην τράπεζα ένα κεφάλαιο 10000 ευρώ με ανατοκισμό ανά έτος και με επιτόκιο 2%. Αυτό σημαίνει ότι σε ένα χρόνο οι τόκοι που

Διαβάστε περισσότερα